S6i

And. Matthioh Comm.

Verbafci ge-nera,& confi-deratio.

Ruellij, & Fuchfij opinioreprobata.

10

Verbafci ui-res qusdam.

Blattarix hi-floria, & ui-res.

Verbafci ge-nerajfi uiresex Galeno.

Nomini

pineuibusque :aptaadlucernarum lumina. Radixprlorum duarum adftringit: quare quod ma-enmidineludicrum talum squet, in alui profluuio, conuenienter ex vino datur. Deco&um ruptis,conuulfis,fraftis,antiquaztufsi auxiliatur:dentium dolorem collutione mitigat. Verbafcum,cuiflosaureus ,capillos tingit,& quocunque abijciatur, blattas in fecontrahit. Co&ain aquafolia ad-uerfus tumores,&oculorum inflammationes illinuntur:fyderatis ulceribusexuino,& melle,cumaceto autem vulneribus medentur:cotrafcorpionu ictusfuntauxilio . Sylueftris foliaambuftis ignifunt cataplafmata. Aiunt in folijs eius, quam fcemina dicimus, aridos ficus omnino non putrefccre.

P r i m a Vcrbdfcigencrd, domcfticd fcilicet duo, nulli non cognitafunt. Verumfyluejlre, quod fdlijs ftluisJimilibus, durcisq-jlonbus proitemt, non omnibus fdne notum exifiimo. Viret tumen hodie Patduij itt nobilifimo fim=plicium horto, quem ad commune ftudioforumcommodum lUuftriftmm Venctorum Scndtus conftruicurauit. Qnuincc fbrtaffe Lycknitim, cuius etiam ftgurdm hic damus, nouerc multi. Rchqtta ucro, qui mihi demor.Jlrauerit in Ita=lia,hattcnusrcpcrt nemincm. Etqtianuisfint, quiputcnt,ut Rucllio,Fuchfio,errecentiormalijs placet, easuulgarii notitia; plantas, qu<e quibusdam Bracha; cuculi, officinvs Prtmulce ueris, Gcrmanis clattcsfanfti Petri, non~nuUis uero herba; paralyfis appcUantur, effc Diofcoridis Phlomtdcs, qu£ hirfutis, rotttndtsq- folijs, humiles profiliut;eorum tamen fententi£, licet eruditorum uirorum, haudqudqudm ddftipuUri pofjitm. Siquidem pldntis ijs folia non in-fmt hirfuta, nec ctiam rotunda,fed alteri lceuia, alteri ucro cri/va, lattuae, aut dipfaci modo. Addc qucd florum,quoshtccPhlomidumgeneraproftrant, nufquam, qttodfciam,mcminit Diofcoridcs, ncquc euctcribusalius, quiVerbafcigenera rccenfcat. I d quod in herba paralyfi, meo qttidcm iudicio,filentio inuolucndum nor, fucrat, citm h<ec o-mnium prima fuis aurcisfioribus emicet, ucrq.■ nouum pronuncict: uttdc illi officinx nomcn impofuerunt. His recen=tiores ttim efjicaccm tribuunt ad articulorum dolores. Radicis earum decottum ad rcnum, er ueftae calculos com-mendant. Succum quoque tum potum, tum cxtcrius lUitum frattis, luxatisq• ofitbus utilcm effe tradunt. Quo itcm exfloribus cxprejfo utuntur mulieres ad erugandamfacicmj, ctttfq- maculas dctergcndas. Scdad lcgitima Vcrbafcigenerarcdeamus. Hfc ommain ttniucrfum,utplunmisfifttipcrtculis confiat,omnibusfire fcdismorbis mirificcfubueniunt: adftringunt cnim, er exiccant. Qjtamobremfcminis, CT florum puluis, additis chamtemahfloribus, erlaricis rcfina, procidentcmfedcm fuffitu cohibct, er tenafmum prxcipuc dyfcntericis tolht. Vcrbafcifxmine foliainter lapides contufa,fi equi claudicantis cx clauorum noxa ungui prius excauato imponantur,mirum dittu qubn brcuitempore isliber euadet. Radicis eiufdem fuccus, anteaquam caulemprofrrat ,duarum drachmarmn ponderc exCretico uino hauftus, in ipfa acccfiionts hora (ut Arnaldus refirt) quartanam fugit, cum hoc tamcn, quod tribus,aut quatuor iteratis uicibtis hauriatur. Succus tam ftorum, qubn foliorum afpcris uerrucis tUitus, cas facile delet, ct=

fi Uutbus nihil proficiat. TE.fl cr herba fimtlis Vcrbafco, qu£- blattaria Plinio nomindtttr libro x x v. cap. i x . ubicam ijs ucrbis depingit. Eflfimdis Vcrbafco herba, qi'.£ fepe fal~lit pro ea capta ,folijs minus candidis, cauliculis piuribus ,floreluteo. H£c abietta blattas iti fecontrahit, idcoq; Rom.c Blatta=riam uocant. h£c Plinius. Eundem uero effettum Diofcorides il=li Vcrbafci generiaftgnauit, quodfloribus aureis defcripfit.QU£certe rcsfacit, ut credam, quod non abcrrarent ij, quifibi animuinducerent, blattariam Plinij, er ucrbafcum iUttd Diofcoridis,cuifiores infunt auret, unam er candem plantam ejfc. Porro Tdatta- 40ria pafimfcre nafcitur: folijs obiongis, per ambitum ferratis: floribus tertiumVerbafci genusmaxime amulantibus. Quibusde=cidentibus circa caulemfoUiculi cxoriuntur parui, lim inftar, du-riores tamcn,ac l£uiores,in quibus fcmcn continetur. Dcbacherba plures,quod inuencrtm,facultatcs non produntur. Sedchnca guftuamara deprchendatur ,hinc ccrto-ccUtgcrc licct,quod cadem cr apcrirc, cr abjlergcre pcfiit. Verbafci gene=ra, er uircsmemoria; tradidit Galcnus lib.vi 11 .fimplicium rne-dicamentorum, ubi ita fcribit. Verbafcum, quoddamfblijs albttmcft, quoddam ucro nigrum. Et albi altud qttidcm mas cft, ctiiusfo=lia anguftiora: alittd fccmtna, ctiim maiora. lEfl pr£tcrca ahudVerbafcum fylucflre cognominatum,quodfioribus conftat aurcis,Cr tutcis. Sed er pr£ter ha< ftecies alia cft, quam proprte phto=mida, er thryaUida ltominant. Priorum itaq- duarum radixguftuaccrba cft, cr fluxionis affettibits prodeft : fed er ad dentium do=lorem eam quidam coUuunt. Attamenfilia digerendi uim habcnt:fic er aliarum folia, er maxime cius, qu£ aurcos flores obttnct:qua ctiam capillos rufant. Omnittm enimfolid dcficcandi, er digercndi modcratc uim pof.tdent. Q U£ planta Grxce cpAopor,Vcrbafcmn I atine dicitur: I talis, Verbafco, er uttlgo Talfo barbaffo: Gcrinants,V ulk raut: H ifj>dnis,V erbafco:GalIis,'BouiUon.

A i'9iosr iV

BLATTARIA.

fo