20

And. MatthioliComm.

ACORVH FALSVM.

Brsfauoli er-ror.

munere funttd cfl: k cjttd quantum turn cjiuHtalibus, tum facultd=tibus reccdat, cx Diofcoridc p.dct. quundoquidcm paluflris h<ccncc candians, ncc guflu fit acris ,nccul!o prorfu commcndcturodore. A t qudnuis hctc tcmpcfldtc k pcritisvei herbctrU mcdicisnon pctrum improbcntur ij, qui non in hctc tctntion flirpe,fcd ctictmin ctlijs quhn plurimis dcjiccre, cion iameti ipfi probdtifimos du?ftorcs nufquam lcgcnnt, potius cxcufdiidifnnt,qudm quiddmfbr*tdffc cctdtis noflrce fcriptorcs, tdtn Gr£c£, quctm Ldtincc lingu£pcritif-imt; quibtts resfolc cldriorcs propofit£ funt, quiq• in fim~plicium mcdicdmentorum cognitionc c£tcrisprccJldntioreshdbe=n uolunt, er ij longius nihilominus (ut drbitror ) dbcrrant,quamc£tcri. E* quorum numcro efl Brdfduolus Ferrdricnfis, uir fancdcdrin.i, cr fdmd cldrifiimus: qui dum innumcrd fimplicid mcdt'=?cdmentd dcclardre, cxphcdrc, er pdiam fdccrc in fuo fimplicimncxdmine fludium impendit, etfl td in plurimis dffecutus fucrit; inhoc tdmen, dlijscj; nonnuliis (ut fuis locis in hts noflris commentd-rijs oflcndemus) m tdnto iUuflrium duftorum luminc mihi m.tgisc£cutirc uidctur, quam qtti dntc ipfum in tencbris errduerunt. Iscnun conflantcr djferit, Acorum d Dtofcoridc dcfcriptum aliudnon effe, qu.tm eam acerrimam, er cdoratam rddiccm, qudin of=jicui£ Mauritanos fccut£ Galangdm uocdnt. ddco xt malueritciiL eoniceno crrare,tantumfutt pr£ceptori fuo addtttt<s,quam cumMandrdo bcne fcntire. Sed qudntum cius opinio <t ueritdtc, qudtt=tumcj; db A cori hifloria recejfcrit, pcrquam fdcile probdri potefl.Qjtippe galangam jiltd iridis profvrre apud Syriosnullo nobis tc=flimonto confldt: ucrim quid cum cypero adeo conuenit, ut K fyUucflris Galanga nonnullis dicatur; idco non db re crcdcndum fuerit,gdldngdm potius cyperi, quam ividis folio prouenirc . Pr<f=tered qucd gdldngd radices hdbcdt iridis,ncc mihi quidcmui-detur, nec uUum id dfjirmdre cxiflimo. ncquc illud ctiam ui-dcre pofftm,quod cjsdcm dliqtid expdrtefubalbtcent, ut de Acori radicibusfcribit Diofcorides: quin potius tamintus, qtiam cxtrd non obfcurc ruflfcunt. Quod dutemguflu fint dcri, dtq; morddci, qui neget, nuUus efl. S ed noti td=mcn ob id dicendum erit, gdlditgam cffe Acorm, dlijs non concurrcntibus notis: pnefertim citm Diofcoridk tcflimo=Fuchfij error. uio Acorum effe debeat dcre, non autem dccrrimum, ltcc gdlditg£ modo Itngudin adurens. Brdftuolum fecutiu eftTuchjius medtcus cldrifiimus. is, cim fibi mmis pttmtU uidcrentttr priorisgalange radiccs, quam ut A cori radicesrefirrent, atque proptered Brdftuoli fententiam 11011 probdnddm duceret, tn fuis deflirpibus ccmmcntdrijs, dltcrdntcrdfiiorcmgdlangdm, qu£ idmpridem in Itdlidinfcrtur, Acorum cffc contendit. Ycrian fi dninidducrtatur, quod cdnon fit iridijimilis, multoq• magis rufrfcdt, quam quod h£c diftio v sroAtvKovf dcfignet, qti£ dlbicdntcs, er non rusbentes denotdt, facilc palam flct, qucd una cunt Brdftuolo ipfe quoque dberraucrit. Sed pr£ter h£c ijs etumrcfrd-gitur Gdlenuslib.vi ~dc fimp. mcd.fdcult. quoddfferat Acorirddiccmguflui nonmodo dcrcm cjjc,fedetiamftibd-m.trdin: qtt£ tamen modica dnidritudo ncquc in hdc, ncque in tUd rcperitur galdnga: etfi inualtdis quibufddin drgu=mcntis fuo ultimo examine contendat Brdfauolus, quod galdiigd pr£ter dcerrimam facultdtem ctiam fit dindrd. fcduereor, nc is tunc bile pcrfufus fudm degufldueritgalangam. Comprobdtur pr£tcred dliud cjfe Acorum,ZT dliud cf-fe gdldiigdm Serapionis teflunonio: qui, cimfciret nonparum difcriminis tntcr hdi rddtces ejfe ,dcijs fcorfum egitper proprid cdpita, utpote de rcbusgcnere 0~fdcultdte diuerfis. Hoc tdem probdtur ex Attuarij etiam monumen=tis. flquidem is tn compcfitione durc£ Alexandriit£ er Acorum, crgalangam imponit, quemadmodum er N icoldtisMyrepjicus, tanqudin interfegcnere diuerft. Hw itaque tum rationtbus, tum duiiontdtibus dddutius, d Braftuolo,CTFuchfio diuerfus cffe cogor . N cc equidcm inteUexertm unquam, quomodo fdttum fit, quodgalanga maior, qu£ kmtnorc tiongenere, crfacultdte ,fed tantim/pcciediffert, citm primum huc e Syria ddueftd ejl, in Acorumfe com=mutduerit. fed qui h£c inteUigunt, dijudicent. Cxtcritm, ut dicdin qttid hdc in rc fcntio, credidcrim ego unk cumlAdnardo Yerrdrienfi, dlijsq; nonnullis huius £tatis in fimplicium medicdmentorumfacultdte dottifiimis uiris, id om-nitio legitimum cffe Acorum, quod 11011 modo fcpldJU ,fed omnes in uniuerfumfdlso Cdlamum odordtum uocdiit. Si=quidem radiccs primim irtdi perjimiles funt, gcnicuhs dtflintt£, reflcx£ ,fubalbid£, dcrcs, odore pr^flantes, c r( ut inquit Gdlentts) ctidin ftbamdr£. mfupcr er folid, qtt£ intcgrd dd nos unk cum rddicibus(ut h£c pitturd de=monflrdt) c Confldntinopcli alldta funt, id dpcrtius dffirmdnt: funt cnim ftrmc iridis. A d h£c ut Aeniponti ( Germa-tu Ifpruch dtcunt) retulit mthi cldrifimtm mcdtcus Ioanncs Meruld, qtit pluribtts annis degit apud L ttttdnos, quodpdfiim cdldmum dromdticum uocdnt, frcquenttfimum in Lititdiiia, cr circd Taftdrorum fincs, ndfcitur: fvlijs indi<emulis: flore etiam fimili, colorc rofco purpurafcente,nulla ex partc uario: cdulc iridis longiorcgrdcihorcq■;, k quotdmen tiullus exoritur cdUmus: uocdturq; db incolis fuo tdiomatc Tdttarfchi zclij, id cfl, herba Tartdrica, quodfor*tdffe k uicinis Tdrtdris in Litudniam primumfuerit dllatd. Idcoq; Pltn.to mcmori£ rette prcditum cfl lib. x x v. cdp.xiii .optimum id ejfe Acorum,quod ex P onto dduehitur. P ontus cnim his Tdrtdrtsf re umgiiv.r,qKi ultrd L itaania

inhdbftdnt,

Acovum le-gitimum.