And.Matthioli Comm,

FRAGARIA.

Quinquefo -lij uiresexGaleno.

Fragaria: ,&fragorum ui-res.

Euphragif d«lineatio, & vi

EVPHRAGIA.

rcs.

Nomina.

jo

tonitis TrdnquHlus fuo de iUuftrium uirorum catalogo, VliniumNouocomenfcmfvccrit, nonVeroncnfcm. Qjtdrtahac Quinque=folij fpccie Gcrm.xni.-c cbirurgici maxime utuntur ad intnnfecauulncrcty aiteroccLs, G~ fijlulis, cius pulucrcm,ucl decoftum potuiexhibcntcs. Qutnetum admorbos omncs, ubiadfiringenti,folidanttq- medicamine fit opus. E ft tamcn non ignorandum, hocnon effe Santcitldm iUam, qu.-e ctuhnntm quinis exoritur fblijs.ra-dice alba, miro natur£ arttficto laciniata,de qua fupcrius itt sym=phyti mentione differuimus: fed aliud longe differens. Quin-quefolij uires retulit Galcnus libro v 111. fimplicium medicamentorum, his uerbis . P cntaphyUi radtx, inquit, dcficcat uebcmcn-tcr, minimkm ucro acris ejl. Quare in multo efiufi, uelut ali.tquoquc omnia, qu£ citm fint tcnuium partium, citra morfum dc=ficcant. E ft enim h<£c radix dcficcatoria ex tcrtto' quodammodoordinc, minimum habcns euidentis caliditatis. hcec Galcnus. C<e=terum quoniam Vcntaphyllum Yraga nobis in mentem redegit,itin ea fint tam cibis, quam medicamentis idonea, idco er res,crlocus mihi expetcre utdetur, ut hic ttrn plantx, tum fi-ufttts eiusuircspcrftringamus . F ragaria ttaqucplantaeftncmtni /r=non cognita, adeo ut hoc nomine fupcruacuwm putem, cius.fa=■ciem rcpr.cfcntarc. Rcfrigerat ordine primo ,ficcatq; fecundo.F olia, er radix uulnera, c r ulcera fanant: muHebres fluxus , crdyfcntcrias cohibcnt, urinam cient, cr licni conjxrunt. Kcrba;,Cr radicum decoftum potum, auxiltatur iccinorhs inflammationi=bus, mundatq>• rcnes, er ueficam. Idem orc contentum, collutio=niscj; modo agitatum,gingiuM roborat, dentcs ccmmotosfirmat>cr dcflillationcs fifiit. A t F raga pr£tcr id quod gt ftui ajlate incibis arridcant, biliofis, a:fluantibusq; uentriculis profunt y ftti=culofisq; fitim fedant. Vtnum,quod exijsclicttur,ulcufcults,qu£ infacie a caliditate proueniunt, mirifice medctur: itemq; uaros, c r oculorum nubcculds,c.dtdasq; dcfluxiones impofitum toUItt. Ncque ctiam hic filentio dif.imulattda uidctur Euphragia,quam nobfcFraga nuncob uocabulorum uicinitatem ad mcmo-riam reuocarunt, cian cr ipfa mirif ad octdonm morbos uiribusprcedita fit: etfi a uetcribus Grtcis nusqtwn, quod lcgerim, dc~fcriptareperiatur. Efl itaque evphragia tcnuis planta,qti£ ad palmi altitudinem afjurgtt :fvlijs minutis T crtfyk, per am=bitum ferratis,guflu adflringcntibus, paululumq; arnaris: cauleexit tenui, rubentiq;: flore intcr purpuram cr aurum albicantc,quem emittit abcunte <eflate. nafcitur in pratis. Vrfjlat hxc quo 40cunque modo fumatur tam in cibis, quam in medicamentts recens,uel exiccata ad ontnia impedimenta, qt(£ oculorum claritati offi*ciunt, pr^fertim cim in cibis diutius fumitur. F it cx ca uinum uitidemiarum temporc, utiis er mufto macerata, de quo Arnaldus itihunc modum differuit. E upbragu uinum, inquit,fit ad oculosponendo herbam in mufto donec fiat uinum. Cuias ufu octdifenumrciuuenefcunt, cr aufirt impedimcntum eorum, crdcftftum ui=fus in quocunque cuiusuis £tatis bomtne,pr£fcrttm ubi pingucdo,Cr pituita redundcnt. Etefi qui permanfit nihiluidetts pcr longutempus, er infra annum, eius ufu rcftitutus cflad uifurn. I pfa c=nim hcrba caltda efi cr ficca: cr habethoca proprictatc, qtiodquando puluis eius comeditur cum ouorum uiteUis, idem mirtficcpr^fiat, uel quando puluis idem rccipitur ctim uino. Ef fupcrfunttefles fidc digni, qui fvccrunt in fe ipfis,cr qui non potcrant kgc=re fine oculartjs , cr legerunt poftmodum absque tpfls, etiam h-teram fubttliorcm. Et ufusuini Euphragiatt non habet par inproficiendo uifui. Siautcm uinumeffctnimis forte ,tcmpcreturcum aquafocniculi: crfi opus c[i, addatur zucch.irum ncceffa=rium. H£c Arnaldtu in libro de uinis. Herba •stVTxtpuAAoi/Gr.-ecc, Quinquefoliu Latine dicitur: ltalice,Cinquefoglio:Ger»manicc,Vueiifunfcr Fittgcrkraut: Htp s >anice, Ctnco enrama:Gallicc, QuinicfuciUc.

fo