506 De tranflat.dominij per empt.&: vend

gendum efle prctium » fi pauciora , minuendum,iuxta /. g»t fundum , §. ^a* agrttm , ff. de con-trahend.empt. Ratio eft, quia expreiTio illa numcriiugerum cenfetur adhibita ad dcmonftrandum id,quod venditur; falfa vciö demonftratio , ncc ven-ditio eft.nec lcgatu.m , cui apponitur , imminuir.ica texr. in l. falja demonftratio. ff. decondit. & de-monftr. in his coinmunitcrconueniunt Doctorcs,quos viderc poteris in Couarruuia de prall, qusft.cap.~%. &c Pinello ).part. legis 1. C.de refeind. vend.cup.t. Sylueftro verb emptioante 10.qutftionem,&verb. donatio 1. §.8. & ita docet expreisc Rcbellusciratus »m/hi 1 3.

»• Ab hac tarnen regula vltima multi per varias

opiniones receflenmr. Paulus enim de Caftro adleg i.C.de peruul & commod. aflirit quanrumemn-que venditio a corpore ineipiat» & vnico pretiofacta fit , fupplendum efle ab emptore pretium , fiplijra in rc iugera , quam exprefla fucrinr, inue-nianrur. minucndum verö,fi pauciora reperiantur..Vtrumque negat Antonis Gomcztern.i.var.cap.z,num. 16. Pinellas autem allcgatns , fub ea rantum-modo limitatione fententiam Pauli Caftrenfis ap-probar, vc dicar id verum eile, fi magnus exceflusiugerum, aut defectus fit ; fecus , fi parcens , tuncenim air ncc empror, nee venditor, fi contra ve-nianr, audiri debent, quia de minimis non CBfafPraetor.

Couarruuias de prall qunftionibus , cap. 3. aitquod quando non ca , qua? fuir exprefla, quantitasinuenitur , runc in fauorem emptoris iudicandijmeft; ita , vr fi rnaior quantitas inueniatnr, non fitipfc compellendus ad augendum pretium,fi tarnenminor inueniatur , cogendus fit venditor ad mi-nucndum prctium pro rationc defcSus. Fnnda-mentum illius eft.quia ad venditorem,non ad em-ptorem , pertinebat cognitio quantatis rei, qua»venditur , & C\c ipfe venditor fibi imputet, ac tri-buat fuum errorem.

7. Cartctüm, fi ha»c feeunda regula (qua» eft com-munis ) bene explicetur , non erit ab illa receden-dum,nec enim negant auetores illius,venditionemnon ad corpus, fed ad menfuram , &nuraerum iu-gerum efle, fi venditor claris verbis , vel aliis in-dieiis cerrum faciat emptorem , in didro agro nonpauciora, quam decem iugera inneniri. Nee etiamnegant, fi emptor rali menfitrarum expreffioni in-jiixus emar, alioquin non empturus , vel faltemhon tanti empturus redhibendam efle rcm.vel fal-tem pretium minuendum , per adjtionem redhibi-toriam , vel quanti minoris; quia vitium , feu de-fe<3:u$ rei in quantitatc, feu in qualhate non fuerirdete&um , imö fuerit "iuppreflum per affirmatio-nem,quod tot numero iugera häberet, cum tarnenilla non haberet, qjj modus loquendi videtur eflequoddam genas fupprimendi veriratem iugerum.Scd illud veile videntur.vt tota res cenfeatur ven-dita eodem pre r io , ita vt nee pretium augeatur, fiplus minufve iuftü fuerit,etiamfi major inueniaturquantitas »quam exprefla fit. Nee fimiliterminua-tur pretium , etiamfi minor inueniatur quantiras,quam fuerit exprefla, fi plus minufve eodem pre-tio res va'.ear, quando apparet quäd intentio con-trahentium ad rotum corpus referatur, & nulla fitmentio de numero , aut menfura ; quando autemnulla ratio apparet, ob quam contrahentes magisintentionem fuam velint referre ad contractumvendirionis ad rotum corpus , quam ad quantita-tem mcnfurarum.vt fi i n contractu dicant: Vcndotibi hunc agrum decem iugera habentem , tuncquia paclium eft ambiguum in foro externo,dicunt

interpretandum efle contraftum in fauorem em-ptoris contra venditorem, iuxra textum exprefllimin l. in conrahenda ,ff. de regulü iuris, vbi habeturquöd contra eum facienda eft interpreratio , quilegem apenius dicere potuit, & non dixit, arqueadeö rem rotam folo pretio ab initio conftitutovenditain fuifle iudicandum efle, & ide6 qtiamuisplures reperiantur menfurx , aut plura iugera,nonefle compellendum emptorem ad fupplendum pre-rium , niii illud fit infra dimidium iufti, in foroexterno : in foro vero interno compellendum efle,licet tarnen in foro externo non fir compellendusempror ad fupplendum pietium , quantum eft exprseifa forma contradrus ; ex alio tarnen titulo,nempe doli pra»fumptione, per adtionem redhibi-toriam quanti minoris compeUetur refeindere con-tractus reddendo pretium , &accipicndo rem.

Regula tarnen propofita, quoad legata,& dona-tioncs, multo eft certior in vtroqueforo , fali, &poli. nam in donationibus , legatis, & teftamentiscum a corpore ineipitur , vt fi dicam : Dono , velrelinquo tibi, fiue ante.fiue poft mortem , omniameabona mobilia , quae mille aureos valent, veltale praedium , quod cenrum iugera continet, prac-fumiturrae tibi rem roram donare,vellegare velle,fiue plus, fiue minus valeat, & fiuepraedium plu-ra,vcl pauciora iugera contineat,& numerum tan-tüm , Sc vajorem appofitum fuifle , caufa demon-ftiationis,atque ade6 in huiufmodidonationibus,legatis, & teftamentis exprefliones ilias pro nonadieclis habendasefle, reftanrur Dolores, ita Rc-bellus i.part.lib.^.cfttaft.i7-feSl.i.'>um,i6.Sc conrftat ex /. i.& $.ff.de legat. 1 .0" ex l. falfa demonftra-tio. ff .decondit. & demonftr.

Norandum tarnen , quod quando res accefloriavenditur cum aliqua principali, fi ineipias ä nu-mero & quantitate quoad accefloriam,quoad prin-cipalcm verö a corpore , non ad corpus.fed quoadquantitatem acceiloriam venditam cenferi : vt fidicas : Vendo tibi tale pradium cum dolus odo-giijta ibi exiftentibus , venditio doliorum ad nu-merum dicenda erit, vnde C\ plura dolia reperian-tur, non emproris , fed venditoris erunt:foIürnenim oftoginta, qua* tarnen fana finr, emptori rra-denda erunr, vt deducirur in l.penult. §.fi dolia,ff.de aElionib. emp. Si vero quoad accefloriam inci-piatura corpore, ac dicatur : Vendo tibi rale pra--dium cum dolus , ibi exiftentibus, qua- funt oclro-ginta , venditio doliorum erit ad corpus , arqueadeö, fi plura inueniantur fimul venditacenfebun-tur , nifi aliunde aliud verofimiliter coniie/a»-tur. ita Rcbellus i.part. Hb- 9. ■?«•*/?. 17./JrflLi, 4num. 16.

■ :

Capvt XLV.

Derefcifionc venditionis ex padto le-gis commiflbri« ; quid fit pa-drum legis commi/Toria?, & an iu-ftum/ic.

1 Quid fit paüum legi* commifforit ^& quomo-dofiat.

QuidpaÜHm de in diem adieüione. ibid.

PaElutn legis commijforU eft illud in quo res ven-ditur, fub conditione ,vt fipretium tanto tem-pore non foluatur, res fit tnempta. Pattum dein diemadittlianc eft iUud > in quo res venditur

8.