4 .4, iyf . , 3 OL (tä-Jjß') ( L °)
OnK. )
vs-ifc.
PRIVILECIVHCAESAREAE MAIESTATIS.
MA x imilianvs Secundus, diuina fauente dementia eledus Komanorum Imperator femperAuguftus,ac Gcrmanix, Hungarix, Bohemix, Dalmatix, Croatix, Sclauonix,8cc . Rex, ArchiduxAuftrix, Dux Burgundix, Stirix, Carinthix, Carniolx Sc Wirtenbergx, 8cc. Comes Tyrolis, 8cc.Recognofdmns & notum faeimus tenorc prxfentium vniuerfis. Rempublicam benc 8c rede conftirutam,non tarn armis,maenijs, 8c propugnaculis,quam litterarum ftudijs,8c vins rebus agendis aptis & idoneis muni-tam efTe decet. Animaduertentes autem ad conferuandas 8c propagandas bonas artes ac feminarium quafi vir-tutis conftituendum & retinendum operas typographicas plurimum adiumenti conferre: Ideo non eos fo-lüm, qui Reipublicx dornt aut forisprodefle vel hoftiuni miurijs propulfändis,vel proTribunali lus 8c lufti-tiam adrniniftrando,quietem 8c tranquiliitatem publicam tuerilolent^fed etiamin primis exiftimamus fouendos,qui rei htreranx curam lufcipientes non de noftra fölum xtate, fed de pofteris etiam bene mereri mtuntur.
Cum igitur nobis expofitum fit, noftri 8c Sacri fmperij fideles diledos M. Francifcum Hogenbergium6c M.Simonem vanden Noeuel,necnon M.Georgium Bruin,non finc multo laborum txdio 8c graui fiimptu,CauitatesOrbisTerrarum accuratifsime delineatas, ac aliaqux ad earum originem 8chiftoriam fpedarent,fumma diligentia collegifle, atque conftituifle lllas Ciuitatum delineauones cum hiftorica enarratione, adcommunem rei litterarixvtihtatemin Publicum edere,deterreri autem finiftns xmulorumartibus,qui falcemin mefiem alienam inijdentes exaliorum labonbus priuata commoda venari foleant,nobisque proinde humi-litcr fupplicatum fit,vt pro noftra in litterarum ftudia 6c Mufärum alumnos affedione, ipfis clementer fiibue-nire, Cxlareaque audoritate noftra nimiam lllam xmulorum heentiam benigne coercere dignaremur-Quibusquidem preeijs gratiofe admifiis,prxfentiutn vigore,lcienter,animoquc benedeliberato 8c Cxfarea audorita-te noftra ferio decernimus 8c ftatuimus,quod nemo pidorum ,(culptorum ,cxlatorum,typographorum,biblio-polarum 8c aliorum, qui vendendis vel imprimendis libris, feu quacunque alia ratione librariam negotiatio-nem exercent, xmulisque opus illud lmitaturis, pingendis,fculpendisve, aut alio quovis modo exornandisarque illuftrandis imagmibus 8ctabulisvfui vel auxilio efte poffiint, memoratam M.Francifci Hogenbergij,M Simonis vanden Noeuel 8c M.Georgij Bruini Ciuitatum Orbis Terrarum defcriptionem,delineationibus8c hiftorica enarratione illuftratam intra decennium ab eduionis abfolutx die numerandum, coniundim,veldiuifim, ipfis infeijs aut inuitis nec typis necfculptura ieu quocumquealio modo,aut charadere,xmulari autimitarijVel aliunde allatum intra Sacri Romani Imperij fines vendeie ac diftrahere publice vel occulte pofiitaut debeat. Si quis autem prxfens edidiim noftrum tranfgrcdiaut violare,memoratumque opus reeudere 8cin fraudem audorumfpargere conatus fuerit, eum no dum huiufmodi libris tanquam commifiis 8c prxdi-dis Francifco Hogenbergio, Simoni vanden Noeuel, a ieorgio Bruin, vel hxredibus aut mandatum ha-bentibus,auxilio Magiftratus eius loci,\bi dcprehenli fuer. it,vendicandis priuari, fed infuper etiam poenade-cem Marcarum auri puri filco noftro Impenali, haudis vindici 8c parti lxlx ex xquo foluenda 8cnumerandamuldan volumus. Mandant es vniuerfis 8c fingulis noftris 8c Sacri Romani Imperij lubditis 8c fidelibus dile-dis tarn Ecclefiafticis quam fxcularibus cuiufcunque ftatus,gradus,ordinis 8c conditionisexftiterunt,prxfer-tim veroijs,qui in Magiftratu conftituti fiint,acvel fiio vel luperiorum fuorum loco 8c nomine Iuris 8c Iufti-tix adminiftrationem exercent,ne quemquam hoc Priuilegium feu interdidum noftrum impune violare,fper-nereaut negügerepatiantur. Sedii quos contumaces compererint prxfcripta poena pledi,8c quibus cuius re-de fieri poteft,modis coerceri curent,quatenus 8c ipfi grauifsimamindignationem noftram euitarevoluerint«Id quod tcftamurprxfentibus litterismanupropria fiibfcriptis 8c Cxfärei figilli noftri imprefsionemunitis.Datum in Ciuitate noftra Vienna die vigefima odaua menlis Augufti, Anno Domini Millefimo Quingente-fimo Septuagefimo fecundo,Regnorum noftrorum Romani deeimo, Hungarici nono, Bohemici vero vigefi-
nio quarto.
Maximiiianus.
V. Io. Bap. Weber.
Ad mandatum Sac.Cxf.Maieftatis proprium