562, Detranflat.dominij per vlt volunt.

1'

1

qiiam in hoc regulativer habeatur irritum •, nee eftd.ibiutv plures leg -s ciuiles ad tolum vfuni fori iu-dicialis referri, quales funt pleraeque prxnales.quxante mdicis femenriam non obligant inconfeien-tia ad peenam fubeundam , ncque etiam bonumcommunepoftulat, vt teltami ntum ruinös folem-ne,pro alio, quam iudiciali foro decerncretur reii-eiendum.

Z$. Ad feeundum dicendum eft,quando de re certö,

& moralirer conftar, non femper idem eile Judi-cium in foro inceino ,& externo ; nimirum quan-dopfobario, qua; moralem ccrcicudinem facit infuro exteriori, non admiccicur, quod fipc accidir,v. c. vc quando in lege Luficana lib. $. in vetertbm0rd1nnt.t1t.4-j.il. i- difponicur,vcpädia,& conuenta,ni(i quoad quafdam perfonas, honoris caufa exce-pras.perfcripturam publicam cclebtenrur,nec fineilla poffint in iudicio probari, etiam per mille te-ft?s ; & tamen,quod ordinatio fupponat pofle alio-euin pactum manere validum in foro animx, aper-te colligitur ex §.j. &de iurecommuni poftquamfenrenna tranfit in rem iudicaram, non admittiturcontra illam in iudicfo»eriani euidens probatio ; &ramen H conftecre ipfa.fuitle iniutcam.non valcbitin confeienua l heer igitur iudex minus folemne cc-ftameneum pronunciec inualidum,etiamfi morali-ter certum fit eam fuiftc defundti voiuncaccm,quaein eo expdmirur.quia nimirum in so foro non au-diatur talis teltamenti iuftificario, non proinde ta-rnen ülud Mi foro confcienciaE vim amittet. Addein furo etiam externo , nonnollam interdum talisreftamenci rationetn liaberi, v»" ex fupra dictis pa-tet: leges aute-iu foliim antecedenter iuhabiliiancteftacoics . auferuntque ab.dlis volcmtacem,& po-tentiam ad vabde reftandum pro foro externo finefolemnitatibus requificis ad valorem ceftamend,non ve' 6 pro foro rnecr-n».

Ad renimv) eodem er am num 4. expofitum di-cendum eft , liluis diffioiltarcin non minus nego-tium raceilere au&oribus fecund« fententix,quämnobis: nam h pro pupillo fit lata fentencia, qua»rranfierit in rem mdicatam , mfi turor eiuscxetu-tionem curet , periclitabicur in reddenda rationcfui oftuij, & tarnen ä tau executione poteric illumdeterrere Religio, C\ compertum habeat ipfam fen-rendam fuifle inruftam.Dicendum igitur eft.in hu-iufinodi euentibus debere tutorem alia comraodaremedia tentarc ad confulendum fuae indemnitati,quando profequarur tale ius apparens pupilli : firamen nulla alia via fe poiTitindemnemferuare.vi-detur ei licitum, ficur,& mdici ärgere ex authorira-te legis , qti' compellitur,&ob hanc legis necefli-tarera non imputabicur ei uiarenalis iniuftidaactionis, fiem nee iu4»ci,quod non admittatin ra-ii caufa probadonem alias euidentem , aut feracfenrentiam feeundum al|egara, & probata contravctitacem,& iuftidam fibi priuatim nocam, &ideopoft tentatos conuenientes modos declinandiactum talis utdicij , fi illum declinare non potue-rit , procedete debec feeundum feiendam pu-Llicam.

Z i . Ratiovero, ob quam teftamentum minusfe-

lemne non reddatur per leges nullum in foroani-mae, ficutredditur alienatio a pupillo finc audtori--täte tutoris f a 6ta , eft, quia leges abfolute feceruncpuptllum efte inhabilcui ad ülicnandum abfque au-tho'-itate tutoris ; non feecrunt autem inhabilesad reftandum perfonas.quac in teftamentis piacfcri-ptr.m folcmnitatcm nonobferuarent, fed talis te-ftamenti rationem haberi in foro exterpo nolue-runt, quod ofterjdicur, quia aliud eft petforjam efle

*0-

inhabilcm ad teftandnm, vt funtimpubercs', quo-rtim ceftamenca pro omni foro funr irrira , aliudperfonam ,cui teftamenci fadtio competic, debereferuare in teftamento folemnem modum : non eftaurem par rario , vc pra:fcriptas folemnitacis omif-fio, peiinde atque perfonx in foro confeiencia; an-nullec difpofitionem.

Non negamus camen ciTe in Principibus fxcu-laribus abfoluds poceftacem ad condendas leges,quibus teftances reddantur inhabiles ad teftan-dum in foro confcientiae,& idem de Rebufpublicisabfoluris ; fed negamus de facto efle iam latam,quia ilIae,qua:latiE funt, procedunt folüm in exte-riori foro, atque ad effeelum folum , vt in co fi-dem faciant, vt exponunt /. vltima. defideicommif.Sc alia iura , quibus noftram lentenciam corrobo-rauimus.

Nee obftat, fi dicas, huiufinodi leges elTe iniu-ftas,nifi pro foro confeiencia? fincnulls ; & fiirali-ter efle iniuftas, & iniqnas, fi pro eo foro iinr va- /lidac, quia earum vireuce excralierent ha;iedes abinceftaco , cum pcccaco graui, haeredicacem ab ha;-rede extraneo conftituto in minus folemni tefta™menro , atque adeo fouercnrpeccata,& iniuftitiis,& iniquitatibus faucrenr; nam quod inde occafio-nem homines nequam aeeipianr vftirpandi id,quod in foro confeiencia; vftupare non poiTunt,non eft imputandum legibus, auc legillacoribus,fed nequicia;, Sc iniquicaci abutentium , quia legesin commune bonum fancica; funr.

11.

*3-

Capvt' VIII.

Quam voluntarium debcatelTe tefta-mentum,vt fit validum; & an mo-ribundi teneantur illud cfficcrc, Se-in quibus cafibus teneantut ?

1 Vt teflamentum fit validum non d'ebet ejfe dihb-InntArtum mixte , [editiert liberum, & vo-luntarium.

1 InuaUdum efl teftamentum , in quo teftator alt-quemhsredtm tnftituit , futans ejfefuum arm-cutn , aut confanauineum , aut ejfe mortuumalium hx/edem , quemin alio leftarnento infti-tuerat,tum tarnen aliler fit.

} Similiter i-iualidum teftamentum eft, in quo a!i-tjna per vi?n,aut fraudem inftituitur.aut et ali~(jtiidlegatur.

4 Qti metum wcutit teftatori , vt fe inftttuat, autfibi alicjmd leget,peenam ineumt in foro exter-na priuationts h&rcditatü, vel legati, er appli-cationis fifco.

' Non ßjfictt ad ineurrendam peenam pro foro ex-terno mettu leuü,fed requtritur grattU.

6 Ratiombut prudentibus , & congruentibmpotefi

quüfuaderc teftatori , vt altum ab eo , quemdefignauerat, haredem inttituat, fine v/U p a .na,&peccato : idem in refignauone benefteu^Jylegati.Qiiidfiprecibut. ibid.

7 <£W fi ratiombu* falftt id facta t.

Quid fi odio, &tniquo amrno , verü tarnen ra-tionibiu. ibid.

8 Quid fi per preces impnrtunat , & qua HU

fing.

9 Qfidfi mit tt reuere nt Uli.

10 Pftefl