Mg

254 De tranllat.dominij per donationem.

11.

?*■

tarnende d«/o(intellige fi cum mihi donauit.fciebateile alicnatn)/7ojfe me aduersuseitm habere ailionern,fi dolofectt. id eft, fi feien«; eile alienam , illam illemihi dedit. Si veiö ignorabat cireaLjenam,& bonafide dedit, nee ad expenfas , nee ad damna tenetur,quia ea obligatio per aeeidens iequirur ex duna-tione,per fe autem ex dolo,& feientia ; qua: aiuempet accideusfunr,in obligationem venire nun pof-hint. ita Bart. &c communiter Doetores ad pr.Tdi-<£tam legem Anfto,%.fin.de donat.Klo\in.&c Anton.Gomez relati.

Si autenv donatio rei aliena* ineepit a promiflio-ne, ita vt res aliena priüs proimlla fuerii adona-tore,fiuefciente,(iue ignotanteeile alienam,& fuitftcceptataapromidäno , boria fide, ignorando eftealienam , &: poftca ei tradjta; tunc quidem , fi illaeuincatura donatario, affirm.it Anton.Gomezd'ßotorno l.variarum.ctip.i. num.j<;. Barrol.4^ legem ci-tatam Arifto . Imola, Albcricus,Paulus Caftrenfisad eandem lcgem,quos refert,ac fequitur ipfe Go-mez iM«w,teneri donantem donatario deeuictio-ne,quoad rei valorem,& aeft-mationem. Sc ratio il-lornm eft , quia donator per antecedentem pro-miflionem aeeeptatam manet de iuftitia obligatnsad tradendam donatario rem promitfam , domi-niumque illins, quam obligationem non expleuirper träditionem rei aliena; ; ac proinde fi ea restanquam aliena ä donatario cuincatur , tenetur deeui&ione , fiue feiat , (ine ignoret efte alienam.Quando tarnen id ignorauit,& bona fide promifir,pmans efle fuam, tenetur folum de euidtione , red-idendo donatario valorem tantum rei,& a*ftimario-nein , non tarnen ei tenetur de expenfis , nee dedarnno ; quando vero fciebatclle alienam, ad om-nia ei tenetur. Confirmant hi Doctores hanc fuamopinionem ex l.i.C de iure doüum,% feeundo fumi-tur. ybi quando res in dotem bona fide data euin-cjturex gencro, fi prarceflu promiffio dotis , tene-tur focer, vel quilibet alius dotans gencro de eui»«äione , ei reddendo valotem , & a:ftimationemaequalem.

Iftafententia veraeft,vr ait Molina torno l.deiu-ftit.dift.i^i.part ^ § feundo fumitur , quando id,quod promiflum eil, erat res eerta in genere , velfpecie , vt tot boues , rot arictes, tot equi,tot aurei;non eft autem verajuxta eundem Molinam,quan-dp res promifTa erat res aliqua ceira , & determi-fiK? : in indiuiduo, vt hie numero cquus , hie bos,jioc pi.;?*dium,hicacemus,aut faecus peeunia;. Ra-tio eft, q^ia quando res in fpeeie, vel genere pro-rnitritur, ptemiilio fuit abfoluta , & non limirataad hunc numero equym, bouem > vel pra-dium ; ^ex proiniflioneabfoWita,abfölute manet promillorobligatus , quia nön limirauit fuam promiffionem,aut inrentionem ad rem «liquam particularem :quando vero rem certara in indiuiduo promifir, vthie numero equus,tunc quidem,fi poftquam illumtradidit, euincatur a donatario , non tenetur dona-tor donatario de eui&ione; nifi expreffus animusillius fuerit , veJle fe obligare ad valorem, & a:fti-jnaripnem illius, in cuentu, quo res fua non euer,vel quo euinceretur; qui animns , regulariter lo-quendo , non eft praefumendus in promiflionibusgratuitis , & liberahbus. hancopinionem Molinae,tcnct et iam Azor tomo 1 infiitutionum moralium,hb.i. cap. i o. qutf. z. N auarr ns in fnmma Latina,cap.n.nHm.^.dr^. Tolerus Ub^fHmm^cap. 1 7.num.6. Sy\wdtiverb religio i.qtuft.16. quamuisilli de voto loquantnr ; fcd cadem eft ratio. Probatautem illam Molina,& bcne,primh, quiapromiffionon obligat vltra intentionem promittentis;quan-

do ergo qnis in promifllonibus liberalibns promi-fit hanc nnmi.-ro.reni in fingulari, ex vi promiUio-nis ad illam folüm tcnetur.non ad aliam , eo cnimipfo, qaiid hanc rem in lingulaii hberaliter promi-fit.ita intentionem luam aJ iliam limitauir,vt nul-lam aliam prüinifiuit, ac proinde, h tanquam i\ie-na cuincatur api<^miila;io,non teneuitei ad aliam,noqne aci. valorcm,& «ihrmnionem illius , proprereuic>i(jnem , fecus fi promiffio fit oneiofa, vi pro-miffiodoris. Secundo , quia in dubio melior eft .condicio poflidentis.qui autem rem aliquam dona-uit,& tradidit illam , eft in pofllfllone reliquarumrerum fuarum ; quare nifi fibi confter de animofuo,non tenetur fe illis priuare, reddendo valoremrei eui<ftaj,vt de fe patet.

Ad leg.i. C. de iure dotium , qnatenus inde ali-

?|uod argumentum deduci poterat contra nos ; re-pondeo, in ea leg. fermonem ciTc de promiflionefadba gencro caufa doris ad fuftentandaonera ma-trimonij , atque ade6 de promiflione onerofa , &ideo ftauii.vt fi donatio.eft dotatio rei certx in in-diuiduo, & a pronn'flione ineipiat , teneatur focergencro de euidione illius : nos vcr6 loqui de pro- -miflione gratuita, & libcrali , de qua eft diuerfaratio.

C A P V T II.

De donatione condicionali, &deindiem adieclione.

1 OmnU donatio de in diem adieüiont , eft covdi-tionata,non tarnen omnit condttionata, eft de indiem adieHione.

I Donatio conditionatapropter conditionem adnt-

xam non de [mit ej[e donatio, conditio enim nonmutat fubftantiam tlluu.

j Si donatio , vel promiffio fiat in diem certnm,auttemptti certum , tnce tum tarnen fit, quando tlledies,vel ternptu aduenift, ita eft valida , vt te-ntantur h&redei donatortsimplere illam, etiamharedtbm donatarij adueniente conditionc diei.vel temporü certi.Pomtur exemptum. ibid.

4 Quid de legato in diem, 0" tempus certnm,ejUAn-do incertum eß,quando dies ille,vel tewptts ad-ueniet,vt eft tempHt,& dies mortis.

j Quid quando teftator, vel legator pramoritur le-gatario.

6 ponationes faßt in diem ? ac tempus incerturr^

quod tncertumeft , quando vement, [um dona-tione* conditionales.

7 Idem de legatül

8 Quid fiobfequia mihipraftita prornittas,vel do-

nes mihi centum, & tu pramoriartsrnibi,& egotibi, & num.y.

10 Quid de hac donatione,vel promijfione, Promitto

tibi y vel dono tibi centum , quando nupferis,vel yvt nubas ,an tunc ei danda fim illa centum , fipromijfor pr*moriatur,antequam illa nubat.

I I Quid fi promiffaria confibrma , v. c. tnoriatur

prius promtffore , donatoreve , an tunc \ha de-beantur h&redibw confobrtna, & quid fi tefta-mento legentur.

11 Quid quando donatio , & promiffio fit ad Cale».

das Ianuaria*,& f*nt muha Lalendaui qmbttsverificari id poffit.1 j Promiffor cum dicit 3 Ad talem diem foluam , non

poteft

*J