Druckschrift 
Opera
Seite
39r
URN (Seite)
  
Einzelbild herunterladen
 

De electuariis

De albrahin ſiue Albranhunc ⁊ eſt geneſtra.Lbrahin eſt capiſtrū arboꝝ. Et ē arbor mōtanaſuper cuiꝰ ſtipite eleuat̉ dēſitas: fuſtiū multe rectitudinis. ⁊ du plicant̉ nō patiunt̉ fracturas. Unde ligant̉ ex eis arbores. Et ꝓducūt flores figure lunariscitrinitatis ml̓te. Et ꝓferūt ſolliculos ẜꝫ ſemitā orobi: habetis ſemīa diſtīcta ſic̄ lētes. Sꝫ in līgua latina geneſtraſiue myrrica appellat̉. ELECTIO. Ultra marīa ē melior ⁊ oēs q̄ ī ꝑtibꝰ oriētalibꝰ oriunt̉. COMPLEXIC⁊ ꝓpetas. Inꝗt diaſcorides. Cal̓e ⁊ ſicce ē ꝯpl̓onis ī ſcd̓o:⁊ ſemē eiꝰ eſt calidiꝰ. Et in flore eiꝰ ⁊ ſtipitibꝰ ip̄ius ē humiditas ſuꝑflua cū virtute īciſiua: quare multiplicat vomitū. Et ſunt oēs partes eiꝰ ꝯturbatiue īciſiue ſubtiliatilie ⁊ ꝓuocatiue. RECTIFICATIO. Nocet ſtōaco⁊ cordi. Et dixit Philagriꝰ. Cum melle roſato tollit̉ nocumētū eiꝰ. Et ſimil̓r cū roſis ⁊ maſtice. Semē aūt eius probinādū eſt cū aqua mellis roſati. Aniſum aūt: ⁊ ſemē feniculi ⁊ daucus ⁊ ſil̓ia auferūt nocumētū ip̄ius. Flos auteꝫelꝰ de decoctiōe ſuſtinet modicū. Semē vero eiꝰ plus.FOSSE. Per vomitū ⁊ ꝑ vētrem educit flegma cū fortitudīe vehemēti: ⁊ materias que ſunt ī iūcturis: ⁊ mūdificat renes ab oībus ſuꝑfluitatibꝰ. Et ꝓuocat vrinā fortiter. ⁊ frāgit lapidē ī renibꝰ ⁊ veſica: ⁊ nō ꝑmittit materiasſigi in eis: ⁊ dēſari in lapidē. ⁊ qn̄ flores eiꝰ ꝯtriti ꝓpinant̉tū melle roſato: aut cū ouo reſoluūt ſcrofulas. Et oximelex eis: aut ex ſeminibꝰ ip̄ius reſoluit apoſtemata ſplenisEt ſi frequētet̉ cū eis vomitꝰ cōfert ſciatice ⁊ pōdagre: ⁊dolori renū. DOSIS. Eiꝰ ⁊ ꝓprie floꝝ eſt a. 3. ij. vſqꝫ adẜ. Et ſeminis a. 3. ij. vſqꝫ ad. iiij. De elleboro.Lleborus eſt barba alfugi. Et eiꝰ due ſunt ſpēs.Nā alius eſt albꝰ. alius ē niger. ELECTIO.Niger v̓o columior eſt albo: īmo minat̉ albꝰ accillētia terroris. Niger v̓o acꝗrit iuueneſcētiā: ⁊ īcolumitate. Et qd̓ ex eo magis eligit̉ ꝓprie eſt cuiꝰ ſapor eſt acutꝰmordicās guſtū ⁊ habēs colorē ſicut aſſaꝝ ꝓprie: ⁊ qd̓ eſtragibile: ⁊ mediū īter ſubtile ⁊ groſſum ⁊ medium interrecentē: ⁊ antiquū: ⁊ mediū īter pōderoſuꝫ: ⁊ leuē. Immoplus leuis ē qͣꝫ pōderoſus. Et qui eſt leuis carēs aſꝑitate.Et melior pars totiꝰ plante eſt radix ipſius. Melior parsradicis ſunt fuſtes. Et melior pars eoꝝ eſt cutis ipſoꝝ. Etmelius tp̄s collectionis eiꝰ eſt ver: ⁊ eſtas. Albꝰ vero miioris eſt acuitatis: ⁊ mordicationis: ⁊ ē eiꝰ mordacitas nōaꝑparēs ſubito: ⁊ ē maioris amaritudīs qͣꝫ niger. In alijsauit ꝓprietates nigri hꝫ: ſed plus de antiꝗtate qͣꝫ niger pait. COMP LEXIO ⁊ ꝓpetas. Niger eſt cal̓s ⁊ ſiccusſtertio. Et eſt ſubtiliatiuꝰ: abſterſiuꝰ: reſolutiuꝰ: ⁊ corroſitiuis additionū carniū q̄ fiūt in vulneribꝰ. Et dr̄ qn̄ naſcit̉abd̓ radices arboris: ſunt fructꝰ eiꝰ ſolutiui. Albus v̓o calialis eſt: ⁊ ſiccꝰ in medio tertij. Et eſt ſil̓r abſterſiuꝰ ⁊ morricatiuus multiplicās: vomitū: ⁊ faciēs ſternutatiōeꝫ cuꝫfortitudine. RECTIFICATIO. Albus corporibꝰeri tꝑis eſt moleſtus: īmo eſt eis ſic̄ venenū ꝓprie p̄focās.rtigri aūt vſqꝫ ad tēpora nr̄a v̓tus tollerabilis eſt: licet adauic difficilis. Inꝗt enī Hippocra. Moleſtus ē elleborustis quoꝝ ſana ſunt corꝑa. Ars aūt ⁊ ſollicitudo: eſt in rectiteādo: ⁊ ꝓpinādo qn̄ ⁊ cui opꝫ. Facit .n. tūc oꝑationē incotamē. Inꝗt filiꝰ Zezar. Fit tereniabī ſic̄ mel. ⁊ ſubmergūruar in eo tēpido ex fuſticulis nigri ꝑtes ꝯueniētes circiter2oras. viij. ⁊ extrahant̉ ab eo: ⁊ tūc ꝓpinetur alteraniabinjm eſt hn̄s v̓tutē ellebori. Et ꝯſil̓e fit de melle paſſulaꝝ.Et qͥn̄qꝫ ſubmergunt̉ in iure gallīaꝝ: aut carniū: ⁊ fit ſil̓r.Et aliꝗ ꝑforant radicē rafani: ⁊ ītromittūt fruſtū elleborie ole. ⁊ poſt auferūt: ⁊ ꝓpinant rafanū hn̄tem v̓tutem elcoori. Et qn̄qꝫ īfundunt̉ in oximelle: ⁊ ſil̓r fit. Et qn̄qꝫ fitvino dulci: ⁊ qn̄qꝫ in cōdito: aut aliquo ex ſyrupis: aut rovub: ⁊ qn̄qꝫ infundit in iure galloꝝ: aut carnium: ⁊ coquit̉

in iure. ⁊ poſtmodū addunt arte chiſt: aut ordeū fractuꝫ:aut ricum. Et qn̄qꝫ ſorbet̉ ius ſolū ꝑ ſe. Daucus aūt: ⁊ piꝑlongū ⁊ aniſum: ⁊ petroſilinū ⁊ iſopus ſicca: ⁊ calamentu:⁊ origanū: ⁊ haſce: bonificāt oꝑationē eius. Bene aūt miſcet̉ cū epithymo: ⁊ pollipodio ⁊ ſale indo: ⁊ ſil̓ibus. Cōfortant .n. ſeſe. Cōfectio pillulaꝝ qͣs ſcripſit Hali. quaꝝ iuuamētuꝫ eſt vltimū ad egritudīes melācolicas: ⁊ cancꝝ. ⁊ leprā: ⁊ morpheā nigrā difficilē. quaꝝ hec eſt ꝑmixtio. Recipe iere picre. 3. xij. ellebori nigri. polipodij: an̄. 3. v. epithimi: ſticados ana. 3. vij. agarici lapidis laculi: ſalis īdi: colloꝗntide. an̄. 3. iij. Doſis eaꝝ eſt. a. 3. i. vſqꝫ ad aur. ij. ⁊ ſunt ſane ⁊ exꝑte. Expellit .n. v̓tuteꝫ vtriuſqꝫ a corꝑe aqͣ mellis: ⁊aqͣ paſſulaꝝ: ⁊ aqͣ ordei: ⁊ ius galloꝝ: ⁊ gallinaꝝ cuꝫ oleisaut nūcu: aut amigdalaꝝ ⁊ ſil̓ium. Puluerē tn̄ ellebori ſumere nō tutū eſt. POSSE. Diximꝰ vitari albū qꝛ p̄focatiuus eſt. Nigꝝ aūt debere ſumi: ſicut ꝯcordāt oēs: ⁊ ꝓpͥerectificatū ẜꝫ artē: ⁊ legē: ⁊ n̄ ꝯuenit niſi robuſtis: ⁊ animoſis corꝑibus: ⁊ ꝓpͥe tꝑe veris. Datus ꝗdeꝫ qn̄ ⁊ cui ꝯuenitfacit acꝗrere iuueneſcentiā ⁊ incolumitate: ⁊ mores laudabiles ⁊ cōplexiones bonas. Hec enī eſt ꝓpͥetas ipſiꝰ ſic̄dixit Hippo. Et ip̄e ꝗdem mundificat totū corpus: a ſuꝑfluitatibꝰ mēbroꝝ corruptis ⁊ ſol̓one educit cuꝫ facilitate colerā ꝑmixtam groſſaꝫ: ⁊ flegma: ⁊ colerā nigrā cū virtute ſine moleſtia. Et mundificat ſanguinē. Et attrahit avenis ſuꝑfluitates mixtas ſanguini īmo a toto corꝑe: ⁊ cōcauitatibꝰ membroꝝ ⁊ partibꝰ remotis ⁊ cute. Et eſt ex rebus ſolēnibꝰ in mūdificādo cerebꝝ: ⁊ caput totū ⁊ inſtr̄aſenſuū: ⁊ neruos: ⁊ viſcera: ⁊ veſicā: ⁊ matricē. Et ꝯfert iuuamentū manifeſtū egritudinibꝰ eoꝝ ſicut eſt ſoda ꝓpͥe:⁊ emicranea: mania: ⁊ melancolia: v̓tigo epilepſia: ⁊ paraliſis ⁊ aque ad oculū deſcendēti. Et confert egritudinibusiuncturarum: ⁊ duritiei ⁊ apoſtematibus eoꝝ: ⁊ ſcrofulis:⁊ eſt ſicut tyriaca: ⁊ medicina anthonomaſice ad lepramcancrū: ⁊ ſpecies herpetis: ⁊ bothor: ⁊ qui ſe comedunt. Etquando ponit̉ nigerelleborus in alcohol confortat viſuꝫ.Et diſtillat̉ acetum decoctionis eius in aurem: ⁊ conferttinnitui. ⁊ ſibilo. ⁊ corroborat auditu. Et ſi colluit̉ os cumaceto p̄dicta cōfert dolori dentiū. Et ꝯfert egritudini ſplenis ⁊ febribꝰ antiꝗs lōgis: ⁊ quartane colerice: ⁊ egritudinibꝰ melancolie difficilis eradicatōis. Et ꝓuocat vrinā ⁊mēſtrua. Uſus aūt eius colorē efficit bonū: ⁊ acꝗrit corꝑiodorem bonum: ⁊ ori ſil̓r. ⁊ remouet egritudines cutis: ſic̄eſt morphea: ⁊ baras ſcd̓m oēm modum adminiſtratiōiseius: ⁊ fricatur cū aceto ſimil̓r ⁊ remouet feditate cutis: ⁊pannū. Albus vero difficulter ⁊ fortiter vomere facit cuaccidentibꝰ terroris. Et cōfert fricatio ex eo ad egritudines cutis: ⁊ ꝯfert cuꝫ virtute. Et curat ſcabiem ⁊ impetignem: ⁊ lētigines. Et ꝯfert vterqꝫ elleborus fiſtulis ⁊ vulneribꝰ putridis: ⁊ fraudulētis. DO5IS. Eius eſt a charatis: vi. vſqꝫ ad tertiā. 3. i. vel vſqꝫ ad. 3. i. Ioannis Meſue grabadin. Quod eſt aggregatiovel antidotarium electuarioruꝫ ⁊ confectionū: ⁊ aliarum medicinarum ꝯpoſitarum.Cripſimus in libris explanatōuꝫ noſtraꝝ ex his queexpti ſumus: q̄dā adhuc rememoration digna. Ex qͦꝝ aggregatione ſummā ꝯteximus: qd̓ grabadin nr̄ꝫ vocamus: qd̓ ē ꝯpendiū ſecretoꝝ: ī quo exꝑtas: ⁊ p̄clarasmedicīas ex his q̄ acꝗſiuimꝰ: ⁊ īuenimus ab eis ꝗ medicine artis archaria ſcire faciūt: tradere dignuꝫ duximus. Et ponimꝰ totā latitudinē operis huiꝰ ſummasduas. In pͥma famoſas ⁊ ſolēnes medicias ꝯpoſitas