DE REFORMATIONE MONASTER.
861
nos rediret, Sc tot viros fecum adduceret: ut, fi forte Epifiopu* Minitnfu , aut amici ea-rura in caftris habitantes, nobis Sc fibi refiltere vellent Sc reformationem impedire, quodtunc eos cum potentia effugaret. Dux ergo Wdhelmtu in craftinum mane venit ad noscum ducentis aut trecentis viris , qui ad unum pene milliare a nobis vefpere recefierat;& dixit mihi: Domine Pater Praepofite, (fic enim me vocare confuevit) ego potius ele-giiTem, quod Epifcopus Hildefienfis vel Mindenfis aut Comites de Hoyen me difEdas-lent, ut inimici mei capitales ; quam quod adverfus fceminas moniales iic armata manuveniflem. Sed quod id mihi confuluiftis , & quod pro animae meae fit falute, ideo li-benter feci & facio, quod a me defideratis. Miiimus igitur tunc ad Priorifläm & Con-ventum, ut oftia Monafterii nobis aperirent: qux ftatim omnia oitia clauftri, per quxintrare habuimus , nobis fettine aperuerunt, fdentes, Ducem ex commiffione nottra cla-vem regni Sc Imperialem , fanttique Petri Apoftoli habere ; quia oftium prius confra-ctum per eum reparari procuraverant. Intravimus autem in earum tunc refecvtorium,Sc viri , qui cum Duce venerant, in ambitu earum permanferunt. Cumque Prioriflacum conventu fuo ad nos vocataeveniflent, Dux omnibus dixit; quamobremheri vobis-cum concordata fervare jam non vultis ? Auditis fuper hoc earum defeitibus Sc queri-moniis, illos ftatim emendari curavimus. Pofthax mandavimus omnibus, ut Prioriflx,Sc non Prsepofito, ut confueverant, facerent obedientiam. Ad quod omnes nobis, prae-ter unam, confenferunt. Per totam enim Saxoniam, Thuringiam Sc Misniam Praepofi-to fuo, Sc non Abbatiflx aut Prioriflk, obedientiam folebant promittere ; quod ego pertotam terram , ubi vifitavi feu reformavi, immutare confuevi, dicens, quod nullamPrxpofito obedientiam promitterent, nifi eflet de Ordine fuo eis praelatus Sc per Epifco-pum confirmatus. Talis enim non folus habitat cum Moniahbus, fed etiam fratres fe-cum habet fibi profeffos. Cum igitur Moniales omnes ad Pnoriflam in noftra acceffis-fent prxfentia, Sc manualem ei obedientiam praeftitiflent, illa una dixit: hoc nunquamfaciam ; quae ftatim corruens in terram , fenfus fuos amifit. Cumque alias Monialesaquam frigidam in faciem ejus projeciflent, Sc ligamina ventris Sc pectoris ejus diflbl-viflent, fi forte poffet refpirare : permanfit tarnen fenfibus privata ; cumque per horamita fuftinuiflemus, Sc non eflet ei vox neque fenfus, duo viri eam in federn geftatoriamanumentes , de refectorio in inflrmariam eam depofuerunt Videntes hxc ceterae Mo-niales, quod Dominus eflet nobiscum , timore perculfa:, dexteras omnes nobis dede-runt, Sc quod voluimus Sc mandavimus , gratanter in fe receperunt. Omnia igitur,qux mandi poterant, Sc vafa, e quibus comedere, bibere, aut (in quibus) coquere con-fueverunt, qux eis peculiaria fuerunt, de mandato noftro in commune coram nobis adrefettorium deportaverunt. Qujedam tarnen dolentes, quod ita fua omnia refignare de-berent: ollas fuas tarn valide a fe projecerunt, ut pedes earum ad pavimentum confrin-gerent. Pofthsc omnes mihi aut Priori de Wittenborch confitebantnr in domo capituliearum , me in uno ejus angulo , Priore in alio refidentibus, Sc ä nobis ab exeommuni-cationis fententiis, quas propter inobedientiam ineiderant, funt abfolutae. Diefequen-ti cum eis in refeclorio mandueavimus ; BenedUite Sc Gmiat , more noftro cantavimus;inclinationum Sc ftationum cerimonialia in choro Sc in refectorio eis demonftravimus;Capitulum eulparum fervavimus, Sc de lingulis Ordinis noftri obfervantiis regularibus ocu-lata flde ipfas informavirius. Et quia non cum aufteritate fed cum pietate eas inftruxi-mus, dixerunt nobis : Nos prius putavimus , quod nimis aufteri Sc inhumani fuifletis;jam videmus, quod, ficuti Angeli Dei, manfuetiflimi eftis. Plus jam vobis quam Do-mino Duci credimus. Dux autem cum pofthaec ad Epifcopum Mindenfem in diaetamveniflet, occafione aeeepta dure eum redarguit, quod Moniales fua: Dioecefis nobis inreformationem confentire prohibuit, Sc nifi id revocaret, capitulis ejus voluit efle ini-micus ad ftatim. Epifcopus igitur, metu Domini Dueis compulfus, tandem nobis ad o-mnia confenfit, ac etiam Prselatos fuae dioecefis nobis in adjutorium reformationis transmi-fit, ut poft patebit. Cum ergo in carruca noftra duobus equis praecedentibus ego inde re-direm, Sc ad anguftum filvae locum, ubi carruca vix pertranfire poterat, pervenilfem, duocompani ibidem ftantes me expeclaverunt, unus a dextris cum hafta oblonga in vefte iinea,alius cum arcu extenfo, jaculo fuperpofito, in anteriore parte ferreo, me volentes fagitdsSc hafta perforare Sc oeeidere ; dicentes ad aurigam meum : expeftate, expeftate ', Sc egodixi eis : bonifocii, quid mihi defideratis, vultis aliquid? Unus refpondit: Bene videtis,quod aliquid volumus. Et dixi, quid tarnen vultis? Refponderunt: Inclufiftis in Wennic.zen Moniales, & amplius non exibunt ? Ille autem cum haufta, flatim ad carrucam aecur-rit, volens me perforare ; alter arcum extenfum levavit, jaculo me volens perfagittare; quitarnen territus , prae timore manibus fuis contremuit. Tunc videns mortem ante oculos,ccepi cogitare : Hie in die noviffimo te oportet refurgere, quia aut in peftore, aut in corvel in caput tuum letale vulnus aeeipies. Propter fportam carruca infra cingulum non po-terant me lardere » & habui fecurim manualem in carruca ; fi propius acceffiflent, potuis-
Qqqqq 3 fem