Lib.I. Cap. XIX.
93
Oft.uio Höh cohiprehenduntur in co ij, qui cul-pa fua ea debita ingentia contraxerunt , fi bonaomnia fua cveditoribus relinquunt , 6V milla fitipcs vt in farculo manendopoflint lolucre, qniarc-ucra videtur prxdictus motus proprins folos illosincludere , qui Religionen» ingrediuntur in credi-torum pivciudicium , vt libcrcntur ab eo onerefol-uendi, non autein illos, qui frufträ oninino , 6Vabfque vlla credkorum vtilitate in fxculo manent.ita Rod. tom. 5. qusß.regul. qus.fi. 10. art.y.notabUivlt. 6V Sancius ailegatus »wra.it.
Nonö in prsdi&o dccrcto Xifti V. non incln-duntiirij , qui de liccntia fuorum crcditorum adRcligioncm conuolant, quiatuneperinde eft , acÜ illisdebita dimittant, 6V citra iniuriam,6Vdifpen-diura illorumidfaciunr : ita Sancius citatus«.27 ;"R.odt'\g.dict. art.y.notabilt 4.
Decimo nec illi eriara qui fula promifiione li-berali debitores funr magnse quantitatis* quamuisculpa fua non poflint modo foiuere,quia promiflio-nes liberales Religionis tngreflum non impediunt>nec ij proprio dicimturdecoctores^icc ingenti arrealieno grauati,-jta Sancius num.zS.
Vndecimo ratiocinia debent eile , vel publica,vel priuata , & talia vt ob illorurn caufam lis •, velmoleftia iam illata fit, vel inferendatimearur iis,qui illis obligati funt. ita Rodrig. tom. i.fttmmscap.$. nnm.%. & qusß.regul.torn.^.qusß. 10. art. 1 1.Sancius num.\$.lt. Dubitari ctiam hie poteft, an contraolus, dona-
tiones, teftamenta,6V difpofitiones ab illis in freu-lo, qui de ingrelTu Religionis cogitanc , 6V caufahuius ingreflus fadtae, fint validaq. Et certe hac derc decernicur in SacroConcilioTridentino/ij^ir.cap 16. deRegulartbm, nullam nomü\ difpoßtionem,ebligationem autrennntiattonem etiam piam , atqutturnt um valtrt ,niß intra duos menfes ante cornpletum/ftinutn Niuiticttw fi/it cum littntia Epifcopi, vel eituVtcary, mintmeque poffe Nouittos huic decrecovulidefcnuntHzrt.. Et ad prxftandam hanc licentiam nonfußScit, qnod Epifcopus fic tantum elechis , fufficittarnen, quöd fit confinnatus ä Papa ; licet non (kconfeetatus, quiaa tempore confirmationis com--petunt ei omnia , quac ad iurifdictionem fpeclant,qtiale eft hoc negotium, ita Sancius Hb. 7. Deca-hgi cap. f. num.6\. cVeft certiffima refolutio om-niumDoc*torum, quod quidem decretum Concilij,iuxta communem omnium Doctorum opinionenijinrelligitur^»-»7wo, de omnibus nouitiis, non folümminoribus fcxdecim annis, fed etiam de illis, quiillos excedunr, vt late probant Sancius Üb. 7. De-calogi cap. c, nutn 7. Cenedo codeElaneo jo in decrt<-tumnurn.^. Guticrres quaß.canonic.lib. 1. cap.i.Ttum.n. Vallafcus departit.cap.16. num.t-j. Namlicet nonnulli au€|:ores , intet quos eft Menochiusdearbitr.lib.i. Century, cafit^i- num - 8 - & EceliusZechius derepub. Ecdef.tit.de Regulär, capj.n.i^.UmitationeZ. exiftiment intclligendnm cfle decre-tum Concilij Tridentini de nouitiis fcxdecim an-norurp dumtaxat, eo dueti fundamento , quod de-cretum hoc capitis 16. ineipiat continuande» cumcapite 15. prxcedenti per didionem Quoque. ibi,nulla quoque renunöatio , eVc. cuins natura eft con-tinuata , q/mantecedenti; ciim ver6 in capite an-tecedenti Concilium loqiwtur de Nouitiis fexde-eim annorum,& dicat profeflionem eorum, qui il-los non expleuerunt.ctfe irrit,am, 6V decretum hocrtt pcenalc , videtur non c& excendendum ad aliosNouitios maioris astatis.
Sed plane debile admodum hoc fnndamentumcß,quia intentiy» Concilij eft facere libertati No-
uitiorum ■, ue cum fe videant deftitutos bonis »acpatrimonüs (bis, quibns riuere poterant in fa:culoinuiti,cV minus liberecogantur profitcri,quodtam
militat in Nouitiis fcdcciui annorum , quam inaliis proueclioris a'tatis, & pro omnibus, Concilijdecretum eft.pctn.ilcvt probant Sancius & Cene-do allegati.■"» Iiuelhgitur vero Concilium de fr.la iir^ofitione£crtia > & iireuocabili, qualis nou c-:t teftamenturn,nec donatio caufa mortis, q.iia per irreuocabileradirpofitionem , aur Jcliationem iilius ,qui iam eftfa&us Nouitijjs,vel illius,qui dum in feeul» eft, deingrcihi Religionis traftat,cogitur pofica ipfc No^uirius ad proritendum , cum iam omnibus fuis bo-njs fefpoliauerit,pcr ineuocabilcmdirpofitiouerrj,cV non habeat vnde poftea viuerc poffit in farctilo.Er vero bis fuppofitis circa hoc decretum Con-cilij Tridentini ad qu$£ta diredc refpondeo pri-11K1 ct.aim in Prions tfle, polfe iHum,qui vel dumeft Nouitius abfque heentia Abbatis , fi aliundenabüis eftadreftandum,licito Jk yalidc,pic,& pro-fane de rebus Uns difppneie per teftamenrnm , 8choc illi non prohiberi in deexeto Concilij Triden-tini. haec refolutio eft certiflima ipud omnes,6V ra-tio eft , quin Gdncilinm Tridcnriniim loquitur dedifpofitjpne iner.ocabili ; tefhimentnm autem vf-que ad vltimum vitq; ipinmm reuncari pateft, Scvfque ad vltimam peijodurli profeflionis , ouegarquipatatijf tnorti. ita docent Sancius hb. 7. Derkitlogi cup. <y.nHm 1 >. vbicitat pro hac opinioneeip-citcr viqinti ü-ftores, quos non refero , ne pngi-uasimpleam. ita Vallafcus de partt:io>iib. cap. 1 6.num.if ( & -6 Nauacus in cap.non diemü num.4^.Guticrres lib.l. qmß. canen.cap.i. num 10. JSlolin.tom. 1. de tuß.tracl.z. dijp.itf. Ltflius tam.x.dc suß\itb.z. cap.^>, dub.4.nu?H-4Q. Cenedo 1. part. colit-llaneo to. Idem a fortiori dicenduni eft de dona-tione caufa mortis, aut caufa profeflionis, lioc eft»fub conditione,/« 'profejßonem faaarn. nam cum ta-les etiam donationcs vfque ad tempus ptofe-flionisfint reuocabiles,6V nullam coaftionem facrenti in-ducant, validae, & licitor erunr. ita Nauarrus , Gu-tierres, 6V Molina citatj. Et procedat etiam in do-natione caufa morris, qux ineipita traditione,quiaquamuis dominium rei per eam traditiönem tranf-eat in donatarium ; tranfit tarnen tot modis reuo-cabile,qnot modis renocari ppteftipfa donatio in-uita. ita Molina f am, z. deiuß. diß.zäj. AntoniosGomezz. variar.cap. 4. num. \6. licer Sylucftecverb. donatio 4. nv.m.i,. 6V glolfa in l. legatnm.dele-gatü i. dicant, fi donatio caufa mortis ineipiat attraditionc tranlire in donationem fimpbeem 6V ab-folutam inter viuos, 6V non poifc ampiius reuocaii,fed contrarium eft verius, quia femper illa donatiorenocari poteft ; licet cnim tnnc dominium reirranfear in aeeipientem , <5V promiflarium , tranlittarnen reuoeabiliter vfque ad tempus mortis , vtalibidicimus.ex natura enim fua fuit donatio caufamortis, & per traditjonem non traniiuit inablolu-tam, nec mutauit naturam.
Nec obftat, quöd in cap. quia ingtedientibtu, 19.qutß. 5. negetur teftameuti confc£lio Religiofis :non cnim de Nouitiis fermo ibi eft , ncquede iis,qui dum in fxcnlo funt,de ingrefluReligionis tra-eftant, fed deprofcffis,quia,vt optimeanimaduer-tunt Dodtores , & fpecjatMn Guticrres citatusnum. ii. per ingteftum Religionis communitet in-letligimt in iure p:ofc(Tio,v'el quod idem eft , habi-tus fufeeptio profcfllane fecuta.
Dubium tarnen eft, an rcltamentaNouitiorumindigearjr, vt valide &ajn., folcmnitatibus petitis in
Coucilw