444 De tranflatdomini) perempt.& vend.
nee amplius,quam expenfum eft, tenetur dominus
rei reftituerc pofleflbri bonx hdci , qui
etiamfi valor rci , qui.ratione.illarum, dom.no ac-
creuit,illM longe exccdai: • qma » 1 _ 1 " d ; mcr ^ t ° C "?.
va'
döns rd, qu^rationc illarum.creuit, cum fit va-habea: dominum, domino ce-
lor ipfius rei ,&resii pofleflbrii prsdiaaefidei , minus »uge«nt valoris in ipfa re , quam
non pofleflbri bonac fidei expenfas facienti:Si aiuem p«dia* expenfa: faß* a pofleflbrc bo-
5*.
nfa: ^ß/aicntur, tenetur dominus rci ad folas«..vEenias, non in fe fumptas ,fed,quatenusremau-xerint , nec hoc damnum compenfare tenebimillas facienti, folum enim illas ei tenetur foluce,^ro ratione augmenti valoris ipfius rci, vt f* tc tcx iij ü ^ aa / m f u „do.f. de rei vindicat. & v 1 " 1 "'q«e docent Rebellus de wßh.p^rt.i. M.Sj**ß-**»*«. i. & Sancius diüM- »• cap.i}. nur. 147- injHmt.-ta Decalog.
Tenetur qi>»que pofleflbr bonx fid^i, reftitue-re fruetus extantes collectos ex mrtiorationc peripfiirn fa<Sfo,& confumpros, quateius ex eis factuseft ditior; C\c Lire probat Baiba'a»« /. diuortio. §.finali,num. f i. ff.foluto matrimoiio , prefse Sanciusallegatus. Frudhis ver6 iam confumpros , ex qui-bus non eftfactus ditior, tenetur poikflbr bonae fi-dei , cum meliorationibus compenfare , etiamfipretium meliurationum excedar frudhis colledtos;& id,auod deeft, foluemlum eft pofleflbri bona: fi-dei ; e conrrario autem , fi frudhis excedant pre-tium meliorationum j tenetur de folis fructibus ex-rantibus , & de confumptis , quatenus locupletiorleg^im ««.«».41. & $ 1. mpne.
Capvt XXVII.
Actus Eccleßaftic* iurifdittionis .voluntarU, vtferuum manumittere , emaneipare, adoptare,tefia/ entumfacere, gradum Doltoratut acci-pere,in Eccleßa fieriliciti pejfunt.
Secus de aclibui iurifdittionis contentiofe. ibid.
12 Conuentus cmilts,comitia,& parlarnenta, quate-
nus in templis licite poßhit fien.
13 Actus iudtcij fnularts in Eccleßa falti,funt iäi-
citi, & inuahdi Idern de atlibus Eccleßaßi-cis ; quidquid alij dicant, ejfe Mut tos , fedvalidos.
14 Contractui in Eccleßa facti ,funt validi.
1 j andere res carius alienigenis , eo quhdßnt alie-
nigtnt,qnamimolis i eß illicitum , cum obliga-
tione reßituendi.16 Quid,ß adlocum aliquem accedant multi alieni.
gen* in clajfe aliqua natiali, auidi emendi.Quid, quando ad tnßulat Terceiras appellunt
claßts Hiff>ania,ex nouo erbe. ibid.
Ac quaeftio, eft valdc ordinaria , &abomnibus authoribus cra&ari folet, ideoillam etiam hie tradamus , quamuis inprimo Ecclcfia: praecepto,iam ä nobis traetata fue-rfc; fed ne per ineuriam , illam omififle videamur,breniter illam hie percurremus : nam multa de fclicita func, qust tarnen, ex circunftantia,& rationeloci facii.EcdciKEque , in qua fiunt,redduntur ilii-cita , vt vcndere,& emere, comederc , & conuiuia
c n. .: i. -. — 1 - r — »11 lOCO
C C ?- V ---- conuentüsciuiles,comitia, Sc par-iifirftiTa facere. Hie ergo folum agemus de em-ptione ,& venditione , ex inftituto ; de aliis acri-bus , obiter , & per aeeidens aliquid atringemus.
Staruo ergo primo.Sacrilegium eft mortiferum,de neceflitate confeflionis, res venales ad Ecclc-fiam, locumque facrum,afportare, vt ibi, tanquamin foro publico , vendantur. Ita docer D. Thomas1. ad Corinth. 1. ibi.fupcr illud, Nunquid domos 1
Vtrum ex cireunftantia loci, & tem-
pOriS,licita , Vcl illlClCa , Vallda, Vel habet " ad manducandum ? Non enim eft (inquit) /*
citum , dornum Dei , qua deputata eß profacrü vfi-bus , communibus vßbns applicare ; vnde & Domi-nus , Ioannis 1. eiecit vendentes,& ementes■, de tem-plo, dice»s : Domus mta , dornus orationü vocabitur.Colligitur ex D. Chfyfbftomo homil. 27. ex D.Ambrofio, explicante locum Apoftoli,ex D.Hicro-nymo ad illa verba,^»; Eccleßam Deicontemnitu}ibi,Facientes earn , ait Wciox\ymm,tricliniumepa-larum.patet exeinplo Chrifti Domini.qui, Matth.1 1. ementes, & vendentes , facto de funiculis fla-gcllojdc templo eiecit j quod miufllmus Dominusnon facercr, fi folum culpa venialis efiet, doeetMolina tow.i. de tußdiffm. Syluefter verb. im-munitat 1. num i>.qutß. 1. inßne. Panormitanusin cap. cum Eccleßa, de immunit. Ecclefi*. conftatexcap. relinqui , de eußod. Eucharifl. vr* fomrousPont, prohiber, ne fupellectiüa in Ecclcfiis ad-mittantur,niii in magna neceffirate , proprer in.cendia repeiitina.hoftiles incurfus,aut alias vrgen-res neceflitates; Sc cx cap. ieceiM immunit. Ecclef.vcrf.ordinarij. & ex Coucü. Tridcnr. fejf. 22. inDecreto de nbftruandü,& vita>:dt* in celebrat. Miß.ßtrum. Vbi iubet inter alia.Prarlatis, vt omnes far-culares actiones , dcambulationes, &profana col-
inualidafit venditio,&an redda-tur illicita, quod res carius alieni-genis^quam incolis, vendantur?
Qua res,raiioite locijn quofiunt , reddantur il-
ltcit£Satrilegium eft de neceßltate corfejftonü, res ve-nales vendere in Ecclefta , tanquam in foropublico.PaEta , & contrarius venditionu , ad breue tem-pus , i'i Ecclefta fieri pojfunt, abfque peccatomortali , fed cum veniali.Confabulari , & deambulare in Eccleßa , quod
nampeccatumfit. ibid.Vtndere candelas in Eccleßa , & alia ad cultum
diuwumß>eclantia,anfirpeccatum.Periuria , & mendacia comrntffa in emptionibu/,& venditiombus , animo falle^di , & vendendivltra iuflum pretium rigorojum , quatenus /intmortalia ; & an ad reßuutionem obligent.Peccat quis lethifere,fiex in ordinal0 afteclu lu-craidi y paratus eft, diuinaprtcepta violare
7 Q^.atenut actus iudicialesfattt m Ecclefijs , vel loquia, ftrepitus, & clamores arceant ab Ecclefiis-
c&meterijsjarnciHiles, quam Eccleßnfttci,red-
dantur illiciti , & inualtdt,& num. 9.S Quare tbi /intprohibiti , citm fint opera v.rtu-
tis. ibid.} jinßlternactus iudiciales Eccleftaftici, fint li.
citi,&V*Hdi,fiin Eccleßa Jiant,y- num. 10.
probarnr deinde, quia harc omniaimpediunr diui-na officia , & Mi darum celebrationem , & dedeeetlocum lanetum ; vt de fc patcr.
Statuofeeunden Quando in Ecclefia folum fie-rentpa&.i, & ccuutacJtus cmpuonis., &venditio-nis j ad breue tempus, & res exifterent extra
Ecclcfiam,
-