Druckschrift 
Petri Andreae Matthioli senensis, serenissimi Principis Ferdinandi Auchiducis Austriae &c. Medici, commentarii secundo aucti, in libros sex Pedacii Dioscoridis Anazarbei de medica materia : adjectis quam plurimis Plantarum, & Animalium Imaginibus quae in priore Editione non habentur, eodem Authore
Entstehung
Seite
58
URN (Seite)
  
Einzelbild herunterladen
 

<■8 And.Matthioli Comm.

Laurini con- L a v r i n i conficiendi rationcm alitcr k Mc fue inflitutm legimm ,fed tamen db hdc pdrum recedentcm.{ideratio. Jdeocj; quod id pdrum, uel nihil refirat, rcm ipfam filentio pr£tcreundam duximtts: pr.ffertimq; qucd noti me Utet,Laurinum , cum ejl ufm in officinis, a fcplafiurijs nequd<]uamfcri,fei ah aliis confvclum emi, qui letta magna lauriLaurini uires baccdrum qudnluate ipfum eliciendi artem exercent. Mefucs pr<eter facultates a Diofccride traditasjd fumme lau*ex Mefue. ddiut er ad wcinerk dolores, c T ad hcmicraniam,qu£ frigidis contrahitur fuccis. Q uin V ad uentriculi dolores,co=-U, uulu£, er liems efftcax cjfc tradidit.

Tyjvmj iAaUoV. LENTISCINVM OLEVM. CAP. XXXIX.

Similis Lentifcini ratio. Nam e maturofruftu temperatur, faclis prius fpiflamentis, ut inlaunnodiximus. Hoc fcabiem iumentorum,canumque fanat:utilifsimum pefsis ,acopis, & !e- 10prarum medicamentis-.fudores cohibet. Necfccus Terebinthinum fieri folet: quodf refrigerat,& aftringit.

Lentifcini p* Lentiscinvm plunbw; in locis Uetruri£ conficitur ,fedpr£fertimin dgronoflro Senenfi,llua,&-randi ratio,&r Giiio Tyrrheni infulis, non longe a continenti noflrd difiantibus. Yit autem ab incolis hoc modo. Rdcemofdt lentUuires. j~ cl y^ccM dffumunt, er a putammtbiM cunttif expurgant, pcrmittuntq j aliquot diebm fimul flaccefcerc: deinde mct^

gnum in ahcnum collocant, dffufa aqua: er igni tandiufvrucnt, doncc bacc£ dehifcant: demum cm extrahunt, erfaccisincludunt, praloa-Jubqciunt, expreffumq- affcruant oleum. Quod er quibufddm Adriaticiinfulishdc fimilUter ratione confici audio, abfque alterm cuiusuic olei adminiculo: fiquidem fruttut is per fe olei fdtis emittit. Incol£( ut cxperimento comprobatum affirmant) ad acuendam oculorum aciem, caliginesq; dclcndas, illud cibis commi- 10fccnt. At ego eo fepius ufus fum magno fane luuamento in dyfentericis ,non quidem potu cxhibito ,fcd clyfleribusitifufo. Lentifcinumfummis laudibm cxtulit Galcnuslib.v. decompof medic. fecundum locos,adgingiuarum, er linTerebinthtni gu£ infldmmdtioncs ,fioseo coUuatur. Quod autemflt cfi-uttibus tcrebinthi, quos lAauritani grand uirida nun*confideratio, cupant,nonfitinltdhd, neq; ddnos(quodequidemfcum)dliundc conuehitur: proindenon uenit in ufum. H oc tamen& uires. (utMcfues inquit) uulncra confohdat. Medetur item conuulfis, opiflhotonicis, neruorumq; duritijs, er crcberrimecdtaplafmatis admifcetur.

11« his uerbit mendumfubcffe putdmm, ut etiam dottiflime adnotauit Manardm Terrarienfis lib.v 111 .cpifi. pri=ma. Alias fiquidcm fibi ipfi rcpugnajfet Dtofcoridcs, citm fcripfcrit in Tercbintln mentione cius fruttus excalface*rc; hic uero dicatur, oleo cx eifdem parato ineffe refr-igerandifacultatem. H uic deprauat£ lcttioni illud quoi re=fragatur,quod fiint nobis Gr£ci Diofcoridis codices,m quibus uerba illd de Terebinthini olei facultatibus non legun- 5 0tur ,fedde eius tantum conficicndi ratione mentio habctur.

MatSlXWoV tAottOV . MASTICHINVM OLEVM. CAP. XL.

Mastichinvm etrita fitmafticbe. Quodcontra omniauulucE mala efficax eft: medio-criter calfacit,aftringit, & emollit. Aduerfus prominentes ftomachi duritias,cceliacorum ,dyfen-tericorumquecruciatusutik:faciem emaculat, & colorem nitidum facit. optimum in Chio infulacomponitur.

Mastichini parandirationem,fanequampauckDiofcoridesperflrinxit. quippe e tritd tantum MaflichcSeplafiarioru feri tradidtt,nulla alia cxplicdta conficicndi ratione. Seplafiarij autem nonnulii prorfus obliti ,fcripfiffe Mefuem 40lapfus. in bdlneo calentis dqux Mafticlnnum confici debere, communi oleo, albo uino permifto: maftichcn admifcent,Qr £rcouafe carbonwn igm ddmouent, ibiq; tanto tcmpore cfferucfccre finunt, quoad uinum prorfus exiiiat, dc inde ufui af-ferudnt. At ipfe uitreis organis e purifiimo tantim maftiche illudfepius confrci.

Mufcvauvfltfflf. V N G,V ENTORVM COMPOSlTIO. CAP. XLI.

De ratione vnguentorum confequetertraftandum exiftimauimus:quandoquidem eainno-nullis corporum uitijs,aut inedicamentis mifta,aut corporis perfufa, aut naribus obiefta, plurimumprofunt.inquorumprobationibusconfulere naresoportet,an eaoleant,ex quibus temperantur.Optimum huiufcemodi iudicium . quod tamen in quibufdam plane obferuari non poteft, propterea, qu.Tadmifcentur,odorecxteris prasualentia: ut in amaracino, & crocino, telino, &plerifq; alijs, ^ oqus crebra circa hsec meditatione experiri conueniet.

Po$lt/ov. ROSACEVM. CAP. XLII.

Rosacevm fic fit, Iunci odorati quinque libras & beflem tundito, & fubaftas aqua in vigin-tioleilibris ,&quincuncefubindemouendo,coquito: dumquepercolaueris,in oleilibras uiginti,&quincuncem,adijcitorofas non madefaftas numero mille,& manibus melle perunftis identidemmoueto,interdiupremens,finitonoftetotamacerari,pofteaexprimito:& ubi recrementum pef-fumierit,mutatouafe,incraterem melleilIitumrecondito.C$terumrofas,qu.Tantea preftse fue-runt, in labellum demittito, & affufis ofto libris & quadrante fpiffati olei, iterum premito, eritquefecundarium oleum. Quod fitertias ufque,quartasueperfufiones infundensexprimereuoles,fe-

cundarium