546 De tranflat.dominij per vlt. volunt.
10.
11.
'VI'
*i
teftuoi'e nominatus , non teh eatur munus acce-pta« (i tarnen iMwd fufcepit , vel acccpc.iv.r, (iutfexprefse , fiue tacite acceptaucru, vehui exercen-do ad im tahs muneris, cogi poteft ad perLvucio-jitm, tx cap.Ioannej,de MJfani. vt ibi notai Conar-rmiias »»//>. j.ac-Dodorcscommunitcr : caTu verö,q\io mmuis non acccptcr, darum eft , non lucra-rj ptarmmm , fi quod forte teftator pro ca opera ei
legauit.
Pio authoritaie verö , & obligatione executo-ris , in prrmti feiendum eft, pluribus cxcciuoribusab codem reftatote nominatis , vno eorummor-tuo 1 vel in remotis sgente ,aut id excqui nolenre,polle alium (.iiii teftator aliud expreirerir)ofliciumexequi: ita exprimitur ii cap Religieftts , de teßa-mcn'.u, Üb.6. quod optimc explicat Sylucfteri/£>£.teßDirnentum L.qxtft.j.
Deinde nefas eile executori recedere ab hone-fta defundi voluntate , aut quod ille in vnum ca-fumreliquit,inalium commutare,necetiam exau-thoritate Epifcopi id fieri pofte , quia talis com-mntatio exprefse referuatur Scdi Apoftolica:, cle*menttna.qnia conti"git,de religiofis domibu*. excipe,nifi forte id fnpremo Principi laico competat circalegatum reliduin ciuitati , v. c. pro inftaurandss,ac reparandis tnanibus, aut muniendis viis. argu-menro l.legata.ffdeadminißrat.rerum ad ciuit.per-tin. Couarrnnias in cap. tua nobis , num -j.de te$~la-ment. Vciüm ä nullo Principe,ncquc etiamfummoPontifice taies commutationcs abfqtie iufta, & nc-ceiTariacaufa fieri debenr, vt exprimit Conc. Tri-dentinum/^.11. cap.6. de reformatione. Vbi criamcommittitur Epifcopis , vt circa coir.mucat'onesvltimarum voluntatum ä Sede Apoftolica obren-tas, pritifquam executioni mandentur,coguofcant,an fideli narratione fuerint poftulata.
Qumdo tarnen opus pium,pro quo teftator ali-quod legatum reliquit, impleri non poteft, nonproiade cedit hitredi , fed arbirrio Epifcopi, & exe-cutorum.commutandum eft in aliud,retenta,quan-tum fieri poreft, voluntate teftatoris, vtfi ille pra>cepitreta^dificafiatdem facram , in loco , vbi aedifi-cati nequear,eligendus eft a(iusj& ita notant com-tnuniter Dodores ad cap. nos quidem, de teßament.Sc ipfe rextus cap nos qmdemÄd clare habet & pa-tet ex Couarnuiia tbi , num. 9. colligirurque etiamex / legatumff de vfufruti. legato. vbi ßartolus in-fett , ü pseunia legata pro opere pio ad illud nonfurficiar, accedenfe fimilirer authoritare Epifcopi,& voluntate execnrorum , ccnueitendam efte inaliud opus pium ; iuffien enim per »quipollensopus fatis fieri vo!<jmati defundi teftatoris quan-do non po:cft aiier impleri ex verofimili mentei^fi'is, vt bene ait Reinofusa^nMf.7. n. 18. iuxtaregnl-un textus m l.cum materX.de inßit.&fubßit.her enim volüras teftatoris ad vnguem obferuan-d.x iir, tarnen ea voluntas mutari poteft, vbi im-pleri non poteft eo modo , quo teftator difpofuit,vr pat.r ex texru vt cap. nos quidem , de teftam. vtdoctepiobat RHnofus««w. 19.per multos,&mul-ta iura , qnae allegat ibi, i» dict. cap. nts quidem..Quodfi uttta constitutum temptu , fiue in loco , quocon fittut um fmratjmpUri non petefi,&c.
Simile Judicium eft, i! teftator telinqnat duecn-ta difttibuenda pro male ablati* , & folummodocentum male ablata reperiantur,nec enim tunc rc-liqua centum ha;rcdibus cedent, vt iam fupradixi-mus , fed in caufas pias expendenda funt, quia ficinterpretari aport« voluntatem defun(äi,atque itarefolurt Cauarruuias vbifupra, in cap. nos quidem.de teßament. num?. poftgraues Do&ores, quosci-
ra'j addiroue cum pluribirs corum,qned fi teftatornon pio malc'db'jfis , fed ex deuotione iuiTeritcOhftrul faceiiuio certa: forma?,defignatis ad fabri-cam mille atrfeis, Sc opus minori fumma perficia-tur,qooJ fureiclt ad hasredespeitinere : fed in hacfpeeie, tenfCfettl potius, illud ctiam fuperfliuim infacelli oiiiruiiTi, aut aliam piam caufam conferen-dum , niii de diuerfa teftatoris meiVte pfobabilesdient coniedturx , quia eo ipfo , quöd eam fum-mam ad pi.im eanfam defiguauit,cenfendus eft vo-liiilfc, eam totam in pia expendendam , nifi aliun-de probabiles conicdhira? contrarius fuadeant.
Confouc eriam ad piaccedentcs cafus,fi quis re-linquat calicem , v. c. Ecclefia:, non exprimendocui, non propterea legatum reeidit ad hartedem,fed applicabitur Ecclefia; loci, in quo teftator do-tnicilium habet, & (ic nominauerit Ecclefiam,v g.S. Petri, & in ciuitate fint piurcs eiufdem nomina-tionis.dabicurpauperjori, nifi per conieduras dif-cernattir 3Üqua certa, videlicet, quöd in ea haberetfepulturam, aut frequentaret facramenta. E con-uerfo veto , fi nulla «des rali Sandto facra , ncqueinciuitate, neque in territorio reperiacur,confere-rur in Ecclefiam domicilij teftatoris. habentur hxcin §.ßqui5 in nomine, diu. Authenüc. de Ecdef. ti-tulis. 8c ex parte explicantur a Couariuuia ad cap.indicante,de teßament. num.i. Conformiter rurfusad praerogatiuam , quam huiufmodi difpofitio de-fcrtloco domicilij teftatoris,dicendum eft,in cafu,quo defundus aliquam fummam relinquat diftri-buendam in paupercs , non defignando qnos, cen-fenduro eft > in panperes eins loci diftributionemfieri debere, vt amplius probat Couarruuias/i«t cap.cum tibi, de teßament. num 14.& Antonius Gomezad t. 31. Tauri num.i,. Quod tarnen non procedit,quando defundus roftamentario non commifitipfam pauperum eledionem. Poteft autcm.&de-bet teftamentarius \\\ ti. diftnbutiöne habere ratio-nem praeeipuam propinquorum defundi , fi fintpauperes , nee alia legata eis relinquantur. Im£fuis etiam propinquis, & fibi, Hvete indigeatfin-quo tarnen periciilumeft, ne ipfi confeientia men-tiatur) poterit eUernofynamfacsrc feeundum eamproporrionem , quam aliis diftribuet , vt docetD. Thomas 1. 1. quaß.)i. art-y. Caietanus ibidem,& alj.
Exiftir autem prareipuä difficultas circa implen-da legata conditionalia , & mödaüa , quam diffi-cultatem iam ex parte tradauimus fupri in cap. 3.num.$i. & hb.i.de contraäibii* ingeneretoto cap.8.8c attigimus etiam aliqua hb. 4. de donat. cap.i.hie autem ad integritarem dodnnae aüquabreuiterattingemus. In primis communis regula eft , lega-tum fub conditionc relidum non arquiri a legata-rio , nifi conditione impleta. Sed gram'ter dubita-tur , an procedat ctiam hoc, quando conditiones 3funt turpes , & impoflibiles , quas in teftamentis/legatis, libertatibufque iura omnia exprefsedecer-nunt, habendas efle pro non appofitis , §.impoffibi-lü, Inßit. de htreditatibus. & alibi. Imö, & de pof-fibilibus, fed in hontftis idem difponunr, vt C\ mu-lieri legetur aliqüid fub conditione, finon nupferit,illaque nubat, nihilominus legatum ei adiudicatur,l.quottes. & l. Tuta. ff. de condit. & demonilrat. dequa re fatis egimus diSlo üb. 1. de contratlibtu inge-nere,totocap.%, Refolnrio tarnen noftia eft, quoadconditiones impoflibiles, Sc inhoneftas , fi conftetliquidö teftatorem vere noluifte legatum valere,nifi illis impletis,non quidem efle iudicandum va-Hdum (faltem in foro confeientia:) nifi implean-tur, & purificentur praedida? conditiones , ficut
prafciibic
14.
»r*
r,
i