Druckschrift 
Petri Andreae Matthioli senensis, serenissimi Principis Ferdinandi Auchiducis Austriae &c. Medici, commentarii secundo aucti, in libros sex Pedacii Dioscoridis Anazarbei de medica materia : adjectis quam plurimis Plantarum, & Animalium Imaginibus quae in priore Editione non habentur, eodem Authore
Entstehung
Seite
363
URN (Seite)
  
Einzelbild herunterladen
 

In Lib. tertium Diofcoridis. 5 63

lii iepinguntur. Nm prneterqum quod conietttird quadam dici pofjet, em a mdculit tUis albicdntibmfibi Lcuca=

canth<e nome n ddinuenijje, rddicis ctiam ipfius tum durttics,tum amdritudo,etfi forma cyperinas non <emuletur,con = Nomina.

fentire uidentur. Sed hoc potitts difputandi, qtum afferendigratia proponimus: cum adhuc mhil certinobis comper

tum fit. Leucdcdnth£ tiirespaucis perjirinxit Galenus lib.vi i. Jimplicium medicamentorum,fic inquiens. Leu- j eucacanthae

cdcdnchon, quidam autcm polygonaton, diij ifchiada nuncupant. Huius amara radix eji, ac proinde incidit, er cxtc uires ex Gat

cat in tertio ordine: in calfaciendo autem cxprimo ejl ordine . A&iholkolvSoc qu£ Grzcis, Alba fjtna Latuw ap-

pellatur: Itdlis, B iancd faina.

Tf x-yaKOivGx. TRAGACANTHA. CAP. XX.

Tragacanthae radixlata, & Iignofa fummo cefpitenititur: unde furculos humileS', fo~buttos, Jadfsime fundit: in quibus niinuta folia, multa,nonnunquam tenuia exoriuntur-'quas fub (e/pinasalbas, re&as ,& firmas occulunt. Eftetiamnum tragacantha Iacryma,qua» uulnerata radicemanans,concreuit.Praeftatpe!lucens,gracilis, Ixuis,fyncera, &fubdulcis. Cutis fpiracula,ut gummi, obftruit. Huius increbuit ufus ad oculorum medicamenta,ad tufsim, exafperatas fauces, retufasuoces,caeterasque deftillationes,cum melle in delinftu: fubdita quoque lingu® liquefcit. In palfo madefada,drachm$ponderebibitur,contra renum dolorem,& uefic$ rofiones,miftocornu ccrui ufto,

& eloto, aut fcifsi aluminis momento.

T RACACANTHAE pUntam,k qua effigicm,quam hic cxhtbemus,dcprompfimus,iampridem ad nos mifit Tragac»nth«quidam rei herbarix JludioJus, qui iUam attulerat ex Apulia Gargano monte. 'E.a certe eft, qu£ nuUis prorfus notis con ino *«t Dtofcortdis hijlorta diffentidt, ut ex eius pitlura omnibus liquido conjlare potejl. C£terum lacryma e uulnerata4° radtce mandns, quam feplafiarij uulgo uocant Gommd draganti, pafitm tn offtctnis concretauifitur, e Cretd, Afid,er Gr^cia adue(ia. Atnon modo h£c (ut Diofcorides inquit) c uulnerata prius radice manat; fed etiam fponte ( utTheophrdflus ejl author) ab ea fcifio in latere cortice dtfitllat. Sed hdnc, qua utimur, Monachi iUi reuerendi, qui Monachoruin Mefucm commentarios ediderunt, ueram effe Tragacdnth^ Idcrymam ncgant, quod legitimd lingu£ fubditdfdci- errltum •le, Diofcoridis teftimomo, coUiquefcdt: h£c tiero nunqudm, cum lingu£fuppofitd adeo lcntd, tendxfy euddat, dd-vttRdfthua,utnulloftrc tcmporistrattudtffoiuthquartq; pofitt. Quaqutdeminreij(pdce eorum dixerim)totoccelo aberrdnt, ut qui Diofcoridisfententiam perperam acceperint. Siquidem Diofcorides non de fold lacryma lin=gu£ fubditd ,fcd in cclegmate ctm melle conformatd, illudfieri fcribit, cum inquit. Vfus eius ad oculorim medicd=mentd, dd tuffes, exafperatasfauces, retufas uoces, c£terasq; deJliUationes, cummelle iti delinttu: liquefcitq- fu*biefta ltngu£. h£c Diofcorides . Ex quibus palam eft uoluijfe Diofcoridem Trdgdcdnthx lacrymdm non foldm, er5 0 perfe tantum ,fcd in eclegmate cum mefle paratam lingu£ effe fubijciendam, ut cldrtftmorum medicorum tnjiitu-tione fiert adfolet cum bechicis catapotijs, er diatragdcdnth£ trochifcis ,quibus ipfd commifcetur. Quippe cumeportedt medicdinentd, quibusaf\>erddrterid,pulmo ,ac pettus uniuerfum expurgari debent,qudddin temporisdiuturnitdte ore retenta, uel lingu£ fubditafenjim,leniterq; liquefcere, ut commode in trdchedmpercolentur dr*teridm ,uoluit hicDiofcortdes eclegmdtis ufum rettdmethodo defcribere. Ndm fi huiufmodi medicdmentd de«uordrentur,mhilprorfus proficercnt ,cumita noninpettus V pulmones defvrantur ,fed in uentriculum. Huicer dlid dccedit ratio, quod fi intellexiffct Diofcortdes Idcrymam per fe tantum lingu£ fubmittenddm, fubiunxiffetquidem, ut fui moris eft, quibtts in morbis id fdttitandum effet. qudndoquidem pldne dbfurdum uidcretur fcribere,quod dliquodgummi lingu£ fubijcidtur, pduldtirnq; liquefcere cogdtur, dc deinde filentio inuoluere, quibus in mor*bis idfaciendum . Hw itdque rdtionibus non modo rette,meo quidem iudicio, inteUigipoteJi uoluiffe Dtofcoridem,ec-Icgmd, qtiod Trdgdcdtith£ Idcrymdm exceperit, lingu£ fubijciendum effe ,non ipfdm tdntum ldcrymam-,fcd e-tidm Monachos in hoc, ut dltisfape, deccptos effe. Tragacanth£ uires fcriptds reliquit Gdlenus libro v x 11.

H 2 Jimplkiwn