I
HISTOR. BRUNSVIC. INSERVIENTIUM. i?
de hebbcngude Woninge,undeder ^velcge^efcn, undehebben okmennygerleyenamen ge-hadt. De van Duringen hebben ok gude Deenftmanne ge^refen. De van Reken find verka-men , datgudt is noch in dem Lande ; we dat lieft, de fcholde dar \rol ym denen. De van Stel-le de find vorkamen. De van dem Sch^cane^cde, de Groninge (anders geheten Gronlande)de Nuckele, de van Bcckesbovede, de Nagele. Dtnfimanne in dem Lande to Kedinge, de van Rej-mersbufcn, dewmRwoven, de van der wiftb, de vanNrndorpe, van der Deeje, van Hadelen,vmVrendorpe, dtvdxvßaffenßete (nu geheten de Platen) de van der Geren, van dem Steghe, deKulen,dt Ha/Iß (dat find Rutm°en) devanderZ)<?£<r»,deÄVi>* (dat find Vtndorper) de Bremer,de Roden, devan den Borßell,dc Brummer, de Monyke, de Schwarten, deLutken, de Grelleken,de Ratten, de Pluckehoßen, de Loffen, de Gerdesmanne, Otto Dreves, dat find Kulen. Defe na-befchrevene hebben ok^andages der kereken to Bremen dinftmennegewefen, undeder nochvelemehr, de vorkamen find , doch etliche find noch in wefende: de van Bremen, de van 01-denefebe, (anders geheten Moylike) deScbloeren,de Scbeloentorf de Kofie, ( anders geheten deMündel} de van Made le n, dcMulen, de Böge, de vm Line, va.nE'melo,V3.nAlmeslo,deVleckfthtl-de, devan Butte (nu geheten de U^alen) det>anBardeV:/cbk,de van der DuVben ^ortb (nur.c-heten Bunkenborg) de\d.nBardes-Vletc, van dem Hardenßrom, van dem Nienlande. Defe\orgc[d\rcYenCmdcadce\Borcbmannetbolt^ildesbu/enge^eikn, endeel Borchmanne tbo Del-menhorß gewefen: doch richtenden fick alle tydt na der kerken tho Bremen my th denfte unde an-ders. Men vynä'mpribi/egiario, datvehlemehrdeenitmannefyntgevirefen, dehir nicht innebenennt find, der orc namen ok fere vorkamen find. De macht und Deenft des Stichts van Bre-men isfere vorkamen, deissalleenweghe} wede recupereren Ichall deine mag Gott helpen.Cxterum opustotumitaineipit: In dem Nahmen de H. Dreifoldigkeit, des Faders, des Sohnesund des H.Geifies bei>et ßk an d'üt Bock, darin befchre-venü, leo de Hocb^ürdige Kerke tbo Bremenfonderetund geßftet is, undvedefonderettmdgefliftet beft; itemin'Vat Jahre de gefttftet undfunderet is. Item 'Vor damede be~Wedmet, befreyet und begäbet; item M>at Land und Lude dartogehörethebben, und noch gegenncardig darto geboren; ßmandatTtoäin olden pritnlegten, fegein,und Bremen findet, de no r h alle "VollT>ery?abretßnd. Dicitur, Carolum-Regem A. D. 787 Epifco-patumBremenfemfundaffe, &Saxones, cetera libertati fuae reli&os, addecünas Ecclefiae fol-vendas aftrinxifie ; Widikindi filium W'über-tum, hujus Walbertum fuiffe, qvi corpus S. Alexan-dra attularit & collocarit in oppido Wigaltinghufen, hodie Wildeshufen: aliaque id genus, quaefatis alibi habentur, nee errorum expertia funt. Habentur & alia multa in hoc opere minutio-ra, debonis&juribus Ecclefiae Bremenfis, qus praeterire vifum eft, tanqvam prolixiora & mi-nus in rem noftram facientia 3 cum & pleraque vernaculo fermone tradantur.
XXIV. Chronicon Saxonum Quedlinburgenfe.
ILTOc Chronicon more talium ab initio mundi ineipiebat: fed praxedentia pervulgata, & ubi-•*- -*-que hiantia, omittereplacuitufquead Valentiniani tempora, ubi deFrancis & Alemannisfermo inftituitur, etfifabulofus, quafi ambx nationes ad M&otidem paludem egiffent, & illi exTrojanis defeendiffent. IndefilumHiftoriaeannaliterpertexitur, ufque ad Annum Dominl1015 & ultra. Quoufque autem opus perrexerit, non fatis conftat, qvia finis deeft: autoremtarnen ab hoc tempore non multum abfuiffe, apparet. Sed multi paffim anni tranfliliuntur.Sxpe nofter convenitverbotenus Cum Chronegrapho Saxone, quem in Accesfionibus Hiftoricisprimum edidi ; fed & iaepe ab eo differt, ut ambo ex eodem fönte vetuftioris Scriptoris potaffefubinde videäntur. Itaque, ut antiquiora omittam, ab Anno Domini 917 ad 961 plane differtnofter a Chi onographo iilo. Indc ufque ad Annum 984 vacat, fed poftea plurimum confenut,inpritnis circa arinurn 993ufq^ie ad Henricum Santfufn, In rebus Ottonis III Chrono°raphus«copiolior eft,fed in rebus Henrici Sancfci 1 liftoricusQvedlinburgenfis. Circa initia hujus Princi-pis in multis confpirant, fed poft Annum roog fere in diverfa difeedunt ; & ad Annum 1021 nofterde^e^^M^^Ecclefixconfecrationecopiofeagit, & alias fubinde res illius loci, itemqueHalberftadenfes attingit. Hoc Chronicon Georgias Fabricius Cbemnicenfis habuit, & fubinde ci-tat. Continet farie non pauca, qvae alibifruftra qva;ras: atque ideo dignum vifum eft, qvodconfervaretur. Exempli caufa de Fxcidio Regni Tbunngici qvaedam refert, qvae aliunde, qvamex Witikindo Corbejenfi, fumta effe oportet, veluti qvod Theodericus Rex Francorum, Clodo-vxiM.filius, poftviciosThuringosdederitSaxonibusomnem eorum terram, excepta, qvamLouT>ia8cHarz fylvae concludunt} qvi fines funt Thuringia: hodiernae, Apparet enim, Lowvi&nomine hie delignari, qvodvulgö appellamus Thuringicam Sylvam, (Tb/trwger-lFald.~)
G Nana