Druckschrift 
Petri Andreae Matthioli Medici Caesarei et Ferdinandi Archiducis Austriae, opera quae extant omnia
Entstehung
Seite
191
URN (Seite)
  
Einzelbild herunterladen
 

In lib. primum Diofcoridis. 191

IV. TAMARINDI. V. CUCIOPHERA.

rapio ) a qaibufdamplantif, qu&folmlongis, Acunimatifcfcfalignisfmilibus virent: licet a nonnullis exiflimcntur Tawa-rindifrtUius agrefhumpalmarum. Sed equidem malim adfiipulariSerafioni, quam illit,prafertim ciim non confiet e ve-teribus, qui de Tamarindisquicquam memoriaprodtderit.Ex iis, qm ad nostmportanttir, nulli, vel pauci admodum inte-grireperiuntur: nam pleruntycohtriti, & in tfyijjam quandam compacli deferuntur, quam fi difieceris flavos nucleosinvenies, variasformasreferentes. Prafiant, quiin obfcuro rttbefcunt, molles, recentefy, & qui nervofis quibufdam villis4- c fractiinveniuntur. Adnlteratitur ab impo(loribusprunis,feddeprebendtturfraustumcolore, tum etiamgufiu: quippenec

admodum funt acid;,nec tam faturato coiore nigricant.Rejrigerant ac deficcant (ut fcrtbit Mefues)ordinefecundo,tam- r J arT1 ^'etfi Averroi tertio defcrtbantur. Alvum ctent, quapropter pott bilemfactlefolvunt: item &praajfatos humores leniunt, yircj.&infaniam &furoremmulcent. Dantur obfituclis, aqna intercute affecits, arquatv, & lienofisutiliter. Faciunt & adfcabiem, lepras,vittligines,&liebenas: qttin&contra omnes cutaneas exulcerationes, qux afanguinepraajfato enierfere.Ojfciunttamenfrigidum vcntriculumbabentibus,fednoxatoilitur, admifiisuiact, mafiicbe, cafita, aut lndicanardo.

Aegre munus obeunt fttum. fed roborantur,fi admifio caprtnofero, autfumaria,aut lupi faliclarii fucco btbantur:tn fum-tnapalmarum vana,ac diverfafuutgenera. Ouare curiofum remittemusad Tbeophrafium locofuperius cttato, & adPlintum I1b.t3.cap.4 ub1 dehislatifiimefcnpfit. Atquinon ob idfcriberepraterrmttam, quod eft etiamnum Tbeophrafio Cucio-planta KwaefiofwappeUata, Itb. 4. cap. 2. deplantarum bifioria,palmam caudice&foliis reprafentans. Verum a Palma Pj iei25° differt, quod b<tc individuafimplexcfo affurgat, illa vero quum aliquatenus increverit, fcindatur, & bifidafiat, iterum^ ejusVru-horum utrumq 3 pari modo dividatur, & fubinde virgas breves, & multas proferat, corticeficutipalmaadutenfiltum ne- &us con-xus utili.Truttum peculiarem parit: magmtudine&figura, & fuccofingularem.Quippemagmttidtnefere, qua manum ^eratio.impleat,rotundum,coloreflavica)item, fucco dulcem,&origratifiimum, rton racematim ctngefium, ut Palma ,fedperfingula difcretum, nucleomagno, vebementerduro, exquo annulos detornantur, quibus in verficoloribus firagulariisvinculisutuntur. Materies a. palmaplurimum dtfiat : alteraenim raracorpore, &nervofa,& viridis : altera fiifla,gravis, carnoftfo, & cafa cnjpa admodum, aty, dura. Perfm quidern majorem in modttm eam praferunt ad lectorumpedes conficiendos.Hac ex Tbeophraflo tranfcripfimus, quod I mcplantapalmarumgeneriafcrtbatur. Hujufcearborispo~ma(utputo) mifit admeConfiantinopoliGulielmus Quaccelbenus FlanderMedicusinfignis: fedrevera tunc temporis,cujus arboris effentfi-u£tiu, conjectare non poteram. Verum cum pofihac illuflrandis augendis^ commentariis htfce noflris6° operam navarem, legeremcfc apud Theopbrafium, de Cucwpberifiuttu, ac de admtrabili nuclei ipfius duritia, tllico tncli-navit animushac porna, c/ux nuces appellabat Quaccelbenus, legitimos Cuciopberi effe frucius, chn omnibus fuistiotis defcriptioni correfpondeant.Sunt enim ea magnitudine, qua manum implerepofitnt, ori^gratifiima, &fuavi qua-dam dulcedinepradita, colore jlavicantia,perindeacCydontamala,a quibusetiamparumfaciedifiant :glabratamenfunt, & carnefibrofa. Os mternum habentjuglandis tnagnitudine,quadrilateriferefigura, ima tamenparte lato, &fu-frema in acutum definente, coler illi exterius, qualis injuglandium, avellanarumve, aut Pinea nucis putammibus vifi-tur : putamine altero obduclum grandiori, haud fragili,fed duro, villis quibufdam valido compaciufefe Uringenti-lus,coloreexrufo nigricante. Ofitsfttbfiantia tntertor, ut colore marmor imtatur, ita etiam duritie excedit, incujus centro cavitas efl, in qua fjlvefiris aveUana una cum putamine recondi facile poffet: verirn nullo tntus nu-clto, fed inat/is & vacua. Nt/s tantum fructum vidimus: quo fit ut planta imaginm hic ofiendere nequeatr.us. ,

Gtierum