*
HISTORIA CHRONOLOGICA
Sec. iv.
Cnm Valent
in iHgttriocombifjlus
ejjet ,
B
fncctdens eiimperatorTheodofmsfurentes A-rianos compe-ftnit,
c
Cr Demophi-Ium Con/lautmopoli exp:iIn,
2 /}.
caput , cui tam flebiles illorum temporum cala-mitates luerint imputantur.
1 1 q Tandem Valens , invadentibus imperiumGothis , fuam contra orthodoxos perfecutionemabrumpere coadus eA, Sc anho ccclxxviii barba-ris illis cum exercitu occurrere voluit , quamvisIfaac monacluiS & Bretanio epifeopus ob illatasCatholicis injurias ipli certam cladem prxdixif-fent , ut lib 4 cap. 31 afirrmat Theodoretus ,qui capite fequente mortem i Aius tyranni ita nar-rat : At Valens , fpretis optimis illts conditariis ,infiruclas copias ad conferendum praelium rmjit ;ipfe tn qttodam vico remanens vicloriam exfpeEta-bat. Sed milites barbarorum impetum non fufiinen-tes y terga dedere , Cr ab wfcqucn tibiis c&fi funt:fugiebantque illi celeritate fumma , ifli pro viribusperfequebantur. Et cum pervenijfent barbari advicum illum , m quo Valens , audita clade , la-tere coattus e[l , igne admoto pietatis hojlcm unaCum vico incenderunt. Ita ille etiam in hac vitafcelerum fuorum poenas dedit. Sic nempe tyran-iius , qui odoginta orthodoxos in mari flammisconfumi julferat , igne periit , & juAo divina:providentia: judicio poenam talionis expertus eA.
1 1 6 Catholici poA mortem Valentis paulatimcoeperunt refpirare , & ab imperatore Theodo-fio , cui Gratianus incunre anno ccclxxix fce-ptrum Orientalis imperii tradiderat, obtinueruntlegem , qua quidem audax Atianorum potentia& libertas reArmgebantur ; fed non exAingueba-tur pervicax eorum in orthodoxos furor, quemfenfit S Gregorius Nazianzenus , eo temporeConAantinopolim veniens, ut teAatur in Carmi-ne de vita Aia , ubi in Grxco-Latina Billii editio-ne tom. 1 operum pag. 1 1 luxe ad rem npAramleguntur:
Ingreffus urbem plurimis jatlor malis.
Exarfit in me uta primum civitas ,
Adultos perinde ac [i deos inducerem . ..
Imbres tacebo faxeos , epulas meas :
Vanos fuijfe epuos queror tantummodo ,
Hac ajfecutos , ajfequi qua nil juvat ,
Necem nec infert. Pofl velut ficarius ,
Vultu fuperbo pr ad it os ad prafid.es ,
Queifquc una fludio lex erat plebi obfequi ,Trahor ipfe , fcelerts qui nihil patraveram.
His aliifque modis plebs hxretica furebat contraGregorium Nazianzcnum , qui ConAantinopolimaccerfltus fuerat , ut exiguum Catholicorum gre-gem , vero paAore deAitutum , tamquam epi-fcopi vicarius gubernaret , ficuti poAea fufius di-cetur , quando Sandus ille ab omnibus fere Ori-entis prxfulibus ad cathedram Conflantinopolita-narn evedus eA.
117 Theodofius anno ccclxxx die xxiv No-
• vembris venit ConAantinopolim , ut Socrates lib.
• q cap. 6 accurate notat, & paulo poA Demophi-' lum, Atianorum antiAitem , urbe expulit, quod
Sozomenus lib. 7 cap. 5 refert hoc modo : Cete-rum imperator per internuntios mandavit Dcmo-philo , ut Ni cati i concilii fidem feqneretur cr po-pulum ad concordiam revocaret ; fn minies y ec-clefiis cederet. Qui fatim convocata populi multi-tudine , praceptum imperatoris eis expofuit , erpoflridie extra urbem fe colleBas ccLbraturum pro-nuntiavit. Quandoquidem , inquit , divina lexjubet ; Si vos perfecuti fuerint ex hac urbe , fu-gite in aliam. Hac cum dixiffet , populum extra
urbem deinceps collegit . Cum igitur Derno-
pkilm una cum fuis ecclefd abfceffffet , imperatorin eam ingreffus , Deum oravit. Atque ex eo tem-pore hi y qui Trinitatem confubfantialem profite-
bantur , ecclefas obtinuerunt. Annus autem hicerat , quo Gratianus quintum , Cr Theodofius pri-mum confulatum gejfcre ; ex quo vero Ananiec-clejias occupaverant , quadragefimus. Hi confu-les , & quadragefimus Arianx dominationis an-nus , delignant annum Chrifti ccclxxx , ut exfupradidis facile colligetur.
11 8 Porro quod hic Sozomenus a fler it de com-moratione Demophili circa urbem ConAantino-politanam , contrarium videtur PhiloAorgio , quilib. 9 cap. 19 agens de Arianis, quos tunc Theo-dofius ConAantinopoli expulit , poA alia fle ha-bet : Ex quorum numero fuit etiam Demophilus\qui, cum ejeBus fuifjct, ad civitatem fuam Ber-rceam ( in qua antea epifeopum egerat : nam or-tus fuit ex urbeThefialonica , ut PhiloAorgius hb.t) cap. 14 dixerat) fe recipit. Qpamvis hxc duointer fe pugnare videantur, tamen aliquo modoconciliari poflunt, li dicatur Demophilus Be rroe-am fe recepifle , quando Theodofius anno ccc-lxxxiii legem tulir, qua omnia haereticorum con-venticula tum intra tum extra urbes prohibeban-tur. Si id non placet , dic , Demophilum poAaliquot menfes Berraeam excurrifle , ac polteaad viciniam ConAantinopolitanam rediifle. UtuteA , pertinax ille hxrcticus anno ccclxxxvi infe-licem animam efflavit. Sozomenus lib. 7 cap 14ait, illum Conflantinopoli obiifle ; at Socrates lib;5 cap. 12 locum mortis non nominat.
PARERGON I.
Quomodo Maximus philofophusfedem Conflantinopolitanamvi & fraude occupare len-taverit.
M Aximus ab impudenti Cynicorum philofo-phorum feda , quam profitebatur , diduscognomento Cynicus , fida pietatis fpecie S.Gregorium Nazianzennm ita decepit , ut intimusSandi amictis ac contubernalis evaferit. Verumhypocrita ifie anno ccclxxx larvam depofuit , &infami ac violento modo conatus eA invaderethronum ecclcfiae ConAancinopcl.tanx , quamtunc legitimo paAore carentem S. Gregorius locoepifeopi gubernabat Omnia , qux in hac nodur-na 8 c ridicula Maximi Cynici ordinatione peradafunt , lepide deferibit ipfemet S Gregorius inCarmine de vita fua , ut in AdisnoAris temo 2Maii a pag. 43 6 Aylo foluto legi poteA. Catho-lici ConAantinopolitani , qui eo tempore Grego-rium in oculis ferebant , invaflonis hujus indi-gnitate commoti,Maximum Aatim ex urbe fua eje-cerunt , qni Theflalonicam profedns eA , ut 2-pud Theodoflum de illata injuria conquereretur,& cathedram ConAantinopolitanam audoritate im-peratoria occuparer. At illic etiam rcpulfam pal-fus , rediit in patriam fuam , qux erat Alexandria/Egvpti , ibique Petro patriaichx minatus eA , fefedem Alexandrinam invafiirum , nifi ipfius au-doritate ConAantinopolitanam obtineret. Prxfe-dus Alexandrinus hanc violentiam intelligens, acfeditionem metuens , turbulentum hominem Ale-xandria expulit.
120 Neque poA hxc ambitiofus philofophusquievit ; fed in Occidentem profedus, mendaciis
ac
V
qni etpilfmdiciiur pofieaBemeatH 4>-fiefliffe.
Cawt philofi-fh:u quidam >ncnutie Ala-wmus , “vi fi-dem CB, in-vadere i tn-ufiet f\