APPARATVS MEDICAMINVM TAM SIMPLICIVM QVAM PRAEPARATORVM ET COMPOSITORVM JN PRAXEOS ADIVMENTVM CON SIDERAT V S. VOLVMEN SECVNDVM. A V C T O R E IO. ANDREA MVRRAY D. MEDICINAE KT BOTAKICES IN ACADEMIA R. GOT- TING. PROFESSORE PVBL. ORD. HORTI R. B O T A N. FRAEFECTO, ACADD. SCIENT. GOTTING. STOCK- HOIM, GOTHENBVRG. VTI ET SOCIETATT. OECO- NOM. BERNENS. CELLENS. ET M K D 1 C. HAFN. MEMBRO. GOTTINGAE Apud JOANN. CHRIST. DJETE RICH 17 7?. !' ,J VOLVMEN SECVNDVM. S T I RP E S., Rotaceae. Rhoeades. Sepiariae. Putamineae. Bicornes. Siliquofae. Afperifoliae. Papiliomceae. Verticillatae. Lomentaceae. Perfonatae. nt ORDO XV. ROTACEAE. v ANAGALLIS. linn. Syft. veg. p. 165. Gen. plant. pag. 8j. ** 202. Pharm. ANAGALLIDIS Herba. r\nagallis aruenfis; foliis indiuifis , caule pro- cumbente linn. Spec. pl. p. zu. Anagallis phoeniceo flore c b. AvccyaXAit; diosc. Conf. car. lvdov. brvch Diff. de Anagallide, Argentor. 1768. lcon: Fl. Dan. Tab.88. cvv.TisFl.Lond. Fafc.I. kegnavlt Botan. LeMouron male et femelle. Planta annua temperatioris Europae, in aruis et hortis crebra. Ignari pharmacopolae huic Alfinen mediam t. fubftituunt, vt et noui fingulari mihi obuio exemplo. Vfu plerumque modo Anagallidis Varietas flore mi- niato venit, omiffis reliquis duabus, ilore vel coeruleo Afpar. medic, VoU II. A vel ROTACEAE. vel albo inftruftis. Codex Parifienfis tamen et rubram et coeruleam admittit. Male vero in officinis her- bam vna cum floribus quin capfulis feruatam cerni- mus, quippe quum herbae in vniuerfum ante floris exortum efficaciores exiftant. herba recens fuccofa inodora eft. Guftata oleraceum initio faporem prae fe fert, poftea amarum cum acrimoniae fenfu. Succus poft exprefiionem condenfatus fimili modo Jinguam afficit (lewis Hi- ftory oftlie Mat. med, p. jo.), vti et infufum aquofum ficcae plantae, fiue liquidum fit, fiue in extrafti for- mam fpiffatum, quod modo amarius acriusque; nec diffiert hifce momentis, nifi gradu mitiori, tinctura vel extraftum fpiritu vini factum (brvch Diff. cit. p. ij.fqq- Cfr. etscHRADERi Diff.de Anagallide, HaL 1760-) AJia fcrutinia chemica alibi (Diff. citt.) quaeras. Difta tamen non finunt Jierbam omni vi medica orbam pronunciare, fed refoluendi et aperiendi po- teftate aliqua imbutam fignificant. PJurimae quoque illi adfcriptae virtutes ad hanc fpectant, dum contra vifcerum obftruftiones, ad menfes reuocandos, in hydroperel. laudatur. — Nec alio modo auxilium prae- ftitiffe in melancholia potiffimum et, quae ex hac haud raro oritur, mania arbitror, quod multorum plaufum tulit, qvercetani (apud ettmulle- rvm Ed. masg. Oper. Tom.I. p.jSd. Tom.j.p.ffl. P.&62, ipfo illo fubfcribente) hartmanni (Prax^ (him- ANAGALLIS ARVENSIS. chimiatr. in Oper.omn. Ed. iohren. p. i6.~) willi- sii (de anim. brutor-cap.i2.p.2p4. Ed. Genev.) fr. hoffmanni patris (Clav. pharm. Schrbd. L. 4. S. I. §.jg. item eivsd. meth. med.p.290. 291.) bierlin- gji (Thef. theor. pracl. p.38- et 1041.) , maroldi (Pratl. med. p. pj.), rolfincii (Med. confidtatoria p.iji.), michaclis (Oper.p.740.) aliorumque aetate hifce vicinorum , ex quorum potiffimum fcriptis fine dubio in recentiores de materie medica libros laudes in mania transmanarunt Vbiuis autem breuiter, nec tam ample vt rei pondus requirit, haec vis memora- tur. Quoad exhibendi formam arridet merito ob fimplicirarem maxime qvercktani confilium, qui, praemiiTo vomitorio, decofto folo aqua facto vfus fuit; alii effentiam praecipue adhibuerunt vel fimplicem vel ex fucco herbae infpiffato et tinftura Hyperici fo- luto paratam; aliis ftirps, infigni aiiorum farragine commixta, placuit. Aquae Anagallidis, quam cre- bro pro vehiculo adbibuit rolfincivs, quis cre- dulus fidat? Nec genio feculi nofixi congruit, ex pannis linteis fanguine afinino imbutis et aquae Ana- gali. (hoffm. meth.med, p. 291. cui aquae quidam, qui in fanguinem hunc curationis praecipuum meri- tum deferunt, alia liquida fubftituunt Vid. ett- mull. /. c. T.j. p. 387.) immiffis,donecaqua tingatur, dein epotanda, falutem maniacis promitrere; etfi ferius CI. boennecken (Biga cafuum, Werth. 1744.) A % loco ROTACEAE. Joco aquae pannos dictos decocto herbae immiferit> ficque eo ingefto binos aegros fanatos defcribat, Nimis liberaliter a variis auctoribus fpecifici contra maniam titulum tulit, quin imo virtus ad deliria in febribus extenfa (gabelchover Cent. 6 curat. ij. p.4<>.), quum de couftantia adeo vhtutis in vnica illa mentalium morborum fpecie merito dubitetur» quae ab humore atrabilario oritur. garidelvs (Hifl. d-es plantes dAixp.32.) itaque in nofocomio ma- niacis deftinato ftruftra fefe numerofis experimentis eam praecepifle dolet. Nihilque pariter leuaminis ex decocro copiofius poto femina maniaca obtinuit (gvmperz not. ad losecku Arzneipn. Ed. $. p. 32*), Sed iam dicendum de vi eius eneruandi virus rabioforum animalium, quae et in hominibus et bru- tis explorata narratur. De hac quidem fiiet dio- scorides (Mat. med. Lib. 2. c. 209.) fed morfis a viperis prodefle indicat, vt inde in alterum morfiis genus transferendi vfum videatur anfa effe capta. Meminerunt eius bock (Kreutterbuch Strafsb.ij72.foL 12(5.), TABERNAEMONTANVS (Aif'ffi(tei Bafll. l"]$l. f- lopj.) ioach. camerarivs iun. ( Hort. med. et phU.f.14.), maroldvs, vetuftiorum auctorum plu» res, fed maiori iterum breuitate, quam pro rabiei ca- ninae atrocia par eft. Alius mox fuccum vel aquam faerbae morfos epotare, et hifce eluere vulnus iubet; aiius ANAGALLIS ARVENSIS. 5 aiius herbam ouo butyro frixo inditam commendar, alius puluerem rel. Inter coaeuos noftros refufcita- uit hanc iaudern iterum ex propriis, vt refert, et aliena quorundam fibi amicorum medicorum expe- rientia Cl- h a v e n s t e i n ( in Samml. feltener Bege- benhnten in d. Natur 1755. p. 4ip. fq.) et dein iterum in- terprete CL bhvch (Diff- cit App. n. 2.), qui et ipfe collectas varias aliunde hiftorias nouas exponit. In vico Pirmafens ditionis Hanouienfis ante 50 vel plures annos vir exftitit, quiper lotigumtempusipfe demorfis puluerem herbae optimo fucceflu exhibui/Te, celansque qualis eflet vendendo iiJum vndique in vi- cinia lucrum infigne fecifie, fertur, donec venator quidam comperta re arcanum vndique promulgaret (/. c. p. 2(f.). Singulari experimento viilici cuiusdam prope Bipontum degentis capra vna a lupo rabido morfa hoc puluere feruata eft, altera vero pariter morfa, cui autem ftudio herbam non dederat, hy* drophoba periit (/. c. p. 27.). Huc et pertinet tefti- monium magiftratus Monafterienfis in Aifatia fupe- j iori de variis hoimnibus a lupo rabido fauciatis, fed hoc vno remedio feruatis, quum alii negligentes il- lud mifere interierint. Vtne vero defiderentur me- dicorum nuperiorum narrationes vberiores, citandus Cl. kaempfivs eft, qui in grandaeua virgine, iam aquam horrente, manifeftum furoris decrementum inde contigifle recenfet, et aliis in cafibus numerofis A 3 omnes, ROTACEAE. omnes, ante hydrophobiam Anagallide vfos, conrra dirum periculum tutos manfiffe (/. c. App. n. i.). No- minandus quoque iterum Cl. ravenstein, qui feor/im mentionem fecit viginti circiter hominum a cane vere rabido vel commorforum vel fpumante fa- liua confpurcatorum, quibus vero, inde a fecundo die poft, exhibito puluere fuccurrerit (/. c. App. «.2.). Et hi quidem hominibus vulneratis velalio modo in- feftis pulueris herbae drachmam dimidiam ad fcrupu- los quatuor velin aqua Anagallidis deftillata vel eius- dem decoclo.vel in infufo Theae vel aqua fimplici bis per diem exhibuerunt. Vnde in pluribus aluus foluta, in aliis fudor praeter confuetudinem foetidus erupit. Pecoribus pro ratione magnitudinis maius pondus herbae in lafte, iufculo, cum ouis vel quolibet alio vehicuio datum. Miror, quod in vniuerfum vulne- rum nulla aiia cura fit habita, quam quod, follerter antea aqua elota, quotidie femel puluere eodem con- fperfa fuerint, et fueto dein modo confolidata (-Dijf. cit. p.27. 28.): quum apertum diu feruare vulnus et effluuium eius alere inter primaria alias auxilia me- rito referatur, quin vnicumhodie (V. infra Ccmthari- des) cenfeatur, vt eadem via, qua ingreffum virus eft, quam commodiffime eliminetur. Detergendi eius iiue purgandi vulnera et vlcera potentia iam qui- dem antiquitus notata, fed hic non cum fimplici vul- nere, fed venenato les agitur. Veneni tamen portio- nem ANAGALLIS ARVENSIS. nem Iotione auferri, aliam ftirpe ficca infperfa imbibi, et hac ipfa affluxum humorum proritari, reliquam vero per excretoria varia Ioca eiici,Cl. brvchivs fibi perfuadet Nec vnice, ante rabiem, oblatam, iuui/Te indicant, fed ea iam fefe manifeftante, modo defuerit maior eius gradus, qui hydrophobia fefe de- clarat(/. cp.41.fq.). — Verum conquefti alii de-Ana- galiidis in hoc morbo inertia. Ita iam 10. bavhi* nvs (Hi/lorie von etljchen IVblfen um Miimpelgardu. Belfort, in hall. Bibl. praSt. T. 2. p. 297.). Viuifci a Cl. rovlet fubmimftrata mortis faucibus eripere non valuit feminam (hall. Hijl. Jlirp. hetv. n. 6*5.). Maililiis duo eiusdem inertiae exempla exftiterunt, quamu/s aiia contra atrox hoccemalum laudata reme- dia iungerentur (raymond in med. Obferv. andlnqu. Vol.s- App. p.2. fqq.). Nec vlla confignatarum ob- feruationum fatisfacit Cl. tissot (Avis au penple p. 7'J.), cui contra haec illi adiudicata efficacia valde dubia videtur. Vtinam nec mihi dubitandi vllus lo- cus fupereffet. — Quicquid fit, contigit tamen huic ftirpi, quod aliis famofis remediis antilylfis, vt prin- cipum quorundam mandato praefto eam habere pro cafu nece/Iitatis praeciperetur, fubiunfta fimul me- delae norma; idque faftum eft in ducatu Moguntino, iam a. 1747 (Maynz. wbchentikhe Anzeigen eiusdem anni), principatu Bambergenfi (hasenest tned. Rkhter P. 3. p.z. fqq. brvch Diff. cit. App. n. 4.) A 4 a. 8 ROTACEAE. a. 1746, Bipontino (brvch /. c p.36.) et in ducatu quoque Gothano, Bauarienfi, Megapolitano (Schlef. iikon. Nachr. 1773. P- 2 39<)- Non attinet, reliquas virtutes, quas inter vete- res, praecipue dioscouides (/. c), et plikivs {Hijl. mundi Lib. 2$. cap. 13.) fere ornnino ex iiio, cora- memorant, multis enumerare, quibus complures alias fjgriores medici ingenii potius ludibrio quam ex- perientia, vt videtur, dufti addiderunt; quorfum laus in arthritide et calculo, in epilepfia, in ipfa adeo pefte, in odontalgia, fi fuccus naribus infundi- tur, haemorrhagiis, in phthifi rel. pertinet. Multo minus fas eft, fuperftitiofa et fabulofa varia, quae in Ignominiam ftirpis cedunt, tangere. Horum omnium praeconioruminftar promi condi eft zornivs {Botan. med. p.tfj.); nec fane pauca pro fcopo coliegerunt Cl. brvch et breuiori commentatione CJ. schrader (locc. citt.). Ad dioscoridis de efficacia fucci Anagalli- dis cum melle in vlcufculis et hebetudine oculorum effatum, item narrationem de felici aquae eius in fuf- fufione fucceffu, (qui vix credibilis), quem multis procuraffe Lutetiae femina memoratur (10. bavh. Hijl. pl. Tom. 3. P. 2. p. 370.), attentos nos iterum reddit Perfarum hodiernus, contra incipientem ca- taraftam equorum, vfus, quorum oculo gofiypium fbcco eiusdem madefaftum extrinfecus applicant. (SAM. ANAGALLIS ARVENSIS. 9 (sam. ge. gmelin's Reife dnrch Rifiiand, Tom.j,- f>. 349. ). PRAEPARATA ET COMPOSITA. aqva destillata Ph. W. p. 6. Iners. olevm coctvm toc. cit. p. i2z. Ex herba re- cente conquaffata et oleo oliuarum. In colica flatu- lenta infantum illitum abdomini vel clyfmate applica- tum laudarunt, fed non alio iure, quam quod oleum folum fibi vindicat. essentia Ph. Brand.fy.85. Eft illa fimplex fpiritu vini fafta, poft bierlingivm et hoff- mannvm (Clav. pharm. Schroder. i.c) a buchnerq in Pharmacopoea dicla, impenfius iaudata. L Y S I M A C H I A. linn. Syft. veg. p. 164. Gen.pl. p.8j. 203. Pharm. NVMMVLARIAE Herba. Lyfimachia Nummidaria; foliis fubcordatis, flo- ribus folitariis, caule repente linn. Spec. pi.p. 2.11. Nummularia maior lutea c. b. Icon: Fl. Dan. p. 493. segnavlt Botan."Lz Nummulaire. Pl. perennis in pratis et nemoribus vdis vulgaris. herba faporis fubacris et nonnihil adftringen- tis cum acidi aliqua nota. Jn defuetudinem, nec im- merito, abiit, ita vt ex multis feriorum medicami- A ? num 10 ROTACEAE. mum indicibus exulet. Ad purganda confolidanda- que vulnera et vicera infigni valere vi olim credi- tum, quin ea,vt nic agerivS (in ryffii reform. Deutfch. Apoth. p. 187.) ilii extus, velinterne in potu, adhibitae reliqua omnia vulneraria poftponeret. Pari fiducia in haemorrhagiis internis eam compiexi funt, in haemoptyfi, haemorrhagia vteri, aiiis, (v. gabel- chov. Cent. 1. Curat. et Obf. med. 50.) et alui pro- fluuiis (boerh. Hifi. pl. Hort. L. B. Rom. p. 285.) Ita haemorrhagia vehemens et crebrius reuertens pilulis legitur coercita, quarum bafis fuit extra&um de Nummularia (schvlzivs Mat. med. p. 4°3-). Phthifi adeo par exiffimatus fuccus eius in iufculo cum melle vel folus vel in connubio fucci Beiiidis (wai.dschmidt Caf 2o. in Oper. p. 155.). Miror praetcrea iniignem boerhaavh de imbecilli hac planta Jaudem , inter tot alios morbos, in fcorbuto, in quo Cochleariae cum acetofa mixtae fupparem pro- nunciauit, nifi querela de male eius mente ab edi- tore intellefta hic iterum redeat. GEN- GENTIANA LVTEA. n G £ N T I A N A. linn. Sy/1. veg. p. 221. Gen. pl. p. 126. 204. Pkarm. GENTIANAE RVBRAE Radix. Genticma lutea; corollis quinquefidis rotatis verti- cillatis, calycibus fpathaceis linn. Sp.pLp.j2p. Gentiana maior lutea c. b. lcon: millers Figu- . res Tab. rjji. fig. 2. Pl. perennis, \n montanis et fub- alpinis Helueticis, Apenninis, Pyrenaicis, Au- ftriacis crefcens, vbi Jatos tracrus occupat. Iri hortis aegre cicuratur, fubinde tamen mihi in horto botanico Gottingenfi floruit. In Noruegia (vbi G. luteam non inuenit ill. o b- der, in Wallers et Tellemarken autem crefcere copiofe auftor eft linnevs in FL Svec. p. 227.) fuj> ftituitur ruri et in vrbibus radix Gentitznae purpureae; corollis quinquefidis campaniformibus verticilJatis,ca- Jycibus fubfpathaceis. linn. Sp. pl. p■ 329, depidhe in Fl. Dan. Tab. 50. luteaeque in locum furrogari quo- que in Germania fas eft credere (hall. hift. t i. helu. p. <)3P.). Nam et haec amaritie infigni inftruitur, quae, praeter dicendas fpecies, multas alias, G. afclepiadeam (clvs. rarior.pl. hift. p.Jij.), campejlrem (linn. Fl. fvec. n. 230,), Pneumonanthem (hall. fl. helv. 12 ROTACEAE. hetv. n. 641.) cruciatam (J.c. n. ^43.) > Amanllam (linn. Mat. med. p. 76.) nobilitauit. radix noftrae aliquod pedes longa, cylindri- ca, annulata, rugofa, cortice obfcure bruno veftita, interne flaua, compagis, dura ficcaeft, fpongiofae. Siccatam virulenti aliquid fpargere, aemulum odoris Delphinii Aconiti folio (Delph. elatum L.) affirmat ill ab haller (Praefatio eius in Pharm. Helv. p.p.) hinc fibi fufpeftam e/fe, necabfonum plane vi- deri, illi effeftum noxium tribuere, de quo inAnglia conquefti funt, quamque tribuerunt Thorae admiftae. Etenim ante aliquot annos apud Anglos radix quae- dam pro itta Gentianae habita in bominibus apho- niam, conuulfiones, paralyfes, coecitatem, quin mor- tem, creauit, in canibus autem fpumam in ore, vo- mitiones vehemenres, conuui/iones, artuum debili- tatem, excitauit. Integra tamen, verae Gentianae ladicibus interfperfa, diftingui potuit colore fuo extus giifeo bruno, vel et albido, fapore acri pungente (bzocklesby in Phil. Tranf. n. 486.p. 240. fqq.), itemrugis fubtilioribus et propioribus, imo mucilagi- nofa defcribitur (lewis Mat. med. p. 292.). Vnde vix probabile verae Gentianae radicem fuifle. Ar- menta decerpere recufant folia (haller), an ob amaritiem? proutalia amara, vtTrifoIium fibrinum certe ad l i n n e i experimentum, Abfynthium, Eu- patorium cannabinum, Galen boues declinant (linn. GENTIANA LVTEA. 13 linn. Pan Svec. m Amoen. ac. Vol. 2. n. #.). Nec nifi corporibus imbecillis vomitu infufum eius vino- fum molefhimfuit (lqskckis. Arzneym.p. 1S1.not.21.). Prae/hmtiffima inter amara, vt vix aliud , quam Quaffia, cum ea comparari poffit, minusque reliquis pJerisque, <^uin ipfo Centaurio minori, naufeofa, VeJcaSida (avhytt on nerv. Difjjs-)' Tam aqua quam vini fpiritus elicit amaras partes, copiofius ta- men hic, quam illa (lewis /. c), vt quonam men- ftruo radix efficacior fit, inde cognofcatur. lnfufum huius, vt aliorum avnarorum e vegetabilium cenfu, fermentationem carnis cum pane et aqua in vitris re- tardauit, ficqae antifepticam vim faam declavauit (pkingle Difofthe armij App.p.66.). Ita et ex- traftum aqua folutum a putredine carnem bouillam, per binos menfes muniuit (Effci fur la putrefaclion P-3*3- fq-P-324-fy)- Non vitra fefquifeculum circiter ante Chriftum, natum Gentianae notitia a quibusdam extenditur, quamprimum gentio, regi lllyriae, vnde et no- men, tribuunt. Omnium cenfenfuradixventriculiet inteftinorum debilitati fubuenit; quae confuetum poft deuiftas fe- bres folet malum efle, et in morbis neruofis itidein tantum non femper obuium. Pituitam tenacem, ven- triculum obducentem foiuit, bilis inertiae fubuenit, acidum prirnarum viarum frangit, fibris earundem to- 14 ROTACEAE. tonum reftituit, vnde et alacrior fit ciborum dige- ftio, nec flatuum mora conceditur. Fuit vir per quindecim annos dolorofo ventricuii fenfu affeftus, huius radicis autem ad drachmas duas per diem vfii fanatus 3 inde enim aluus aperta, appetitus auftus, et dolor paucis diebus filuit, recrudefcens miriori gradu mox nouo praebio fublatus (whytt's Works p. skgnalvt Botan. le Cj^clamen. Hort. Rom. T 2. Tab. 63. Fo- lia cordata, denticulata, radicalia, bina. Pl. peren- nis in locis vmbrofis et ficcis Auftriae, Carniolae, Heluetiae alibique in Europa auftrali crefcens. radix rotunda et aliquantum compreiTa eft, deorfum fibras demittens. Sub epidermide obfcure bruna continet fuccofa cutem, quae iineam crafla eft, intra quam caro alba. Guftata recens initio infipida, dein fubacris fentitur, et iinguam quafi. obtundit (alston's M. m. T. 1. p. 426.). Quidam tamen re- centem valde acrem defcribunt (hermanni Cynos. M. m. Ti.p.112. geoffroy Mat. med. Traite T. 6. p. n6.~), ficca vero nihii acrimoniae pro- dk (Aa. citt.) ; vt tamen, fi vera, quae de vehe- B y nien- ts ROTACEAE. mentia effe^us narrantur, latens virus continere ■illam oporteat. Obfoleta hodie, omni aeuo fufpefta fuit. Abor- tum ciere dioscorides (M. m. L. z. c. 193.) mo- net. Violentia, qua aluum mouet, haud fine in- flammatione faucium et primarum viarum (c hoffm. Offic. p. 3O, a plerisque reprehenditur. Lente ta- men operari animaduerfum. Succus abdomini illi- tus pariter aluum follicirat, vt vel lic adhibitus abor- tum fecerit (diosc). Praeterea a veteribus prae- cipue refoluens virtus radicis notatur,in ftrumis aliis- que duris tumoribus et induratione lienis externo vfu confpicnaj et interne contra ifterum et afrhma (ga- Len. de fimpt. faadt. L. 7. f. 852. ed. ricc). Addunt detergentem fub variis cutis affectionibus (diosc Dofin non attinet multis definire, quum radix iam neglefta iaceat. Ohm magis recenti indultum, mellitis plerumque mitigatae. Drachma vna ficcae in puluere et vncia dimidia in decofto affigna- tur (herm. /. c). Tutius cenfetur extraftum {piri' tu vini vel aceto par^tum a fcrupuio vno ad grana tri- ginta. Mirum circa Aftracanum comedi (schobe- rvs in iuuller's Sammhingen Rvfftfcher Gefch. T. 7. pag. 88.). PRAE- CYCLAATEN ETVROPAEVM. 27 P RAEPJRATA ET COMPOSITA. VNGVENTVM DE ARTHANITA Pk. W.p. 240. Succum quidem radicis Cyclaminis vel, hac deft- ciente, Bryoniae continet, fed tot alia draftica fimul, Cucumerem afininum, Colocynthidem, Scammc*- n/um, Aloen, Euphorbium rel., vt effeftus non vnice ad Cyclamen referri poffit. Abdomini illitum infarcta vifcera referat, expellitfaeces, vermes, col- leftam in hydrope aquam, item menftrua prouocat. Quoniam vero cutem rubefacit, parcius inungatur.— Concinnior formula ad fubducendam aluum eft fal- lopii {Purg. c. 66.),Cychmen viride (recens) cum ce- rato rofaceo mifceri iubens. EMPIASTRVM DIABOTANVM BLONDELH Ph. W.p. i2. centena alia recipit. M E N Y A N T H E S. linn. Syjl. vsg. p. 164. Gen.pl. p. 82. 208. Pharm. TRIFOLII FIBRINI vulgo, PALVDOSI Ph. Lond. Herba. Meiryanthes trifoliata ,• foliis ternatis linn. Sp.pl. p. 2ot. Trifolium paiuftre e. b- Icon: Fl. Dan. Tab.541. regnavlt Botanique, iaMenianteou le Trefle d'eau. Pi. perennis iocorum paludoforum et lacuftrium. HER- 28 ROTACEAE. herba infigniter amara, nonnihil foerens. A pecoribus (schreb. Samml. T.j.p.j?-) tamen non repudiata, quin ouium tabidarum remedium (ko- BiNSoNin kah Hijl.pt. T 2. p.iogpj. In Lappo- nia et Weftrobothnia fub penuria foeni radicibus pe- cora faginantur (linn. Ft. Lapp. p. 50.). Annonae autem charitas ipfos homines ibidem ex iis parua fa- rinae copia commixtis panem etfi ingratum conficere coegit. Ru/Hcis in Weftrogothia folia Humuli ioco funt ad acorem cereuifiae arcendum (/. c). Amari- tiem herba communicat tam cum aqua quam cum fpirituofis. Ob hanc ipfam vbiuis in pretio eft, mul- rasq'ie cum aliis fimilis naturae remediis communes vires exferit, quarum quasdam experientia fingulari nixas enumerabo, vitando tamen nimietatem lau- dum, in quam 10. francvs ( Trifol. fibr. hijloria, Franc. 1701. 8-) et willivs (Acl. Hafn.Vol.$. n.75.) inciderunt, quum in variis eorum cafibus wanifeftam fit, non vnice hancce ftirpem curationis meritum tulifle. In quibusdam puluis dofi fcrupulorum duorum vel trium aluum laxat, haud fine tormimbus., funt qui inde vomitum experiuntur (willivs /. c p-ioj.). Roborando ventriculum tam eius varia vitia topica tol- lit, quam remotiora ex huius labe pullulantia. — Nec reliquis amaris nuper memoratis in attenuanda te- nacitate humorum et infarftibus referandis cedit. In MENYANTHES TRIFOLIATA. 29 In fcorbuto efficax herba etiam tum, -quum 111 vlcera erupit, quo fine cocla cum cereuifia et largiffime hauffa, vlcera vero decofto aquofo lota fo- liisque eius vel recentibus vel aqua maceratis obtetfa (will. /. c. p.124,). Variis cafibus fuffecit infufum fiwplex vel effentia, Cochleariaeque praeferenda ob robur, quod ventriculo impertit, ficque hydropicam diathefin fimul iunclam difpulit (sim. pavlli Qjta- drip. bot. p. 173. fq. Tilhng Mifc. N atriof. Dec. 2. Ann. 2. Obf 74. p. ?7j\). In Anglia fuccus eius ex- preffus dornefticum eft apud rufticos in exanthemati- bus foedis fcorbuticis, quibus verno tempore corri- piuntur (b vcha n Dom. Med, l^erf.' Germ. p. tfoo.). Haemorrhagias vteri eiusdem caufae extracfum com- pefcuit (gvldbrano Dijf. de fanguifluxu vterino Ed. 2. p. 92.), Arthritidis quoque in eereuifia cocta reme- dium depraedicatur, foliaque aqua decofta calideque loco affecto applicata aegris foiatio fuerunt (sim. schvlz in Mifc. N. Curiof. Ann. 4.5. Obf. 12J. f. ijj.). Cum fero lactis in fe ipfo herfcarn expertum effe soEKHAAVivMlego (hall. fi. Helv. n. 6jj.\ nec, vt coiiigere eft ex propriis eius encomiis, in- feliciter. Silentio praetereo vim febrifugam. — Vermi- nantibus autem pueris profui/Te certiori fide pronun- ciatur (willivs/. c.p. ijo.) puiueris fcrupuius di- ini- ■ 30 ROTACEAE. midius vel integer quotidie ieiuno ventriculo cum decofto herbae vel cereuifiae tetiui datus, fic per- gendo ad dies duodecim vel quindecim, vnde pri- mis diebus tormina quidem excitata eaque dira iine vermium excretione, qui autem fubfequis diebus co- piofe fine torminibus fecefferunt. PRAEPARATA ET COMPOSITA. extractvm, aquofum vvJgo; femifpirituo- svm Ph. Dan. p.172. Efficax et frequentis commo- dique vfus. essentia. Ph. W. p. S7- Fit fpiritus abs- trafti noua infufione. Rarius hodie praecipitur. ORDO. SEPIARIAE. IASMINVM OFFIC 31 ORDO. XVI. S E P I A R I A E. IASMINVM. linn. Syjl. veg. p. S4- Gm. pi. p. 9. 209. Pharm. IASMINI Flom. lasmimim officinak; foliis oppofitis pinnatis folio- lis di/Untlis Syjl. I. c. Jasminum vulgatius flore al- boc.B-Icon; besler. Hort. EyJl.Jleft.2. Ord. u. " fol.z. Frutex indiae orientalis; in hybernaculis apud nos cultus. Commendat illum tam elegans candor flo- rvm, quam potiffimum eorundem odor, qui toti ge- neri ineft, praecipue autem Iasmino grandifloro l. fuauiflimus, fpecificus, a quo et aliae ftirpes nomen mutuantur. Sapor illorum nonnihil amarus. Odo- rifera pars volatilis valde eft, nec facile figi fefe pa- titur. Ita deftillatione neque aqua neque fpiritus fragrans eruitur. Spiritus tamen vini oleo lasmini mixtus agitando vitrum olidam partem abforbet, fed facileiterum dimittit, vitro licet obferato (du hamel Arbrts T. 1, p. 310. ju,). Iam 33 SEPIARIAE. Iam dudum vfus eorum medicus euiluit, vt et in multis de medicaminibus libris plane omittantur. Adfcripta tamen illis emoliiendi, refoluendi, item par- tum fecundinas et foetum mortuum peiiendi vis (v. zorn. Botanol. p.363. et 13o erh. Hort. L.B.p.294.). Vnice fere hodie pro Oleo infufo colliguntur, quod in Italia copiofe paratur. .Operofior hodieque neglecta via eft, qua flores recentes uratis aJternis cum amygdaiis dulci- bus excorticatis et nonnihil ficcatis in commodum vas collocantur, fuperimpofito pondere, poftero die flo- res ab amygdalis fegregantur, hisque alii recentes fubft/tuuntur, quod, quo frequentius iteratur, eo me- lius, tandem oleum fragrans ex amygdaJis expref- fione elicitur (zwelf. Animadv. in Ph. aug. p. 452.). Commodius et v/itatum vnice hodie artifkium eft al- terum (quod et iam zwelfervs /. c. memorauit), quo goffypium oleo nucleorum Been madidum £!o- resquelasmini cribro ex fetis equinis faclo per alterna ftrata immittuntur, donec cribrum repletum fuerit, poftea probe tegendum, dein poft quodlibet nych- themerum fepofitis prioribus noua florum quantitas per vices additur; goffypio fic fragrantia odoris pro- beimbuto, exprimitur oleum, in vitro bene claufo feruandum (du hamel /. c), Hocce oleum extus membris parah/ticis vel contraftis vel fpafmo corre- ptis, iilitum, quibusdam piacuit. Vix vero iamiarn alii IASMINVM OFFICINALE. 33 alli fini, quam pro odoramentis, inferuit, vnde et ca- piilis infundi /blet. — Ex Philade/phi coronarii iinx. fioribus fimile oleum obtineri, ill. a linne' (Mat. med. p. 37. not.) auftor eft. Sed firnplex infu- fio cum infolatione mihi non fucceffit, etenim loco fragrantis olei, quod fperaui, foetidum ex oleo oli- uarum emerfit. O L E A. linn. Sijji. veg. p. ss- Gen. pl, p. iq. 210. Pharm. OLIVARVM Fruclus. Olea eumpaea; foliis lanceolatis linn. Sp.pt, p. 11. Olea fatiua c. b. Zait Hebraeorum. EA.atct Graecorum. Conf. dv hamel Traite des arbres T. 2. p. S7. Tab. 14. Icon: regnavlt Botan. TOlivier. Arbor in Palaeftina, /ifrica, in Euro- paauftrali, Galliae Prouincia et Languedocia, Hi- fpania, Italia , fponte crefcens. In noftris hyber- naculis per hiemem feruata, aeftate quidem, vt in horto botanico Gottingenfi, flores, non vero fru- ftus, fert. Omni aetate ob pulchritudinem et perpetuum virorern frondis, fruftusque in/ignem vtilitatem, hono- Apper.meiic. Vo\.lL C rata. 34 SEPIARIAE, rata. Plurimus eius vfus in fcenopegiis Ifraelitarum fuit, et inter primaria beneficia in Palaeftina habita (v. ili- 10. gesneri Dijf. Phijtogr. facr. gener. P.j. p. 2j.). Huius quoque praeftantia capti ethnici Mi- neruae dicarunt. frvctvs f. oliva, quae praecipua arboris pars, drupa eft vel magis vel minus oblonga, vtrin- que rotundata, conftans ex carne fungofa, dum re- cens efi, amaro auftera, intra quam nux anguftior afperacrafia valdeque dura nucteo albo duicf. For- ma, magnitudine, colore multis modis difiert, vnde Varietatum copia infignis notatur: fruftu maximo (Oliuae Hifpanicae c. b- Olive d'Efpagne); fruftu ob- longo minori (Oliuae minores Genuenfes et ex Pro- uincia c. b); fructu oblongo atrouirente; fructu albo; frucru minori et rotundiori (Aglandau); fruftu maiori carne crafia (Oliuae regiae caesalp. Olivier royal); fruftu maximo fubrotundo (Ampoulan); fruftu mi- nori rotundo, rubro nigricante, fructu minori odo- rato (Olive de Luques) rel. De hifce omnibus lega- tur c. bavhini Pin. p. 472.; cvpani Hort. catholi- cus Neapol. 1696: magnolu Botan. Monfpel. p.189; tovrnef. Inflit. rei herb. p-SPP- fqq; item Giornali a" Italia T. 10. p. $66. vbi fpecies fic diftae 32 ex mi- chelio fignificantur. Nofie eas intereft, qnoniam quaedam pro condiendo fruftu, aliae olei caufa, aliae iterum ob fruftuum abundantiorem meflem praero- ga- OLEA EVROPAEA. 3S gatiuam fihi vindicant. In omnibus autem, vt fru- ctuum tanto vberwr prouentus fiat, vel vt tanto me- iiores euadant, cultura accedat neceffe eft. Opti- raos fruftus fert arbor plantata fbJo lapidofo ficco ari- do, quod et radices contra putredinem ex aqua fta- gnanre et iniurias ex hietnali frigore vel aeftiuo ar- dore tuetur (fovrsiek inmcHARD de hav- tf s i er c k Recueil if Obfervations de Med. T. i. p. 9). Nimia autem ftercoratione vel folo humido oleum tenacius euadit, facileque corrumpitur (/. cit. et du hamel Traite des arbres T. z.p. 60.). Maxime vul- gare propagandi eam genus eft, per furcufos ex ra- dice vetuftiorum arborum emergentes, quibus, poft- quam /n quincuncem difpofiti fuerint, ramufculi cul- tarum arborum r inferuntur; hifce faftis nonnifi poft: ofto vel decem annos fruftus ferunt. Altero quouis anno medis liberaiior. Plura de cultura legere eft in Trattato di piero vettori (qui antiquus etfi,non fpernendus tamen auftor) delle Lodi e della Coltiva- zione degli Ulivi in Firenze rjtfz ; d u hahel /. c.; Giomali dltalia T. 10. p. 365. fqq.p.jSS- fqq- Tem- pore fwco copia faepe oliuarum ante maturitatem ca- dit, plane inutilis; nocet quoque vaide nebula ver- fus maturitatem incidens. Piurimum mali infuper affert infeftum bialare, cuius eruca arrodit oliuas fe- que intra illas abdit, aperturam claudens fuis excre- mentis, ficque fe contra inimicarum fibi formicarum in- C 2 fidias r 35 SEPlARfAE. fidias muniens (V. Obfervatians et Expeviences fur ks moyens de garantir ies olives de ta Piquure dcs fnfetles, par M. sieuve, a Paris 1769. Mihi modo libellum hunc contractum legere licuit in Giomali d'Italia cit. 0. 2j. 24. 25. 26, Vid. et Tab. ad p. 205.) FruSus conditi. Pro conditura eliguntur oli- uae carnofae magis et volumine maiores, quae ta- men parciorem olei quantitatem quam aiiae exiliores minusquefapidae fubminiftrant(FovRNiER l.c.p.8.)- Decerpuntur in prius dictum finem virides nondum- que maturae, quae ipfae ingratam amaritiem habent Hac vt exuantur et fapore falino aromatico imprae- gnentur, varia artificia excogitata funt; quae omnia hic enumerare non attinet Vix vnquam oJiuae cru- ciatim ad nucem vsque difciffae (quo aroma falque tanto melius penetret), et aromaticis ftirpibus, e.gr. Foeniculo, Anetho, femine Coriandri etc. faleque per ftrata varia difpofitis, et aquae prius calidae, dein frigidae, tum aromaticae et falfae infufione praeparatae, transmittuntur. Nec maileo ligneo antea aliquantifper contufae ad exteros perueniunt; fedintegrae, quae amaritiem fuam vel maceratione protrafta, in aqua, repetitis vicibus affufa et decan- tata, vel maceratione inlixiuio excalce viua et cine- ribus perdidere, et dein, fi.Iixiuium hocce adhibi- tum fuerit, probe aqua pluries per aliquot dies mu- tata lotae, tandem in vtroque cafu faie aromatibus- que OLEA EVROPAEA. 31 que cum ipfis oliuis per ftrata collocatis et aqua in- fufis conditae fuere. Hifpanos embemmati aliquid aceti addere probabile. Variae aliae artes in patria arboris hac in re exercentur, vbi et oliuis mature- fcentibus vel vere maturis aromate varie conditis ve- fcuntur (du hamel). ln vniuerfum autem iilae acetarii genus conftituunt ventriculo roborando profi- cuum, nec palato ingratum. Hinc et embemmati- bus admifcentur. olei vero caufa praecipue oliueta inftruuntur. Bonitas eius tam a folo, quam fpecie fruftuum eo- rumque iufta maturitate, tum et expreffionis ratione ipfa; depender. Optimum oieum fuppeditat Oiea fu- pra Agiandau difta. Maturitatis gradus eolore co- gnofcitur, qui non in omni fpecie idem, niger, vel faturate ruber (Colorem roffb vinato requirit cl. sieu- ve in verfione ltal.), etiam compage moliiori, nec non tempore definito. Amarum emergit oleum ex fruftibus immaturis, acre autem mucidum et vngui- nofum ex nimis maturis, expreifum. In Gallo-Pro- uincia vitium exfpeftando iufto diutius plerumque committitur (sieuve.). Decerpuntur tempore oli- uitatis manibus, vel, quod v -oreius, concutiendo arborem delapfae oliuae colligu.'tur. Quo citius poft coileftionem exprimitur oleum, ianto praeftantius euadit. Mora iongiori reliftae et coaceruatae fer- mentationem facile fubeunt, quae iucri cupidini qui- C 3 dera 38 SEPIARIAE. demfauet, largiorem olei copiam fuppeditando, fed vilius oleum reddit (fovrnier l.c.p.9^). Hinc et nouiffime cl. bowles (Introduccion a la Hifioria natural y a la Geografia fifica de Efpana p. 432, Ji/.) ex putridis fru&ibus in Hifpania exprimi conqueftus eft. Vulgaris oleariorum methodus eliciendi oieum illa eft, quod oliuae vna cum nucibus inclufis ope molae in pulpam conquaifatae fifcinis fiue faccis ex iunco paratis indantur, horumque piures fupra fe in- uicem pofiti torculari fubiiciantur. Machinarum fa- bricam depingendam curauit ill. du hamel (/. c, Tab. ad p.72) et magnam earundem varietatem cl. rozier (V. ia Obfervations fur la phyfiqueetc. Tom.S. p. 417. fqq. Vues economiques fur tes Moulins et Pref- foirs a thuile d^Olives connus enFranceou en Italie, Tab. 1 - 7.), qui nouiffime ftudio deditaque opera rn opti- Uiam earundem pro temporis et impenfarum par/imo- nia, et olei bonitate conftruftionem inqui/iuit. Pri- mum, quod in labrum defluit, puriffimum eft, Oleum yirgineum vocant, et acetariis vfuique medico conue- nientiffimum eft, diuque feruari fefe patitur; quod fubfequente cochleae contorfione elicitur, donec ni- hil amplius exundet, paullo vilioris pretii eft. Quae intra fifcinas reftat maffa (marc des Olives) manu in aiium fitum redigitur et aqua feruente humefta- tur; facculis fic apte difpofitis noua preffione aqua multo oleo fcatens defluit, quod, poftquam fuperfi- ciem OLEA EVROPAEA. 39 tiem aquae in vafe fuppofito petierit, trulla feparatur. Quidam ne tum quidem acquiefcunt, fed nouae pref- fioni maffam fuperftitem vel ftatim vel poft praegref- fam fermentatlonem fubmittunt, et ope aquae feruif dae nouam quantitatem olei eliciunt, quodvero non- nifi pro lampadibus vel faponibus commodum eft (du hamel). Furni vfuf aptioris fabricam excogitauit ci. venel (fur 1'ufage de la Honille p. 346. fj. Tab.6.), quo aqua coquitur ad expreffionem olei huius fecun- darii neceffaria, carbone foffih calefacienda. Quod- libet horum oleorum amurcam ffue fedimentum de- ponit ftatione, vnde poft aliquot dierum moram in alia vafa-parslimpida transferri debet , repetit/s adeo, fiopus, vicibus(ou hamel). lam antiquitus con- ltitit, optimum oleum ex carne oliuarum erui. cato (Scriptores rei ntfiicae cap. 66. Ed. gesn. p. 7o.)nucleis, fciteinquit, ad oieum ne vtatur, nam fi vtetur, male fa- fiet, etcoLVMELLA (cap. 50. Ed. cit. p. 816.) ne nu* cleus, qui faporem olei vitiat, confringatur. Ita et difcri- men obtinet inter oleum, quod tefta nucis, et illud quod nucleus ipfe fuppeditat. Scilicet primum ex carne fubtile et dulce eft, grate odorum, coloris ce* drini; alterum ex tefta nonlimpidum, acre,i»grate dens; tertium ex nucleotenax, obfcuri coloris, for- tisq-ue odoris. Plurimi igitur intereft, expreffionem ita dirigere, vt quodlibet olei genus feorfim colliga- tur. Qua arte id fiat, edocuit cl. sieuve (Giornali C 4 d'Jta- ■ w 40 SEPIARIAE. cttatia T. 10. n. 2.6 et icon ad j?. 20$. ) defcribendo et depingendo peculiarem machinam in hunc finem fabrefaftam. Eo vero fabrica eius redit, vt fru- #uum carnem a nucibus feparet et ex hac primum oleum exprimat. Hocce preium praeterea id com- modi affert, quod olei quantitas fexta parte augea- tur, et purius blandius minusque rancori obnoxium oleum acquiratur. Sub tanto confenfu mirum eft cl. Venel (fur laHouillep. j/fs.) non negare folum prae- flantiam olei ex carne fruftuum expreflo, ied prae- ferre adeo alterum ex nucleis, ob liquidiorem, quam illi tribuit, naturam. Vt in fua integritate confer- uetur oieum, oportet vti ampullis vifreis arcto collo inftruftis bene obturatis et loco frigido repofitis. Dolendum, cl. sieuve inftar arcani abdidifle praepa- rationem fpongiae, quam pro longiori conferuatione in vafis fundum collocat. Transmiffio vero largioris copiae olei in doliis quernis fit. Non videtur vbiuis recepta encheirefis efle ad feparandas aquofas et mu- cilaginofas partes et ad rancorem arcendum, tantii- lum felis communis addere, quod vna cum partibus iftis recenfitis fundum petit, (quam tamen defcribit cl. lewis in M. m. p.415.). Mala arte oleo Raparum vel Lini dulcedinem etalbedinem olei oliuarum conciliare quidam, huius- quenomine ilia olea vendere, conati funt, eadem in vafis plumbeis planis per ahquod tempus digerendo, ex OLEA EVROPAEA. 4* ex commendatione adeo degneri {Brestauer Samm~ iungen l^erfji.f.zos.fqq.). Solutam hac ratione plum- bi partem exrra dubium eft; hinc ifta ab vfu interno abeffeomninadebent, nec pro lampadibus in arftis concJauibus fatis tuta, iicefc in oeconomia alias vario fine, et in medicina pro vnguentis emplaftrisque va- riis,quae faturnina alias recipiunt, ferri poffint(Conf. REAUMURin Mem. defac. d. fc. de Paris vtf.p. 49S- HEVMANNin Mifcell. Berol. T.4- P- 5 2 '- Jtffl- Oleum igitur oliuarum genuinum, vendt foli- tum, fubflauum eft, pellucidum, non nimis vnguino- fum, faporisblandi, odoris vix vllius. Aetate ran- cefcit eoque citius loco calido repofitum, et pro ra- tione rancoris acre fit. Frigore coit, opacum fit et albefcit inde a gr. 38 therm. Fahrenh. (mvschen- broeck Phil. nat. T. 2. p. 616.). Quod nonnifi circa punftum congelationis aquae cogitur, rancidum eft. Aere libero nihil ponderis fui diffipat, nec in balneo arenae qnidem per quindecim dies infra punftum ebullitionis aquae retentum (bergii Mat. med. T. 1. jp. 12. ij.). Operae non pretium eft hic omnes notas, quas cum oleis vnguinofis communes habet, re- cenfere. In oeconomia multiplicis eft vtilitatis. Pabu- lum confuetum iampadibus'apud ditiores praebet flammaque lucida ardet, tantiiium modo fuliginis fpargente, necnidorofa, nifi dum ftupa exftinguitur. C f A P - 42 SEPIARIAE. il Aptiffimum igitur litteratorum lucernis nec oculis pulrnonibusque adeo infeftum, vt alia olea expreffa vfi- tata. Ad iftas vero lampades non conducit, quae hieme libero aere fufpenduntur, quoniam frigore co- gitur. Ex hoc et Soda optimae notae fapo paratur, de quo infra fub capite Salicorniae. Oleum hocce carnes illi, intra fiftilia ampla luto probe claufa, im- merfas diu contra putredinem tuetur (V. bozier in Obfervations fnr la phyfique etc. a. 1771. Sept. p. 75.)» Bufyri loco vti illo multis religionis opinio iniungit, vnde et monachi tam crebro herniis infeftantur. Sed et inter meridionales gentes vulgare eft, illud bu- ryro Cubttituere. SeptentrionaJibus pro Laftuca fimi- Hbusque acetariis vulgare additamentum exiiiit. Ta- ceo vfum eiusdem illiti ad machinarum motus facili- tandos et reiiquos vfus oeconomicos. Ob pinguedinofam naturam in corpore noftro acres ftimulos inuoluit, fibras vafaque lubricat, emol- lit, rtriifra nimis relaxat, ftagnatione fanguinis tumida maturat. Quum oleo amygdalorum gratia proxime' accedat, ideo et poft hoc omnium frequentiflime per os ingeritur. Depraedicanda omnino egregia eius fa- cultas eft, venenum acre eneruandi, erofa inteftina obducendi, tuflim a ftimuio acri vei fpafmo mitigan- di, ftranguriam doloresque nephriticos pacandi, fpa- fmos, a quibus dolores vteri poft partum colicique fae- pe oriuntur, item illos, qui poft operationes grauiores , chi- OLEA EVROPAEA. 43 chirurgicas tot maia creant.refoluendi.inteftina in her- nia vel ileo con/fricta relaxandi, aluum nimis ftrictam referandi. Largiori copia, vtaiia pinguia, faciie emefm creat. Karo, niii veneno cauihco deglutito, foium inge- ritur, fed yitello ouorum fiue gummi arabico fubactum vei falino in faponem mixtum, vei faccharo in eleclu- ariifpeciem redaftum. Extrinfecus admotum fimiles generaliter diclis virtutes praeilat, quare et crebro partibus inungitur variaque forma applicatur, et vul- gare ciyfmatum additamentum eiTe folet, proujt ad dolores a calculo veficae lotii mitigandos inieftia eius multum confert. Ciaudendo poros faepe no- cet, in morbis praecipue, qui miafma pro caufa ha- bent Sed infiftendum quibusdam feorfim diutius. — Non probo Italorum frequentem olei in febribus va- riis inflammatoriis quin putridis et biiioiis (p anzani Raggionamento fuir ufo interno degli ogli nelle febre gra- ve 1775.) vfum, qui non poteft non debilitare ventri- culum, naufeam vel vomitum gignere et rancore, quem calore facile concipit, augere febrem bilemque corrumpere. Nirulominus commendatur impenfe a Gaho (fovrnier in richasd dk h. Obferv. I. c. p. 6?.) iis in febribus (putridas et malignas vocat), in quibus lingua aegri cum interno ore ficca, craffa, afpera et nigricans eft, vnde aquofis iiquidis ob/racu- lum ponitur, quo minus penetrent, quod vero emol- liente 44 SEPIARIAE. jiente et relaxante vi olei tolii credit, vt et peccan- ti materiae liberiorem exitum primae viae concedant, et liquidum pro diluendo fanguine neceffarium recipi queant; in hifce quoque ideo iili placet, quoniam al- uum blande laxet. Tanquam anthelminticum confiderare iubet nos communis oleoforum in infeftis vermibusque necandis potentia, quam redi aliorumque experimenta confir- mant, quae non immerito inde deriuatur, quod oleum, quo fubmerfa fuerunt vel obiinita haec ani- maiia, eorum fpiracula obturet. Contra vermes in- teftinorum pariter valere olea varia ore fumta confti- tit, quae inter licet tenaciora, qnae aere iiccantur nec frigore coguntur, vt oleumNucum (V. Appar. med. T. i. p. 60.) vel Lini efficaciora appareant, tamen nec oiiuarum oieum fpe excidere medentes finit. Con- ducit vero non folum ideo, quod vermes necet, fed quod tenefmos doloresque inteflinorum et fpaflicas conftriftiones compefeat. fn/tararcani olim in Gal- lia fuit fuceus Granatorum oleo oliuarum commixtus, quod vero reueiauit forestvs (Oper. Lib. 21. Obf z7.p-3S°-) iliius cochlear vnum, huius cochlear dimi- dium adolefcenti cuidam exhibendo. Oleum com- mune , (quo nomine 01. oliv. intelligo) cum vino a mulieribus Gallis verminantibusexhiberi, riverivs (Prax. med. Lib. 10. p, 504.) narrat. Succeffit et cl rao wall {Phil. Tranf. Vot.50. P. 2.p. 839) oleum cum • fpi- OLEA EVROPAEA. 4f fpirifcu volatili aromatico, vt tanto mellus fefecum feumoribus primarum viarumcommifceret, fubaftum, et bis de die captum. Requiritur autem oiei iarga copia pro qualibet dofi (hoffm. Suppl. ad Med. fvjjl. de infant. niorb. c. 10. dt vermibus p. 83.); variisque aliis, vt aromaticis amaris, oieis effentialibus, vtiiiter fungitur, nec commoda purgantia per interualla fub- miniikanda negiigi debent (wall/ c. p. 84i-)- Non nouum inuentum eft, in bydrope illud in- ungere, fed nuperioribus annis priftmam modo fa- mam recuperauit foiiertiaque maiori in vfum rra- ftum; qua in re tam ad friftionem quam ad oiei ipfius efficaciam refpiciatur. In hydrope anaCarca frictio- nem primum cum oleo moderatam et mollem, in progreffu autem ficcam et intentiorem, dein per lin- tea afperiora fuafit activs (Serm. 10. c. 2$. p. 244.). Salem addi iuffit galenvs (de compof. med. p. loc. Lib. p.-cap. 3. p-943. Ed. 8icc). Veileri induftam amurcam hydropicis imponi voluit dioscorides ( M. m. L. 1. c. 134.)- Friftionem ter quaterque quo- tidie cum oleo :et quibusdam calefacientibus adiuini- ftrandam commeodat celsvs (de medk. L. 3. c. 21. p. 164. Eid. kravs,), fed quod memorabile, a ventre abitineri praecipit. Recentior contra aetas inunftio- nem oleiafciti nominatim deftinauit, fupra abdomen exercendam iilam curans. Ita fanata fegitur femina, cuius abdomini oJeum coftum ranarum inunftum (fo- 46 SEPIARIAE. (forest. Opp. Lib. 19. Obf. 35. Schol p. z$3.). Poft- quam vero cl. oliver M. D. tria afcitis feliciter hac encheirefi curati exempla recenfuiffet (Phit. Tranf. Vol. 49. P. 1. p. 46.): muiti alii medici auide eandem imitati funt. Afciricis plurimum conduxiffe expertus l. b. de storck {Ami. med. 1, p. po.~). Duo cafus memorabiles ample defcribit cl. medicvs (Beobacht a. d. /Jvzneyw. p.sfy. fq<].). Nec in Gallia rara vel in- feJix fuit eiasdem appficatio (V. gardank Gazette de Sante 1773. et 74. P- 29. 254. 267. 279.). Profuit vero fub enormi ex collefta lympha intumefcentia totius corporis (oliver /. c. p. 47. medicvs l.c), etiam in aetate prouecris (Feminae feptuagenariae meminit oliver), iti inueterato adeo afcite, prout eo, qui cachexiam quindecim annorum fub fymptomatibus variisiclerietliydropis ingruentem excepit (oliver), quando paracentefis aliaque auxilia mufta fruftra an- tea tentata. Calu fingulari mifcefa huius oJei curn fpiritu falis ammoniaci profecit, quum oJeum folum fruflra per octiduum adhiberetur (desgeravd in fffounial de Medecine T. 43. p. 12$.). Encheirefis ea eft, quod abdomen aegri mane et vefperi, vel terde die per quadrantem vel dimidium horae, vel ean- dem integram manu oleo oliuarum madida perfrice- tur, quod ipfum per aliquod hebdomades, vel men- fem iteretur. Sic poft aiiquot dies feceffus lo- tii copiofusinfequitur, etaiuus provoto foluitur cor- pus- OLEA EVROPAEA. 47 pusque fub redeunte virium integritate detumefcit. Rediit quoque oieo applicato in feminis quibusdam ffienftruorum flaxus antea fuppreffus(oLiVK r, gar- dase.), Superftes diutius pedum tumor fimili eo- rundem traclatione difparuit (medi cvs). Fricrionis in vniuerfum in hydropeinfignis efficacia, qua nimi- rum tenax liquidum atteritur, ftagnans mouetur, et reforptioni aptius redditur, tumoresque hydropici difpeiluntur. Blanda vero mollisque olei natura pro- hibet, ne hac ipfa cutis laedatur, vel adeo inflamme- tur aut gangraenefcat, finitque illam diutius conti- nuare frequentiusque repetere. Anne et cum ill. tissoto (Epi/t. med.praSt. p.4'5-fq-) in cenfnm tra- here iuuat impeditam per oieum pororum cutis vim humidum aeris reforbendi? Vix crederem tantum valere inunctionem ad abdomen vnice reftrictam, ar- ceri vero humiditatem aeris poife, ii in toto corpore perficeretur. — Aft non vbiuis neque certum ne- que tutum auxiiium. Tribus cafibus exfpectationem cel. tissoti (/. c. p. 4 2 o-) fruftratum eft. Wec profuit integumentis nimium tenfis et tenuibus, re- fpirationeque valde difficili (storck /. c. ). Cafu quodam auxit tumorem valdopere, aiiisque binis mo- tus febriles quodiibet tentamen excitauit (medicvs /. c p. 577.). Multos tenuit depraedicata huius olei in ener- uando morfu viperarum efficacia, quam experimen- tis 48 SEPIARIAE. I tis alii firmare, alii rurfus refeilere fe poffe arbitrati funt. JMon ad recentiora quidem inuenta haecce ipfa referri poteft, etenim in libro fub finem- fuperioris fe- culi iam edito QMtdkina atriofa, primum a. i^88- dein iterum a. 170?■ impreffa) iam memoratur. Sed fignum qua/i experimentorum capiendorum ferius dedit vir quidam fingularis in captandis viperis peritiae wil- helmvs oliver, qui primum a. 1734 Windforae praefentibus derhamo multisque aliis nou obtufi nafi viris, a binis viperis in pollice et brachio morderi fefe paifus, nulla alia medela contra effeclus exortos quam oleo oliuarum inunfto conuduit. (bvrton in Phil Tranf. Vol. 39. p. 312,). ldem poftea praefen- tibus variis Societatis fcientiarum Londinenfis mem- bris aliisque a ferpente venenato (common Adder) circa articulum poilicis dextrae manus morfum fufti- nuit, eoeffeftu, vt tam in loco fauciato, quam re- motis corporis partibus folitae fequelae, vt intume- fcentia partis, dolor, Janguor, refpkatio difficilis, tumor ventris, vomitiones aluique deieftiones cre- brae rel. fefe exfererent, nec alio remedio poft mo- ram vnius et quadrantis horae vti voluit, quam oleo hocce, calide- fuper carbonibus ignitabuli candentibus a coniugebrachio, vndique inuncto, idque igni tam prope ac fieri poffet, quafi vftulare veliet membrum. Cordiales quidem hauftusa praefe^ntibus medicis illi ob debilitatas nimis vires dati, fed maius ionge fo- la- OLEA EVROPAEA. 4? latium attulit vitrum vnum vel alterum olei oliuarum epotum *, et continuata per plures dies inunftione, quae et in aJiis dolentibus membris adhibita, omni- no in faniratem rediit. Binarum columbarum ea- dem fitnul vipera commorfarum, quibus nihil appli- catuni, vna intra horam, altera intra fefquihoram periit, carne in gangraenam abeunte et fanguine coagulato nigroque. Cani contra ea et alii colum- bae nihii mali poft infliftum ab alia vipera vulnus, vt- pote bene perunftis, acceffit. Taceo experimenta, quae vir ifte inftituiffe in vaccis, equis, canibus, de- cem adeo horis poft morfum, ipfe profeflus eft (mor- Timer /. c. p. j'j.). Oxonii pariter et ille vuhiera duo, et couiux eius tria fibi inferri coram teftibus idoneis non recufarunt, vtrobiuis fucceffu eodem, feduloque ibidem cautum, ne fraus committeretur. Pulli vero gallique iuniores, item catulus, fruftra oleo inunfto, poft vnam vel plures horas perierunt (atwell /. c.p. 394-). Dein Plymuthi in alio coetu doftorum virorum idem experimentum vir iiie ole 1 inunfti ope impune tulit, dum columba fibimet reli- fta interiret; catulis felibus et columbis pariter fer- uandis iterato a medicis tentamine fuffecit (willi- ams Phit. Tranf. Vot. 40. p.*<>■). Duo hucusque modo recenfita funt hominum, quibus fucceffit ten- tamen, eorundemque Anglorum, exempla. Dres* dae aliud incidit hominis in digito a vipera commorfi, Appar. mtiis, Vol. II. D mde- fo SEPIARIAE. indeque infigni brachii tumore doioreque cum virium proftratione infigni affefti, fed calidi olei inunctione et liquore anodyno minerali, irritis aliis, periculo erepti(ABR. vateri Diff de antidoto nouo adimfm viperarum morfum praeflantijjimo, Wittemb. 1736. Pro- gramma eius, quod in titulo alium cafum felicem al- legat, legere mihi non contigit.). Feiici etiam euentu inunftio oiei Hafniae narratur tentata a Praftico olim experientifiimo, b. fabricio, in rufiico in dorfo pedismorfo, fed in fubfidium trafta mixtura acetum et Theriacam continens (flensbvrg Diff. de oleor. expnff vfn med. Hafn. W3-P- 45)• lta et Flensburgo retulit cl. bossel, fe oleo hoc tam ingefto quam in- unfto fanaffe hominem a vipera manu et ifngua /au- ciatum et in collo fymptomata gtauiffima fentientem (/. c. fq.). In Galiia patrocinium tulit viri non cre- duli (C l a u d e pouteau, MelangesdeChirurgie, 1760. p. zj-j. fqq.), qui quatuor vipera commorfis eo vnice auxiliofuit, quod manum fauciatam oiiae oleo hocce repletae immergendam oleoque fouendam, variis mali ominis efieftibus iamiam fe exferentibus curaret. Ex duabus columbis vna a vipera mare necata, oleum etfi applicaret, altera, vipera femina commorfa, huius ope conualuit — Par quoque euentus difparitas contigit in experimentis iftis numerofis, quae inui- tanjte academia fcientiarum Parifienfi (Mitnoires de tac. R.d.fc t&T.p.-i$rfti*)dL geoffroy et hu- NAULD OLEA EVROPAEA. fi nauld in pullis gallinaceis, canibus, feiibus, an- fere, meleagride ceperunt. Quibusdam horum ani- malium poft morfum varia temporum a vulnere in- fliclo diftantia, oleum illitum, aliis vero non ; plurima eorum pars, quae feruata funt, non peruncta, alia multa perunfta nihilominus interierunt. De fimiii inconftantia effectus olei in hominibus, iil. a lisne querela eft, qui aliquoties adhibuiffe fefe oleum affir- mat, fed exitu exfpeftationi aduerfo {Amoen. acad. Vol z. p. 407. ), et mulierem nominatim Colubri Cherfeae morfu, oleum etfi tam copiofe potaffet quam inunxiflet, mifere necatam dolet (Amoen. cit. Vol. 6. p. 213.). — Conciliare diuerfa ifta de efthdu olei teftimonia arduum eft. Id primum, cafum vnum a linneo allatum fi excipias, reprehendo, quod fpecies ferpentum non fuerit fignificata. Vere vene- natos fuifle piures, dubitare non finunt peritia viro- rum, qui experimentis adftiterunt, et effeftus mali, qui morfum exceperunt; quis vero veneno infeftos fuifle omnes, qui fanationem admiferunt, nos conuin- cet, et quis eiusdem malignitatis omnes et fingulos venenatos efle ferio afnrmabit? vt igitur oleum, quod vnius fpeciei virus eneruat, contra alius vene- num nihil valere probabile fit. Iteratis itaque tenta- minibus res videtur digniffima. Variat praeterea in vna eademque fpecie morfus effeftus pro profundi- tate vulneris diuerfa, proparte vel magis vei minus D % ner- 52 SEPIARIAE. F fil' neruofa, proirae, qua ferpens fuccenditur, gradu, pro copia faliuae venenatae et per aduncos dentes effufae, quae poft morfum vnum vel alterum infli- ftum parcior et debilior eft, pro numero vulnerum iiiarorum, pro maiori vel minori fanguinis ex plaga effluxu, pro diuerfitate infuper temperiei animaiium vel caloris aerei. In tanto experimentorum numero horum momentorum aliquid facile potuit negleftum effe. Saltim infignes fuiffe oiei virtutes in homini- bus vitae periculo ereptis negari nequit. Quod vero hae non vnice oleo oliuaruin competant, inde palam fit, quod axungia viperina multis, a ferpentibus com- morfis, auxilium attulit (mead Opp. Tom. z. p.47. Ed. 0011.), etoleum fcorpionum huius infefti pun- fturam innocuam limili applicatione reddidit. Haec omnia inuoluendi acre virus et fpafmos relaxandi po- teftatem habent. Oleum oliuarum ideo praeferri meretur, quod vbiuis proftat, et adiuuante carbo- num calore tanto wagifi penetrat. Partem virtutis etiam a vi ignis deriuarem , quum vlcera aliaque quaedam vitia externa admoto carbone feliciter cu- rari recentius compertum, quin adeo vlcus ex morfu hominis irati (favre Mem. de tac. de Chir. T. 5. p. S2i.~), etfocietas fcientiarum Anglica olivervm vftuia/Te quafi brachium fuum referat, nifi cl. pou- teau iam a manu ollae oleo repletae immifia effe- ftum eximium percepiflet, et alii fimplici inunftione ac- OLEA EVROPAEA. n acquieuiffent. — Haec inunftio etiam in pun&u- ris apum, vefparum, aliorumque infeftorum non me- diocris praeftantiae eft (fabricivs et bossel ti.tituj, Vix rabiei caninae duplici cafu a cl. boenni- ken (Friink. Samml. I.B. p.49<>.fy.) curatae meritum oieo oliuarum tribues, fi, praeter interna varia, fcarifi- catum emplaftroque veficatorio obte&um vulnus fuiffe memineris. amvrca f. maffa poft expreffionem olei in faccis refidua in glebas pro foco redigitur. Sed et vtiliter applicatur in paraJyfi et doloribus ex caufa frigida (rheumatismos chronicosinteliigo), vnde trans- piratio cutanea vei fudor abunde pellitur, ita vt, fi vniuerfalis eius applicatio fiat, in fyncopen aegrum cadere pronum fit (fournier /. c). Podagricis et arthriticis |recentem calente fotu opitulari, iam no- tauit dioscorides (M. m. L. i. cap. 134.). PRAEPARATA ET COMPOSITA. LINIMENTA, VNGVENTA , EMPLASTRA, olea infvsa et cocta pleraque oleum hocce recipiunt. OLEVM PHILOSOPHORVM Ph. W. f. tp, Paratur oleum oliuarum cum lateribus in puluerem redaftis deftillando. Acre fic per ignem blandum D 3 oleum f4 BICORNES. oleum euadit et tenuius et penetrantius. Contra pa- ralyfin, rheumatifmum, conuulfiones, etvlcerafor- dida externa adhibetur- Jnterne quoque quidam etli rarifiime ad paucas guttas exhibent. ORDO xvir. BICORN-E& A R B V T V S. linn. Sijfl. veg. p. 339. Gen. pl. p. 220. 2ir. Pharm. VVAE VRSI Folict. Arblltus Vua vrfi; caulibus procumbentibus, foliis integerrimis linn. Spec. pt. p. 566. Vua vrfi ctvs. tarior. pl. hijl. p. 62. Defcriptam prolixius cernis in Comment. mea.de Arbuto Vuavrfi,Gotting. 1764. Jcon: iunioris plantae, inLiNN. Fl. Lapp. Tab.6. fig.3* fenioris, uigirardi de Vuavrfmanouae animad- ■uerfion., Pataidi 1764. recuf. in cel sandifort Thef. Diff. T. 2. Tab. 8; ramufculorum abfcifib- rum in Fl. Dan. Tab. 33. Frutex femperuirens, hu- I ARBVTVS VVA VRSI. S? humilis, etfi aetate largo fpatio diffufus, locis fte- rilibus apricis fabulofis obuius, idque in fyluis et montibus ram eaiidioris quam frigidioris Europae, inH/fpania, Galio-prouincia, Itaiia, Corfica (valle in Nov. AB. Nat. Cur. Tom. 4. App. p. 212.), Helue* ria, Suecia, Lapponia, Noruegia, Islandia (ko- nig in Nov. AS. N. C. Tom. 4. p. 207.) per totam pariter Sibiriam, etfi non copiofe, prope Wolgam autem copiofiffime. In Gerraania quidem parcior, leftus tamen prope Vindobonam,in Carniola, Sty- ria, in Silefia fuperiori, Gryphiae, in Rugia, ad Hafiiae inferioris montem Weifther, in Alfatiae monte Brekenau et Sundgouia; et, vt de ditione Hannouerana feorfim dicam, in ducatu Cellenfi verfus Schelplau; item in ducatu Bremenfi in it> nere inter Nienburgum et Hamburgum, perill. o. a munchhavsen (Litt. ad me datae)eum inuenit. InAmericaad fretum Hudfonis crefcit (charle- vou in Hifi. de la nouv. France T. 2. addit. p. 5.). et in Canada 22 circiter milliaribus trans Quefae- cumcopiofeconfpeftus(aKALMio inRefa tilNorra America P. 3. p. 4t6.~). Vt reliquarum bicornium, itaethuius, propagatio pev femina valde difficilis, nec minus transJatio ob arefcentem mox poft euul- fionem corticem radicis tenellum, et conferuatio in hortis molefta. I D 4 Im« f* BICORNES. Impofuit incautis fimilitudo eiusdem cum Vac- cinio Vitis idaea linn. cuius erroris ne c bavhi- nvs (Pinax p. 470,) quidem videtur immunis fuifie. Sed Vua vrfi folia gerit ad bafin anguftiora, crafiiora, fubtusintegra, Vitis idaea autem bafi latiora, tenuio- ra, fabtus pnnffiata; ifta caules procumbentes, haec oblique alfurgentes *, ifta corollam ouatam, germini fubieftam ftaminibus decem, haec campanulatam, profundius incifam, germine fuperiorem, ftaminibus ofto; ifta baccam farinaceam ficcam, infipidam,iocu- lis feminibusque plerumque quinque, haec baccam turgentem fucco acido loculis quatuor feminibusque numerofis. An Vua vrfi Cita^zov i£n dios- c o r 1 d 1 s QMat. med. L. 4- c 42. Ed. v e r g i l. p. 4X7.), ob adftringendi vim in alui laxitate, muiiebri fluxione et haemorrhagiis fiftendis, depraedicata, poft inqui- fitionem etfi follicitam (V. Comment. mea cit, p. //.) de- finire non aufus fum, dum alii memet minus in de- terminandis veterum ftirpibus timidi haud verentur. Non efie faitim proxime diftam plantam probabi- leeft. Praeferri merentur eae plantae, quae locis apricis nafcuntur, reliquis, quae iocis opacis reperiun- tur (g 1R a r d 1 /. c.p. 4S7.). Fama, ARBVTVS VVA VRSI. ?7 Fama, quae ante viginti, et quod excedit an- nos, de eius in calculo et vitiis aliis viarum lotii effi- cacia Vindobonae increbuerat, et me olim ad obfer- uationes experimentaqueimpulit,quorum fummam in Commentatione citata expofui. PraecelTerat opufculo c\. gerhard (Die Bdrentraube chymifch-medicinifch betrachtei, Berlin 1763- 8.), item cl. qver alio (Dif- fertacion fobre la pafjion nephritica, y fu verdadero fpe- cifico la Uua-vrfi b Gayubas, Madrid 1763. 4.), quod vero non nifi aliquot annos poft in verfione (Differta- tion fur tamaladie nephritique, et fur fon veritable fpeci- fique le Raifm d'ours, a Strasbourg 1768. 8.) legere mibi datum eft. Eodem anao, quo ego, ftirpi dica- uit ftudium fuum cl. girardi (de Vua vrfma eiusque et aquae catcis vi lithontriptica nouae animaduerfiones, ex- perimenta, obferuationes , Patauii i7<>4-), neutro no- ftrum alterius operae gnaro. Diftis a me antea de ftirpis huius virtutibus interferere multa, recentiori luce cognita, iatn vacat. folia guftata mox ftipticum faporem produnt, poftea vero grate amarum, faliuamque copiofe alli- ciunt. Caules, et horum quidem cortex, adftringunt longe magis, quam folia, amaritie autem hifce infe- riores funt, lignofa parte fere omnino infipida. Odor foliorum Ilccorum is eft, qui Glycyrrhjzae radici, vel eius extrafto (Cf. Comment. mea p,zi.). Df Quid ?8 BICORNES. Qufd chemia inde eruat, expofuerunt ill. ger- hard (/. c.), model (Zweyi. Schreiben wegen der JBejhuhefffchen Nerventinffiur, wtkhem eine phyf chjnn UnterJ. vnd Fergleiclnmg der Fieberrinde mit der Uva vrfi beygefrgt ifl, 1763, p. n.fq-), Egomet (/. c), item cl. girardi (/. c). Adftringentem naturam prae- ter faporem mihi deelarauit ater infufi vel deco&i cum vitriolo martis mifto color, et nigredo fpathulae fer- reae, qua extracrum agitaui. Pius foliis ineffe gum- mofarum partium, in quibus amarities latet, quam refinae deprehendi, quae viridis et infipida eft, licet vtriusque arftum confortium fit. Vnde patet, pro vfu medico aquofum men/truum fpirituofo effe prae- ferendum. Decoftio partes efficaces valentius euoluit, quam infufio. Maximum pondus earum conftituit ter- ra, quae tamen ftipitibus adhuc maiori quantitate in- eft. Pauxiilum falis alcalini fixi infuper ftirpem in- greditur [Comm. m. p. 34.). CI. modeiii (Zieeyt. Schreih. p. 17. 19. 22. 23.) fcrutinium praecipue circa foliorum recentium fuccum ope pauxilli aquae ex- preffum haefit, quem tam infufo quam decofto anti- ftare efRcacia, ex chemicis experimentis cohigit. Deftillatione foliorum ficcorum ex vafe retorto luto obdufto fuper forti igne afcendit aqua acidula, liquor acidus fubruber empyreuma olens, tum oleum ni- grum tenax (girardi /. c. p. 458. Conf. model l. c). Tem- ARBVTVS VVA VRSI. 55 Tempus iocusque, quo primum haec ftirps ia calculofis affeftionibus adhibita fuerit, expifcari vix datur. Cl qver {FerJ. cit.p. 84-), qui gloriam in- uentionis patriae fuae Hifpaniae adiudicatam cupit, a. 1734- Neapoli fe iam praecepiffe iJlam aliosque ibi- dem triginta annos antea refert A- 174-3- conftitit (linn. Progr- ad orat. de telhris habitab. mcremento mAmoen. acad. Vot. 2. p. 407.), plures ante annosMons- pelienfibus medicis in pretio fuiffe. Maximam vero in fe inde ab a. 17^6- attentionem mouit, ex quo ill. de haen (Rat. med. T. z.p. 160. et fequentibus Tomis variis) experimenta fua in calculofis capta publici iu- ris faceret. Quid contra calculum valeat, experimentis etiam extra corpus humanum tentare operae pretium eft vi- fum. Equidem fimpliciflima forma vfus, decofto tam frigido, quam caiido, eius caloris gradus, qui corpori animaliineft, calculos vrinarios cruftofos pariter ac murales diftos(h, e. ex variis moleculis glutini iunftis conflatos) per fufficiens tempus immerfi, fed etiamfi quidam horum friabiliores inde euaferint, hanc muta- tionem iuftius aquae quam ipfi ftirpi adfcribendam putaui, fultus peculiaribus fuper hacre a me inftitutis experimentis ( Comment. m. p. 54. fqq.). Cl. girar di rurfus liquori acido fupra difto calculos varii generis vrinarios immittens, emollitionem, aeris expJofio- nem, ponderis difpendium, tanguam indicia foJuendi po« 6o BICORNES. poteftatis indubia confiderauit. Nec haecvis Jiquo- ris, lotii faliuae vel bilis mifceJa, debilitata (/. c. p. 461.), ita nec connubio vini vel iuccis vegetabi- lium, certe haud paucis. Spiritusvero vini eandem inertem reddidit, et adieclaoua, pifces, faccharum vel mel (/. c. p. 464. fq.), manifefte eam minuerunt. lnieftum in lotii veficam liquorem aqua dilutum varia animalia fatis probe tulerunt, per os vero infufus vo- mitum creauit, ventriculum contraxit et inflamma- uit (/. c. p. 462. fq.). Miror, quod ci. girakdi ex hifce experimentis Vuae vrfi vim lithoritripticam ve- ram euinci exiftimet, quum potius nouo teftimonio fint, hac virtute valere acida, certe multis in cafibus, ad quorum cenfum liquor eius exploratus pertinet. Miror quoque, quod non ifto Uquido vfus fuerit in aegrisfuis, quum tantum illi tribuat, fed foliis modo in puluerem redaftis vel decoftis. Pleraque felicis in calculo fucceftus documenta ad iilum in renibus haerentem pertinent; quo fpe- ftant teftimonium ab editore formularum cl. bar- beirac (p. 16$. Liigd. /75?.)> plures ill. de haejst (Rat. med. T. 2. p. 170. T.3. p. i77-) cafus, duo a me recenfitae hiftoriae ( Comm. m. p. 41. 4S.) b. werl- hofii, cll oram TAVBEetpALLAS narrationes,qua- rum etiam (/. c) iam memini, tria a cl. qver (/. c. p. 84. fqq.) notata exempla, tertium acl. scovolo (apudGiRARDi/. c.p. 413) etaiiquot a cl. girakdi (Obf. ARBVTVS VVA VRSI. 61 (Obf. 2. 4.6.)item tria a cl. buchoz (Traite des plantes de la Lorraine T. 6. p-3%9- fq.) iterumque a cl. gesnero (Sammt. v. Beob. Vol. 3. p. 243.), memo- riae prodita. Profuit vero Vua vrfi et iftorum mul- tis, in quibus de praefentia calculiin vefica vrinaria vel fignis fuis (girardi /. c Obf.4.) vel catheteris exploratione (haen Rat.md. T. 3. p. 143. »47- »50. tt Tom.s-p.14sO conftitit. Imo retentio vrinae, quae in diem decimum oftauum iam durauerat et ex cal- culo vrethrae impafto originem traxerat, irritis reli- quis omnibus, Vua vrfi fublata fuit ab ill. bergio (Litt. m. Nouembr. a. 1778. exaratae). Euentus idem in calculo,fiueinfanri bienni (haen /. c. T.S-)- Nempe dolores inde mitefcere coeperunt; vel conticuerunt omnino, dyfuria vel "ftranguria molefta vel ifchuria ceflauit, cruor vel parcius vel rarius cum lotio feceflit, item puriformis materia, donec omnino fupprimeretur, ftupor cruris vel pondus iatentis caJcuii difparuit, multum fabuli cum lotio prodiit, vel etiam lapiiii veri eie- 62 BICORNES. eiecTi. Hique fubinde haud exigui, e. g, calcuhis Phafeoli magnitudinis (girarih Obf. 2.) et alius tam magnus, vt per vrethram fine chirurgi auxilio pro- trudi non pofiet (buchoz /. c. p. 390,). Qui con- tra caiculum renum vfi funt ifta, glabriores poft- ea lapillos excreuerurrt (rosenstein in Hus- och Refeapot. p.62.). Aliis leuamen modo malo- rum attulit (haen l. c. T. 4.^.236. T. 3. p. 145.). In connubio acidularum contra recrudefcentes eorum infultus praeferuauit (cl. alix Obferv. chir. Fafc. 4. p. 31.). In aonnullis, fymptomatibus licet omnibus fublatis , calculus tamen cathetere ad- huc.tangi potuit (T. 3. p. 131.). iWucus ille in calcu- loforum lotio vulgaris poft rite adhibitam ft/rpem ma~ nare in quibusdam defiit (quorfum exempla perfe&e fanatorum et aliud T-3.p. 146.), in aliis parcius flu- xit, in aliis rurfus, deuicTis licet reliquis incommo- dis, prout ante perftitit (vt in aegris meis). Facilis quoque eorum, qui fanati videbantur, omiffa mede- la, vel maio vitae genere, in priftinum malum relapfus fuit (/. c. T. 2. p. 164. 166. T.3. p. 144. T. 4.p. 234. Cafus duoamein Commcnt. narrati. gikakdi/. c. Obf.3.6). Abfit autem vt omnibus adiumento efiet (de haen/. c. T.io. p.tn.). Quidam per nouem adeo rnenfes fruftra illam ingeflerunt (l-c. T6. p. 197. Conf. T. 4. p. 254O' Tum flominatim nihil virium prae- ftat, ARBVTVS VVA VRSI. 63 flat, quando vei a cakulo, vet a pure vel ab vrina faepe diutiusque retenta infignis lotii viarum degene- ratio (l, -c. T.p. ?■ *S?-) fuborta. Pluries tamen et tum opem fert, quando a calculo in vrinariis et vici- jiis, vt fcroto, pcn.e, perinaeo, exukerationes pro- duclae fuerunt, vel et pus ex fuperioribus cum lotio fece/Iit (/. c. T.z. p. 163. 166. gikarbi Obfs.). Nec venereum inquinamentum impedimento eft,- modo mercurius prudenter interpoletur (de haen /. C T.3.p. 17$. Cfr. gikahdi l. c. Ohf. 5. 6.). Efficax igitur omnino in calculo Vua vrfi cen- fenda remedium. Veretamen foiuere iiium,non per- fuadeor. Hmcopinioni nec, quantum capio, extra corpus humanum inftituta experimenta fauent, nec phaenomena in aegris, quibus ofFertur, obuia- Ni- mis promte faepe eflectus infequitur, quam vt emol- liri, deliquefcere vel dilabi calculus inde poflet; ni- misque cito faepe redeunt mala priftina neglefto vfu, quam vt in nouum coaiefcere poffet; vere fubinde fnperfuiffe, fymptomatibus etfl filentibus, catheter declarauit. Nec, me iudice, a calculo quidam libe- ratus omnino dicenduseft, in cuius iotio mucofum iftud, albumini oui haudabfimiie, haeret, quod, in charta bibula ficcatum, mihi fabulum fubtihflimum al- bum.fplendefcens, quafi ex raeris cryftallis conftaret, erogauit, vt prima calculi ftamina conftituere proba- bile mihi videatur. Hic vero mucus faepe poft alia mala *•■ «4 BICORNES. mala deuifta fuperfuit. Magni tamen Vua vrfi fa« cienda, quoniam cruciatus reliquaque incommoda tollendo vitam tolerabilem negotiisque aptam reddit, lotium praeterea fabulum et lapiilos in maiorem cal- culum concreturos pellit, tum et roborando re- nes diathefin ad calculum fufflaminat. Adftringen- tium efficacia in calculo pellendo (Cfr. heucheri Diff. de calculoper adjlringentia pellendo Witteb. 1711.) iam dudum conftitit: fed in noftra ftirpe amaritiei quoque refpeftum effe habendum autumo, quae aliis exemplis in malo afhni, arthritide, tot aegris folatio fuit, et peculiarem infuper opem vi fua balfamica ex- ulceratione iam nata poiiicetur. An vis eius vnice a fenfilitate et irritabilitate iotii partium per tempus imminutadependet? Ita fenfit cl. gerhard (y. d. Bdrentraube). Hinc et cl. biss et (med. Effaysp. rs7.) exiftimat conuenire in dyfuria fymptomatica ex irri- tationea calculo orta, ad inflammationem diftipan- dam et irritabilem vim veficae minuendam. Multa quidem contraria funt huic explicationi, licet non abfonum credere arbitrer, quod, prout non quiuis ftimulus a quouisneruo fentitur, ita nec fingulorum neruorum fenfus ab eadem obtundente vi infrin- gatur. Verum et in variis iotii viarum vitiis, in qui- busnulla manifefta caiculi fufpicio, efficaciam fuam declarauit. Huius generis funt exuicerationes harum par- ARBVTVS VVA VRSI. 6? partium(DE haen l.c. T. 4. p- 2J3-)i itern dyfuria et ftranguria ex praegreflb maligno morbo (/. c. T. 4. f. 261. ) , dyiuria in fene (b. vogel in Comment. m.) et in aiiis ex haemorrhoidibus enata (girardi Obf 1.3.); micms cruentus ex vitio colium veficae occu- pante cum miftu valde dolorofo et purulento (sco- volo Caf. /.); mingendi ftimulus moleftiftlmus cum, lotio mucofo (/. c. Caf. 2. ) 5 catarrhus veficae, in quem cafu fingulari mucofa in peftore colleftio trans- iit, decocro autem ftirpis etGlycyrrhizae lub nitri mi- fcela fublatus (roux ^fourn. de Med. T. 43.-p. 126); paralyfis denique veficae apud fenem, quae fupra tres menfes ad lotium euocandum catheteris applicai- tionem requifiuit, intra paucas hebdomades planta no- ftra lanata (plenck Mat chir. p. 276.). — In fluore albo grauiori cafu fingulari ( Comment. tnea- p. sp. ) profecit; quod in memoriam iterum reuocat fimi- lis ab alio (cl. bicker Mat. med. p. 98.) fignifi- catus fucceffus. — Tentamen vero in phthifi pu- rulenta, ad quod inuitare facile poterat vfus in vJce* ribus renum, fucceffu caruit (hasenohrl Hijl. febr. petech. Ohf. 10. p. dp.). Vtinam vero reliquae hucusque diftae laudesvbi- uisperfonarent, nec aliorum vel de inertia vel defini- ftro effeftu querelis turbarentur. Minus tutam Vuam vrfi pronunciauit sauvages (Nofol. tneth. T3. P.z. f. 200.). Nihil virium declarafle vel ante vei poic Appar, medic. VoU II, E feftia- 66 BICORNES. ieftionemin calculofis dolet iiJ. ackel (chir. lianda- lagens fbrkart. p. #.) exemplis peculiaribus quoque aliatis (eivsd. chir. Hdndelfer. Ed. 2. p. 370.372.). Vnico modo verbo indicant medici Londinenfes foda- litio iunfti, complures eorum fruftra iftam praece- piffe (Praef. ad med. Obfervations and Inquir. Vol. 5. p. 5.). ln miftu cruento chronico cum tenefmo et dyfuria graui, qui ve/icae vicus caufam habuit, fum- mum werlhofivm cafu finguiari deftituit (Comm. m- p. 39-). Nullum pariter lenimen conciliauit ho- mini incontinentia vrinae cum vlcere veficae absque calculi vel fabuii indiciis laboranti, fed moleftias po- tius exafperauit (FoTHEftciLt in tned. Obferv. T. cit. p. 144.)- Ita affirmat cl. LEf ts (Mat. med. p. 622.) omnibus cafibus, qui fibi in Anglia in notitiam venere, muira incommoda creaffe fine vllo apparente leuamine. Quod mirum fane, quum iil. de haen nec non cl. qver (/. c p. 77.) exprefle moneanti ex protrafto medelae vfu nulium maium effeftum conti» giile. Si manifefta rnflammatio in hifce malis fefe adlbciat, vt non raro accidit, et ego arcendos ab vfu aegros cenfeo: vtrum autem vere adfueritin ca- iibus aiiatis.non dixerim. lliuftrem ab haller ftranguria et dyfuria per plures annos laborantem non nifi breui tempore folabatur (Comm. nov. Soc. fc. Gott. T. 7. p. O- Exiguam modo vim diureticam in« fufo aquofoineile,notat cl. a l ex a n d e r ( Exp,Ejfays ARBVfVS VVA VRSI. 67 1 p. y*.). Alius vero in connubio tantummodo alio- rum emolumenti aliquid inde redundare arbitratur (heuerm. Bemerk. T. z. p.8o.). In puluere folia Vuae vrfi exhibere confuetifli- mum e!i, a granis quindecim (sauvages) ad fcru- puiutn vnum vel duo (de h a e n), ad drachmam vnam vsque (QUER),quod rarius, femel, bis vel ter vel quater de die. querio, (/. e. p. 80.) placuit ampiior dofis , nam minoribus aluum folutam ficque aegrum defatigatum obferuauit. Quibusdam difplicet ni- mium amarities, vinci vero poteit capto mox hauftu aquae frigidae, vnde in faporem grate dulcem muta- tur, vel mitigari addito tantillo faccharo (queh). Minus faftidii excitat infufum, fcilicet ex foliorum drachma vna et aquaecyathis duobus vel tribus(s au- vages), vel ex drachmis duabus foliorum et libra vna aquae feruentis. Decoftum tamen, quo et vfi HAENivsetQVERivs fuerunt,efFicaciuseffe,exfu- perioribusde analyfi chemica diftis, apparet. Jubet vero sauvagesius (/. c) iaciuram abrafi muci re- farcire iufculo emolliente poft quodlibet praebium. Lenimen Jicet faepe fubito et intra paucos dies con- tingat, pergere tamen in vfu per plures hebdomades vel menfes conuenit. Doloris vehementia fubinde fub vfu huius remedii paregorica vel et inieftionem olei Lini per vrethram requifiuit. Congrua et fuit mifcela Vuae vrfi cum V 7 irga aurea (cl. tavbe Comm. m.p.40.). E 2 Pauca 6<& BICORNES. Pauca modo exempla Jego, quod praefcer folia aliae plantae partes in forum medicum tranfierint. Kon folia vero tantum, fed et Baccas et Radices ftir- pisob vim adftringentem hermannvs(Q/ko/. Mat. med. conlin. 2. p. 224.) commendat Contra calculum baccae maturae in puluerem redaftae, a fcrupulo di- midio ad drachmam dimidiam datae,- et radix a quo- dam christiano in decofto fine eodem fuccelfit (qver /• c. p. 7P.). Addere pauca iuuat de Vuae vrfi in oeconomia praeitantia. Baccae etfi fatui faporis, non ab auibus folis, fed etiam a Ruffis et lacutis, auide comeduntur (gmelin Fl. Sibir. T. 4. p. nS). Coctione cum aqua largiuntur fyrupum, qui vu/gari fyrupo fubfti- tui poteft ( ^i. Acad. Handl. 1774. p. 257.). — Folia cum ramulisiam dudum Suecis ad fubigenda et den- fanda coria, quae efficacia itirpibus bicornibus com- munis eft, inferuierunt (linn. Fl. Lapp. p. 124. et Fi Svec. p. 13$.), ita et Ruifis, qui prope vrbem To- ropez ftirpem ad induranda coria tenuiora, vt vitu- lina, adhibent; corio enim bouino non fufficit (gme- lin exrelatione cl. guldenstaedt). Prope vr- bem Cafan ex pellibus praeparandis faccos confuunt, in quos immittunt fcopo coriario fruticulum comminu- tum (georgi Reife T. 2. p. S16. Conf. pallas Rei- fe T. 1. p. 11.). — In arte tinctoria non fpernenda ob grifeum colorem, quem alumine cocta laneis mer- cibus ARBVTVS VVA VRSL 63 cibus fuppeditat, et nigrum vitrioli ope (linn. Oldndfka Refa p. to. Waflgbta Refa p. no. K. Vet. Acad. Handl. 1753. P- li 3- /"<*"/•)• — Nicotianae fumo hauriendo admifta folia odorem faporemque gratio- rem fuppeditant ad praeuium Americanorum fepten- trionalium tentamen (linn. in Vet. Acad. Handl. l 743- P- 39 2 . fll-)- — Coccus adhuc memorandus e(i, purpureo fuo colore eximius, caulibus radici proximis infidens, in Suecia Cocco Polonico duplo maior (linn. in Vet. Jc. Handl. 1759. p. zp.)> propa Cellam autem exiguus et numero parcus (tavbe in Naturk. von Zelle 1 B. p. 7$), V A C C I N I V M. linn. Syjl. veg. p.300. Gen. pl. p. i$t. 212. Pharm. VITIS IDAEAE Baccae; ' Folia. Vaccinium Vitis idaea^ racemis terminalibus nu- tantibus, foliis obouatis reuolutis integerrimis fub- tus punftatis linn. Sp.pl. p.soo. Vitis idaea fo- liis fubrotundis non crenatis, baccis rubris c. b. Icon: Fl. Dan. T. 40. \ Fruticulus femperuirens, crefcens in fyluis fterilioribus Sueciae, Heluetiae, Hercyniae, Auftriae, aliarumque Europae regio- num. Intelligitur Varietas vulgatior baccis rubris, E 3 Cha- 70 BICORNES. ■ I Charafteres, quibus haec ftirps ab Vua vrfi di- gnofcitur, mox indicaui (». s6.). Nondum quidem recepta in officinas eft, meretur vero prae multis aliis. baccae eius fubglobofaefunt, giabrae vmbi- lico quadrifido. Succo grate acido vt aliae congene- res fpecies fcatent, intra parenchyma molle , quod epidermide nonnihil auftero obuoluitur. Eximie re- frigerant, fitim fedant, putredinem refraenant et re- fociJIant. Mirum tam ab Heluetis (hall. HiJl.Jlirp. helv. n. 1022.) quam in Auftria (cranz. Mat. med. Ed. 2. T. i. p. 59.) negligi falutarem aeque ac gratum huncce frucrum, quo tamen boreales gentes valdo- pere deiectantur. Raro in Suecia crudae baccae eduntur, fed condiuntur plerumque variis modis (warg's Hielpreda i Hiuh&llningen Ed. 4. p. jjj. ), quorum optimus eft, easdem fyrupo facchari feruido in connubio corticum Citri conciforum et fruftulorum aliquot Cinamomi nnmerfas coquere, donec baccae pellucidae fiant (/. c. p. 4S3.). Sic inftar acetarii pro carnibus vei pifcibus aftatis, vel inter bellaria, men- fis imponuntur. Longe magis hae palato piacent, quam quae ex Hercynia vicina, fine facchari vel alius rei additamento per fe coftae, nobis afferuntur, tam aufterae, vt vix faccharo infperfo mitigentur. Rob iucundum et in febribus quoque proficuum folito more ex iis paratur. Potulentorum variorum mate- riem praeterea commodam erogant, Laudatur prae- pri- VAcamvM vitis idaea. 71 primis in vfum aegrorurn aqua infufione baccarum per tres menfes intra cadum parata, pro lubitu dein faccharo commifcenda, quam vbiuis praefto in phar- macopoJiis haberi pro fiti fallenda febrientium et vi- ribus refocillandis iuftit ili. a rosf.nstein (Barn- fjukd. p. U2?). Saccharo absque aromatibus condi- tae, vel Rob ex baccis paratum, potionibus vulga- ribus in acutis febnbus non inepte admifcentur. Sani deieftantur magis potione ex baccis, aqua cum fac- charo cofta perfufis, et Cinamomo Cardamomisque intra facculum in vafe fufpenfum, impraegnatis; poft moram aliejuot hebdomadum in ampullas liquidum hocce gratum transmittitur(wARG's Hielpreda p.joo.). Similem potum et cum melle Sueci parant (/. c- p. 499-)- In Sibiria fermentatione baccarum contufa- rum cum decofto Secalis comminuti potulentum gra- tum acidum, leuiter inebrians, producitur (georgi Reifen T. 1. p. 208.}. folia. Adftringit herba potenter, vt et inter coriarias locum habeat. ln calculo pellendo aemu- lari Vuam vrfi, cafu Halae cognitum, dum ex con- fufione fpecierum illius loco vfurparentur. Quin ex- iftit, qui haec folia illi praeftare virtute affeuerauit (Ex Gazette fahitaire haenivs in Rat. med. T10. E 4 213- 72 BICORN. VACCIN. OXYCOCCOS. 213. Pharm. OXYCOCCOS Baccac. Vaccinium Oxycoccos; foliis integerrim/s reuolu- tis ouatis, caulibus repentibus fiiiformibus nudis. linn. Spec. pl. p. 500. Vitis idaea paluftris c. b. Icon: Fl. Dan. T. 86. PJ. perennis locis turfaceis inter Sphagnum paluftre crefcens. baccae rubrae magnitudine fere Oxyacan- thae; globofae, laeues, vmbilico prominente quadri- fido, pulpa moiii fuccum rubrum inilgniter acidum includente. Frigore moUefcimt Borealibus gentibus non fpretus fruftus, licet. exteris nec medico fcopo nec oeconomico inferuiat. Vtut acidus eft, copiofe tamen iilum ingerere non verentur Ruffi. Congelatae baccae ab iftis Petropoli venduntur. Quando regelarunt, aquam iftis fuper- affundunt et ita per hiemem feruant. Haec ipfa aqua colore vini Burgundici imbuta in potum illis cedit (gorter Fl. Jngr- p. S9 .)• Conditae faccharo in Suecia infunduntur aqua cbuliiente, vei Rob earum aqua foluitur in vfum febrientium pro potu (rosen- stein Bfkd.p. 2j;s.). Saporis tum et coloris gratia cum vi temperante iungitur. Hinc PRAE- VACCINIVM MYRTILLVS. 73 P RA E P A R A T V M mel oxycocci ?A. Siicc p. 126. ex fucco baccarum etmellepari pondere leni calore miftis, iu- cundum et efficax nuper medicamen conftituit. 214. Pharm. MYRTILLORVM Baccae. Vaccinlum Myrtillus ; pedunculis vnifloris, foliis ferratis ouatis deciduis , caule angulato linn. Spec. pl. p. 498. Vitis idaea foliis oblongis crena- tis fruftu nigricante c. b. Icon: blackwell Tab. 463. crahier Forfiwef. Tab. 49> *. ■*• Fruticulus copiofe crefcens in ericetis et fyluis. De Varietate vulgari igitur fermo vnice eft; non de rara ifta, bacca alba (gmelis Fl. Sibir. Tom. 3. p. 137.'). baccae profunde coeruleae, globofae, pifi maioris magnitudine, vmbilico duplici concentrico notatae, fuccum purpureum acido-dulcem fimulque aufterum intra carnem mollem vehentes. Crudae aeftate copiofe ingeruntur. Ex nimio efu tamen tor- mina, ventris inflationes aliaque mala (Conf. Epli. JV. C Dec. 2. Ann. 1. Obf. 137. scopoli Fl. carn. Ed. 1. p. 274.) propullulant. Coftae quoque et fac- charo mitigatae cum pane triticeo tofto calide edun- tur, vel, poftquam refrixerint, inftar acetarii hincin- de. Contra fcorbutum valere acorfperare finit, alife- E s que I 74 BICORNES. que fpam exemplum, quod Iegitur, fcorbuti oris m femina continuato harum baccarum per plures dies efu, profligati (bscherer in Eph- N. C. Dec 3. Ann- 2. Obf. 222. p. 346.). — Cauponum haud rara fraus eft, vina alba hifce baccis purpureo colore tin- gendi fuccoque eorum quantitatem augendi. De vfu tinftorio vnum hic verbum fufficit. Adftringere hafce baccas praeter faporem expe- rimentum cum fucco declarat, qui fub mifcela vi- trioli martis nigrefcit. Skcatae vero plus hac ipfa in revalent, vt et ad fiftenda alui profluuia commen- datas in puiuere vel decofto cernas. Alui obftruftio- nem lethalem adeo queruntur (Breslauer Verf. 1722. Otl.). Gargarifmis etiam adduntur, vt alia /ImiJia adftringentia. PRAEPARA T V M. SYRVPVS MYRTILLORVM jPh. W. p. 21$. Ex fucco et faccharo. Refrigerat paullifper, et le- niter adftringendo alui profluuia haemorrhagiasque, efficacioribus additus, coercere iuuat. LE- LEDVM PALVSTRE. 75 L E D V M. r i n N. Syfi. veg.p. 337. Gen. pl.p.z iS. 21 ?; Jfen*. RORISMARINI SYLVESTRIS Herfctf. Ledum paluftre; linn. Spec p/. ^. jtff. CiftusLe- don, foliis rorifmarini ferrugineis c. b. Rofmari- num fylueftre camer. Epit. p. stf. Conf. linnec et westring Dijf. de Ledo pakflri, Vpfal. i77S' Fruticulus plurimam partem borealis paludum ce- fpitofarum et fyluaticarum. Jn Suecia vulgaris, ex« cepta Scania auftrali, item in Sibiria vsque a& KamCchadaliam, in Dania quoque et Noruegia, nec non hinc inde in Germania, crefcit Vix extra Sueciam in praxin medicam translata haec planta eft. Germani pharmacopolae eius loco fubinde folia Andromedae Polifoliae l. (Fl.Dan. Tab. S4-) feruant, fedufti forfitan nomine huius: Ledum paluftre noftras, arbuti flore raii Synopf. m. 472. et foli communione. Sed folia Rorifmarini fylv. latiora ad apicem vsque, fubtus veftita lana ferruginea, gra» ueolentia; Polifoliae autem anguftiora, acuminata, fubtus glauca, inodora, vt de florum reliquarumque partium difcrepantia nihil dicam. herba verno tempore odoris non ingrati, fere fuauis, adolefcens fpirat odorem grauem nidoro- fuj» 75 BICORNES. fum fubaromaticum, vndique ex loco natali Me di- fpergentem, et olfacientibus cephalalgia facile mole- itum. Sapor fubamarus et fubadftringens. DeftiJ- latione prodit aqua odoris fere aquae Rofarum. Ex- traftum aquofum primum dulcem, mox amarum, deni- que ftipticum faporem imprimit. EiTentia pariter ac extractum refinofum valde amara et ftiptica funt. Teterrimi vero odoris etconfiftentiae piceae eft oleum empyreumaticum, Spiritas per defcenfum cum fpi- ritu tartari fapore conuenit, odorem autem olei em- pyreumatici aemulatur (westring /. c. p. S.)* — Refpuunt plantam bruta, praeterquam caprae. Antequam HumuJo ad condiendam cereuifiam in Suecia vterentur, huius herba illius in locum apud pauperiores furrogata eft, qui mos et ferius spud Dalecarlos obtinuit 3 vti olim in Saxonia e.c. circaWit- tebergam et Schmidebergam (tabeknaemokt. Krauterb. Ed. zwing. p. 1480. rvpp. Fl. Ien. Ed. hall. p. 127. X Verum temuientia eftraena et dira cephalalgia abftinere abeo quemlibet iubet (linn. FL Lapp.p. izi. et rvpp /. t.). Decofti lotione pe- diculis boues et fues Iib?rantur (linn. /. c. etEivSD. Fl. Svec. p. i}6.) vel proxime difta animalia herba re- cente in haras proiefta (eivsd. Oeltindfka refa p. 6o.). Veftes contra tineas appofita tuetur (tabernae- montanvs). Necat cimices lectularios inter lintea et culcitras in leftos repofita, vel dum infufo eius for- tiori LEDVM PALVSTRE. 77 tioriiedti lauantur; quo'eodem fine vt fpiritus Ledr per defcenfum paratus parietibus leftisque infperga- tur , nouiter commendatum. (westring /. c. p. 12). Allicit apes in aluearia eadem perfrifra, et hifce vbertatem materiei, ex qua mel ceramque colligunt* praebet (hagstrom in Dijj. cit.). Oleo huius et cortics Betulae albae olim creditum corium Rufficur» (Juchte) odorem fuum fpecificum debere, fed teftis autoptes grauis nuper declarauit, Ledum omitti (pallas Reifin T. 1. p. 46. T. 2. p. 189.~). Non minoris vero cenfenda eft vtilitas eius me* dica. In tufii conuulfiua haud pauci eandem iu Sue- cia comprobarunt. Weftrogothos hocmalum fubigere infufo, narrauitiam dudum ili. a linne' (FL Svec., gt 130.). Non contemnendam virtutem, fed aiiis tamea vfitatis inferiorem praeftitit cl mo haartman (ia b e rg 11 Fbrfbk til gswgbara Sjukdomars iitronande fbr «r *755- p. *>). Aiiis quibusdam medicis patriis tamea failiecit infufum in connubio emeticorum (Calmariae cl° wahlbom in Provincial-med. berattelfer fdfotn eii Fortfiittnmg; in Dalia cl° blom in Medkinalverkets til/lcindp-12,; Louifae cl° colljander ic. p. •£><*",). Quin proficua fuk in variolofa epidemia vna cum tuflt conuulfiua fefe efferente (Joncopiaecl u wahlin ia Prov. med. beriitteif. Fortf. p. 137.). Attamen non. nif| pauperioribus exhibita, idque in infufo vel faturato vel magis diluto, vel iblo vel cum iafte fiue fero la- ftis 78 BICORNES. &is mifto. Ad ipfum miafma, a quo dependet prima huius tuflis origo, deftruendum facere videtur, quod, fi ftimulo fuo varia iam infignia pulmonum vitia crea- uerit,non mirum Ledum viribus caflum effe; vt igitur ad initia tuffis poriflimum herbam reftriftam cupiam. Anginae quoque exftat medela, in Hungaria, vtvidetur, primum explorata. Teftis virtutis indi- catur medicus quidam Hungarus (rosenst. Bfkd. p. 242.) etiterum cel. scopoli. Cel. iacquin au- tem euporifton efle apud incolas montium Carpathi- corum in angina inflammatoria figmficaffe traditur westring Dijf. cit. p. /j.). Differt ab illa natura fua ifta angina, quam ill. a linne ftrangulatoriam vocat, epidemica et contagiofa, muitisque funefta, in qua glandulae iugulares repente intumuere cum febreJenta et dolore colli intenfo. In hocce prom- tum auxilium gargarifmata et cataplafmata ex infufo Ledi praeftitere (/. £.). Honorifica itidem herbae in curatione tineae capitis et fcabiei, dum lotionis inftar adhibetur, men- tio fit (/. c). Cafu fingulari infufum faturatum epo- tum et externe pro lotione applicatum exanthemata leprofa plurimam partem diftipauit et fanauit: verum inter optimam fpem aegrota heciice periit (odhe- livs in K. Fet.Acad. Handl. 1774. p.26$.). PY- PYROLA KOTVNDIFOLIA. 79 P YR O LA, HN», Stjft. veg. p,340. Gen.pt. p. 211. : &16. Pharm. PYROLAE Herba» Pyrola rotimdifolia; ftaminibus adfcendentibus, piftillo declinato linn. Spec. pl. p. s 6 l- Pyrola ro- tundifolia maior c b. Icon: Fl. Dan. Tab. no. Pl. . perennis , in dumetis Europae feptentrionalioris et vtraque America crefcens. Elegantis huius plantae herba hodie in re medica obfoleta. Adftringere cognatio, fapor, qui fimul leniter amarus eft, et niger ex vitriolo martis color docent. Non vero valdehac vi eminet. Odore omni caret Siftere alui deiectiones et haemorrha- gias internas infufum vel decoftum ingeftum, et me- deri fiftulis et vlceribus fub externo vario vfu, aufto- res de materia medica vno ore indicant. Plures vir- tutes enumerat zornivs QBotanol. p. jjo.), quas me piget repetere. Vix attinet fcire, farraginem, nomine 1/ulneraires de Suifie notam, plerumque iliam ingredi. 1 ? STY- 80 BICORNES. ? S T Y R A X. linn. Sijfl. veg. p.340. Gen. pl. p. 237. 217. Pharm. STORAX f. STYRAX. Styrax officinale; linn. Spec. pl. p. 63$. Styrax jb- lio mali cotonei c. b. Icon: milieks Figures Tab. 260. regnauxt Botanique, le Storax. Ar- bor in ltalia, Gallo- prouincia, Luifiana Ameri- ces, Aethiopia, Palaeftina et quibusdam infulis Archipelagi crefcens. Nobilitauit hanc avborem gvmmi - resina fub praefixo nomine pharmaceutico cognita, quae liquida forma poft inciiionem eortkis trunci fiue ra- morum vel vulnerationem corticis a verme (du ha- jiel TraiU des arbres Tom. 2. p.288.) exundat. Co- pia eius effluit ex arboribus procerioribus in Gallo- Prouinciae fyiuis (de la Chartreufe de Montrieu dtj ham. /.<".), item incillone promanatin planitie quadam agri Tiburtini montium catena feptentrionem verfus cinfta (mazeas, ^foumal des Scavans 1769. p.ios.Ed. in 4.). Sed quae in officinis feruatur, orientalis origi- nis eft, transferturque ad nos ex Turcia per Mafll- liam. JDiftinguenda a Storace liquida, de qua iam antea (Appar. med. T.i. p. £>.)egi, etfi funt, qui fpeciem quandam, Jiquidam huic quoque arbori tri- buunt. STYRAX OFFICINALE. 8i buunt Styrax vero, de quo hic fermo eft, credi- tur effe Styrax hippocratis et reJiquorum vete- rum. Difcrimina fpecierum ab iis fignificatarum enucleare eqnidem non audens, quos antiquaria haec erudiriodeieclat,ad alium fontem relego(KiRSTENii Di(f, de Styrace , /lltdorfii /7j<0> Tres vero eius fpe- cies merito hodie diftinguuntur, quarum ima, Styrax in granis, quae eft lacryma gummi- refinofa, puriffima, pellucida, pifi minoris magnitu- dine, albicans vel pallida, odoris fuauiffimi et fra- grantiffimi, vix compreffionem digitorum admittens, quin ftatim deliquefcat. Haec vix exrra mufea con- fpicienda darur (kirsten / c p. iS.), prout in mu- feo cl sebae fuit. Hanc praecife fpeciem efle, quam ager Tiburtinus fuppeditat, mazeas (/. <;.) refert. ida, Styrax praejlantior vutgari, ad veterum calamiten vel gabaliten (a Gabala vrbe) proxime ac- cedens, tenax, facile liquefcens, nullis fordibusin- quinata, fed ex albis rufis luteis iisque pinguibus pu- riffimis particulis conftans ad fpeciem Benzotfs f. Am- moniaci, variae magnitudinis et figurae, odoris iu- cundiffimiOpobalfamo fimilis, faporis balfamici et aro- matici grati- Veficis inclufa transfertur, fed vix vn- quam ob pretium in officinis obuia (kirsten /. c. p.ip.). Exiftimo efte illam fpeciem, quae a myro- poiis vulgo Styrax in granis vocatur. /lppar,medk. VoUIL F $ia, 83 BICORNES. 3?a, Styrax vnlgans. Efl: mafTa badio rufa, turfae fpeciem habens, leuis, quae inter digitos fa- cile conteritur, compreflione autem in paftam com- pingi fe patitur, conflans ex gutnmi - refinofis parti- bus, fcrobe Jignes fabulo aliisque quisquiliis, odoris fragrantis grati, inftarBalfami peruuiani, faporis ali- quantifper amari. Glebis multarum librarum pon- dere ad nos transuehitur, quae ipfae preflionis prae- greflae notas in fe ferunt. igneardet, combufta gra- tum eundem odorem fpargit, qui Styraci integro ineft. Fatendum et huius hiftoriam adhuc efle man- cam, nec nifi noua peregrinatorum indagine perfi- ciendam. Aliena ifla an iucri vnice caufa addita, an neceflitate mafTam inde foiidam formandi? non dixe- rim. Haec fpecies folet in ofnrims Styrax calamita vocari, licet a calamita veterum, fiue nomen veniat ab arundine vel calamo, cui gummi-refinam indi- derunt, fiue abvrbe, differat. Sed haec fere vnica eft fpecies in officinis obuia. Artem variam, qua Styrax corrumpi folet,DioscoRiDEs iam plinivs- que conquefli funt. Styrax vulgaris aquae infufione imperrif odoris fui tantillum, faporemleniter balfamicum et colorem aureo-luteum. Deftillatione haec odore valde fra- grante imbuitur. Vini fpiritus refinam facile foluit, fordibus et gummofa parte reliftis- Refina pura ma- xime fragrans eft. Haec fi foJa deftiilatur, vna cum oleo STYRAX OFFTCINALE. 83 oleo empyreumatiro, fal, Benzoes floribus non abfi- niiie, dimittit (z-ewis M. m. p. $66.) Hi flores etiam in co*fpecrum veniunt, fi oJenm butyraceum afo-ndens aqua lauatur et haec loco frigido colloca- tur (nevmann\s Chymie Vol. z P. j. p. 68.)- Ex- traflum fpirituofum triplo maius pondus aquofo con- ftituit. (nevm. /. c. p. 67.). Yeteribus (dioscor. M.m Lib.i. c.79 galen. de fwipl. Lib S ) Styrax eorum familiare remedium in vanis morbis fuit, quae refoluentia defiderant, prae- cipue in raucedine, grauedine,tuffi, afthmate; item in menitruorum obftruftione. Sunt qui ad ipfam phthifin vicerofam extenderunt, aliorum balfamico- rum exemplo, fed fuccefili eodem ambiguo. Noftro tempore interne rariffime vfurpatur, nifi in pilulis fui nominis. Sed fuffimigiis deftinatur ad diffipandos tu- mores frigidos, ad aerem corrigendum- vel folum vel mixtum cum aliis grate odoris, et varie compa&um; porro ob balfamicam fuam naturam vnguentis em- plaftrisque, quae confolidandis vulneribus inferuian-t. P RAEPARATA ET COMPOSITA. styrax colatvs Ph. Lond. p. z$. Styrax vulgaris aqua, donec mollefcat, coftus prelo inter la- minas ferreas tepefaftas exprimitur, quo artificio in» quinamenta remanent, Styrax autem depuratus ab aqua feparatur. Sub hac encheireii non poteft non F 2 di- I 1 84 BICORNES. difpendium fieri tam odorarum partium, quas calor difpergit, quam gummoforum, quas aqua foluit. Praeftat STYRAX DEPVRATVS Pfl. SveC p.lgl. StV- rax, praegrefla folutione in fpiritu vini reftificato fpi- ritusque poft colationem abftraftione, leniffimo ca- lore ad iuftam foliditatem redigitur. MASSA f. BACILLI PRO FORNACE Pft. W. p. nj. Poft Benzoen Styrax maximam ponderis par- tem fuffimentihuius efFicit. PILVLAE DE STYRACE Pfl- W. p.l^l. Ex variis refino/is, inter quae et Styrax, Opio, Croco et fucco Liquiritiae conftant. Ab Arabutn tempore ad nos peruenerunt. Aemulantur vim pilularum deCy- nogloflb in tu/fi et affeftionibus catarrhalibus et fpa- fticis. Sedecim earum grana Opii duo continent; vt igitur grana quatuor, fex, ofto, plura pro dofi fu- mantur. PILVLAE E STVRACE P(l. Lotld. p. $6. ma- gis ob breuitatem placent praecedentibus; nam Sty- racem modo, Crocum, Opium continent. VNGVENTVM DE STVRACE Pll. W. p.i$l. Inter alia refinofa ceramque oieo nucum Styrax exci- pitur. Laudatum in vulneribus ligamentorum et membranarum. BM- LAWSONIA INERMIS. If EMPtASTSVM ANGLICANVM NIGRVM ( Tht Ladifs black Jlhking Plaijler). De hac pluribus infra fub lchthyocoila. PVLVIS FVMALIS Pll. W. p.153. ESSJENTIA BENZOES C OMPOSITA Ph. W, p.7S. ? L A W S O N I A. linn. Syji. veg. p. 300. Gen. pl. p.tfii. ALKANNAE ai8- VERAE f. Radix. ORIENTALIS Lawfbnia inermis; ramis inermibus linn. Spec. pl. p. 49S. Liguflrum aegyptium Elhanne feu Ta- marhendi vel Alcanna Auicennae alp i n. pl.Aegypt. p. 44. c icone. Poutaletfje rheed. Hort. mal. T. 4. p. 117. Tab. S7. Arbor Indiae orientalis, Ma- labariae, Zeylonae, Aegypti. Cum Lawfonia fpinofa l. tam arfte cognata, vt cultura modo differre videatur. Certe natura tinfto- ria vtrique communis (Conf. rvmph. Herb. Amb. T.4. f. 44. Tab. 17. hasselqvists Refa p. 4f)jx,rt Graecoram. Icon: miller's Figures Tab.z6z. fig.i. Arbor in Hifpania, Gailia etitalia crefcens, in noftris hybernaculis haud rara. Ab ill. halleho (Hifi.fi. helv. n. 948.) virtutes medicae ad Tamarkem Germanicam; floribus decan- dris linn. Sp. pl. L c. depicram in miller's Figu- res l. c. fig.z., Fl. Dan. Tab.234, et regnavlt Botanique, leTamaris, ad vtrasque vero a chome- lio (UfueUes T. 1. p. jzi.) transferuntur. cortex praereliquis partibus claruit, fednec hic hodie valde vfitatus. Eft tenuis conuolutus ve- ftitus epidermide fufca, ftigmatibus grifeis diftinfta, intrinfecus fubrufus, faporis amaricantis et fubaufte- ri. Soiutio vitrioli martis ex eius mifcela nigrefcit. Aperiendi et corroborandi vi non omni deftitutum efle, TAMARIX GALLICA. 9\ effe, vel hifce apparet. Veteres in obftruftionibus lienis foluendis praerogatiuam variis ftirpis parti- bus affignant, quae fi de foliorum, fiue radicis, fiue ramuiorum decofto ( d i o s c. . M. m. c. u<5. Lib. i. c. u6, GALEN.f/c fimpl. facult. Lib. 7.) vel fucco (plin. /. 24- c 9.) admittenda: eandem et competere poculis ex eiusdem ligno fabrefactis (diosc. plik.), quibus potulentum ingeratur, vix vllus credet, etii vtriusque rei affentientes feriores quosdam medicos offendimus. Validiffime lienem comminuere obftm- ftum decoftum ligni afferit fernelivs (meth. med. L-$. c.6.); eodemque fine cortex sennerti (Pra&, cap. de lienis morbis.) formulas numerofas cum aliis intrar. Rachiticis infantibus hic etiam fubinde exhibi- tus (ios. milleri Bot. offic. p. 43*-}. In iftero praeterea, haemoptyfi, alui profluuiis vitiisque va- riis cutis, opem praeftitam varii memorant, fed non ita, vt absque iterata experientia fidem mereatur. Tamaricis Germanicae aperiendi efficaciam cl. scopoli(jF7. Carn. Ed.i. p. 320.} approbauit. Cineres Tamarifci combufti fal mirabiie Gtau- beri veruin erogant (Montet in Mem. de l'Ac. d. fc. de Paris i7S7. p. S5S> /6 ASPERIFOLIAE. tur, vt igitm, in febribus acutis et inflammatoriis no- minatim,ad quorundam confilium fuccus expreffus vel decoftum aliquid auxilii promittat. Sed exftant efficaciora. Quod vtique valet de hypochondriaco malo et melancholia, quorum morborum curatio in- fuper raro folis refoluentibus abfoluitur, vel iisdem opus habent. flores. Apibus in deliciis funt, quibus tarito opportuniores, quum in ferum vsque autumnum explicentur; hinc in vicinia apiariorum copiofe coiuntur. Alius vfus eft pro acetariis, quibus or- namento potius funt, quam grato fapori, praecipue Varietatis coeruleae corollae. Hae a caiyce fepara- tae a pharmacopolis coiliguntur. Reficere easdem neruos olim crediderunt, hinc cordiales flores difti. Sedneque criteria externa, nam debilis recentium odor aufugit ficcando, et aqua emittunt modo muci- laginem fubdulcem, nec experientia rem confirmant. Nihilominus olim inter flores qvatvor co rd i ales militarunt, etin aqvam eiusdem nominis recepti. PVL- PVLMONARIA OFFICINALIS. 97 P V L M O N A R I A. linn. Syfl. veg. p. is&. Gen. pt. p. 1$. 223. Pham. PVLMONARIAE MACVLATAE Herba. Pldmonaria officinalis j foliis radicalibus ouato-cor- datis fcabris. li nn. Spec. pl. p. ip4. Var. a. Sym- phytum maculofum f. Pulmonaria latifolia c. b. Icon: Ft. Dan. Tab. 48*. regnavlt Botanique, laPulmonaire. Haec varietas albis punctis notata. Pl. perennis, ia locis tiemorofis crefcens, primo vere floret. Alia quoque Varietas f. 7. Pulmona- ria folio non maculofo c. B. locum habere p»teft (linn. Ft. Svec. n. itj.). Galli (Cod. medicam. geoffroy, CHOMfiL)etrecipiuntPulmonariam anguftifoliam l. herba. Hodie vix a medicis curatur. Sa« por eius herbaceus, vifcidus. Piurimum cinerum ad feptimam ponderis partem fuppeditat (gmelin irt Ahl. Petropol. T. s. p. 283.). Anglis pro olere in fre- quenti vfu (rav Hift.pl. T. r. p. 489.). Multiinter hume&antia, demulcentia, emollientia, quin vulne- raria collocant, et afperitati faucium, haemoptyfi, imo phthifi ex vlcere, mederi perfuafum cupiunt. Ni- hil vero pollicetur, quam vim aliquam muciiagino/is Appar. tnedic, Vol. II. G com- 98 ASPERIFOLIAE. ! communem, quae in hac ftirpe infirmior Ionge eft, quam ia columniferis et variis affinibus familiae fuae. LITHOSPERMVM. linn. Syfl. veg. p. ijd. Gen. pl p. 74- 224. Pharm. LITHOSPERMI f. Semen. MILII SOLIS Lithofpermum ojficinale; feminibus laeuibus, co- rollis vix calycem fuperantibus, foliis lanceolatis likm, Spec. pl.p. 189. Lithofpermum maius ere- ctum c b. Icon: regnavlt Eotanique, Je Gre- nil. Pl. perennis, ad fluuios item locis glareofis ficcisque reperiunda. semen ouatum conftat ex crufta albido cine* rea, dura, fplendente,infipida, quae iatiori extremo vmbilicum habet fufcum, et nucleo, dum recens eft, fubdulci oleofo. Hic femine diutius feruato ingra- tum rancorem contrahit. Cruftas aqua forti, vei aliis acidis infufas ebulliuiffe notatum (grew mix- tura corp. p. 22.); fed alii non fucceffit experimenturri cum fpiritu aceti et fpiritu vitrioii (alston LecL on the M. m. T 2. p. 362.). Vt igituf dubio adliuc locusfit, an cum abforbentibus aliis, e. c. lapidibus cancrorum, vi conueniat (herm, Cynof. M.m. T. t. pag. ANCHVSA OFFICINALIS. 59 pag.322.}. Cafculum vrinarium frangere femen, ve- tus fabula eft, a dioscoride (M. m. L.3. c. s8-~) v l 1 n 1 o, {Lib. 27. c. u) r h a z e (ad Manf. 3. c. 46.) concepra. Lotium mouere hilce quidem credo, et in ftranguria efficere aliquidpoffe, quum ob nucleum emui/iuae naturae fit. Commendabile hic oleum ero- gat, et emulfionem nec ingratam nec infalubrem. 111. hallero (Hift. ft helv. n. J9s0 tota ftirps vide- tur narcotica. A N C H V S A. linn. Syfl. veg. p. is6. Ge;i. pl. p. 74. 22 f. pharm. BVGLOSSI RacUx; Herba; Flores. Anchufa officlnalis; foliis lanceolatis, fpicis imbri- catis fecundis linn. Sp. plp. 191. Bugloffum an- guftifolium maius c b. lcon: Fl. Dan. T 572. regnavnt Botan. la Bugloffe vivace. PJ. peren- nis, locis ruderatis et ad agros crefcens. Haec cum Anchufa anguftifolia l. depifta a millero in Fignres Tab. 72. coniungitur fpecie ab ill. hallero (Hi/l.fi. helv. n. $99-). Nec dubitat vtri- que communes vires tribuere. Exoleta. In omnibus partibus mucilago quae- dam infipida fefe prodit, in floribus praeterea leuis amarities. Vires folent ad iftas Boraginis exigi (cho- G 2 mel I 100 ASPERIFOLIAE. mel Ufuelles T.i. p. 134. geoffroy M. m. Traiti T. $. p-390. alston's Lefiiures Vol. 2. p. 92. reJ.). Nec male docente fapore, cognatione, ftrepitu item FoLioRVMin carbones proiettorum (geoffroy). Herba tenelJa oJera primo vere ingreditur in Vplan- dia(LiNN. Fl. Svec. n. 161.). An veterum Buglof- fum fit idem cum noftro, non liquet. Certe noftrum Euphrofyni nomine (plinivs Hijl. med. Lib. 25. c.8.) indignum eft. Nihil enim ad exhilarandum animum facit, licet diu flores ad qvatvor cord i ales relati fuerint. Pharm. ALKANNAE vulgo, ANCHVSAE Ph. Ed. Radix. Anchufa tinctoria; tomentofa, foJiis lanceolatis ob- tufis, ftaminibus corolla leuioribus. linn. Sp.pl,. p. i$z. Anchufa monfpeliaca 1. b. Hift. pl. T. 3. p. 5S4. Icon: regnavlt Botaniqae, 1'Orcanette. Pl. perennis in Gallo-Prouincia crefcens. Diftinguenda ab Alkanna orientali ex Lawfonia inermi l. radix fere cylindrica, calamum fcriptorium craffa cortice faturate purpureo, intra quem fabrica fublignea albida. Inodora, in/ipida, fubdulcis, non ad- ANCHVSA TINCTORIA. 101 adftringens, etfi pJerique hoc aflerunt (alston M. m. T. i. p. tfs,). - Cortici foli pigmentum iftud ineft, quod calorisope tingit fpiritum vini, olea, axungias, ceram, colore profunde attamen grate rubro, aquam autem coiore debiliter modo bruno. Extraftum tam fpirituofum, quam aquofum, amaricans. Fraude fub- indeBugloffi radix fubftituitur, decofto ligni Brafi- Jianiimbuta, quo acquirit rubedinem. Pafta Alican- nae radicis offa in puilo intumuerunt. (gvettard in Mem. de i'Ac. d. fc.de Paris 1746. p. ioz.). Aperire, coagulatum fanguinem diffipare, fiftere diarrhoeas, vlcera inueterata exficcare, oiim quidem exiftimatum b-oerh. Bort. L. B. T. 1. p. 273.), fed deficiente experientiae fulcro. Vnde nonnifi pro oieofis variis tingendis hodie in officinis afferuatur. PRAEPARATA ET COMPOSITA. VNGVENTVM RVBRVM POTABUE Ph. W. p. 249. Ex radicibus- hifce vino rubro maceratis et butyro non falito recente coftis. Ad difcutiendum fanguinem ex contufione interne ftagnantem et coe'- untem et ad haemoptyfin coe'rcendam olim in pretio, ad vnciam vehiculo ealido fumtum. VNGVENTVJtf RVBRVM AD LABIA OMSt.C, G 3 cv- 102 ASPERIFOLIAE. CYNOGLOSSVM. UNN. Syft. veg. p t ijp. Gen. pl. p, 7$, 227, Pharm. CYNOGLOSSAE Radix; Herba, Cynoglqjjitm officinale; ftaminibus corolla breuio» ribus, foliis lato - lanceolatis tomeotofis feifilibus linn. Sp.pl.p.192, Cynogloffum maius vulgare c. b. lcon: regnavlt Botan. la Cynoglofle. In- telligitur Varietas flore rubro. Pl, biennis, in rq- deratis et ad vias obuia, Odor totius ftirpis recentis foetens, murino haud abfimilis, et color herbae florumque iuridus, fufpe* ftam illam reddit. Pecora quoque intafram relinr quunt, capris foiis forte exemtis (linn, FL Svec, n. 162.), Pediculos autem pellit (rafi Hijl. pl. p, 490.), Stirps, radice remota, deftiliata aquam ex- hibet valde paufeofam odoris narcotici (schreckh J)iff. de Cynoglojfo p, 19, )■ Vere etiam anodyna, quin > maiori copia ingefta, narcotica eft habita (boerh- Hort. Ju. B. T. 1, p. 275.). Ex foliis ioco tenellorum Symphyti foliorum coftis Iibereque inge- ftis in familia vomitus cum aliis malis, dein ftupor et fomnus jnfequuti, vnomortuo (mohison Hift. Oxon. T 3. p. 4S°-). Funeftorum eifectuum ex interno vfu etrjieminit blair (in hall. HH. fl. helv. n.sft.). Parce, CYNOGLOSSVM OFFICINALE. 103 Parce, fi vnquam hodie praeterquam in pilulis fui nominis, vfurparur. sadix grandis, ramofa, fuccofa, externe bruna vel nigricans, interne albida. In vdis locis obuia, grauem virofum odorem fpirat, in ficcioribus inodora fere (heum. Cynof. T. 1. p. 17^0- Perit et odor ficcando eanr, nec in extrafto, fiue aqua fiuo fpiritu vini fafto, fefe figi patitur odora pars. HiCce iam dubia euadit medica eius, ea qua folet lege, vfurpatae efticacia, certemetus deleterii effe&us in- fringitur. Vereor igitur, ne non fatis fida fint, quae de vfu eius in tufli, haemorrhagiis, aiui profluuiis rel. a muitis enumerantur, et quae congefTit schr e- ckivs (/. c). Addo radicem contra fcrophuias et ftrumas, tam in decofto epoto, quam inftar catapla- fmatis applicatam, celebri medico fuccefliffe (raii Hijl. I. c). Extraftum dyfentericis ad corrigendam acrem corrupteiam nuperius haud fine fruftu inge- ftum (scopoli Fl. Carn. Ed. 1. p. 440-)- folia ob fimiles virtutes celebrata. Succus herbae praeuia coftione in fyrupum reda&us egre- giam opem in catarrhofis affettibus et tufli tuiit (fvll. pharm. ext. p. 401.), In infufo theaeformi cum aliis herbis eadem praeftantia fefe exferuit (sco- poli /. c t ). G 4 PRAE- 1Q4 ASPERIFOLIAE, PRAEPARATA ET COMPOSITA. PILVLAE DE CYNOGLOSSA Pfl. W. p. IJS. Continent Opii extra&um, femina Hyofcyami, refi- nofa et aromatica varia, radicem denique et fuc- cum Cynogloffi. Ex tralliani (Lib.j. c - r - de Tujfi Ed. andern.jp. 24$,) temporibus ad no/lra peruenerunt, inconcinnae etfi compofitionis, effi- caces tamen et inter opiata confaetioris vfus. Facile patet ex hifce vim Cynogloffi propriam decerni non poffe, Qua forma a Wurtenbergenfibus fiftitur, maf- fae quaelibet drachma Opii grana ofto et totidem fe- minum Hyofcyami comprehendit. praeftat igitur vi- res Opii in coercendis (pafticis affe&ionibus et proflu- iiiis, item fomno alliciendo doloreque fedando. No- rninatira ad tuffim mitigandam (tralles de Op. &$. j. p. izj) valet, ex catarrhali labe afperam arte- riam vellicante natam. Maffahac, cum nitro ver- fus noftem, data, olim optimo patrum nofturnam quietem, crehris peftoris a tuffi concuffiouibus diu turbatam, tiro medicus feliciter reftitui, In afth- rnate fpafmodico inducias ad minimum procurat TRALL/.c.f. Mfi.j. Grana bina ad quinque vuJgaris dofis effe folet. PILVLAE DE CYNOGLOSSO CVRf CASTO- reo Ph. W. p.ijZ- Sunt illae nuperrime defcri- ptae, fed Croco et Caftoreo mi/rae, vt paullo maiori doii exhiberi queant. In pilvlis de cyno- glosso CORDIA MYXA. 10? glosso Ph. Dan. p. 210. hoc femper connubium locum habet, imminuta et Opii et feminum Hyo- fcyami quantirate ita, vt fingula drachma pilularis maf- fae illius grana .quatuor modo, horum grana duo fibi vindicet. C O R D I A. n nn. Syfl.veg.p. 191. Gen.pi.p.no. »28. Pharm. SEBESTEN. Cordia Myxa; foliis ouatis fupra glabris, corym- bis lateralibus, calycibus decemftriatis linn. Sp. pt. p. 273. Sebeftena fylueftris c. b. item dome- fticaEivsn. Sebeftena domeftica commel. /forf. Amflel. Tom. 1. p. ijp. Tab. 72. vbi absque fructu depifta. Quem vero, etfi ruditer, vna delineauit alpin pl. Aegypt. p. 10. etji. Sebeften officina- rum dillen. Hort. EHh. p.340. Tab■ zss- cuius figuris i-s dextrorfum collocatis floris partes fiftun- tur. Arbor Aegypti et Malabariae. frvctvs vnice, etfi rariffime, apud nos hodie in vfu; hinc vermibus plerumque arrofus offenditur. Drupa eft, referens prunum exiguum, oblongo-ro- tunda, vtrinque acuta, nigricans, rugofa, vifcofa, fubdulcis, inciudens nucem fubtriquetram compref- G 7 fem io tis petiolatis, fubtus tomentofis, floribus racemofis fecundis linn. Syjl. veg.p. 439- Marum Cortufi 10. bavh. Hifi. T. 3. p. 242. Cfr. schreberi verticitl. vnilab. n. 28. a, et linn. Dijf. de Maro refp. dahlgren p. 7. Icon: rivin. monop, ir- reg. T23. item regnavlt Botanique, fed perpe^- ram fub nomine ^epetae Catariae f, Herbe au chat. Fruticulus crefcens in Valentia et infula Pomponia f. Porteros fubter Gallo • Prouincia fita, inGraecia, Creta, Aegypto, Syria. Commode in frigidariis per hiemem feruatur, vt tamen et to* pidarii fotum probe ferat. An io8 VERTICILLATAE. An in veterum notitiam venerit, etquo nomine Marum infigniuerint, nolo difquirere. Sufficit im- penfam a wedelio (Dijf. deMaro refy. hermanno W03.) fterili huic rei operam indiqaffe. Singulari cupidine in hanc ftirpem, vt Cata- riam et Valerianam, feles trahuntur, lambendo il- lam, decerpendo, comedendo, quin fi cortvso, Patauino quondam Profeffori Botanices, fidendum, ea deuorata femine vndique illam confpurcando (10. Bavh. /.c.)et, fidigiti ifta obliti felibus offeruntur, hifce affricant nares, caput, imo dorfum, in voiu- ptatis, quam ex halitibus percipiunt, teftimonium jw Unchh. Hausvater T. 1. p. 4*S-). folia recentia cum tenellis ramuiis coatrita fimili fere modoj vt fal volatile olfaftum grato fuo et camphoraceoferearomate nares vellicant, in fternuta- tionem vsque, et per momentum temporis animum eximie erigunt. Guftata autem amaritiem cum acri- moniae et caloris fenfu produnt. Nec multum ha- rum virium ficcatione perditur. Odora herbae pars aquofo quoque iatice per infufionem excipi Me pati- tur, fapore autem tantum imbecilii eundem imbuit. Spiritus vini plurimum vtriusque generis partium ex- trahit. Deftiliatione cum aqua largitur oleum aethe- reum pungens, volatile, vaide fragrans, refidua par- te amara (lewis M. m. p. J7z-). Penetrabiii fuo odore etfapore,imo et vi, comparari cum oleo Coch- TEVCRIVM MARVM. io9 Gochleariae poteft (fr. hoffm. Obf phyf. cliym. Mi,reris ffteriro, quod fub hifce praeftantiae eius indiciis tam raro hodie adhibeatur. lnterim nolim Polychre/Ium cum wedelio (/ c.) vocari, quo no« njinedefpeftam potius reddidit nobilem ftirpem, vi- res Jicet numerofas ample, fed ex ratiocinio vnice, recenfuerit. Et ex hoc fonte praecipue promanaffe arbitror plerasque laudesde ea in libris de medica- mentis obuias. Herba in puluere naribus excepta et fternutationem ciet et copiofam pituitam allicit. Sed praeprimis ad fingularem eius efiicaciam, neruo- fum fyftema langaidum et debile reficlendi, atten- dendum eft. Vnde inter cephalica excellere nota- uit hermannvs (Cynof Mat. med. Tem. z. p-549^ ob quam vim et magni illam facit boerhaavivs (Hifi. pl liort. L. B. p. 2^2.), nec veritus ill linnevs eft, eam fummum analepticum declarare { Di[f. cit. p. 13). Promtum vero auxihum praeftat, nec, etiam- fi febre praefente, nocet, quare eximio aJias ana- leptico, Ciriamomo, vt quod nimium calefacit cor- pus, praeferas. Dolendum tamen, quod folamen, quod afifert, aeque plerumque fugax fit, ac prom- tum, vt itaque opinione citius, effectus difpareat (l.c p.i&). Poft hanc virtutem memorabilis fek red- dit eius, in humorum frigido ientore foluendo fu- dore menftruisque peilendis, praeftantia. Haecce de ifta I 19 VERTICILLATAE. ffta praedicare, non plura, finunt peculiares hifto* riae, quarum varias ili. linneo debemus. Ita,eo narrante» fenex morbo fubitaneo tam atrociter corre- ptns, Vt de vita defperarent, vtpote et Joquela et fno- tus potentia 1 orbus ftertore refpirationem exerceret, Mari ope vitae ia&urae euafit, quod et poft fefqui- annum, quum infultu apoplexiae non abfimili affice- retur> faiuti illi fuit. Jn Theoiogo autem, quem afthma, fuftbcationem minans, ex peftoris hydrope anxerat, deuicithocce periculum et nofturnam quie- tem reftituit. Simili fere in cafu iurisconfuito adiu- mento fuit- Refufcitauit et in alio, qui inter varia alia chronica maJa tu/fi vehemente Jaborauit, cuius fputa fubito fub deiecTione virium fupprefta fuffoca- tionis metum inculcarunt, exfcreationem tuffimque ipfam paulJo poft compefcuit. "In phthifico fudoribus nofturnis iam emaciato Marum» mixtum cum con- ferua Cerefolii, tam ad fudores continendos, quam ad fcreatum facilitandum , valuit. Alium ex peftore poft haemoptyfin laborantem, fato, vt videtur, pro- ximum, in vitam reuocauit. Menftrua fupprefTa herba martiaiibus nupta referauit (linn. Dif cit. p. 16- ig.). Litteris vero ad me datis vir iJluftris per- fcripfit, fe eadem medela b. rosensteinio, dirif- fima et pertinaciffima tuffi cum difficiJlima refpira- tione in vJtimomorbo confliftato,leuamen attulifleex- optatiflimum. Addo cafum (cJ. bergii Mat. med. pag. TEVCRIVM MARVM- iii pag. 504.) feminae, quae ex iftu capitis contra lapidem apopleclicae inftar cecidit, in tertiam hebdomadem adminiftratis variis idoneis, fublethargicae, fed Maro adhibito iu integrum reftitutae. In paralyfi autem poft praegre/Tam apoplexiam iners fuit (idem). Puluis eiusdem a fcrupulo vno ad dimidiam drachmam fupraque dari poteft. Commodum men- ftruum vinum praebet. PRAEPARATA ET COMPOSITA. fcssENTiA cephalica Ph. W. p. 79. Far- rago aromatum , inter quae etMarum, menftruis ipi- fituo/is iam per fe valde compofitis infuforum. EXTRACTVM MAROCOSTINVM PL W. p.9*. auftore raimvndo minderero, qui de- fcripfit illud primum in Aloednrio marocoflino fuo a. 1616. Ampia pariter formula, ex Aloe fuccis variis foluta, Extradto Rhei, Croco, Myrrha, G. ammo- niaco, demumMaro vero et Cofto maritata. Vtrius- que vfus obfoleuit. pvlvis sternvtatorivs Ph. Lond. p. 89. ExfoliisAfari, Maioranae 5 Mari et floribus La- uendulae. theriacaiw quoque ingredi, vix operae pre- tium eft indicare. 230. iiz VERTICILL. TEVCR. CRET. 230. Pkam> POLII CRETICI Herba^ f. Sumrni- tates Lond. Teucriwn crcticum; foliis lanceolato-Iinearibus integerrimis, floribus racemofis ternis linn. Sy/I. veg. 439. Rofmarinus ftoechadis folio alpin. exot. p. ioj. T. tos. maia. Conf. Teucrium hyfibpifolium schreb. verticill. vnilab.n.u. Fruticulus Aegypti et Palaeftinae. linnei fpecies etiam T breuifo- lium schreb. l.c. n. 10., Creticam plantam, fub fe comprehendit. Odor herbae moderate aromaticus, fapor ingrate amarus. Hodie non, praeterquam in the- r 1 a c a, adhibetur. Inter aperientia et corroborantia locus illi afiignatur. Vbi haec deficit, fubftituitur Pharm. p 0 L 11 M 0 N T A N I Uerbai. Sum- mitates Lond. Hoc nomine autem non vbiuis vna eademque ftirps venit. Galli (Cod.med. p. nj.) intelligunt Teiicrhim Po- lium; fpicis fubrotundis, foliis oblongis obtufis cre- natis tomentofis fefliiibus caule proftrato linn. Sp. TEVCRfVM POLIVM etc. 113 Sp. pl. p. 7pz. a, Polium montanum luteum c. b. Teucrium aureum schreb. vertic. vnil. n. 4$. qui fuffrutex ia Gaiiia auftrali, Hifpania, Syria cre- fcit. Germani) Teucrhtm montanum; corymbis ter- minalibus glabris, foiiis petiolatis ellipticis mar- gine reuolutis fubtus tomento/is, caule procum- bente schreb. i. c. n. J7- quod et T. fupinum et montanum linn. includit. Suifrutex Europae calidioris, apricis fabulofis crefcens. Angli) Tmcrhim capitatum^ capitulis pedun- culatis, foliis lanceolatis crenatis tomentofis, caule erectotiNN. Spec. pt. p-79 2 - Polium marit/mum ere&utn monfpeliacum c. b. Icon: regnavlt Botanique,\e1tim\ blanc des Montagnes. Teucrium Belion schreb./.c. n. 49. etfi et aiia efficacia Teu- cria fubinde in vfum trafta (lewis M.m.p.463). In Europae calidioris et Mauritaniae maritimis. ln Pharmacopoea Lond. p. 15. fuppar vtriquePo- lio, Cretico et montano, virtus tribuitur. Eft tamen qui Creticum efficacius exiftimat (miller. bot. offic. P- 353- )• Pharm. Edinburgenfis Polium montanumr vnice requirit. Sed inter tot alia effieaciora vtrura- que abeffe poteft. Pertinet huc remedium, ex Tere- binthina Veneta et Polio contra podagram, olim inter Itaios vfitatum (V. Appar. Med. T. I. p. 19.). mi- thridatio Polium montanum Germani addunt. Appar,medk. Vol. II, H 232. ii4 VERTICILLATAE. 232. Pharm. SCORDII Herba. Teucrium Scordium; foliis oblongis fe/niibus den- tato-ferratis, floribus geminis axillaribus pedun- culatis,caule diftufo linn. Syft.veg. p.400. scheeb. vertic. vnil. n. 29. Scordiura c. k. Icon: Flor. Dan. Tab. S9 Z - regnavlt Botanique, Je Scorditfm. Planta perennis, crefcens in vliginofis Europae. herba AUium fpirat cum leui aromate, fapo- rem vero intenfe amarum habet. Longiori mora perdit odorem fuum fimulque ingratior eius fapor fit. Ytrumque aqvae et fpiritui vini impertit infufione* Spirituofum extraftum etfi parcius aquofo, tamen amarum magis et efficacius (n e v m a n n Clnpn. Vol. 2. P. 4. p. ip$. c a r t h. Mat. med. T. 1. p. 519.). Olei aetherei exiguum modo vehit, illudque per aquam, quae deftillando afcendit, difperfum, a quo odor alliaceus dependet (nevm, /. c). Hic idem iri vaccarum adeo lac fefe transfert (linn. Fl. Svec* «•J'5-). Calidae eft naturae, ventriculo robur re/rituit, putredinem efficaciter coercet, obftruftiones vi- fcerum referat, fudorem mouet. Et haec quidem experientia faepe repetita docet. Verum et alexipharmaci tirulo herbam Vno fere ore auctores condecorarunt, dignam hocce tam vi anti- TEVCRIVM SCORDIVM. "? anfiferitica quam fudorifera cenfentes. In prioris virtutis teftimon/um non moror fabulofam antiquam narrationem, quod in proelio interemtorum cadauera^ quae ,in Scordium inciderint, tardius longe, quam reliqua computruerint (galen. de antidot. Lib. 6„ cap.n.), tanto minus quum adhuc dubium valde, an veterum Scordium cum noftro idem fit. Inter alios contagiofos malignosque morbos ad ipfam peftem efficaciam eius extenderunt. Sed nullibi fere in hifce malignis morbis herbam folam admini- ftratam offendo, fed in connubio multorum aliorum fub variae praeparationis forma (V. e. g, diemer- b r o ek TraB. depejle), in Elecluario Diafcordii a/i/s- queinfta recenfendis formuiis, vt faltem plerumque, /iqua dictofum fides, meritum curationis inter plura diuifum maneat. Sanioris vero medicinae luce no- uimus, quantum noxae ex calidis illis et fudoriferis, in hifce morborum generibus, tantum non femper redundet. ln pefte tamen ad fuftentandas vel eri- gendas vires et fubfequam corruptelam humorum auerrendam non infirniloci, prout alia ftimulantia et antifeptica, Scordium eft. lta decofto eiusdem cum tantillo terrae Lemnios mixto, comitatus legati bvs- b e c k (Lettres par de f o y T. i. p. ip8.) primo peftis ftadio in Turcia per iter correptus, fudoribus Jargis ex vfu infequutis, mortis periculum eluftatus eft. (Conf. c h e n o t de pejle p. 132-). H 2 Porro 116 VERTICILLATAE. Porro contra lumbricos commendatur, et vefti- bus laneis appofita hafce aduerfus tineas blattasque tueri notatur, (river. Obferv. med. Cent. i. n. 16,), quas vero fimiJes Jaudes de herba Hyperici ast- verio non exfpectaffem. Hydropem anafarca difpulit et menftruum fluxum reftituit (klein- knecht de Scordio p. 6p. hall.). Si afthmaticis opem ferat, non tamen phtJiificis ex vJcere pulmo- num concedi debet, qua in re abufus in Heluetia fa- ftus (hall. lijl. Jlirp. helu. n. 2S8.), Infufum aqua Scordium plerumque datur. Sed memorandus eft vfus eius externus in gan- graena eximius, quam et vi antifeprica et ftimulo in vicinia loci affefti impertito coercet, in quem finem alia ad augendum effeftum addi foient. Pro fomento in- feruit decoctum vel infufum herbae, vino vel aceto mixtum, adiefto quoque fale. Cataplafma quoque ex herba recens conquaffata et aceto faleque mixta pa- rari poteft (tovrnef. Piant. de Paris T.z. p. 301. Conf. Chirurgia heisteki et pl atn er 1). VI- cerum curationem vel 1'olus puluis infperfus abfoluit (r e v s n e r 1 Obf. isvfEiscB, SyiL curat. p. 72.). PRAEPARATA ET COMPCSITA, aq^va scordii Ph. IV. p.6. Spirat recens herbae odorem, fed in officinis iners plerumque eft. ES- TEVCRIVM SCORDIVM. 117 tsskxtia t.c.p. 84- Eft haec /implex. Vis fpiritus vini praeuaJet. Alexipharmaca et fudorifera praedicatur ad guttas fexaginta. ESSENTIA SCORDII COMPOSITA f. D I A« SCORDIVM LIQVIDVM M A V R. H O F F M. /. Clt. Conftnt ex radicibus multis calidis.Croco.Myrrha rel., inter quae etScordium etOpium, fpiritu vini ebaccis luniperi abftrafto maceratis. Exagitat igitur fangui- nem, et fudorem inter vires anodynas Opii infigniter mouet. Vncia vna eius grana circiter duo Opii con- tinet. Redit huc iterum ambigua alexipharmaci laus. E S S E N T I A ALEXIPHARMACA STAHLII /. c. p-74. Cfr- Appar. med. T. 1. ps4#. Cui finide- ftinauerit auctor, titulus indicat. Nocui/Te vero innu- meris exemplis in febribus hanc effentiam, vt reli- quas in vniuerfum, augendo febrem et diathefin in- flammatoriam vel putridam, et excitaffe purpuram, exanthemata miliaria vel petechias, certifiimum eft, quorum culpae haud parum in menftruum fpirituo» fum coniicio. ESSENTIA ALEXIPHARMACA TEMPER^ATA s t a h l 11 /. c. p. 75. Conf. Appar. med. I. c. extractvm Ph. W. p. 88. Fit menftruo fe- mifpirituofo. Debilius herba. s y r v p v s /. c. p. 218. Meretur feruari. ELECTVARIVM DIASCORDIVMf. DIASCOR- bivm fracastorii /. c. p.46. Defcripferatillud H au- 118 VERTICILLATAE. auftor in libro de contagionibus et morb. contag. Lib. 3, Cap. 7. ad finem. Conftat ex adftringentibus, aro- maticis, terreis, gummofis, inter quae et Scordium cum pauxillo Opii, conferua Rofarum et melle ex- ceptis. Vnciae fingulae infunt grana circiter duo Opii. Memineris taroen proportionem variare, fi ex- fkcari incipit, Drachmae eius duae ad tres pro do/i aflignantur. Inconcinna haecce, et fuperfluis et ina- nibus mujtis referta formuia omnino opus habuit cor- reftione, quam et s x J. v vv % ( Ph. Brand. p. 58. ) et Londinenfes (Ph. L.p. 90.98.) moliti funt, fed non tam fcite, vt esdem acquiefcere liceat- Maxima, eius abbreuiatio occarrit ia Ph. Svecp, 88. et fele- ctus tantopere a priftina difcrepans, vt nomen fra-. castorh vix feruari mereatur, iicet et Scordium admittat, Morpis malignis et contagiofis, imo ipfi pefti accommodatum voluit auftor, fed vehiculo acido temperatum, sydenhamj quoque plaufum tulit in fmgultu et diarrhoea febrium, contra quam in cly- fmate etiam adhibendum curauit, Tutius vero ex» tra febres datur, et hodie fere vnice ad fiflenda alni profluuia nimia poft euacuationes praegreflas. 233. TEVCRIVM CHAMAEDRYS. 119 233. Pharm. CHAMAEDRYOS Herba. Tencritim Chamaedrys; foliis cuneiformi-ouatis incife crenatis petiolatis, floribus ternis, cauli- bus procumbentibus fubpilofis linn. Sij/l. veg. p. 44o./3.Chamaedrys minor repensc.B.Conf.scHREB. vert. vnil. n. zi. Icon: Fl. Dan. p. 448- kegnavlt Botan. la Germandree. Pl. perennis, in Galliae, Italiae, Heluetiae, Germaniae auftralis locis afpe- ris montofis et ad oras viarum crefcens. H e r b a modice amara cum odore fubaromatico. Cum aqua pariter ac fpiritu vini efficaciam fuam com- municat, illam vero magis, quam hunc, amaram reddit. Praeftans ftirps et incidendi et roborandi vi etiamnum clara. — In -arthritide celebrata impen- fms. Commendatum eo fine, inter tot alios, qui inde fanati dicebantur, caroloV- decoftum exvino 3 medicis Genuenfibus, poft purgans praemiflum per fexaginta dies ingerendum (vesal. rad. Chin. p. 111.). Multus in eodem decofto praedicando eft solenander ( Confil. med. SeB.5- P- 475-)» SEN * NERTique ( Oper. Ed. Lugd. T.5 et 6. p. 56! d 663) tempore pariter compluribus placuit, variasque anti- quiores formulas antarthriticas, quas adducit (/. c. p.ij6ttiv) t aliasque fuperioris aetatis formulasin- H 4 trat ' 120 VERTICILLATAE. trat; quarum ad normara Putuit antharthriticus ducis Portlandiae {V. Appar. med. T. i. p. 353.) concinna- tus eft. Fermentationem herbae cum hydromelle il~ luftri olim Suecorum heroi a torstenson inftar omnium praefcripfit a gvldenkxee (Oper. Ed. ri- vin. p. 700.). Quod praeparationis quoque genus, vti et fermentationem cum mufto, vel cereuifia, nec non effentiam sennertvs (L c. p. 177.) probat. In febribus intermittentibus tantam olim fidem adfciuerat, vt febrifugam dixerint(cAESALpiNvs de plant. p. 455.). Aegyptii drachmam pulueris per ho- ram ante acceflionem optimo fucceflu ingeflerunt. (alpin. mcd. Aegypt. p. 316.}. Succeflit et rufticis Monfpelienfibus puluisin iufculo captus contra ipfam quartanam (river. Obferv. Cent. 4. n. 84.)- Quin decocium ante et poft paroxyfmum datum tertianam fanaffe in his, qui fruftra cortice Peruuiano vii funt, legitur (segvier pt. Veron. T. 1. p. 319.). lnfufum ex hac et Centaurio minori cum vino paratum eandem praerogatiuam demonftrauit (chomel Ufuelles V.i. f. wX Nec in afthmate et tufli inueterata, a pulmo- num infarctu oriundis, fpernenda multorum teftimo- nio; qua inre ad Marrubium accedere proxime mihi videtur. Arridet in hifce vitiis mifcela cum melle in decocto, (chomel /. c). — Hypochondriacis vti- liflima pronunciatur (sjennert /. c p. 66$^), quibus qui- TEVCRIVM CHAMAEPITYS. sn quidem amaritie et refoluendi virtute fubinde leua- miui effe poteft. — Addo adhuc vnice, decocti vim in menftruorum fuppreffione creberrime ab Anglis muliercuiis fuiffe exploratam (raii Hift. pl. T. i. ¥-527.). 234- Pkarm. CHAMAEPITYOS Herba. Teucrhim Cbamaepitys ; foliis tritidis linearibus integerrimis, floribus feffilibus lateralibus folita- riis, caule diffufo linn. Spec. pl- p. 787. Charnae- pitys lutea vulgaris f. folio trifido c. b. Conf. schreb. vertic. vnil. n.4. Icon: Fl.Dan.Tab.7s3. regnavlt Botanique, 1'Ivette. Pl. aanua, cre- fcens in agrisglareofisEuropaeauftralis, etiam Ger- maniae, variis in regionibus, item in Paiaeftina, Africa feptentrionali et Virginia. Recensftirps, vifcida ad attaftum, odorem ha- bet refmofum inftar Pini, faporem amarum. Vires fuas tam aquae quam fpiritui vini erogat, hberalius vero huic Infufum aqua faftum valde amarum et naufeofum. Extractum aquofum amaro aufterum eft, fpirituofum fubdulce et calidum (lewis M. m. p. 20;.). Conuenit herba maxime efficacia cum ifta Chamaedryos. Nominatim et Chamaepityn omni tempore in arthritide magni fecerunt, vnde et ab H s an " 122 VERTICILLATAE. antiquioribus botanicis Iua arthritica difta, etnomen olim Pilulis de Yua arthritica nicolai (Salernitani) dedit In omnibus articulorum affeftionibus prae- ftanti/fimum declarat sennertvs (Oper. T,s.6. p. 177.). PJacuit multis puluerem cum Terebinthina compingere(cLAvniN. Confult.ip. p. 49. Confult. 39. P. 93- SENNERT /• C p. $68 et Sfy. IWATTHIOL.Z» diosc. p. 66p.~), horumque diuturno vfui indulgere. Pari paffu cum aJiis contra arthritidem idoneis in for- mulisbene multis(sENNE»T. l.c. p. 176. fq.) ambuiat, vt in ifta DucisPortlandiae, de qua nuperrime diftum, quum tamen praeftitiffet eam folam praefcribere, vt virtus propria innotefceret, inque pujuere. Sed redit hic quereJa ad amara in arthritide generatim , prae- cipue longo tempore capta, pertinens, non fua noxa carere. Ita quidem apud nonnullos in Heluetia de- coftum Chamaepityos cum fimiubus roborantibus po- dagram fugauit, fed in febres deinde Jentas aut afth- ma, aut apoplefticos infultus inciderunt (10. ges,- NER j'n HALL. Epifl. Vol. j". p. $4.), Commendabilem et fefe reddidit infarftus vifce- rum aperiendo et ifterum difcutiendo (fernel. me- thod. med, L. S- c. 7, et c, 23.), In puluere et infufo exhiberi poterit; de coquendo timendum, ne quid vi- rium pereat (hall. Jlirp. Helv. «. 284.). Externe olim ad abftergenda et confoJidanda vlcera maiori in pretiohabita, quam hodie, AIV- AIVGA PYRAMIDALIS. 123 A I V G A. UK»^# veg. p. 4JS- Gen. pl. p. 2S7. 237. Fkam, CONSOLIDAE MEDIAE f. BVGVLAE Parif. Herba. Ahiga pyramidalis; terragono-pyramidalis villofa, foliis radicalibus maximis linn, Syjl. veg. I. c. Cfr. schreb. verticvniL n.3. lcon: Fl. Dan. Tab.i$$. Pl. biennis, in pratis montanis crefcens. Praeeunte linneo hanc fpeciem fignifico. Huius loco medicas vires refert hallerv* (Hijl. ft. helv. n. 282.) ad Aingam reptantem l. glabram, fto- lonibus reptantibus (Syjl.veg. I. c), cuius icon vide jn blackwelliae opere Tab. 64. fig. 1. item reg- n a v l t Botanique, la Bugle; fed male in proxima ef- figie omifli ftolones. herba fubadftringens cum amaritie leui. Vui- neraria igitur fecundum vulgarem conceptum habita. Nec in vlceribus pulmonum aliisque internis fpreta amvERio (Prax. tned. L. 7. c 7. T. 1. p.349-X qui decoftum eius in iufculo veruecis mire prodefle affirmat, aliisque. Hinc et intrauit varias aquas vul- nerarias, aquam vifceralem mavchardi. Viribus ad Prunellam accedit. Sufficit ftirpem obfoleti vfus pro gargarifmate vnice iu angina feruare, in qua ipfa et 124 VERTICILLATAE. et vim fuam experimentis comprobauit (malovis in Mem. de VAc. d. fc. de Paris. 17S4- P-S lz -)> T H Y M V S. tiWN. Syjl.veg. p.2S2. Gen. pLp.2^7. 236. Pkarm. THYMI Herba. Thymus vulgaris; ereftus, foliis reuolutis ouatis, floribus verticillato- fpicatis limn. Spec. pl. p. &zs. Thymus vuJgaris, folio tenuiore c. b. Icon: re- gnavlt Botanique, Je Thim. Fruticulus in locis excelfis faxofis Hifpaniae et GaUiae inferioris cre- berrimus. Hiemem regionum etiam mag/s fe- ptentrionalium probe fert, vbi in vfum culinarium abundanter colitur, et, vt parcatur fpatio deco- rique fimul confulatur, areae eo cinguntur. herba faporis calidi, pungentis cum amaritie quadam linguam, odoris fragrantis non admodum grati. Deftillatione largitur oleum aethereum copio- fum. Aqua infufione eiusdem odora quidem euadit, fed faporem modo debilem acquirit, conuerfa, fi in- funditur fpiritus' vini, ratione. Camphorae fpeciem continet herba, quae fefe declarauit roox poft defiil- lationem eius cum aqua, dum oleum ab ea feparare- tur, tam in goffypio quam orificio vitri, cryftallis exi- THYMVS VVLGARIS. ia? exiguis, dein pofr aliquot dierum moram in funcro vitri cryftallis, AueJlanae nucis adeo magnitudinis, cubicis, faccharo candi fimilibus. Hae plerisque notis conuenerunt cum Camphora ex Lauro cam- phorifera, Thymi odorem prae fe ferentes (nev- MANtf.in Phil. Tranfaciions Vol $3. p.pi.fqq. recuf. in MifcelL Berol. T 3. p.7o.fqq), quamuis in quibus- dam difcreparint (brown in Phil. Tranf.Lcp.36t. fqq), non ita tamen, quin iuftus maximeque idoneus in chemicis, vt tot aliis arbiter, ill. gavbivs (Ad- uerf. varii argnm. p. 100. roj.) inuentoris, nevmanni, iudicio de ar&iffima eiuscum vera camphorae cogna- tione fubfcriberef. lYon pote/r fgitur Jiocce concre- mentum ad falia volatiJia oleofa folida, quae in oleis aethereis per multos annos feruatis fubinde repe- riuntur, referri. Vfus eius culinario fcopo longe frequentior, quam medico. Etenim vulgare ciborum pauperiori- bus condimentum, praecipue farciminum. Ceterum, fi falutaris vis fpeftetur, multa cum reliquis verticii- latis aromaticis fimilia patrat, de quibus infra fub LauenduJa, Saluia, Roremarino, vtne in repetitio- nes ingratas incidam, pluribus. PRAEPARATVM. olevm destillatvm. Vbiuis obuium. Tanta copia emergit, \t spisi-manno (Mat med. pag. 126 VERTICILL. THYM. SERP. p. joo.) ynciam eius vnam herbae librae ofto fuppedi- tarint, carthevsero {Mat.med. T. 2.p.u$.) autem drachmam vnam et femiflem herbae Jibra vna. Valde acreeft, coiorisvei flaui, vel fifortior ignis adhibi- tus, profunde bruni. 237- Pkam. SERPYLLI Herba. ThynUS Serpyllum; floribus capitatis, caulibus re- pentibus, foliis planis obtufis bafi ciliatis linn. Sy/l. veg. p. 452. Serpyllum vulgare minus c b. Icon: rrgnavlt Botaniqne, leSerpolet. Suffru- tex in iocis campeftribus aridis creber. Sapor herbae aromaticus fubamarus, odor gratus ad citrinum inclinans, calcando viatores refi- ciens, gratior adhuc in Varietate, quamcASPARvs bavhinvs foliis citri odore diftinguit, quae Thymus citratus in Ph. Lond. audit. Oleum eius aethereum, biandius longe quam Tbymi, parca modo quantitate eruitur. Accepta apibus ftirps (Svar pa Frftganom bi-fkbtfdn. Refp. 2. hagstromii/;./^.). Derelifta hodie a medicis non inefficax ftirps, vtfere vnice extrinfecus fubinde ad difcutiendos fta- gnantes humores partesque roborandas, vel in faccu- lis vei fomenti inftar vino cofta applicetur, vti et in balneo ad ciendos menfes adhibeatur. Infufum po- tatum MELISSA OFFICINALIS. 1*7 tatum ill. a l 1 bwe' et ore et fcripto (F/. Svex. n. jjs) contra cephalaeam a crapula laudauit. PRAEPARATA £T COMPOSITA. AQVA destillata Ph. W. OLEVM DESTILLATVM Pll. W. RublCUn- dum, fragrans. Ad drachmam dimidiam ex libris triginta recentis herbae elicitur (bavme' Pharmade T. 2. p. 45.). Denti cariofo inditum eius dolori me- detur (miller Bot. offic. p. 4".). spiritvs Ph. W. p. 198. In paralyfi linguae ore cum fuccefiu retinetur. AQVA BEMEDICTA SERPILLI P/l. IV. p.10. Efi aqua vinofa ex fragrantibus herbis et aromatibus confians, vnde ad incidendum et excitandum valet abfente febre. M E L I S S A. LtNN. Sijjl. veg. p. 453- Gen. pl. p. 298. 238- Pharm. MELISSAE CITRINAE Herba. Mdijfa officinaliSi racemis axillaribus verticillatis, pedicellis fimplicibus lijvn. Spec. pl. p. 827. Me- iifla hortenfis c. b. Icon; regnavlt Botanique, la 128 VERTICILLATAE. la MelifTe. Pl. perennis in montibus auftralioris Europae fponte crefcit; inhortis vero colitur. An MsA/acrotpuAAoi' f. MtAirratva dioscori- dts (Lib.j. c.uS.) fit, merito dubitatur, adeo vt nicander (Theriac. v. 554- 555.) nomen ad Marru- bium transferat. Qui plura circa ambiguam veterum Graecorum et Latinorum notitiam de noftra pianta uoffe cupiat, adeat schvlzivm (Diff. de Mehjfa Hal. 1739.). herba recens odore Citrum refert, vix exfic- cata, fapor eius nonnihil acris et aromaticus. Infu- fum aquofum citreum odorem recipit, nec ingrate fapit. Hinc et Tiieae Chinen/l fubftituere quibus- dam vifum ( V. Hanii. Magaz. 1770. n. 71, ex Relat. Giejf.). Extraftum ex eo fpiffatum tamen amariufcu- lum et fubaufterum. Spiritus vini infufus plus fa- pidi minus odoriferi eruit; pondus extrafti inde fafti altero minus. Olei aetherei pauxillum modo herbae ineft, nec nifi ex magna copia ftirpis Ivel cohoba- tione aquae euoluendum. Ita vulgo fentiunt. ln- terim ftirpem, poftquam iam defloruerit, decerptam fatis confpicuam copiam olei largiri traditur, quum praecocius collefta parum eroget (schvlzI.c. p. zo.)„ Arabes primum ad neruos reficiendi, animum exhilarandi, vires deieftas erigendi, virtutem ani- mum aduerterunt. Quae laus a multis recentioris aetatis iteratur ad vertiginem, memoriae labem, pa- ra- MELISSA OFFICINALIS. 129 ralyfin, melanchoiiam, nominatim hypochondriacam de puiuere foliorum ad drachmam vnam fingulis die- bus per menfem vfurpato(FR. hoffm. Diff.de remed. domeji. §. 20.), ad maniam veram de infufo eorum fpi- ritu vinifafto (riveb. Prax. L. 1. cap. 13.p. 92.), pal~ pitationem cordis in conferua(FOREST. Obferv. Lib. 28. n. 6$.) aliasque fyftematis neruofi affeftiones. In. aqua probe parata coliigi, quicquid ineft virium.gra- uis teftis exftat (boerhaav. Cliem. T.z.p. 67.), qui in melancholicis, hypochondriacis, chlorofi labo- rantibus, palpitationi cordis obnoxiis, quoties mala haec a fpirituum perturbatione magis, quam a mate- riae morbificae mole aggeila pendeant, hacce vix par aliud remedium agnofcit Menfiruum fiuxum tardantem ciere decoclum, iam dudum mulierculae nouerunt (simojn pavlli' Quadr. bot.p. 436,), nec hodie, quod fcio, infufuia hocce fine negligitur. PRAEPARATA ET COMPOSITA. aqva destillata. Pretiumeiusiam pro- iatum. olevm DESTiLLATVM,flauefcens, fragrans.* Sunt qui in morbis capitis a fyftematis neruofi iab« oriundis et neruorum debilitate, illud impenfius laudant (fr. hoffm. Obf. phyf. chym, p. ifi. item boerh. /. c). Afpar, mtdic. l r vl, II, I AQVA i3o VERTICILL. MELISS. CALAM. AQVA MELISSAE CVM VINO JP/l. W, p.ZO. AQVA MEL. SPIRITVOSA C OMPOSIT A, EciU de Carmes l. c. Efficax fodalitio variorum sromatum fpiritus in paralyfi flatulentisque affeciibus drachmae vnius fupraque dofi; externa etiam applicatione. AQVA MEL. ANTIHYSTERICA /. C. VfuS praecipuus, cui deftinata, ex nomine et adieftis Ca- iloreo et Myrrha patet, Praeter haec et Meliffam aromatica quaedam vino digefta continet. svrvpvs Ph. W.p.214. 239. Pharm. CALAMINTHAE vel CAL. Edinb. Herba. MONTANAE MeliJJh Calamintha; pedunculis axillaribus dicho- tomis longitudine foliorum linn. Spec.pLp.s27. Calamintha vulgaris vel officinarum Germaniae c. b. Icon: Calamentha rivin. irreg.mcmop. Tab. 46. Pl. perennis, crefcens in dumetis Heluetiae, ltaliae, Galliae, Hifpaniae. Male huic quidam pharmacopolae Clinopodium vuigare l, vix aromaticum, fubftituunt. In Anglia Herba ex Melijfa Nepeta pedunculis axillaribus di- chotomis folio longioribus, caule afcendente hirfuto linn. Svjfl. veg. 453, quae eft Calamintha Pulegii odore f. Nepeta c b., colligitur, efficaci omnino ftirpe, MELITTIS MELISSOPHYLLVM. 131 ftirpe, ad vires Pulegii accedente tamqueacri, vt ve- ficas cuti impofita excitet (hall. flirf. helv. n. 240.'). Altera extra Angliam magis expetita blandior quidem, attamen odoris fragrantis , fi teritur herba, et menthaceum aemulantis, et faporis calidi. Non fpernendae igitur efticaciae, fed ob fimiles alias ftir- pes fenfim in defuetudinem abiit. Vireseius plerum- que ad iftas Menthae exigi folent M E L I T T I S. linn. Syfl. veg. p-45S' Gen.plp.2gg. 240. Pharm. MELISSOPHYLLI Folia. Melittis Meliffbpbyllum; hnn. Syfl. veg. t. c. La- mium montanum, melhTae folio c. b. MelifTophyl- lum verum fvchs. Hifl: flirp. p. 407. Icon: 1 a c q v. Aujir.\ Tab. 26. regnavlt Botanique , la Meliffe batarde,item inio. milleri Itluflr.Sytl. fexual. Pl. perennis dumetorumGermaniae, Au- ftriae, Heluetiae, Monfpelii. Hoc effe veterum Graecorum MsA/o-o-o regnavlt Botcmique 1'Origan fauvage. Pl.peren- nis, in montibus petris abruptis et ad margines dumetorum crebra. herba, odore ad Maioranam accedens, fa- porem acrem aromaticum habet. Oleum deftilla- tionelargiturexigua quantitate ad ^-^(spielm. M. m.p. 28$."), idque valde acreodoris eiusdem ac her- ba. Acorem a cereuifia auertit illi addita vel in do- lio fufpenfa (schwenkf. Jlirp. Silef. p. yo.). Sub fermentationem eius autem fi adiiciatur, inebriantem ilJam reddit (linn. Fl. Svec. n.S34d* Folia ficcata et aqua perfufa fuccedaneum Theae Chinenfis haud ignobile praebent (linn. Wiiftgbia Refap.i? ija VERTICILL. MENTHA SYLV. ftirpem aemulans, et fapore fimili acri ac calido nec Camphorae abfimili linguam afficit. Deglutita eun- dem fenfum ventriculo adfpergtt, fubfequente refri- gerio, quin totum corpssgrate refociliat. Praeferri igitur haec aqua alteri ex Mentha crifpa meretur. aqva spiritvosa Ph. Lond. p. $6. Vifes ftirpis in hac parcius collectae, quam in aqua fim- plici. OLEVM DESTILtATVM Pfl. Loild. it JLdmb. Copiofe ineft herbae, coloris ex viridi lutei, aetate obfcurioris, faporis feruidi odorisque fortis, inftar herbae. Ad vnam vel alteram guttulam igitur modo ferri pote/f. Pharm. MENTHAE SYLVESTRIS Herbct. Mentha fylueflris; fpicisoblongis, foliis oblongis tomentofis ferratis feflilibus ftaminibus corolla lon- gioribus linn. Spec. pl. p. S04. Mentha fylue- ftris folio Iongiori c- b. Icon: Flor. Dan. Tab. 484. Pl. perennis in aquofis foffisque Europae calidioris frequens. Et huius herbae odor fragrans, fapor pariter aromaticus. Vtraque re fuperior illi eft Mentha aquatka l, in vfum pauperum faltisn feraanda. Vi- res MENTHA PVLEGIVM. M3 res di&is fimiles, fed debiliores, priori adfcribuntur. Rariffime vltra epithemata vfurpatur. Plwrm. PVLEGII Herba. Mentha Pulegium; floribus verticillatis, foliisoua- tis obtufis fubcrenatis, caulibus fubteretibus re- pentibus, ftaminibus corolla longioribus. linn. Spec. pl. p. 807. Pulegium latifolium c. b. Icon: regravlt Botanique , le Pouliot. PI. perennis in locis vdis calidioris Europae. hbrba acris, vt et cutem exulceret (hall. Jlirp. helv. 221.), aromatica fimul et valde fragrans. Oieum vehit vrens, odoris vt herbae, deftillatione cum aqua item alcohole vini eruendum. In pleris- que vi conuenit ftirps cum Mentha crifpa. Apud Anglos olim in tuffi conuuliiua claruit. Quo fine fuccum eius ad cochleare vnum commen- dauit boyle, laudante et, qui hoc narrat, ex ex- perientia hvlse (apud ray in Hifl.pt. T. i.534.). PlacuitquoquesoYLEo fyrupus Pulegii vel Hede- rae terreftris oleo vitrioli acidulatus, per vices ad quartam cochlearis partem fumendus (V. eivsd. JVorks T. 4. p- 47J. )• Cafu /mgulari leuamen fucco attuliife fefe narrat lentilivs (Eteodr. p. %.), I n - K f ter M4 VERTICILLATAE. ter alia proficua infufum Pulegii pro potu in hoc morbo fuadet savvages (Nofol- method. 71 2. P.2. p. is7.). Sed magni alius medici (werlhofii in Comm. Noric. 173. p. 1733.) exfpeftationi fuccus, etfi crebro ab eo tentatus, non obfecundauit. Nec hodie amplius fpecifici nomine contra hanc tuflim conde- coratur. In affinibus quoque malis aliis herba pro- bata, deco&um edulcatum in raucedine (chesnav apud rai.), infufum theaeforme in aiihmate (cho- mel Ufuelles T.z. p.32^). Infufum autem cum vino albo et chalybe fa- ftum certiflimum et nunquam fallens emmenagogum pronunciarur (hall. I. c). PRAEPARATA. AQVA DESTILLATA Ptl.W. SIMPLEX Ph. Lond. Edinb. AQVA SPIRITVOSA Pll. Lotld. p. $7. OLEVM DESTILLATVM. Ptl. IV. OCI- • OCIMVM BASILICVM. iji O C I M V M. linn. Syft. veg. p* 455. Gen. pl. p.300. 253. Pkarm. BASILICI Herba. Ocimum Bafilicum; foliis ouatis, glabris, caly- cibus ciliatis hnn. Spec.pl. p. $33. cl. Ociraura caryophyllatum maius cb. lcon: regnavlt Bq- tanique , le Bafilic. Pl. annua Indiae orientalis, in hortis noftris colitur vaporarii fotu adiuta. Omnes Ocimi fpecies fuauem fortemque odo- rem contritae fpargunr, quaedam adhuc fortiorem, quam Bafilicum, vr, quae non minus frequens in hor- tis, inque foro medico pariter locum habet, Ocimum minimum\ foliis ouatis integerrimis linn. Sp.pt.t.c. Sapor herbae vtriusque moderate aromaticus. Nec vis perit ficcatione, quae contra ea odorem gratio- rem reddit. Cibis hodie fere vnice pro condimenro eft. Oleum praebent folia copiofum illudque valde fra- grans, cuius virtutem cephalico neruinam praedicat FR. hoffmannvs (Obf. phyf. chem. p. »p.). Puluis naribus attraftus mucum prolicit. Quidam eo etiam vtuntur Tabaci loco (chomel Ufuell.p.2. p. 29.). Vnde et in quibusdam puiueribus fternutatoriis oftlci- narum occurrit. Vis neruina et peJiens alios moratur. NE- 116 VERTICILL. NEPETA CATAR. NEPETA. un'n. Syft. veg. p. 442. Gen, pl. p. zfy. 254. Pharm. NEPETAE Herbct. Nepeta Cataria; floribus fpicatis, verticillis fub- pedicellatis, foliis petiolatis cordatis dentato-fer- ratisLiNK. Spec. pl.p.7P7. Mentha cataria vul- garis et maior c. b. Icotr. Flor. Dan. Tab. sSo. re- gnavlt Botan. fub falfo nomine Le Marum. PI. perennis in locis ruderatis crefcens. Odor HE8EAE menthaceus, fed magis ingra- rus, aromatico amarus. Oleum continet Hauicans, odorft tierbae ipfius. Accepta felibus pianta , vt vix feruari ab iis cueat Hinc ad mures ab apiario ar- cendos conducit fafciculum trabibus eius alligar» (hagstom's Svar om Bifkbtfeln). Obfoleuit in hodierna praxi medica, plurimi ta- men conueniunt in malo hyfterico et ad menftrua pellenda valere. Chloroticis fubuenire legitur (linn. Fl. Suecn.SH' Conf. ei. Mat. med. n.311.). Infufum aquofum vel vinofum eiusdem adhibere iicet; item pediluuio vel infeffui herbam addere conducit. DRA- DRACOCEPH. MOLDAVICA. j?? DRACOCEPHALVM. Hnn. Syjl- veg. p.4S4. Gen. pl p. zps. Pham. MELISSAE TVRCICAE Herba. Dracocephalum Moklaitica^ floribus verticillatis, brafteis ianceolatis, ferraturis capiilaceis iinn. Spec. pl. p. 830. Meliffa peregrina folio oblongo c b. Icon: blackwell Tab. 551. Pl. annua in Moldauia et Ruthenia crefcens. herba trita vulgaris MelifTae odorem fpirat, fed debiliorem. Viribus et fappar credita; imo a fr. h o f f m a s N o (Di/f. de prae/iantia remed. domejl. §. ip.). Verum ad exoletas tranfmigrauit. Experimenti caufa propofuit ill- a linne' (M. m. p.153.) melissae canariensxs Herbam ex Dracocephalo Canarienfi (Spec. pl.p.829.'), quae fra- grantia aemulatur fere Marum, hinc priori longe ef- ficacior videtut. Trahi fine dubio huc poterit il- Jud baglivi (Lib. de fibr. motr.): ''Multa adhuc iatent in herbis ad Citri naturam accedentibus, vt MeiifTa, fed fapienti fat„ BE- M8 VERTICILLATAE. R E T O N I C A. tiNN. Syfi. veg. p. 446. Gen, pl. p, zpf. Pharm. BETONICAE Folia: Flores. Betonica officinalis; fpica interrupta corollae Iabii Jacinia intermedia emarginata linn Sptc.plp.8io. a , Betonica purpurea c. b. FL Dan. p. 726. r e- gnavlt Botan. la Betoine. Pl. perennis, crefcens in Europae fyluis et collibus apricis. Veterum Birovwn an cum noftra ftirpe eadem fit, merito dubkatar. Quodfi enim defcriptio dio- scoridis (Lih. 4. cap. 1. p. 243.), quae quidem et in alias verticillatas quadrat, non aduerfetur, refel- lit tamen multiplex eorum in tot tamque diuerfis morbis de illa praeconium, effeftusque vatii illi ad- fcripti, quos quidem ferior praxis non confirmat. Mitto igitur quadraginta feptem illos morbos, quibus fanandis antonivs MvsAin fingulari libro (cuius primaria capita vide in sim. pavlh Quadr. bot. p.24t.[qq.} Betonicam fuam parem cenfuit, tradi- turus pauciora de ftirpe a paucis medicis hodie aefti- mata, fimulque certiora. folia fapore amaricante fubfalfo, odore non- nihil aromatico, inftruuntur. Extraftum aquofum eorum amaricans et fubaufterum eft, odoreque ftir- pis BETONICA OFFICINALIS. ij* pis deftitutum, fpirituofum fubacre aromaticura. Pui- uere naribus atrratfo fternutationem mouent et mu- cum proliciunt. Non crederem in vigore neruorum reftituendo multum virium illis ineffe, arguentibus id etfi plerisque auftoribus. Curatius determinat vim iiJam cephalicam vir celebris (scopoli Fl. Carn. Ed. i. p. 460.), qui neruos mucofa vel ferofa collu- uie relaxatos iis refocillari ex fua experientia no- tat. Pro argumento, quod Betonica neruorum fy- ftema confpicuum in modum afficeret, narrationes detemulentia, quae fub euulfione radicum in anicu- lis quibusdam(siM. pavlli /. c. p. 246-) et operariis (bartholin. Hijl. anat. obferv. Cent. 3.' Obf. 97- p-W-) contigerit, effe po/Tent, nifi alii in euelkndis et transferendis illis impune occupati fuerint, nec ex folio in naribus retento aliquid moleftiae fenferint (alstons Le&ures on the Mat. med. T. 2. p.90.). Radices tamen manifefte differunt natura ab herba, vtpote quae naufeam vomitumque cient (raii Hifl. pi. T. 1. p. 550.), et, vt ferius obferuatum (scopoli /. c), recentes aluum mouent. Exfcreationem muci vel puris in pulmonibus colle&i adiuuare (chomel Ufuell. T.2. p. 13.) folia, non videtur omni fide carere. Quod vero ad arthritidem fopiendam, in iufculis, ace- tariis, potu, balneis tantum faciant (hildak. Cent. 6. Obf.32. Oper.p. 53Q, non absque vlteriori experientia accipi poteft. FLO- 169 VERTICILLATAE. flores. Integra perhofce fpica intelligitur. Communis iftis cum foliis virtus adfcribitur. PRAEPARATA ET COMPOSITA. aqva destillataPA. IV. Iners. conserva Ph. W. Superflua. syrvpvs Ph. W. p. 204. Maceratione her- bae recentis in aqua eiusdem praegrefla, fucco ex- preflb faccharum additur. Exoletus et fuperfluus. EMPLASTRVM f. CERATVM DE BETO- Nica. Ph. W. p. 60. Excipientia fueta vna cum herba bina refinofa et Mumiam comprehendunt. Vulneribus capitis olim praecipue dicatum (Cfr. sim. PAVLH t.C. p. 24S-). MARRVBIVM. HNN. Syfi. veg. p. 449. Gen. pl. p.zp4.' 3f7- Pharm. MARRVBII (vel addito epitheto) ALBI Folia. Mctrrubium vulgare; dentibus calycinis fetaceis vncinatis linn. Spec. pt. p. 816. Marrubium al- bum vulgare c. b. Icon: regnavlt Botanique, le Marrube blanc. Pl. perennis, in locis ruderatis etadvias creieens. flga- MARRVBIVM VVLGARE. 161 U^cca-iov (dioSC. Lib. 3. c.np. p. 223.") veterum Graecorum videtur. folia guftata amaritiem cura leui acrimonia produnt, trita autem odorem mode- rate fragrantem fpargunt, mofchi quodammodo ae- mulum. Extrafti aquofi maius pondus elicitur idque inodori et amari, fpirituofi minus, quod vero fragran- tiam feruat cum penetrantiori amaritie. Sanguis, cui decoftum eius adfufum, rubicundior et fluidior euadit (freind Emmenol. 71 1. Oper. p. 208.). Indeiam partem effeftus, quem in corpore humano praeftat, fubolfacias. Nempe incidendi et aperiendi infignis efficacia Marrubio ineft, cognita veteribus et noftro quoque tempore crebro confirmata. Pituitam, peftus gra- uantem et tuffim afthmaque producentem, faepe haud fine iunfto infarftu pulmonum, refoluit et fcrea- tu eliminat (dioscor. /. c. rhazes ad Manfor. 3. «. 49-)- Profuit in afthmate, quod fputa valde crafia flauida et valde tenacia comitabantur (losecke Arzneym. p.382. not). In afthmate humido et quouis pulmonum infarftu eft, qui omnibus reliquis prae- fert, feleftu praecipue fafto pulueris tenerrimorum furculorum apicum, qui potentiores exiftimantur (lange de Brunjv. dom. p.302. fq. et iterum in Mi~ fcett. verit. med. p. jS.). Quin in deteriori adhuc labe, phthifi ex vlcere pulmonum, fuppetias fert, Succus, eius cum melle placuit alexandko tralliano Appar.medk.Vol.il. L (Lib. lCZ VERTICILLATAE. (Lib.s.Ed. akdern. p. i$S.) in tuffi inueterata, et fi pus in thorace colleftumfuerit, qui etvarias aiias mifcelas commendat. Prius connubium et celso (L.J. Cap. ZZ. Ed.KRAVS.p.l7l.)etCAEL10 AVRE- liano {Morb. chron. L. z. p.423. fq.) opportunum, vifum. ln vno vel altero cafu profuit aliquantum Marrubium in abfceffu infigni pulmonum, praeci- piente ilJud ill. haknio, in ceteris autem minime (Rat. nud. P. 4- p. zsz. CFr. Index Operis p. 164 , qui adhuc plus huic laudi detrahit.). Similis inconftan- tia infufi aquofi mouetill. hallervm (Hift. Jl. helv. «. z$g.), quiquidem aliquoties in hifce morbis fcreatum. eo leuatum obferuauit, et in phthifi fatis prouecta fe- mel illud vtile inuenit, non vero aiiis exemplis. Refoluit etiam tumidum hepar, quin fcirrho vi- tiatum. Sic euanuit tumor eius diuturnus durus, contra quaelibet alia tentata auxilia rebellis, conferua florum (quorum calycibus folia ftirpium vi aemulan- tibus, finedubio efficacia debetur), melle parata ad vnciam per quadraginta dies fumta, fuperbibita aqua ex ftirpis foiiis et radicibus deftillata (zacvt. lv- sit. Prax.admir. Lib. 2. Obf. 48.}. In duobus ho- minibus infufo vinofo per piures menfes continuato difparuit fcirrhus regionis hepatis, magnitudine nu- cem aequans (chomel Ufuell. T.i. p. 232.). Ifte- rum pertinacem, reliqua eludentera, faepe difcuffit, (forest. Oper. Lib. 19. Obf.ip. Schol) idque in fucco per i MARRVBTVM ALBVM. *6} per faccharum in fyrupum redafto (fobest.). Nec fefeiiit Nlarrubium, iftero iam in hydropem tranf- eunte, multis exemplis, in deco&is vel fucco cum vino et faccharo vel melle mifto , et vtrumque mor- bum fanauit (forest. Op. Lib, 19. Obf. 40.'), In- numeras fuas experientias citat borellvs (Hift. et Obfen. Cent. 4. n. 14.), depraedicans infufum fum- mitatum eius ad menftrua prouocanda et chioro/in virginum tollendam. Ptyalifmus, qui ex mercurio ante adminiftrato vltra annum in iuuene venerea labe infeftato perrexerat, infufo eius breui fublatus (l inn. Fl. Svec. n. 531.). Praeter indicatos varios exhibendi ftirpem mo- dos notandum adhuc eft PRAEPARATVM. extractvm, pariter in officinis obuium, li- cet in catalogis vulgatis omittatur- Vtique non fper- nendum 3 praecipue fi menftruo aquofo ftmulque fpi- rituofo fecundum Ph. Dcm. p. 172. paratur. L 2 SAL- i6 4 VERTICILLATAE. S A L V I A. lin n. Syfi. veg. p. 64. Gen. pl. p. 17. 2<8. Pharm. SALVIAE FollCl. Salula officinalis; foliis lanceolato - ouatis integris crenulatis, floribus fpicatis, caiycihus acutis linn. Spec. pl. p.34. Conf. etlingeri Comment. de Sal- uia p. tf.a,Saluia maior c. b. Saluia latifolia brvn- fels. /3, Saiuia minor aurita et non aurita c. b. Saluia anguftifoiia clvs. Icon: regnavlt Bq- tanique, la petite Sauge. Rarius occurrit flore albo, plerumque coeruieo. Fruticuius in Europa au- ftrali fpontaneus, in hortis noftris fub dio com- mode hofpitatur. Vtriusque Varietatis promifcuus in omcinis vfus fit: altera tamen et odoris et faporis fortioris quibus- dam videtur (V. e. c alston on the M.m. Vol 2. p. 2ii.), confequenter et virtutis. Quae locis ficcis lapidofis crefcit, efficacior eft iila, quae folo humido fertili reperitur; hortenfis igitur poftponenda(HiLL onthe Virtues of Sage, Verf. Germ. p.48.). EAeAi;.^4.),quum cortex foetorem per <;<; horas modo auerteret. Ante vfum lauari bene folia iubeo aqua, fabu- las quidem de bufonibus non curans, quibus, per acceptam fibi fub ftirpe hac commorationem, inqui- namentum illi venenatum afferri perhibent, vel de infeftis adfidentibus; fed ob papillofam fuperficiem, quae fubtus in cauernulas vnctuofas puluerem alias- que quisquilias recipit et feruat. Miror, quod inlocum Theae ChineufisSaluiam furrogare quidam fuaferint (hvnavld Difcours fur its proprietes de la Sauge. a Paris 1698. stenzel Diff. de Saluia in injufo adhibenda huiusque prae Thea Chi- SALVIA OFFICINALIS. 167 Chinenfi praeftantia, Viiemb. 1723.'), cui fini vero tam ob ingratiorem faporem, quarn ob calidam et fudori- feram naturam ionge minus opportuna eft, vt nec ob hanc febrientibus concedi poffit Merito et dubita- tur, iicet multi (prout boerhaavivs in Hiji.pl. hort. L. B. P.i. p. 2js. et iterum bomare in DiBio- naire cThiJl. nat. T.6. p.645. Ed. 4.) affirment, quod Chinenfes et Iaponenfes oblatam ab Europaeis Sal~ uiam eadem auiditate ac nos veram Theam in infufo biberent; fuaequeTheae tantopere praeferrent.vt pro cifta vna Saluiae binas vel tres ciftas Theae viridis redderent, quod Belgae praecipue ad littus Gailo- Prouinciae integram fere Saluiae mefCem coSmentes fuum in Iucrum vertere dicuntur (homare). Certe fiient hac de re itineratores nuperiores. Efficacia et nomen herbae dedit (a faluando), et cumulum laudum attulit, iu tremore artuum, pa- ralyfi, obftruftionemenftruorum, fluore albo.arthri- tide et rheumatifmo, morbis contagiofis, aphthis, vlceribus aliisque multis morbis, quorum nominacol- ligere absque teftium fide non intereft. Licet tamen inter hvnavldi, wedei.ii, pavllini (Jacra herbaf. nobitis faluia, Vindob. 16SS.) prodiga praeconia et tenuem exfuccamque generaliorum virtutum enu- merationem media quadam via prodire. Hae ftimu- landi neruos inftar aliarum aromaticaram herbarum, roborandifibras, adftringendi, diffipandi ftagnantes L 4 hi*- i68 VERTICILLATAE. humores et detergendi efficacia videntur contineri. Vlterius vero conftitit, ad coercendos nofturnos eo- rumfudores, quibus ex febribus praegrefiis languidi .et debiles fubinde diffluunt, eximium auxilium attu- Jifle infufum Saluiae vino, vel, nifi hoc fuffecerit, fpiritu vini paratum, et hoc proxime diftum quidem ad bina cochlearia bis de die fumtum, quod nun- quam fefeiliffe fertur (swieten. Comment. T. 2. p. 370.')- Sudores adeo in pefte absque leuamine pro- trufi vino faluiato, aut faturatiori Saluiaeinfufo, ad- dito fpiritu vini coerciti (chenot de pefte p. 136.}. Non fpirituofi liquidi vi roboranti deberi hanc fiftendi fudorem efFeftum, inde patet, quod par fucceffus ex in- fufo aquofo contjgerit(o. var in method. m.febr. p-j7-). Moleftum quoque laftis ftiiiicidium, fubinde poft abiaciationem infantum perfiftens haud absque notabUi covporisemaciatione, fubigife, reliquis fubfi- diis irritis, infufo fortiSaluiae per trihoria ad vnciam vnam vel alteram dato patitur (swiet. Comment. T. 4. p. 643). Succi Saluiae cochlear cum tanta co- pia fucci citrei, quam malum eius erogat, remixtum et verfus paroxyfmi exortum captum febrem tertia- nam fufflaminauit (kalm's Refa T.z. p.354-) fudore, vt exiftimo, loco paroxyfmi excitato; quod vero am- biguum curationis febrium intermittentium genus conftituit. Fuernnt tamen antea alii, qui in hifcefe- bribus Saluiae confifi. funt. v Laus SALVIA OFFICINALIS. 169 Laus in aphrhis infantum non noua nec imme- rita, cui fignatura foliorum, per contra&as venasin papillas effbrmatorum, fauere w e d e l i o (/. c. p. iS.), ad genium iffius temporis, vifum. Praecauentur liae decoCto foliorum, aquafafto, vel hoc cum pau- xiiio vini Gallici albi mixto, cui additur poft colatio- nem tantillum mellis, dum nutrix linteo iili intinfto digitum obuoluit, et hocce os, praecipue vbi aibae maculae occurrunt, perfricat Iungitur et fimilis de- cofti vfus, quando praefentia aphtharum alia effica- ciora defiderat(RosENST. om Bfkd. f>.4 2 .fq.)- Ad gingiuas relaxatas roborandas, vicera oris detergenda et fananda confert, decocio colluereos vel eodem fn gargarifmate vti.— Difcutit et potenter in faccuio adhibita vel in fomento, aqua vel vino deco&a. PRAEPARATA ET COMPOSITA. AQVA DESTILLATA offic. A Q.V A SALVIAE COMPOSITA Pll. W. f. 22. Valde calida ob aromatum copiam et fpirituofum menftruum. Superflua, certe apoplefticis, quibus olimdefiinata, noxia. conserva Ph. W. Exoleta. OLEVM DESTILLATVM. Ph. W. ImtlO VI' ride vel album (etling. I. c. p-S3-)> aetate flaue- fcens velbrunum, acreetcalidum. Temporis mora L j odo- i7o VERTICILL. SALV. SCLAREA. odorera fere camphoraceum aflumit (geoffroy Mem- detAc. d. fc. deParis 1721, p. 163.'), Rari vfus. 2f9. Pkarm. SCLAREAE vulgo f. HORMINI SA- TIVI Ph. Ed. Folia. Saluia Sdarea; foliis rugofis cordatis oblongis vil- lofis ferratis, bra&eis coloratis calyce longioribus concauis acuminatis unn. Spec> pl. p.38. Hormi- num Sclarea diftum c. b- Cfr. etling. Catnment. de Saluiap.34. Icon: regnavlt Botanique, l'Or« vale, ou Toute bonne. Pl. biennis ltaliae, Syriae. Superflua, necin medicina amplius hodie lor cum habet. unnevs ( M. m. n. ip.) fortiorem pro- uunciauit praecedente. Dum recens eft, ad attaftum vnftuofa. Odor FotioRVM grauis, fortis, fapor amari- cans, fubaromaticus. Pauxillum modo olei deftil- lati continent, fcil. T | 5 . Omiflls virtutibus in malo Jiyfterico, colica, fuppreflione menftruorum rel. illis adfignatis, noto tantum cereuifiam vel vinum herba impraegnatum inebriare infigniter capitisque dolores excltare (lobel. Aduerf. p. 240. herm. Cynof. Mat. tned. T. 1. p. 460. ). Qui mos iisdem impraegnandi vina tamen etiamnum ab oenopolis quibusdam frau- ROSMARINVS OFFICINALTS. 171 fraudulentis, vt viaata fapore mofchatellino imbuant, exercetur. ROSMARINVS. linn. Syji.veg.p.64, Gen. ft.p.it. 260. Fharm. RORISMARINI HORTENSIS Herba; ANTHOS Flores. Rofmarinus officinalis; /3, Rofmarinus hortenfis an- guftiori folio c. b. Aifiavons diosc Icon: re- gixavlt flotaniqne, leRomarin. Frutex in col- libus inferioris Galliae, Hifpaniae, Italiae, Hel- uetiae quoque paflim, item Oriente fpontaneus. Septentrioni propius in hortis per aeftatem qui- dem fub dio viget floretque, per hiemem autem hybernaculorum tutamine indiget. HERBAodorem fortem fragrantem non omni- bus gratum, fi teritur, etrecens et ficca fpargit, fa- pore autem calido acri, camphoraceo, inftruitur. Hifce notis maxime extrema ramorum foliis veftita calycesque diftinguuntur; namcorolla demto calyce vix odora vel fapida (nevm. Chent. B. 2. Th.4.p- »7.). Vnde, quaenam partes vi praeftent, coliigitur, Fo- lia prae reliquis eliguntur. Aqua ex iis obtinetur ex- *a- 173 VERTICILLATAE. trafturii amaricans vberius, fpiritus vini autem elicit etiam odoras calidasque partes, fed fpiflatus pondus extrafti minus praebet. Nec parum terreftrium par- tium hifce feclufis remanet, fcilicet ex vncia vna drachmae tres fupraque (nevmann.). Olei deftil- lati T V ad T § ? cl. carthevser (M. m. T. 2. p. 106.) cl. lewis (M. m. p. 486-) autem ^s eruit. Flores ionge eius minorem quantitatem erogant. Camphoram, quam ftirpi inefle nonnulii affirmarunt, in conieftura ex analogia faporis vnice confiftere ar- bitror. Eft ftirps ex potentiffimis huius ordinis aroma- ticis, quae in neruis ftimuJandis et reficiendis, liqui- dis tenacibus refoiuendis et fiagnantibus diffipandis, fanguine exagitando, vt in fudorem degeneret vel in feminis in menftrua erumpat, flatibus difplodendis, putredine coercenda, infignem vim habet. In af- feftionibus ideo fyftematis neruofi variis, memoriae labe, verdgine, paralyfi, multum nec iniufte lau- datur. Vino decofta et melle dein mifta afthmatis (pituitofi fine dubio) exftitit eximia medela (borell. Eijl. et Obf Cent. 4. Obf 4Q. Glandularum colli infarftum apud infantes difllpat infufum vel decoftum herbae faccharo edulcatum (kvechler in Diff. de glandulis cotli puerorum tumefaBis p. 47-), approbante et heistero (Med.praS. p. 264. et Chirurg. cap. de fcirrho). Diarrhoeam chronicam fub virium iaftura \ tabem ROSMARINVS OFFICINALIS. 173 tabem minantem vinum ex foliis ftipauit intra breue tempus ( Welfch. Hecatoftea 2. n. j/. p. zp.). Herba extrinfecus in facculis vel epithematibus applieata fugiiiationes difcutit, ficcata diffipat oede- mata, in fomento cum vino gangraenam fiftit. fiores anthos. Defueuerunt vfurpari. Vis eorundem, vtdi&um, in caJyce latet. PRAEPARATA ET COMPOSITA. AQVA DESTILLATA officin. olevm destillatvm officin. Flauicans vel fubuiride, tenue, fragrans infigriiter, etli paallo hi- gratius odore, quam ipfa herba. Aetate odprem fere camphorae acquirit (geoffroy Mem. de l'Ac. d. fc. d. Paris /72/. p. 163.). Paucis guttulis ingeftum flatus difcutit neruosque ftimulat. AQJVA REGINAE HVNGARIAE, mellUS S P t- ritvs rorismarini. Simplicior eftitiPh. Edinb. p. 33. vbi flores, vel in Ph. Ed. nouiff. p. 100. et Ph. Lond. p.58., vbi fummitates, item in Ph, Suec.p. 116. vbi foiia cum floribus requiruntur, et horum ali- quod cum fpiritu vini absque alia mifcela deftillatur. Dani (Ph. p. 128.) floribus Anthos flores Lauendulae addunt, et Wurtembergenfes (Ph.p.i8) Saluiam et Zingiber. Externe pro odoramento eft debiiiurn et deiiquio animi correptorum, difcutit etiam et robo- rat. 174 VERTICILLATAE. rat. Qui fpiritus MonfpeJiis ad nos transfertur fra« grantior et efficacior eft reliquis. conserva Ph. Lond. v. 24. Ph. Ed. p. 70. Ex floribus. Contufione horum et faccharo addito debilitatur fragrantia et vis infigniter. MEL ANTHOSATVM. Ph. IV. f. U$. Ex flo- ribus vel herba aqua et melle maceratis demum co- ftis et colatis. Raro hodie ad flatus diflipandos et tormina vterique dolores mitigandos ingeritur, vel ciyfmatibns admifcetur. GLECOMA, trww. Syjl. veg. fp. 44$. Gen. pl. papt^ Pkarm. HEDERAE TERRESTRIS Htrha\ Glecoma hederacea\ foliis reniformibus crenatis linn. Spec. pl.p>8<>7. Hedera terreftris vulgaris c. b. Icon: regnavlt Botanique> le Lierre ter- reftre. Pl. perennis ad fepes, etin dumetis crebra. h e r b a fuccofa amara pauiium cum Ieui aro- mate et acrimonia, et odoris, dum fricatur, fortis. Jtfec ficcata perdit faporem vel odorem fuum vel vi- res, fi contufa et in placentam redafta ficcatur bene- «jue feruatur (willis Pharm. rat. Secf, 1. c..) m exul- cerationibuspulmonum, lindanvm focium laudis in empyemate vomica pulmonum et abfceffu ex male curata pleuritide citans. Fauet horum effatis de ef- ficaciain phthifi scard ona (Aphorifmi de cognofcen- dis et curandis tnorbis Lib. 2. p. (fp.). sauvages QNo- fol. Tj. P.2. cap. de phthifi.) in cenfu remediorum contra plithifin variam hoc pariter memorat. In Suecia, vbi medicis quibusdam contra phthifm fefe quoque commendauit, memini cognati cuiusdam, qui- pus verum exfpuerat, fucco eiusdem cum fero laftis vel lafte mixto, iunfta equitatione, potiffi- mum curati. Equidem pluries addidi pro phthificis ex vlcere aliisherbis in infufo theaeformi, conferua Rofarum loco facchari edulcato, non finefruftu, fed in comitatu reliquorum fubfidiorum. Calculorenum fubuenit, non quidem, vt arbi- tror, peculiari quadam foiuendi virtute, quam in pul- GLECOMA HEDERACEA. .177 puluere, vel aqua fpirituofa, exploratam arbitratur sim. pavlli (Qnadrip. bot. p.74.), fedea, qua lo- tium mouet. Ad praecauendum igitur calculum valde efficax, quocunque modo fumta, pronuncia- tur (sejvnerti Pratl. Lib.j. Pars 7- Seff. I. Oper. T3. p.57<>.). Aliis infufum fpiritu vini paratum ad calculos peliendos placuit (plater. Prax. Tom. 2. p. 499. revsn. Obferv. med. p.90. apud wklsch.), etiam faccharo edulcatum; ficque aiiquando haud absque dolore arenulae excretae (revsn. /. c). Vnde apparet, non larga nimis manu praebendam effe, ne, vt folent djuretica efficaciora, labefactatas lotii vias nimis irritet, et laedat. Extra tempus, quo dolorrenum affligit, commendabiiis eft cereui- fia non lupulata, cui tempore fermentationis folia ffirpis addita (mead Monita et praec mtd.p.97.). Succum naribus attra&um cephalalgiam vehe- mentiffimam et inueteratam auferre raivs {Hift. pl. T. i. p. 567.) profert, auftore ludimagiftro quodam, fateor tefte non fatis idoneo, et nimis empirice. Me- miniffe tamen huius rei iuuat ob experientiam gra- uioris viri (segvieri, Plant. Veron. T.i. p.306.), qui, etfi nequaquam radicitus malum tolli, minui ta- men hac ratione expertus eft. Leuiores eaeque vernales febres intermitrentes infufo meracorecentis herbae, fub apyrexia etfrigoris ftadio vbertim haulto, fugatae fuerunt (lavtter Afpar. medic, Vol. II. M Hift. I 178 VERTICILLATAE. Hifi. bimn.p. ?.)• Miror, quod et primo febris ftadio in vfum traftum, quum, quicquid tum potulenti inge- ritur, moleftias creare foleat, et paroxyfmum pro- longare. Defueuit omnino tritam herbam vlceribusfinuo- fis crurum imponere, vel fucco eadem eluere (ga- BELCHOVER C«f.J. Obf.fy.~). PRAEPARATA ET COMPOSITA. ■ conserva Ph.W. Superfluam declarat fu- pra citata willisii obferuatio. aqva destillata l. c. Abeffe poteft, tanto magis, quum odor facile pereat. syrvpvs /. c p. 212. Laus in phthi/I fupra adfuit. Extenditur et haud fine omni iure ad abfcef- fas alios intemos, item ad nephritidem calculofam. L A M I V M. unk. Syfl. veg. p. 44S. Gm. pl p. W. Pkarm. LAMII ALBI Herba; Flores. Lamium album; folus cordatis acuminatis ferra- tis petiolatis, verticillis vigintifloris linn. Spec. pl.p.W, Lamium album non foetens, folio ob- longo LAMIVM ALBVM. 179 longo c. b> Vrt/ca iners fiue Lamium primum dodon. Pempt. p. 153- lcon: Fl. Dan. Tab. S23. regnavlt fiotanique, L'ortie blanche. Pi.peren- nis, creberrima ad vias et locis cultis. In Pharm. Edinb. vtraque pars defignatur, ia Londinenfi vnice flores. Spreta in vniuerfum ftirps in hodierna praxi; nec fpondet multa fenfuum fcru- tinio fubiefta. hekbae odor fubfoetens, fapor fub- aufterus. In haemorrhagia vteri et fluore albo, prae- cipue in hoc olim laudata. Quidam fioribus praero- gatiuam tribuerunt conferuamque ex recentibus pa- rarunt (dodonaevs). Alii infufo theaeformi ex vtraque dicrarum partium v/i funt. (geoffroy Matiere tned. Traite T 7- p. «#.)• Ex recentioribus Galii praecipue de ea honorifice in hifce malis fen- tiunt, vt chomel (Pt.ufuelles T. 2. p, 306. ), qui herba floribusque in iufculo vitulino coftis, vel et fucco ad fex vncias ingefto vna cum cataplafmate ab- domini applicato faepe auxilium attulifle narrat, item geoffroy (/. c), qui ad quotidianam praxin pro- uocat Scrophulas etiam infufo aquofo frigido fo- liorum et florum Lamii pro potu vulgari difpelli vifum (Mem. de l'At. de Paris a. 177. p. 273.), ■ M 4 LEO- i8o VERTICILL. LEON. CARDIAC. LEONVRVS. HNN. Syjl. veg. p.449- Gen. pl- p- 29S- 263. pharm. CARDIACAE Herba. JL.eonurus Cardlaca; foliis caulini.s lanceolatis tri- lobis. linn. Spec.pLf.S17. Marrubium Cardia- ca dictum c- n. lcon: Fl. Dan. Tab. 727. »e- gnavlt Botaniquc 1'Agripaume ou la Cardiaque. Pl. perennis, in locis ruderatis crefcens. herba omnesque reliquae eius partes colorem luridumhabent; odorfoliorum fubfoetidus, faporama- rus. Ad obfoleta pertinet. Quae de vfu in cardial- gia infantum a diftenfione hypochondriorum, de vi pituitam refoluendi, Lotium et menftrua prouocandi, de efficacia in palpitatione cordis etc. paffim (Vid. e. c. kaii Biji.pl. T.i. p.S7 2 - boerh. Hijl. pl. Hort. L. B.P. 1. p. zjp.) tradita funt, non ita narrantur, vt verae frugis aliquid inde peti poflit» PRV- PRVNELLA VVLGARIS. j8i PRVNELLA. hnn. Syft.veg. p.45S. Gen. pl. p. 301. 264. Pharm. PRVNELLAE f. BRVNELLAE Herba. JPrunella vulgaris; foliis omnibus ouato-oblongis ferratis petiolatis. l i n n. Syji. veg. I. c. Bruneiia maior folio non diffe&o c. b. Icon: regnavlt Botanique, la Brunelle. Pl. perennis, in pr,atis obuia, praecipue humidis. herba parce praefcribitur. Saporis fubamari leniter aufteri; adftringit igitur nonnihil Hinc ex vuJgari opinione, quod fanguinis profluuia et alui vitiofae deieftiones adftringentibus fiftantur, haec quoque a variis inter horum malorum auxilia eft co- optata. Prudentiores caufas horum antea vincunt, quam ad roborantia animum aduertant, Hodie pro gargarifmis feruaturin angina, etcollutionibusin vl- ceribus oris, quo fine aqua decoquere illam et melle commifcere conuenit (Cfr. ettmull. Oper. Ed. mang. T. 1. p.6$o.). M 3 scv- ?82 VERTIC, SCVTELL. GALERICVL. SCVTELLARIA. iinht. Syft. veg. p. 45. eius iterum mentio fiat, nec vt opinor, absque ratione, nolui heic loci defiderari. Decoftum eius praedicauit camerarivs in angina (tovrn. sHiJl. dtspl. de Paris T.i. p,ji8.). ORDO PERSONATAE ANTIRRH. LINAR. 183 ORDO XX. PERSONATAE. ANTIRRHINVM. LIHN. Syji. veg, p. 464. Gen. pl p. 30$, 266. Pharm. LINARIAE Herba; Florcs. Antirrhinum Linaria; foiiis Ianceolato-Iinearibus confertis, caule erefto, fpicis terminalibus feffili- bus, floribus imbricatis linn. Spec. pl. p.SsS. Li- naria vulgaris lutea, flore maiore c. b- Icon: rb- gnavlt Botanique, la grande Linaire. Pl. peren- nis in locis ruderatis et muris crebra. herba facile difcernitur ab iftaEuphorbiaeCy- pariffiae l. , illi ceteroquin ftatura, foliorum anguftia, figura, colore, odore haud parum fimili, per fucci laftei defeclum. Sufpefta planta tam ob affinitatem, quam odo» rem, dum recens eft, virofum, qui Ebulum aemu- latur, faporis fubamari ingrati. Lafti recenti im- merfa ad necandas mufcas in Smolandia adhibetur M 4 (linjj- 18 + PERSONATAE. 1 (linn. Fl. Suec. p.218.), Lotium pellere, vt et inde quondam Vrinalis difta, olim obferuatum, item al- uummouere, ad quam vim et bock (Kreutterbuch pag. nj.) -Gennanico nomine refpexit. Patet hifce, a natura noftra non ferri frirpem per os ingeftam. Immifcentur hinc inde aliquot eius laudes in hy- drope, iniftero, quas hodierna praxis floccipendit. Praecipua autem eius extrinfecus applicatae in hae- morrhoidum coecarum dolentium ienimine et diftipa- tione continetur, eaque non ambigua, fed a multis con- firmata (Vid. e. g. horst. Obf et Epifl. med. lib. 4. Obf.S". SIM. PAVLLI bot.p.415. CHESNAV Obf. p.360.). Et hancce quidem virtutem et flores prae- irant, vt vtraqve plerumque pars vna adhibita fuetit, fcilicet vel cataplafmatis forma, vel Linaria Jacle cofta et fomenti intlar applicata, additis, fi placet, fioribus Chamomillae (chomel Pl.ufnell. T.j. p.34. geoffroy M. w. T.j. p.zp-].~), vel, quodmaxime vulgare eft, in vnguento, quod fimpliciffimum pa- rare poteris ex contufa planta cum butyro vel axun- gia porcina et camphora mifta, et linteo carpto appii- care (Conf. chomel. geoffroy l. c). flores eius ad exanthemata chronica curanda yalent in connubio florum Verbafci, dum iftorum quatuor partes horurn vna infunduntur aqua, et hoc infuilim, Theae faturatae inftar, ad plures cyathos potatur. Sic et euanuit exanthema, quod per tres an- ANTIRRHINVM LINARIA. i8s annos aliis fruftratentatis durauerat (hamnerin in Provincial- DoUorernes Berdttelfer 1761 /?. 7.). Alias Antirrhini fpecies, vt Antirrhhium maius, Orontium, fpuriam, Cymbalariam, quarum paffim in libris de materia medica mentio fit, filentio hic praetereo, quum mihi quidem dubia de efTectuum hifce adfcriptorum veritate obuerfentur. PRAEPARATA ET COMPOSITA. VNGVENTVM DE LINARXA Ph. Wurt. p. 244. CofHone herbae flornmque cum axungia porcina. Prolixior eius formula in Ph. Brand. p. 225. exftat, ad cuius naturam propius accedit illa Danomm (Ph. Dan. p.2So.), quae Semperu/uum et Hyofcyamum, praeter Linariam, pinguedini addit. Prima decan- tatiffimum eft remedium haemorrhoidum dolentium, in plumaceolo cum vitello ouorum applicandum. ln- uentor eius eft 10. wolphivs, medicus lvdovici fenioris, Haffiae Landgrafii, cui ifte pluries rogatus reuelare vnguentum recufauit, donec princeps bouem faginatum quotannis illi dare promitteret; vnde verfi- cuium pro dignofcenda Linaria ab Euphorbia difta compofuit "Efula laftefcit, fine lafte Linaria crefcit", cui addidit adfidens 10. rideseli vs, HaffiaeMare- fchallus hereditarius "Efula nil nobis, fed dat Linaria taurum" (horst /. fuprac.'). M f EV- 186 PERSONATAE. E V P H R A S I A. linn. Syjl. veg. p.460, Gen. pl. p. 304. 267. Pkarm> EVPHKASIAE Uerba. Eupbrafia officinalis^ foliis ouatis lineatis argute dentatis linn. Spec. pl. p.841. Euphrafia offici- narum c b. Icon-" regnavlt Botanique, VEu- fraife. Pl. annua, in pratis et montanis vulgaris. h e r b a inodora, fed fubamara et adftringens, vt et folutioni vitrioli martis nigredinem inducat. Oiim tanguam oculorum efficax praefidium in variis eorundem morbis, caligine, lippitudine, inflamma- tione, exulceratione, catara&a aliisque in medium produfta. Vnde et nomen eius in Europae linguis tantum non omnibus ad hanc virtutem refpicit. Fa- cem praetuliffe videtur gordonvs (Lil. med. Ed. a. tps. Fol. 146. <*.) » cui externe in aqua deftillata com- pofira, etintrinfecus in fyrupo arrifit, applaudente paullo poft ARNOLDO DE VILLA NOVA, qui nquam Euphragiae (Breuiar. Praft.), item vinum euphragiatum (Lib. de vinis.) commendauit, et ali- quantoferius sylvatico 3 pofteaque infigni medi- corum caterua, quorum nomina et fcriptorum loca iignificat zornivs (Botanol. med.p.zpo.). Haecce lisire geitientibus etiam fatisfacit FRANCVs(£wj»//nz- gia EVPHRASIA OFFICINALIS. i87 gia herba medicina polychrejla, verum oculorum folamen iV7-). Sunt et inter hofce, qui puluerem aromate miftum ingerendum, vel herbam pani incoftam, item fuccum oculisinftillandum, curarunt. Mireris me- rito varietatem diftlciliorum oculi affectionum, qui- bus ftirpem oppofuerunt, et ludicram faepe eandem adhibendi rationem. Plurimi tamen fubftiterunt in vifu debili acuendo, vt et hildanvs (Cent. epijl* n. sp.) eius vfu feptuagenarios, ob vigiiias et ftudia vifu orbos, eundem recuperaffe enunciauerit, et lanzonvs (Oper. omn. Laufann. 173S. T. 2. p. 394.) viri quadragenarii poft alia irrite tentata, vini Eu- phrafiati ope conualefcentis, mewinerit. Hocce vi- nuro nominatim frequenter per longum tempus vfur- patum eft, quod quidam fimplici herbae infufione cum vino, alii, de confilio arnoldi, fermenfatione cum mufto pararunt. Male vero in amico quodam lobuh (Stirp. aduerf. p. 2zo.) ceflit experimentum, vt qui leui cataphora et Jacrymatiunculis tentatus, ex illo per tres menfes poto amborum fere oculorum ia- fturam feciflet, fluxionibus prope fuppreflus. Nonne idem, quod aliis, vifu caligantibus folatium vnice at- tulit, roborando neruos, huic detrimento fuit, vi- num fcilicet. Quidam calidam et ficcantem herbam fibi repraefentantes reftringunt vim ad eam caligi- nem, quae frigidam caufam habet (sim. pavlli Quadrip, p. 325). Am biguis iftis experimentis non fido, i88 PERSONATAE. fido, nec exiftimationi, in qua apud Islandos fuccus expreflus in dolore vel aliis afFeclionibus oculorum eft (eggert olafsen Reife durch Island Voi.i. p. 2zp.) quae tamen vtpote profefta a piebe indofta nec auftoritatis praeiudicio occoecata maioris eft fa- cienda, quam ifta prius enarrata, donec certiora edocear. Aqua eius deftillata pro collyriis adhiberi poterit Joco aquae Rofarum vel /implicis deftillatae, fi quid lucri ex afTeftatione in formuJis fperari poflit. Iftericis vino decoftam mederi quidam (bock Kreutterbuch p.107. hoffmann in schrod. p- 412.) recenfent, fed experientia non confirmata recentius. PRAEPARA T T M. aqva evphrasiae offic. German. SCROPHVLAHlA. linjj. Syft. veg. p. 468. Gen. pl. p.ju.' 268. Pharm. SCROPHVLARIAE vulgo f. cum epitheto VVLGARIS Ph. Ed. Radix; Folia. Scmphularia nodofa; foliis cordatis trineruatis, caule obtufangulo linn. Syji veg. I. c Scrophula- ria nodofafoetida c. b. Icon: Scrophularia rivin. ir~ SCROPHVLARIA NODOSA. j89 irreg. mon. Tab. 107. Planta perennis, in vm- brofis ad pagos et fepes crefcens. Luridi afpeftus eft ftirps, foetens inftar folio- rum EbuJi vei florum Paeoniae, vt totum genus cur- culionibus mifere depafcitur, ingrate amara. Obfo- leuitfenfim vfus eius medicus. Radicis potior olim Jaus fuit. radix tuberofa, conftans ex nodis aggregatis inaequalibus parce fibrofis, albida, foetens pariter, fubacris et amara. Sicca radix et odoris et faporis mitioris eft. Nodofa eius ftgura videtur medicos primum in- uitaffe ad eandem contra fcrophulas, ftrumas, ficus et marifcos ani , praecipue autem haemorrhoides tu- midas, in auxilium vocandam. Teftium copiam hu- ius aliarumque virtutum allegat zornivs (Botanol. p. 6Z4.) ARNOLDVM DE VILLA NOVA, CRATO- NEM, SOLENANDRVM, HENRICVM AB HEERS, mayernivm, ettmullervm aliosque, quibus plures addi poffunt ex slevogtii Dijfertatione(De Scrophularia, Ien. 1720.), quae et ipfa diftis nouum pondusadiicereprofinehabuit. Anilem fuperftitio- nem, quod in amuletoin hifce conferret, praetereo, quum iam nimium videatur, pulueri, elecruario, ex- trafto, infufo, decofto pro interno vfu,vel fotui fiue vnguento vario pro externo, fidem tribuere: In haemorrhoidibus dolentibus et frigidis diflipandis no- mi- 19» PERSONATAE. minatim slevogtivs {l.c.p. 27.) adeo eam praedi- cat, vtneque certiorem neque celeriorem in aliis re- mediis efFeftum defideret. Si quid heic refoluendo praeftet, anodyna quoque natura in cenfum vocanda eft. Transiata etiam eius laus ad vlcera, ad fca- biem aliaque mala, quae iteratis experimentis opus habet. folia fupparia radice viribus habita. COMPOSITVM. EMPLASTRVM BE SCROPHVLARIA Pfl. W. p. 71. Ex foliis huius et Digitalis cum pinguibus et refinofis et aerugine mixtis. Viceribus antiquis et fcrophulis dicatum. 269. Pkam. SCROPRVLARIAE AQVATICAE f. BETONICAE AQVAT. Edinb. Folia. Scrophularia aquatica^ foliis cordatis obtufis pe- tiolatis decurrentibus, caule membranis angulato, racemis terminaJibus linn. Spec.pl.p. 864. Scro- phularia aquatica maior c. b. Icon: FL Dan. Tab. S07.Bori.Jiom. T.Z. Tab.89, REGNAVLT Bota- nique, la Scrophulaire. Pl. biennis in aquofis frequens. Priori SCROPHVLARIA AQVATICA. 191 Priori minns foetens, fapore quoque inferior. foli a eius iisdem malis oppofita, etfi rarius. Sed accefiit alia commendatio, ad odorem ingratum fa- poremque naufeofum Sennae absque iaftura eius- dem virium corrigendum. Yquetayae vel Liquita- yae nomine Brafilienfibus hoc fme celebrata. Didi- cerathanc vim marchantivs a Chirurgo eBrafi- lia reduce, qui quidem rem arcanam fecerat, ied imprudenter inter folia comminuta femina relique- rat, exquibus, terrae mandatis, emerfit difta Scro- phularia, cum qua et indigena ftirps hacce effkacia congruifle dicitur (Mem. de 1'Acad. defc. de Paris 1701. p. 27J".). Drachma eius dimidia drachmis duabus Sennae admixta hanc acrimonia neruis et cerebro inimica exui monuit boerhaavivs (Hijl. pl.hort. L. B. P. 1. p.jrfj. Olim et in Pharmacopoea Edin- burgenfmm pro infufo Sennae dimidia vel maior pars Scrophulariae addita; fed ex ea a. 1756. iterum re- iefta» Nec videtur ftirps per fe naufeofa et fbetida aliam fimilem corrigere pofie. Vulnerariam praeterea depraedicarunt, adeo vt in obfidione Rupellenfi ad finem vulnera ea vnice fa- narentur (chomel UfueUes Tonuj. p. 4 PERSONATAE. nucleo ineffe, fed hunc blandum oleum continere. —- Succus contra in putamine reconditus acris eft, in* flammat exulcerat, vt etcauftici inftar Indi eum ad verrucas, lichenes, fungofas carnes aliasque excre- fcentias delendas illinant, item dentibus cariofis ad eosdem perdendos inftillent, nec non vlceribus bru- torum ad eadem mund.Mida (dacosta /. c). Non abfonum igitur eft, ingefta Anacardia fauces, gut- tur, ventriculum inurere, febres accendere, quibus adjioitur paralyfin et mentis alienationem infequi (matthiol. in dioscor. Lib. 6. cap.5. p. 985. Ed„ bavh.)- Succo dicto cum calce mifto cbarafteres pannis goffypinis aliisque loco atrarhenti infcribun- tur, nulla lotione delendi. (dacosta /. c); alil duftibus adhuc madidis eodem finecalcem infpergunt (osbecks Ofiind. Refa p. 20$.). Aliud atramenti fcriptorii genus paratur ex fruftibus immaturis contu- fis addito lixiuio et aceto (camklli p.60.). Cultri apiei infixa haec nux, fi candelae admouetur, mox flaramam capit, ftrepitus excitat, fcintillas variorum colorum fpargit, quibus impoftores in India credulis imponunt (dacosta), PRAEPAARTA ET C OMPOSTTA. ELECTVARtVM f. CONFECTIO ANACAR- dina mesves. zwelff. Animaduerfin Pharm. augujl. p.34S. Ex Myrobolanis, aromatibus quibus- dam VITEX AGNVS CASTVS. i?S dam, Nigellae vel Erucae femine, Caftoreo, Ana- cardio, varia mifcela in eleftuarium redaftis. Et corporis et animi vires reftaurare creditum. Exula- uit merito ex officinis hodiernis. Quosdam eo in- gefto eua/ifte maniacos legitur (casp. hoffm. de med. offic Lib. 2. p. 487-). MEL ANACAROIVM AZARAVlI. ZWELFF. /. c. p;$6. Obfcure defcriptum, fed nihil refert, quum iure expulfum fuerit. V I T E X. linht. Syft. veg. p. 473. Gen. pl. p.326. 271. Pham. AGNI CASTI Semen. Vitex Agnus caftus; foliis digitatis ferratis» fpicis verticillatis linn. Spec. pl. p. &90. Vitex foliis an- guftioribus cannabis modo difpofitis c. B. Ayvosf. Avyo$ Graecorum. Icon: regnavlt Botanique, TAgnus caftus. Varietas foiio latiori depifta exftat in dv hamel Traite des arbres T. 2. Tab. toj. Arbor Europae auftralis, Siciliae, Neapolis, nec non Halepi, locis paluftribus crefcens. Caftitati feruandae apud Graecos facra oiimfuit. Eo flne in thefmophoriis, h. e. facris Cereris, matro- nae caftitatem cuftodientes, foliis vel ipfo frutice ad H 2 ftrata P 1 J$S PERSONATAE. itrata vfae funt (diosc. Lib. i. eap. /jj*. galek. de fimpl. Lib.6. p. 780. Ed.-Ricc. plin. Hifi. nat. JJb. 24, c. 9. p. no2. dalech.). Vnde et nomen Ayvog, cui Latinum caflns idem fignificans maie addi- tur. Eadem virtute olim claruit fruftus, vt et Mo- nachorum piper a serapione vocaretuf. Perperam hicvetufto vitio a pharmacopolis se- mkn dicitur, quum bacca fit giobofa, mucronata, magnitudine fere grani cannabini, fufco-nigricans, infra calyce cinereo denticulato dimidium veftita. Odor eius fragrans, fapor autem acris aromaticus; quod vero de recens colleftis baccis intelligendum. JVana quae in ofticinis feruantur, inertes pierumque funt; vnde forfitan omnino vfurpari defueuerunt quae Graecis tamen in affeftionum infigni varietate in pre- tio fuerunt Iure calida et ficcans vis illi adfcripta, nec perperam adflatus pellendos efficax habita, for- fitan et ad vifcera obftrutta referanda (diosc. ga- le«.). Cetera nimia funt Nec reftinguere poteft impetum ad venerem, vtveteres voiuerunt, fed ex- citare potius oportet remedium aromaticum. Attamen et intrauit essentiam castita- tis 10. MiCHAtiLis et varias aqvas castita- tis, horstii, mvnsichti et aliorum. GRA- (SRATIOLA OFFICINALIS. G R A T I O L A. uns, Syft. veg. p. 60. Gen. pl. p. ?J. 157 Pharm. 272. GRATIOLAE Herba; Radix. Gratiola officinalis; foliis lanceolatis ferratis, flo- ribus pedunculatis. linr. Syfi. veg. I. c. Gratiola centauroides c. b. Cfr. kostrze wski Dijf. degra- tiola, Viennae 1775. cum figura non fatis aceurata» Praeftantior icon: Flor. Dan. Tab. 363. re« gnavet Botaniqite, Ja Gratiole. Pl. perennis in vdisEuropae auttralioris Germaniae, Auttriae, HeU uetiae, Galliae, Italiae crefcens. matthiolvs creditur (kostrzewski /. c. p. £•) primus effe botanicorum, qui eius meminerit. herba valde amara et naufeofa eft, absque odore. Refpuitur a pecoribus fic, vt prata, in qui- bus copiofius crefcit.inutiJia cenfeantur (hall. Hifi. jlirp. hetvet. n.329.). Equi autem pratis admi/fi ab ea- dem vehementer purgari, et, nifi abigantur, ema- ciari compertum (iaoch. camerar. Hort. med. tt phitof.p.tfy. gledistschs verm. Abhandl. T.3.p.3l6.). Sicca herba viridi et fuccofa longe debilior eft (linn. Amoen. acad. Vol. 7. p.jo6.). Succus eius expreffus non eo gradu amarus eft, vt refiduura (bovldvc, in Mem. de 1'acad. R. d. fc. 1705. p. ifa). Infpiffatus N 3 fal i J38 PERSONATAE. fal commune Iargitur(MARCGRAF in Mem. de PAc. des fc. de Berlin 1747. p. 7j>.)< Vnciae fedecim berbae ficcatae Jargiuntur extra&i aquofi vnciasquatuor cum tribus drachmis, extrafti fpirituofi fecundi ex refiduo nonnifi grana quadraginta quinque emerierunt (/. c p. iph). Spiritu vini igitur longe nrinus, quam aqua eruitur (Conf. /. c. p. 192.). Aquam itaque conue- nientiflimum Gratiolae menftruum efie colligitur. Ad efficaciora purgantia pertinet. Quin faepe aluum eluens, fimul voroitum excitat (conr. ossner Epijl med. Lib.3. Epift.31. p.p4-b. dodon. pempt.p.361 boerh, Hifi pl hort. L. B. P.i.p.308. ff bergii Mat. med.p.26.). Pituitam et bilem co- piofe eliminat. Haud pautis fufpeda vis purgans quoque vifa, et tormina et hypercathariin inde fuc- ceififle obferuatum (chomel Ufuett, T. 1. p. 48.) (bvrckel DijJ. de Gratiola, Argent.). Hinc ro- tmftioribus vnice nonnulli deftinarunt (chom. /. c). Hinc et vehiculo vel mifcela et praeparatione varia, faepe nimium operofa, (Vid. e. c. freitag aurar. wd gal. chym. Lib. 2. c. 43-p. 398. fq.) praecauere in- commodis oriundis conati funt Multi in hunc finem laftevaccino (bovldvc#Ti?/». cit.p.187, geoffrov M m. Traite T 6. p, 42.) decoquendam fuaferunt. Alii Cinamomi, Macis, Zingiberis vel feminis Anifi tantii- lum, Glycyrrhizam, Saccharum, paifulas addiderunt (chom, herm. tabernaem). Imoeft,quinonnifi poft GRATIOLA OFFICINALIS. 199 poft praeparationem corporis oleo et mellitis faftam die fequenti conceffit, et, ii ingratus fenfus oriretur, copiam tepidae aquae fuperbibendam fuafit (boerh. /. c). IMirius contra ea aliorum de vi eius purgante iudicium eft, nec vllo incommodo et absque vlla in- ternarum partium laefione eam operari affirmant (cordi Hijl.pl. Lib. 1. cap. z. p. $6. Edt gesm. ettmUll. Oper. T.i. f.163. Ed. mang.). Sine dubio et hic diathefis aegri et dofeos iufta ratio ha- benda. Varia pulueris quantitas affignatur. Scrupulus iam vnus cum robe Sambuci fumtus c. gesnkrvm (Epift.l.c.) per vomitum et aluam cop/ofa pituita et aqua non/ine mo/eftia liberauit. Eadem dofis bis data vna die faepius aluum duxit cum naufea et vomituri- tione, effeftu et in alterum diem continuante (ber- givs /. c); vnde patet minori adhuc dofi locum effe. Exhibere tamen alii ad drachmam dimidiam (cho- mel/.c), fcrupulos duos (hermann. Cynof.T.i. f- S4°.), imo ad drachmam integram (tovrn. pl. de JParis T.z. p. 44. et bocler in not, ad herm.), non veriti funt. Pro infufo vel decofto largiorem quidem concedere licet dofin, fed in tam efficaci ftirpe non pugilli vel manipuli menfura, (vt a tovrnefor- tio, chomelio, geoffr o y faftum) fed pondere pariter determinandam. Quodipfumadrachma vna ad fefquialteram vel duas fupraque paucis definitur J\ T 4 DO- 200 PERSONATAE. (nonoNAEvs, i. bavh., herm.). Typographieo fine dubio vitio apud mokisomvm (Hift. pi. T z. p. 480.) vnoia vna ad duas fupraque fignificatur. De- coftum, praecipue diuturniori mora paratum, in- fufo cenfeo eflicacius. Nam praecipua vis purgans latet in pulpofa parte. Succus nimirum exprefTus et infpiffatus ad dofin 24 vel 30 granorum blande pur- gat absque vomitu, fed lorium efticaciter pellit. Ex- traftum vero ex refiduo poft expreifionem aqua eru- tum et amarius eft et eadem dofi violentius purgat (b ov ld \ c l.c. p. i$p. fq.). Quibusdam, praeter aquo- fum infufum, placuit vinofum, item conferua. In clyfmate ad pugilium vnum aquae vel lafti vei eius fero fncofta fecuriorem vfum promittere vifa fuit (CHOMEL /. C. GE OFFROY /. C-). Inmultis igitur morbis, qui purgantibus opus habent, Gratiolae locus eft. Sed in quibusdam ab auftoribus memoratis non purgandi vnice facultate, fed et refoluendi efficacia auxiiio fuiffe arbitror. — In bydrope vario (hevrn. Prax. med. p.332. c ame- rar. Hori. med. I. c. qui extraftum cum Cinamomo in pilulas redaftum Iaudat. ettmull. /. c. Tom. 1. f. 716.), afcite (helvich. Mifc. N. C Dec. 3. A. $ et 6 Obf. 67. p. 133. fq.), anafarca, (ioel Oper. med. T. 4. Lib.4. feB. 1. p.372. hartm. Oper. med. chym. p. 60.) a bene multis frequentata. Oportet hic vero ante omnia inquirere, an vifcerum viriumque conditio pur- GRATIOLA OFFICINALIS. aoi purgans eiusmodi forte ferat, et difpicere, an in diu- reiin magis quam alui folutionem natura inclinet. — Alii ad vifcera obftrufta referanda, febres intermit- tentes proiligandas, rheumatifmos diffipandos profi- cuamdeciarant; fed relego leftores ad diifertationem indicatam cl. kostrzewski, in qua teftimonia ha- rum virtutum fparfa leguntur. — Addenda tamen vis anthelmintica a multis percepta, qua plures ver- minofos, ferocibus fymptomatibus ftipatos incanta- menti inftar fefe fanaffe laetatur angelvs sala ( Fjfent. veget. SeB. 5. cap. 9. p. yS. fq.). Infufum aquofum fuum pretium pro hoc fine approbauit (bo vld vc/. c. p. i#7. fq). Clyfma ex decocio non minus vermibus infeftum fuit (tabeknaemont. /. c). Folia vel reeentia, vel in puluere, vulneribus applicata conftitit ad confolidationem eorundern fa- cere (tabernaemontan. /. c. caesalv. deplant. p. 26$.), in vlceribus autem recentibus fomenti ca- lidi inftar conferre (zwing. Theatr.prax med. P.i. P-S3 1 -)* Minus notum eft.herbam conquaflatam et extrinfecus adhibitam in arthritide et rheumatifmo necnon tumoribus a coagulo tam lafteolquam fan- guineo, vt ecchymofi, praeftantiffimum refoluendo ef- feftum exferere (Ex narratione cel. tissot coram ftatre adolpho mvrray Prof. Vpfal. fafta-). Nf ra- 2QZ PERSONATAE. radix cylindrica, calamum craffa, geniculata, alba, horizontalis, fibris defcendentibus. De vi hu- ius medica plerique tacent, vt inde coniiceres non- nifi herbae illam competere. Sed vix cedereradi- cem ifti, recentiora praecipue experimenta docuerunt. Et haec intenfe amara fimulque adftrictionis ienfum edit (bov ldv c /. c. p. iSS.). Vncia fefquialtera drach- mas duas et dimidiam extrafti aquofi erogat. Huius grana quindecim ad viginti quatuor mitius purgant, quam idem pondus extrafti foliorum. Spiritus vini et de radice minus extrahit, quam aqua (/. c p-ip3-)- Specificum in dyfenteria et Ipecacuanhae aemulum ad drachmam dimidiam velintegram 5 modo non ni- mios progrefius fecerit, habita (a bovldvc /. t. p-iS8.). Wallachis quoque in hoc morbo famiJiaris kramer Tent. botp.iS.). Ad hanc ftirpis partem refero experimenta recentius Viennae in nofocomio Hifpanico etiftoSti Marci iuftituta, etfi, qui de iis recenfet cl. kostrzewski (JDiff. cit.) , quae prae- cife fuerit pars, non ediflerat, de puluere Gratiolae niodo loquens, et ad finem opufcuii (p.tj.) etiam faturatum infufum herbae explorari ibidem fignifi- cans. Exiisvero, quae ferius ill. u b. de storck (jned. prakt. Unterricht T. z.p.jif. et inter form. p. 52.) de viu m hydrope expofuit, colligo, radicem intel- ieftam fuifie. Saepe prodeffe hanc, vbi reliqua diu- retiea et purgantia inertia ftwt, et quidem in puluere ad GRATIOLA OFFICINALIS. 203 ad drachmam dimidiam pro dofi per plures dies con- tinuos datam, vel in nimia aegri debilitate vel anxie- tate quouis biduo vel quatriduo, item in infufo vi- nofo ex radicis drachmis duabus per horam vino ad colaturam Jibrae vnius infufis, fumendo onani biho- rio vncias duas. Puluis radicis vomitum pxcitauit, non vero ille ex extrafto plantae cum faccharo para- tus(Ko$TRzF.wsKi/;.(f4.). Tres maniacos aJiis mui- tis fruftra tentatis puluis Gratiolae perfe&e fanitati reftituit, quibus deco&um radicis Graminis loco potus vulgaris, et vefperi plerumque paregoricum datum fuit (/. c. p.jz. fqq-). Nofacomium Marci Vindobo- nenfe recepit quoque fequentem puluerem: Rf. Ex- traft. Gratiol. $j Sacch. alb. Lap. cancror. ana 3'ijfi Sem. Foen. 5J M- F- pulv. tenuifiimus, cuius initio ter de die grana decem fumantur augendo fenfim do- fm, donec per diem drachma integra confumatur. Hic profuit in vlceribus venereis nafi, faucium, fron- tis, artuum, carie offium, tophis, cancro venereo, phymofi, eaadeo, quae in gangraenam vergebat, tefticulo venereo a gonorrhoea retropulfa, buboni- bus, fiuore aiboa labe venerea, arthritide. Sed in quibusdam aegris nonnili lotium mouit, in aliis fu- dores, quidam et ptyalifmum leuem inde expertifunt (Lc. p.s».). — Conftat igitur, ftirpem hanc, et refol- uendo tenaces humores et materiam peccantem mul- tiplici via euacuando, faiutarem fuam efficaciam exer- cere. PRAE- 204 PERSONATAE. ACANTH. MOLL. PRAEPARA T V M. eitractvm Cod. tned. Parif. p. j"o. Ph. avftr. prov. p. 173. Infufione herbae cum aqua et fubiequa infpiiTatione. Pretium fupra indicatum. A C A N T H V S. li nn. Syjl. veg. p. 4S4- Gen. pl. p. 327. 273- Pharm. BRANCAE VRSINAE vulgo, ACAN- THI Ph. Parif. Folia; Radix. AcanthilS mollis; foliis fmuatis inermibus linn. Spec.pt. p.Spi. Acanthus fatiuus f. mollis Virgilii c. b. Icon: regnavlt Botanique , 1'Acante ou la Brancurfine. Hort. Roman. T. 3. Tab. 13. Pl. perennis, frequens in humidis ltaliae inferioris et Siciliae. Frigus hiemale in hortis Germaniae qui- dem fert, fed non floret fub dio. f 0 l 1 a in/ipida, vifcofa. Horum loco plerumque pharmacopolae colligunt folia Heraclei Sphondylii, quem errorem, etiam a z or ni o (Botanol. p. 14) pro- pagatum, iam (App.med. T. 1. p.2j qua e e ft Veronica montana R1 v 1 n. Tab. ps- Gratior enim fapore magisque refoluens et roborans ab iftis exiftimatur. Sed noluit prior cedere iuri fuo, quamuis et huius fama fenfimin medicina feriori confenuerit. PRAE- ao8 PERSONAT. VERON. BECCAB. praeparata: AQVA VERONICAE C V M VINO Pll. IP". p. 24. quae nulla in re valde eminet. ixtractvm /. c. p.SS. Aqua paratur. Vix vnquam amplius praecipitur. svrvpvs t.c.p.219. Abftergens et confotf- dans vis illi adfcripta in vitiis praefertim pulmonum ac renum. 27T. Pharm. BECCABVNGAE Herba. Veronica Beccabimga; racemis lateralibus, foliis ouatis planis, caule repente l inn. Spec. pl. p. itf. Anagallis aquatica maior (item II. minor) foiio fub- rotundo c. b. Icon: Flor. Dcm. Tab. 5». re- gnavlt Botanique, laBeccabunga. Pl. peren- nis ad riuos et in foflis fluentibus copiofa. herba recens fcatet fucco aquofo aliquantum atnaro, vix adftringente. In tenellis foliis fapor ma- nifeftior. Saporem Nafturtio fimilem tribuit herbae schwenckfeld {Jlirp. Silef.p. tf.) , fubinde tamen plane infipidam reperit. Verno tempore acetaria in- trat (1 d. et schreber Sammt. T. j. p. 31.). Recens merito efflcacior, quam ficca, iudicatur, quum id, quod volatile infit, vt in nafturcinis, ficcando pereat. Con- VERBENA OFFICINALIS. 209 Contra fcorbutum valere multi fibi perfuadent. Optima forma e/rin fucco, cuius vnciae duae adqua- tuor epotentur, etiam in connubio feri iaftis (chom. Pl. ufuellet T. 2. p. 238.)- Solet quoque cum fucco Cochleariae vel alius efficacioris antifcorbutici com- mifceri, vt acrimonia huius nonnihil mitigetur, fo- Iiesti praeuio exemplo {Obferv. et Curat. Lib. zo. Obf. 12. Schol. p.306.), qui et fyrupum ex vtroque fed coftione parato impenfius laudat, quam fperare hodie fas eft. Vlcus fcorbuticum tibiam fere vniuerfam oc- cupans et ad os vsque defcendens in fcorbutico fola Beccabunga in cereuifia cofta et applicata confolida- tum narratur (sim. pavlli Quadrip. p.2jp.). In vniuerfum titubare incipit herbae laus, nec imme- rito; ideo non opus eft, aliis praeconiis de vi rek- randi obftrufta vifcera, diffipandi podagram rel. diu immorari. VERBENA. Linn. Sijfl. veg. p.61. Gen. pt. p. 16. 11'€. Pharni. VERBENAE Herba* Verbena officinalis; tetrandra, fpicis filiformibus paniculatis, foliis multifido-laciniatis, caule foli- tario linn. Spec. pl. p. 29. Verbena communis Afpar. medic, Vol. II. 0 flore 210 PERSONATAE. flore coeruleo c. b. Icon: Flor. Dan. Tab. 62$. r e- GNAVLT-Soto. la Verveine. Pl. annua, in viis et iocis ruderatis crebra. I Videtur eile li^a, jSora.vn f. Tn^i^imct dioS* coridis (Lib. 4. cap.61). herba inodora, fapore fubadftringente et fub- amaro inftruitur. Hinc non muJtum bonae frugis fpondet. Nec facile cum hifce et negleftu herbae apud folidiores medicos hodiernos, efficaciae teftimo- nia, quae hinc inde ab auftoribus fparguntur, con- ciliari poffunt. Nolo ad vetuftiora tempora regredi, quum, de quanam flirpe praeciCe loquantur, non li- queat. Operae tamen iudicauit pretium haewivs (Rat. med. P.6. p.zpz.) quorundam ex iftis effata cita- re ad vfum m doloribus capitis inueteratis, quibus et ipfe herbam opportunam cenfuit, confirmandum. dodonaei et plateri, quos etiam allegat, au- croritas nihil ponderis hic addit, quum a veteribus de applicatione externa difta vnice enarrent fork- stvs (Oper. omn. Lib. 9. Obf. 32. p. 301.) vero fingu- lari cafu Verbenam viridem nonnihil contritam collo aegri atrociffima cephalalgia diu vexati appendit, nec auferendam permifit antea, quam exficcata per fe caderet, optimo, vt ille quidem fibi perfuadet, fuc- ceffu. Sed non fido amuletis, quae nec halitus vl- los fpargunt, nec a madida cute reiblui fefe patiun- tur. VERBENA OFFICINALIS. six tur. Legitur et p/anram recentem vel folam vel cum radiceRhodiain formam cataplafmatis contufam vtili- ter capiti circumiigari, item decoftum (eitmuh. Colleg. pharm. in Schrbd. Oper. T. i. p-7i3.~). Nec ma- ioris facio hartmanni (Prax. chymiatr.] Tom. i. in oper. Ed. iohren. p. ?j".) arcanum fic diftum omni cephalaigiae accommodatum, ex aquae Verbenae de- ftiliatae vnciis quatuor cum fpiritus vitrioli guttis qua- tuor, faepius ingerendum, et Verbena contufa capiti impofita Quo tamen feminam a diuturnis et rebelli- bus contra alia remedia doloribus, ex inquilino capitis vitio, vt videbatur, oriundis liberaffe fefe gaudet exi- mius aliis multis documentis de haen (/. c. p. 304.), in eomodo defleftens ab hartmanno, quod fic- cam appenderet herbam. Sed faepe id> gloriam cu- rationis deportat.quod vltimo in auxilium adhibitumj et ipfe praeterea ill. vir (/. c. p. 314.) plura exempla defiderat. Et haecce vnice fama haenii duftus attuli. Ceteris tanto breuius perfungar» Vim febrifu- gam fucci vel extrafti etiam noftro feculo quidam ite- rum tangunt, tovrnefortivs (P/. de Paris T.2. p. 120.) item chomelivs (Pl. ufuell. T.z. p. 86.). Hic idem in claffe ophthalraicorum colloca- uit. Tantum illi tribuit aquae deftillatae vel eius fucco in ophthaimiis di/Iipandis. Ad gargarifma in angina decoftum, vt aiia adftringentia magis fre- 0 2, quen- H 212 RHOEADES. quentata, concedi poteft. Attamen absque damno medicum ibrum Verbena carere poffe arbitror. PRAEPARA T V M. AQVA DESTILLATA Ph. W. p. v Graecis. Pl. annua, tefte lihneo, in Europae auftralioris ruderatis(.Spec.p/. p.726.), item agris (eivsd. (Mat. med. n.280.) cre- fcens. Dabo id fieri ex delap/is cafu feminibus: Afiae autem calidioris veram incolam habeo. Co- I Jitur in Europae hortis ob varietatem coloris et ple- nitudinis florum, vti et ob femina; in orientalibus autem regionibus Opii praecipue caiifa. semen vtriusque exiguum, reniforme, vtrin.- que gibbum, rugofum, adeo numerofum, vt ex vna radice vnica aeftate 32000 femina computarentur. (HNN. 111 l 2IS RHOEADES, (linn, Ph.il. bot.p.sQ- Nomen atbi ferri quidem poteft ob candorem feminis, fed color in nigro potius coeruleo cinereus eft. Haecfemina, licetexeadem theca, quae Opium erogat, proueniant, virtutis ta- inen vere fomniferae expertia funt. Contrariam ga« leni de largius ingefto femine (de aliment. facult. Lib, i- cap. j/, qui inde foporem adeo induci perhi- bet), bScleri (in herm. Cynof. M. m. T. i. p. 43s.)\ condimenti autem inftar panibus vtiliter infpergi galenvs(/. f.)- Ita et Tridentinis (matthiol. Comment. in diosc- p.764. Ed- bavh.), Aegyptiis (Profp. alp. in Hijl- nat. Aegijpt. T- 1. p.160, fq.), Perfis (chardin Vo- yage en Perfe T. 4, p, 32.) efcuJentum. Verum nd- huc hodie copiofe in Polonia (gvettard Mem. fur differ. parties desfc. et d. art. T. i- p- CXIV.), in Si- lefia (tralles de Opio T. 1. p. 'j ita vt vtrum- que PAPAVER SOMNIFERVM. 22? que liquidum Opii crudi vires exerceat. Diuturniori eius coftione, per diem vltraque protracra, auolat, ita vt etdecrementum ad libram definiri poffit,proutaffe- uerante bu'chnero(ui Dijf.de genuinis Opii ejfectibus, refp. schwarz §36.) vncia dimidia extrafti aquofi per tnginta fex horas cofta grana duodecim perdidit, et vires fere omnino fufflaminentur. Idque contin- git, fiue fpirituofum extracrum, quod aiias altero ef~ ficacius eft, fiueaquofum, longiori coclione torqueas. Torrefaciendo Opium fuper lamina ferrea pariter fen- fim fua efncacia priuatur (Cfr. tralles de Opio SeB. 1. cap.3. p. 149. /##•)• Aetate odor debilior fit visque fimul minuitur (alston l. c.p.146.). Nec poffet effeCTSS Opii in corpore animali tam celer effe, nec tantus ab exigua mole, nec deferuere effectus diu ante, quam piiula opiata euomeretur, nifi depende- ret a particulis fubtiiiffimis, quae vim longe prius exerceant, quam Opium folutum maffae fanguineae fefe infmuare poffit. Quaenam Opii vfus in praxi medica habuerit initia, quos progreflus, cII.le clerc (Hifi. de la Me- decinep.210.fq.) alston(/.c. indea p. 124.) et tral- les (/. c. inde a p-H-) ex optimis fontibus et propri^ iudicio egregie expofuerunt, etvberius, quam heic loci fieri poflit Contractiorem tamen hiftoriam hic legere non pigebit. Vtrum Graecis anAegyptiis glo- ria primum cognitae virtutis ilhus foporiferae debea- Afpar, medk. VoU II* P tur, 226 RHOEADES. tur, difficile eft ad definiendum. Probabile aurem Graecis deberi, etmppocRATis aeuo velnon mul- to ante fuifledetectam. Ipfe tamen, fi Opium no- uerit, adhibuiffe illud vix videtur. Euidens etiam eft, nomine /un'za>v , eumfubinde purgantem plantam intellexiffe, quae, quantum apparet, Peplus, Euphor- biae fpecies, eft, et vocem Wv/xov in aliud quoque fomniferum quadrare. Certe iis in cafibus, quibus iam Opium adhibetur, non in vfum ab eo trac]um eft, vt in doloribus, fpafmis, profluuiis confopiendis. diagoras, contemporaneus fere hippoCratis, nouit vifum obnubilare et fomnum ciere, indeque repudiandi illud argumentum cepit. Secta autem empirica de frequenriori vfu medico bene mefuit. ltaSERAPio faepe vfurpauit catapotia ex Opio et Hyofcyamo. Et poft eum demum heRaclides Tarentinus, qui variis vtebatur remediis, quae Opium comprehendebant. Dein poft empiricorum tempora, quummedicina Graecorum Romam migraret, Opium iterum negleftum eft, nec in merito pretio habitum. celsvs nonni/i fumma neceffitate anodynis vti fua- det. Poft hunc dioscorides etGALENVS eiusin fcriptis fuis crebro meminerunt. Pofterior tamen ti- midusin eoexhibendo fuit, etAenvs, trallia- nvs, pavllvs aliique Graeci rariilimeOpium com- mendarunt. — Attamen antiquifiima quaedam com- pofita exftant, quae Opium continent, vt Phiionium, cuius PAPAVER SOMNIFERVM. 227 cuius inuentor philo eft, cui galenvs inter anti- dota primas tribuit; Mithridntum damocratis, multis a plinio Jaudibus condecoratum; Theriaca ADiUROMACHi, Archiatri Neronis; item MaiTa pi- lularum de Cynogloffa, quae trallianvm aufto- rem habet. Quum dein fenfim medicina vna cum bonis Jitteris ad occafum vergeret, refufcitarunt ite- rum Arabes, et inter hofce rhases, avicenna, avenzoar rel, meritam Opii exiftimationem. Inter Europaeos medicos.vacillante adhucergail- ludfiducia.THEoPHRASTvs pARACELSvset ver- bis et felici artis exercitio illud commendauit. Dignior omnino imitatione et efficacior eias praeco fuit pla- tervs. Quae inter Heiuetos parta gloria ad hal- leri et tissoti vsquetempora permanfit. Apud Belgas sylvivs ab helmontio, praeceptore fuo vel amore in Opium initiatus, tantum illi tribuit, vt cauillatores inde doftorem opiatum eum vocita- rent, nec forfitan omni iniuria. Magis ideo profecit fubfequo tempore boerhaavii moderatio, nec theoriarum faliaciis fuperftrufta laudatio, cui fub- fcripfit swietenii, haenii totque aliorum, qui ex eius ichola egrefti funt, auftoritas. In Germania poft horstivm, sennerti, wedelii, lvdo- VICI, ETTMtiLLERI, BOHNII, FR. HOFF- MANNI, HEISTERI, WERLHOFII, TRALLESII rel. multorum nomina fcriptaque illud ornarunt. Ho- P 2 rura- 228 RHOEADES. rumque virtuteprouifum eft, ne quid damni ex stah- lii eiusque afleclae ivnckeri de Opio vituperiis praxi medicae accederet. Nec potuit non ab Anglis, efficaciori medicina in vniuerfum delectantifaus, cele- brari, inter quos sydenhamvs Laudano fuo li- quido praecipue fifus, praecedat, fed nominandi et MORTONVS, IONES, FREINDIVS, MEADIVS, YOVNGIVS, PRINGLEVS, WHYTTIVS, LIN- divs rel. tanquam celebriores Opii fautores, fimul- quefatendum eft, Anglorum experientia multasOpii virtutes antea ignotas in noftram cognitionem pri- mum perueniffe, vt in fequentibus abunde deciara- bitur. Ex Gallica gente hollkrii, ferkelii, RIVEKH, RONDELETII, iteffl HECQVETI, modo eius audaciafidemnonminuiflet.LORRYinomina hu- ius loci funt. Quid vero inter Suecos medicus folidior quiuis de Opio fentiat, propriam mentem interpre- tans, ill. a rosenstein (OmBarnfjukdomar, item Hus- och Refeapoteque) indicat. Variant mirifice euentus experimentorum cum fanguine, cui Opium adiectum, factorum. In qui- busdam Opio aqua ibluto attenuatus et fluidior fan- guis apparuit (schwencke Haematol. p. 1S8.). Ani- maiia, quibus per venam Opium fuit iniectum, in hif- ce quoque vifus eft tenuis et rutiius (freind Em- menol. in Oper. T.i. p. 117. fq.). alstonvs e con- trario coagulari eo potius et fpiflari fanguinem arbi- tratur. PAPAVER SOMNIFERVM. 229 tratur. Lac, cui affufa erat Opii iblutio aquofa, poft aliquot dies grumofam partem deiecit, cremorem in fuperficie habuit, ferum autem in medio. Sangui- nis ferum craffius albidum etnonnihil coagulatum eua- iit. Sanguis vero ipfe mox albidum coagulum in fundum demifit, fupernatans pars tenacior potius quam fluidior apparuit Huc et in fententiae fuae pa- trocinium trahit coagula fanguinis circa cor in cada- ueribus animantium Opio eneftorum (Med. Effaijs l. c. p. 1C0. fq.) , prout et concreti fanguinis grumus ex finu longitudinali canis extraftus (mead de venenis Oper. Gott. T.2. p.ipo.'). Quaecunque vero ab Opio in fanguinis crafi alteratio incidat: non apte fatis, ar- bitror, mutationes in quiefcente vel necati copia Opii animalis fanguine obuias applicari ad fangui- nem animalis vel hominis viui, iargius etfi Opium ingerentis. Etenim animalia per plures hebdoma- des admifta larga copia Opii nutrita, nihil in confi- ftentia fanguinis alienihabuere; et femina poft mui- torum annorum fpatium, quo Tincturam Thebaicam abundanter ceperat, vena fefta fanguinem faniflimo fimiiem prodidit (lettsom*s med. Memoirs p.124. fq. ). — Carni additum eam contra putredinem mu- nit, imolonge efficacius quam fai marinum (prin- gle Dif. ofthe army, App. Experim. 10. n.2.), fed de- bilius, quam cortex Peruuianus {Effay fur la Putre- fattion p.yo. fq. 4 47- fq-). Vtue vero inde colligas, ia P 3 C0J> 230 RHOEADES. corpore humano viuo idem contingere: mentio fa- cienda eft cadaueris iuuenis, quod , ex drachma vna Opii ingefta, paullo poft mortem tumoribus liuidisar- tuum, corrupteJa omnium liquidorum et intolerabili foetore, putredinem enatum manifeftauit (Mem. dt tAc. R. d. fc. apud tralles, /. c. Seffi.2. p. 182.). ln brutis, fi quod vlium aliud remedium, hoc certe creberrima experimenta fubiit, quorum prae- fertim illa autoni {Wfed. Effays Voi.5. p. 152. fqq. Art. 7.) why ttii {Works p. 307. fqq.) alex. mon- x o 1 iun. (Effays et Obferv. phyf. and liter. T 3- p. 297, fq.) lorryi (invANDERM, Recueil period. T 4. p. 68. fq.), s p r o g £ l 11 (Diff. exper. circa venena p. 28. fqq.). wirtensohnii (Diff- Opiitm vires fibrarnm cordis de~ bilitare etc. p.u. fqq.) bassiani carminati (de animalium ex mephitibus et noxiis haiitibus interitu pag. 732. fqq. 17770 memoranda. ]Nec negahdum,mul* tas inde veritates, quoad partem valde ingeniofe de eius natura nouiter erutas, alias in exercitio artis etiam obuias magis fuifle confirmatas. Conftitit in- de, quinam effeftus ex nimia dofi fefe efterant, quos nonnifi infortunio apud homines obferuare da- tur; quodnam praeparati genus alterum efficacia fu- peret; deleri neruorum fenfilitatem, motusque in mu- fculis poteftatem, fiue ingeratur per os Opium, fme peranum vel vulnus in cauum aliquod corporis im- mittatur, fiue extrinfecus fluida forma applicetur. Con- PAPAVER SOMNIFERVM. 231 Conftitit Opio dato copiam bilis praeter modum au- geri, fecundum experimentum cl. kaavw boer- ha a v e (Imptt. fac.diSt. Hipp. §. 434.) in cane, in cu- ius duodeno multa bilis poftea inuenta.turgente fimul bile ve/icuia fellea et duftu choledocho, et fecundum experimenta cl. cotvnnii (de Ifch. nernofa §.43.) in coturnicibus. Canes vero maiorem longe quantita- tem Opii ferunt, quam alia animaiia, antequam affi- ciantur, quin variis etfi fymptomatibus grauioribus correpti, mortis tamen iubinde periculum eluftan- tur (h a l l. Elem. Phyfiol. Ty p.dop. item lorry /. c p. 77.). Alia experimenta fubtiliora quaedam ar- gumenta extricanda pro fcopo habueront, quorfum quaeftio pertinet, vtrum Opium neruis vnice et quo- modo vim fuam imprimat, an et intrando fanguinis rnaflam operetur, porro vt potentia Opii in viribus cordis definiatur. Qui fenfum, prout Opium ob- tundit, ita et cordis vim frangere, ex iftuum eius paucitate vel debiii fiue deleta contraftione colligunt, vt ill. w h y t t , prouocant praecipue ad ranas, qua- rum cordi intra apertum thoracem adhuc relifto cir- cumfuderunt Opium folutum, vel per apertam in vi- cinia eiusvenam illud immiferunt (vt alex. monro /. c. Exp. 13. p. 330.), vel per diflettum abdomen Opium applicarunt. Sed fcitiffime et veriftime regef- fit magnus hallervs (Element. Phyfiol, T, $. p. tfop. item in Comment, nov. Gdtting. T.7.p.3,)> diflicilli- P 4 mum 23» RHOEADES. mum effe portionem debiJitationis animalculi diftin- guere, quae O.)io debetur, ab ea portione, quae violentiae vuineris, alioquin funefti futuri, debe- tur. Pugnant, contra Whyttiana experimenta, ifta cl. c a r m i n a t i (/. c. Lib. 3. pag. ijp. fqq. ) inranis, quibus per os Opium intrufum fuit. Kam in hifce, dum adhuc viuerent, incifis cordis motus aequabilior et fortior fuit, quam vnquam iisdem illaefis; et tam in ranis quam in aliis quibusdam animalibus motus cordis continuauit, quum muf- culi et inteftina lam dudum motus poteftate orbata exifterent Haecce optime conueniunt cum praeuiis iii. halleki obieruationibus (in Comment. Gottlng. T.z- p.i47. item Element Phyfiol. l.c.), et nouum ful- crum eius fententiae fubdunt, quod Opium, dum fen- fum neruorum debilitat, vna fimulque cordis motum cxcitet. Quanta fit vis confuetudinis in naturae legibus euertendis, vix alio exemplo manifeftius redditur, quam Opio. Hoc enim Perfis, Arabibus aliisque Afiae popuJis, vti etAfricae, praecipueiis,quosMahu- medis religio tenet,vini vfum interdicens, in quotidia- num delicium cedit. A magnitudine capitis acus in- cipientes fenfim afcendunt dofi, donec portionem pifi magnitudinis ferant (charbin Voyages T.4. p- 20J.). Sunt tamen inter orientales gentes, qui drachmam in- tegram (belon Obferv. p.404. kaempf. Amoen.exoL P- PAPAVER SOMNIFERVM. 233 p.644-), imo tres (alpin. Med. Aegijpt. p.zss-) im- pune ingerunt. Maxima quantitas memoriae pro- dita eft ftupenda ifta drachmarum decem maiorque, quam homo quidam iingulis diebus ingefik (gak- cias ab horto /. c. p. 22.). Mora aliqua poft (ho- ram /Ignificat chaedin /. c. Vol.4. p. 204.) captum Opium, hi ipfi hilaritatis fenfu afficiuntur gratiffimo, ad omnia munia aptiores fefe exiftimant, quidam in- ebriati in nugas et petulantiam erumpunt, imagines gratas varias obuerfantes oculis mente concipiunt, omnem mortis timorem deponunt, ferociores ad pu- gnas fubeundas euadunt, nec minori impetu ad ve- neris caftra fequenda pellantur. Deferuefcit airtem intra quatuorvel quinque horas haec virtus (char- din /. c.) citius ferius pro copia ingefta, hancque ex- cipitlanguor, morofitas, faftidium omnium, fomno- lentia, donec redeant ad priftinum fuum delicium. Quod fucceffu temporis res tantae neceffitatis fit, vt Opii defe&us ipfam adeo mortem poft fe traxerit (h a s s e l qjv 1 s t's Refa p. 183- fq-). Ex largiori ta- men diuque continuato Opii vfu multa mala enafcun- tur, emaciatur corpus, vires conteruntur, taciturni, triftes, ftupidi, fomnolenti fedent, nec vix in publi- cum locum prodire audent, nifi viribus noui Opiipor- tione reftauratis (chardin, kaempfer, item k e r r in med. Obferu. and Inquir. T. s. p-3 20 -)- Mo- deratiores tamen hodie Arabes funt in ingerendo P 5 Opio 234 RHOEADES. Opio,quam olim, ita vt cel mo niebvhr nulla abufus documenta occurrerint, an quod fpiritus vini deflil- latio fenfim magis, etfi clam, inualuerit (V. ei v s Befchreibung v. Arabien p.57.}% Chinenfibus haud me- diocrem voJuptatem parit, fumum Kicotianae Opio miftae haurire (k err /. c. p. 321). Inter ifta igitur confuetudinis blandimenra , nar- cotica tamen Opii natura vim valetudini inferens fa- tis fuperque elucet. Hifce fi addis, inaffuetis exigua adeo dofi nocere poffe, maiori necem inferre: vene- nis annumerare illud licet, tanto magis timendum, quum fub fpecie falutaris effectus lento damno infe- fhun fit (y o v n g Treatife 011 Opium, Pref. p. 6.). De- fiit tamen no/rro praepr/mfs aeuo veneni nomen ter- ribile effe, et multa, quae deleteria vnice oiim habita, hodie tanquam dona pretiofifilms. in vindicias ibnita- tis diuinitus data veneramur. Horum e numero omnino Opium efl:, modo in conditionum diiudica- tione non hallucinemur- Nec nimium eft syden- h a m 1 (Oper. p. ig RHOEADES. Cordis motum Opio incitari et confequenter cir- cuitum fanguiniseodem, cum fbrtiori impulfu, acce- lerari, ex faporeacri calido coniicere iam datur, lu- culentius vero arteriarum iftibus veiocioribus et du- rioribus et ampiioribus, et fequelis inde oriundis, cognofcitur. Quum pulfuum frequentia obferuatio- nibus in hominibus aeftimari facile pofle videatur: dolendum maxime, quod hae ipfae tantopere inter fefe difcrepent. In homine fcilicet ex nimia Opii dofi conuulfo pulfus vnacumrefpiratione valde lentusfuit. (mvzeih Wahrnehm. P.z. p. yt.), Quidam (s a m. b a r d in Dijf. de viribus Opii, Edinb. 176$. V. cenfura in Gbtt. Anz. 1769. p. 1367. et cel. tode med. chir. Bibl. T. 4. p. 247.) ex fefquia/tero Opii grano ingefto arte- riae iftus a 71. poft horam vnam ad 69. et poft horas quatuorad $7. in minuto teinporis primo decreuiffe in fe notauit, et alio tempore a 70 ad 62. Similis fuit euentus in amicis aufroris, qui eadem experi- menta fubierunt; quorum tamen vnus Opio vefperi fumto mane 30 iftibus auftam fuiiTe celeritatem ar- teriarum intra minutam pr. obferuauit. Non capio igitur, quo iure alius (wirtensohn Diff. cit), li- cet in femetipfo et amico granum vnum Opii puifus 75 et7i poft minuta pr. nouem ad 86 vel 84 attolle- ret, vel in ranis, quarum cor reliftum in fuo cum neruis et vails nexu, hoc ipfum Opio velocius fefe motitaret, fibras cordis debiiitari Opio concludat. Addo PAPAVER SOMNIFERVM. 237 Addo vnice exemplum fummi halleri (Comment. Gott. nov. T.j.p.tj.') qui, poftquam ob longum et dolorofum morbum Laudanum liquidum larga quan- titatein clyfmate iniici iibi curaffet, pulfuum 7? ve! 80 numerum (is enim mane fuit), binis poft applica- tionem horis ad 86, et plures a paftu, imo, fi con- ftipata effet aluus, ad 100 afcendere fenfit. ln hifce porro, quorum pulfus per excretiones nimias valdo- pere torpuit, fortiorem iilum et ceieriorem ex Opio fe animaduertifle femper alius vir grauis teftatut (tralles l.c. Se&. 1. p.64.). Ob hanc vires vitales feruandi et augendi poteftatem ad efficaciflima car- diaca, tam ab eo (/. c. et eivsd. Difquifitio de vi Opii cardiaca 177?.) quam aliis multis refertur. — Quod vero tot alii languefcere numero et vi cordis motus ftatuant, vel inde prouenit, quod palparent arte- riam, quum iam deferuiflet cordis impetus, huncque folitus eiusdem languor excepiffet, qui ipfe tanto in- tenfiorjfit neceffe eft, quo maior copia Opii antea cor- pusintrauerit; vel et quod Opium appropinquante mortedatum fuerit, quo ftadio fponte fua pulfus ra- rus debilisque exiftit; |vnde et puifus debilior ab Opio fumto mortis fignum habitum (waldschmidt in- nent. circa Opium). Manifeftum autem eft vna cum. velocitate pulfuum arteriam magis ab Opio expandi (bordev in Recherdies furk Pouls T 2, Ed. 2. p, ioj, Cita- ■ 238 RHOEADES. Citatior hicce fanguinis circuitus non poteft non caloris augmentum creare. Idque vere contingere et fenfu caloris, quem ipfi homines indicant, et fic- citate lingu'ie fauciumque fiti et faturatiori emiffi lo- tiicolore, extra dubium ponitur. Calore rarefit fan- guis, faltim dujn adhuc ille perdurat» vnde turge- fcunt vafa. Ab vtraque caufa rubedo et intumefcen- tia enafcitur faciei, gnmitas capitis, vertigo, tinni- tus aurium, et accumulatio fanguinis in cerebro, vt in eneftis Opio obferuatur. Et vtrique iunftim tri- buas celeriorem fimulquedifficiliorem refpirationem. Fuittamen cafus, in quo, Opio licet largius ingefto, refpiratio non labefactata apparuit (lettsom's medi- cat Memoirs p. ijo.). Gentes orientales ad exhi/aran- dum animum et conciliandam fibi audaciam ingerere Opium fupra indicatum: fed pari fucceflu aegris ex- hibetur, vt tranquiha et hilaris reddatur mens; vnde et quidam, timoris abiiciendi caufa, ante encheire- fes chirurgicas difficiliores, Opii vfum commendant Maiori vero copia inebriat Opium, imo deliria vel in- faniam parit Alius accelerati fanguinis rurfus effe- ftus eft excitatus vel auftus ad venerem ftimulus cum tentigine, qui tantus eft, vt necfenes ab hifce deli- ciis alieniffimi (hall. in Comment. Gbtt. nov. I. c. p. 16.) excludantur, et erectio penis etiam in trucida- tis militibus Turcis poft praelia perftiterit (Eph N. C. JDec. i. Ann. z. Obf. 6p. p.i27.)> et noftu pollutiones fub PAPAVEK SOMNIFERVM. a 3 ? fub imaginibus iafciuis infequutae (tralles /. c. St£t. i. p.iji.). Nimia contra dofis ad venereum ex- ercitium ineptos viros reddit (garcias ab horto /. C. f. 22. STAtPART V A N D. W I E L ObfetV. Cetlt. 2. n. 41. a drachma dimidia Opii.). Mirum fane, quod idern remedium, quod viri- bus vitalibus tantum calcar fubdit, neruorum tamen fenfum et irritabilem fibrarum mufcularium vim in- fringere quin fufflaminare poflit, et quod faepe vno eodemque tempore vterque effectus fefe exferat. lm- minutio vel iaftura fenfus fefe extendit ad vniuerfum neruorum imperium, ita vt taftus, vifus, olfaftus inde fubJati exempia iegantur. Animalia, quibus Opium vberius iutruditur vei in venas transfunditur, fenfu eousque orbantur, vt partes difcindi poffint, la- cerari, veilicari, alias valde fenfiles, absque vlla do- loris fignificatione (V. sprogel Exper. circa venena §■ 20.). ln folatium vero fummum experiuntur hanc virtutem in morbis, qui dolorum tormentis adflifti funt. — Quod irritabilis mufculorum natura iabem ex Opio contrahat, patet ex abolito ventriculi et in- teftinorum motu periftaltico apud animalia (vt etiam expertus eft ci. 10. viventivs in h a l l. Epifi. Vol-s. p-75-~), ex paralyfi crurum, vel tremoribus, qui- bus ifta afficiuntur (V. e. gr. expeiimenta sfrogei. whytt. alston.), et fimilibus in hominibus phae- nomenis. Hinc ifta in hifce iridis ad candelam ante ocu- 240 RHOEADES. oculos retentam immobilitas, flatus in ventriculo et inteftinis collefti, appetitus cibi potusque proftratio, vomitoriorum etiamii fortiorum inertia, torpor ad motum, fpafmorum et conuulfionum refoiutio, hinc et fine dubio aiui tarditas Opio vtentibus adeo mo- lefta, et excretionum ferofarum per lotii vias vel glandulas faliuaies, item muci ex naribus et larynge (h alleri hiftoria proprii morbi in Comm. Gott. nov.) cohibitio. Tanto vegetius autem diaphorefis vel fu- doris eruptio fuccedit etiam a paruis dofibus, (fiue hoc contingat a paralytica cutis relaxatione, fiue ab impulfu cordis nimio) ita, vt et faepe fudor Opium redoleat (vt in hallero) et pruritus cutis cum ex- anthemate comitem fe adiangat. Non minus vero vis fedatiua Opii cerebrum ipfum petit, quam altera ftimulans, vt ad efleftus confuetos fomnus infequens fit referendus, qui tamen faepe infomniis mox gratis mox terrificis turbatur, et ex iufto maiori dofi vel fre- quentioribus praebiis facile in foporem degenerat, quin in apopiefticam mortem in conuulfionum fodali- tio. — Addi debet languor ifte, difplicentia rerum circumftantium, et fomnoientia, quae folet incidere, poftquam Opii vis deferbuit (quod in hallero poft horam circiter 26. accidit; Comment. Gbtt. nov. I. c. p. f2.) et fatuitas ifta, ftupor, triftitia, memoriae la- bes, in quam orientales gentes protraftiori et copiofo Opii vfu fenfim tranfeunt, haud fine praematura morte. PAPAVER SOMNIFERVM. 241 morte. Haec ornnfa obferuationibus et experimentis indubiis creberrime faftis nituntur, quae vero ad fin- gula quaeuis momenta citare, ne aftaagerem, ne- glexi, quum in pierisque huius rei rnomentis fatisfe- ceriti/I. tkallesii (de Opio Se3.1. inde ap.56.) et UL halleri (Element. Phyf. T.j. p.606. fq.) follertia. Et multi horum effeftuum fefe exferunt non fo- lum Opio per os ingefto, fed eodem cuti admoto (l or r y inRecueil period. 1756. p. 74-), prout emplaftrum opiatum largum temporibus applicatum furorem fpafmosque oris creauit,(Cfr. monro iun. in Effayf et Obferv.phyf. et lit. V0I.3. p.2P7.fq.), velOpio apud ani- malia in abdomen fiue telatn cellulofam, (lorry, monro) vel venam apertam iniefto, item eodem na- ribus intrufo, vel fumi inftar cum Nicotiana haufto (V. fupra p.2j4.), item in clyfmate (Experimenta whyttii et monroi n. 3. 4- in ranis, lorryi /. c. p. 77. in cane), quo adminiculo in praxi medica non raro corpus humanum intrat. Velocius tamen et efficacius effeftum fuum eadem do/i Opium interne fumtum praeftat, quam extrinfecus cuti applicatum (monro l.c.p.306.). Nec reticendum, Opium neruo immediate admotum fenfu eum non priuare (monro l.c.p.327. Exper. 12. fq.), quin adeo, de quo infra pluribus, dolorem augere. Contra ea mufculo ad- motum irritabilem vim eius paullo poft deftruit(MON- R 0 l. c. Exper. 6. p. 30?.). Appar. medic, Vol. II. Q Multa 242 RHOEADES, Multa omnino mamenta funt, in quibus Opium cum vino aliisue fpirituofis conueniat boerhaa- vivs (Hi/l. plant. p.362.) ideo eadem illud exigua do/i, quod hoc magna efficere fibi perfuafit. Huicque analogiae etiam fubfcripferunt hallervs, al- STONVS, TK.ALLESIVS, LVDWIGIVS (Aduerf med. praB. Vol.i. P.j. p.S'>o. fq.) pluresque alii. Vi- num pariter mentem exhilarat, fanguinis motum ac- celerat, calorem corporis auget, vafa expandit, ad venerem follicitat, fudorem pellit, vltra modurn in- gertum inebriat, deliria, fomnolentiam, foporem, fto- piditatem, artuum languorem parit, quin apoplexiam poft fe trahit. Eadem iaftura viriumventriculi et re- liqui corporis, efflcacia vini difcufla, fuperftes eft, et eadem bibonibus ad redintegrandas vires redeundi ad priftinum fuum folatium neceffitas. Nec Opii defe- ftum in gentibus illo abutentibus aliud aeque apte ac vinum (a6osta Droghe medicinalip. 517O, vel quod adhuc praeftat vinum aromate itimulatum (alpin. /. c. p. 25tf.),fupplet. — Nihilomiuus vereor, ne ifti inter Opium et fpirituofa cognationi iufto plus tribu- *■■/ tum fuerit. Nam non apparet ex fpirituofis ifta excretiones varias fupprimendi efficacia, et licet omnino in pedibus reliquisque partibus mufculofis aliquid paralytici fefe ex fpirituo/is nimium potis tna- nifeftet, dubitotamen, an vere irritabili fua natura iisdem priuentur, donec experimenta id edoceant Nec PAPAVER SOMNIFERVM. 343 Nechaec, faluamente, doloris fenfum, inftar Opii, fedare queunt. Recenfetur et maniaci exemplum, per Opii vfum in fummum furorem delapfi, cui con- tra ea vinum quietem conciliauit (lorry in Rcc. pe- riod. I. c. p-73-)- Haud ignobilis quaeftio eft, Opium vim fuam vnice exferat extrema neruorum eius, cui applicatur, loci deinque per communionem ipfum cerebrum affi- ciendo, an potius nonnifi vel integre vei quoad par- tem in fanguinem reforptum humoribusque miftum virtutem praeftet. Celeritas effeftus et exigua, qua hunc exhibet, dofis prius videtur extra dubium po- nere; nam fubinde pilula Opii poft plures horas, dum iam voto fatisfecerit, vomitu nondumfoluta excutitur, absque decremento ponderis notabili; prout in cane drachma dimidia in pilulam formata poft fomnum fex horarum vix grani iafturam fecerat, quod incifione fo- piti animalis conftitit (kaav boerhaave impet.fac. />. 407.). Etnouimus, colluuie in primis viis ftabu- lante, cephalalgiam diriffimam, deliria, furorem, fomnolentiam rel. haud raro enafci, quae vero mala fomite per vemitorium eiefto mox difparent. Expe- rimentis ingeniofis rem euincere voluit whyttivs (JForksp.310. fq.~); nempe euulfo ranis corde aeque cito vidit fenfus motusque facultatem ex Opio perire, ac eo relifto, abfciffo contra iis capite et medulla fpinali deftrufta, languidius Opii dupJicem iftam vim Q 2 con- I *44 RHOEADES. contingere. Contrarius vero euentus in corde euulfo obtigit m o n h o o (/. c. p. 321.),ha vt feparato corde im- pre/fionem Opii etiam in neruos difficiliorem reddi cognofceret. Quod in venas eiusdem infufione ea- dem phaenomena emergant, acalia applicatione, a conta&u neruorum, quorum extrema in cauis vafo- rum reperiuntur> repetendum efle videtur. lta pote- rant conuulfiones in parte enafci, etfi huius nerui vel in origine vel progreffu fuo difciffi fuerant, fola Opii translatione in fanguinem (monro /. c. Exp. 14. p.334.)- Laqueorum neruorum circa arterias conftri- ctione explofa iftorum in hafce imperium tenebris fpif- iis ofTanditur: nihil tamen prohibet, quin et pars Opii, vtpote acris et halitus edentis corporis, Jar- gius ingefti vel applicati ab oftiis vafculorum inha- lantium reforbeatur, et vel vaforum fanguiferorum neruos afficiendo mutationes in primo contattus loco faftas vlterius hic imprimat, vel ad cor cum fanguine delatum hoc ipfum immediate ftimulet, item crafin fanguinis mutet, et in vltima adeo eius colatoria per- tingat. Certe refolutio fanguinis putrida in cadauere hominis nimia Opii copia enefti (V. fupra p. 230.) et odor fudoris virofus, item lotii, (iones Mypriesof Opkm cap.iz.p.93. fq-), probant, Opium per os in- geftum non vnice inter primas vias coerceri. Subfunt vero fubinde quaedam corporis condi- tiones, quae falutiferum alias Opium in timendum vene- PAPAVER SOMNIFERVM. 2^ venenum vertunr. Si ingeritur pleno ventre, nau- feam initio creat, quae pergit, donec vna cum con- tentis ventricuJi vomitu excutiatur. Nocet, fi pri- mae viae ibrdibus fcatent, vt quas retinet, vnde acrimonia fua irritant et febrem vel accendunt, vel augent (yovngob Opiump-3S). Liquetinde,quan- tum officiat, ingefto emetico vel purgante acri motus effraenos Opio fopire velle. Abeffe etiam debet ple- thora ob ftimulantem calidamque Opii naturam. Ea- que de caufa cauere ab eo in inflammatoriis morbis plerique pra&ici cautiores neruofe iniungunt (e. g. l» B. VAN STIETEN CotlWietlt. T.l.p.tfZ- YOVNG cn Opium p.140. fq. tralles de Opio SeSt. 2. p 80.): Jaxari vero et pofle et debere hanc admonitionem fub quibusdam conditionibus infra docebitur. In de- bilitate praeterea fyftematis neruofi nimia prouide eft vfurpandum •, vnde in iaftura virium poft exinanitio- nem vaforum infignem praegreffam, v. c haemor- rhagiam (lvdwig Jduerf. Vol.i. SeB.j. p.S'6) non confert. DiiTuadet etiam Opium excretio quaedam critica ingruens, vtdiarrhoea critica, ptyalifmus vel diure/is. Quoniam infuper Opium aluum ftringit, eo continuato clyfmatibus vel catharticis opus eft, vt haec aperta feruetur. Iam ad varios iftos morbos tranfeundum, qui- bus auxilium Opium affert. In hifce nominatim vir- tutis eius ,fomnum inducendi, dolores mitigandi, Q 3 fpa- 14-6 RHOEADES. fpafmosdelendi, etexcretiones omnes nimias, prae« ter fudorem, fiftendi ratio habenda eft. Latus igitur tam acutorum quam chronicorum morboruni patet campus, in quibus ob horum vitiorum aliquod Opii exhibendi neceflitas fubeft. ln febribus acutis continuis generatim, vtrum Opium conferat, an noceat, conftitui non poteft, quum fua natura multis modis differant, item pro ftadiorum diuerfitate effeftus non variare non pofllt. Prouide tamen et circurnfpefte in hifce omnibus ad- hibere, et ratio et experientia nos iubet. Veteres vfum Opii ad chronicos vnice morbos reftrinxe- runt. Sed a fecentioribus feculo potjflimura fupe- riori vfiirpari coepit, mfcente walignitatis in morbis idea, quod vitium alexipharmacis et bezoardicis fub- igere et eliminare conati funt, in quorum mifcela fem- per fere Opium delituit, AUi efferuefcentiam, quam fibi in febribusfinxerunt, compeicere eodem ftudue- runt (V. TRAHES /. c- Se%. z.p. mj, Jqq.). Meum jion eft, horum caufas agere, vt qui refrigerantis et motus febriles fedantis virtutisopinione, quam per- peram de Opio fibi conceperunt, occoecati fuerunt, vel fudoriferae eiusdem vi nimium dederunt. Prae- terrem in hifce datum non poteft non, accelerando circuitum fanguinis eumque vna cum vafis expan- dendo, effraenos, qui fponte iam adfunt, motus au- gere, et ftagnationes tam nouo impulfu quam exfic- cante PAPAVER SOMNIFERVM. 247 cante fua et liquidaper fudores abliguriente potentia gignere, iamgue natas magis compingere. lta co- cliones crifesgue turbantur, fymptomata bene multa intendunrur, et exanthemata varia, petechialia> ery- fipelacea, phlegmonica pullulant. In putridis et bi- Jio/is febribus nocet tanto certius, quum corruptelam humorum augeat, et euacuationes requifitas per aiuum fiftat. Febris neruofa ob virium difpendium non facileOpium admittit, et exigua huius dofis in ifta fedatiuam fuam vim iam declarat (hvxham Oper. Ed. reich. l.z. p. S4.). Peruigilia, dolores et excretiones nimiae vulga- tiffima in febribus fymptomata funt, quarum de caufa hodie ad Opium confugitur. Sed cum tot aliis et ipfe pluries expertus fum, in peruigiliis diu protraftis fae- piffime nos fcopo excidere, et vel nullumfomnum vel fomniis turbatum vigiliisque interpellatum, quin ma- iorem laffitudinem poftea relinquentem, efle infequu- tum. — Par doloris febrilis efl ratio, increfcit hic faepe Opio dato, ceflat vero caufa febris ipfa fublata. In hominibus tamen fenfili et irritabili nimium cor- pore inftructis, vt hypochondriacis et hyftericis, vt in quibus faepe fpafticis ftricluris haec duo mala ori- ginem fuam tribuunt, remiffius de noxa Opii fentien- dum, non negleclis tameh venae fectione et eua- cuantibus praeuiis. — Indigent etiam fubinde alui deiectiones, ante tempus crifeos absque fomite pri- Q 4 ma- 248 RHOEADES. marum viarum incidentes eodem auxilio, ne peruer- tatur decurfus febris, vires fufflamioentur, vel exan- thema, quod crifin conftituit, cohifaeatur vel retra- hatur. — Inftar cardiaci faepius profuit verfus vi- gorem febris, quando vires diuturnitate fefaris, per- uigiliis 3 doloribus, excretionibus copiofis confumtae valde fuerunt (y o v n g /. c. p. 162.). De adminiftratione Opii in inflammatoriis febri- bus feparatim hic agere conuenit, idque vel ideo, quod nouifllmo tempore priftina eius commendatio aucto ftrepitu refonet. Officere in inflammationibus internis plures famaetexperientia confpicui viri nobis reliquerunt (e. c. v. swieten Comment. T.i. p-37 2 - Yovng o/i Opium p. 140. fq. tralles de Opio Seffi. 2. f.So.). Argumenta vituperationis defumta funt a damno ex motu fanguinis Opio accelerato, ftafeos augmento, fudoris intempeftiua excitatione, morbi ex fomno quin naturali exafperatione, et pergente caufae inflammationis deftruendi vi,etiamfi dolor.con- tra quem praecipue Opium dirigitur, fopiatur. Genera- lis igitur normae inftar inculcat heic Anglus celebris (pringle Difeaf. of the army p. 264.) abftinentiam ab Opio, in quod dolorum vehementia diarrhoea et inquietudo aegri iuniores medicos tam facile alliciat, nec illud, nifi plurimis inflammationis fignisiam fub- latis, capite libero et poft peruigilia nimis protrafta concedit. Sunt tamen, qui priojum inflammationis fta- PAPAVER SOMNIFERVM. 349 ftadium in irritamento quodam, quod doloris vehemen- tia declaratur et ab hoc dependente fpafmo vafojum «t agitaiione praeternaturali liquidorum colJocant. Hurtc ftimuium fi tempeftiue Opio infringas, tolJas, inquiunt, alteri ftadio, quod infpiiTatione et ftagna- tione I/quidorum continetur, praeuertitur. Ita s a r- cone, vir alias grauis iudicio et experientia(Ge/c/ii(.7iie d. Krankh. in Neapel T. 1. inde a p- 141), ad pleuriti- dem fermonemreftringens; ita generatim de quauis inflammatione loquentes remmett (Diff. de Opii vfu in morbis inflammatoriis, recenf. in med. Comment. of Edinb. Vol. 2.p.ip. fqq.) wirtensohn (Dijf. Opium vires fibrarum etc.p 32.) etnoui/Iime c\. haase (Di/f. de vfu Opii falubri et noxio in morbis inflammatoriis Dif- fert. 1. p. 23. Lipf. /777«) alii. Quod ad pleuritidem fpe- ciatim attinet, praeconum Opii infignis copia exftat (V. trilleri Dijf. de [ufpeBa Opii ope in pleuritide p.4-). lnter recentiores hvxhamvs (Oper. Ed. reichel P.2.p. 228. fq.) citari meretur, qui pru- denti Opii vfu poft iargas venaefecriones, ad exftfn- guendum ftimulum doloris, qui febrem ipfam exci- tet, mirifice fauet haenivs (Rat. med. P.i. p.24.) etiam monet, faeuitiem inflammationis fubinde non nifi vnciis quinque vel fex Olei Lini cum grano Opii aut vncia vna fyrupiDiacodii datis filuifle. CL m sar- cone(/. c. inde ap. iji. fqq.) deOpio laus ad eam pleu- ritidem nominatim ipectat, cuius praecipuum fym- Q 5 ptoma ^«1 1 2*0 RHOEADES. if ptoma dolor vehemens lancinans eft, quemcafu, de quo loquitur, pro caufa non vero effeftu inflammatio- nis habet. Ab hoc initium morbus fumfit, moxque fub refpiratione difficili et valde celeri, pulfu exiguo vel moili et quafi fepulto, anxietate, fudore frigido, tuffis incidit adeo molefta, vt conuulfionum metus fubeffet; plurima igitur affeftorum neruorum et fpaf- morum indicia adfuerunt, quae poftea alia verae in- flammationis exceperunt. Primo ifti ftadio vnice Opium oppofuit, fed venae feftione repetita, epithe- matibus externis emoilientibus, item emulfionibus et potulento mucilaginofo nitrofo, praemiffis. Opiato- rum vero vis tanto maior fuit, quo maturius adhi- bita, vnde veaa intra paucas horas bis fefta, mox ad Opium confugitur, cuius granum vnum in vncia vna aquae folutum in tres dofes diuiditur, quarum vna fingulo trihorio ingeritur, eo leuamine, vt quarta raro opus fit, nifi fub dolore nimis atroci et febre fpafmum mox infequente, fub qua conditione ad ve- naefeclionesredeundum, vel cucurbitae fiuehirudines peftori applicandae. Itaille; ficque in ipfo germine fufibcari morbum pofie fibi perfuadet, Id quod vero fummam difficultatem parit, etiamfi inteliigenti et experto medico affenfum renuere nolim, eft, diftin- guere limitem inter vtrumque ftadium, dum ipfiOpii in hoc morbo patroni fummam prudentiam requirunt, et altero ftadio adminiftrare illud temerarium iudi- cant. PAPAVER SOMNIFERVM. a*i cant. Imo teftantur veterani praftici, flde digniffimi, fe methodo Sydenhamiana et Boerhaauiana dif- ficiilimas etnwnerofas pleuritides, ne vno quidem Opii grano dato, fanaffe (tralles /. c. Seffi. z.p. 210. T R \ L L K K. Diff. Clt. p.36.). DoJor fpafmique, qui inteftinorum inflamma- tionem vel praecedunt vel comitantur, non admittunt rnodo, fed expofcunt faepe Opium. Videtur hoc etiam motum periftalticum languefaciendo conferre ad finem deftinatum, quum in inflammatis partibus quies maxime neceflaria fit, Tutius tamen exhibetur ante inflammationem, quae ipfa tum Opii vi faepe auertitur, quam ea iam vere exorta. Sed et hic pru- dentia iubet venam prius fecare, et emollientibus clyfmatibus aluum probe eiuere (sydenham. p.533. swieten Comm. T. 3. p. 964. tralles de Op. Sett. 2. p. 248). Affine malum ex inflammatione in- teftinorum faepe oriundum, vel fucceffu temporisil- lam poftfe trahens, ileus, Opio pariter opus habet, tantoque magis, quum purgantia ad curationem ne- ceflaria faepe absque huius adiumento mox euoman- tur. Mifcela tum vtriusque opus eft, donec aluus aperiatur, quibus faftis alterna praebia fingulorum pro neceflitate exhibenda (mead Mon. et praec. med. p.64. p r 1 n g l e on the Dif. of the Army p. 132.) , vel et, quod quidam praeferunt, quodlibet horum feor- flm datur (haen Rat. med. P.3. p.94. P.9. p. 137. RO- 2f2 RHOEADES. rosenstein Barnfjukd. p. Z56.} praemiflb Opio, et "paucis horis elapfis, antequam deferbuerit vis eius, cathartico fubiunfto (sydenh. Oper. p. zop.). Hinc et herniae incarceratae, mox ab initio vel paullo poft inflammatione iunctae, pereximium remedium, quae ipfa ex caufa fpaftica plerumque proficifci videtur et fpafmorum fodalitium habet. Hifce fopitis repofitio facilior redditur, dolores vomitionesque fedantur, et inflammatio vel tollitur, vel cum metuenda gan- graena auertitur, non negleftis tamen aliis fohtis fub- fjdiis. (V. swieten Comment. 71 1. p.743- tral- i>es lcp.z6s. wirtensohn Diff. cit.%6.'). Inflammationis in vulneribus vel cafu vel chir- urgia infliBis ex ftimulo et fpafmis natales multo ad- huc quam internae inflammationis manifefti»res funt. Quae in bellis vel inter rixas vulnera fiunt, nonnifi. fub vehementiori mentis commotione recipiuntur, in operationibus chirurgicis metus de futuro euentu fpafmos non obfcuros generat. Plagas illatas infe- quuntur paullo poft languor, alternum frigus calor- que, mingendi frequentia, celeritas et inaequahtas pulfus, borborygmi aliaque fpaftica figna, dolorque, qui quo vehementior, eo et validior febris fubfequutura euadit. Atrociorem inflammationem tam in caefis quam contufis vulneribus Opii vfu potiflimum arceri, et hunc venae fectione longe eflicacius auxilium prae- bere, Anglorum praecipue experientia compertum (brom- PAPAVER SOMNIFERVM. a?j (bromfield's chirurgkalObfervationsetCafes Vol.i. p. p. fqq. h a n b v on gun - fhot woimds l. c. p. #.). Non minus acriter diiputatum eftdeOpii, quor- fum et refero fyrupos Diacodii et Meconii, in variolis vtilitate. Multi in paregoricorum laudibus fuerunt SYDENHAMVS, MORTONVS, WEDEHVS, BOER- HAAVIVS, FREINDIVS, HVXHAMVS, WERL» hofivs, swietenivs, haenivs aliique nu- merofi viri, quorum haud pauci methodum variolisper antiphlogiftica medendi exercuerunt, et tamen ad pa- regorica tanquam ad vnam ex praecipuis curationis partibus confugerunt. Suam fimulque fere reliquo- rumOpiiin hoc morbo fautorum fententiam expre/fit haenivs (Rat.med. P.z. cap.j. p-42. ttRat.med* contin. T. 2. inde a p. $4.), referens (1. proxime cit. p. #7.)»fi vfpiamOpii ac paregoricorum immenfa laus fit, efie falteminvariolis, exhibuifle fe illud aeque leuiori in morbo quam in grauiori, aeque in leuiflimo quanx grauifllmo, idque a prima eruptione ad exficcationem vsque bis nychthemero, experientia fe edoftum, fi ob morbi ieuitatem non daretur, grauiora fymptomata in morbi progreffu prodire, quae dato a principio Opio ra- rius comparerent. Variolae, pergit, itaque fi exfpefta- tae non prodeant, fere ab vncia vna vei duabus fyrupi Diacodii, ab vncia vna fyrupi Papaueris albi, ab Opii grano fe prodere in apricum folent Si inflammationis fuppurationisque ftatu fubterfugiant, paregorico tali bis 2f4 RHOEADES. bisterquaterueintranychthemeri tempus repullulant. Si anxietudines.fi peripneumoniam, fi angkiam mini- tentur, has vna cum aliis auxiliis mitigant et curant. Etquamuis horum nihil oontingat, arbitratur, ad fo- lum tamen fomnum, qui ad facilem morbi tam tole- rantiam, quam matmationem eximie faciat, biande conciliandum mereri laudem, fic vtnon nifi damno ingenti variolofis denegetur. Atque haecHAENivs in vltima aetatis linea, quae confirmatam maxime experientiam fupponere finit, poft tot antea ab aliis expertiftimis viris mota contra Opium in variolis du- bia. In benignis igituraequeac malignis variolis il- lud exhibuit, ftadio fuppurationis pariter ac reliquis, et ipfa fuppuratioais febre. — Paregorica in vni- uerfum in hoc morbo nociua efle vel fuperflua qui pronunciet, in obferuantiam tantis nominibus debi- tam peccat, eodemque iure, an vlla vnquam in praxi medica fidesexiftat, dubitabitur: aft in quolibet ge- nere variolarum et quolibet ftadio et varietate adhi- bere vefle arrogantis eft. Quotne variolofi absque Opio feliciter emerferunt! nec dubium, reliqua auxilia fimul adhibita refraenaffe faepe mala ex eodem in~ difcriminatim dato alias redundatura. Tantum illi tribuit sydenhamvs (0/7. p.371.) in confluentibus, vt aeque dignum titulo fpeciflci in hifce iudicaret, ac corticem Peruuianum in febribus intermittentibus. — Leftu digniffimae funt reftricliones aliorum praeftan- tifll- PAPAVEK SOMNIFERVM. 25^ tiffimorum virorum, simsoni (in med- EJfays of Edinb. T.6.p.s7P.) yovngH (on Opiump.3S-) tral- lesii (de Op. SeB.z.p.izs. fqq.) et tissoti (Epifl. tned. praB. Ed. 2. inde a p.186.), qui omnes in febre fuppuratoria nominatim infeftum effe agnofcunt (Vid. {"peciatimde noxa eius in hocce ftadio ill. tralles Diff. epijl. de methodo medendi variolis cognita infuffi- ciente p. qs. fqq. )• Ad rosensteinii ( Barnfjukd. p. 138.) mentern in hacce praeftat omittere, eiusque loco Vitrioli fpiritum capere, licet ille in fecundo fta- dio, ad dolores lumborum eruptioni obftantes leuan- dos, Opium adhibuerit (l.c.p.137.). Kon confert igi- tur illud porrigere, quando febris nimis vaJida et fomentationes cura oleo, cui Opium additum, cum leui friftione, velfo- men- I 26% RHOEADES. mentationes ex decoftis emollientibus (chalmers in vied. Obferv. and Inquir. Vol. i. p. m. fqq. Cfr. d k haen Rat. med. P. 10. p.182. fqq.; macavlav m tned. Obferv. and Jnqu. Vol. 2. p. 130. Jq. recenfens trif- mum cum emprofthotono feminae absque vi externa ortum; white I. cp.jg2.fqq. agens de trifino cum aliis conuulfionibus a digito vulnerato; gloster in 'TransaStiom of the Society in Pkilad. Voi. 1. p.ji7- de tetano cum trifmo aethiopis aere frigido poft infuda- tionem dormientis). In balneorum horum locum, fi qui haec reformidant, vt faepe fit, vaporum calido- rum applicatio furrogari poteft (chalmers in Ac- count ofthe Weather andDif. of South- Carolina, Vol. 2. f. 2j-). Imo funt, qui absque calidae beneticio Opio folo potiffimum fanati (silvester in med. Obf. et Jnqu. Vol.i. p.i.fq.; clephane /. c. v. $U sibbern in cel. tode med. chir.Bibl. T.2. P.i. p.i6o.\ wins- low in CollecT:. Havn. tned. Vol. 1. p.304. fqq). ln. hifce cafibus trifmus violenta caufa ortus vna cum aliis mufculorum tenfionibus vel contorfionibus ad- iuit, etvel primarium morbum conftituit vel tetano demum acceflit. Vifa quoque eft mifcela Opii et mo- fchi effeftum et potentius et citius praeftare, quam Opium foIum(HiLLARVJ9//^ of Barbad.p.233. hvck med. Obf. and Jnqu. Vol-j. p. J26. fqq. mentionem in- iiciens trifmi opifthotono iunfti apud vulneratos, qui poft plagas mfliftas frigido aeri lacuftri expofiti fue- runt). PAPAVER SOMNIFERVM. 269 runt,). — Largam dixi dofin Opii in hifce malis re- quiri. Absque noxa et probo fucceflu intra nychthe- ■ftierum gr. centum et viginti capta (don. monro Praeieffi. in cronii injlituto rec. in Gbtt. gel. /Inzeig. r?7S. n. 4S-)- Datae adeo tin&urae Opii guttae du- centae vna dofi, et quidam vltra huius liquidi vn- ciam intra nychthemerum absque ftupore ingefferunt (chalmers med. Obf l. c. p.ioj.). Nemo vero au- dacior fuit quam au&or quidam anonymxis (Praft. Re- marks on Weft-India Difeafes p. 106. fq.), qui homini te- tano correpto, inter nychthemerum Laudani vltra vncias viginti propinauit, quae enormis quantitas au- tem nequefpafmumnequeperuigiiium mitigauit; fuc- cedente tsmen per continuatum Opii vfum, cui cor- tex Peruuianus interpoiatus, fanatione. Proxime huic exempJo temcritate accedit aliud, quo mille quin- genta grana intra feptendecim dies ab aethiope Anti- guae capta (gloster l-c). Alius Opii puri gra- num vnum omni bihorio fumfit, vel grana viginti ofto intra quadraginta ofto horas, vei grana circiter no- naginta intra dies viginti duo; inde nec torpida eua- lit aiuus, nec fenfuum vfus turbatus, et vix fomnus no&u vitra fefquitertiam horam perdurans fucceffit (clephane /. c). Alius intra triduum grana trl- ginta tria ingeffit (sibbern /. <:.). Item fuit, qui hebdomadibus circiter quinque grana trecenta et fe- ptendecim Opii praeter potiones anodynas ingeffit (whitk ■ 27® RHOEADES. (white /. c. p.3S6). — Queritur tamen cl. row- ley {Med. Advife for the uje of the army and navy P-39-)> fe ne vnicum quidem fpafmo maxillae cor- reptum Opio, mofcho et balneo caJido feruare po- tuifle. — Vt quoquein caioris balnei gradu nihil vitii committatur: fciendum, fi tempeftas calida et pulfus celer cum praeternaturali calore cutis contingit, ca- lorem aquae non excedere gradum nonagefimum fex- tum vel oftauum thermometri Fahrenh. debere, con- ditionibus autem contrariis ad gradum centefimum vel centefimum et fecundum augeri (chalmers /. c. p. ioz.~). Minus quidem in oculos incurrit fpaftica hydro- phobiae natura, fed deglutieadi liquida impotentiam fpafmo vnice faucium et oefophagi contineri, obfer- uationibus conftat Vnde efficaciae Opii in hoc ra- biei caninae fymptomate probabilis conieftura. Si- ftit cl. nvgent (Effaij on the hydrophobia) documen- tum fingulare huius auxilii, in quo tamen praeter Opium et mofchus aliaque fimui adminiftrata fuerunt. Idem fauftus euentus contigit alii in Northum- bria commorfo et methodo cl. n v g e n t • traftato (whytts Worksp.679.fq.). In afthmate fpaftico, quod obftructionibus pul- monum et pituita illos grauante caret, Opio (iunfta venaefeftione, fi plethorici efthabitus aeger) infultus optime tollitur, fiu« ipfi nerui pulmonum affecti fint, fiue PAPAVER SOMNIFERVM. % 7 % fme fymphatice ex ventriculi vitio malum enatum fuerit. Difta vero vitia fi infint pulmonibus, non- nifi poft eadem deuifta Opium conducit (vvhytt /. c. p.yoi.fq. yovng on Opinm p,u$.fq.). Senes nomi- natim aftnmatici ob colleftam, vt vulgo fit, intra pul- m ones pi tuitam ab Opio arcendi funt (yovng /. c, Praeftantiflimum eft palliatiuum ad fopiendam nimiam neruorum fenfilitatem et inde dependentes motus irregulares. Hinc hypochondriacis et hyfte- ricis tam frequens folatium, dum fpafmi vrgent et flatus excruciant, ex quibus fontibus tot aliae mole- ftiae, palpitatio cordis, afthma, anxietas, fuffoca- tionis fenfus, dolores et calores vagi, obnubilatic» mentis, labes memoriaetemporaria, peruigiiium rel. proueniunt. Frequentem quoque miftum lotii pal- lidi apud hofce aegros egregie fedat, modo dein in fubfidium trahantur, quaerenes roborant (whvtt /. c p. 707.). Quidam tamen horum aegrorum Opiurn nonferunt, fed languorem, debilitarem, naufeam, vomitum, fpafrnos ventriculi, pruritum, delirium, quin maniam inde patiuntur. Nec confert apud hofce in nimia virium deieftione, nam etiamfi ad tempus lenimen inde perfentiant, exfpirante tamen efficacia magis quam ante vires deprimuntur. Nec capi debet nimis copiofe vel protrafto nimis vfu, ne torpeat fenfus et vigor fyftematis neruofi,vel ipfa ani- mi vis (whytt/.c p-^i4fl-)> Haud 272 RHOEADES. Haud pauci illud contra epilepfiam commenda- runt. Varietatem autem caufarum, vnde haec pro- ueniat, confiderantes facile perfpicient, non cuiuis fpeciei coercendae par eiTe. Multa promittit in ea, quae a fenfiiitate et mobilitate nimia corporis, vel pathemate animi proficifcitur. Ita et, caufa qua- dam materiali morbi fuperftite, aliquando neruos cum fyftemate neruofo ita mutat, vt irritamentum non fentiatur. Sic filuit epilepfia fexennis ex terrore nata et quotidie fere erumpens (haen Rat. med. P. s.p. 126.). Praeuertit Opium aliquoties conuulfionibus mitioribus fixo diei tempore reuertentibus hora vna vel remotius ante paroxyfmum captum. Cuidam ta- men epileptico nec largior dofis guttarum quadra- ginta Laudani liquidi fubuenire valuit (whytt's Works p.tfSo.), Alias et conuulfiones difticiliores in- ftabili tempore incidentes Opium compefcit Hocce ad decem grana intra nychthemerum ingefto fenex, conuulfionibus primum mufculorum oculi dein faciei tum totius corporis quater quinquies vel fexies per diemcorreptus, poftirrita cum igne ele&rico, flori- bus Zinci aliisque ceteroquin commodis capta tenta- mina , conuaiuit (lettsom's Medicat Memoirs p. »*£). Ex diftis facile eruitur, fub quibus conditioni- bus in aliis hic, ne prolixitate nimia peccem, reticen- dis fpafmiset conuulfionibus, vomitu, fingultu, tuffi, pal- PAPAVER SOMNIFERVM. 273 piratione cordis etc conueniat. — Sequatur morbus dupiex, in quo pariter ataxia fpirituum animalium in vitio eft, quae vero ipfam mentis officinam turbat, melancho/ia et mania. Rariffima funt exempla, quod malum folo Opii vfu fuerit fubaftum; nec hoc acci- dit, nifi recente eo, et a commotione animi' fortiori ira vel terrore profefto (V. riedlini Lin. 1700. Dec. Obf. 12. et yovngii on Op. Setl. 23. duo cafus). Quin ne hoc quidem omnibus corporibus tutum fatis vide- tur. Praecipue animo irrequieto pacando et fomno arceflendo heic deftinatur. Sed faepe dofes infignes hifce fcopis non fatisfaciunt(MEAD-0/w. T.2. p.i87.~), Vt vel maxime eJucet cafu feminae, quae per aliquot vefperas duodecim, viginti ad viginti quatuor grana Opii /ine fomno exfpeftato ingeflerat (haartman in K. Vd. Acad. Handl. 1762. p. 26S. fq. ). Alii aegri etiamfi in fomnum eius ope cadant, turbuiento tan- tummodo terriflcisque imaginibus tentato fruuntur, et expergefafti vel infanire pergunt, vel ionge inquie- tiores fiunt, quam antea, vel fi quietiores inde eua- ferint, in perpetuum et immedicabilem fatuitatem, red- eunte per interualla furore, incidunt (V. tralles de Op. Secl. 4. p. 6g.~). Sunt et, quorum malum ex- afperat (fr. hoffm. Med. fyjl. T. 4. -P. 4. p. 197. lorry in Recueilperiod. T.4.p.73.). Non ideo qui- dem illud damnauerim, quodinfaniam adeo gignere in fanis poffit, nam tuin neque in conuul/ionibus, Appar. medic. VoU II. S ne- 274 RHOEADES. neque in aliis bene multis malis conduceret, quum abufu eadem in faniffimis creare valeat. Sed nocet omnino in homine plethorico, pulfu duro, forti, vul- tu rubicundo, inftrufto, velillo, qui crsffum a vete- ribus atrabilarium diftum fanguinem, obftruftionibus plerumque iunftum, vehit, item fi ex acri quadam materia retenta velretropulfa, vtarthritica impetigi- nofa, prouenit, vel caufa ,in ipfum cerebrum vim fuam exferit. Proficuum e contrario eft, fi turbatio ifta mentis fine materie contingit, quod valet de illa ex animi affeftibus vel dolore nimio. Exhauftis etiam bonis humoribus, modo non nimia fuerit inanitio, parca do/is in connubio nutrientium et roborantium inftar cardiaci concedi poteft. (Conf. de hoc argu- mento lorry demelanchol. T 2. p.131. fq.). Quae de venae feftionis etprimasvias euacuantium neceflitate generatim monui, ad haec quoque mala attinent, ho- rumque iunfto vfu et in fpeciebus, in quibus alias mi- nus commodum Opium eft, leuamen aegris conci- liare poteft. Liberali etiam in diftis morbis manu ex- hiberi debet. Ad moerorem et anxietatem melancho- licorum fopiendam aliquando ad quindecim eiusgrana vna vice dare opus fuit (V- swieten Comment. T.3. p. S'7-)- Laudani liquidi trecentas ad quadringentas guttas per diem melancholica femina ingeffit, vt dif- pelleret animi triftitiam, ficque et fpecie fana euafit ( yovng Uc.p. 103, ). ln maniaco fimiliter fubinde quin- PAPAVER SOMNIFERVM. 377 quindecim grana Opii pro vna dofi requirebantur, an- tequam deiiderarus effeftus infequeretur (wepfer. hi/i. apopi. in Jpp. p. <&?•). Jn dyfenteria nonnifi fumma cautione adhiberi debet, iicet non defuarint etiam inter celebratiores VJrOS, SYDENHAMVS, SENNERTVS, BONTIVS, BRVNNERVS, WEPFERVS, R AM AZZ INI plures- que alii, qui valde neceiTarium illud in huius mali curatione habuerunt, quin quoad partem, vt sy- d e n h a m v s, iufto Hberalius eo vfi funt. Etenim in- tempeftiue datum aluum coercendo acrimoniam vel- licantem, quae ipfius morbi caufa eft, retinet, quae accumulata redit inflammatque inteftina, et nifum in inflamma tionem, qui fponte iam adeft, auget. Hinc, etiamfi induciae blandae eius ope concilien- tur, fallaces hae maxime funt, fuppreflus enim fluxus vel tanto copiofius redit, vel inflammatione correpti aegri pereunt (degner^ dyfent. bit.p* i&^ pringle Dif ofthe army p. 264. yovng L c. cap. 7. 7. 1 m m e r m a n n v. d. Ruhr p. 0. 101.105.106.). — Do» loris tamen vehementia, tenefmi moleftia, fpafticae inteftinorum contra&iones, quin ipfa deie&ionum copia vires fubito fufflaminans, interdum ad Opiura confugere nos cogunt. Prodeftque vel ideo, quod riuum alluentium humorum ad cutem diaphorefi di- uertat Praecedere autem debet euacuantium pef os vei aluum follicita adminiftratio. Vel nifi huic S a ten> 1 27« RHOEADES. ■ •i| tempus obtigerit, fymptomata tamen vrgent, breui poft Opium datum, euacuantia fuggerenda, et in interuallo tranquiilo mucilaginofa, demulcentia, diluentia non negligenda funt (trall. /. c. SeU.3. f.zoi.). Plethora fi fubeft, vel febris vaiida pulfu •duro ftipata, antea minui debet. Minus conducit, fi morbus iam febrem excitauit, quae vel putridae vel inflammatoriae indolis eft. Placet maxime ad confi- lium ill. de haen intra reliquas fuppetias Opium cum oleofis dare (de haen Rat. med. T. 2. p. 4. item T. 3. c z. p. 91.). De connubio Opii cum Ipecacuan- ha in hoc morbo alibi iam differui (Appar. med. T. 1. P- SJS-)- Diarrhoea pariter nonnunquam Opium fibi vin- dicat: fed et in hac nihil temere agendum. Caue ne fiftas eam, quae fubinde et in fanis oritur absque notabili vitio et praecauet dimciliori morbo, modo nondiuturna fiat, nec vires eneruet Tanto magis apparet noxa, fi ingluuies eius caufafuerit, quum in beneficium aegri incidat, et fopita ipfam maflam fanguineam inquinet. In critica diarrhoea pariter nocet, et illa, quae a fuperioribus partibus humo- rum abundantiam ad aluum deriuat, prout in den- tientibus falutaris omnino eft. Roborantia et ad- ftringentia, nonopiata, conducunt in ifto profluuio, quod a relaxato nimium tono inteftinorum, fine omni ftimulo prouenit, vt quae paralyticum eorum ftatum magis PAPAVER SOMNIFERVM. 277 magis augent. Symptomatica autem diarrhoea to- tius morbi decurfum turbans vel iufto protraftior, quae nimium relaxat inteftina et probis humoribus corpus priuat, compefci debet. Quid in reliquis aiui profluuiisOpium valeat, folide excuffitcel.TRALLES (Op. Scff.j. p.230.), vt ad hunc remittere oporteat, quifaus difta non fufficere videantur. Aliud iam profluuii genus, haemorrhagia, con- /iderandum, in quoOpio, vt affinibus vi Hyofcyamj feminibus, nimium pretii a multis tributum. Quidam horum ex perperam affumta hypothefi, quod effrae- num fanguinis motum moderaretur, alii, quod coa- gulum illi induceret, aiii aliis iugemi ludibriis ducti illud depraedicarunt In ea autem haemorrhagia, quae ab aufto fanguinis motu et expanfione in cor- pore plethorico erumpit, Opio non effe locum, fed augere illam potius, quis non videt? Nocere fimiliter in ea, quae a refolutione putrida fanguinis oritur, palam eft, quum illud ipfum putredinem intendat. Reftringenda igitur vnice Opii laus ad eam eft, quae vel a fpafmis remotarum partium, fanguinem alior- fum vrgentium, vel a ftimulo in loco labefaftato na- fcitur, vel doiorem aliquem fecum iunftum habet ~r- Spaftica caufa in haemoptyfi ex hypochondriis et ifta feminarum alius cuiuslibet vitii pulmonum expertium locum habet. In hoc morbo in vniuerfum ad ftimu- lum, qui ad tuffim vellicat, poft praemifia alia fopien- S 2 dum 278 RHOEADES. dum apprime valet, qui nifi obtundatur, fuftentat profluuium et ceflans recrudefcere facit. — In fluxu nimio menfium vel haemorrhagia pofi abortum, quae in connubio doloris dorfi vel abdominis non inflam- matorio incidit et reuertitur aufta vehementia, quo- ties vel dolor redit vel increfcit, Opium adftringenti- bus omnibus eft praeferendum (whytt's Worh f. 661.). Abortum quoque auertit in nimium fenfiii- bus feminis (id. p.S4"-). Haemorrhagiae vteri prope finem grauiditatis obortae vel ifti parturientium fuc- currit, vt palliatiuum egregie irritationem dolores- Opportunitatem vel noxam Opii in aliis haemorrhagiis exhibendi definiunt regulae praefixae generaliores et addita exempla. Quum Opium inflammatis locis applicatum gan- graenam non arceat, fed contra ea aduocet, dubita- ret merito quiuis, an in vlla gangraenae fpecie con- duceret, nifi experientia id exploratum reliquiflet. Omitto hecqveti vagas laudes: nouiffime vero Cpott chirurgical Obfervations inde a pag. j&>.) infi- gnis eius praeftantia in ea fpecie conftitit, quae in di- gitis pedis incipiens fenfim ad pedem ipfum et mal- leolum, quin tibiam afcendit, et aegrum pJerumque trucidat Extra&i nominatim thebaici tria vel qua- tuor grana ad minimum intra nychthemerum capta. Kec opus fuit fimul alio externo remedio, quara pulte ex farina feminis Lini et bulliente lafte vel aqua, mixta vnguento fambucino vel butyro recenti absque fcarificationibus, quae faepe inanes, faepe exitiofae apparuerunt. Pauca hucusque modo exempla externi Opii vfus memoraui. Sed multiplex olim inualuit, vt vel ex formulis linimentorum, vnguentorum, emplaftro- rum, in libris pharmaceuticis obuiis, conftat,et vlte- rius elucet, fi praftica cuiuslibet fere aeui monimeh»- ta euoluimus. Scopus fuit idem plerumque ac Opii per os ingefti, frequentiflimus ad dolores fopiendos S 4 in 2gO RHOEADES. ■ in arthritide, rheumatifmis, odontalgia, haemor* rhoidibus aliisque dolorofis affeftionibus, item in vul- neribus et vlceribus; porroad fomnum conciliandum et conuulfiuos vel fpafticos motus fedandos. Falli nos vero infpe dolores compefcendi Opio extrinfecus applicato, experimenta bene multa docent. Nun^ quam ftuporem partis ab applicatic-ne opiatorum fe obferuaffe profitetur wedeiivs (Opiol. 1.2. §. 3.) nec aistonvs (/. c.p. 159-) emplaftro opiato per no- ftem circa digitum annularem vel brachium impofito effeftum vllum percepit. Approbauit et academia chirurgica Parifina» Opium cuti appofitum dolorem partis non minuere (louis in Rec. despieces, quiont concouru your le Prix Tom. 2. p. 127. fqq. gviot ibid. p, 20$). Contraea neruo nudo applicatum vt acre calidumque remedium irritat. Manifefte hoc conti- git folutione aquofa partibus excoriatis et vulneribus fuperficialibus admota, vt in quibus ardorem et irri- tationem excitauit, dolore per aliquot minuta tempo- ris prima continuante (alston in med. Ejfays l. c. p. 15P.). Jn cancro pariter dolorem auxit (mvravlt chir. Ge[eh-p.2(>4.), quin adeo, vt quum vlceri can- crofo parotidis dextrae illud imponerent, prae do- lore aeger conuelleretur (plenck Mat. chir. p.388.). Odontalgiae ex carie confumendo ipfum neruum, vt acria olea vel acida, videtur vnice opitulari in his, qui opiatain dentem caute immiferunt; fed pec ia hac PAPAVER SOMNIFERVM. 281 hacfpecie effe&us femper conftans eft (lorry /. c, p-72.), in aliis aperre noxius, et, ficuti ex Opio in- terne fumto, poft aliquas fubinde contingentes indu- cias doiores poftea exafperari folent. — Ob ftimu- lum hunc varii Ooium ad difcutiendos et emollienti- dos tophos nodosque arthriticos, fcirrhos, fcrophu- ]as, item ad refoluendos et maturandos tumores ad- hibuerunt; et in tenerioribus hominibus cutis inde exulceratur, pili exftirpantur, pruritus excitatur. (V. teftes citt. in tralles de Op. SeB.4- p.189.}. Mi* nus igitur apta nonnunis (alstos /. c. p.isP-fb monro /. c, p,,z83. tralles /. c.p.ipi.) vifaeft cau- fticorum vel veficatoriorum cum Opio mifceJa, dolo- ris inde enafcitari mitigandi caufa, a quibusdam, vt HILDESHEIMIO (SpkU. I. de affeB. COp. p.14.) HEC- qveto (J. c.p.194.) gviot 0 (Recueilpour tePrix de l'Ac. d. Chir. T. 2. p. zos. fq.) aliisque commendata; vt qui augmentum potius doloris inde metuunt. Hif- ce tamen aduerfatur nouiflima ill. acrel (Chirurg. Vorfdlle T. 2. p. 44S-) experientia, qui methodo ci' m else in curatione hydroceies vfus, additamento Opii caufticum exiguum vel nullum dolorificum fen- fum excitafle nobis perfuadet. Ob hunc, !quem dixi, ftimulum in inflammatorii generis morbis valde no- xium eft, vt gangraenae adeo inde originem fuam ■ceperint (tralles /. c. p.218. tissot Epijl. praB. p. 196.). Emplaftrum opiatum, tempori, ad fedan- S s dum 1 282 RHOEADES, dum dentium doloremimpofitum, in femina furorem cum fpafmis creauit, non prius ceifantem, quam em- plaftro remoto (l o r r y in Recperiod. 17s6. p. 74-)- De- lirium pariter fuccefiit ex binis emplaftris opiatis tem- poribus vtrinque ad cephalalgiam in adolefcente do- mandam applicatis, fenfim obrepente fomno (kaav boerh. impet.p. 4°5.)- Ita et alia exempla docent, Opium capiti applicatum fomnum fubinde impertire (lorry /. c. tralles^. 194.)- Nec in conuulfiuis vel fpafticis turbis externum vfum inanem fuiife, ex. vfu Theriacae, in vomitu faepe laudato (Vid. e. c. v. swieten Comment. ad §. #rum vniuer- falium genere, illud partitis portionibus porrigere, et fperati effeftus ratione habita, vel iterare breuiori- bus 1 i. 1 2%6 RHOEADES. bus fiue Iongioribus interuallis praebia, item augere pro neceflitate quantitatem, vel fi finifter euentus inde contingit, omnino Opium omittere. Quoniam veroillud, fi frequenter fumitur, fua vi fenfim exui- tur, fub continuato vfu dofin adaugeat aeger necefle eft. Quantitas, quae inafiuetos necaffe obferuata, varia perhibetur, drachma vna, grana viginti duo, duodecim, imo feptem, quaLuor (V. hall. Elem. jPhyfiol. T. s- p. 6i2-)- Caufa effeftus aequalis a dif- pari mole in peculiari quadam corporis peruerfa dia- thefi omnino quaerenda eft, et faepe fine dubio mors non a mole, fed intempeftiua eius adminiftratione de- pendit, e. c in eo, qui, poft tartari emetici grana quinque iugefta, Laudani guttas viginti ad turbas compefcendas fumferat (stkdmawn in tned. Ef. of Ed.T. 4 .p.37.f nifi percontando detegi poffit, non ambigua tafflen euadit temulentia, delirio, fopore vel et conuulflonibus, pruritu cutis, fudoribus pro- fufis, faepeOpium fpirantibus, facieinflata rubente, fub pulfu veloci et refpiratione difficili celeri. Haec li adfint, quantocyus tentandum, an vomitus cieri poffit vel aqua tepida, in qua butyrum vel oieum dif- flu- PAPAVER S0M2VIFERVM. ag? fluxit, accedente faucium per digitum fiue plumam oleo madidam irritatione, vel tartaro emetico, vel, fi ventriculus iam fenfu fere et irritabili fua vi orbatus fuerit, vitrioio albo (HEBERDENin med. Tranf. Vot. 2. p. 220.). Mora autem paralyticus fit ventriculus, vt nec acre remedium vellicet, vel fpafmis ita con- trahuntur pharynx et oefophagus, vt nihiL deglutiri pofiit, quo pofteriori cafu per canaJem metaJJicum demitti iubet boerhaavivs (Praeleff. T.6. p.jss.) commoda remedia. Tum vena fecanda eft, vt velo- citas visque fanguinisminuatur etcaput a nimia eius- dem mole liberetur, quo confilio et maxime intereft, hitudines coilo et temporibus appJicare. In vfum quo- que vocanda, fi fieri poteft, purgantia vel clyfmata ftimulantia. Confert et reuulfionis fine fricare pe- dum piantas fcopulis, hisque finapifmos imponere. Sumraa vero infringendi Opium, vt alia narcotica, poteftas acidis ineft, quo fcopo acetum aqua dilu- tum potare, fpongia quoque illud idque calidum ante nares tenere et eodem frontem et tempora fouere e re eft. Ad antidota eius quoque referenda Ipecacuanha eft, ex obferuationibus Anglorum, de qua vi iam antea (Vid. Appar. med, T.i.p.sjp.) notabilem cafum recenfui, et puluis doveri mox fufius perfequen- dus infuper indubium documentum praebet. imo Coffeae infufum eneruat vim narcoticam Opii experi- mentoTurcarum et Arabum(pKRCiVAL's tmd. Efi fap 288 RHOEADES: fays Vol. 2. p. uS.). Et licet Laudani liquidi guttae oftodecim poft prandium captae in medico quodam aJias fomnum concirent, hic tamen prohibitus fuit tribus cyathis infufi faturati Coffeae immediate poft fuper- bibitis. Rediit autem fomnus fub alio experimento, omiffa Coffea (eivsd. phyf. et med. Ejf. p. 24. Con- ftat ex extrafto Opii aquofo, Croco et Opobalfamo, quod creditum eft narcoticam Opii vim vtiliter m- fringere. Crocus hic fuperfluus. Dofis a grano di- midio ad tria in Ph. W. affignatur; fed folidioribus medicis nonlamplius arridet. T 3 ES " :s>4 RHOEADES. ESSENTIA ANODYNA OFFICINALIS Ph. IV. p.76* Eftextra&um Opii aquofum in nouem par- tibus aquae Cinamomi fpirituofae fblutum ; ita vtOpil granum vnum in fcrupuio dimidio effentiae compre- hendatur. I?arius hodie in Germania ffequentatur. Conuenit fere omnino cum tinctvra thebaica vuigoLAVttANo liqvido Ph. Edinb. Ed. nouiff. p.86. NecmuItumdifcrepatTiNCTVRA thebaica Ph. Holm. p.200., etfi fpiritui vini aqua Cinamomi feorfim pro folutione additur. Formuia Ph. Lond* p. 67. autem Opium colatum, Cinamomum, Caryo* phyllos in vino albo macerari iubet; Anglis fuetif- lima. LAVDANVM LIQVIDVM SYDKNHAMI Ph. IF^. p. 104. Formula eadem plane illuc inferta eft, quam auftor fuppeditat in Opp. p. 185. et quae conflatur ex Opio, Croco, Cinamomo, Caryophyllis et ea quan- titate vini Hifpanici, vt eius drachma vna Opii grana decem et Croci grana quinque circiter contineat Vulgati/fimum fere omnium opiatorum, et vel com- moda fua fotrna placens, licet non careat fuo vitio ob Crocum et addita aromata, quibus faepe praeter rem iufto calidius redditur. Hinc et compendia ifta praeparationis in praeeedente articulo recenfita. Adultis eius guttae fex, octo, fedecim fupraque per os exhibentur, idque commode in fruftulo faccha- ri; mixturisque crebro j.dditur. De vtilitate eius exi- PAPAVER SOMNIFERVM. 29^ eximia in clyfteribus fupra (p.284.) exempla ad- fuerunt. PILVL4E DE CYNOGLOSSA Pll. W. p. #& Crebro praecipiuntur inprimis a medicis Germaniae, a granis binis ad quinque. Plura alibi (Artic. de Cy- noglojfo, App. med. T 2. p. 104.) iam de iis expofui. PILVLAE DE STYRACE Pll. W.p.l4°- Ana- logae mox dictis, etfi rarioris quam iftae praefcri- ptionis. A granis quatuor ad ofto capiuntur. Pluri- bus iam de hifce (Art. de Styrace, App. med. T. 2. p. 84.} egi. Simplicior, vti dixi, compofitio pilu- larumhums nominis in Ph. Lond. p. 96. exftat. THEKIACA ASDKOMACHI Pll. W. p. Je. Eiectuarii fpecies, luxuriantis ingenii foboles, quam» vna cum multis efficacibus, copia partim inertium, partim fuperfluorum ingrediuntur. Compofita Nero- nis tempore. Nomen tulit a vi illi adfcripta mor- fus et ictus venenatorum animaUum eneruandi, efe additis viperarum trochifcis, quos apritrxovG d-ttpico- x-ovc, Graeci dixerunt- Admifcuerunt quicquid the- riaco fcopo commodum iudicarunt; et quum fi- muJ exhilarare animum eodem cuperent, Opium Crocum et aromata addiderunt. Noua vero accef- fit farrago ob correctionem , qua Opium illis in- digere vifum eft. Senfim in lugendam tot hominum eiadem ad miafmata morbofa extenfa eft eiusdem virtus, et commune malignitatis remedium eft repu- T 4 tata. 25*6 RHOEADES. 1 tata. Sic ex vno errore in alterum faepe deuiat hu- mana mens. Plebis panacea in acutis, fed ob cali- dam et fudoriferam naturam in hiibe valde noxia. Potior vis ab Opio, cuius grana fex vnciae cuilibet infunt. Drachmae duae vel tres affignantur pro dofi. Vfus interni varia iam hinc inde exempla fuppeditata funt. Crebrius a medicis extrinfecus applicatur, cir- cumfpectione debita obferuata, ad fedandum vomi- tum, tormina, diarrhoeam, dyfenteriam, dum fu- pra alutam extenditur, vel in profluuiis dictis aluo in- iicitur. Carere vero in vniuerfum poteft folidior me- dicina monftro hocce pharmaceuticae artis. Sicco hinc pede tranfeo correftionem f. thericam coe- mstem qvercetaki Pkarm. dogm. rejlit. p. m. Sz8. fq. item in Ph. Brand.p. zoi. repetitam, qui auctor refcindens mellis vbertarem tanto liberalius pro more feculi terrea varia aViaque vix a corpore noftro fol- uenda adiecit: item thekiacam coelestem wvrtenberg. (Ph. W. p. 222.) compoiitionis arca- nae. Simulacra modo grandaeuae illius andro- machi compofitionis funt theriaca edinen- s is Ph. Ed. p.78- et illa Pharm. Suec. p. 193. vtquae ad ofto modo fymbolas formulam contraxerunt, ambae tamen inter fe in quibusdam difcrepantes. MITHRIDATIVM DAMOCRATIS Pll. W. p. 47. Similis noftrae formula a mithridate, Ponti rege, profecra fertur, quam inter arcana eius vifto- PAPAVER SOMNIFERVM. 297 viftorem pompeivm inuenifle narrant. Seriori paul- lo tempori, nempe damocratts, Neronis Archia- tri, tribuas adhuc fuperftitem. Simili farragine hoc eleftuarium, vt Theriaca conftat, fimilisque effica- ciae opinionem prae fe tulit. Opii autem tertiam modo partem continet, fcilicet vncia vna grana eius tantum duo. Dofis, drachma vna ad vnciam femis (Ph. IV.). Cenfura vero prior huc redit. PHILONIVM KOMANVM Pll. W. f. 4$. Atl- tiquiflimum omnium opiatorum, quae philonem Tarfenfem, Afclepiadeae gentis medicum, auftorem agnofcit. Non tamen hodierna genuina formula eft. Breuior, quam reiiquorum eleftuariorum opiatorum. Veteres piurimum virtutisiJJi tribuerunt, hodie fere omnino negleftae. Cuilibet eius drachmae granum vnum et femisOpii ineft, vnde dofis conftitui poterit ELECTVARIVM DIASCORDIVM FRACA- storii Ph. W. p. 46. De hoc vid. Artic. de Scor- dio fupra pag. 117. jq. orvietanvm Ph. W.p.tjj. Omnfum difto- rum eleftuariorum ftolidiffimum, nam compofitionem largam et inconcinnam adhuc auget Theriacae et Mi- thridatii additamentum, Dignum igitur circumfora- neo, hieronvmo ferrante, ex vrbe Oruieto, monimentum. Etiam hoc verfipelli alexipharmaci titulo honoratum. Pro dofi drachmae duae ad vn- ciam dimidiam indicantur. T s pvl. ; n 298 RHOEADES. pvlvis anodynvs doveri, Dr. Dovers Powder. Frequens Anglorum tam in nofocomiis, quam priuata praxi, eiusdem vfus iniungit, vt prae- ter pauca ifta, antea de eo difta (V. Appar. med. T. i. V- 539-)> vberius ilium hic perfequar. Formula eius haeceft: Rf. Nitr. Tart. vitriol. ana |iv. In cruci- bulum candens iniefta agita donec deflagratio et fcin- tillatio definat, adde Opii concif. |j et in puluerem redige adiiciendo Rad. Glycyrrh. Ipecac. fubtiliff. pul- uerif. ana §j. M. probe. Ita variis locis defcribitur in monro 'sAccount ofthe milit.difeaf. p. 299. Chirurg. Pharmacy p. 344. Med. Praffi. of Lond. Ilofp. p. 18. Dofis ibidem a gr. decem ad drachmam dimidiam, fcrupulos duos imo ad drachmam vnam, permitti- tur. Paullum differt formula in nofocomio St. Tho- mae Lond., fub nomine Siveating Powder, vfitata, fcilicet: %. Opii Ipecac. ana gr. ij Tartar. vitriol. Nitri ana gr. viij. MF. puluis, dandus pro vnica dofi (Lond. Hofp. p. 69.) ; quae mifcela tamen fub Doveri nomine in nofocomio St. Georgii vfu venit. Opium et Ipeca- cuanha praecipua funt, quae pofterior prioris vim ita mitigat, vt puiueris ampla dofis innocue ingeri poffit. doveri puluis eft efficax valde fudoriferum et ano- dynum (Lond. Hofp.p.128.). Sudor ftragulis in lefto et potione diluente calida copiofa ali et augeri folet. Infigne Ieuamen afferre in inflammationibus topicis magua calore et tenfione ftipatis traditur ( Clur. Phar- macy PAPAVER SOMNIFERVM. 299 tnaci} p. 345?). Rheumatifmum ciironicum egregie diffipat vefperi data ad grana viginti vel viginti quin-. que (pRiNGtE Dif ofthe army p.162.) vel ad gr. tri- ginta (Lond. Hofp. p. /" SPIRITVS THERIACAL. CAMPHORATVS /• C.i PVLVIS ANODYJVVS LVDOVICI p. 144- J PILVLAE POLYCHRESTAE STARCKEII p. 140. ; PTLVLAE SOLARES WILDEGANSII /. C. TROCHISCI DE CARABE p. 2JJ. ; EMPLASTRVM ODONTALGICVM f. 69. Ex Anglis Pharmacopoeis addenda elixir PAREGORICVM Ph. Ed. p. 44. PILVLAE S A P O- NaCeae Ph. Lond.p. pj. pilvlae pacificae Pll. Ed. p. gj. BALSAMVS ANODYNVS f. BA- TEAiVVS / C. p.94. CHELIDONIVM. 1.1KN. Syjl. veg. p. 406. Gen. pi. p. 262. 279. Pharm. CHELIDONII MAIORIS Herba; Radix. Chelidonium maius; pedunculis vmbellatis linn. Spec pl. p. 723. Chelidonium maius vulgare c. b. XtAiSovtov /uiya. diosc. et aliorum veterum: Icon: Fl. Dan. Tah. j4z. regnavlt Botan. la Cheli- doine. Pl. perennis, locis ruderatis et ad fepes co- piofiffima. Odor CHELIDONIVM MAIVS. 301 Odor totius ftirpis recentis ingrate grauis, prae- cipue radicis, quae eo refert Mucorem fepticum u Infidet plantae amarities , cum acrimonia iunfta, te- nax, vta contreftantibus digitis lotione difficUe abf- tergatur. Scatet fucco crocei coloris, qui fatura- tior eft in radice. Siccando vel extraftione acrimo- nia eius mitigatur infigniter, odorque herbae in integrum perit. Olim frequentioris in praxi medica rfus, quam hodie, commendatione tamen digniffima ftirps. YiresHERBAE et radicis fimiles, modo agnofcas huic effe potiores. Radix ramofa, dum recens, bruno rubicunda, ficcata nigra. Vtraque pars refoluk aperitque etabf- tergit efficaciter, ita vt in obftruftione varia vifcerum morbisque ab ea prouenientibus, nec non in cutis va- riis vitiis, opem haud mediocrem eroget. lfteri remedium iam antiquitus reputatum, fed reftringendum ad eum , qui absque inflammatione eft. Radicem cum Anifo ex vino albo potatum illi mederi notat dioscorm>es(^. m. Lib. 2. ctzp. 211.), absque Anifo autem galenvs (de fmpl. Lib. 8.) memorat Eadem FORESTo{Obf.et Curat. Lib. 19,Obf.40.) pla- cuit, fed ex cereuifia decofta. Arcanum in iftero vocat lentilivs (Mifcell. med.praB. p.229). In hunc quo- que finem vel radicis vel foliorum infufum aquofum vel radicis puluis ad drachmam dimidiam fupraque ex- hiberipoteft. Suadetur et ferum lactis,in quo foliafri- gide 302 RHOEADES. VM n \ i gide macerata, cum cremoris tartari tantillo capere (chom. Ufuelt. T. z. p. go.). Commodiffirne extra&um eius, vino ad mitem ignemparatum, ofiertura fcrupulo vno ad duos per diem, aqua deftillata fbluturn. Sic- que tam in. iftero quam aliis morbis ex obftru&ione vifcerum, glandularum mefenterii, vel lymphae fpif- fitudine prouenientibus, per aliquot hebdomades con- tinuatum, voto fatisfacit (lange de med. Brunfv. dom. p.124. fq.). Hocce extractum aceto fcillitico fo- lutum infarctos pulmones poft fcreatum pituitae prae- greffum liberauit (idem.). Lienem dolentem et tu- midum fuccus ex tota planta expreffus et vino vel cereuifia et faccharo temperatus fanauit (sennert. Epifl. Cent. 1. Epi/l.jtf.'). Tranfeo ad efficaciam in febre intermittente. Hanc tollere fertur praemiffo emetico fuccus herbae expreffus ad guttas tres vel quatuor aliquot cochlea- ribus vini fumtus, vel et infufum radicis ante paro- xyfmum ingeftum (wagner in Eph. Nat. Cur. Dec. 2. Ann. $. p. 60.'). Vereor, ne guttae iftae paucae fucci parum effeftus praeftent. Quantitatem autem co- chlearis dimidii vel integri cum vino capiendam (nii- NERWOLFFin Epli. N. C. Dec.3. Ann.2. p. 120.) vix praeterquam robuftis exhiberem. Binis exemplis eius cochleari dimidio bis per diem dato tertianam profligauit ill. linnevs (innLLAEi Diff. de varia febr, interm. curat. p. 29,), Plebs Brunfuiceafis eodem fine CHELIDONIVM MAIVS. 303 fine vel puluere radicis ad draclimam circiter vnarn cum aceto vel et fucco herbae aceto fimiliter remixto vtitur (lange/. c.p.122.). Sudor poft vfum erum- pit ccpiofus, qui follicite lefti fotu alendus (wag- ner, lange.). Praebium repetatur bis vel ter pro nece/Iirate. In hydrope, contraclo ex abufu fpiritus vini, Warfouienfes herbae et radicis ex cereuifia infufum potant, vnde lotium copiofe manat (erndtel IVarfania phyf. illuftr. p. ipo.), et faepe emerfiffe fe- runtur. Podagricis et calculofis commendatur inftar Theae (cramer in Acl. Berol. Dec. 2. Vol. 8. f-4S-)' Suut et externi morbi, quibus Chelidonium di- carunt. Horum ex cenfu funt inde a vetufto tem- pore oculorum affeftiones. Succum cum melle in aereo vafe coftum adiuuare oculorumaciemDiosco- rides (/. c. Cfr. rh ases) monet. Nec minus con- tra initia fuffufionis valere quidam fibi perfuaferunt; quo fine extracii quantum aequaretmagnitudinem ca- pitis aciculae mane oculo immifit, item aquam de- llillatam applicauit hildanvs (Cent. Epifl. n.S9- in Oper. p. 1003.). Fateor, me non fatis fidere topicis iftis contra cataractam iaftatis, et vereri, ne, confun- dendo vifum imminutum a fuffufione cum iilo, qui a maculis leuioribus corneae oriacur, varia remediaim- meritis encomiis cmnularint. Ad delendum oculo- rum 304 RHOEADES. CHELIDON, MAIVS. 1 rum pannum velnubeculas, extraftum pariter appli- catum (hildan. /. c.) vel fucrus aliquoties de die oculo inftillatus {A. N. C Vol.z. Obf.77.) profuit. Au- diendi tamenetii, qui fruftra hocce remedium ali- quando tentarunt (lange /. c. p. 125.). Vim humo- res oculi effufos refarciendi, quam bvrrhvs de fucco hocce iaftitauit, iuftius vnice aqueo humori, fponte naturae beneficio perfoffa cornea confluenti, acceptam referimus, (Cfr. th. barthol. in AB. Hafn. Vol.i. Obf. 132. i#.), vt manifefte docet cata- raftae extraftio. Aqua eius deftiliata paflim pariter ophthalmica depraedicatur (lvdovici Oper. p.ios.). Vnde et collyria intrat, vt aquam ophthalmicam st. yves; fed, quantum equidem teneo, irrita fpe. — Pauci inrecenfione virtutum efficaciam fucci vel her- bae contufae et extrinfecus applicatae in herpete omittunt. Exiftimo conuenire in ea modo fpecie, quae topicovitio ab humore acri, cui per veficantia exitus parari poteft, nec labe humorum vniuerfaliori confiftit — Nempe adeo acrem fuccum vehit, vt verrucas molliores, iis illitus, exedat (heist. et platn. Chirurg. in capp. de Verrucis). Laus eiusdem in depurandis fanandisque vlceribusad vetufiiora pa- riter (arnoldi de villanova L.s. Brev. prabf. c.2i.)nc feriora tempora pertinet (lange l.c.p. 124.}. PRAE- PVTAMINEAE. CAPPARIS SPIN. 30? PRAEPARATA ET COMPOSITA. AQVA CHELIDONII MAIORIS Ptl. W. p.6. Vix prae iimpJici aqua deftillata vilam praerogatiuam habet. DECOCTVM AD ICTERICOS Ptl. Ed. p. S4. Inrer aiia radicem cum foliis ftirpis recipit ORDO XXII. PVTAMINEAE. C A P P ARI S. iinn. Syjl. veg. p. 46S' Gen. pl. p.261. , 280. Pharm. CAPPARIDIS Gemmae conditae; Cortex. Capparis fpinofa ," pedunculis vnifloris folitariis, fti- pulis fpinofis, foliis annuis, capfulis ouaiibus, iins. Spec.pl p. 720. Capparis fpinofa fruftu mi- nori, foiio rotundo c. b. KayrTra^iQ diosc. Icon: blackwell T.4'7. Frutex farmentofus, crefcens in muris petrisque Europae auftralioris, nominatim Gallo-Prouinciae, Hifpaniae, Italiae, vtietQrien* Appar.medk, Vol.ll. V tis. 306 PYTAMINEAE. tis. Colitur in Prouincia circa Telonem Martium. ' Plantae horti botanici noftri inermes funt GEMMAE(desCapres) virides, h. e. floresnon- dum expan/i, qui igitur conftantex calyce tetraphyl- lo, coroila tetrapetala, ftaminibus numerofis et pi- ftillo vno, lentis vel pifi magnitudinis, niaxime hanc ftirpem celebrarunt, fiquidem rite praeparatae intin- ftibus carnium pifciumque inferuiunt Quo minores, eo magis placent, tantoque carius veneunt DiiTert vero magnitudo pro aetate gemmarum varia. ln Prouincia fine delectu maiores minoresque colligun- tur: fed conditae iam per cribra transmittuntur, vt difpefcantur fecundum magnitudinem diuerfam (du hamel Traite des arbres T.i. p. 121.). Ita vero con- diuntur: decerptae in vmbra per tres vel quatuor ho- ras reponuntur, donec flaccefcere incipiant, dein aceto per ofto dies macerantur, quibus exaftis exi- muntur leniterque premuntur, et iterum aceto per- funduntur per idem fpatium, quod et dein te-tium fitj tum in doliis feruantur cum aceto, cui quidam felem adiiciunt Hac ratione per triennium feruan- tur integrae (raii Hiji.pl. Tom. 2. p. 1629. item geof- froy M. m. Traite T. 5. p.4ji,). Noxio vaJetudini artificio, vt gratiori viredine tingantur, aiiquando vafe cupreo macerantur. Conditae etiamfi fuerint, acri- moniam tamen et amaricantem faporem retinent, nec cuiiibet palato in deiiciis funt. Dabo, ad ciborum ap- peti- CAPPARIS SPINOSA. 307 petitum augendumet conco&ionem facere. An ob« ftruftiones hepatis et Iienis vere refoluant, vlteriori experientia dirimi debet. Capparidifaus vnice et aqua, in qua faber ferrarius faepe ferrum candens exftinxir, feptennis induratio ettumor lienis diffipatus (benivenivs c. ioj. de abdith in schenckii Obf medic.p.427.). Non male pro vfu cibario hodie gem- mae fimiles Tropaeoli fubftituuntur. cortex ex radice deglubitur, quae ipfa am* pla lignofa. llle vero craffus albidusque eft, conuo- lutus, calami cygnei amplitudinis, faporis nonnihil aromatici, fubamari et fubacris. Adftringere aufto- res tantum non omnes, vt forestvs (Oper. JJb. 20. Obf. fchol.) SIJI. PAVLLI, HERMANNVS, LIN- nevs affirmant: folutio tamen vitrioli martis inde non nigrefcit (alston. M.m. Vol. 1. p. 371.). Et quae veteres, quibus infigni in pretio fuit, de eo re- cenfent, ad aperiendi vim potiftimum et abftergendi pertinent. Nempe praecipue in obftruclionibus lie- nis, in menfium fuppreffione, maio ifchiadico, in ftrumis difcutiendis, porro in vlceribus expurgan- dis praeceperunt (dioscor. M. m. Lib. 2. cap. 204. galen. de fimpt. L. 7. plin. Hi(l. nat. Lib. 20. cap. fj.). Humores deprauatos eius ope per lotium eliminari, quin interdum per deiecliones fanguino- lentas (dioscor. galen. loc. citt.). Seriores varii medici lieni obftrudo referando nominatim il- V 2 Ium i ii ■ 3 o8 PVTAMINEAE. CAPPARIS SPIN. lum dicarunt, vt videre eft apud forestvm (l.c. Obf. 2. et j.) et sennertvm (PraB. Lib.3. P. 4. c 2. et3-), fed inter tot alia fefquipedaiibus formuiis. Defpicitur hodie. PRAEPARATA ET COMPOSITA. OLEVM CAPPARVM Ph. W. f. U2. Com- pleftitur corticem hunc aliaque aperientia , vt cre- duntur, vino infufa, dein oleo oliuarum cofta. Re- foluere, praecipue lienem induratum, perhibent. RADICVM QVINQVE APERIENTIVM MI- worvm numerum radix Capparidis intrat» ORDO SILIQVOS. SISYMBR. NASTVRT. 309 ORDO XXIII. SILIQVOSAE f. CRVCIATAE. 2) SILIQVOSAE proprie fe di&ae. SISYMBRIVM. linn. Syjl. veg. p. 497. Gen. pl. p. 338. Pharm. NASTVRTII AQVATICI Herba. Sifymbrhtm Nafturtium; fiiiquis deciinatis, foliis pinnatis, folioiis fubcordatis linn. Spec. pl. p.'9id. Nafturtium aquaticum fupinum c. b. Ka^a^/vn f. Iiov diosc. Icon: Flor.Dan.Tab.6go. Pl. bien- nis, ad riuos certe in Germania copiofe crefcens, per totam hiemem viridis. Caue, ne confundatur cum Cardamine amara l. f. Nafturtio aquatico ma- iori et amaro c. n. Prodr. p. 45- c *f« quod tanto fa- cilius, quum faepe mixtim cum aitera occurrat. Sed in Cardamine difta caulis elatior, corymbus vltra folia prominens, folia magis oblonga et an- guftiora, petioli ereftiores, flores maiores, fapor herbae magis amarus, linnaevs addit axiiias ftoloniferas. V 3 Difpli- 3io SILIQVOSAE. Difplicet mihi, pharmacopolasSuecos fubftituere Cardaminen pratenfem l. longe mitiorem, licet per- inde exiftimet cel. bergivs (M. m. p. jtf>.). hf.rba recens faporem moderate cum ama- ririe pungentem habet, trita autem digitis odorem volatilem fpargit Sapori pariter ac odori aliquid fpeciftci ineft, cum variis tamen ftirpibus affinibus, vti etcognatione disiunctiffimo Tropaeolo, communis. Tribuerunt hifce multi efdmii chemici, vt boer- HAAVIVS(C/». Tom.2. Proc.33.)'. HlilRNE (AB. chem. Holm.), spielmannvs (Chem. p.202.) rel. fal alcalinum volatile, idque non ignis vehementia vel alia vi produftum, fed innatum, arte tantummodo feparandum. Et huicquidem volatilem etnares vel- licantem odorem fimulque et viresharum ftirpium tri- buerunt Poft carthevservm (Mai. med. T. 1. p. 294) autem cl. altmann (Dijf. de analyfi planta- Tum antifcorbuticamm, Vienn. ij66. inde a §. 10.) item nuperius cl. wiegleb (Verfuche iib. d. alcal. Salze p. 199. et antea), alios vt taceam, experimentis'(Vid. infra Cochlearia fub n. 294?) euicerunt, acre iftud olfa- ftus organon vellicans alii cuidam haec vegetabilia intranti parti adfcribendum ehe, quam ille (alt- jwann /. c. p. 40.) fpiritum rectorem vocat, hic (wiegleb /. c. p. 149.) nondum definire audet, vtrum fit acidae, an potius oieofae naturae, licet omnino hic ipfe in iliis alcali volatilis indicia mox eui- den- SISYMBRIVM NASTVRTIVM. 311 dentiora mox ofafcuriora detexiffe fibi vifus fuerit, ex- perimentis cum aqua ex ftirpibus iftis et portione cinerum clauellatorum deftillata nixus. Ad oleofam naturam aceedere cl. nose {Verfuch ein. Beytrage znr Chemie, Wien, 1778- p, iji. fq.) arbitratur, argumenta etiam producens ex \ haenomenis in corpore animali fub vfu horum ftirpium obuia, falis alcalini votatilis genio contraria. — Quod ad Nafturtium aquat. no- minatim attinet, ex larga eius, aqua deftiiiatae, co- pia, pauxillum olei effentialis fubtilis, volatilis valde pungentis eruitur (lewis Hljl. ofM.m. p.396.). Acre volatile difflatur plane fere ficcatione herbae vel in- fpiflarione fucci fiue menftruorum, guibus iiiud elici- tum. Expreffione autem vna cum fucco euoluitur, itexn deftillatione aqua vel fpiritu vini fafra (1 d.). Acetarii inftar herba cruda verno tempore prae- feruatiuo fine editur, praecipue in Germania. Mitior paullo eft, quam Cochlearia, cui et pro- xime accedit contra fcorbutum virtute, ob quam prae- cipue communi medicorum laude condecoratur. (V. e. gr. evgalen. de fcorb. Obf. 54. etalibi, linn. Fl. Suec. n. s?2.) In iufculis herba vti, vt quidam fua- dent, improbo, tam ob menfuram incertam, quam ob virium per calorem difpendium. Plus praeftat acetarium inde paratum, plurimum fuccus expreffus, qui, vt fuccus Cochleariae, Lepidii, alii calidiorum vegetabilium, apte mitigatur frigidioribus fuccis, vt V 4 Ace- 312 SILIQVOSAE. Acetofae, Beccabungae, Aurantiorum rel. Pro dofi eius binae vnciae ad quatuor effe poterunt. Lafte miftus curauit fcorbutum in coenobio Bethlehemen/i (hasselqvists Refap. 154-). Emiaet praeterea attenuante fua et refoiuente potentia. Incaro pituitolo frigido vfumNafturtii co- fti vel in acetario impenfe commendat fokestvs (Opp. L. 3. Obferv. 39. in fchol. p. 366. item ronde- i-etivs Meth. cur. morb. c. rp. Oper. Ed. crocqv. p. 49.)- Succo ori infufo in febre tertiana foporofa puero fcorbutico fuccurrit evgalekvs(/. c). Ten- tantis in hacfebre werlhofii (defebr. p. 80.) fpei, quamuis non omnino fatisfecerit, forfitan ob defe- crum diathefeos fcorbuti exquifiti: proficuum tamea illi vifum, fub paroxyfmo fuccum vei folum vel fpiriti- bus falinis volatilibus acidis vel mediis commiftum fub paroxyfmo in os infundere. — Diuturno vfu ob- ftruftiones vifcerum referare compertum(HALL. Hijl. Jl. helv. n. 482.). Ita ceftauit rebellis tuflis iufculo, cui fuccus herbae fuit additus (z wi ngeri Diff. de plan- tis naflurc p. 49.). In ipfa phthifi purulenta pulmo- num folatium attulit planta (bonet. Sepulchr. T. 1. Ed. m an c p. 686.). Huc pertinet cafus curationis phthifeos folo Nafturtio aquat. ieiuno ftomacho fumto, cui fuperbibitum lacebutyratum, peraftae. (Eph.n. Curiof. Dec 2. A. 8. Obf. 142. p. 302. ). Exemplum vero reftauratae pulmonum fubftantiae, quod narra- tur SISYMBRIVM SOPHIA. 3i* tur (a b o n e t o /. c. p. 693.) , multis momentis dubium redditur. Quae de vi in calculo hinc inde memo- rata, pondus aJiquod nancifcuntur hiftoria feminae nephritide calculofa laborantis, fediufculo, Naftur- tio aquarico et Cerefolio cum granis viginti feminis Nafturtii hortenfis remixto et per aliquot dies fumto, fanatae (zwi nger. Diff. cit.p.49). PRAEPARATA ET COMPOSITA. aqva destillata. Ph. W. Iners, prout vulgo habetur. conserva Ph. W.p.39. Eximia. SVCCI ATi scorbvticos Ph. Ed.p.6-j. Edit. tiouiff. p. $z. Ph. Lond. p. 26. Differunt formulae, fed vbiuis itirps noftra confortium ingreditur. 282. Pkorm. SOPHIAE CHIRVRGORVM Herba; Semen. Sifymbrium Sophia; petaliscalyceminoribus, fo- liis decompofito - pinnatis. linn. Spec. pl. p. 920. Nafturtium fylueftre tenuiffime diuifum c. b. Icon: Fl. Dan. Tab. 528. Pl. annua, vulgatiffima in ma- ceriis, ruderatis et arenofis. V? Ex- 3*4 SILTQVOSAE. Exoleuit in feriori praxi. herba tamen olim claruit, vt vulneraria, vnde nomen fuperftes. Tota ftirps conquaflata et applicata vuJnera fanare et vi- cera purgare fertur (chomeljP/. Ufuell. T.z. p.295-). Gotlandi in malo hyfterico ea vtuntur (likn. Ft. £nec. n. S95-). ln decofto vel infufo alui profluuiis oppofita, prout. varia forma contra haemoptyfln, fluorem album et haemorrhagiam vterinam, praj- cepta (chom. /. c). semen exiguum, ouatum, glabrum, rufum, faporis acris. Non omni igitur virtute caflbm. Di- arrhoeam fiftere ad drachmam vnam oblatum (raii Iiifl. pl. T. i. p. S/2.). Nericii eodem dyfenteriam tam hominum quam boum curant. (lik». Ft. Suec. I. c). Affeftibus nephriticis et calculofis fubuenire, robinson (apud ray /. c.) memorat Ad lumbri- cos necandos laudatum (caesalpinvs nomine Ac- cipitrinae in Lib. 16. de plant.p. 361.'); imo femini San- tanici hoc fcopo fubftitutum (c. hoffm. offic p. 'oi.). ERY- ERYSIMVM OFFICINALE. 31* E R Y S I M V M. linn. Syft. veg. p t 499. Gen. pl. p.339. 283- Pharm. ERYSIMI Herbci; Semen. Eryfimum officinale; filiquis fpicae adpreffis, fo- liis runcinatis. likn. Spec. pt p. 409. Eryfimum vulgare c. b. t.f>i■), qui fidem fere omnem in diftis malis eam fu- perare edifferit, praeeuntibus rondeletio aliis- que praeceptoribus fuis. Plerique noftro tempore fy- rupum vnice adhibent. Puluis tamen etiam recen- tius in pituita pulmones vel vifcera imi ventris gra- uan- 3i« SILIQVOSAE. uante, vfu longiori profecit (lentin Obf. med. Fafc. 2. p. 2?.). Nec nocuit praefente febre miti vel tran- fitoria (idem.). Confert quoque, in vitiis iftis peclo- ris inftar Theae cum melle eam exhibere (boerh. Hijl. pl. hort. L. 3. T. 2. p. 428). Lotium praeterea fuppreffum herba liberat (boccone Muf. difific. p. 216}. Pellit hoc etiam semen ad drachmam vnam pro dofi ingeftum (fonseca Confil. I. 2. n.96. /oe.). Cum melle delinftum in thoracis fluxionibus et ipfo fcreatu purulento prodefle, dioscorides {Met. m. Lib. 2. cap. 188.). CCMPOSlTrM. SYRVPVS DE ERYSIMO LOBELII Pfl. U^. p. 210. Inter alia varia pefrori opportuna , partim quoqueinania,Eryfimumquoque comprehendit. Cor- re&iorem formulam reiectis effoetis fuppeditat Ph. Danica p. 254. Prae ceteris tamen mihi placet fim- piex ifte ex fucco et melle (geoffroyJ?. m. Traite T. 6. p. 277)» quem et praefero ifti Ph. Parif. p. 30, qui infufione feruidae aquae paratur, fub qua, ob calorem, ia&uram volatilis partis nafturcinis com- munis metuo. 284 ERYSIMVM ALLIARIA. 317 284. Pharm. ALLIARIAE Herba. Eryfimtm Alliaria; foliis cordatis linn. Spee. pl. p.pze. Alliaria c. b. Icon: regnavlt Botan. 1'AIJiaire. Pi, annua> ad fepes et locis vmbrofis frequens. Exoleta. Odor hesbae recentiscontritaeidem acAllii, fapor fimilis modiceacris, fubamarus. Sa- por alliaceus ipfum adeo lac vaccarum, quae plantam deuorarunt, inficit {Vd. Acad. Handl. /750. p. 103.). Siccando perdit plurimum odoris et faporis nonnihil. Succus expreflus efficaces partes continet, quae vero infpiflatione eius difflantur. Defliilatione herbae re- centis cum aqua tantillum olei eflentialis afcendit faporis odorisque fortis. Elicit quoque fpiritus vini virtutis plurimum (lewis M. m.p. 27.). Olim receutia folia ad condimenta ciborum, in- tinftus et falfamenta, Allio fubftituta, item embam» mata introiuerunt. Sed defueuit hic vfus non mi- nus > quam ille medicus. Nec curamus amplius de- coclum herbae in afthmate (camer. ad matthio- l;vm,) nec femina (tabernaemont.) adpituitam pulmonum incidendam. Quidam pro externa appli- catione Scordio fupparem agnouerunt, quo in numero fuit hildanvs QCent. 2. Obf. 04. in Oper. p. 172. Cfr. Oper. p.i0j*.),Scordio tamen praerogatiuum con- cedens. 3ig SILIQVOSAE. ERYSIM. BARBAR. cedens. Sed fuccum eius vel liquidum velinfpiffa- tum vnguentis item cataplafmatibus refert fummo cum fruftufefe adcoercendam gangraenam etvlcera mali moris abftergenda et a putredine vindicanda ad- didiffe. Hiftoriam curatae pariter gangraenae ex .ti- bia cum fibula fracta et conquaffata per herbam con- tufam cumvino narrat boerhaave (Hift. pl. T. z. p. 437.). Contra vlcera cancrum minantia adeo ex- tendit camerari vs eius efficaciam; et vlceribus carcinomatofis folia contufa applicuiffe fefe probo fuc- ceffu teftatur chomel(H Ujuell. T.2.p.378.). Prae- cipua momenta de priftino Alliariae vfu congeffit c. bavhinvs in Refponf. ad hildanvm Obf. cit. ad- dita. Vtinam in vniuerfum vera effent, quae de fm- gularibus cafibus in dubium vocare ceii horum viro- rum auctoritas non finit. iliil 28V- Pharm. BARBARAEAE Folia. Eryfimum Barbaraea; foliis lyratis extimo fub- rotundo linn. Spec. pl. p.922. Eruca lutea Jati- folia f. Barbaraea c. b. Icon: regnavlt Botan. rherbe de St. Barbe. PI. perennis, copiofa ad margines foffarum. Simiiis eft Sifymbrio Barbaraeae linn. (Spec. p.p2i.), fed huic folia noii pinnatifida, vel, vt lin- naevs CARDAMINE PRATENSIS. 319 kaevs rnauult dici,' Jyrata, fedindiuifa, oblonga, acute dentata, competunt, et duratio tantum biennis. Noftra non inefficax, etfi rarioris vfus. fo li a ingrate amara et leniter acria, vt cognationem cum nafturcinis agnofcas, odoris herbacei. Viret tenella planta etiam hieme. Apud Anglos in hortis feritur, foiiisque vere et lrieme pro acetario, vel crambis in- ftar vefcuntur: culta ftirps nifi fuppetat, feram coili- gunt (kalms Refa T. i- pl 4°7-). Recens herba inter antifcorbutica meretur locum, tantoque iuftius, quum deficientibus ob anni tempus aliis fuccofis praefto ftt. CARDAMIWE x. ijvjv. Sif/l. veg. p. 496. Gen. pl. p. jjg. 286. Pharm. CARDAMINES Flores. Cardamine pratenfts; foliis pinnatis foliolis radi- calibus fnbrotundis, caulinis Janceoiatis linn. Spe-c. pl. p. 915. Nafturtium pratenfe magno flore C. B. 1E.1TV ufl^lOV ST8Q0V DIOSC. IcOn : REGNAVLT Botan. le Creffon des Pres. Pl. perennis, in pra- tis vdis copiofe vere florens, flore vel albo vel pal- lide purpureo. herbam male furrogari aliquando Nafturtio aquatico, fupra (fub «. 281.') iam conqueftus fum; etfi 4 1 320 SILIQVOSAE. P etfi omnfno odore faporeque guadantenus illud re- ferat. Medicis vix notata, donec ante decennlum fere fama deefficacia florvm in fpafticis et conuulfiuis affeftionibus enafceretur. Amari hi et acres funt. Binis modo verbis laudari in conuulfionibus ex fche- disTANCREDi robinson manu fcriptis retulerat dale (Pharmacol. p. 225). Sed cl mo baker (Me- dic. TransaBions T. i. inde a/7. 442.) tefte fidem fuam probarunt feminae hyftericae in afthmate conuulfiuo et mufculorum abdominalium fpafmo, reliquis omni- busfruftra tentatis; item puero etpuellae in chorea St. Viti; nec non feminae conuulfionibus artuum cum degiutitione difficili laboranti. Alii feminae, fpafmis et contorfionibus pedum paralyfin excipientibus, ini- tio modo auxilio fuerunt, nam vehementia mali, cuius intra cranium variae caufae poft mortem apparuerunt, fuccubuit. Intra quadriennium poft primam editio-' nem obferuationum noua colligere documenta eorum praeftantiae in conuulfiuis morbis cel. viro datum fuit (/. c. p. 4S?-). ln puluere mane et vefperi capti a fcru- pulo vno ad drachmam dimidiamvel fequialteram. In epilepfia autem tollenda nec bakero duobus vel tribus exemplis (l.cp. 443-),nec ch° lysons (praEii- calEffaysp. i73.)'m fingulari cafu fuffecerunt.in quoipfo quaelibet dofis fudorem copiofum mouit; in vno hu- ius geuerisaegroleuamencl mo GREDiNG praeftiterunt, in RAPHANVS SATIVVS. 3ai in omnibus reliquis autem iisque numerofis fpem eius, etiamfi diu et large exhibiti, fefellerunt (lvd- wig. Aduerf medico-praH. Vol. 3. P. 3, p. 564.). R A P H A N V S. linn. Syjl. veg. p. 504. Gen.pl. p.343. 287- Pharm. RAPHANI HORTENSIS h. e. a, RADICVLAE /2, RAPHANI NIGRI Radix. Raphanm fatiuits; /liiquis teretibus torofis bilocu- iaribus linn. Spec.pLp.p35- &> Raphanus minor oblongus c. u. PI. annua. /3, Raphanus niger c. b. Pl. biennis. Vtraque, in China fponte crefcens, in Europa vbiuis in hortis colitur. radices hae fuccofae, quarum ct, fubglo- bofa, epidermide alba, rubicunda, velfabnigra, /S, fufiformis epidermide nigricante, frequentius a fanis, quam aegris, vfurpantur. Nempe lotae in orbiculos re- cens difleclaefaiequeconfperfae ingeruntur, idque pie- rumque in menfa fecunda,ficque non folum grate lin- guam vellicant fed et ventriculum ftimulant, pituitam eiusdem foluunt, appetitum augent Labefaftato ta- men ventriculo flatulentia infeftae funt. Sapor ifte acris Afpar. medic. Vol. II. X naftur- 32» SILIQVOSAE. nafturcinus cortici praecipue radicum inhaeret. Me- dico fcopo Raphanusniger rnagis idoneus eft, vtpote acrior. Huius aqua deftillata alcali volatile latens reagentibus, quae vocant, prodit(wiEGLEB v. d. alcal. Salzen p. ip6. Exper. 75.)- In calculofis affeftionibus fuccus prodeft. Hicce calidus, vel et decoftum radicum calidum calculum immiflum in arenam diflbluit (jLOBnde diffolv. calc. p. SS.fqq.). Nec inconcinne mifcela fucci vnciarum trium vel quatuor et mellis vnciae dimidiae calculo- fis offertur (chom. Pl ufuell. T. 1. p. 2pz.). Leuata et incommoda calculofa fucco ad femicochleare quo- tidie cum oleo oliuarum fumto (haen Rat. med. P. 6. p. 2oj. 2pz.). Diurefis infuper, quam excitat, di- gnam eum tentamine, fabulo renum praefente, red- dit. — Succus in fyrupum redaftus raucedinis re- medium eft (lan zoni Oper. T.2. p, 416). Idem ille faccharo vel melle mitigatus (ettmull. Oper. Ed. mang. T.i. p.6%3-) afthma pituitofum foluit. Sitnile flne dubio afthma fuit, quo infans ex efu orbiculorum Raphanifale confperforumliberatusfuit (schkoeck Eph. N. C. Dec. 2. Ann. 4. p. 345. — Scorbuticos folatur, vt familia, cui adfcribitur, quantumvero fentio, praeuertendo potius quam curando malo par exiftit. Orbiculi faliti, cuti applicati, inftar finapifmi il- lam rubefaciunt et reuellunt. PRAE- SINAPIS NIGRA. 323 PRAEPARA T V M. AQVA KAPHANI HORTENSIS Ph. W. $.6. Haec pariter calculofis commendata(RVLANDi Cent. 1. curat. 44. et Cent. 4. curat. 63.). Vires ftatione fa- cile perdit S I N A P I S. l 1 n N. Syfi. veg. p. 503. Gen. pl. p. 342. 288. Pharm. SINAPI NIGRI Semen. Sinapis nigra; filiquis glabris racemo appreffis linn. Syfl. veg. I. c. Sinapi rapi folio c. b. HmTti Graecorum. Icon: REGisAVLT^oiflB. laIVIoutarde. Pl annua locorum ruderatorum et aggerum; co- piofe colitur. Sinapis alba l. eiusdem virtutis eft, etfi rarius adhibeatur (alston M. m.). semen nigrae exiguum, rotundum, nonnihil compreffum, rubicundo-brunum, ftriis concentricis notatum, faporisfubamari, acris, in puluerem reda- ftum nares nonnihil feriens. Contufum et feruenti lafti additum, iilud coagulat, et ferum fua acrimonia imbuit. Contritum aceto acerrimo efferuefcere boerhaave obferuauit (chem. T. 2. Procejf. 34.), fed non fucceffit experimentum cl m °ALTMANN(Z^ X 3 dc P 324 SILIQVOSAE. de pl. antifcorb. p.34.) quamuis acetum vltrioli acido acueret Potuit facile quibusdam ebullitionem dicram ftatuentibus imponere copia bullarum , quae ex pui- uerulentis porofisque fubftantiis affufo liquido alias guoque erumpere folent. Deftillatione ficca erogat particulas, quas C\' mili encheirefi traftatum Cornu cerui (boerh. Chem. T. 2. Proc.33.), fcilicet fpiritum, oleum et falem vo- latilem. III. spielmannvs (Chem. p.202.) eruit cir- citer j fpiritus alcalini, -f olei, 2 T o ^ ls alcalini fixi. Kon mirum igitur fpiritum hunc ebullire cum oleo vitrioli (waller ad hiSrne u. p. 63.). Sed magis ad veram eius naturam inueftigandam facit analyfis mitiori igne inftituca. Scilicet femen deftillatum aqua largitur oleum aethereum aqua fpecificegrauius, in- tenfe acre naresque valde afficiens; reliqua eius pars extraftum fubduke mucUaginofum erogat. Extra* ftum fpirituofum amaricans et oleofum eft. Differt ab oleo difto aliud expreffione eliciendum, vtquod biandum etinfipidum, remanente acrimonia in pafta (lewis M. m. p.544.). Vera tamen etiam veftigia falis alcalini volatilis femini inefle vifa, quae mitiori igne per deftillationem eiusdemcum cineribus ciauel- latis etaqua fefe declararunt (wiegleb v. d. aicaL Salzen p. 197. Exper. 79.)- Notiffimum ciborum, carnis praecipue et pi- fcium, ad intinftus condimentum eft; quo fine An- gU- SINAPIS NIGRA. 32 > glicum femen, in puluere transmiffum, reliquis prae- fertur, acrius longe, vt et in os receptum titillationem narium excitet et lacrymas excutiat. In puluerem poft cautam ficcationem contritum vulgo folet aceto commifceri, fed inde Sinapi non mitefcit. Sutficit illud aqua feruida vel et iure carneo calido, vel et, quodmultipraeferunt, mufto commiftum, per ali- quot horas feponere. Si breui modo ante vfum mora fic praeparatum fuerit, amaritie fua difplicet. Ita adiuuat eibi concoftionem, ventriculo fenfum gratum impertit, mentique, certe in memet hilaritatem haud mediocrem, forfitan ex aere fixo quod extricatur, con- ciliat. Frequentiorem Sinapi vfum ad natnram pu- tridam difponere humores, et morbos acutos perni- ciores reddere arbitratur ill. hallervs(^. fl.helu. n.465.); an praeceptoris fui, boerhaavii, placi- tis*de harum ftirpium natura alcalina duftus. Sed non recreat modo fanos femen, verum etiam in vario morborum genere opportunum eft. Scorbutus horum e numero eft, cuius curati memo- rabilis narratio legitur de obfidione Rupellenfi, in qua multis centuriis hominum languentium, et oris foedi- tate dirisque aliis morbi fymptomatibus correptorum, fementritum et cum vino albomixtum fubuenit(RAit Hift. fl. p. 803.). Hinc et lege nautis Beigicis ^niun- ftum.fibi Sinapi debita quantitate profpicere (Traki du Scorbut p.115.). X 3 Ve- M 1 32* SILIQVOSAE. Veteri (diosc M. m. L. 2. cap. 184) laude a re- centioribus quibusdam repetita ad febris intermitten- tis curationem facit femen hocce integrum degluti- tum. Cochleare adeo eius alternis horis vel quater f. quinquies de die fub apyrexia absque mafticatione degiutiri iubetur (faxe in odhelii Tal om K. La- zar. i Stockh- p. 23. et bergivs M.m.p.sSi. Ex- perti etilludinter Suecos cll. fagraevs item od- helivs) abftinerique poftea a potu. Quartanae vero autumnali fiftendae non fuftecit. In protrafta ct recrudefcente intermittente corticisPeruuiani cum hoc femine connubium proficuum (bergivs /. «'£.)• Male vero ceffit in robufti/fimo ruftico quartana labo- ranre experimentam, dum magnam copiam feminis contriti et fpiritu luniperi diiuti, tribus horis ante paro- xvfmum ingereret, vnde in febrem ardentiffimam le- thalem incurrit (swieten Comm. T.z. p.31.). Caufa tam diuerfi euentus an temporis, quo femen inge- ilura, diuerfitati, an potius nimiae quantitaii et ve- hiculo fpirituofo tribuenda? Sudoriferis obuiam ire paroxyfmo, ambiguam praxin efle, alia documenta edocent. Plura itidem tentamina caute capta requirun- tur, antequam de eius in hydrope efficacia rite ftatua- tur. Domefticum efle hinc inde, noui. Fuit femina nobilis ex hydrope ouarii afcitica, quae poft fruftra tentata purgantia et diuretica et poft ter inftitutam ab- ■ SINAPIS NIGRA. 327 abdominis punfturam, fuafu aniculae mane et vefperi cochleare feminis Sinapi non contufi ingeflit, fuperbi- bita decofti fummitatum viridium Geniftae femilibra, vnde et aluus foluta etlotium ad aliquot libras mana- uit, eo fucceflu, vt perfiftens in hifce per annum va- letudinem perfefte recuperaret (mead monit.et praec. med. p. 77.). Mafticatum hocce intra linteum femen humores ad os potenter allicit. Omnium vero fuetiffimum eft, illud pro Sina- pifmo f. cataplafmate epifpaftico adhibere. Simplicif- fime ex femine trito cum aequali quantitate micae panis et aceto vino, q. f. vtcataplafma inde fiat, pa- ratur. Non opus e/r, Allium conrufum addere, vt in JFh. Ed. p.m. fuadetur. Conducit et, illud ex fer- menti panis acerrimi vnciis quatuor, feminis Sinapi contufi etaceto macerati vnciavna et aceto vini.quan- tum eius pro iufta fpiflitudine opus eft, parare, ad- dito, fi maiori adhuc ftimulo aeger indiget, faiis gem- mae vncia dimidia; hoc, linteo inunftum, applicetur, et cataplafma aceto humeftetur. Inde rubefcit, in- flammatur et exafperatur cutis cum leuiuiculo dolo- re, quin ex diutius ibidem relifto in veficam attolli- tur. Eximie ftimulat torpefcentibus viribus et eftica- citer reuellit Prae veficatoriis faepe praerogatiuam habentfinapifmi; nam illa fanguinis circuitum longe magis accelerant cum augmento caloris, putredinem X 4 hu- 328 SILIQVOSAE. humorum, fl quaadeft, augent, et vlcera vitio hu- morum fubinde gangraenofa gignunt. Valet igitur finapifmus languente eruptione variolarum et morbil- lorum ex febris inertia; vel et iisdeni exanthemati- bus retropulfis. Felici aufo ad arcendas variolas a facie plantis fiue furis pedum vel brachiis /inapifmus imponitur; quodb. Equit. a rosenstein (Barnfj. p. i28-) confilium male quidam (vogel Mat. med. p. rfp. cranz Mat. med. P. 2. p. 84.) ita interpretati funt, ac fi ipfi faciei imponendum iuflerit. In angi- na, pleuritide aliisque inflammationibus internis loco , affefto ex aduerfovtiliter applicatur. Alias fi ftimuli ratio habeatur, plantae vei furae vulgatiffima appli- cationis loca conflituunt Tam diu autem relinquen- dum cataplafma, donec cutis rubefcat etafpera fiat, etiterandum pro neceffitate. Suppuratio tumorum fi aegrius fuccedit, ftimuli caufa Sinapi femen illis imponitur. — Farina eius aqua cofta lanare perniones proficuum (tissotAvis au peupk p. 570. Cfr. cnon.pl. ufuell. T.i. p.187.). — Balnea hoc femine impraegnata arthriticos dolores mitigant(Ex ore ill. et meritilT. a berger cI-tode in Colleffi. Havn. Vol.i.p.28s!)> PRAEPARATA. confectio Ph. W.p.^.lnufitata. OLEVM BRASSICA OLERACEA. 329 ole v m Ph. Lond. p. 30. Edinb. p. 9». Eft ex- preflum illud, de quo fupra egi. B R A S S I C A. 1 1N N. Syfi. veg. p. S02. Gen. pt. p. 34*- 2%9. Pharm. 1. BRASSICA CAPITATA ALBA. 2. - - - RVBRA. Braffica oleracea; radice caulefcente tereti car- nofaLiNN. Spec.pl.p.932. Kga^» diosc Par- 348 SILIQVOSAE. 29 f. Pkarm. RAPHMI RVSTICANI f. ARMO- RACIAE Radix. Cochlearia Armoracia; foliis radicalibus lanceo- latiscrenatis, caulinis incifis linn Spec.pl.p.904. Raphanus rufticanus c b. Icon: regnavlt Bo- tan. le Raifort fauvage. Pl. perennis, locis humi- dis ad foflas, pifcinas, riuulos crefcens. An fit Patpaw? dyqta diosc nondum conftat. radix cylindrica, brachium crafla, ramofa, alba. Recens tam acris, vtguftata linguam fauces- que moJefte pungat, iacrymas excutiat, nares forti-ter feriat , fed eftectu fugaci; cuti impofita eandem rubefaciat. Odore inftruitur volatili, ftimu- lante. Amittit, vt commune in hac famiiia eft, hafce dotes ficcatione vel coftione; inuoluitur et acrimonia eius oleofis. Hinc fi rafa tyrocnefti intinftui cibo- rum, carnis, pifcium inferuire debeat: mitigatur coffione, vel butyro liquefacro vel lafte vel amygda- lis. Sic crebro in menfes transfertur, flatulentiafua etruetibus fubaiJiaceis imbeciili ventriculo molefta. Acris et volatilis eius pars tam deftiJJatione quam infufione aquam veJ fpiritum vini ingrediuntur, et vna cum aqua deftiJlando afcendit oJei exiguum fcil. 2\ z , fed vaJde acris odori et penetrantis, quod ipfum in aqua fundum petit. Aqua deftillata figna alcali COCHLEARIA ARMORACIA. 34» alcali volatilis contenti manifeftauit cl m ° wiegleb (Ueb. d. alcal. Salzep. 196.), eaque plura, quo fatu- ratior fuerit. Redeunt hic vires, incidens, antifcorbutica et diuretica, roties de affinibus laudatae. Antifcorbutica eminet, innumeris experimentis confirmata. Sufficit illam vino vel cereuifia folam infundere (barthol. Acl.med. Vol,4.p. ijo.). Ce- reuifiam magis compofitam paullo ante indicaui. In Suecia ferum laftis inde fit, Armoraciae rafae et ace- to irroratae lac coftum affundendo, cafeumque au- ferendo (linn. Fl. Saec. n. 580. et litt ad cl. lind ia Treatife on Scurvy p.264. fq. — Syrupum frigide fa- ftum in afthmate thoracis fcorbutico diuinam medi- cinam vocat ill. vir (linn. toco proxime cit.p. 265.'). — Scorbuticae naturae finedubio fuit rheumatifmus, qui fucci cochleari mane capto curatus fertur (lan- g e mifc. verit. med. p. 40.). Rufii oleum eius in rheu- matifmis, affeftionibus fcorbuticis et vlceribus perti- nacibus ad guttas triginta ingerunt, et extrinfecus Hlinunt(sAM. gottl. gmel. Reife T.i. p.u.fq.). — Arthriticis quoque folatio eft. Decocrum eius la- cte paratum et per quatuor hebdomades in lefto po- tatum, vt fudor probe erumperet, dolores artuum. vagos diuturnos fopiuit (rayger in Eph. N. C. Dec 3. Ann. 3. p. 244. ). Magis difcrepat a vulgari modo radicemexhibendiis, quoeiusin exiguaspar- ticu- 3?o SILIQVOSAE. ticulas fe&ae omni mane per menfem cochlear vnum maiufculum afasque mafticatione deglutiatur, infu- per bibendo decofti fummitatum luniperi libram di- midhm. Crebra experientia fic fucce/fiffe in arthri- tide et fcorbuto narratur. Quod metuifies, ne ven- triculo rofionis fenfum inferret, expreffe negatur, nifWub finem curationis (Auctor eius eft cel. bek- gi vs in Mat. med. p.sSP-)- Lithontripticis quidam Armoraciam annume- rant. Non quidem huic rei fauent experimenta cum decofto radicis et calculis e corpore humano exemtis a cl. l o b b defcripta (de dijjblu. calcidos p. gg. Exper. fi6.97.) vitio forfitan, vt opinor, menftrui non fatis commodi, vel quod ea calculi fpecies experimentum cafu fubierit, quae fua natura Armoraciae vim eiudit, nam non omnes eodem remedio fubigi kk patiuntur. Nec magis fauet experimentum cl. hales (Stcit. Ejf. Vol.z.p.zis-), quicalculum in pulte ceparum emolliri vidit, licet Armoracia in alterum vnius eius- demque hominis calculum plane nullum effeftum ex- fereret. Cafus tamen fenis calculofi huc pertinet.qui poculovini, in quo haec radix intra linteum mace- rata, mane et vefperi epoto intra triduum eo perue- nit, vtnuiio amplius doiore ex hacce caufa vexare- tUr (l O. B A V H. Hijl. pl T. Z. p. gJ2.). In hydrope deobftruendi fua et diuretica poten- tia multum valet. Confert eo fine itidem vel fuccus cum COCHLEARIA ARMORACIA. 35 v cum faccharo vel vino remixtus (heist. comp. med. praffi. p. 212?) vel et cereuifia fortior acida Armoracia impraegnata (Vet. Acad. Handl. 1766. p. 231.). Rafa demum radix recens ad vnciam dimidiam cuti impofita epifpsftica efficacia eminet. Poteft etiam eo fine cum feminibusSinapi contritis etaceto macera- tis mifceri,addito fermento panis, q. f. ad confiftentiam cataplafmatis. Vt fimilia ftimulat reueiiitque in n> porofis morbis, odontaigia, rel. Locus confuetiffimus, cui imponitur, plantae pedis funt. — Eadem lege operatur in odontalgia rheumatica fedanda fruftum radicis recentis gingiuae applicatum. PRAEPARATA ET COMPOSITA. AQVA RAPHANI RVSTIC Ph. W. p.6. Re- cens omnino efficax. aqva composita Ph. Lond.p.si. Edinb. p-3o. Diuerfa quodammodo vtriusque compofitio, vtramque vero intrat Armoracia, Cochiearia, flauedo corticum Aurantiorum, digefta cum fpiritu vini; vt igitur fua efficacia non careat. LE- 3J3 SILIQVOSAE. L E P I D I V M. linn. Syjl, veg. p. 48P. Gen. pl. p. 333. 296. Pkarm. NASTVRTII HORTENSIS Herba; Semen. Lepidium fatiuum; floribus tetradynamis foliis oblongis multifidis. linn. Spec. p/. p. spp. a, Na- fturtium hortenfe vulgatum c. b. Eft haec Varie- tas foliis planis lia^auov. Icon: regnavlt Bo- tan. le Creffon Alenois. PJ. annua, ignotae adhuc parriae; nifi forfitan in infulisfreti Magellanici (V. schovtenii noniFretideteclio) crefcat. Aft co~ litur in omni horto culinari. Grateenim inmenfis pungit linguam recensHER- b a in La&ucae connubio, quam per fe infipidam, vt Dracunculus aliaque addita, fapidam reddit etconco- ftu faciiiorem. Sapor odorque idem.qui in huius fami- liae plerisque, et pariter cum viribus ficcatione ignis- que vehementia fugax. Ea vero acrimonia iili ine/f, vt et inflammet et exulceret cutem. Nec difcrepat a fociis vi antifcorbutica. Quin in eo praeferenda haecftirps, quodfemina quouis anni tempore et fa- ciilimo apparatu germinent. Fieri hoc poteft in gof- fypio fupra aquam in vafe plano tenuiter expanfo, qua LEPIDIVM SATIVVM. 3?3 qua arte et ipfa aqua odore faporeque ftirpis imbui- tur et fcorbuto aduerfa redditur (lhvd's Menns of preferving the heatth of Seamen p. #.). Exoptatiflimos effe&us contra hunc morbum edidit in itinere Gvr- lielmi corn. schovten in freto Magellanico haec vel fimilis planta, quam perfimilem Nafturtio noftrati vocat editor itineris Schouteniani (noui freti deteSio p. 35. 40. 41.) quae fortaffis fuitLepidium ole- raceum cll. forsterorvm. wedelio (Mifc, Nat. Curiof. Dec. 2. Ann. 6. n. Sp. p. r/S.) in hoc malo arrifit, herbam recentem carni vel fuecum embam- matibus addere, praeprimis autem panem butyro oblitum foiiis recentibus obregere. — Pituitam prae- terea primarum viarum et peftoris herba foluit, et appetitum cibi eomefta excitat. Vlteriori experientia explorandum.an tineae ca- pitis infantum herba vel trita vel frixa cum axungia porcina fufikiat (paraevs Lib. 16. p. 462.). Videtur morbus mere efle topicus, et notum, quam faepe' optima alias quaeuis eludat. s e m e n exiguum, rufefcens, ouatum, linea- tum. Acrius eft herba, et aemulatur fenfu Sinapi femen mafticatum. Vix vnquam vero praecipitur. Lepidium latifolium l. cuius icon in regnavlt Botanique, la Paflerage, praecedente fpecie longe mordacior, vt et inde Germanis Pfefferkraut dica- tur. Plura vero licet medicinae promittat, ad intin- Afpar, medic. Vol. II. Z ftus 3H SILIQVOS. THLASPI ARVENSE. mk ftus tamen vnice hinc inde perennis haecce plan» ta colitur. THLASPJ. tiNN. Syjl. veg. p. 4P<>> Gen. pl. p.JJ4. 297- Pharm. THLASPEOS Semen. Ihlafpi ciruenfe; filiculis orbiculatis foliis oblongis dentatis glabris linn. Spec. plant. p.poi. Thlafpi aruenfe filiquis latis c.B.lcon: blackwell Tab. <#. Pl. annua, vitium frequens agrorum. herba AJiium fpirat fapitque, et huius fapore inficit carnes, lac, butyrum, cafeum, boum et vac- carum, vti et ouium, fi ea vefcuntnr, qui vero fa- por intra triduum alio pabulo difpellitur (hag- strdm in Vet. Acad. Handl. 1750. p. 100.). Recens in cameras et leftos fparfa cimices lectularios fugat (tibvrtivs/. c.p. 1766. p. 2p.2j4, boerh. Hifl. Z % plant. •3f* PAPILIONACEAE. plant. chomel Ufuell. T. z. p. 145. geoffkoy M.m. Traite T.s- p- 400.) eandem referunt; quae tan- taadeo defcribitur, vt herba axiilis fubdita vel nuchae applicara vei manu retenta itillicidium narium cruen- tom fiftat. Par dubitatio animum fubit circa diar- rhoeas et dyfenterias, quas compefcere iisdem fon- tibus traditur. Effeftus in gonorrhoea (si m. pavl- li /. c) eodem fine dubio fulcro imbecilli fuperftrui- tur. ltaque fuperflua. ORDO XXIV. PAPILJOiVACEAE % LEGV- MINOSAE. L V P I N V S. linn. Syjl. veg. p. S4S. Gen.pl. p. 371. 299- pharm. LVPINI Semen. LlipitlUS albus; calycibus alternis inappendicula- tis, labio fuperiore integro, inferiore tridentato linn. Spec. pl. p. iois. Lupinus fatiuus, flore albo C. b. lconj blackwell Tab. z8z. Pl. annua pa- LVPINVS ALBVS. 357 patrfae adhucignctae, fed in areis hortorum vul- gare ornamentum. SEMENgrande, orbiculatum, compreffbm aril- lo albo, meduiia flaua. Sapor eius amarus ingratus, qui vero maceratione in aqua calida perit. Tem- poreiam galeni {Alim. 13.) et plinu (Lib.ig cap. 14.) vulgare cibi genUs fuit hominum, quod hodie fere omnino negligitur. In Catalonia et Italia fagi- nandis bobus inferuit (chomel Ufnelles T. 3. p. jy.). Vanus itaque metus, ne interno vfu noxam pariat, quem quidam aluerunt (c. hoffm. de offic. L. 2. c. *3S- p. 403. sim. pavlli Quadrip. p. &?.), tantoque magis, quum vix vlia inter papihonaceas exilet ve- nenata planta: flatuientiaiti autem gignere et copio- flori efu obftipare aluum facile largior. Lumbricns necare inteftinales in puluerem contritum vel deco- ftum veletin linimento extrinfecus applicatum plu- res recenfent; quorfum et refero sim. pavlli (/.c.) hiftoriam, quamad probandam venenatam eius natu- ram profert. Verior eius indoles farinacea eft, vt afnnium, vndefarina eius aqua in cataplafma cofta, vel varie mixta aceto melle aliisque pro refoluendis vel emolliendis tumoribus commoda. Amarities /i- mul femen ad abftergendum idoneum reddit. Vnde et decofto eius cutis purgatur. Sed inter tot alia fi- milium virtutum haud iniuria fuperfluum femen cen- fetur. Z 3 DO- 358 PAPILTONACEAE, D O L I C H O S. linn. Syfl. veg. p. $47. Gen. pt. p.fjz. 300. Pharm. SILIQVAE HIRSVTAE Setae. Dolkhos pruriens; volubilis,leguminibus racemo- fis, valuulis fubcarinatis hirtis pedunculis ternis linn. Spec. pt. p. lotp. Syjl. veg. t. c. Mant. 2. p.441. Phafeolus americanus folio molli lanugine obfitis, filiquis pungentibus, femine fufco punftato plvk. Phyt p.zi4.ftg.i. Conf. jacqv. Hift-flirp. amer. p. 201. Tab. izz. et kerr in Med.Commcnt. Vot.z. p. zoz. fqq. vbi defcriptio accuratiffima Anglice concinna- ta. Crefcit in fyluis et fruticetis Indiae orientalis e. c. Bengalia, item Americae auftralis, vt in Gui- ana Belgica, item infulis Caribaeis. Legumen eius coriaceum, quatuor vel quin- que pollices longum, craffitie fere digiti in formam Jitterae Stortum, obtegitur setis denfis e ferrugi- neo fubfufcis et nitidis. Hae vento detritae pruri- tum moleftiffimum et vrentem cuilibet animali, quod tangunt, excitant, vt et aethiopes et barbari, quo- rum cutis denfiffima, eas reformident (jacqvin, kerr). Hinc et Bengalenfibus Cadjuft, Gallis in Caribaeis Pois a grater, Anglis in Bengalia Couhage vel Cowitch vocatur. Non DOLICHOS PRVRIENS. 359. Non dubito virtutem anthelminticam ad hanc fpeciem referre, nixus ill. jacqvin et cl. kerr de- fcriptionibus, quae et optime congruunt inter fe et cum ifta cl. bancroft (nat. Hijlory of Guiana in Southamerica p. S3- fq), qui pofterior quidem folus in- ter hofce virtutem diftam memorat. Nec veriti funt auftores libri medical Commentaries Dol. prurienti ad- fcribere illam. 111. BERGivsautem et in Materia fua medica p. 6o$. etin litteris ad me datis, (m. Martio a. 1775.) declarauit, ad Dol.vrentem linn. fe iudice vermes necandi vim pertinere. Equidem pro phar- maceutico nomine elegi id, quo apud iftos venit, qui fyftema non curant. Quae cl browne (?iat. Hiflonj of^fam. p. 291.) de effectu plantae Cowitch contra vermes narrat, nul- liusfere vfus funt, quum fpeciem non definiens modo fignificet, in infulis Americanis ad ventum ex legumi- nibus fyrupum anthelminticum parari. Setae vero eorum vnice adhibentur, frequentifiime in Guiana et alibi, praecipue ab aethiopibus, infantibus non exclufis. Hae ipfae rigiditate et acumine fuo mecha- nice lumbricos, nam ad hofce vnice hic refpicitur, irritant et magna copia per aluum eliminant. Wam neque tinftura neque decoftum inde paratum eun- dem effeftum praeftat (bancroft /. c.p.3^3.). Ne vero iniuriam fimilem ventriculo et inteftinis, quam cuti, inferant, easdem cum fyrupo vulgari commi- Z 4 fcent, ■ 3 6o PAPILIONACEAE. fcent, ad compagem eleftuarii liquidi, cuius cochlea- re pro Thea infanti bienni vel trienni, et dupla quan- titasadulto, maneieiuno ventriculo datur, iterando hanc dofin diebus fubfequentibus, fubiunfta demum dofi Rhabarbari (bancroft l. c). Sunt et, qui vefperi tantum fetarum harum infanti feptenni vel octenni exhibent cum fyrupo, quantum vnum legu- men erogat, et mane purgans fubiungunt (coch- jjANEin med. Comment. T. 2. p. S.h)- Millena vero experimenta docent, tutiftime hanc medicinam inge- ri, quod tanto magis mirandum eft fub empirica ifta praxi, qua piantationum domini femel intra tres vel quatuor menfes feruis fuis omnibus et fmgulis, et in- fantibus praecipue, absque vl/a neceflitatis inquifi- tione exhiberi dictum medicamen curant (bancroft /. c. p.391.). S P A R T I V M. linn. Syft. veg. p. SS3- Gen. pl. p.36g. ■ ! 301. Pharm. GENISTAE Herba; Flores; Semen. Sparthim Jcoparhim^ foliis ternatis folitariisque, ramis inermibus angulatis linn. Spec. pl. p. 996. Genifta angulofa et fcoparia c b. Icon,- Fl. Dan. Tab. SPARTIVM SCOPARIVM. 361 Tab. 313. Fruticulus in Jocis arenofis et elatis tem- peratioris Europae crefcens. Hanc fpeciem Joco Genijlae tinfitoriae, quam of- ficinis dicauit LiNNEvs.multique aliipofteum, vt cranzivs, vogelivs, bergivs rel. propono, praeeunte hehmanno, chomelio, geoffroy, spi e l m a n n 0, medicis Edinburgenfibus (etiam ho- die in Ph. Ed. nouiff. p. 17.), et indubia experientia cum Spartio capta. Non tamen repudio, fal vtriusque incineratione paratum, prout alia fimilia vegetabilium earundem virium effe. In oeconomia non defpiciendus fruticulus, pro fepibus viuis, quas ornat floris elegantia, ad allicien- dasapes, pro foco, praeter mox dicenda de floribus. foliis et cavlibvs fapor amarus naufeo- fus ineft, quem tam aqua quam fpiritus vini contra- hit Et hae quidem partes lotium copiofe mouent, vnde in hydrope aqua coftae valde profunt (moh- RiNGiff. N. C Vol.$. pag. 32.). meadivs cafus hydropis pertinacis decoclo fummitatum eius viri- dium, feminibus Sinapi fuperbibito, curati meminit (V. fupra de*femine Sinapi p. 326. fq.), quo ipfo tatn lotium quam aluus vberrime mota. Sed frequentior eft cinerum vel falis inde eliciti in hydrope vfus. Ci- nerum horum drachma vna in tres dofes per diem di- uifa, dein ad vnciam dimidiam aufta, per lotii vias hydrope anafarca magnae molis liberauit feminam 1 ? gra- 362 PAPILIONACEAE. grauiffime affeftam (monro onDropfyp. 64.). Prae- ftat vero lixiuium ex iisdem parare. Quod, prae- eunte eximio sydenhamo (Oper. p. 4P7-)> com- mode fit ex cinerum eius libra vna, vini Rhenani li- bris quatuor, infufo pugillum vnum vel airerum fo- liorum Abfynthii vulgaris addendo; cuius liquoris vn- ciae quatuor ter de die potentur, donec tumor difpa- ruerit, ficque hydropes, pro deploratis habiti, de- uifti fuerunt, qui ipfi etiam ob aegri debiiitatem pur- gantia non tulerunt. Inferioris fortis hominibus fuf- ficit iixiuium faturatiffimum aqua factum, ad libram vnam vel duas per diem potatum, quo ipfocopia mi- litum exercitusSuecici hydropem eluftataeft(oDHE- Lrvs in fct. dcad. Handl. 1762. p. 82.). Subiun- genda autem hifce refoluendo et lotium mouendo egregiis, vel interpoianda commoda roborantia funt. Quum cinerum efficacia a fale fixo, quod continet, dependeat, fal Geniftae purum vino acidulo folutum eodem fuccefiu hydropicis ofiertur. florks. Obfoleuit fere piane hodie eorun- dem vfus. In Auernia et Aquitania iam dudum ace- tarii inftar a plebe copiofe efitati funt, et apud Bra- bantios nondum explicati, fale etaceto conditi, cap- paridum in modum (lobei, Aduerf. p. 407.), item apud Noricos (c. hoffm. offic.p. 307.). Haec non bene conciliantur cum aliorum effatis, quod per fe ingefti vomitum cieant, in decofto autem aluum mo- ueant GENISTA CANARIENSIS. 363 ueant (sim. pavlli Qitadrip. bot. p.72. boCler in herm, M. m. T. 1. p. 321.). Quae ignominia huic fiirpi illata inde videtur prouenifle, quod eadem cum Spartio dioscoridis habita fuerit. Nec infufum fuminitatum florentium copiofe potum apud afthmati- cos quondam aliud effecit, quam lotii excretionem et fcreatum liberiorem (lewis M.m. p.292). Reliquas virtutes adfcriptas fiientio praetereo, vtpote fidis te- ilibus deftitutas. semen fubcylindricum, fplendens, flauum,fa- poris dulcis, defiit ferius vfurpari. ln decofto blande voraitum mouere lobelivs (/. c) au&or eft. G E N I S T A. linn. Syjl. veg. p. $36. Gen. pt. p.$6&.' 302. Pharm. RHODIVM Lignum. Genifla canarienfis; foliis ternatis vtrinque pube- fcentibus ramis angulatisLiNN. Spec veg. p. 536. /3. Cytifus canarienfis femperuirens et incanus com- mel. Hort. T.z.p.103. Tab.jz. Arbor Hifpaniae et Canarienfium infularum. Incertum adhuc eft, ex quanam ftirpe hoc li- gnum fit (l 1 n n. Dijf. Obferv. in Mat. med, p. 7.), quam- uis 3H PAPILI r '^CEAE. : "i uis 111. praeceptor Geniftan. ,11 dubitanter in Ma- tcria medka linn. (Ed. 1. p. J47.), confidentius in Speciebus pl. (p-997.), et poftea (DifJ. de Opobalf. p. 2.) ex Afpalato quadam brownii efle, propofuerit. tiGivvM, h.e. lignofa radix, ex infulis Canariis, Antillis et orientalibus quibusdam regionibus rrans- fertur fruftis nodofis incuruis duris, vnius vel alterius poliicis craffitie. Extrinfecus coloris albidi, interne luteo rufefcentis, odoris rofei, quem rafum praeci- pue fpargit, faporis fubamari refino/i. Flammae ad- motum facile ardet. Quo grauius eft, et quo pro- fundiorem colorem prae fe fert, eo praeftantius. Analyfin chemicam etiam chambers (De Ribes Arabnm et lignoRhodio, Lngd. 1724. 4.) praeflitit. Aqua defhllatione fragrante eius odore imbuitur, et fimul abripit etfi lente olei aetherei fumme odori circiter 3 T 2 (cakthevs. M.m. T. 2. p.168.) vel ■$$ (lewis M. m. p. 354-) quodfi modo lignum integrae notae fue- rit. Infufione tam aqua quam fpiritus vini adfcifcit odorem faporemque eius. Extractum aquofum non- nihil pungens et amaricans eft, fpirituofum vero et de fragrantia participat. PRAEPARATFM. OLEVM LIGNI RHODII DE5TILLATVM Ph. W. p. 129. Coloris initio eft aurei, fenfim rubicundi. Vt deftillatione elici poflit, lignum aliquot hebdoma- des ONONIS ARVENSIS. 3^5 des antea aqua emolliatur, dein rafpando fuper rota ferrea cufpidibus acutis inftrufta, et ope machinamen- ti, quod equus circuraagit, voluta, comminuatur (ferbeks «• Beytrage zur Mineralgefch. i.B. p.jtis.)- Ob odoris gratiam pomatis, baliamis rel. additur. Vim analepticam conieftura promittit, nondum au- tem experientia euicit. Inter aliam farraginem in PVLVERIBVS STERNVTATORIIS offic. quibus- dam occurrit. O N O N I S. linn. Syfl.veg. p. 54 1 ' Got. pl. p. 370. 303. Pharm. ONONIDIS f. RESTAE BOVIS Radix; Herba. Ononis aruenfis ; floribus racemofis geminatis, fo- liis ternatis, fuperioribus folitariis, ramis in- ermibus fubuiiiofis. linn. Syft. veg. p. S4'. Si verum effet loselii aflertum,cui poft FloraeSuec. Ed. 1. fubfcripferunt ill. linnevs, hallervs aliique magni botanici, ftirpem iuniorem inermem efle, adultiorem fpinofam: referendae huc eflent Varietatis nomine a, Anonis fpinis carens purpu- reac. b. /3, Anonis fpinofa, flore purpureo c. b. Sed raivs, govanvs aliique,et nouiflime cl. re- zivs 366 PAPILIONACEAE. W \\ zivs experimentis duftus (in Phyj. Siillfk. Handl P. t. p. tzS.fq.), diuerfas fpecies declarant Offici- nis vero fpeciatim dicata Ononis fpinis inftrufta; cuius icon: regnavltM». 1'Arrete-Boeuf ou Bugrande. Pl. perennis vel frutefcens, vulgaris ad vias et in aridis. radix pedem fupraque longa.cylindrica, polii- caris craflltiei, extus fuica, intus alba, defcendens, adeo tenax, vt, quod iam antiquis notum, aratro remoram pariat, faporis fubdulcis; quidam naufeo- fum et fubfoetidum defcribunt {New Difpenf. p. /7/.). Cortici eius maior visinfidet (sim. pavlli Quadrip, p. 224. chomel Ufuell. T.i.p. 2S4.). Rarius quidem hodie praecipitur radix, fed hinc inde tamen feriori quoque tempore efficaciam fuam quae in dubium vocari ornnino coeperat, probauit; quin molefte quidam. aegti ex eadem affefti funt (pfister. bergivs Mat. med.p. 6oi.\ Nempe aperiens et diuretica praedicatur, imo in calculo op- portuna, praeeunte veterum (galen. de fimpl. L. X» diosc M. m. Lib. 3. cap. 21. p. tso.) laude. Inuo- luntarium adeo lotii profluuium ex manipulo eius vno in vini libra vna cofto, et cafu finguiari ob dyfuriam capto, legitur exortum (lentil. Mifceli. tnedico- praB. p. 277.) , quod nimium mihi videtur, Vix fup- par remedium in veficae vel renum calcuio nouit sim. p avlli (/. c), cui praeconio etfi non adfentior, non du- ONONIS ARVENSIS. 3«7 dubito tamen fabulum pellendo dolores a calculo mi- tigare poffe. Et memorabile, medicum e.vperientif- fimum (cel. bergivm in M. m. pjoo.') faepe in ifchu- ria ex calculo veficae leuamen decofto attuliffe, vbi alia non profecerant. EffiGacia,quam quidam (mat- THIOLVS in DIOSCOH. L. 3- C. lS- p-501. SCVLTE- Tvs inO^/*2fttatM.74-NEBELinyf. N. C Pol.z.Obf.3. p. 12. fed hic pofterior quidem in connubio purgan- tium et emplaftri difcutientis, item bergivs l. c. p. 12.) pulueri tribuerunt in farcocele, maiori iure ad hydrocelen referri arbitror, cum altero malo forfitan confufam. Animaduertit et in eam Jaudem p f i s t e- rvs (de Hydrofartocek§. s».), qui non in omnibus lo- tium mouifte queritur. Hydrofarcocelen tribus cafi- bus omnino diffipare contigit ill. acrel (bergivs /. c). In puluere igitur ad drachmam vnam vel et in decofto aquofo eonduck, praecipue cortex eius. herba rarius adhuc decernitur. Decoftum huius ex pugillo vno et aquae libra dimidia modico igne paratum, et longa primum ferie deia per in- terualla mane potatum, homini diu calculofo tam fe- licem praeftitit opem, vt quaeuis priftinarum moie- ftiarum filerent. An ipfa diathefis calculofa eo fub- lata , diti nequit, certe nullum calculi veftigium poft- ea in cadauere exftitit (de haen Rat, med. P. 6. f. zSp.X VI- M ■ 3^S PAPILIONACEAE. V I C I A. l i n N. Sijft. veg. p. SS Z - Gen. pt. p. 376. 304. pkarm. FABAE Semen; Stipites; Flores. Vicia Faba; caule erefto, petiolis absque cirrhis linn. Spec. pl. p. iojs>. Faba c b. Kva/uoc, Graec. lcon: heghavlt Botan. la Feve de Marais. Pl. annua, inAegypto et ad mare cafpium in confiniis Perfiae (lerche in linn. Syjl. veg. p-SS4-) fpon- tanea, colitur in hortis agrisque copiofe. semen reniforme, compreflhm ex arillo craflo giluo et medulla alba, dum ficcum eft, conftans, callo Jineari infidens. Maximum eft indigenarum vel apud nos hofpitantium plantarum. Varietas femine minori menfas etiam delicatiorum intrat. Altera ve- ro femine maiori aegrius- concoquitur et flatulentior, praecipue arillis nondum exuta. Vtriusque femen tam ante maturitatem quam ficcatum coftione prae- greffa editur. Praeftatvero feminibus tenellis vefci, vtpote tenuioribus longe, et horum quidem legumina concifa nonnulli fimul comedtint. Farina feminum in officinis occurrit, et vt aliae fimiles Lupini, Erui, Foenugraeci, Lentium, Orobi, frumentorum, calefafta refoluit, cofta aqua vel lafte emolliendis et maturan- dis VICIA FABA. 3^9 dis tumoribus inferuit. Sordes abftergere cuta- neas decoftam quidam volunt. Additur farinis nomine qvatvor resolventivm venien- tibus. stipites. Incineratione copiam falis fixi largiuntur, quod, vt fupra {p.361.), fub Spartio de eius- modi falibus generatim diftum, lotium potenter pel- lit. Confert eo fine cineribus infundere vel vinum vel aquam. flores. Recentes gratum, ad illum Lilii candidi accedentem, odorem fpirant, qui vero ficca- tione perit. Aqua deftillata olim inde parata, quam cofmeticam habuerunt, fed immerito. I ERVVM. LiNN. Syjl. veg. p. SS4. Gcn. pl. p. $76. 30?. Pharm. LENTIVM Semen. EruamLens; pedunculis fubbifloris, feminibus compreflis conuexis linn. Spec. plant. p. iow. Lens vuigaris c.a. «fcajto? Graec. Icon: rivin. Fl. irreg. tetrap. T. 35. Pl. annua , in GaJiia inter fegetes, et in Valefia in vineis fponte crefcens, alibi in Europa copiofe in vfum culinarem in agris colitur. , Appar. medic, Vol. II. A a Du« 37o PAPILIONAC. ERVVM LENS. Duplex eius varietas; femine a, maiori et ,2, minori (Icon vtriusque: rivin. I. c). Vtrumque orbiculare compreiTum margine acuto arillo cinereo bruno, meduila fufca. Piforum in/rar coquuntur lentes, non ingrati quidem faporis, fed flatibus mole- ftiffimae etdifficillimae concoctu, ita vt iis, quos de- bilitas primarum viarum tenet, integrae fecedanr, hinc nonnifi laboriofae vitae hominibus concedendae. Fla- tulentia adeo equos necaffe legitur (ellis apud HALL.yZ. helv. n. 4-".). Abeffe poffent lentes commode ex foro medico. Merito hodie ridemus Arabum et fequiorum quorun- dam in peliendis variolis, etmorbiJlis Jaudem, quae fi quid veri inuoJuit, hoc decocii vnice calore, quan- tum capio, continetur. Plus omnino intereft, ad foe- das poft variolas cicatrices a facie arcendas, hanc de- cofto lentium, dum uccari incipiunt, crebrius fouere (c h o m e l , Ufuell. T- 3. p- 5. Gen. pl. P.3S4. 383 3TT. Plavm. GALEGAE Herba. Galegct officinalis; leguminibusftriftiserectis,folio- lis lanceolatis ftriatis nudis linn. Spec- pl. p. io6z. Galega vulgaris c b. Icon: millers Figures of ptants Tab.137. regnavlt Botctn. le Galega ou la Rue de Chevre. Pl. perennis, in Hifpania, Ita- lia, item in Rhaetia et Scaphufia crefcens. hekbae odor /aporque vfx vllus, vt necinde multas vires exfpeftes. Nec experientia fidem affi- gnat. In Italia folia loco acetarii funt (chomel, Ufuelles T. 1. p. 4go.~). Eneruate morfum venenatum ferpentum perhibitum, a quo veneno extenderunt ef- ficaciam ad miafma malignarum febrium, quin ipfius peftis, in fucco vel decocio cum aceto vei fudoriferis (Conf. de hifce casp. hoffm. in med. ojfic. Lib. z. p. 305.). Et huius in pefte virtutis exempla duo de eonferua ex foliis recentibus narrantur (boylk Works Vol. 4. p. 2p2.). Memoratur et fucci vis ant> helmintica (c. hoffm./.4 Hinc inde experien- tia clarus Anglus (bissetui Med. EJfaysp. 163. 170.) nuperius, obliuione fere data planta, infufum Gale- gae 384 PAPILIONACEAE. gae praecipit tanquam vehiculum aliorum remedio- rum, licet fcopus ab illo non figniftcetur, radyfuria chronica et chorea St. Viti. T R I F O L I V M. iann- Syjl. veg. p. 1077. Gen. pl. p. 387. 312. Pharm. MELILOTI Herba c. Floribus. Trifolium Melilotus officinalis ; Jeguminibus race- mofis nudis difpermis rugofis acutis caule erefto linn. Spec. pl. p. 1078. a, flore luteo; f. Meiilotus ofticinarum Germaniaec.B. Icon: regnavlt.Z?o- tanique, ie MelilotPi. annua vel biennis, ad vias et incollibus crefcens. Varietas flore luteo manifefte magis odora al- tera, albo inftru&a. Odor in ficcata planta longe fragrantior, fapor fubamarus herbaceus. Acrera plantam contra fuetam fententiam habet hallervs, ita vt cafu fefe admifcens feminibus Lini in angina nocuerit (Hijl.ftirp. helv. 11.362.). Flores praeferun- tur vi foliis. lumenta deleftantur Meiiloto, et ho- rum in vfum in Anglia feritur (raii Hift. T.i.p.pji.). Vix vnquam vfurpatur hodie interne, vnde fparfas laudes decocli in colica, inflammationibus imi ven- tris, TRIFOLIVM MELILOT. OFFICIN. 38T tris, retentione lotii, doloribus poft vei ante par- tum, tympanite, fluore albo, non moror. Difcu- tere extrinfecusappiicatum, verius praeconium; de anodyna autem vi et emolliente dubito. Sicca igitur epithemafa veJ fluida, vti et cataplafmata, intrat. Addi clyfmatibus non repudio, fi flatus fint difcutiendi. Praecipue vero pro emplaftro fui nominis colligitur. PRAEPARATA ET COMPOSITA. aqva destill. offic. nonnihil odora. Ob- foleuit EMPLASTRVM DE MELILOTO P/l. IV. p.67. Antiquae originis formuia, galeni tempore prio- ris, fed a mesve aliisque poftea multipliciter mu- tata. Hinc et maximi in eius compofitione difpen- fatoriorum diffenfus obtinent. Simpliciffimum et vere nomine fuo dignum eft emplastrvm de meliloto simplex Cod. med. Parif. p. 14S. ex fummitatibus Meliloti, febobouillo, refina et cera. Prolixiora reliqua in Ph. Dan. p. ijp- Ph. Suec. p. 102, et Ph. W. I. c. obuia, quae omnia, etfi inter fe di- uerfa, compkftuntur varia difcutientia et ewollien' tia. Odorem grauem in vniuerfum fpargit. Ad tu- mores difcutiendos, vel emolliendos, praecipue glandu- larum maxillarium et parotidum, imponi folet. Quae vires vero admixtis aliis potiusj]uam Meliloto videntur Appar, medic. Vol. II. B b ad- I 386 PAPILIONACEAE. ■ adfcribendae. Emplaflro vellcatorio additum dolorem ex eiusdem eJFectu mitiorem reddit. TKIGONELLA. linn. Syfi. veg. p. 57tf. Gen. pl. f.jSS. 313- Pharm. FOENVGRAECI Semen. Trigonella Fbenum graecum; leguminibus fefli- libus ftricris ereftiufculis fubfalcatis acuminatis, caule erefto linn. Spec. pl. p. 1095. Foenum grae- cum fatiuum c. b. Icon: regnavlt Botan. le Fenu-grec. PJ. annua, crefcens in Galliae auftra- lis aruis. semen oblongum, tereti compreiTum vtrin- que truncatum, bruno luteum, fulco obliquo, Me- lilotum olens, amarum. Mucilaginem includit, tam copiofam, vt feminum vnciavna aquae vnciis fede- cim Jentorem et mucilaginofam naturam caloris ope conciliet (carthevs, M. m. p. 177.). Extraftum aquofum | circiter totius ponderis conftituit, eftque amaricans et odore feminum imbutum. Magis ta* men faporem odoremque feruat fpirituofum (lewis M. m. p. 278.). Rarifllmeore capiturin decofto vel infufo, et- fi mucilaginofa natura et odor indicet praeter vires muci- TRIGONELLA FOENVM GRAEC. 387 mucilaginofis communes refoluentem femini compe- tere. Acquiefcunt vero fomento vel cataplafmate ex farina eius parato, quando emolliendi vel matu- randi funt tumores, et clyfmate ad eluendam blande aluum. Et ne in hofce fcopos quidem crebro vfur- patur. PRAEPARATA ET COMPOSITA. Recipitur hoc femen in vngventa et em- plastra varia, vt olevm e mvcilaginibvs Ph. Lond. p. 106. ; vngventvm altheae Ph. W'P-W-'-> EMPLASTRVM DIACHYLON SIMPLEX Ph. W. p. 6]. Bb 2 ORDO 388 LOMENTACEAE. ORDO XXV. LOMEIVTACEAE £ PAPILIO- NACEIS AFFINES. C A S S I A. linn. Syft. veg. p. 326. Gen. pl. p. 206. 314.' Pharm. a SENNAE ALEXANDRINAE Folia; FoUiculi. /S SENNAE ITALICAE Folia. Caffia Senna; folusfeiugisfubouatis.petiolisegian- dulatis linn. Sijft.veg. p. 327. a, Senna alexan» drina f. foliis acutis c. b. moris. Rifl. pl. T 2. p. 201. Se£t. 2. Tab. 24. fig.i. /2, Senna italica f. foliis obtufis c. B. m o r is. /. c. p. 200. f. 2. t. 24. f. 2. Monographiam huius, cum icone eximia, praefti- titSALVADoR soLiVAin DifertacionJobre elSen de Efpanna, Madrid 1774- Pianta annua. Prior crefcit fponte in Aegypto fuperiori (hassel- qvist), etfi, quod mirum, ab alpino non me« tnoratur, et tefteBLONDELio (in savary Di- Bioth CASSIA SENNA. 389 &ion. 2. p. 1537.) etiam in Arabia circa Mocham. Alteram, quaein Jtalia, item Galio-prouincia cre- fcit, ex priori fieri cultura affirmat cl. gouan in litteris ad solivam /. c. qui ipfe rei fubfcribit. Breuius perfungar confideratione Sennae Itali- cae, quae quidem aliquando a mercatoribus alteri fub- /rituitur. Praerogatiuam fallopivs (de fimpl. jrntrg. c. sp.) Italicaeiam tribuit, vtpote vtpiurimum recentiori et pro noftra temperie aptiori. Plerique tamen auciorum virtute eam debiliorem altera decla- rant. Sefe opponit huic iudicio Cl. soliva, de- tnonftratum cupiens vtrique eandem efficaciam com- petere, quin efiecit fua commendatione in Hifpania, vt ibidem vberius Italica coleretur. Sufficere hanc ipfam, altera etfi nonnihil debiliorem, ita vt dofi quar- ta parte maiori opus fit, vlterius nupera experimenta numerofacll. coste et \\r\v\.E.nE.T(Ej[ais fur quel- qiies Plantes indigenes medicinales , h Nancy p. z$. fq.) edocuerunt, quin praeftare, quod torminum Jonge minus excitet. Vncia vna huius gummofarum par- tium drachmas tres praebet, refinofarum vltra fcru- pulos duos, lnfufum eius aquofum naufeofi pariter odoriseft; nec defunt veftigia olei iftius paullo poft de altera Senna defcribendi. Infantibus hj^dropicis huius drachmae duae ad vnciam vel fefquiunciam in infufo datae. Nec nocuit puerperis partu difficili de- bilitatis (/. c). Bb 3 Sub- 390 LOMENTACEAE. Subinde Sennae, praecipue Italicae, foliis fur- rogantur folia Coluteae arborefcentis', arboreae, fo- liis obcordatis link. Spec. pl. p. 1045. (Germanis DeutfcheSenne), quod, quatenus fraus eft, repre- henfione omnino dignum eft. Attamen nec haec contra quorundam opinionem (e. c. lSseckii Mat. tned. p. 126. Ed. 4-) purgandi poteftate deftituuntur; inuento tanto maioris faciendo, quum in auftralibus Europae crefcens, hiemes noftras in hortis facile ferat. Subftitui verae Sennae pofle, experientia fua iam cognouit th. bartholinvs (Med. Dan. domejl. p. 229.}. Nimia foliorum in aqua ebullitione purgandi perditur vis, vnde infufum praeftat, fed non n/mis forti expre/fione fubiuncta, ne rudiores et refinofae partes transeuntes tormina molefta creent (coste et willemet /. c. p. 2"?. fqq.~). Fumusfo- liorum inftar Tabaci hauftus pituitam oris et narium prolicit. Speciali cafu fuperftitem, poft apoplexiam pituitofam, grauitatem capitis cum mentis debiiitate fufflaminauit (/. c. p. 2j>.). Sed transgrediar ad Sennam Aiexandrinam. follicvli eius fiuelegumina compreffa fe- minibus oblongis hodie fere omnino ex penu medica, exulant. Ab Arabibus autem, SERAPioNEet me- sve, item ab actvario, qui Graecorum primus Sennam memorat, foliis filentio pre/fis, fruftus vnice mentio fit, tanquam purgantis eximii. Ad virtutes MA- CASSIA SENNA. 39i mvhammedis pertinet, quod omnium primus Sen- nam produxerit et Tithymalo pro aluo eluenda fub- itituerit (reiske Mifc. obf. ex Arabum monumentis, Leid. 1746.) Galli inter nuperiores in vfum iterum fol- liculos reuocarunt Hique et a foliorum odore fapo- reque ingrato immunes funt, et minus quam illa tor- minibus fubfequuturis molefti(spiELM. M.m.p.647.). Paullo vero debiiius quam folia purgant (lievtavd Precis dt la Matiere medicate p. 29$.)* In Aegypto Sennae mercatura nonnifi vni ex primatibus, cui ex pafto locata fuit, conceditur. Hic a rufticis collefta folia recipit, deinque partitione in tres portiones fafta, per Maffiliam, Liburnum, Ve- netias, Europaeis vendit (hass^elqvist^s R-.fa F- S35-). I Sapor foliorvm naufeofus, amaricans, fub- uifcidus, odor pariter ingratus, praecipue fi infufum olfrcias. Infufum aquofum coloris profunde lutei eit. Nempe aquae facile vires fuas impertiunt, idque de- fmita proportione tantum, ita vt non augeatur effica- cia, etiamfi maiori quantitate addantur. Drachmae eorum duae fufncere pro aquae vnciis quatuor exifti- mantur (grew Experiments in Anatomy ofplants). Plus gummofarum partium illis inhaeret, quam refi- nofarum, vt adeo nevmannvs( ChemieB.2. Th. 4. p- 220.) ex vncia vna foliorum extrafti gummofi vn- ciam dimidiam cum granis decem, et ex refiduo ex- Bb 4 trafti 392 LOMENTACEAE. trafti fpirituofi gr. viginti ofto elicuerit; carthev- ser vs (M.m. T.i. p.sSj.) autem illius circiter J, hu- ius £. Ratio et habenda eft oiei vnguinofo aethe- rei, cuius grana circiter feptem ex vncia vna folio- rum deftiiiatione eruta, fpecifico naufeofo odore et fapore fennae imbuta, a quo et praecipua virtus pur- gans deriuata (carthevs. l.c. p. 584-). Experi- mentaplurachemica legi poteruntin senneri-Dz//". de Senna, Altdorf. 1733. p. 12. fqq. Ad efficaciora, etfi paullo lentiora purgantia pertinent, crebroque etiamnum, praeprimis ab An- glis et Suecis, praefcribuntur, parcius a Germanis aliisque gentibus- Quamuis multi in acutis febribus' imo inflammatoriis coacedant, nolim in hifce folia, adhiberi, quoniam me etiam iudice humorum circui- tum accelerant et aeftum augent. Non fuperfluam igitur habeo admonitionem acl. geoffroy (M. m % Traite T.3- p. '.?./ et fuccum ex fructu memorat. Arabes ex regione T6r et monte Sinai vti et Habbefch gvmmi dictum Kahiram transferunt Yen- dunt illudintra pelles confuras,. quae non aperiun- tur, nifi mercede iam foluta, et lucri caufa faepe fiiici- bus, arena vel ligno addito pondus augent. Quotannis etiam copia in Alrica coJiefta illud transfertur. Sed in Aegypto inferiori arbor ob debiliorem folis vim, gummi non fundit. Dein plurima parsMaiTiliametLi- burnum vlterius traasmittitur (niebvhr Reijebefciir. «. Arab. i.B. p. 143). Gummi Tkuris (a portuin,finu boreaii maris rubri prope montemSinai) vocant,quod ex montis Sinai confiniis affertur, eftque hoc magis pellucidum albidum vel coloris omnis expers \ Arabi- cum autem, quod perSuezfaJterum portum marisrubri prope Kahiram) aduenit, minus peJJucens et co- loris ferruginei vel grifeo fiauefcentis (hasselqv. l.e. p.477.). Copia huius Gummi etiam transuebitur in Europam a Galiis ex ditione, quam poffident propefluuium SenegaL vnde valor Gummi ex Ara- bia transJati multum cecidit. Cl- adanson QMe- moires de l' Ac. d. fc. de Paris cit. Comment. 1.) diftin- guitGummi, quod Mimofae genus fuppeditat, inru- Cc 3 bi- 405 LOMENTACEAE. bicundum et album- Rubicundum non vni modo ar- boritribuit, fed pluribus, et qiiidem, praeterquam M. niloticae, binis aJiis Mimofis, quas primus defcri- bit nomine Gonctke (p 14-) et Siung (p- 16.). Gummi ex M ndotica ob amaritiem a Nigritis Senegalenfibus parcius vfurpari refert , quam album, fed adftringen- tem eius vim magni fieri; Gummi Mimofae Gonake eiTe magis rubrum magisque amarum; Gummi vero Mim. Siung efle albicans, et parcius exundare idque exiguis Jacrymis. ln officinis -Gummi arabici nomine feruantur frufta fubrotunda veloblonga variae magnitudinis, fubinde iftius luglandis, perlucida, fubrtigofa, pal- lideflaua; rufefcentia, fragilia, fratturae iplende- fcentis, infipida, inodora. Sponte liquida fbrma promanat ex cortice trunci ramorumque arboris, ae- ris autem'contattu folidefck, Gummi Ceraforum in- irar, in Senegallia exafto tempore pluuiofo et verfus fiorendi tempus (adanson Mem. cit. p. g.). Cef- fat vero pluuia m. Decembri, quo prima coliectiofit; altera fitm-Martio, quo ipfo ob caloris exficcantem vim ad eruendum Gummi incifionibus opus eft (de- manet nouveile Hijloire de 1'dfrique Franpoife T.i. p. 56. fq.). Figura varia dependet a loci, quo pro- rumpit, accidentali diuerfitate, Vt et vermiculari quandoque forma prodeat Verum MIMOSA NILOTICA. 407 Verum gummi eft, nam foluitur aqua perfefte et folutio limpidiffima exiftit; fpirituo/a autem vel olea illud non iubigunt, nec ardet flammae admo- tum, fed inrumefcens in carbonem vertitur. Dupla quantitas aquae in fluiditatem mucitaginis fiuefyrupi eraftioris illud redigit (french in Med. Obferv. and Jnqu. Vol. 1. p. 41. duttel Dijf. de corpore gunu tnofo p. 21.). Si quid indiftblubile remanet, id parti- bus aduentitiis tribuas, nam folutum iufta portione aquae et colatum, ii iterum caioreindurefcit, purif- iimum Gummi eft (duttel p. 22.). Deftillatum per fe ex vafe retorto , vt alia gummata, primum aquam limpidam erogat, dein acidam oleo tincram, demum oieum fpi(Tum empyreumadcum cum tantilio liquoris alcalini,- ex carbone falis alcaiini parum cum nonnul- lis particulis ferreis eruitur: vt igitur aqua, oieum, acidum atque terra partes iftae fmt, quas in gummi quaeras (/. c. p. 20.). Vlterius conftitit, acida.e. c. fpiritum vitrioli, deftruere mixtionem eius (quod qui- busdam tamenaliter euenit), fibi vnire partes oleo- fas, alcali autem additum nouo motu excitato deii- cere terram ab oleo liberatam (id. p. 22. fqq.}; quae ipfa in praefcriptionibus medicos ad additamentum at- tentos reddant. In foiuendis et aqua mifcendis variis corpori- bus, connubium cum aqua alias refpuentibus, effica- ciifimum minifterium praebet; quorfum olea expreila Cc 4 et 4°8 LOMENTACEAE. eteffentialia, balfama, refmae, gummi-refinae, tin- fturae refinofae, pinguedines animaJes,pertinent. Du- pJici vel triplici arte hoc fuccedit. Vna haec eft, quod muciiago ex vna parte Gumrni huius et dupla aquae paretur , et haec noua aquae quantitate diluta agitetur in phiala cum corpore foluendo, vnde mix- tura emulfionem referens emergit. Sic liquida varia, vt olea expreffa fiue deftillata, balfama, quae inter baifamumPeruuianum, Copaiuae, Guaiaci, fubigun- tur. Succedit et negotium, fi phialae, loco mucilagi- nis, puluis Gummi huius inditur. Aiter modus tri- tura in mortario continetur, qua et folutio diftorum corporum perfici poteft, doriora vero et tenaciora quaedam corpora praecife ea opus hnbent, tatn vt fubaftio fiat defiderata, quam vt connubium per iu- ilum tempus fine diuortio mixturae continuet. Ea arte indiget balfamum de Mecca, Gummi Guaiaci, Benzoe, balfamum de Tolu, Myrrha, Styrax, qui quoad partem foluitur, Camphora, Cera, Sperma ceti, Mofchus,baIfamum fulphuris. Si quod horum corpo- rum ftatione iterum in mifcela diuellitur, agitatione phialae mifcibile iterum fit. Pro olei cuiusdam ex- prefll drachmis duabus fubigendis, drachma vna mu- cilaginis eius et vncia vna aquae requiritur. Spiritus vini fi additur mifcelae, vt fubindf faftum eft, hic non impedit connubium. (french in med. Obf. et Jnqu. Vol. i. a p. 4'3r 4V.) Par euentus eft cum Tere- bin- MIMOSA NILOTICA. 402 binthina (bakton, referente cl. fothergill /. c. p- W-). Tritura cum mucilagine difta aeque bene fuccedit in Gummi ammoniaco, Bdeilio, Gaibano, Myrrha, Opopanace, Sagapeno. (bvchholz its nov, A& Nat. Curiof. T. 5. a p. 46-63). Nihil vero valet in Lacca in granis (bvchholz Exp. 22.) fubi- geuda. lam dudum in praxi in quorundam huius na- turae folutione Arabici Gummi adiumento vfi funt medici, quorfum pertinet praeripue Camphora (Vid. e. c. formuiae in collin Obfervat. circa morb. P. 3. p. 156. fq.). Quod vero omnium minime exfpeftare- tur, eft, quod huius mucilaginis ope ipfe mercurius viuus aqua mifcibiiis euadat. Auctor ceiebratiflimi huius inuenti, cl. vLRKCK<\Ncne undleichte Art, den mit der Lnflfeuche anqefleckten Kranken das Queckftlber zu geben, Ed. 3. 1773. p. 23. fqq.), mercurii drachmam vnam cum Gummi Arabici in puluerem redafti drach- mis duabus contriuit, addito fenfim tantillo aquae, do- nec muciJago grifea inde euaderet, aqua poftea pro Juis venereae absque ptyalifmo (vt voluit) curatione diluenda; fed de hifce vberius capite de Hydrargyro. Superat longe G. Arabicum.hac vi fubigendi diffi- culter folubilia, alia mucilaginofa, fcilicet fyrupos vi- fcidos, quorum fyrupus Altheae antecellit, et G. Tra- gacanthae, (V-fupra p. 381), vti et muciJaginem fe- minum Cydoniorum et gluten ex amylo (french /. c. p.423, Conf. et bvchholz/. c). — Maximi Cc ? mo- 4io LOMENTACEAE. momenti res haec muciiaginofa mifcela eft ob reme- dia ifta adminiftrandi neceffitatem. Praeftantior eft confueto iilo, quod vitello ouorum peragitur, con- nubio, quum fini nunquam aduerfe-tur, nec ven- tricuium offendat, nec rancorem et vna cum hocce acrimoniam concipiat Ita et praeftat additamento falium alcalinorum volatilium vel t'pirttnum,quodaIias faepe vfu venit ad oleofa cum aqua coadunanda, quum iftud faepe indicationi fit alienum et naufeo- fum. Habet quoque id commodi, quod ingratum faporem velacrimoniam remediorum recondat (Conf. cl. fothergill in med. Obferv. et Inquir. Vol. i. p. 426.). Obtundit adeo acidi vitrioli acrimoniam (fresch/ c. Exper.37.). Nutriendi vim poftidet Gi. arabicum infignem, quoniam totum alimentofa materie fiue muciiagine connatut. Nigritts, qui prope ttuuiumNiger habitant, etMauris, qui illud Europaeis afferunt, alimento vurgarieft, ita vt nullo alio vtantur, quam Gummi ipfo, quod in venditionem fecum vehunt Et hoc vel inftar facchari dentibus comminunnt, vel aqua emollitum deglutiunt. Multiplicis generis artifici- bus quoque ibidem in cibum gratum cedit (dema- het«. Hifl. de iAfr. Franc T. 1. p. 54.). Solet et Gummi hoc lafte folutum ingeri (le maire, Voya- ges to the Canary Llands , Cape Verde, Senegal and Gambia, in Collcclion of Voyages Vot.S. p.603.). In- ci- MIMOSA NILOTICA. 411 cidente calamitate Milii et Oryzae integrae Mauro- rum ciuitates eo vefcuntur (lind Dif in hot Cli~ mates p. 348.)- Pev binos menfes hominibus fupra mille ex Aby/finia Kahiram peregrinantibus, con- fumta rellqna penu, hoc gummi vnice vitam in itinere fuftentauit (hasselqv. Jiefa p. 533.). Quae de vi Tragacanthae medica difta fuperius funt, potiori adhuc iure ad Gummi Arabicum refe- ras. Quantum in acribus partibus obtundendis va- leat,crebra in dyfenteria capta experimenta decla- rant, in qua acre ferum demulcet doloresque et tor- mina et tenefmum mitigat (degner Hifl. dijjent. p. 202. pringle Dif. ofthearmy p. 273. zxmiber- »iann v. d, Ruhr p. 499-)- Aptum etiam in diar- rhoea nominatim fymptomatica (rosenst. Barnf. p. 131.}. Nec in hifce profluuiis vnice per os forma emuifionis , vel in potu confueto fiue decofto hordei, captum prodeft, fed tenefmo vrgente etiam maxime leuat in ci^^fmate fub apto connubio (111. zimmer- man n von d. Ruhr p- 421.). Tufiim lenit eadem vir- tute et phthificis eadem forfitan et nutriente facul- tate opitulatur. Raucitatem tollit, fi a difpendio na- turalis muci enata fuerit, quod ipfum et ftranguriae et tenefmi caufa eft non rara, vincenda eodem re- medio. Relaxando fibras, et interponendo fefe cal- culo et lotii viis, calculoils lenimen affert. Erofis mammarum papiilis vtiliterinfpergitur, velmucilago eius iliis illinitur. Raro 412 lomentaceae: Raro pulueris forma a fcrupulo vno ad dra- chmam vnam praecipitur, fed foiutum aquofo men- iiruo, profcopo diuerfo, vario. Libra eins vna ex Gummi vncia vnavalde mucilaginofa fit. Solui pot- erit aqua vel hordei decofto vel alio confueto potu- lento, vei iufculo carneo calido. Edinburgenfes emulfionis inflar praebent. Mifcelam cum falibus" mediis probe fert. acaciae vera,s fuccus. Ex frucru elicitur, qui ipfe legumen eft complanatum viridi brunum, quatuor vei quinque pollices longum et ofties vel de- cies anguftius, compofitum ex fex vel decem parti- bus vel articuiis difcoideis et intra vtramque cuticu- lam parenchyma gummofum rubicundum continens. ln quouis articulo iatet femen eiiipticum fulco vtrin- que pariter eiliptico notatum. Succus exprimitur ex fruttu immaturo in mortario contufo, et calore in fpiffitudinem extrafti denfatur. Transfertur in ve- ficis forma rotundae maffae quatuor vel olio vncia- rumcoloris nigrefcentis, faporis, dum guftatur, fti- ptici, paullo pofi: dulcefcentis. Gummofae naturae eft, vt fordibus exceptis fere totus aqua foluatur, quoad partem autem modo fpiritu vini. Ex foiiis fi- mul quosdam exprimere fuccum dioscorides (M. m. Lib. i. c. 133.) et plinivs (Hifi. r1at.Lib.z4. c. 7. p. uu. Ed. daleCh.) notarunt, ex hifce et floribus vna alpinvs (depl. Aegypt, p-io.), qui vero fuc- cus MIMOSA NILOTICA. 413 cus alrero ex folo fruftu inferior eft. Adftringit hic in? figniter.adeovtcerdonibus pro coriis denfandis in vfu effe poffit. Adfcribitur hinc illi, vt aiiis' adftringentibus remediis, fiftendi fanguineos fluxus et aluinos varios efficacia. In Aegypto fanguinem fpuentibus fucci drachma vna foluta mane offertur, et nominatim fe- Hiinas vteri profluuio fanguineo exhauftas in vitam reuocaffe fertur (alpin. l.c. ^*?.)- Prudentis eft, ad caufas morborum ftadiorumque eorundem probe difpicere, neid, quod alteri falutem affert, alterum in fatum praecipitet. — In officinis faepe illi lucri caufa fuccus Pruni fpinofae l fubftituitur. Folia, cortex vel legumen a Nigritis Senega- lenfibus inftar deterfiui et adftringentis mafticantur in affeftionibus fcorbuticis, et cortex eius nominatim, prout cortex Mimofae Gonake adans. ad denfanda coria tenuiora ab iis adhibetur. PRAEPARATA ET COMPCSITA. KMVLSIO ARABICA P!l. Editlb. f>. $8. Emul- fionis amygdalinae libris duabus circiter additur xr^ cilago vnciae dimidiae Gummi Arabici. Pharmaco- macopoea Ed. noviff. f, 46. prodiga magis eft hoc Gummi, vncias eius duas cum femiffe, diftae quam- titati aquae tribuendo. Kaufeofa non poteft non effe tanta Gummi copia. SPE- i 414 LOMENTAC. MIMOSA SENEG. SPECIES DIATRAGACANTHAE FRIGIDAE Ph. IV. p. 180. PASTA ALTHAEAE /. C fttg. IjJ- PASTA LIQVIRITIAE /. C. f.lJJ. LOCH SANVM ET EXPERTVM /. C. p. IW. TROCHISCI DE CA- RABE /. C. p-2JS. 318. Pham. GVMMI SENEGAL f. SENICA f, SENEGALENSE Parif. Mimofa Senegal; fpinis terois, intermedig refle- xa, foliis bipinnatis, floribus fpicatis linn. Spec pl. p. io$6. Arbor foiiis pinnatis fpica pendula fe- ricea catessy Carol. 2. p. 44. Tab.44. Arbor Senegalenfis. gvmmi hoc transfertur ex Prouincia prope flu- uium Senegal Africae fita. Varie defcribitur, colo- ris profundioris, quam Arabicum (lewis Mat.med. P- 303.), albidioris vero ab aliis (spielm. M.m. p.458. bergii M. m. p. 831.); quibus et ego adfiipulor. Dubium omne de hac re vt difcutiatur a cl. adan- sonii promiiTa (V. Memoiresde 1'Acad. d fc de Paris 1763. p. 17.) de arbore Gommier blanc commentatione fas eft fperare. Omnes conueniunt, frufta eius efle grandiora. Praerogatiuam tribuithuic prae Arabico linnevs (M. m. p. 2zi.), item spielmannvs (/. c). Gummi Senegalenfe autem in vfus mechani- • • cos MIMOSA CATE. 4M cos vnice feruari notar geoffr men detur, frufta tanto meliora, quo magis pellu- cent et candidiora funt. 319. . Pkarm. TERRA (potius Extraftum) CATECHV f. IAPONICA. Mimofa Cate; fpinis duabus ftipularibus, foliis bi- pinnatis i, fa offertur, vnde faiiua rubedine tincta profluit, gingi- uae corrofaorantur et grato halitu os perfunditur. Caix additur ad moderandam Pinangae aufteritatem ac fo- liorum Betel acrimoniam(RvniPH.). Subinde infuper Catechu pro mafticatione adiicitur, (gakcias ia Cotl. clvs, p. 42.). Si igitur pierisque materiae medicae commen- tatoribus fidendum, Terra Catechu nihil aiiud eflet, quam extra&um aquofum ex feminibus fructus huius immaturis. Speciem Catechu exinde parari, quum teftes autoptae varii idooei id indicent, non fine te- meritatis quadam fufpicione negatur. Mirum tamen in Horto Matabarico .et Htrbario Amboinenfi nuiiam ; huius rei fieri mentionem. Circa montem Gatem, qui totam Malabariam aliasque quasdam afilnes ter- ras cingit, excoqui ex nuce hac, addito pauxiiio cal- cis, et, quo melior fuccus infpiflandus euadat, far perdato pulti foeculentae infufo corticum Acaciae cuiusdam, Gymnofophifta quidam fide dignus cer- tiorem reddidit iagervm (Epk N. C. loc. cit. p.10.). Citatcl.DALKVs(Pharmacol. p. 296.) HELBrGiVM, fimplicium Indiae orientalis, vt vocat, peritifllmum, ex fructu Arecae educi afflrmantem. Coimenit hoc cum narratione Chirurgi a l b er t i, qui diu ia Pondichery Appar, midic, VoU IL D d vixit, x 4*8 LOMENTACEAE. vixit, ivSSievo fafta (Mem. de l'Ac. des fc. deParit lyzo. p.34^.3-1 vnde necipfe hic celeberrimus vir dubi- tauit Arecam pro vera fucci Catechu ftirpe agnofcere. Sedaeque verum eft, fimile extraftum ex aliis quibusdam ftirpibus parari. Memorabile cleye- rvm (Mifc. nat. Curiof. Dec. 2. Ann. 4. Obf.3.)C&~ techu dicere fuccum ex variis adftringentibus fru&i- bus expreffum; et paullo poft bafin effe fruftum Aca- ciae orientalis, Tamarindo admodum fimilis. Pro- pius ad rem venit de iager (Mifc. nat. Curiof. I. c. p. £.)» qui inter Indos diu vitam gerens, Lycium (h e. Catechu) non vni arbori proprium effe refert, fed fere omnibus Acaciae fpeciebus, quae cortice adftringente et rubefcente praeditae funt, multasque alias phntas exftare, ex quibus fimilis fuccus excoqui poffit, qui in vniuerfum nomine Khaath defignaretur, quan- quam bonitate et virtute difpan praeftantiffimum vero elici ex Acacia di&a, quae Brachmanum lingua Khadira dicitur, et ex hac vel fola vel aliis admixtis, praecipue autem ex hac Khaath parari et per totam Indiam diftrahi. Meminit idem alius arboris fpinofae, Acaciae fimilis, quae fuccum hunc largiatur, male ab ipfo defcriptae. lavr. garcin (in savary DiStionaire de Commerce T. 1. p. 643.) arborem quidem Cate in prouincia Bahar Mongoliae, vbi crefcit, di- ftam nondefcribit, fed probabile illi eft Acaciae fpe- ciem effe, et ex hac indicat Catechu crudum, deco- ftione MIMOSA CATE. 419 ftione -et maceratione partium et fubfequa infpifla- tione parari, quando aurem purius in indorum vfum defideretur, aromata admifceri et rotulas inde for- mari. Ex cortice eiusdem erui refert cl. savary (/. t. p. 763.), an g a r c 1 n i auftoritate? Haec extra- ftiCsfetbu exAcacia quadam (quo nomine antiquio- res botanici Mimofas eas infigniuerunt, quarum folia fefe^contaftu non contrahunt) origo apprime conuenit curri hiftoria noui/fima et finedubio certiffima et lucu- lentiifima omnium a cl. ke r r fubminiftrata. Qualis fit fpecies a cl. kerr defcripta, dixi*, fuccus autem eo tefte ex interna ligni parte, quae colore pallide bru- no vel profunde riibro, imo hinc inde nigro tinfta eft, (natwexferna pars aiba feparatur) in ramenta difcifia pafratfff. Replent his vas terreum angufti orificii, af- fufaad fummam vsque partem aqua, qua percoftio- nem ad dimidium diffipata, reliquum effundunt in vas terreum planum et, donec tertia pars remaneat, infpiffant, tum frigido loco per diem repoCitum calore folis vltierius denfant.agitando illud aliquoties de die; poftquam ndtabilem craffitiem mafla nafta fuerit, fu- pfa ftoream vel pannum cineribus ftercoris vaccinicon- fperfum extendunt, et in frufta quadrangularia diui- dunt, quae perfefte radiis folis ficcata vendunt. Vt extraftio tanto facilius fuccedat, vtuntur furnis fim- plicis ftrufturae, cuius fumma haec eft, quod foueae in terra effoflae, quae ignem recipit, arcus argiiJa- Dd 2 ceus 420 LOMENTACEAE. ceus fuperimponarur, foraminibus inftructus, in quae vafa pro extraftione collocantur. Quo promndioris colorislignum, eomagis nigrum extra&um apparer, et eo vilias ; hinc praefertur lignum pallidjus bru- num, quod erogat fubtile albidum extraftum. Quod hocce extraftum terra effet, vel admifti cafu vineres, vel fraude adiefta terra pro pondere augendo, iropo- nere incautis facile potuerunt. In Iaponia non para- tur, vnde epitheton vitiofum eft. Transfertur autero. ex Malabaria, Suratta, Pegu aliisque quibusdam jfai doftaniae regionibus. Maximus autem eius prouen- tus, quantum colligo, ex prouincia Indoftaniae Ba- har eft (gahcin apud savary et kerr). Jionn nulli maluntfcribi Kafcbu (Gallis Cachou), quafn Ca- techu, quae proxime dicia vox ex Cate r nomine ar- boris, etChu, fuccus, lingua patria componitur. ln noftris officinis proftat maffis fragilibus ex rubro nigris, quae fubinde in laminas fuperficiei afps» rae rubicundo-albidae difcerpi fefe patiuntur, fractu- ris 4 e reliquo fubfplendentibus. Sapor aufterus, fub- amarus, dein dulcefcens, qui diu linguae inhaeret. Compacla elTe debet malTa et deliquefcere tota ore, rarovero tam purahabetur, vt nihil indiflblubile re- maneret; quod tam ab intermifla colatione decofti (kerr) quam aduentitiis fordibus prouenit. Indif- folubilis pars §■ fubinde ponderis totius maflae confti- tuit(LEWis M. m. p.siS-)* Soluitur Catechu aqua fe- MIMOSA CATE. 421 fecibus exceptis, folutio vero ipfa, poftquam refrixe- rit, mucilaginem refert. Quatuor vnciae Catechu extrafti boni et ficci aquofi dederunt vncias duas et drachmas tres, et praeterea extrafti fpirituofi dra- chmas guinque, cuius fapor aufterior eft. Soluitur et fpiritu vini, fed fine fubfequente coagulo mucilagi- nofo, nimirum quatuor Catechu vnciae fpirituofi ex- trafti vncias duas cum fex drachmis exhibuerunt, id- que aufterioris ionge et ingratioris (bovldvc in Mem. de lAc. d. fc. 1709. p. 227. fqq.). Plures analy- fes aJiunde (V. bovldvc /. c) petendae. Vitrioii martis folutionem nigredine tingit. Colore, confi- ftentia, indiffolubilium partium proportione, fapore, virtute demum differre multis modis Catechu offici- narum non mirabitur, qui difta de ftirpium diuerfi- tate et de praeparatione fecum reputet; quae omnia igitur non fatis vere ex maturitatis fru&us Arecae di- uerfo gradu praecipue explicari poffe exiftimauit cl. ivssiev (toc.cit). Adftringendi indoles cum aliis quibusdam IWi- mofae fpeciebus huiccommunis eft, prout de fruftu M. niloticae conftitit (fupra p. 412.), praeter quem et folia et cortex a nigritis mafticatur in affeftionibus fcorbuticis, et huius fpeciatim cortex ad coria tenu- iora denfanda a nigritis adhibetur (adanson Mem. de tAcad. d. fc. 1773. p. 9.). Vis antifeptica infignis pa- riter fucco Catechu ineft. Docent id experimenta Dd 3 Pnn- 42* LOMENTACEAE. Pringleana (Difofthe army,Jpp. Exp. 10.) cum carne. Docent ifta inmorbis, etfi rarius quam par eft, interne capta, nec fine aliis admiftis. hvxha- Mvs (Oper. reich. T. 2. p. 70.) m ftatu refoluto et putrido fanguinis roborantibus aliis etacido tantjllum Catechu admifcuit. Crebrior eius fit vfus in putre* dine oris, foetore, dentium vacillatione et denuda- tione, tum et cruentatione vlceribusque gingiuarum; cognofcenda. Cui ipfi praeparata quaedam fubfe- quentium praecipue opponuntur. — ln diarrhoeis dyfenteriis aliisque alui profluuiis, quae non ab acri ftimulo fed laxitate vnice inteftinorum proficifcuntur, fuccus Catechu eflicaciflimum etfimui tutiflimum re- medium eft. Superat in hifce coercendis ipfam Cn- fcarillam (d e g n e r de dijfent. p. t6$. 270.), et commode aiijs, vt Rhabarbaro, addi poteft. Multiplex in curatione colicae piftonum eft in- digentia, vt nimirum inuoluatur et demulceatur acre, laxentur fibrae et earundem fpafmi refoiuantur, do- lor demum fopiatur. Hifce vero finibus opportuna licet follerter adminiftrentur, faepe malum non ce- dit, et etiamfi cedat, recrudefcit, nifi adftringentia fortiora in fubfidium fumantur, quae inter fuccusCa- techu infignem locum tuetur. Per haec corrigitur muci inteftinalis vitiofa fecretio, aquofa tenuitas et iufto vberior fecretio. Verbo tonum inteftinis refti- tuendo vim fuam praeftant. Quiu hifce foiis iubinde cu- MIMOSA CATE. 423 curatio omnino fucceffit, absque vllo alio praeftdio. Poflunt per os, faltim aiiis admixta, vel per clyfn.a vfurpari (grashvis^ colica picl. p. 47.fqq). — Si- mili iudicio nititur curatio hominis ftranguria et fe- cretione vberrima muci ex vefica vrinaria detenti, quam ipfam Tinftura fucci Catechu cum Tinftura cor- ricis Peruuiani vel aliis fimilis naturae commixta ab- foluit (/. c. p. 7J.). — Par efteftus eadem de caufa eius in relaxatione vuulae applicationis. — Lausin haemorrhagiis ad eas potiffimum reftringenda, quae a refoiutione fanguinis proficifcuntur. Optimus modus fuccum huncdandi eft.vel prout affertur aquafolutum, vel repetita folutione et in- fpiifatione depuratum. Periculo caret eundem exhi- bere adfcrupuium vnum, fefquialterum, vel maiori quantitate, prodofi. An huc referendi Trochifct vel Ptacentae Gitta gambir vel Catagamber? Si deftriptioni proletariae HERBERTI DE IAGER (ad RVMPH. J*n VALEN^ tini Hifi. Jlirp. fimpt. p.399.) infiftendum, neque ad Arecam, neque ad Mimofam Caten pertinent. Ana- logiam tamen inter illas et fuccum Catechu inuenit DEGNERVS (/. C. p. 2pp.) et cl. BVISSON (apud degnes/. r.) maximam partem conftare ex Cate- chu refert, et seba (Eph. N. Curiof. Vol. 4- p-227-) afleuerat confici ex fubtihffima parte fucci Catechu et argilla quadam, quorum fcilicet creraor, poft fer- Dd 4 men- 424 LOMENTACEAE. mentationem cum aqua praegreflam in fuperflciem afcendens, coiiigatur et in modulis orbicularibus fic- cetur. Sunt hae placentulae externe faturate fla- uae, cru/ra quafi obduftae, intrinfecas pallidiores, fa- poris fubadftringentis, aromatici et leuiter amari. Transferuntur ex Iaponia, et profuerunt in angina et aphthis, item in diarrhoeis et dyfenteriis aliisque laxitaribus inteftinorum, folutae in aqua, donec co- lore Theae Boheae tingeretur. (seba, item bvis- son apud degn. loc. cit. pag. 297.). Difterunt fe- cundum fuperiorem defcriptionem ab hifce placentu- lis aliae in India paratae ex Catechu cum aromatibus variis, Cardamomo, lignoAIoes, Mofcho, Ambra aliisque in gratiam faporis et oris halitus additis. Hae ipfae figura craffitie et magnitudine nucis vomi- cae a Belgis in Europam nomine Siri Gatct Gamber transferuntur, quas Indi vel folas vel in connubio nu- clei Arecae fruftus mafticant. Sed notiora funt noftra i PRAEPARATA ET COMPOSITA. ESSENTIA TERRAE CATECHV Ph. W. p. Z6. Ex fucco Catechu in fpiritu Cydoniorum foluto- Guttae triginta ad quinquaginta indicantur. TINCTVRA IAPONICA Ph. Lotld. pag. 70. Catechu cum Cinamomo et fpiritu viiii tenuiori di- gerendo. XI N- TAMARINDVS INDICA. 425- TINCTVRA GINGIVALIS BALSAMICA Pft. W. p. 226. ExCatechu, Myrrha, et balfamo Peru- uiano digeftis cum fpiritu Cochleariae et vini reftifi- cato. Vere eximia in affe&ionibus diftis oris 5 in qui- bus mixta cum melle Rofarum linteo carpto appli- cetur. TROCHISCI CATECHV f. MVSCERDAE Ph. IV. pag. 235. Ex Catechu, Ambra, Mofcho, Saccharo et mucilsgine Tragacanthae. Ad foeto- rem fpiritus et vitia oris difta corrigenda ore tenen- tur, donec diffluant, tum exfpuuntur. TROCHISCI DE CATECHV AD SPVTVM csveutvm /. c. Mifcela Catechu cum fucco Li- quiritiae et {peciebusDiatragacantlme. Inufitati. confectio iaponica Ph. Ed. pag^tf. Opium et recipit. Diafcordium refert TAMARINDVS. l 1 n n. Syft. veg. p. 74. Gen. 'pt. p. 23, Pharm. 320. TAMARINDORVM Pulpa. lamarindus Indica; linn. Spec.pl. p.48. iacqv. Bift. pl. americ p. 10. Tab. 10. et Tab. 179. fig> 98- vbi icon fruftus. Siliqua arabica quae Tamarin- Dd ? dus 42? LOMENTACEAE. 1 dus c. b. Balam Pulii Hort. Malab. Tom. t. p. $9. Tab. 23. Taniarindus rvmh. Herb. Amb. p. po. Tab. 23. Arbor crefcens in India orientali, Arabia, Aegypto, et America calidiori. Nobilitat hanc praecipue legumen, quod ipfum compreffnm eft, oblongum et nonnihil incuruum, cellulam vel vnam, duas, tres vel quatuor formans, quarum fingula includit femen ofleum, angulato fub- rotundum, plano compreflum, nitidum, brunum, circa quod fruftus nonnihil contrahitur, vnde inae- qualis apparet. Maturum extus cingitur cortice fer- rugineo, fub quo pulpa ita condenfata, vtfpatium inter vtrasque membranas fructus non repleat, fed filis validis ad bafm confluentibus in iltu rerineatur. Pulpae fapor pro varietate arborum mox dulcior, mox acidior, etiamfi vtrumque genus rite maturuerif. Indi aeque ac Americani crudum fruftum edunt fme alio incommodo, quam alui laxitate leuiori. Ex im- maturis et decorticatis condimenta fapidiflimaCuben- fes parant. Legumina lndiae orientalis longiora funt, quam Americes, ifta etiam pulpam ficciorem et ob- fcuriorem item copiofiorem includunt. Transfertur pulpa vna cum feminibus et fiiis defcriptis, exuta tegmine externo, plerumque contufa. Ameri- cana facchari mifcelam prodit. Sapor puJpae gra- te acidus. Acor TAMARINDVS INDICA. 427 Acor ifte dependet a fale effentiali fruftus. Hoc coftione pulpae cum aqua colatione et euaporatione quoad partem copiok elicitur forma fquamarum, ini- .tio impurum et fubbrunum, repetita autem folutione et cry/lallifatione album, fed fimul acoris expers (beavme Pharmacie Ed. z. T.i. p. 167. rezivs in K Vet. Acad. Handl. 1770. p. zot>. item 1776. p. 132.). Similes cryftafii ramis arboris interdum adhaerefcere obferuantur, et conuenire quam maxime cum tartaro (tovhnef. in Mcm. de 1'Acad. d. fc. a. ifyp. p. 101.). Sai ex pulpa erutum eiusdem naturae effe, nuper- rima experimenta confirmant (Fet. Ac. Handl. 1776. I. c.); nam acor idem, fimilis difficultas folutionis in aqua, eadem cum reagentibus ratio. Salhoccenon recipere acidum marinum, fed acidotartari in omni- bns fimile, coritra Ci. beavme'(/. f.), experimenta ( Vet. ac Handl. I. c.) fuadent. Antequam in vfum medicum pulpa trahatur, a fibris, feminibus, membranis purgari debet, quod fit eius in aqua calida folutione, colatione et poft ad- ditum faccharum infpiffatione. Sic eximie blandeque aluum laxat absque omni exaeftuatione. In febribus pulpa ob acorem tanto ma- gis conducit, quo nimirum aeftum febrilem mitigat, fitim compefcit, putredinem infringit. Vnde praeci- pue in putridis biliofis infignis commodi eft. Ab Ara- bibus prima eius mentio fafta, et celebratiflima pulpa loco 428 LOMENTACEAE, loco natali in iisdem morbis, quibus nos eandem op- ponimus. Vix vnquam fola purgandi fcopo praecipj- tur, quum vnciae biaae vel plus pro adulto requi- rantur, fed foluitur plerumque aqua calida cum aliis, Manna, falibus mediis,rel. Eius ope Serum laSis tamarindinatum paratur, quod laxat, temperat, re- foluit, abftergit, et inmorbis biliofis, putridis, vt et phthifi, valde proficuum eft. PRAEPARATA ET COMPOSITA. PVLPA TAMARINDORVM Plh W. p. 142. ELECTVARIVM TAMARIND. i. C. pag. SO. Iufto longioris cowpofttionis ex variis purgantibus et aromaticis. Exoleuit. ELECTVARIVM CATHOLICVM /. C. p. 4$. Similis farraginis. Defueuit. , DECOCTVM TAMARIND. C. SENNA Pfl. W. pag. 56. ELECTVARIVM E CASSIA Pfl. hond. pag. 96. elect- lenitivvm offic HAE- HAEMATOX. CAMPECHIANVM. 429 HAEMATOXYLVM. LiNN. Syjl. veg. % 331. Gen. pl. p. 102. Pharm. CAMPECHENSE f. CAMPESCANVM Lignum, item SAPPAN Lignum quibusdam. Haematoxylum campechianum; linn. Spec pl. ,-jP. 549- iacqv. Obf. bot. P. 1. p. 20. Haemato- xylon fpinofum foliolis pinnatis , racemis termina- libus b r o w n e's nat. Hijl. of lam. p. 221. Lignum campechianum, fpecies quaedam Brafil. sloank , not. Hift. of Iam. T. 2. p. 183. Tab.231. fig.j-2. vbi modo frufta duo ligni depifta comparent. cates- by Carol. T. 2. p. 66. Tab. 66. Arbor in Ame- rica calidiori, nominatim ad finumCampeche regni Mexicani, copiofe fponte crefcit. Nunc vero trans- latis in infulas Domingo Iamaicam aliasque vicinas feminibus, primum licet languerit, bene iam ibi- dem viget, quin fponte fefe diffeminat. lignvm folidae texturae et graue colorem fa- turate rubrum prae fe fert. Caeditur ab lamaicen- fibus quotannis in Campeche copiofe, et ex lamaica deinin Angliam transfertur. Tinftoribus ex prima- riis ob coiorem vioiaceum, quo panni imbuuntur, alio 43» LOMENTACEAE. I ■ alio dein colore nominatim nigro tingendi, et vt alii colores puriores et conftantiores fiant. Serius autem etiam in medicinam tranfiit. Sa- por eius fubadftringens et fubdulcis eft, qui idem etiam in extraftis fiue aqua fiue fpiritu vini paratis fentitur. Vtrique menftruo rubrum colorem imper- tit, quod et interdum accidit ex interno vfu in alui fecibus et lotio. Spiritus vini plus foluit,quam aqua. Solutione Vitrioli martis infufum adfcifcit colorepi bruno nigrum et nonnihil viridem. In diarrhoea obftinata et dyfenteria Anglorum primam laudem obtinuit. Aft nonnifi fub finem dy- fenteriae conducit, quando debilitas inteftinorum continuat et reditus mali contingunf. Decoftum lau- dabile in hunc finem eft (baker TttxSt. de'catarrho et dyfent. recuf. in sandif. Dijf. T. 2. p. 319.)'. Qjiin, hoc lego a quodam (cuarks Dif. in hot conntries P' 2 5J-) longe extracro praeferri. Aiiis extraftum magis placet. Huius drachmas tres in aquae CiUa- momi fpirituofae vncia fefquialtera et aquae fontanae vnciis feptem, additis tinfturae Iaponicae drachmis duabus, folui curauerat ill. pringle, cuius mixfu- rae omni quarta vel quinta hora duo cochlearia capta, iunfto fubinde opiato vefpera {Difofthe army p.281.'). Cl. dvncan in protrafta dyfenteria ter de die exx trafti fcrupulum vnum in potu commodo capi iuffit, fubiunftis clyfmatibus anodynis (III. zimmermann v. HAEMATOX. CAMPECHIANVM. 431 v. d. Ruhr p. 446.'). Ne quid vero honoris mifcela cum aliis ligno detrahat, fcias fufficere folum extra- ftum aqua e. c Menthae crifpae foluere ea propor- tione, vt iiJius drachma vna huius vnciam vnam in- tret, et /blutionis huius cochlearia tria quotidie in- gerere (111. baldinger v.d. Krankh. e, Armee Ed. *> f>. 4SS-X Nec reticendum Gummi, quod truncus et rami primarii transmittunt oui gallinacei faepe magnitudi- ne. Breui folidefcit, et tum tam fragile fit, vt inter di- gitos fefe conteri finat, ob faturatam rubedinem ni- grum apparet, dulcis faporis (browde loc. cit. iacqvin loc. cit.). PRAEPARA T V M. EXTRACTVM LIGNI C AMPECIJENSIS Pk. Lond. p. 27. Fit cum aqua coftio repetita, com- miftis dein decoftis etinfpiflatis. In Ph. Edinb. p, 116, et novijf. p. p4, fpiritus vini tenuior adhibetur. HY- 432 LOMENTACEAE. HYMENAEA. linn. Syjl. veg. p. 326. Gen. pl. p.202. ■ 322. Pharm. ANIME Gummi. Hymenaea Courbaril; linn. Spec. pl. p.337. ar- bor filiquofa ex qua Gummi Anime c. b. Hyme- nea foliis geminatis parallelis, paginis inaequali- bus, racemis terminatricibus brownes mtHijl. of lam. p. 221.. Courbaril bifolia fruftu pyrami- dato plvm. gen. 49. Ceratia diphylla anteguana plvck. Almag. 96, Phytogr. Tab. 82. fig. 2. Itaiba piso Ind.nat. p. 122. Arbor, crefceasia Hifpa- nia noua, item infula Antigoa, inwE dicitut refina ftuftis flauido albis pellu- cidis variae figurae et magnitudinis (Auellanae nucis plerumque), farina quafi teftis, vbi franguntur fplen- dentibus, friabilibus, ad nos afferri folita. Saepe cum Gummi Copal confunditur, quod inde forfitan prouenit, quod fecundum pisonem nomine Copal ab Indis quaelibet odorifera gummofa vel refinofa ve- niunt. Copal venale autem compagis finnioris eft, exfruftis maioribus conftat nec fuperficiei puJuerulen- tae. G. Anime odorem refinofum habet, faporem fere nulium, mafticando inter dentes mollefcit, flam- mam HYMENAEA COVRBARIL. 433 mam capit, carbonibus infperfum fpargit odorem gratum , et integre fere deflagrat, reliftis tantum ci- neribus paucis aJbis. Totum fpiritu vini foluitur, qui inde amaricantem et pungentem faporem co- loremque flauum obtinet. Deftillatione cum aqua odora pars feparatur, fimulque cum aqua olei effen- tialis tantillum afcendit. Coliigi ex arboribus vul- neratis refertquidem monardes (in CotleSt. clvs. p. 3">.) et incifione corticis erui bancroft QNat. Hifl. of Guiana in South- Atnerica p. 87.), defluere ex trunco et ramis avblet(.Hz/Z. des Plantes de la Gui- ane Francoife T. 1. p. 378.). Sipisoni vero (/. c.) maior fides, per meatus corticis interiores in terram decidit, ex qua fub arboris trunco et radice occultatum extrahitur. Vernicem maxime eximiam inde parant (b R o w n e). Rariflime hodie in formulis medicis obtinet. Indi mafticant G. Anime contra colicas et flatus, item eo vtuntur in fuffitu contra rheumatifmos (ban- croft /. c). Contra quod malum vti et in affeclio- nibus catarrhalibus et paralyfi eodem modo condu- cere msmorant plerique fcriptores materiae medicae. In vfum afthmaticorum et catarrho fuffocatiuo cor- reptorum pari ratione adhibitum (browne), quan- tum intelligo, in patria ftirpis, vnde et prima. effica- ciae praeconia videntur profefta. Jppar, medic, VoU II, Ee CE- 434 LOMENTACEAE. CERATONIA. linn. Syji. veg. p.77S- Gen. ¥ l V- SS4. 323. Pham. SILIQVA DVLCIS. Gtratoni-a Siliqua'^ linn. Spec pl. p. 1513. Sili- qua edulis c. b. Ceratonia dodon. pempt. p.jtf* Siliqua du hamel Traite des Arbres T.z. p. z6z. Tab. 69. Arbor in Oriente, infulis Archipelagi et auftraliEuropa, nominatim Gallo-prouincia, Hi- fpania, Neapoli, inSicilia, crefcens. KsocLrmtcL galeni et aeginetae creditur, ita difta ob legvmen in cornu formam quodam- modoflexum. Compreflum, inaequaleeft, palmam circiter longum, pollicem vnum latum, coloris fufco- bruni, conftans ex pulpa fme carne ftcca fufca vel rufa, dulci, et interne cellulas aliquas diffeptas for- mans, in quarum fingula femen ouatum, complana- tum, rufum, vtrinque obtufum. Caro ifta ficca vnice vfurpatur, quae dulcis. Aegyptii ex eadem mellis fpeciem extrabunt, quo varios fruftus condiunt, et quod clyfmatibus addunt, item ore fumendum prae- bentad aluum fubducendam (alpin. de pl. Aegypti p.S.). Sicca legumina aluum paritermouent, inftar Caffiae (raii Hifi. ptont. Tom. 2. p. i 7 o8.~). Vbi fponte crefcit, impune taraen pecoribus in faginam pro- CERATONIA SILIQVA. 43T proiicitur (du hamel /. c). Parce hodie a medi- cis adminiftratur, et vix nifi in affeftionibus pe&oris, in quibus fputa refoluere et fcreatu eliminare oppor- tunum efr. Tuffientibus et afthmaticis prout mei, ita et decoftum ex leguminibus, Aegyptii in hunc finem probo fucceffu exhibent (alpin. t.c). In tuffi adeo conuulfiua cl. ioerdens {Cornm. Noric. 1733. p.235) comeftum fruftum extoliit, vt multos fanatos pronun- ciet, quibus reiiqua inertia. Vtinam confpirarent hac in re aliorum pericula. Non negleftis aliis, in- ftar paffuiarum, demulcendo nonnihil ftimuios acres et refoluendo impatta, adiumento effe poffe haud. negauerim. PRAEPARATA ET COMPOSITA. SPEClES DECOCTI PECTORALIS Ph. IV % p. 18S* lnter varia alia becchica et hoc, de quo dixi, occurrit Aqua cum iis decofta potatur. Cl mo ioER- deks (Comtn. Noric, Ann. cit. p. 76.) et hoc decofto, loco cereuifiae ab infantibus calide poto, fubigere tuf- fim conuulfiuam fucceflit. SYRVPVS DIACODION Ph. IV. p.20$, V. fll<» pra Pap. fomnif. p. zgp. SYRVPVS SIACOBXVM C ROC ATVM Ph. ctt, V. fupra /. c). Ee 2 PO- 436 LOMENTACEAE. P O L Y G A L A. linn. Syfl. veg. p.S3<>' Gen. pl. p.364. 324. Pharm. SENEGAE vulgo f. SENEKAE Edinb. Radix. Polygala Senega; floribus imberbibus fpicatis, caule erefto herbaceo fimpliciflimo, foliis lato-lanceola- tis l 1 n n. Spec. pl. p. ppo. Icon ; millers Gard. Ditl. ad fpeciem ?. Comm. Noric. 1741. Tab.4. fig. 1.2.3. Conf. linn. jDiJjf. Radix Senega, in Amoen. ac. Totn. 2. p. 124. 126. fq. c. ic. Pl. perennis, in Virginia, Penfyiuania, Marilandia crefcens. radix lignofa e(t> ramofa, digiti circiter craf- jfitie, flexuofa, nodofa, intus alba, cortice craffo flauefcente et quafi refina iaturato et epidermide ci- nerea veftita. Guftata primo farinaceum faporem, mox fubacidum prodit, dein fauces pungit et cum tuflicuia fenfum conftriftionis excitat. Inter haec fa- iiua copiofe aflluit (linn. Dijf. I. c. p. 129.). Alibi fapor amaricans, fubaromaticus defcribitur (geof- fho y M. m. Traite T. 2. p. zjp.); quin ab aiio vaide aromaticus (fort aromatique du hamel in Mem.de fAcad. d fc. d. Paris 1739. V- l 3$-) ; dum rurfus alii nulla aromatis veftigia perceperunt (trew Comm. Uov.a. cit. p.370. not. d detharding Dijf. de Se- neca POLYGALA SENEGA. 437 nega,refp . siemerling, Rofloch. 1749. item keil- horn Dijf. de radicibus Senega et Salab Francof. ad Viadr. 1765. p.fi-)- Odorem fpargit nulium, nifi, dum copia radicum feruetur intra claufum vas, naufeo- fum. Partes vero fapidae vnice fere cortici radicis inhaerent, qui in maxime eraffis radicibus tertiam circiter ponderis partem, in tenellis quintam vel fex- tam partem, efficit (keilhorn /. c). Analyfin chemicam ftudiofe cl. keilhorn et bvrckhard ([Diff.de Radice Seneka, Argent. J750.) perfequuti funt. lnfufum corticis aqua faftum pri- mo amaricans, dein acre, quem fenfum cum con- ftri&ione faucibus praecipue circa vuulam imprimit. Sapor extraQi aquofi, quod \ aequat, idem. Spiri- tus vini parciorem quantitatem abripit, nempe ex- traftum eodem paratum 5 aequat, quod ipfum Myrr- hae inftar amarum, fed altero longe mitius, eft(KEit- horn p. 11. fqq.). Verum et lignofa radicis pars extraftum tam aquofum quam fpirituofum praebet, quorum iftud amaricans et acre, boc vtroque mo- mento debilius eft. Experimenta huius generis fi integra radice fiunt, rationes nonnihtl diuerfae no- tantur (Siciniftis cl. bvrckard p. 8. 9). In paucis officinis radix adhuc venaJis exftat, etfi maiori iure, quamtot alia, adeffet efficax hocce refoluens et per varias excretorias vias aliena eua- cuans. Virtutum eius medicarum primaai cognitio- Ee 3 nem 438 LOMENTACEAE. 1 nem dedit medicus Scotus tknnent, qui, curatio- num feliciffimarum a rudibus fylueftribus Penfyluanis in morfu venenatiffimi ferpentis crotalophori chm perpetratarum diuturnus fpeftator, fandem praemio largo eorum quibusdam foluto eo peruenit, vt fibi praecipuum remediuni reuelarent. Conftitit tum Se- negae radicemeffe (V. eivs phyfual difquifitions P.2. Lond. 1735."). Vaiuit et maiis ex morfu ortis iam inualefcentibus, fanguine nimirum per pulmones ex- cuffo, labiis vulneris liuidis, corpore toto tnmefa- fto. Nec aeftus lulii menfis effe&um irritum reddi- dit(GEOFFROY M.m. Traite T 2. p. 239!). Ame- ricani contra tautum periculum vel fuccum maftica- tae radicis degiutiunt et mafticatam vulaeri impommt Clin n. Amoen. 2. p. 133.) , vei lac ea decocrum ter de die ad fanationem vulneris vsque epotant, iun&o ca- taplafmate radicis lafte parato. Tinfturae quoque vi- nofae fmgulare pretium affignatur. lta fanguis coa- gulatus refolui, tumor diffipari, venenum expeJli, pul- fus debilis et ianguens erigi et accelerari fertur. Fru- itra vero adhiberi medelam vafe quodam ampliori fanguifero fauciato (l i n n. Amoen. T. 6. p. 214.). Aft non vnice Crotali virus Senega eneruari, fed et alio- rum ferpentum, teftatur exemplum anciliae Suecicae, quae alui deiiciendae caufa riiri pone fruticem fece- dens a ferpente quodam (Colubro Bero fine dubio) et in muliebribus ipfis vulnerabatur fub grauiffimorum fym- POLYGALA SENEGA. 439 fymptomatum fatellitio, fed duabus vnice dofibus ab ill. a linne' fubminiftratis conualuit {Amom. acad. Vol. 6. p. 214.). Nec fcio, Senegam aliud vJlum id- que fauftum experimentum in ferpentum morfu fubiifle. Conuenientia fymptomatum a morfu ferpentum propullulantium cum iis, quae in inflammatoriis pefto- ris morbis infeftant, ad hofce transferendi vfum Sene- gae anfam dederunt. Nimirum demorfi a caudifona dolore acutiffimo, refpiratione difficili, tuffi, hae- moptyfi, pulfu duro atque veloci, (verum et nonnun- quam debili) corripiuntur. Pleuriticis igitur et peri- pneumonicis illam propinauit tennentivs (Ef fays on the Pleurify, Philad. 1736. item Epiftle to ri- chard mead, concerning the ejficacy of the Smeca Snakeroot, Edinb. 1742. Doleo vero mihi non fuppe- tereipfa tennentii fcripta) , eo euentu, vt ob ci- ues multos hoc remedio feruatos praemium7^ libra- rum a magiftratu fupremo PhiladeJpluae obtineret (Ex Penfylv. Gaz. i7jp. n. SSS- linnnevs in Amoen. Vol. 2. p. /jo.). Non neglexit autem in vera pleuri- tide inflammatoria venaefe&ionem fub initium morbi vel eiusdem progreffum, etiam repetitam, et infu- fum emoiliens blande foluens pro potu, vna cum ci- borum deleftu, quem et nos probamus. ln fpuria absque venaefeftione curationem abfoluit radice. Eius iudicio praecipuum virtutis, quod praeftat in eo Ee 4 con- 44° LOMENTACEAE. confiftit, quod ferum in concrementa et ftagnariones pronum, vel qaod iam impaftum in vafis haeret, re- foluat. Poftc/uam ifte ad academiam fcientiarum Pa- rifienfem de fucceffu fuae medelae in pleuritide re- ferret, cll mis lemery, de ivssiev et du ha- mel, idem tentamen inire placuit, cui et refpondit aeque felix euentus (Mem. de l Acad. de Partf l. c. p. '#• l 39-)- Curatius omnibus reliquis et fcienter vim eius in peftoris inflammationibus expendit cl. bov- vart {Memoires cit. a. 1744. inde a p. 37.) hiftoriis aegrorurn per momenta fuppeditatis. lfte non refol- uendi folum eiusdem efficaciae, fed et euacuandi ra- tionem habet. Euacuatio fit vel vomitu vel alui deie- ftionibus vel loth profiuuio vberiori vel ptyalifmi fpe- cie. Vomitus parciori dofi vitari poteft, nec alere ii- lum, ne pulmonibus vis inferatur, confultum eft. Re- liquae excretiones vicibus venaefeftionis perfungi vi- dentur. Hinc dum parcius a puluere dato contin- gunt, hic minus idoneus aegris eft decofto. Patet inde bovvartivm absque venae feclione radicem malo curando parem exiftimare(Aegris tamen tribus, de quibus refert, vena fecla fuit.). Exhibuit illam etiam poft tertium vel quartum diem, vnde intra bi- nos vel tres dies opprefilo peftoris cum dolore, diffi- cultas fpiritus, fcreatus cruentus, febrisrel. fub ex- pecloratione exoptata ceffarunt. Tribus pleuriticis grauiter affeftis decofto fanitatem reftituit cl. d e- THAR- POLYGALA SENEGA. 441 THARDiNG(Di/£ cit.)', fub vfu copia fordium absque torminibus aluo feceflit, et iotium copiofe manauit. Vt et illuftre fanationis exemplum in medium pro- deat, magniLiNKEi efto, qui a. 17^3. ex refrige* ratione peripneumonicus, fumta ter de die drachma vna pulueris intra biduum conualuit {Amoen. ac. T. 4. p. S3s.). De hac radice, nomine Polygalae, etiam loqui arbitror Cl m " m sarcone, dum decoftum eius tenuius et dein faturatius in febre rheumatica et in- flammatione'peftoris pro foluenda humorum tenaci- tate impenfe depraedicat;'nam fanguis poftea per ve- nam emiffus fiuidior, minus lardofus et copiofiori fero mixtus ( ei vs Gefchichte d. Krankh. in Neapet T. 1. p. iog. idp. 173- tpp.). Aliter autem fe res ha- buit in aliquot aegris, qui ex inflammatorio morbo fuppurationem perpefli, fubinde noua inflammationis fymptomata experiebantur, nempe, Senega etfi per duos quatuor quinque menfes adminiftrata, fanguis tamen peromne tempus tenax et crufta denfa teftus permanfit (de haen liat. med. P. 4. p. 232.). Varii et funt alii morbi, in quibus refoluendo crafin humorum tenacem et euacuando proficit. Ef- ficaciam in hydrope.quam tennentivs fuboifecit, in aegris alii confirmarunt. Haud paucis hydrope anafarca cum afcite correptis decoctumSenegae ieua- men attulit cura bovvartii (/. c. p. 40.), et eua- cuando aquam per aluum et copiofius lotii eftluuium, Ee s fob- 44« LOMENTACEAE. fubfidentiam tumidi corporis procurauit Memora- bilis praecipue cafus hominis, quem fimul hydrops peftoris vna cum febre afflixit, eousque curatus, vt nonni/i durities et intumefcentia lienis remaneretj ex quinque hydropicis neminem tamen radicibus a malo liberare valuit (l.c p-43-)> Sed dolendum, fae- pe in hydrope tantam labem fubeffe vifcerum, vt vel cuilibetaiii remedio tenaciter obnitatur. Hydrago- gara Senegam longa experientia etiam pronunciat cl. mackenzie (med. Obf. etInqu. Vol.z. p.2S8.). Ca- fum curati hydropis anafarca cl. deth arding (/. c. p. 2$. fqq.) fuppeditat. In hydrope peftoris ideo fub- inde reJiquis praeftitit, quod praeter alias euacuatio- nes et in glanduJas bronchiales operetur (percival EJfciys T.2. p. 178). An ideo in marafmo Virginiae endemio, Europaeis praecipue fatali, auxilium fert, et in incipiente phthifi, vt expertus eft teknen- tivs (linn. Amoen. Vol. 2. p. yi.)? Mira et praeftitit in morbo complicato,qui afcite initium capiens, dein continua febre etloquelae dif- pendio auftus fuit. In hoc, fruftra tot aliis per lon- gam moram tentatis, decoftum Senegae et febrem fufflaminauit et loquelam reftituit. Hydrops vero alia defiderauit, a quo curatus dein alio morbo aeger OCCUDUlHiUACKENZIE /. C. p. 2$7. fq.~). Conie&ura iam in rheumatifmo vfurpare fuadet, ob affinitatem eius cum inflammatoriis morbis. Fa- uent POLYGALA SENEGA. 443 uenthuic vero efficaciae experimenta (Commerc. Nb- ric. a. 1741. p. 362.). Paucis etiam antheimintica no- tatur (/. e.}i Quomodo commorfis a ferpentibus exhibeatur, iam indicaui. tennentio crebri vfus fuit Tintrura vinofa ex radicis Senegae vnciis quatuor, et vini Ca- narienfis libra vna, per triduum digeftis et colatis, cu- ius cochlearia tria pro do/i data (linn. Amoen. Vol. 2. p. 132.). Praeftitit omnino, ne praeter rem calo- rem excitaret, puluis, qui ab eo ad grana 35, ab aiiis (Comm. Nor. cif) a gr. 20 ad 30 ingeftus; et deco- ftum aqua fa&um. Saturatius fuit iftud tennen- th (linn./.j.) ex radicis vnciis tribus ia aquae Ii- bris. duabas zd tertiae partis confumtionem co&is, cuius pariter tria cochlearia obtulit, tertia qualibet hora iteranda, donec fymptomata remitterent, et quarta vel fexta hora modo, fi conticefcere omnino inciperent. Quoniam vero cl. bovvart (/. c. J»-5J.) ex tam faturato decofto fenfum ardoris in ftomacho et inteftinis aliaque incommoda perfenfit, vnciam modo radicis cum difta aquae quantitate coxit, hu- iusque decofti cochlearia tria quauis hora forbilianda iniunxit. Acrimoniae fenfus in faucibus, velex di- lutiori ilio decofto perceptus, fponte paullo poft dif- paruit. Tanto citius difparet ifte moleftus fenfus, fi hauftus vini Maderaici (quando niliil vetat) fuperbibi- tur (lewis M. m. p. 4<>S-)» PRAE- 444 LOMENTACEAE. PRAEPARATVM. DECOCTVM SENEKAE Ph. Ed. fioviff. p. 64. Ex radicis vncia vna cum aquae fefquiiibra ad librae dimidiae iafturam decofta. Pkarm. POLYGALAE VVLGARIS Radix. Herba , Polygala vidgaris; floribuscriftatisracemofis,cau- libus herbaceis, fimplicibus procumbentibus, fo- liis lineari-lanceolatis linn. Spec.pLp.9S6. Po- Jyga/a maior c. b. Jcon. Flor. Dan. Tab. jif. Pi. perennisa in pratis ficcis. Ad hanc reuoco experimenta in Gallia in affe- ftionibus. peftoris inflammatoriis cum Polygala indi- gena fafta, quamuis hallervs (Hijl. Jl. helv. n. 343)ad Pol.amaram l. referat. Cl. du HAMEL,qui primus ad ea acceflit, ftirpi a fe adhibitae faporenj fubacrem et vix amaricantem (d'une tres foible amer- tume) adfcribit, quum alteri mox indicatae amarities infignis infideat; nec ifta aluum purgat(Du hamel), vt haec. Radicem vero vna cum herba aegris binis, poft venam aliquoties fruftra feftam et aJia fine fuc- ceflu adminiftrata, in ptifana ex voto praecepit. Sed fateor dubium maxime effeftum faiutarem in hifce binis POLYGALA VVLGARIS. 44 f binis mihi videri, quurn radicem Graminis et Liqui- ritiae et flores Tuffiiaginis fimul intrarent ptiianam praefcriptam. Wec de pluribus cafibus per partes nobis retuiit. Comparatione dein fafta intra Sene- gam et fianc Polygalam, iftam efficacius longe fputo- rum exfcreationem promouere quam hanc, non infl- ciatur {Mem. de l'Ac. d. fc. de Paris 1739. p. y/. fqq.)- Largior absque dubio buius, fi quid efficere debeat,re- quiritur dofis, quam praecedentis: nec exiguo grano- rum duodecim ponderi, ad quod iilam reftringit geof- froy (M.m, Traite T.z. p. 244-), fubfcribere poflum. lnfufum herbae loco Theae Chinenfis, tam ob gratum faporem, quam falubritatem, commendatur (Liibeckjche Anzeigen 1768. St. 4.). 325. Pharm. POLYGALAE AMARAE Herba; Radix. Polygala amara; floribus ariftatis racemofis, cau- libuserectiuiculis, foliis radicalibus obouatis ma- ioribus linn. Spec. pl. p.987. Polygala foliolis circa radicem rotundioribus, flore coeruleo, fapore admodum amaro. c. b. lam ante euma thalio in Sijlva /tercyn. p. 88. notata. PolygaJa buxi mir noris foiio, flore coeruleo (vaillant Botan. Pa- rif. 161, n.j. J'ab.32. fig. 1.), Ampiior defcriptio le- gitur 44* LOMENTACEAE. ■ gitur in collin. Obferv. T.t. p.20$.fq. Planta perennis, in montofis, e. c. vicino monte Piefienfi, crefcens. lnfigni diuque linguae adhaerente amaritie herbae, empirice facile haec fpecies a vulgari di- ftingui poteft. Hinc et Amarella a c. gesnero (Epijl. Lib. 3. p.izua) difta. lnfufum vinofum ex manipulo herbae per noctem vino maceratae aluum purgat absque periculo, vt ipfe ifte celebris Helue- tus in fe expertus eft. Tinftura ex quatuor vnciis herbae et vini Canarienfis libra vna amariflima et co- loris fubfufci (iacqv. Fl. Vind. p. 262. n. 60.). radix gracilis, fibrofo ramofa, lignofa, ex- tus flauo cinerea, interne albida. Awaritiem in hanc caderenegat III- iacqv. (/. c.), alius (collin. Ob- ferv. circa tnorbos P. 2. p. 203.) balfamicum faporem ex amariufculo fubdukem adfcvibit Et haec praecife pars eft, quae Vindobonae quosdam medicos occupa- tos tenuit in phthifeos pulmonalis vlcerofae curatione. Cortex radicis virtutis meritum nominatim tuiit (COLLIN /. C. p. ipg. COSTE et WILLEMET Ef faisjur quetques plantes indigcnes p. 75.% Auftor fua- forque experimentorum in nofocomiis Vindobonen/I- busL. b. a swieten fuit. lam anno 1752. qua- tuor felicis euentus nobis fiftebantur hiftoriae (c a n- d o n DiJJ. de Polygala in phthifi, Viemiae) de hominibus ex inflammatione peftoris vel haemoptoe phthifi- tis. POLYGALA AMARA. 447 cis. Et decem annos poft cafus quindecim felefti ex multo pluribus (a cl. collin in Obferv, l. c). Apud hofce vel pariter dira intlammatio praecefle- rat, vel malum lente praeuia tufficula ortum. Quam altas illud in multis radices egiflet, et copiofa puris per os reieftio cum tabe, et fudores notfurni vber- rimi febrisque praefentia declararunt. Eluftati ta- men funt hi periculum Polygalae praecipue beneficio. Subinde emoliientia mucilaginofa, inter quae Radix Salep praerogatiuam habuit, et paregorica praemifla, vel fub ipfa curatione interpolata. Succeffu Me ex- ferente, lotii profluuiumaugetur, cum fudorum im- minutione, quaeipfa et tum faepe incidit, quando fputorum excretio Colito adhuc modo pergit. Ita cl. collin, qui baifamicam, confolidantem, roboran- tem, demulcentem vim radici affignat, et princeps facile tentatorum contra hanc morbum remediorum babet. Tentarunt quoque radicem ex voto in decem aegris cl. coste et willemet (/. c). Etfi in hifce malum nondum ad extremum peruenerat: poft praegreflam tamen haemoptyfin, dolores lateris vei dorfi, tuflis, oppreflio peftoris, fputa mal.i moris» febris iente obrepens, macies etc. adfuerunt; in per- tinaci et ficca tufli valuit mifcela decocTi cum lacte. Ci mi wilhelmi (Dijf. de phthifi, Wirceb. 1777, p.2$>, Caf. 2. et 3.) duo vel tria felicis curationis phthifeos exempladubitohucadducere, quum lac, Chinchi- na, 448 LOMENTACEAE. Lichen Islandicus, alia, fimul in vfum vocata fue- rint. Aequitas tamen fateri nos iubet, multis phthi- ficis non fatisfeciffe. Ipfe collinvs hoc fignificat, cuius inertiae caufam cadauerum feftio euicit, vt in quifaus indurationes fcirrhique pulmonum vel eorum confumtio, item vifcerum abdominis variorum obftru- ftiones in confpeftum venere. Multis interim, nifi fanationem, leuamen tamen attulit. Poffet quispiam cognatione huius ftirpis cum Senega duftus hanc eiusdem in pleuritide et hydrope virtutis participem declarare. Sed in ifta auxit fym- ptomata, in hoc nihil effecit (collin), licet alii cu- rationem praetendant. (/. c. p. ipp.). Exhibendi aegris Poiygalam non vnus modus eft. Confert Polygaia in puluere mane et vefperi ad dimidiam drachmam, vel in ele&uario cum melle, omni quadrihorio ad drachmam vnam fenfim afcen- dendo. Adiunctum fuit infufum HERBAEmelle mi- tigatum (candon l.c. p. ».). Plerisque vero ae- gris, de quibus conftat, decoftum radicis fuppedita- tum eft, ex eiusdem vnciis tribus cum aquae libris tri- bus ad confumtionem dimidiae partis deco&is etfyru- pi Hyffopi et Diacodii ana vncia vna eduJcatis (col- lin l.c.p-zosj. Confumtaefic perdiemradicis vnciae duae, fubinde minor quantitas (/. c. p. ip8.). — Cl. sarconis praeconiadePoiygala fub Senega recen- fui, etfimallem, eum non idem commififfe vitium, quod FVMARIA OFFICINAUS. 449 quodtot praftici, qui ob ambiguitatem vocum, quam neglecta Botanice parit, nec intelligi poffunt, nec optimorum forfitan inuentorum aliquod in alios com- modum redundare patiuntur. F V M A R I A. linn. . Syji, veg. p. 529. Gen. pl. p.362. 327. Pkarm. FVMARIAE Herha. Fumaria officinalis; pericarpiis monofpermis race- mofis, cauie diffufo linn. Spec. pl. p.984. Fuma- ria officinarum et dioscoridis c. b. YLa,7rvo<; D1 osc. Ka7rvio$ galen. Icon: keghavlt Botan. la Fumeterre. Pl. annua, in agris hortisque fponte copiofiffima. Stirps inodora, fed tota fcatet fucco ingrate amaro, falino. Hic fi infpiffatur in extrafti formam, efflorefcit fal amarum et leuiter pungens, nitrum re- ferens (boerh. Hift. pU p. 389.), Idem ex infufo aquofo eruitur et prunis infperfum cum crepitu diffi- lit, fpiritu acido autem permiftum leuiffimam ebulli- tionem excitat (camerar. Dijf.de Fumaria, Tab. 1718. p. 12.). Amaritie potius eft extraftum fpirituofum, quod parcius elicitur, nec eiusmodi cryftalios emittit. Appar.medk,Vol,H, Ff HER- 45° LOMENTACEAE. herba obirruftiones et infarftus vifcerum egregie referaf, veterurn aeque ac recentiorum con- fenfu (aetiVS Tetr.i. Serm. i. 30. boerhaav Hifl. plant. p-j88. hoffm. Diff. de praeft. remed domefl. §.24.); hepatis nominatim (galenvs, fimpl. L 7.). lfteri cum vomitu fucco ciarati hiftoriam notare ope- rae pretium eft (riverii Obfervat. Cent. 3. p.230.). Altera haud dubia illi competens efficacia eft in vitiis variis cutaneis, quibus et corrigendo humores corruptos, tonum reddendo vafis, quorum debilitati corrupteia iita faepe debetur, et euacuando per al- uum et lotii vias mederi videtur. In fcabie praeftans remedium herba eft, fero laftis infufa vel cofta cum cereuifia, et arnplo sim. pavlli (Quadrip. p. 71.) praeconio decoratum. Ab experientilfimo praftico Sueco (CI. strandberg, om Fel vidchron. Sjnkdo- mars botande f. 17.") fimile tulit in herpete. Sed et exanthema magis adhuc foedum et curatu difficilius, lepra> folo Taraxaci et Fumariae fucco curatum per- fefte eft(LEiDENFRosT Diff. de fuccis herbarum ex- •prejfiS) Duisb. i7S'- p. 27 ). Vt ne dubium cieat mi- fcela, fcias leprofam affeftionem, fubinde induratione glandularum ftipatam, fucco vnice huius herbae bis de die ad tria vel quatuor cochlearia capto, iunfta alternis diebus alui purgatione, difparuiiTe (thom- son's tned. Confidtations p. 161.). — Stomachica, antifcorbutica, aliaque palfim virtus memoratur: fed fufficit certilfimas nofle. Ma- FVMARIA OFFICINALIS. 451 Maxime confert, vti fucco ad vncias duas vel tres, vel folo vel cum fero laftis remixfo. Non ca- ret tamen fuo commodo, deficiente herba recente, infufum veldeco&um vfurpare, quoniam nihil odori ftirps fecum vehit. PRAEPARATA ET COMPOSITA. aqva fvmariae Plt. W. p. 6. Obfoleta, nec iniufte, vt arbitror, fudores licet mouere si- mon pavlli (/. c. p.39.) aliique indicent. conserva /. c. p.93. Non reiicienda. essentia /. c. p. 81. Non omnem vim plan- tae continere, ex fuperius in comparatione extra&o- rum diftis elucet. Dofis guttarum quinquaginta ad oftoginta affignatur. extractvm /. c. p. 8$. Non opus eft vino illud parare, fufficit aqua. Commodum pilularum vei elixirii forma. syrvpvs /. c. p. m. Ex fucco et faccharo. Ff 2 328- 453 Pham. LOMENTACEAE. 328. ARISTOLOCHIAE FABACEAE Radix. Fumaria bulbofa; caule fimplici, brafteis Iongitu- dine florum hnn. Spec.pl. p. 383. a, caua, Fu- maria bulbofa, radice caua, maior c. b. lcon: Fl. Dan. Tab. doj. regnavlt Botaniqne, la Fume- terre bulbeufe. PJ. perennis primo vere in nemo- rofis et vmbrofis florens. Quodnam difcrimen interfit inter varietatem bulbo cauo et illam bulbo folido, optime determina- uerunt linnevs (Flor. Suec. p.246.) et hallervs (Hift.jlirp- Helv. n. 34$ et J4?.)> qui polierior in fpecies diuerfas diueliit illas. Non dubito tamen, quin folida radix, quae priori minor, fubftitui omnino poffit cauae. RADixvero, a pharmacopolis dilefta fubglo- bofa eft, Caftaneae minoris magnitudinis, interne ca- uum relinquens quafi exefum, conftans ex carne di- lute flaua,obducra epidermidetfufca. Neglecta hodie omnino, nec maie, fi fuperfluis valedicendum. Sed rjon virtute omni caffam effe, docet amarities cum acrimonia iunfta, quibus momentis ad Ariftolochias in oftlcinis vfitatas propius, odoris iicet expers, ac- cedit. Hincet, fauentefimul forma, fubinde in of- ficinis radici Ariftolochiae rotundae illam fubftituunt. ritu FVMARIA BVLBOSA. 4n Spiritu vini macerata extraftum intenfe amarum fimul- que notabiliter acre erogat; aquofum vero extra&um, etfi pariter amamm, remiffius acre eft, et pondere quoque alteri cedens (carthkvs. M.m. T. i. p.516.)* Virium earundem participem eam auftores habuere, ac Ariftolochias. Ad menftrua nominatim fuppreffa referanda multi illam commendarunt, item ad Ium- bricos necandos. Pierique tamen fubfiftunt in eius- dem ad vlcera purganda et cariem offium arcendara praeftantia. Hifce finibus puluis infperfus fuffecit (held Epk N. C. Ceni. 6. Obf. 8# ^^"" DESIGNATIO SPECIERVM IN SECVNDO VOLVMINE CONTENTARVM. S T I R P E S. Nomenpharmaceuticum. Nomen fyftematicum. ORDO XV. ROTACEAE. 202. AnagalJis Anagatlis aruenfs. pag. 1 203. Nummuiaria Lyfimachia Nummularia. 9 204. Gentiana rubra Gentiana lutea. 11 20f. Centaurium minus — — Centaurium. 18 206. PrimuJa veris; Paraiyfis Primula veris. 22 207. CycJamen Cyclamen. 2f 208- TrifoJium fibrinum Menyanthes trifoliata. 27 ORDO XVI. SEPIARIAE. 209. lasminum lasminum. 32 210. Oiiuae Olea europaea. 33 ORDO XVII. BICORNES. 2IT. Vua vrfi Arbutus Vua vrfi. U 212. Vitis idaea Vaccinium Vitis idaea. 69 213. Oxycocco» — — Oxycoccos. 72 214. MyrtiJlus — — Myrtillui. 73 2If- Rofmarinus fylueflris Ledum pahiftre. 7? 216. Pyrola Pyrola rohmdifolia. 70 217. Storax Styrax officinate. 80 Nth DESIGNATIO SPECIERVM. 4^ Nomen pharmaceuticwn. Nomen fyflematicum. 218- Alkanna vcra Lawfonia inermis. 8f 219. Santalum aJbum, citri- num Santaium album. 87 220. Tamarifcus Tamarix gallica. 90 ORDO XVIII. ASPERIFOLIAE. 221. Confolida maior Symphytum. 92 222. Borago Borago officinalis. 9T 223. Pulmonaria maculata Pulmonaria officinalis. 97 224. Lithofpermum Lithofpermum officinale. 98 22f. BuglolTum Anchufa officinatis. 99 226. Alkanna ------ tincloria. 100 227. CynogJofla CynogloJJitm officinale. 102 228- Seberten Cordia Myxa. 10? ORDO XIX. VERTICJLLATAE. 229. Marum verum Teucrium Marum. 107 230. Polium creticum — — creticum. 112 231. PoJium montanum — — Polium, mon tanum, capitatum. 113 232. Scordium Teucrium Scordium. 114 233- Chamaedrys — — Chamaedrys. 119 234 , Chamaepitys — — Chamaepitys. 191 23T- Confolida media Aiuga pyramidalis. 123 236. Thvmus Thymus vulgaris. 124 237. Serpyllum ------- Serpylkm. 126 238- Melifla citrina Meliffa officinalis. 127 Ff4 No- 4*6 DESIGNATIO SPECIERVM. Nomen pharmaceuticum. 239. Calamintia 240. Meliffophyllmn 24/. Hjflopus 542. Lauendula 243. Stoechas 244- Dictamnus creticus 24 f- Origanum creticum 2,46. — — vulgare 247« Maiorana 248- Satureia 249. Mentha crifpa 2f0- ■ ------ piperita 2fl. ------ fylue/lris 252. Pulegiurrt 2f3. Bafiiicum 2^4. Nepeta 2 f 5 • MeHlTa Turcica 2f6". Betonica 257- Marrubium 2^8- Saluia 2f5». Sclarea 260. Rofmarinus hortenirs 261. Hedera ferreftris 262. Lamrum album. 363. Cardiaca Nomen fyftematicum. Meliffa Calamintha. 130 Melittis Melffophyiium. 131 HyJJbpus ojfcinalis. 133 Lauendnla Spica. 1 3 f — — Stoechas. 133 Origanwn Ditlanmus. 139 — creticum. 14.0 — — vulgare. 141 — — Maiorana. 143 Satureia hortenjis. 14^ Mentha crifpa. 146 Mentha piperita. I f o ------ fylueftris. Jf3 ------ Pnlegium. T f 3 Ocimnm Bafiticum. j 5 f Nepeta Cataria. 1 5 6 Dracocephahtm Moida- uka. I f 7 Setonica officinaiis. IV 8 Marruhium vulgare. 160 Saluia officinalir. 164 ------ Sclarea. ' 170 Rofmarinus officinatis. 171 Glecoma hederacea. 174 Lamium album. 178 Leonurus Cardiaca. 180 iVo. DESIGNATIO SPECIERVM. 4S7 Nomen pharmaceuticnm. Nomen fyftematicum. 264. Prunella Prmella vulgaris. 181 26 f. Tertianaria Scutellaria galericzrfata. 182 ORDO XX. PERSONATAE. 2.66. Linaria Antirrhimtm Linaria. 183 267. Euphrafia JEuphraJia officinalis. 186 268. Scrophularia Scrophularia nodofa. 188 269. — — aquatica — — aquatica 190 270. Anacardium arientaJe Auicennia tomentofa. 192 271. Agnus caftus Vitex Agnus cajius. m 272. Gratiola Gratiola cjfcinalis. J5>7 273. Branca vrfina Acanthus mollis. 204 274. Veronica Veronica ojficinalis. 20C 27 f. /teccabunga • — — lieccabunga 208 276. Verbena Verbena officinalis. 209 ORDO XXI. RHOEADES. 277. Rhoeas Papauer Rhoeas. 212 278- Papauer Opium ------- fomniferum. 2f? 275?. Chelidonium maius Chelidonhtm maitts. 300 ORDO XXII. PVTAMINEAE. 280. Capparis Capparis fpinofa. 30f ORDO XXIII. SILIQVOSAE. 28 T. Nafiurtium a juaticum Sifymbrium Najlurtium 309 282. Sophia Chirurgorum — — Sophia. 313 283- Eryfimum Eryjimum ojjicinale. 3*5" No. r — 4S8 DESIGNATIO SPECIERVM. Nomen pharmaceuticum. Nomenfyjlematicum. 284- Alliaria Eryjimum Alliaria. 317 2 8 7- Barbaraea — — Barbaraea. 318 285. Cardamine Cardamine pratenjis. 319 287. Raphanus Raphams fatiuus. 321 288. Sinapi Sinapis nigro. 323 289- BralTica Brajfua oleracea. 329 290. Rapa ------ Rapa. 334 29 r. Napus •------ Napus. 336 292. Eruca ------ Eruca. 337 293. Cheiri Cheiranthus Cheiri. 339 294. Cochlearia Cochlearia ojficinalis. 341 29 f. Raphanus rufticanus~ — — Armoracia. 348 296. Naiturtium hortenfe Lepidittm fatitmm. 3f4 297. Thlafpi Thlafpi aruenfe. 3f4 29g. Burfa paftoris ------ Burfa pajioris. 3SS ORDO XXIV. PAPILIONACEAE. 299. Lupinus 300. Siliqua hirfuta 301. Genifla 302. Rhodium Lignnm 303. Ononis 304. Faba JOf. Lentes 306. Eruum Lupinus albus. Dolichos pruriens. Spartium fcoparium. Genijla canarienfs. Ononis aruenjis. Vicia Faba. Eruum Lens. ------ Eruilja. 3S6 3?8 360 363 36s 3^8 3^9 37i No- DESIGNATIO SPECIERVM. 459 Nomen pharmaceuticum. Nomenfyftematicum. 307. Cicer 308. Glycyrrhiza 305». — — 310. Tragacantha 311. Galega 312. MeJiJotus 313. Foenugraecuni Cicer arietinum. 372 Glycyrrkiza glabra 374 — — echinata 379 Aflragahs Tragacan- tha. 38O Galega officinalis. 383 Trifolium Melilotus offi- cinalis. 384. Trigonella Foenum grae- cum. 386 ORDO XXV. LOMENTACEAE. 3H- Senna CaJJia Senna. 388 3if. Caffia ------ Fijlula. 395" 316. Nephriticum Lignum. Been Nux Guilandina Moringa. 400 317. Gummi arab/cum.Suc- cus Acaciae verae Mimofa nilotica. 404 318. Gummi Senegal ------ Senegal. 414 319. Terra Catechu ------ Cate. 4if 320. Tamarindi Tamarindus indica. 427 321. Campechenfe Lignum Haematoxylum campe- chianum. 429 322. Gummi Anime Uymenaea Courbarit. 432 223. Silicjua dulcis Ceratonia Sitiqua. 434 No- 4 6o DESIGNATIO SPECIERVM. Nomen pharmaceuticum. Nomen fyftematicum. 324. Senega 32*. Poi/gala vulgaris 326. — — amara 32,-7. Fumaria 328- Ariftolochia fabacea Pclygala Senega. 436 — — vulgaris. 444 — — amara. 44* Fumaria offitinalis. 449 -------- bulbofa. 4f2- FINIS VOLVMINIS SECVNDI. M<% 46i MONITVM. V^uum ad cognofcendas ftirpes officinales, vt quaslibet alias, Iconum fides ct elegantia haud exiguum adiumentum afierat: adiicere heic intereft defignationem earnm, quae abfo- luto iam primo libri huius volumine in publi- cam lucem prodiere, vna cum paucis quibus- dam, quae et ad praefens volumen pertinent. Ob defechim harum faepe in b l a c k w e l l i a e opere fubfiftere antea coactus fui, quae necef- iitas ferius rarior fuit, fuppetentibus %uris praeftantioribus. ioannis milleri Illu- ftrationem Syjfematis fexualis^ Lond. a. ifJJ. Fol, max. etREGNAVLTi Botaniquemife a la Portee de tout le Monde, ci Paris, inde ab a. 1774. Fol. max.j quorum op^rum pretium icones praecipue conftituunt, per numeros fignifi- care non vacat, quum vtrumque per fafci- culos absque ordine prodierit. .PolTefTores vero horum facillimo negotio Tabulas in ordinem Syftematis Linneani redigere pote- runt, quod fi factum fuerit, quaerentes imagi- nem fignificatam non alia norma egebunt. ^ppar, medic. Vol.JI, Qg ^ 4<52 AD VOL. I. Pinus fylneftrisp; 2. 10. mhiKrj Jllujlr. fyfl. fexuat. ' ------ Pineap. 14. regnavlt Botanique, lePin. ------ Abies p. 18- regn. Bot. le Picea. CupreiTus femperuirens p. 32. regn. le Cypres. luniperus communis p. 34. 10. mill. lltuftr.REGN. le Ge- nevrier. — — Sabina p. 41. regn. Bot. la Sabine. Salix alba p. 44. regn. le Saule. Populus nigra p. 47. 10, mill. Itluflr. regn. le Peu~ plier noir. Fagus Caftanea p. 52. regn. Bot. te Chataignier. Iuglans regia p. 57. regn. le Noyer. Quercus Suber p. 64. r e g n. le Liege. Corylus Auellanu p, 66. r e g n. le Covdrier ou Noifefier. Betula Alnus p. qz. regn. FAunt. Piftacia vera p. 74. regn. le Piftachier. ■ Lentifcus p. 77. regn. te Lentifque. Arftium Lappa p. 83. Fl. Dan. Tab. 642. Carduus marianus p. 86. regn. Bot. le Chardon Marie. Carlina acaulis p. 88. hegn. la Carline. Carthamus tinftorius p. 99. regn. laCartame. Centaurea Cyanus p. 93. regn. le Bluet. — — benedifta p. 96. regn. te Chardon benit. — —> Calcitrapa p. 99. regn. le Chardon etoile. Cichorium Endiuia p. 102. regn. la Chicoree Endive. Leontodon Taraxacum p. 104. 10, mill. llluflr. regn. Botan. le Piffenlit. Sonchus oleraceus p. Iio. regn. Bot. le Laitrott doux, Hieracium Pilofella p. iil. regn. la Pilofelle. Gnaphaliutn arenarium p. 112. Fl, Dan. T. 641» Gna- ===== 4^3 Gnaphalium dioicum p. 113. kegn. Bot. le Piechatier. Artemifia Abfynthium p. 117. REGN. 1'Abfmthe. _ Lj ponticap. 124. iacqvin Fl. anftr. Tab. op. __ — vulgarisp. 124. regn. Bot. iArmoife. Tanacetum vufgare p. 130. REGN./a Tanaifie. __ _ Balfamita p. 132. r e g n. Le Coq 011 la Menthe Coq. Eupatorium cannabinum p. 133. Fl. Dan. T. 745. regn. Botan. rEupatoire d'Avicenne. SantolinaChamae-Cypariffus. p. 134- Regn. lepetitCypris, TuiTilago Petafites p. 138. REGN. Bot. le Petafite. — — Farfara p. 140. regn. le Pas d'Afne. Xanthium ftrumarium p. 141. regn. lepetit Glouteron. Matricaria Parthenium p. 148. Fl. Dan. T. 674. regn. la Matricaire. Anthemis Cotuk p. 151. Regn. la Maroute. Bellis perennis p. 153. regn. la Paquette. Inula Helenium p. 154. Fl. Dan. T. ?28- regn. VAunie. Doronicum Pardalianches. p. 163. regn. le Doronic. Achillea Millefolium p. 165. Fl. Dan. T. 737. R e g n. Bot. la Millefeuille. _ — Ptarmica p. 169. Fl. Dan. T. 643. regn. FHerbe a eternuer. — — Ageratum p. 170. regn. VEnpatoire de Mefui. Solidago Virgaurea p. 171. Fl. Dan. T. 663. regn. la Verge d'or. Calendula officinalis p. 174. 10. mill. Illuflr. fyfl. fex. r e g n. Botan. le Souci de fffardin. Scabiofa aruenfis p. 178. regn. la Scabieufe des Pris. Valeriana Phu p. 186. regn. la grande Valeriane. Poterium Sanguiforba p. 188. regn. la Pimpremlle. Plantago Pfyllium p. 193. HorU Roman. T. s. Tab. 10. Gg 2 Plan- 464 Plantago Cynops p. 193. regn. Art. l'Herbe aux Ptices. Cufcuta europaeap. 194. reok. la Cufcute. Vifcutn album p. 199. 10. Miti. lllufir. regn. le Guy de Chene. Eryngium campeftre p. 206. iacqv. Fl.aujlr. T.2. Tab.155. r e g n. Botan. le Panicout. Sanicula europaea p. 207. r e g n. la Sankle. Daucus Carota a, p. 209. Fl. Dan. T. 723. Conium maculatum p.213. iacqv. Fl. aujlr. r.2. Ta&. 156. regn. Bot. la grande Cigue. Athamanta cretenfis p. 235. R k g n. Bot. le Daucus de Candie* — — Oreofelinum p. 236. iacq. Fl. aujlr. T.i. Tab.6g. Laferpitium latifblium p. 247. iacq. Fl. auflr. T. 2. Tab. 146. — — Siler p. 248. 1 a c q. Fl. auflr. T. 2. Tab. 145. Angelica Archangelica p. 250. regn. Bot. 1'Angelique. Imperatoria Oftruthium p. 254. reGn. I' Imperatoire. Bubon Galbanum p. 262. 1 a c q. Hort. Vind. Cent. 3. Tab. 36. regn. Botan. la Ferule galbanifere. Phellandrium aquaticum p.267. regn. lct Cigue aquatique. Aethufa Meum p. 277, regs. le Meum. Anethum Foeniculum p. 289. 10. mill. Illuflr. fyfl. fex, Pimpinella Saxifraga p. 294. Fl. Dan. Tab. 669. Apium graueolens /3 p. 303. regn. 1'Ache. Panax quinquefolium p. 330. regn. le Ginfin. Rufcus aculeatus p. 341. 10. mill. iflujlr. Ariftolochia clematitis p. 356. 10. mill. Illuflr. Afarum europaeum p. 359. regn. le Cabaret. Afperula odorata p. 374. regn. le Muguet des Bois. Coftea arabica p. 386. regn. le Cafier. Cucumis fatiuus p. 406. rkgn. le Concombre. Solanum Dulcamara p. 433. r e gn. la Morette grimpante. So- Solannm nigrum p. 427. regn. la Morelle h fruit noir. .Atropa Belladonna p.430. Fl. Dan. Tab. ?>$8. Datura Stramoninm p. 456. eegSi la Pomme epineujc. AD VOL. II. Vaccinium Myrtillus p. 73. regn avit Botan.l'Aire!le ou Myrtitle. Scrophularia nodofa p. 188» regn. la grande Scrophulaire. Sifymbrium Nafturt. aquat p. 309. eegn. Bot. le Creffon de Fontaine fub falfo nomine Sifymbrii fylueftris. SiliVi .1 SPHAL- SPHALMATA TYPOGRAPHICA EXSTANTIORA VOLVMINIS PRIMI. Pracfatio: I. 10. poft produ&orum add. vires. p. 7. ltn. 10. I> lithan- thraci. p. 29. lin. 5. 6. 1. cmiciliant. p. 42. lin. 3. !. galen 1. 1. 19. 1. ex- pulit. p. 101. lin. 16. 1. intermittentes. p. 117. lin. 2.1.1. odore. p. m.' lin. penult. 1. addito. p, 15,3. lin. antepenult. 1. rhenanuuj. p. 191. lin. 20. 1. exfpuitionem. p. 196. lin. 8. 1. iftius. p.222. lin. 6. 1. maximi. p. 2go. lin. 16. I. embammatibus, p. 285- '•"■ antep. 1 calculofis. p. 299. lin. 14. I. blande. p. 308. lin. 19.1 atrophia. p. 303. lin. 17. poft deftillatur dele fecundum. p. 314. lin. penult. 1. ichthyocollam. p. 319. lin. 15. 1. eciampfia. p. 326. Ii«. 20.1. fubftrato». p. 455. lin. 7. loco Flores 1. Folia. p. 457. lin. 19. 1. curati. p. 458. lin. pen. 1. fcelera. p. 468- lia. antep. 1. hinc. p. 479. lin. 7. 1. tetano. p. 520. lin. 23. 1. paratus. p. 553. lin. 16.1. diiu- dicandam. p. 586. lin. 23. I. petechiis. VOLVMINIS SECVNDI. Pag. 12. lin. 12. 1. aliquot. p. 24. Iin. 5. i. ambitus. p. 37. Iin. 2. 1. embammati. p. 39. lin. 8- 1. Houille. lin. 24. I. olcns. p. 60. lin. 21. I. duae. p. 136. lin. vlt, 1. aliquot. p. au. Iin. 9. 1. ingerendis. p. 215. lin. 6- !■ 27$. p. 249. lin. 20. I. vfui. p. 300. lin. 10. 1. Anglicis. p. 325. lin. 12.I. fixo, qui. p. 332. lin.21.1. COOK. lin.22.1. forsteris. lin. 23. pone hebdomadem 1. exhibita. p. 344. \»n. 7. 1. fupparem. p. 344. lin. an- tep. I. condimento. p. 345. lin. i. 1. minoris. lin. 3. 1. mifcelas. p. 347. lin. 17. 1. qui. p. 362. lin. 17. 1. continent. p. 377. Ifi. 4. 3 *fine 1. Ara- bico. p. 393. lin. 19. loco vti 1. vfurpare.