U4 £* e Contra£tibus in genere,
9*
alienare poteft , proindeque nee illas communJca-re cura virofuo ; alias enim ( vt fic ) alienaret pji-tem dominij carüm rerum , qua: Tibi non compe-tunt, fed competunt de iure dcfccndciuibiis illius,& indefectu defeendentium pröpinquionbusCÖri-fanguinci, quibus de iure relcruanrur rcliquac duxpartes ; negari enim non poteft, quod (\ illa com-municaret cum feeundo viro aliquid ex reliquisduabus partibus , videretur alienare panem domi-liijiliariim,iuxta/.i.»«)?«, &l.i.ff.pro focio , im-ßa lege,ttlienatuin,ff. de verhör, fignif. Ex niatrimo-nioautem.cui lex non afliftir,non debet alter con-iux reportare commodum , argumento legfi cui,inprincipe, ff. ex quibu* cauf. tnator. Nee hoc diceturcontra libertatem matrimonij.de qua agitur in cap.finali, de feeundü nuptias, quia lex Regia Lufuananon imponit peenam, Ted tantum impedit benefi-cium cornmunicationis , quod ipfa lex tribueratiuftiffime fölis prioribus nuptiis fadtis, celebratif-queinfra aetatem iüam quinquagenariam, quia ha:funt vtiliores reipublica:, vt poce aptiores ad pro-generandos filios vt deducitur ex Gama diu. deci-fione $io,nnm.i.& J. fed de hac re ftatira redjbitfermo tium.io. Immo ipfa mulier quinquagenaria,etiamfi primö nubat, non poteft nominarc mari-tum inemphyteufi aliqua , aut foro , vt djfponuncordinationesLufitania:i'««ff««',/«i'.4.f«.7f.$.8. fedde hac re redibit ftatim fermo»»w.j.
Tertia quaeftio eft,an vir,qui contrahit cum fop-mina quinquagenaria habente filios , vel defeen-denres,& non meminit de contrahendo per dotem,intelligatur communicare cum illa dimidieratemomnium bonorum fuorum ? Refpondeo negatiue:folüm enim cum illa communicat tertiam partemcorum bonorum, quse ille habebat antequam con-traheret, ex regula correhrtiuorum ; quia correla-tiuorum eadem eft ratio.]Probatur,quia in hoc cafumulier quinquagenaria non poteftduas parte» fuo-rum bonorum marito communicare, \i\num.prtce-denti refoluimus, fed tantum tertiam ; ita maritus,non potent ei eafdem 4 uas partes, fed tantum ter-tiam communicare , vt concludit Curtius iuniorconfil.6. 8c doeuit Iafon ad leg.vltim.num.4 C.de indtÜa viduitate, Sc ad leg. tantum ,ff. dere iudicata,ponfuluitque idem Iafon conßl. 1 1 t.vol. l.Scin pro-priis terminis idem docet Gama deeif. 110. num.+.Sc Cabedo 1. part. deeif. 114, nura.y vbi aflerunrita fiepe fuifle iudicatum in fupremo fenatu Lu-fitano.
Quarta quaeftio eft , an quando vir quinquage-Siarius habens fimiliter filios , vel defeendentes,quibus ius fucceflipnis etiam ab inteftato conuenit,matrimonium contrahit cum feemina non quin-quagenaria ; vel etiam quinquagenaria , non ha-bente tarnen filios, nee defeendentes, qui ei pof-fint fuccedere, poifit licite & validc alienare interviuos Sc communicare illas duas partes eorum bo-norum, quae ante matrimonij celebrationem pofll-debat, atque etiam mortuis forte poftcaprajdictisÄliis & dcicendcntibus, poflit eafdem duas partesvxori teftamento relinquere ? Refpondeo vtrum-que pofle , quod a fortiori dicendum eft de vironon quinquagenario : ita Cabedo ««w.2.&:iraom-nes »quos citauimus num.4. Sc ratio eft,quia regu-la corrclatiuorum nullum impedimentum afFertinhoc cafu. nam huiufmodi feemina cum prasdictoviro fic nubens poteft fimiliter vtrumque facere;ergo & vir illius idem faecre poterit, fiue quin-cjaagenarius ,fiue non quinquagenarius illefuerit.
Sed quid fi feemina quinquagenaria efiet quan-do nupfic, & haberet quoque defeendentes filios,
vel nepotes , quos hxredes poft mortem teneturinftitucre ? Refpondeo pofle quidem illius viiumtamquiriqüagcnarium , quam non qitinqriagena-riumin hoc cafu alienare inter viuos,& multo ma-gis obligare , feu hypotheeäre om'niabona fua quxante matrimonium habebat, fi ei pro cifa^liquooecurrente necelfe fuerit, non tarnen teitamerito,quia in teftamento tenetur duas partes omniumfuorum bonorum liberas fuis hxredibus defeen-dentibus referuare , ac relinquere ; vxori ver6 ni-hil vltra tertiam partem eorum bonorum eodemteftamento relinquere , aut communicare potent,ita Gcorgius Cabedo diä. i.part. deeif. 114. pofinum.x. Qui rria infuper hie addit. Pnmum , dumvir cum piardiita muliere ira contrahit, nee dotismeminit , communjeare quidem ei non dimidie-tatem.fed folum tettiam partem fuorum bonorum,qua: ille ante matrimonium habebat ; ficut illaetiam eodem cafu firnilcm tantum tertiam partemfuorum bonorum viro communicat, vtfuprä di-ctum manec, quod totum,inquit Cabedo,ex regu-la corrclatiuorum pendet. Secundum y ficut mulier,ait, quinquagenaria habens defeendentes , qui fe-eundum ius ei polfiint fuccedere nubens alicui virotarn quinquagenario, quam non quinquagenario,non poteft illum ad emphyteufim, quam forte ha-bet,nominare, iuxra noftram Ordin. in nouis.lib.q.tit.74,. §.8 f ncquein foro aliquo.qucm ipfa habear,Vti diximus »um. 6. in fiae ; ita vir etiamfi forteemphyteufim habent.non poteft vxorem quinqua-genariam ad illam nominare , ex eadem icgulacorrelatiuorum.7i»'f»*'H,quod addit,eft,qu6d quan-do praedieta vxor non habet aliquam emphyteu-fim nominationis , eam tarnen vir habet, potefttunc vir vxorem ad illam nominare , quia tunc,in-quit Cabedo, ceflat correlatiuorum regula,hsc triaille ibi addit, & teftatur fe vidifle farpe in fupremoSenatu ita iudicare : fed de hoc tertio illius addi-to, dubito valde, & id omnino verum non credo,quia non video cur in eo cafu regula correlatiuo-rum ceflet, nee Cabedo id probat, nee probarepoterit ; quare cum ille regulam correlatiuorumadmittat in omnibns cafibus antccedcntibus>etiamillam admittere debet in ifto , ob eandem ra-tionem.
Sed contra prasiaetam doctrinam obiieies, haueordinationem Lufitanam, qua? haue veluti poenamimponit feeminis quinquagenariis filios , feu de-feendentes habentibus, quod non pofllnt commu-nicare dimidieratem fuorum bonorum, qua: antematrimonium habebat, fuis maritis, fiue quinqua-genariis , fiue non quinquagenariis , fed tantumliiam rertiam, videri efle conrra libertatem matri-monij , atque ade6 non videtur talis lex approban-da , nee pradticanda , quia , vt habetur ex glolfa incap. vltimoyde fecund.nupiys , verb. legalu tnfamia,iäeri canones non modöliberant muliercm ; quouistempore nubentem ab infamia legis, fedaqua-uis etiam peenaeiufdem legis. Ad hanc obiectio-nem refpondet Gama dill. deetf. j 10. num.$ ordi-nationem iftam nullam beenam diiecte imponeremulieri quinquagenaria: feeundo nubenti; fed tan-tum impedire beneficium cornmunicationis bono-rum omnium , quod concedit aliis nuptiis nonquinquagenariis , iuxta ea qua: diximus nnm.6. Si-mili feremodo refpondet Cabedo deeif. 1 14. di-cens fuifle ita difpofitum in hac ordinatione , pri-mö & principaliter in filiorum , & defeendentiumfauorem , non vero in peenam nuptiarum , quascontrahit mulier quinquagenaria habens filios, veldefeendentes.
Cscterum
IO.