Druckschrift 
Petri Andreae Matthioli senensis, serenissimi Principis Ferdinandi Auchiducis Austriae &c. Medici, commentarii secundo aucti, in libros sex Pedacii Dioscoridis Anazarbei de medica materia : adjectis quam plurimis Plantarum, & Animalium Imaginibus quae in priore Editione non habentur, eodem Authore
Entstehung
Seite
468
URN (Seite)
  
Einzelbild herunterladen
 

468

And.Matthioli Comm,

BVPHTHALMVM.

II.

M]V

Ifelf

f«ii J tii!

i?| |},. m,

iM I,!

6|| 1

Smlt

m

• h f : i !iil al. i

Buphthalmiuiresex Gal.

Bellidis hiftoria, & uires.

B E L L I S.

Nomina.

I Q

xo

phthalmum refvrat-,fiores tmen in medio melint, er in dmbitttanthemidK modo candtdi, Diofcondis piclura: non utiq; rcfyon-dent. Quemadmodum er hinc perfpicuum efl alteram plantam,cuiuiprimo loco mcmimmus, non efje Buphthalmum. Siquidemcim diligentifiime fcripferit Diofcoridcs uulgaris anthemidis,tum etiam parthenij flores intus aureo micare colore, per ambi=tirn uerd candido, dubitandm quidcm non efl, quin cr eademfuerit ufus diligentia in defcribendo Buphthalmiflore, qucm ta*men luteum in uniuerfumfacit, non autem in ambitu candidum,qualis in uulgari parthenio confpicitur. Cum itaq; Buphthalmwmluteo plane fiore preeditum cffc dcbeat, haud dubie errant, meoquidem iudicio, qui pro Buphthalmo prtediftas, aut fimiles plan-tas accipiunt. C<eterum legitimum, nifaUor, Buphthahnum aime attulit hoc anno Patauio Ioannes Odoricus Nclchiorius Tri=dcntinus, iuucnis f\>ettat£ in philofophia, ac mcdicina eruditio=nis,mihiq; perinde ac filius charifiimus,quod in nullis prorfus no=tis d Diofcoridis defcriptione difiidet, ut eius effgies, qukm hicdamus,abunde demonfirat. Buphthalmi uiresretulit Galenuslib.vi.fimplicium medic. ijs uerbis. Buphthalmum,inquit,fic appellatum ejl a floribtis, qui flgura quidem boum oculii uidednturadfimiles, colore aute anthcmidis floribus fimiUimi funt ,fed multo illis tum maiores, tum acriores. P roinde er uehementius di~fcutiunt,adeo ut duritias fanent ccrato mifii. Inec Galenus. Vbi,ne quid nobis obfiet,animaduertendum efl,qu6d Galcnus,qui B#=phthalmiflores anthemidis floribus fimilltmos rcddit, de ea tatimanthemide inteUigit, qu£ lutcos fiores profirt. Sed quoniam dcBuphthaimi fiore dtfferenti mihi bellis ficd P linio uocata occurrit, cuius etiam initio commentarij memini, non alienum effeduxi, hoc in loco cius !*fioria>n ,cr utres recenfcre. Bcllis igiturin Italia trium efigeneruwi. Frimum in hortisferitur: cxtera inpratis, er campcfirtbus nafcuntur. Uortenfe herbula cfi foiijslongiufcuiis,in cacumine fubrotundis,folo procumbcntibus,etmrotce modum radiantibus, crafiiufculis, pcr ambitum minutim ferratis: c quorum mcdio cauliculiprodeunt uillofi,flexibilesq;: inquorum cacumintbus anno fire toto flores cmicant, centro tenmaurct, per ambitum uero fdliolis duplicibus itt purpuram rubentibus circundati,coronis tcxendisaptifitmi. Alteruminpratisple=runq; nafcens,fblijs, cr cauliculis confiat hortenfi fimilibus,ma«iufculis tamen :fed flore intus melino,circum uero cadido, anthernidis modo. Hoc, quod primofiattm uerc floreat,Hetrufci appcl 40lant uulgo Primo flore, er F tore dt primauera. Tertium aeterismaius affurgit ,flore prxdtdo non difitmili ,fcd maiore: folijs e-tiam matoribus, magisq; ferratis,caulibus lignofis, interdum cu»bito altioribus, non nifi jcfiatcflorcntibus. Facultas omnibus ett=dem: nam (ut recentiores pcrhibcnt)ualent in &rumis ,cr capitisfracluris: quinetiam in uulneribus thoracis, qu£ in pcftoris cauitatem ufq; penetrarunt,in quem ufum BeUim potionibus inferut.

Sunt er qui Bcllidis gencra laudent ad ifchiada, crparalyfin.

Bov'<$0aA^ov fic Grxce, Latine uero Buphthalmum, er Oc«=l us bouis dicitur: Arabice, Bthar: Itaiicc, Buphthalmo, er Oc- $ ochiodibue.

rhvKvoifo. PAEONIA.

CAP. CXL.

P aeoni a , fiueglycyfide,Graecisaliquibuspen-toboron dicitur: funt qui Idsos daitylos radicem pceoniam uocant. Caulis altitudine fefquipedis adoleicit,comitantibus multis ftolonibus. Huius duo genera:mas folia iuglandis habet: in fcemina ucro fmyrnij mo-rediuiduntur. Summocaule filiquas emittit amygda-lis fimiles: in quibus, cum dehifcunt, multa grana, exi-gua, rubra, acinis punicorum fimilia inueniuntur, & in

medio

m

J - ffM

n ■