L I B R I P R I M I
r
/rt/fmcuidelieet
C.
trJtinmtoru patioilumfeu n)u-vabiliudiftere-tiae infpecie:. nonfo-liVm corporishama-ni, fed& reruomnifiquatu-or numero e-lcmen-ta, nccplura,nec pauciora oriucur rquoruduo
rrgnit i huiusdifferentiaefeu totiusnatura fum-mitur &
Superio-ra,(quefua in-nata le-uitatcac rari-^tate furfum fe-runrur)uidtli-cet
H
Caufs^
{
Matsria, Siclgnis elementum aerium efLForma.Sic Ignis calidu» & ficcus dh
:nempefinefeu officio.Sicigni» prxftatiuuamenmra,ut 5 sJuulut'.
, , „ t PtrmUtt4
r Submu,Purtu.
Qialitale.Sic igni» eft <; Stmplex,Tenuis.
lcla
^yfci-dentib. .uideii- *c«
CurM,ut oculorurn obtutura effugiat.
r Vuflo rarior.
Quatititte.Sic ignis aere eft <j Tnplo mobilior,
C iAiadruplo acutior»
Liow .Sicignis ^
t£uadruplo i' Ex elementi s fumraum eft.
qui eft a-nima 8c fpiri-tus, calidus 8chumidus (ah)natura frigidutradunt) tenu-is, inai iimilis:locu fub ignecontinens.Hu-ius clTc in generatis iuuat rarificando, alleuado &fubtilundo. Hic enimuitalis eft , 8cper cunifta re-rum meabilis,cuius ui fufpenfa cti quarto a-quarum elemeto, oicdio Ipa-tio terra tenetur. Eftquideaer aqua du-plo acutior,triplo rarior,quadruplo mobi-lior. Cxteriimhutus partesI feu rcgionesI tres funt interj fe difsimiles:uidelicet
r Suprema, quz igni eft ui-cina & cotigua,tranquil-la, ab igne &ftcllis cali-da,pura, rara&Iucida,ad motum ignis(unde&magis calefit)circumdu-ftanbi nec uenti,nec pluuia. Ad hancparte uirtu-te Solis & alioriim aftroru & terra calida: 6c ficcx ^exhalationes per mcdiaaeris regionem feruntur.Hinc ignea multa& fiammea gcnerantur,qua:ua-rias ardentiu formas re-feiunt,quarura alia
Locumttnet i Lnn.it orbe.
"iHator: ut funt Coraera:, quasnoftri crinitas.horretcs crine fa»-guineo 3 & comarum modo in uertice hifpidas,uocant. Diu du-rant,ita utbreuifsimum q»o cernerentur fpacium , leptem die-rum annotatum fit,longifsimum ltero oiftoginta. Mouentucautem alij errantium modo, aiij immobiles hiKrent. Omnes fie-re fub ipfo Septentrione, aliqua eius parte non certa, fed maxi-in c u nd;da,qu.E laftei circuii nomen accepit. Ariftotcles tra-dit & iimui plures cerni.Ventos autem ab ijs gtaues.item xRut,morbos, magnascjuc calamitatcs fignificari. Fiunt 8i hybernismenlibus, &in Auftrmo polo, fed ibi citra ullum iubar. Spar-gunrur aliquando & errantibus ftellis ca:teris ijue crines. SedCometa nunquam in occafura parte coeiieft, terrificummag^aex parte fydus,ac non leuiter piatura.
Flammx.
Aiinor: Suntcxtera: arrietes figur/v, qconfumptamatcria :riter euanel- fcunt:ut
r,r, 5 ! '
S(
s s
Capr*.
Trabes.
Candel*.
Lancex.
Pyramidif,
Virgul#.
SantilU.
Counmx.
StelU decidus.
Uiattu.
Voragmei.
Lumma,
Calons d ucrfi.
1
J
Quf noftu npptrcnt.
Terrawrtfumi ,uapo-res feuexhalationescalid.v& licce,qus:circufufoum ua-pore, &irigoreccndu-fa: reti-
-I
Media, qua 3 regionei-gnis eft femota,nec terriproxima, frigida, tcne-brofa, ac dxmonum fiueaerearutn poteftatum habitatio caliginofa. Hxccum longius & fupremaregione abiit, plurimumalget, ut tx circumftantefrigoreres »ult<e hocinloco fiftancur, cogantur,fabricentur,atque demic^ nentur.tanturin ipfamterram: ) lnde fit& id in frigidis rcgioni- j autbus Ionge frequentius.
Nam in calidis, fol adu-rens multaconfumit at-quedifsipat. Quam adrem magnas nubas cogiuidemus, quxnobis cce-leftia tanquam alio tegumento obfcurant. Ethecucl excitantur ex
7i'«//TO,nempc cum ficcam erhalationem uapor,uir~tute iulis d iiudiam aeris regione elatus,circundar,&: i» nube inlf ilfatur. Hinu» frigus, dpm cxhalatioinciufa len.it, lecontralut,furtificat,con tralateratiubis imfie!litir,u:flammarur, & exitu non muenicns,uiole.crnuie rumpir. Mixime aut dum hanc nubcalia fnperi»r coprimir,& infetior fortius refiftit. tucenim cxhaano nondu inflammata nubefcindit, Scin ex.cu e: uehcmeutia motus incenditur. Huncfo-incenfioncm Corufcationcm apautem fimul fiant, au£ Corulcatioexhalatio non in mibe,fcd cxcundo inflammaur) prius tamcnignem quam ibnumperci-pimuSjtfopter uifus fubtiiitatem.
E ^ I 11« Voi rru,Ocbancircufu ! P e " anau '* Licetauten U bi > poft lomm(fi cxhalat
Fulmt", qaod nonnunquam exhalatiofiilphureaue-nen< fa dicitur, uiolenter enube depulfa,impctu fuopenetratiua & fubtjlitate arbores fcindens,ani-mala interficiens, 8c mctaila & ca:tera rcfiftentia d»maicns atque confumens . Qu-e fi grofsiorfuerir,refftentia corpora adurit, conglobattor uer<>di£.*fipat.
: fantcrafsiacdenfi uapores jhumidiactelpentcs : ita |utfrigore a- j[_!iacogantur
Mintts : ut funtNubes,q dilTo-luta: pluuias fudunt,6ccasaut
rmiJ?iorcs:cu gutt« frequen-tes fi
1
LInfima, Vidc (Tgaum TX
L 1
Magu: ut lutcoucreri ticglaciati hu-mores, quiconcrefcuntintcrdum in Iregionibus j
\jnferim. Videinferius fignum E.
fenfim decidunt, quaaImbres dicuntur.Vebementiores, 8c rnaiores iin-petus: & Nnnbi appellan-tur.
Caltdis , per diuerfa tempora: trteft Grando,qus excofiglaciato in-.bre gignitur,&interdii}fivpius quam noftu cadit, ce-Ierius quim Nixrefoluitur.
Frignlii,pcr hyeme:ut cftNixtgi-gnitur quoqucex conglacia-to imbre.
D. Infrn*