Druckschrift 
Petri Andreae Matthioli senensis, serenissimi Principis Ferdinandi Auchiducis Austriae &c. Medici, commentarii secundo aucti, in libros sex Pedacii Dioscoridis Anazarbei de medica materia : adjectis quam plurimis Plantarum, & Animalium Imaginibus quae in priore Editione non habentur, eodem Authore
Entstehung
Seite
763
URN (Seite)
  
Einzelbild herunterladen
 

In Lib. fextum Dioicoridis.

Nic.ittdrum in theriicti ungucntwn rcpercrim, cjtto cjuifucrit perunttut, ajiris ici tion pofiit. Nicdn&i W fafubij?cum, qutjolutd oratione ita redduntur. Q uod fi in triuijs miftu reptiliu iam rcccns generantia fcf, o~.re.rn, fecum Vngutntumbabentta, in oUam mittas, repones adtterfum perniciofis noxas remedium. Inijcies autcm in otlam tilait esfebri ,fcu Nicandn.medu%£ cerui recens cjefi drachnus triginta: cotylas quatuor rofacci, cuuts primam, mcdim,<zr tcrttm cxp rcfio=nem unguentarjj pr.ectpuas, cr folas numerant. O lei frlendentis crudi totidem cotyUs infunde , er co!yu:t.ccr£unam,atei- hxc in rotundo uafc celcritcr caIeftcito,donec hquefaft* ferpentium fjttama? mollefcant. pcftca artc p.t=ratam moUm recipics, zrb&c omnia in ttnum mtjia turbabis, tercscj; cum jerpcntibus. Lcngc autem fpuiasfepara:quandoqutic mdeficunt tilis ucncnum adbatreat. Omnia porro membra ex boc ungucto inun.ge, tumq; ucl in quamuisuiam, uclgrabatum etiam te tuto confircs, ucl cum arentis zjlatis tempore ad are<e opera cinfttts, tridentilm pro^futidum manipulorum aceruum difquijiueris. hzc illc. Capiunt igitttr qui Marfos fe faciunt, ttipcras, ahudq.■ quod=uisferpentumgcnus bcc modo: captisq; flatim caputfaliua perfundunt,c:mis contattu non parum uilcfcunt,, cr uc*nentfiritatem deponunt, quod bominis faliuafacultate fit illis prorfus contraria. Citrn autem in foro, ut miraculo=fumde fe fpeftaculum prxbeant,ab bis nulio uencni inccmmodo demordife facere uolunt,oblato pritts tUis durx car=nisfruflo, id dcntibitsdtlaniare cogunt,ut uirus,quod propc dentes quosdatn ucficulis contineturjn manfam effunda*tur carnem. Noit defunt tamen quietiam ucficulaslUasforcipibusabfcindant,ncampliusucncno repleantur . Itaquehacfraude uniuerfam gentem dccipiunt. Verivn pulcherrime horumfraus quandoq; detcgitur, cim Jimul in eodcmfbro plures ciusdem praui gcncris bomincs contcndunt, ut altcr alteri primum locum prxriput, o~ fummam apudpopulum authoritatcm confcquatur. N am ij, ut qttisq; f; legitime cx diui Paulifamilia ortu/m ojlendat, uiperis, quibus uenenm cxemptwm non jit ,feinuicem diUcerat, pr.efumptis tamcn fuisfallactbus antidotis: quibtts tandcmjru*ftrati, a tteneno uifti rclidis ucxiUis, tanquam mortbundi,fuis e pulpitis in terram cadunt. E t ccrtc nifi jtatim peritimcdtctiUis opern jirrent, mortemJ~jcpc tmmaturam oppctcrent: licct ctiam interdum occumbant, er animam caco-djcmombus, corpcra ttcro fuis ferpentibus dcuoranda rclinquant. E quidem memini,citm cjjem Pcrttsijs, me duos htt*iufcegemris circunforaneos itidijfc in jbro, qui in tribus corporis partibus a uiperis demorfi erant: 0~ ij fane amboperijffent,nifi Carauitus iUe Bononicnjis chirurgicus, cr prxcctor meus, oleo nojiro de fcorpionibtts cos inunxiffet:nccfutts iUis profuiffet lapis, quemitendunt, er ommbas praejirunt, aduerfusomniiuencna. Quemadmodumidentnon profttit ijs, qui T ridenti inuicem in fbro demorji, er ucluti mortui in hcftitium dclati, praidifio oleofanitati re*ftitutifucre,magnoquidcm amborwm difcrimine,ac dedecore. Sunt qui dicant eum lapidem, uel potius terra obfigna*tam a Mehtc infttla aUatam, quam omnibusprxponunt antidotis, uim omnino aduerfus fcrpentium uenena efftcacembabere, quemaimoium er ca, qux 4 Lemtio infula Lemnia uocatur. Veruntamen ubi ab afride, uel uipera quisfuerit demorfus, parum uel nibil proftcit. quamobrem crcdcndum minime fuerit, panem ueluinwm, cjuibus fuas ij ad*murmurant car.tzknas, cos qui fumpferint, tutos a fcrpcntibus,o~ alijs idgenus uenenum eiacu!anttbus,ad intcgrumufq; annumferuare poffe. Quandoqttidem nouimus nos, quibocpane dcuorato fc tutos a ferpentibus exijlimantes,fcrpentium miationife dcdcre:fcd ab ijs tandcmdemorjihuius admurmurati panis opinione faljiintcriere. N ontamen eant iujicias, <juin aliqui rcperiantur, quibus qu£dam ea d ccelo facultas tributa cjl, ut a ferpentibus non mor*deantur. Siqmdan notti ego plurcs, qtti fimphciter, nuUoq; artijicio aut uerbis dfj?idcs,CX uiperas quotidie capicbat,nec tmqttam ab ijs ifttfuerc. qttanuisferpcntes ab ijs modo pcdibus calcati, modo manibus comprefiifuerint, ac ditt«tius in nudo corum finugeitati. Neq ; prtterea negauerim,ferpentesnon pojfc carmimbus,<zr incantationibus coir.pelli, quod plurimis id conjlet experimentis. Ctetcriim, ut nihtl quodad curationcm iftuum.uirulentorum faecrc Curatio fccupojlit, d nobis pr£tcrmittatur, qui omnia qu^fcimus, ingenue docemus, non ucrcbor prodere mcmori£ (etfiid fcia dum qu« , nai mcdico5 non fbettare, neq; abipfis recipi) quonam paflo in Romano agro fcnex quidam eremita amicus meus, d eremiwni •firis idosfanabat, ipfisabfentibusxgris. Cum enim quis c circumftantibuspopuliidferpente dcmordcbatur, id pcrnttncium ercmit£ Jignijicabant: tum is interrogabat nuncium, an mcdicdmcntum tttiloco ebibcrc ueUct. Q uod fi idfe fafturum refpondcbat,iubebat ille,ut dcxtrum pedcm calcco denudatumfolofiJlerct,Cf culteUo totius pedis uejli=gio iinem circunduccbat: deinde iubcbat pcdcm aufirri,o~ intra fpatiuiu ltnc£ fignat£ culteUi cufjnde hxc uerba infcribcbat. caro carvze, sanvm redvce, repvta sanvm, emanvelparacletvs. mox terra eodcmgladio abradcbat, ita ut omttes abolerentur charaderes: abrafum pulue=rcmfittih quodam partto aqua pleno cxcipiebat, ibiq; tantifpcr dimittebat, doncc terra fubfideret: dcmum nttncijinterula aquam pcrcoUbat, er cruce fignatam iUi bibcndam prabcbat. Sed ccrte mirum eft, quod eadem horaittusfanabatur, qua nuncius potioncm iUamfumpferat, ut mibi plane compertum cft,cr omnibus lUius regionis incolis.ti£c eft curatio in uirulentos ittus, qua utcbaturiUe crcmita. qui mihifepius dixit, hoc ejfe maiusfccretum, cjpca*ciusfy remedium, quod habcant ij, quifuam originem in duu Paulifamiliamfalso rejirunt.

VESPAE, ET APES. CAP. XLI.

I n t e r fericntium venenatorum notas, nihilde vefpis, &apibusarticulatimdigefsimus ) qu6dconfpicure omnibus fint, & nihilexccllens,aut notatu dignum in his obferuetur: inter remcdia ta-men earum meminifTenon fuitalienum . Igicur aduerfus vtrarunque iftus prodelt iilita malua,&hordeacea firinacumaccto,ficulneum lacin vulnus inftillatum , & muriaejautaquaemarinaifotus.

E t s 1 ttefparum, &~ apum ittus ncmini unquam attulerit necem; cum tamen dolores molejlifimi indc quandoque oriantur,non alienum, ncqticinutHcfueritea noffc medicamcnta, quibusfactii ijdemmulceripofiint. Quamob* , eme dia.

rem