534 I) e tranilat.dominij per vlt. volunt.

'Mi I

ifti cotnprehcnduntur hie nomine liberorum, vtidiximus,& conftac ex Authentico de teßatn. \mpet-fekl. in prtnetp. Sic doeet Molina tom. j. de iußit.dijp. i iS.verf. vltertus eß. Et in primis validum eftteftamentum factum inter filios etiam emancipa-tos ex ptiuilegio iuiis communis cum duobus te-ftibus, vel mafculis,vel fccmini?, etiam non roga-tis, neque neceftaria eft aliqua teftium fubfetiptio,aut aliqua alia ex (blemnitatibus iuris ciuilis inaliis teftamentis requifita, idque fiue teftamentumconficiatur ä patre , fiue a matre,& fiue fit nuneu-patiuum , fiue in feriptis , quamuis.vt ftatim dice-mus in num. f. in teftamento in feriptis non nihilex iure nouo Authenticorum addatur: ita habetutexprefse in l. hac confuUißtma.% ex tmperfello,C.quiteßam.facerepojfuntjmUai.vitima, C.famtliacrei-fcHnda.num in prima lege dicitur teftamentum im-perfectum , ho eft, deftitutum omni folemnitate,iure ciuili requifita , valere intcr folos liberos, fiueä patre, fiue ä matte conficiatur: affirmatque om-pis Doctorum fententia , ex co fundamento, quodin iis teftamentis folummodo folemnkas de iuregentium attenditur, eo quöd filifs alioquin defe-renda erat iure naturali harreditas parentum : itadocet Bartolus in ditl. §. ex imperfecta , in vltimisverbis, Iafon in Authent. ttouijfima , num. i6,C.de tnefficiof. tefiam. Cuttius iunior in diel. §. eximperfetlo,poß num. 3. Natta confil. 107. Iulius Cla-rus Hb. 3 . §. teflamentum^udß. 8 .num, 1 glojfa vnic.in Auth. cfuodfine,C.de teflam. Giar. conjll.yo. «.3.tib.i. Molin. tom. 1 .de iufl.tratl.i.disf. 118. in prin-cipe. Fundamentum porifliraum huius rei eft prae-ter iam tactum , quia hoc a iure comrmmi fuit in-troduetum fpeciali fauore ipforum filiorum ; quiaillis naturali etiam iure ( vt amdiximus) parentumhaereditas debebatur, & hanc rationem reddit Iu-lius Clarus allegatus, Sc priüs illam reddidit Nattain repetitione dilti §.ex imperfeclo.num.r,o.Sc poftcaillam approbarunt communirer Doctores.

Et hoc verum eft, Jiiuc Ifbcri aequalibus, fiueinajqualibusportionibus inftituantur ha»rcdes,iux-ta communera opinionem, quam fequitur Ema-nuel ä Qoika.in.cap. fi pater ,part. 1. verb.infuo te-ftamento ,»«».!. Gama decij 61. licet Couprruuiasin cap.Raynuutu, de tefiam. nmn.y. contrarium af-firmet, dicatque id iblum verum habere , quandofilij in partibus asqualibus haeredes inftituuntur.*' Dubitant tarnen Doctores.an fi pater caecus ve-lit teftari intet liberos, fufficiant duotefles abfquealiis folemnitatibus iure ciuili requi fitis. Ratio du-bitandi eft.quia in d.l.hac confultiffima,C.<jui tefla-ptentum facere pojfunt , in teftamento caeci octo te-ftes rcquiruntur;Diccndurn tarnen eft in teftamen-to facto ä patre, vel matre ejeeis inter filios, & fi-lias fufficere diios teftes,nec requiri aliquam aliamlolemnüatem a iure ciuili communi ad majoremfirmitatem teftamenti induetam j ceflat enim om-nis falfitatis fufpicio in fiiiis, ad quam vitandamfolemnitates illse iure ciuili fuerunt introdudz,qui omnino patri, vel matri fuccefluri erant ab in-teftato in haereditate, de quibus lex maxime con-fidit. Accedit quod fauor filiorum , propter queminduftafuit difpofitio ditl.§.ex imperfeÜo. prtditt*leg hac confuhißim*, tarn militat in fiiiis parentiscasci, quam in fiiiis videntis. ita Ruinus confil.68.W.z.Bocrius decif.i+o.wtm.io.Socirmsconfil.x^i.lib.l. Nmzcojiß.uo.nitm.j.&fetiHemib.Bettton-dus confil.iu. num.%. Üb. 3. Iulius Clarus Hb. 3. §.teftamentum,<iii*ß ?. num. 1.V, Hajc de iure legis,W con/ultiftmaVoAez tarne,y% benenotat Molina diu.dijp,n.i.tom.iMiußit.

3

§ obferua tarnen, de iure Authenticorum fanciturafuit ad hoc , vt teftamentum factum cum duobusteftibus inter liberos valeret, opus efle,vt ä patte,vel matre teftante, vel ab ipfisliberis fubferibatur,patet ex Authent.fi modo, C.farnilix ereifeundd. Velcertcjfi neutrum ijlofum fiat , teftatorpropria ma-nu diftinetifquecharacteribus nomina filiorum ex-prjmat, quos in teftamento haeredes inftituit, &portiones , in quibus cos inftituit, diemque inquoconficit teftamentum , 8c hoc habetur cxpreC-se in Authent. quodfine, C. deteßam. quod fi nihilhorum fi«, teftamentum erit nullum,vt conftat expraefatis Authenricis.

Sed cum huinfmodi Authenticnc non loquantur tf«de teftamento nunenpatiuo , fei folum de tefta-mentis in feriptis«, vt conftat ex citatis Authenti-cis.nnmeto praccedenti pofitis, fi attente legantur,5c docet glolfa in prxdicta Authentica ,ßmodo y C.familu ereifeundx., confequens eft, vt circa tefta-mentum nuneupatiuum ftandum fit doctrina; tra-dita: nttm.z §.ex imperfeüo , legis,hac confitltißlma,C.quitefiamfac. pojf. vt bene animaduenit Molin".tom.i. deiuß.diß. 1 i%.%.ob[erua tarnen.

Si vero in teftamento nuneupatiuo facto, inter 7*liberos fine folemnitate ä iure ciuili in aliis tefta-mentis requifita admifceaturpcrfbna aliqua extra-nea, cui aliquid fit relictum per viam inftitutionis,aut legati, vel fideicommifll, inualidum erit teiti-rmentum quoad illam , ita vt quod illi fuerit rcli-Ctum , aecrefeat libetis : conftat ex dieta lege , hacconfultijfima,§.tx imperfello. & ex l.vltim.Cfamilit,ercifcwtd&t docet Molin. §. illud etiamobferua. An-ton.Gomez ad leg. 3. Tauri, num. i8.quoddifpciütCtiam lex j.tit.i partit.6.

In teftamentis vcr6 in feriptis, valent legata re- "*lictaextraneis.vr liquido patet ex Authenttca quodfine,C,de teßam.&zdocetn Anton. Gomez Adleg.\.Tauri ,numjS. Molina tom.x. de iußitia , tratt.i.dijp. 1 z8. »'» citato §.MhH etiam obferua.

Nomine autem filiorum veniunt hie filij illcgi- 9.timi naturales , quoad portiones, quas vel de iurecommuni, vel de fpeciali iure euiulque Regni illispattes,vel mattes reKnquercpoflunt vel alij afeen-dentes,itadocet Ant.Gomez/.3. Tauri,ä num.^i.&deineeps. Iulius Clarus Hb.^.%.teßamentum,q-\\.Molin.ftw». 1 .de iufi.trafl.i.dijp. uS.verf. AntonituGomez.. Vnde in Regno Lufitania;, in quo de iureRegnr filij naturales hominis plebeij, ptomiieuefuccedunt parentibus cum legitimis, tarn ex tefta-mento, qu£m ab inteftat-i,non eft dubium fub no-mine filiorum comprehendi, vt bene anirruduertitMolina modo allegatus.

Vtrüm tarnen, ficut teftamentum afeenderitium I o.refpectu defeendentium validum eft cum duobustantüm teftibus, fine alia folemnitate 5 ita vicifTimvalidum fi teftamentum defeendentium refpectuafeendentium , eft dubium: & duplex eft hac de reopi'cio. Prima affirmat, hanc docet Anton.Gomerad leg.$.Tauri,nttm.f4. Ioanncs Imola,Paulus , Al-bericns,& alij,quos citat ex regula corrclatiuorumcommuni. Contraria tarnen, 8cfecttnda fententiaeft,verior,communior,&tenenda : cam docet Mo-,lina citatus §.an vero. Cofta tu cap. fipater,j>art. 3,verb. priuare non pojfit,nnm.i 1. Iulius Clarus §. te-ftamentum,qu*ß.ii. num.6. Boerius decif.1^0. in fi-ne, Sc Iulius Clarus citat ibi Alexandrum , Specu-latorem ,Nattam , Riminaldum ,&alios. Et ratiocft,quiahic non intrat regula correlatiuotum.quiaquod contra communes regulas iuris ftatutum eft,. non debet trahi in confequentiam : Sc ita refpon-debis ad fundamentum prirris opinionis.

Quamuis