*"&>*
OTIA IMPERIALIA; 97}
Deum fpe&ant. Vult enim Deus hominem homini fubefle duplici ratione, carnali Domino,quia caro eft, & fpirituali, quia Spiritus eft, & ficut fpiritus carni dominatur, ä quo rcgitur, ita_,fpiritualia prxcepta pratferenda funt carnalibus in his, qua? militant adverfus aniunam. Nonfolum autem dijudicandafunt mandata terrena, fed & ipfa fpiritualis Domini diftinguenda_,llint prxcepta. Habet enim Prx/atus, in quofaci/e deViet, cum fit borao, & decipi pefflt aut ira velodiv, veltcrroreaut amore corrumpifeu turbari. Tunc ergo cum generalis datur ad aliquid agen-dum iententia, femper fubjedo bono erit tiraenda ac tenenda: cum vero ad fpiritualia defcen-ditcapitula, fimanifefteinjuftaexcaufa&animo, fpernendaerit, ittc.i. q.ß. nonfimper, (fc.fiDeusjubct. Si exammofilo injuria, timenda, (i ex ordine tantüm, timenda j fi ex erdine (f ani-mo jufta, fed excau/äm^niffiein/ufta, temnenda erit, cum expreflum fuerit contra Deumlata, ittdifi.4o.multi, ubiduitur: Mandantaliqua matres fieriti V. Siexordwe injuria, non eritäfubditofpernenda, fedusqueadfequentemfynodumtoleranda, ut cu. q.^.fi epifiopus forte.Siexjuflacaufiifit, an non ? dabitdtur, humiliter fervetur. Si ex manifeße in/ufta caufa, fednon de bis , qu& circa federn babent peruulum , tenenda erit. Potuit enim aliud fubeflfe pecca-tum, propter quodIententiafühletinreumjaculanda, x&zxtGreopriui. Porrö mfiimmo Pon-tificeprofcntentia eft ipfa rei 7>itatio. ut dift. 23. Si T>ero mimtcus. H.ec quidem de ecclefiafticojudi*cein bis, qiu adDeumfpcciant. Si verö Imperator mandat, & id fieri Papa vel epifcopus vetat:profedlo eina terrena, cuminexccutionemandatiimperia/isnonjubeß contemtus ckbmz legis , Im-perateri erit parendum: aquo tuncdemum erit recedendum, cumautcerturnefleuecontra_.Deum, aut dubitatur, an fitfidei confonum, ut c. 21. q.4. quideu/patur inbello. Siergo man-dat, qua? jura funt Imperii, obedientiamhabeo non iacrilego Principi, fed facratiffima? legi,non Imperatori,fed imperio. Sic & Pontifici malo non obedio,fed i'edi j non Pra?lato, fed Ec-clefia? $ non Papa?, fed Petro j non homini, fed Deo, cujus legationefungitur, ut c.2. q. j.actu-fatio. Audi, leclor, audi,quid beatijfima Tbebzorum legw in Imperatorem egerit. Erant viri inrebus bellicis flrenui, virtute nobiles, fed fide nobiliores: evangelici piuxepti etiam fub ar-mis non immemores. Reddebant qua? Dei erant, Deo, & qua; Qcfaris, Ca?fari perfolvebant.Inquiunt ad Imperatorem Maximinianum: Tibi militiam, Deo debemus innocentiam. A tcj>fiipendia laboris aeeipimus, abälo 'vit&exordiumfumßmus. Sequi Imperatorem m boc nequaquampoffumus, ut Autorem vitx negemus. Dextrs. iß& pugnare adverßs impios atque inimicos fiiunt ,laniare pios atque eives nefemnt. Memmimus nos pro civibus potius quam contra ciVesarm* fiimjiffe. Pugnal>imus pro fide , quam, quopafto tibi fervabimus ffibancDomino no~firo non exbibcmiu ? Juratmus in fkeramenta diVma , juravimus demde in facramen«ta regia. Nihilnobis (vi*) defericredasneceffeefl^fiprioraprArumpinrus. Attendeergo,fanfttffimePapa, quimandas, ne Principi paream. Pareolibensinhis, quae Dei funt, tibi, ut a-nimaeeuftodi: parebo & Principi in his, qua? jus tangunt imperii. Servabo fidem imperio,cui juravi in Imperatore: fidem Deo fervabo, cui juravi in baptifmo. UtrumqueDeo, quodilli debeo, folvam, h" tibi in fpiritualibus, & in terrenis Imperio obediero. Non veni pugnaniconftituere inter facerdotium & imperium- Unica funt in Chrifto, concordia funt in chrifti-ano. Utrinque invenies confonantiam, fi fervaveris utrinque debitam obedientiam. Prin-cipi legionistuam, fimileses, debesobedientiam: quantö rortius Imperatori parendum eft,cuifidelitatemjuräfti. Audi mirabilemobedientia? transgresfionem mirabili poena? cruciat«punitam. Tempore Darii Regis Perfarum Manlius Torquatus Conful Romanorum filiumjfuumvirgisca?fumiecuri peteuffit, quod contra imperium Confulum cum hoflibus pugnave-rat, quamvis de ipfis vi<äorextiti(Tet. Si confulha?c punivit infilio, quaelaudanda potius e-rantcumtriumpho ; qua? poena dabitur feodatario, qui etiam fub Principe malojuranon de-fenditimperii. Quisquis es militia? debitor, coniidera, quiddebeas, Mattende, ne fadusPrinceps exigas ä fubditis. quod ipfe fubditus non impenderas.
XXXVI. De 'vineis ßne plantatore crefeentibus.
ESt inNarbonenfiprovinciaadconfimummontis Peßulani cafirum Montisferrandi , in cujusconfinio Sylva fueeifa atque combufta, terra morenovaliumcolitur, aratroque fcirfa_,vites producit fine plantatione. Sic igitur vinea beneficio natura: concreta, per trien-*nium vina fach optima ; exhinc ad fterilitatem fylveflrem rediens, nifi iterato igneuratur.
G £i Egg 5
xxxfil
(vi*) f. deferri.