Lib. VI. Cap. I.
ij-
16.
vbi in vetbo ydijpoßtiOfCab inreIliges,fuo modo to-talis ad excludenda legata,fideicommiira, & dona-tioncs caula mortis, qua: funt quidem difpofitio-ncs vltim*e voluntatis fine directa ha:redis inftitu-tione , fcd non totales , imö folent e(Ic partes te-ftamenti.aut codicilli, quanuis donatio caufa mor-tis faipe etiam extra teftamentum , aut codiciüumfiatrat ipfe codicillus eft difpofitio per fe cohxrcns,quafi fuo modo totalis, fuo, inquam, modo , quianon eft ita intcgta, & perfecta licut teftamentum:& in hoc diftinguitur codicillus ä teftamento, vrbenc notat Molina allegatus,quia teftamentum eftvltima* voluntatis difpofitio , cum dire&a haeredisinftitutione, codicillus vero eft ctiam vltimar vlti-IM voluntatis difpofitio, fed finc illa ; difteruntetiam , quia teftamenta continent per fe dire&amhaeredis inftiturionem. Codicilli non illam conti-nent per fc,fed per accidcns,& ex priuilegio milhi-bus conccilo. Vndc in codicillis neque dari direötcpoteft haereditas alicui, neque alicui dire&e adi-irti, ne iura teftamentorum, Bi codicillorum con-rundantur, vt declaratur optime in Injlitnt.de cadi-cUl&t. §.penult. & fvi. V eodem.
Indireclc tarnen cadit in codicillis fideicommif-faria lm'edis infticutio , vt fi nimirum ipfe difpo-nens ha?redcm fuum , aut in teftamento ä fe infti-turum , aut ab inreftato fibi fucccilurum , in codi-'Qgee, »ST fidei illius committat, vt harredira-tem alteri noft mortem fuam reftituat, vt diciturdiclo §. pe»ultimo, quo cafu harres diieete in tefta-mento inftitutus , tenebitur in confeientia eamreftituere fidcicommiflario , & in furo externo adid cogetur; poterit tarnen tunc fibiquarram lixre-ditatis partem , du* in iure Trcbellianica dicitur,referuare , vt dicitur m §. fed quia , Inflam, deßdeicommijfar. bxred. e<r Li. §. finaü , ff. de iurecodicillor. & leg. fi vi altera* , Cod. ad legem faki-diam.
Non potefl tarnen in codicillis fubftitui dircetcha:rcs,qui fuccedatper teftamentum, aut potituiusfit hxreditate ab inteftato , ex eodem § penultim.Inftitut. de codiciHü ; fi tarnen talis inftitutio fi.itexbenigna iuris interpretatione , valet tanquamfideicommiflaria , per leg. Scauola, jf. ad Trebellia-ftum. Similiter ciam , licet direfta cxha:redarioper codicillos non fiat, indiredta tarnen fieri po-teft, in cafu, quo difponens in codicillis affirmarcehxredem , aut hxredes in icftamento ä fe inltitu-tos noneffe hxreditate dignos, ob tale , vel talecrimen , nee fe \elle, vt ea potiantur , argumentol.diut- Seuerus, & Antomnut, jf. de adimendii leget'tu , vt notat Sylueftcr verb. Teftamentum. i. q. i.aliique communiter : legata vero in teftamentorelicta non prohibetur quis dirc&e percodicillum,aut fimpliciter adimerc, aut in alium transferiertpatet Inftitut. de adenipttone legatorum , per totum.Animaduerte etiam , iilud ciredifcrimen toter co-dicillum , & teftamentum, quöd poteft quis plu-res codicillos validos facere , modo fibi non con-tradicant, non tarnen plura teftamenta. Deinde,quia hanedi pmc inftituto, per teftamentum , nonpoteft in codicilloadiici conditio , qua: illi obfit.Infiitut. de codicill. §.direttö autem. Alia diferiminainter codicillum,& teftamentum, vidc apud Syluc-ftrum vbi proxime.
Legatum , eft donatio qutdarn in teftamento re-liÜa , ä defuntto ab htredepoft mortem Uhu*, vt tu-betur ,pr*ftatida. patet ex §.i- fitßitur. de legatü.DifTert ä donatione caufa mortis, quöd haec fiepe,ab ipfo donatote ptxftetur , & tiadatur in vita,qux traditio reuocari poteft ä donatore dum vi-l'ogundex. de luSlit ,a,&c.
521
uit '. illud vetö non ptaiftetiu nifi ab lixrcde poftmottem legantis. Vide alia diferimina apud glof-fam Inftitiu. de donatiombiu, in verb.fere.
Fidcicoinmiffum , efl legatum , 'juod fidei b&re-redü commijfum eft , vt alteri ab eo pnftetur', vtair Sylueftcr verb. fideiiommiß'um. Olim magnaerat ditFcrentia inter legatum & fidcicoinmif-fum. Illud erum de rigore debeatur , hoc riüllöVinculo iuris, fed folo pudore eoriim , qui roga-bantur , vt conftat Inßttut. de fidetcommijf. h$red.inprineip. poftea tarnen per omnia aequalia faclafunt legata fidcicommiflis , vt'patet lnftitut.delegatü. §.fed non vfque , & leg. i.jf. de legatü. Li-L.commttnia de legatü. Itaque hodic parum , autnihil differunt, fcd poteft dici fideicommiilurnfpecies qua?dam legati vtbanioris. Fit enim petverba , volo, peto, rogo, mando , fidei tua: com-mitto : vt patet ex § ftnali, Iußitut. de fingulit re-bus , Sic. Scd tarnen non minus obligat in vtro-que foro , quam fi verbis iubco , amprttcipio pro-feratur Vnde quamuis, abfolntc loquendo, le-gata nonnifi ex teftamento valeant, iuxta §.pra-terea , Infiitut. de fideicommijfarijs , cVc tarnencum fideicommilla codicillis mandari pofllnt, &\\xc fint exa?qnata legatis , fit, vt in efFectu li-ceat dicetc, legata etiam per codicillos relinquipolfe Nihilominus illud adhirein vfu retinetur,vt tota hxreditas legari non pofTIt , necdicatiulegati , cum tarnen poflit per hdeicommifTum re-linqui. Vnde diuiditur fideicommürum in vni-*uerfale, quod eft de tota haeredirate ; in particula-re autem , quod eft de aliqua tantüm parte-hatre-ditatis. Alias autem etiam quoad vocem iftacon-funduntur. nam /. & fideicommifftim. jf'.de legatü 5.fic habetur , &'fideiconrnnßum , mortü caufa dona-tum,appeüatione legati comtneiv.r.
C A V V T II.
Quot teftes, & qua: folcmnitas in te-
lbmentis clauils,&apertis,&in
rcJiquis vkimis voluntati-
bus requirantur.
I De iure communi ad valorem tefiamenti requi-rttntur feptem teftes.Gljf£ qnalitatei debeant habere , an debeant ejfeliberi,mafadi,pnberes,rogatt, &c. ibid.i In codicillo rcqidar'iter qumque requiruntur.Pojfui/t effe vel rogati, vel fortuito adnenientts.ibid.j Im Lttfitanum in teßamento aperto,feu nUHcupa-ttuo requirtf -qtifnque teil'es,prater tabcllionent,qui iäudfecit,liberos,mafculos,puberes .rogatot,&c.quifimul cum teflatort omnestettamtntumfubftribant.5» nefeiat teflator feribere, vntu teliü debet fir-mare teftamentum pro eo. ibid.4 Quot tefies de iure Lußtano requirantur in tefta-mentü claußs.An requiratur , quod teflator illud fubferibat,'ßtie manu propria, fiue aüena. ibid.f An quando tefiamentumfuit feriptum manupro-prta teUatoru , requiratur de iure Lußtano*quod ab eo fit fulferiptum.6 Publicatio tefiamenti de iure Lußtano , quhndoneceffariafit.
Xx 3 7 De
*7-