lis criſti ⁊ belial iudicialit̓ co aͣ ſalomone iudice. a ſede diui na dato agitata ſuper ſpolio ⁊ iſglencia. pea eſitē xxm ī. viſpa no. ꝯmiſſū ſingularē practica cō tinens incipit feliciter Pie ſis xxūbi delibꝰ atqꝫ or thodoxe ſcē ma tris eccl̓ie fidei cultoribus. hoc breue cōpendiū in pecturis. Preſbiter iacobus de thera no. archidiaconꝰ auer ſanus. et canonicus aprutinen ſis et in iure candicō padue diſ cipuloꝝ minimꝰ ſub vr̄arū oro num recōmendacōne aīarum. ⁊ corpoꝝ. In eo ſalutē. qui morti ficat. ⁊ viuificat deducit ad infe ros. et reducit. Adaperiat dn̄s cor veſtrū in lege ſua. et in pre ceptis ſuis. et faciat pacē. Ex audiat orōnes vr̄as. et reconſi liet̉ vobis. nec vos deſerat in tē pore malo. quia de magnis pe riculis ab eo liberati ſumꝰ. Ipſi magnifice grās agamꝰ. utpote qui adu̓ſꝰ ſathanam tenebrarū atqꝫ infernorū regē pro nobis liberandis accinctꝰ pon̄cia potē ter dimicauit q̄ vniu̓ſū mūdum ſuis fraudibꝰ ⁊ verſucijs ꝑdux it ⁊ ducebat ad locum regnāte dn̄o nrō Ihū xpō cuius ſangwi. ne redēpti ſumꝰ. ꝑ infinita ſecu LII la ſeculoꝝ. Amen Oſtꝙͣ ꝑ ſtīe lignum duplicem mortis ha buimꝰ dampnacōꝫ qͣ amariſſimo morſu. ī ꝓfundū laci. de ꝓgenie ī ꝓge niem aīas dire depaſte̓t. neceſ ſe e̓at qd̓ eciā mors illa ꝑ lignū morte ꝑiret qd̓ cōpendioſe tem poris diluuij ſb̓ figura pōt oſtē di qͦ omnem carnem aqͣ necan do abſorbuit pret̓ noe. ⁊ famili am ſuā qͦs in archa lignea pre dicta aq̄ indēpnes ſaluauit. Et ſicut ꝑ aꝙͣ. oīs caro mortis tem palis recepit det̓mentū. ſic eci am ꝑ aꝙͣ ncc̄ē erat. ut oīs caro vite et̓ne reciꝑet remedium qd̓ figuratīe pōt oſtendi de iſraheli tico ppl̓o. ad terram ꝓmiſſiōis iter hn̄te q̄ ꝑ medium maris ru bri aqꝝ illeſꝰ habuit viā nichl̓ aliud ſignificās. n̓ nr̄e r̄genera cionis ſacri baptiſmatis aquā Quia ſicut ppl̓s ille terram pro miſſionis īgredi non poterat. n̓ pͥmo ꝑ medium maris rubri tnͣ ſiſſꝫ aqꝝ. Sic̄ ppl̓s xp̄ianꝰ ꝑa diſum eius terram ꝓmiſſionis intrare non poterat. nͨ pͥmo tran ſeat per mediū regeneracionis baptiſmaliū vndarū qd̓ nobis oſtenſū fuit ꝑ noſtrū redempto rem. et dei patris vnigenitū in terris naſtentē. morientē. et a mortuis reſurgentem Iuxta qd̓ 13 S2x AIBI IGTIAI DIISSE DOXI iam fuea̓t ꝓmiſſum elcō abrahe prīarche cui d̓s ait. per memet ipſū iuraui qꝛ magnam rem feci ſti et nō peꝑciſti vnico filio tuo yſaac ꝓpter me. qͣſi velit dicere ⁊ ego aliā rem tibi faciā maiorē qͥa nō parca vnico filio meo ih̓u ꝓpter te ⁊ ſemē tuū. in quo oēs gentes in maledictione dāpna te recipiāt bn̄dictionē. de quo ſe mine in extremis poſitus iacob iude filio ſuo ſic cecinit dicens. Non auferetur ſceptrū de iuda nec dux de femoe̓ eius donec ve mat qui mittendus eſt. et ipſe erit expectacio genciū ideſt bn̄ dictio. et quē expectabunt gen tes venturum humana ⁊ hebrea pelle ideſt carne veſtitū ſicut de medio ignis deus ineffabiliter fuit moyſi locutus Prophetam ſuſcitabo eis d̓ medio fratrū ſuo rū ſimilē tui ⁊ ponā verba mea in ore eius loquet̉qꝫ ad eos om nia que precepero illi. Et hoc e rit ſignū ꝓphēte illius qd̓ in no mine domini ꝓpheta ille predix erit et nō euenerit. huic dn̄s nō locutus eſt. Et quomodo dn̄s de medio fratrū ſuorum ſuſcitabit illū audi yſaiam. Ecce virgo cō cipiet et pariet filiū et vocabit̉ emanuel Et quomodo concipiet ⁊ pariet illū virgo. Dic ꝙ ſicut virga florem. Audi eundē Egre diet virga d̓ radice yeſſe ⁊ flos de tadice eius aſcendet in quo e rit ſpiritus dnī ⁊ deum patrē ſu um vocabit. quod ī ſpiritu ille ci thariſta dauid predixit dicens Ipſe inuocabit me pater meus es tu. et ego primogenitū ponā illum excelſum pre regibꝫ terre Et quia ſancti prēs ſciētes has eis repromiſſiones eſſe factas. eorū miſerabilibus clamoribus degentes in inferno celos infeſ tabant dicentes. Obſecramꝰ te dn̄e mitte que miſſucꝰ es. vide afflictionē populi tui. ſicut locu tus es veni et libera nos Propl̓ qd̓ deus clamoribus eoꝝ feſſus pie in trinitate ſic fuit locutus. Quis ibit ex nobis. Ilico filius reſpondēs dixit. Pater ī capite libri ſcriptū eſt de me ut faciam volūtatem tuam. complaceat in hoc tibi dn̄e. Ait pr̄. Conplacet Tunc ait filiꝰ ſupradcis clamā tibꝫ de inferno ad patrē dicens Holocauſtū ꝓ pccō nō poſtulaſ tis. tūc dixi ecce venio Quo au dito ī leticia magna degētes in īferno alūt ad filiū. Dn̄s iudex nr̄ dn̄s legifer nr̄ dn̄s rex nr̄. tu venies ⁊ ſaluab̓ nos. Poſt hoc d̓s ait filio ſuo. Ergo fili accīge̓ gladio t ſuꝑ femur t potētiſſīe ꝓcede ⁊ regna Qui ꝓſpiciēs ad virginē quā pre oībꝫ elegea̓t et miſſo ad eam angelico nuncio. cuiꝰ v̓ba aure audiēdo credidit aure mox filiū dei credendo cōce pit Et vt tantū cōmerciū hoſti hūani gn̓is ꝓtinꝰ eēt celatum mox ioſeph viꝝ iuſtum nutu dei ante deſpōſata ꝙ ānūciata ſibi copulauit in ſponſū Et quia ut ait angelꝰ ad thobiaꝫ hij nāqꝫ qui cōiugiū ſuſcipiūt vt deū a ſe ⁊ ſua mente excludant ⁊ libi dini ẜuiant habet poteſtatē ſu per eos demoniū. ſꝫ qui ſancte ⁊ honeſte coniugiū obẜuant ab hijs fugat̉ demoniū et hec pōt eſſe racio quare demoniū nichil de īcarnacōne dnī ſcie̓ potuit il lum vero c̓dens filiū Ioſeph Et veniēte tꝑe quo p̄uerpea̓ paret̉ xpm peperit deū ⁊ hominē veꝝ quia ſicud ſine libidie vteꝝ v̓gi nis introiuit ſic ſine corrupcio ne ab eius thalaō foris. exiuit In mūdo creuit cū homībus cō uerſando et in qͦ ab eo ītēptacō nibus diabolus ſuꝑat̉ predixit Et venit iuxͣ ſignū moyſi datū qͦ predixit mortuis. ſurgite. et ī venit ſurgentes. cecis illuīamī et leꝓẜ mūdamī. mutis loqͥmī Infirmis qua̓mi et oēs cua̓ban tur Silis fuit moyſi ī. huānita te ⁊ legū dacōe ⁊ preceptorū. qͥ volens ī iudea a populo iudeoꝝ captꝰ a preſide pylato ex falſis c̓minibꝰ eū crucifigendum maī bus ⁊ pedibꝰ penetratis videli cet die xxv marcij fuit. dāpna tus in cruce qꝫ pendens. et he ly hely clamans ꝓ nobis. pccō ribus ſpm̄ emiſit et ſuū corpus mortuū ut iam ipſe predixerat in corpoe̓ terre reliquit ſepelien dum. ſicud euangl̓orum veritas plenius atteſtatur. et q̄ tēꝑali morte ſuꝑatus forcibus viribꝰ angelorū ⁊ archāgelorū celeſti um excerciciū victor. vexillum in manu tenēs. ⁊ ſicut potens ī prelio mox deſcēdit ad inferos eos que ad modū corone in ſua potēcia circūdedit Quorū īfer norum pricipes ſuaui eius voce clamādo admonuit dicēs Tol lite portas principes veſtras ⁊ eleuamini porte et̓nales quia ī troibit rex glorie. Ad quā vocē pricipes infernorū tremefacti rn̄derūt de īferis dicētes Quis ē iſte rex glorie Ait rex dn̄s for tis ⁊ potēs dn̄s potēs in prelio Vnde ip̄i prīcipes infernorū in vnum redacti inceperūt alias diſcute̓ quis eſſet iſte rex gloīe̓ ita fortis ⁊ potēs ⁊ mia̓bātur multū cū nūquam talis mortuꝰ deſcēdea̓t ad iuferos cū tantis viribus ⁊ potēcia decreuere por tas firmari et muros. et tͣres. meliꝰ. ſolito cuſtodiri. Que vi dens dn̄s Ih̓s ⁊ emiſſa ad deos prīcipes alia voce d̓cens. Tolli te ⁊cͣ. Et dicti pn̓cipes inferna les retuſātes dcas portas aꝑie̓ ſed pocius eas in melius firmā tes aīebat. Quis ē iſte rex glo rie. At dictus iheſus videns ſe a dictis prīcipibꝫ eludi tamꝙͣ du rus debellator ī medio ext̓minij et ī ipſos pͥncipes impetu facto dictas portas ereas ⁊ vectes fer reos eidem reſiſtentes vim vi re pellendo ꝯfregit. ⁊ in albo vexil lo cruce rubente ꝑ muros et tur ces precipitatis demonijs tāꝙͣ victor exultans capta preda dic tū infernū intrauit ⁊ quos ſuos cognouit fore captiuos exin fo ras potenter extraxit. quoſqꝫ in paradiſo d̓i honorifice collocauit necnō ⁊ lathanā omniū maloꝝ practicatorem vinculis ferreis ⁊ mortiferis in ꝓfundum laci ſub firma clauſura religauit. Et ab eunte dicto iheſu d̓ loco inferna li eumqꝫ ſequentibꝫ pͥmis parē tibus regibꝫ ⁊ ꝓphetis necnon et alijs qui in lege domini ābu lauerunt ⁊ in ea meditabantur die ac nocte pſallentibus et di centibus. adueniſti redemptor noſter Ibi gaudiū ſine triſticia ibi lux perhennis ibi voces mo dulancium organorum ibi lacri me iocundi amoris ibi odor ſua uitatis et cithara et pſalterium cū canticis nō defuerunt. dicen tes et cantātes. Confitemī dn̄o qm̄ bonus. qm̄ in ſeculū mīa eiꝰ Dicant nunc qui redēpti ſunt a domino quos redemit de mani inimici et de regionibꝫ cōgrega uit eos. quē pſalmum totū lege ſi vis Tunc adimpletū fuit ilia ꝓpheticum. Ad veſperum demo rabit̉ fletus ⁊ ad matutinum le ticia. quia captiuam duxit car tiuitatē et dedit dona hominibꝰ et ad reſumendū corpus quod celiquerat in corde terre tribꝫ di ebus et tribꝫ noctibꝫ ad hoc ut non detur ei videre corrupcionē quo corpore reſūpto et aduenie tibus demonijs ad videndū ea que dictus iheſus in iam dicto inferno fuerat oꝑatus et non re ꝑtis ibi pͥmis parētibꝫ patriar chis ac ꝓp̓hetis atqꝫ eis viden tibus ſathana eorum regem vī culis ferreis in profunda fouea abyſſali captiuatum. ipſa demo nia ꝑcucientia manus ad manꝰ ⁊ rugitus dātia ut leones ama riſſimis lacrimis flebāt in qͥbꝫ valde triſtabātur Vnde nō vali cia qcꝙͣ ꝓ eoꝝ remedio cogitae̓ moe̓ vniu̓ſitatis ſub ſigno preco nis demoīoꝝ oīm ꝯgregata mul titudinē ⁊ ſurgēte in medio illo cū aſtaroth ſic prudent̓ eſt locu tus. Frēs mei amabiles ⁊ predi ci modicū vires aſtucie ⁊ ſapīe noſtre valuer̄t ideo ceſſent meſ ticie noſtre ſꝫ ſicut ꝓuidi ⁊ ſag ces tātum de recuꝑacione iuriū noſtroꝝ ꝑditorū pertractemus Nos ſcimꝰ bene ꝙ deus omīpo tēs iuſtꝰ ē et apud ip̄m non eſt accepcō Si iuſticiā habuerimꝰ illico eandē ab eo conſequemur Nos ſumꝰ ſpoliati vt bene ſcio quia ben̄ ꝓbabimꝰ tā de poſſeſ ſione ꝙͣ violencia. Quibꝰ pro batis incōtinēti iudicial̓ ſeque tur reſtitucio Iura ſūt ſatis ſuꝑ hoc cla̓. de ꝓp̓etate ſil̓it̓ hēꝰ ad huc clariora et ideo ſuꝑ hoc ſit ſagax nr̄a ꝓuiſio Quibꝰ ab Aſ taroch dictis oīa demoīa quaſi euigilācia a t̓ſticia gaudia iuce perūt recuꝑare. Michi videtur ait aſtaroch ꝙ ad huc hab̓mꝰ nobiſcū viros q̄ iuris doctā hn̄t ꝑiciā qͦrū hēamus cōſiliū ⁊ ſecū dū nobis decta ꝑ ip̄os ita obſer uādo de iuribus nr̄is ꝑditis per agamus. ⁊ advocatis in eoꝝ pn̄ cia ꝑitis talit̓ eiſdē ipī dedere cō ſiliū Eſt nc̄cariū quod vniu̓ſali ter vnū cōſtituatis procuratore a̓t plures vel ſcinditos ꝓiudos et ſagaces q̄ noīe vtē vniu̓ſita tis age̓ ⁊ defende̓ valeāt ⁊ poſ ſint quia vniu̓ſitas ſiue collegi um ncc̄io ꝑ ꝓcua̓torē l̓ ſindicū age̓ habꝫ vt de Iuris calūpc in ꝑtractādum ⁊c Imꝑator et ix q iij Cum ſcimꝰ ⁊ viij q iij quia epī Et nō in ci d̓iudī lvi Qui bus dc̄is ⁊ ab oībus placito aīo receptis īcōtinēti dcā infernoꝝ vniu̓ſitas conſtituit ꝓcurēm vl̓ ſindicū belial iuriſꝑitū pn̄tē vo lētē ⁊ acceptātē ſub inſtrumēto publico in predcā cauſa dans q ei vniu̓ſitas predcā ſpecialē po teſtatē impetn̄di agēdi ⁊ defen dēdi cmīa ⁊ defectus obyciendi iurādiqꝫ de calūpnia et veritate ditenda et gnͣlit̓ ⁊cͣ ꝓmittētes ratū gͣtū et firmū tenere et habe̓ ⁊cͣ ut de ꝓcua̓tori c ī de offico d̓ legati corā dereſcriptis edocere de ꝓcua̓tore q̄ ad agendū li vi ⁊ eti non pōt in cle Qui ꝓcura tori. Infernalis hīta procuraci one moa̓ poſpoīta vniu̓ſorū do mi adiens cōſiſtoriū in qͦ xxiiij erāt c̓cūquaqꝫ ſemores ⁊ patar che in giro ſedētes milia miliū mīſtrabāt ei ⁊ deciēs cetena mi lia aſſiſtebāt ei corā quō voce ī trepida. et alta melliflue ſic ex titit locutus ltiſſime dn̄orū domīe ⁊ rex regum quē nullum latet ſecretū et cuiꝰ vo lūtati nꝰ reſiſte̓ pōt in vijs iuſtis. et in oībus oꝑibus ſanctꝰ. placeat ad me infimū et tociꝰ infernal̓ congregacōis ꝓcuratore vre pietatis aures in clinare audientes que vrē celſi tudini ſimplicit̓ ſū dcūrꝰ. Cū ſa than et alia demoīa in inferno degēcia incdīāte vrā tradicione ſicud noueīt̉ ſcitas vrā poſſede rit hūerit tenuerit hoīes ī t̓ris degentes et eoꝝ animas cū omī iuriſdiction̄ et iuriſdominij vel q̄ ſi tanto tempore cuius cōtraria hominum memoria non exiſtit quidam qui dicit̉ iheſus filiꝰ io ſeph ⁊ marie ſuis demeritis a ſu is ꝓprijs mortuus in mundo cū tantis viribꝫ et potencia deſcen dit ad īferos ꝙ omnia demoīa vehemēter ab eo fuerint treme fcā inſimulqꝫ dicētiā ꝙ nūꝙͣ tā potēter aliquis mortuus deſcen derit ad īferos dicēs et clamās Aperite portas regi glorie. Et cū ipſa demonia diceret. quis ē iſte rex glorie. ipſe v̓o dixit. do minus fortis et potēs in prelio ꝓpter qd̓ videntes demones tā tam in eo potenciā ſeris ferreis portas ereas plꝰ ſolito fortius ſerauerunt. Que videns dictus iheſus ſubitaneo in eos impetu facto predcas portas in nichilū redigendo cōfregit et totū infer nū dominio ptāte et iuriſdiction̄ vel quaſi totalit̓ ſpoliauit et ſa thanā catenis igneis multū cru deliter captiuauit. Quare altiſ ſime dn̄e ꝓcuratorio nomīe quo ſupͣ de predcis ꝯtra prefatū ih̓m peto executīe michi fieri iuſticie cōplementū. Et qͣmꝙͣ altiſſime dn̄e vos huiuſmodi cauſe iudicē eligere deberem tamen alme pa ter quia lites ſine ſuſpicione ꝓ cedere debent ut de excep cū int̓ priorem. et iij qv̓ quia ſuſpecti qͥa cauſa filij eſt cauſa patris et econu̓ſo ut de teſti ſuper eo. ⁊ ij q̄ vi biduum. v palam. ſed ipſe iheſus pluribꝫ vicibus dixit in mundo viuens ꝙ deus eſt pater meus. Quare peto ꝑ veſtram ſcī tatē vni viro neutri ꝑti ſuſpec to qui iuris habet periciam pre dictā cauſam decidendā ꝯmitti ſeu ſi placet delegari. Cui ꝓcua̓ tori dominus ſic ait. Cuius dyo ceſis ē iſte iheſus. Ait ꝓcurator Nazarene dyoceſis. quia bethle em̄ natus nazareth eſt nutritus Ait dominus Committat̉ cauſa in dyoceſi iheroſolimitana que non diſtat abinde per dietam. ut de reſcriptis ſtatutum§cum autē li vi. Ait belial. Sanctiſſi me pater aduertat ſanctitas ve ſtra ꝙ res de qua agitur ē alibi Ait dn̄s. Non eſt curandū quia quis trahi debet d̓ loco originis vel vbi habet domiciliū vigoe̓ re ſcripti infra dieta ut in ia dcō§ in glo olim dicebamus. Amodo aduertas ſi in iheruſalem recu ſes iudicem impetrare propter ſuſpicionē nam ciuitas eſt inſig nis et ibi habet copīa peritorū Ait procurator. Contentor ibid̓ cauſam committi. Ait dominus Contentaris de ſalomone iheru ſalem rege Reſpondit ꝓcurator Ita domine. quia iuſtus ē iudex et ſenꝑ iuſticiā dilexit et equi tatē vidit vultus eius vnde do minꝰ ſub reſc̓pto ſuo eidem tali ter delegauit lpha ⁊ o Salomōi regi Ihr̄lm ſalutē cauſā ver tēꝯā intec ꝓcui̓torē in fernalem nomīe et pro parte tocius inferni cōtra quen dam Ihm̄ filiū Marie ⁊ ioſeph dioc̄ Ir̄limitan̄ de quib̓ſdaꝫ vio lēcijs ⁊ ſpolijs ꝑ predcm̄. Ihin vt aſſeritur iīferno factis. ta de domimo et pttāte mūdi ⁊ iu riſdictōne vel quaſi oīm hoīnū eorūqꝫ aīarū taliter duximus cōmittēdā vt vocatis qͥ fuerint euocādi audias omnia tam ad poſſeſſoriū ꝙͣ ad cōmune peti toriū iudiciū ꝑtinēcia q̄ vtraqꝫ ꝑs duxerit ꝓpōnēda ⁊ caꝫ ipſā fine debito t̓mines. Teſtes ve ro qui fuerīt nominandi ſi ſe o dio amoce l̓ timore ſubtraxerīt ⁊cͣ. Datū ꝑadiſi xxvi die men ſis marcij. indictione ⁊cͣ. Hec forma ꝓbatur de reſti ſpo. Cū ad ſedem Qui ꝓqua̓tor habito Reſc̓pto mox hora debita cū noͣ rijs ⁊ teſtibus dc̄m regem ſalo monem acceſſit et genuflexus corā eo ſic huīlit̓ locutꝰ eſt Vni u̓ſorū dn̄s vos ſalutat. et hanc lrāꝫ ac ſuam benedcōnem vobis mittit. Salomon vero breto re gali depoſito et capite ſuo incli nato dcāꝫ lrām. ſatis reuerenter fuſcepit Qua perlecta carta et bulla ſtilo et filo ſatis diligēter ſpectis ꝓut ad eiꝰ ſpectat of ficiū quia oportet iudicē cuncta rimari ut xxx q v̓ iudicātē ⁊ ī c cum iohānes de fi. inſtrum̄torū ⁊ nullū inibi repe̓iens viciū fal̓ ſitatis mandauit danieli eiꝰ cū rie actoꝝ notario idem reſcriptū apud acta redigi ⁊ īſcribi hanc eciā pn̄tacōnem et recepcōnem eiuſdē ut de ꝓba qm ꝯtra ac de omībꝰ alijs iam dc̄is dictus ꝓ cua̓tor ſibi publicum pecijt fieri inſtrum̄tū ⁊ ſic ſuꝑ hūc acttum Salomon ꝑpetuatus eſt ſuam iuriſdictionē ut in c licet de of fi dele. et in c ne a̓qui de hereti li vi Et quia ad nichil aliud de bet vocari actor. pn̄tato reſc̓pto niſi ad citacionem ad quam hn̄ dam dictus infernͣlis ꝓcur̄ corā iudice ſuppliciter inſtabat. Cui ꝓcua̓tor Salomō ſic ait. Quo iuditio vis exꝑiri. quia alit̓ nō debemus te admittere ad citacō nē niſi eo expreſſo ut v q ij Si primates ⁊ iij qͥ ix ī dictis locu tus dictꝰ ꝓcurator ait poſſeſſo rio dn̄e Quo audito mandauit Iudex actorū notario īſcriptis more curie fieri citacionem ⁊ ea dem. apud acta redigi et inſc̓bi vt inſupraſcripto c̓ qm̄ contra ī hac forma vt ſequitur Alomō rex iheruſalem iudex delegatus a ſede diuina datus in cauſa v̓ tente inter belial ꝓcuratorē īfer nalē ex vna parte et iheſū ex a lia. azaheli velociſſimo curſori. ſalutē. Mandatū diuinū ſeu lit teras diuinas nos recepiſſe nō ueris in hac forma. Alpha et o utsͣ. Volentes igit̉ ut decet ma datis diuinis humiliter obedire tibi in hac parte autoritate qua fūgimur precipiendo mandamꝰ quatenꝰ prefatū iheſū ex parte noſtra īmo potius diuina citare cures ut die tercia poſt recepcō nem pn̄ciū coram nobis ī domo habitatiōis noſtre ꝑ ſe vel ꝓcu ratorē legitimū ſe pn̄tet. Quē terminū eī ꝓ duobꝫ edictis et t̓ cio ꝑemptor ꝓpter viarū diſtā cia ut parciū parcamꝰ laboribꝫ et expenſis aſſignamus reſpon ſurus de iure belial ꝓcuratori in fernali de quibuſdam violēcijs et ſpolijs in dicto inferno ꝑ dic tu iheſum factis in preiudiciū ⁊ iniuriā dicte infernalis ꝯgrega tiōis ꝓut in ſupͣdicto reſcripto ꝯtinet̉. Alioqn̄ ſcd̓m formā mā dati nob̓ traditi qͣn̄tū de iue̓ po terimus ꝓcedemus cuiuſcumqꝫ abſentia nō obſtante. ꝙ ſi idem terminꝰ incid̓it in die feriata ſe quēti non feriatā quē eciā eidē ꝑempt̓ aſſignamꝰ ſtudeat ꝯpa rere. diē autē tue citatioīs et for mā et qͥcquid inde feceris ⁊ corā qͥbꝫ fidelit̓ referre cures qm̄ tue relacioi ut nūcio nrō iurato da bimꝰ plenā fidē. In cuiꝰ rei teſ timoniū pn̄tes lrās ſigilli nr̄i fe cimꝰ appenſione muniri. Datū ihrlm̄ xxvij die mēſis marcij ⁊cͣ Hec forma ꝓbat̉ de in īteg reſ ti cū ex lrīs in fi de do ⁊ ꝯtu c fi. Et citato ih̓u iuxͣ fornā pretac tā et azahele curſore reu̓ſo et ꝑ eū dcē citatiōis relatione facta et in ſcriptis ſub hac forma re dacta infraſcriptꝰ azael retulit ſe citaſſe ih̓m ut in ciraciōīs foͣ ꝯtinet̉. de ꝓb̓ qm̄ ꝯtra. et de ap cū ꝑati. Vnde ih̓c citatus vidēs ꝙ ꝑſonalit̓ adeſſe non poterat qm̄ ad neciora voͣbat̉.ſ. ad miſ ſion̄ ſpūs ſci in aplōs mittēdos in oēm terrā ad predicandū ver bū d̓i. ꝯſtituit ad iſtā cauſam ꝓ curatorē legitimū ſub publico ci rographo moyſen legū magr̄m pn̄tē volentē et acceptantē ad a gend̓ ⁊ defendend̓ iurandūqꝫ de calūpnia et veritate dicenda. et gn̓alit̓ ⁊cͣ hn̄s gratū ratū ⁊ firmū et releuās eū ab oī onere ſatis dandi ꝓmittēs ſb̓ ypoteca oīm bonorum ipſius de iudicio ſiſti ⁊ iudicatū ſolui ⁊ cet̓. Hec forma ꝓbat̉ ff iudic̓ ſol lſꝫ ad defende et iuſtis ſatiſdand̓§ ſi autē. et in c mand̓ de ꝓcur̄ e ti ci in cle ermīo citacionis adueī ente ea hora qua ſolitū eſt iudicibus ius reddi in mediate poſt veſpra̓s ⁊ ante noctis tenebraꝫ vt īc Cōſuluit de offi dele ad peticōiem ꝓcur̄ infernalis ī iudicio cōꝑntis dic tus iheſus extitit vocatꝰ vt eſt mioris vt ī c veritatis de do ⁊ cō tu Qui iheſus confiſus de ꝓcur̄ ſuo non cōparuit nec eciā eius ꝓcur̄. qui credidit ſequētem di em̄ huiꝰ citacionis peremptor ꝓpter qͦd pecijt dictus ꝓcur̄ in fernalis ſcribi apud acta ſuam coꝑiconē et ſui adu̓ſarij cōtumia ciam. ꝓpter ꝙ petebat ſe ponē dum inpoſſeſſion caē rei d̓cens ẜuande ꝙ hoc fieri debet nō ob ſtante ꝙ cā ſit poſſeſſoria ut li te non cōteſtata c̓ accedens. cui ꝓcur̄ iudex ſalomō ren̄dit d̓cēs ſe pro nūc nolle facere miſſion nec cōtumacie inſcripcōnē. ꝓpt̓ qͦd dictus procua̓tor vociferans ait. O ſapiētiſſīe ſalomon vbi eſt iuſticia nōne iuſte peto Ait ſalomo. Iuſte petis ſꝫ hāc iuſti ciam poſſumꝰ tꝑare exſpectan do contumacē in alium diem ne mini faciendo iniuriam ut c Cō ſuluit de offi dele. Vnde manda uit ſc̓be acttoꝝ. ꝙ ſcribe̓t huiꝰ diei ꝓrozacōnem in aliū diem Altera autem die videlicet xxx prima menſis marcij hora iudi cij ſolita moyſes ꝓtur̄ iheſu ltī me conparuit. excuſando ſe ꝙ ante non conꝑuuit error ductus heri hoa̓ debita cum hodie cred̓ derit ſue citacōniꝫ diem ꝑempr̄ fore offeēs apud acta ſuum ltī mū ꝓcua̓toriū petensqꝫ apud acta illud redigi et inſcribi. Et facta alia ꝓclamacione. ren̄dit moyſes dicens aſſum et requiſi tus ſi vellet aliqd̓ l̓ cōtra reſt̓p tum vel ꝑſonas opponere vel obi cere ꝙͣ nunc ꝓponat Qui moy ſes reā̄dens ait ꝙ ꝙ b̓ne poſſē cōtra reſcriptū l̓ ꝑſonas oppone̓ ſed tn̄ pro nunc nolo. cui ꝓcur̄ infernalis ait Quidquid obice̓ poſſes dic̄ nū̄c palam Moyſes ait vis ut obiciaꝫ. Rn̄dit ꝓcur̄ volo. At moyſes aꝑiēs os ſuum ait. Nōne tu es excōicatus et qͥ cōſtituerūt te in ꝓcur̄. nōne ex ſuꝑbia vrā eiecti fiiſtis d̓ celis tāꝙͣ excoītati ⁊ ſeꝑati a cōſorcō dei et ſcōrū angelorū nōne hoc notoriū ē vniu̓ſo mūdo et certe ꝓpter hoc non tenebat̉ citatus ad citacōnē tuam cōparere quia ꝑſonam non hēs ſtandi in iudi cō vt ī c intelleximꝰ de iudicijs et ff. Si qͥs ca lẜuꝰ eo maxiē cū tuū prīcipiū ſit vicioſū hoc ē r̄pti impetracio facta ꝑ excōica tum ergo ⁊ citacō q̄ ſecuta eſt ex eo debet eē vicōſa et ꝓ nulla re putari vt in ci de reſc̓ptis li vi Itē cōmiſſio cauſe facta eſt in lo co immicoꝝ dn̄ī mei ih̓u qm̄ ini bi iſrahelite eum ꝑſecuti ſunt ⁊ occiderūt ꝓpter quod ꝯueniēs eſt hmoī loci ſuſpicio. ut in c̓ ac cedens ut lit̓ non ꝯteſt. de appel ex ꝑte. ff de iudic̓ l ſi longius. ⁊ xxxiij qͥ ij ſine. et iij qͥ ix horta mur. Itē ibi nūꝙͣ reꝑies ꝙ dn̄s meus ih̓s die feriata potuit cita ri videlꝫ die paſche azimoꝝ que vbiqꝫ eſt inſignis et celebris. Nōne eadē die vox horrida pre conis debuit quieſcere. ut ff de fer̄ li. C e ti l fi et de fer̄c fi. et v qͥ ij ci. tn̄ volūtati iudicis vo lui acquieſce̓ tali die citatus cō parui licet non tenerer ut nota tur in c veniens de accuſa. ⁊ v q ij ci. et de reſcript̉ ſtatutū§ cū autē in glo ſuꝑ v̓bo citet partes ſed ad iſta non adu̓to. tecū de iſ ta cauſa nomine vniu̓ſitatis in fernalis ītendo diſceptare. Qui bꝫ quidē auditis per ꝓcuratorē infernalē ipſe tamꝙͣ non valēs hec pati tale moyſi ſuaue dedit reſponſū. O moyſes iuſprierite ſic ſapis īmo deſipis iō non poſ ſū ſuſtinere tuam ſapientiā ſtae̓ in tali errore ne audientes ꝓ ve ritate ſumāt. quia error cui nō reſiſtitur approbatur et veritas cū minime defenſatur opprimit̉ ut lx xxiij di error. et c ꝯſentit̉ Cum tu dicas me et ꝯſtituentes me in ꝓcuratorē excōmunicatos eſſe quia ꝓiecti a celis ⁊cͣ. qui cōſtituerunt me in vnū redacti ſunt vniuerſitas et vbināqꝫ q̄ ſo r̄peris ꝙͣ vniu̓ſitas ſiue colle giū poſſit excōmunicari Nōne iura contrariū ſapiunt. ut xxiiij. q iij ſi heres. ⁊ de ſen ex romaū § vniu̓ſitatē li vi. Quare ergo dicis vniu̓ſitatem īfernalē eſſe excōmunicata Sed ut verius ſci as talis vniuerſitas fuit bene ſe gregata ab angelis dei tamqͣni hij qui foris ſunt ſicut iudei et ſarraceni a criſtiais et ab eccle fia romana. ut ij q ī multi. et lxv di qui ſinceram. Sꝫ dic mi chi precor ſi ſcd̓m iura tua iudeꝰ vl̓ ſarracenus ꝓ iuſto debito va leat criſtianum accuſare. Certe hoc non reꝑio ꝓhibitū. nec eſt caſus de caſibꝫ notatis in c iud̓i de iudeis. facit ad hoc c licet in fra de teſti. et C de ſacrifi paga lcriſtianus. ergo valde bene te uebaris ad meam peticionē cita tus comparere. quia tamꝙͣ ſeꝑa ti ab angelis paradiſi vocamur demonia. Ad illud vero quod di cis de loco ſuſpecto. hoc in tua reſideat voluntate ſi velis muta re locum cum de eo michi proui derit ille qui celū palmo conclu dit et terrā appendit in nichili et qͥ eſt oīm reꝝ opifex It̓ ad id qd̓ dicis ꝙ ih̓s non debuit citari die feriata ymmo potuit ⁊ debu it tali die citari cū ipē fecerit in inferno atrocē īiuria atqꝫ cap tiuauerit regem infernoꝝ ſꝫ do tali atroci iniuria atqꝫ delibera ta cauſa potuit die feriata citari vt ff de feri li ij et iij. Et nō xv q iiij in ſūma Ergo tue obiectio nes non obſtāt. Sed vnum O Moyſes tibi dicere nō omitto nōne tu es īfamis qui hoīnē oc cidiſti et in ſabulo credens eum a nemine videri abſcōdiſti ⁊ cō dēpnatus a phaa̓one ꝓcul aufi giſti vt Eordi ijc ꝓpter qͥdꝫ te licite tāꝙͣ infamem ꝓcua̓tor ab iſto iudicio depelle̓ poſſem. vt in qͣ vij Infames ſꝫ nolo nec pe to ymmo pociꝰ tecum ꝙͣ cū alio de hac cauſa intendo exꝑiri. Ad cuiꝰ dicta ſtapefcūs moyẜ ſilu it vnde vidēs ſalomō creſce̓ cō trou̓ſiam ī blaſfemijs voluit v ti officio ſuo videlicet reducere ꝑtes ad cōcordiā vt v q ij. Si primates ⁊ xxiij q iiij Si quis membrorum ff de vſu fructu E qͣſſimū et de trāſac̓ ē vltimo v bi de hoc Cui ſalomōi ait beliaſ dn̄e ſalomon. licet vrm̄ ſit offi ciū primo ſi poteſtis partes re ducere ad concordiam ego tam̄ pro me cōtentor cōcordari reſti tuant̉ primo iura inferni exſpo liati per ihm̄. et ipē ſtet ꝓ fac tis ſuis. et infernus ſtabit pro ſuis Tu̓ valde erras ait moyẜ quia īfernus et omnes hītates in eo ſunt iheſu et non inferni Ait belial Ergo intēdamꝰ ad li tigiū Ait moyſes Intendamus Et belial tāꝙͣ ꝓuiſus omnibus alijs obmiſſis. ſciens ꝙ expen̄ ſuis d̓beat offerre libellum tres ſub eadem forma libellos in iu dicio illico obtulit quorū vnum ꝓ ſe habuit aliū iudex in actis tenuit reliqum vero moyẜ maū aliter obtulit vt in q iij offerat̉ vt de ꝓba quoniam cōtra Cuiꝰ tenor talis eſt T Prā vobis illuſtriſſīo viro domiō domino ſa lomone rege irlm̄ ⁊cͣ ꝓ ponit belial ꝓcur̄ et ꝓcua̓torio nomine et ꝓ parte tocius infer nalis cōgregacionis contra ihe ſum ⁊ quacumqꝫ aliam perſonā pro eo ltīme īterueniētē dicēs ꝙ cum ipā īfernalis vniu̓ſitas tenuerit et poſſederit vtriuſqꝫ ſexus homines ⁊ eorū animas tam ī terris ꝙ in corpore īferni degentes ac eciā poteſtare ⁊ iu riſdictioneni excercedam ī pre dictis per eandē. quidam tamē qui dicitur iheſus filius ioſeph ⁊ marie nūcupatus quodā auſu temerario ductus predictā vni u̓ſitatē nifernalem de poſſeſſio ne predictorū violenter deiecit ac eciam ſpoliauit nec non ipā ſpolia ipſa detinꝫ indebite occu pata contra iuris debitū et iuſti cie voluntatē necnon ſathanam eorundē principem in eadem vi olentia in fouea abyſſali turpi ter captiuauit ac eciā ipſū nunc detinet captiuatū. Quare dcūs ꝓcurator nomine quo ſupra pre fatū iheſum per vos et veſtram curiā petit ſibi ſentētialiter cō dempnari ⁊ ſe reſtitui ad omnē predictorū poſſeſſionem vel qͣſi cū omnibꝫ hominibꝫ et eoꝝ ani mabꝫ ꝑceptis et qui ꝑcipi pote runt ꝓut iuſtum fuerit et equi tas ſuadet rationis ꝓteſtans de expenſis dampnis et eoꝝ inter eſſe. Hec forma ꝓbatur d̓ foro ꝯpe ex ꝑte l de or cog c ij. de reſ ti ſpō grauis ⁊c cū ad ſedem. et ibi dum dicit vl̓ quaſi ꝓpter iu riſdictionē et ptātem que ſunt īcorporalia que non poſſident̉ ſꝫ quaſi. ut de cā poſſ et ꝓpriet̉ cū eccleſia. et d̓ iudicibꝫ c vltīo Quo libello oblato et perlecto moyſes pecijt terminum ad re ſpondendū dicto libello. Ait beli al. Dn̄e iudex ſi placeat abbre uient̉ dilationes quia melius ē hanc cauſam ſub breui ꝯpendio expedire ꝙͣ ſub lōgo diſpendio ꝓrogare. Hoc dico quia habeo bonā cauſam et probationes et iura alia in ꝓmptū parata. Ait moyſes. Ita fiat ſicut petit beli al cū meliora ipſo habeā iuta im mo dn̄e iudex cū vrgeat neceſſi tas qͥa iā dn̄s meꝰ ih̓c aſcendet in celū et mittet ſpm̄ ſanctū in aplōs ꝑ eū mittendos ad predi candū de regno d̓i ꝓ ſalute hūa ni generis. Ergo magna neceſ ſitate vrgēte ac ſuadēte pietate cū infernus lōgiſſimis tꝑibus captiuatū tenuerit humanū ge nus grauiſſime illud affligendo piū eſt ꝓ eiuſd̓ liberacōne me ta li mō eund̓ defende̓ ꝙ diebꝫ feri atis ſiue nō feriatis dicta cauſa agat. Ait belial. In hoc ꝯtētor. ut de fec̄ vlt̓. Vnde ait iudex. li bent̓ et v̓tit ſe ad moyſendicēs Tibi aſſignamꝰ t̓minū ad pͥmū diē apl̓ ad rn̄dend̓ libello et ad oīa alia pn̄tis negocij deciſioni neceſſaria ꝑagēda nrō te ꝯſpec tui pn̄tabis. de do et ꝯtūc ven̓ab̓ et ſic apd̓ acta in ſcriptis eſt re dactū Quo termino adueniēte et preſentibꝫ in iudicio partibꝫ inſtante infernali ꝓcuratore pe titur moyſes libello reſpondere. et preceptus a iudice humiliter ſe inclinās taliter ipſe fuit locu tus. Sapientiſſime ac illuſtriſ ſime rex iheruſalem iūctis ma nibus veſtram obnixe deprecor dominationem ut ad fraudulen ta verba et ad fraudulentiora facta ipſius peſſimi ac nequiſſi mi inimici placeat non adu̓tere quia melliflua ſunt extra intra qͦꝫ amara qm̄ ſcriptum ē fel dra cōnum vinum eoꝝ et venenum aſpidū inſanabile. Et ſicut vrā nouit dominacō ipē poſuit ī ce lo bellum fraudem in ꝑadiſo odi um inter primos fratres ⁊ ī om ni noſtro opere zizaniā ſemina uit na ī coneſtior poſuit gulā ī gna̓cione ſaſciuiā ī pauſaſicio ne accidiam in cōu̓ſacione inui diam in ꝓfectu ſeu domacioē ſu ꝑbiaꝫ hic aīmas temptat corpo ra pulſat in vigilādo mouet ad praua oꝑa ī dormiēdo ad ſomp nia turpia letos mouꝫ ad diſſo lucionē t̓ſtes autē ad deſperacio nem Quid plua̓ oīa mala mun di ſunt ſua pͣuitate conmiſſa fa cit c habet hoc ꝓp̓ū i q iiij ⁊ de ſūma t̓nitate firmit̓§diabolus Ideo placeat ſumme caue̓ ne a predcō decipi poſſitis. Turba tus facie belial tale moyſi dedit rn̄ſum. Cottidiana fornax tua lingwa iuxͣ illud velle loqui ml̓ tum ſapit omni tēpore ſtultum vt ſcriptura docet garruſa ling voa nocet c. Si rcor xliij di di mittamꝰ iſta ait belial. rn̄deas libellꝰ Myẜ ait libenter Et ꝙ ꝙ te obtinere poſſem de ꝓp̓eta te obiciendo cōtra tuam peticio nem incontinēti ꝓbanda vt ff de exhiben̄ le iij§ ibidē ar de or cog ſuꝑ ⁊ qd̓ꝫ aꝓpbat Innoc in c vltimo de cauſa poſẜ Sed vo lo ꝙ directe in tua nequiciā te confundam Xcipiēdo d̓co ꝙ ſathā et omnis diabolica con gregacio ⁊ tu pͥmo ihe u ſum ſpoliaſtis oībꝰ sͣ te petitis in libello claudendo ſibi portas he̓ditatis ſue ⁊ cōtra eum domm nu̓m et regem vniu̓ſoꝝ rebellan do et eundem ſpoliando de eiſdē Qui iheſus vidēs tantam in vo bis rebellionem incōtinenti vos a predictis he̓ditate et poſſeſſi one ſuis vim vi repellendo reie cit eandemqꝫ recuꝑando quam excepconē nūc in ſcriptis in iu dicio porrigo et eam offero me Itīinis teſtibus et docunientis comꝓbare ad quam ꝓbandam debro de iure admtti atqꝫ peto accione poſſeſſoria non obſtā te vt in c olim de reſti ſpō de ho mici Significaſti ⁊ in c dilcō d̓ ſen ex li vi et iurato de calūp ꝑ moyſen ſicud ē de iure vt d̓ reſti ſpō lrās c̓ca finem Ait belial ſal ua reuerēcia tua ⁊ legum tuarū quia non ē ſic An ignoras ꝙ tā ſpoliantis ſit p̓uilegiatā et nul la excepcōe admiſſa. Si agēs poſſeſſorio ꝓbat poſſeſſioneꝫ et eiectionem debet incōtinenti reſtitui vt in c Cōſuluit de offi dele et de reſti ſpō Olim et qui filij ſūt ltīmi Item nōne vides ꝙ predo eciā de iure eſt reſtituē dus. ut in c ex lrīs de reſti ſpo et ff de vi et vi ar li§ qui vi a me. ergo iuſte iudex cogatis eū litem ꝯteſtari repulſa ipſa īani exceptione. Cui reſpondit moy ſes. O belial tu dicis ꝙ nulla ex ceptio admittatur in cauſa poſ ſeſſoria. non ſic te fingas me de cipere poſſe quoniam multe ex ceptiones admittūtur quas for te non ignoras. pͥma de alia ſpo liation̄ ut de or cogc̓ fi. Item ex ceptio pacti de non petendo. et alie que nō c ex inſinuatione de ꝓcurator̄ in glo fi. Itē ſi poſſeſ ſio ſit ſub condicione. Itē ſi ex precario vel ex graciā. Iſtoꝝ ob iectio impedit reſtitutionem ut x q iij quia. vel ſi obiciatur ꝙ in continēti reiecit ut in c̓ olim de reſti ſpō. et ff de vi et vi ar li§ vini vi. et in ſupra allegatis iu ribus. ita ꝙ excepcio mea debet admitti. Replicans belial tale moyſi dedit reſponſū O moyſes nūquid iſta exceptio eſt de illis exceptionibus que impediunt litis conteſtationē. de quibꝫ eſt caſus in cͦ exception̄ de lit̓ ꝯteſt li vi. Certe ibi ipſa nō noīatur ergo ſi placet ꝯteſtemꝰ litē Ait moyſes. Audienciū gracia ſalua ita dici poteſt de excep ꝯſang. que impedit reſtitutioēꝫ vxoris ſi probetur. ut in c lrās de reſti ſpo. et tamen non eſt exceptio de exceptioībꝫ in dicto c per te allegatō. Itē de exceptioē mea eſt expreſſum in iure. que ſi ꝓ betur impedit reſtitutionē imo agentē poſſeſſorio excludit. ut in predicto c olim. et iuribꝫ ſupͣ allegatis. Vnde belial genuflex us corā ſalomone ſic extitit dul citer locutus Rex ſapientiſſime radij veſtre ſapiētie ꝑ totum re ſplenduerūt orbem. ad cuius ſa pientie famam regina ſaba a fi nibus terre cum donis ⁊ muneri bus eandē venit auditura. cuius nodoſas queſtiones et dubia cō traria ⁊ grauia ſoluendo enodaſ tis. in ſapientia et diuicijs ſuꝑ omnes principes et reges terre inenarrabiliter habuiſtis mag nificētiam. et terra vniuerſa ve ſtrū vultum videre deſiderabat. ut veſtre ſapientie affluentiam quam deus vobis fuerat elargi tus videre poſſet. et ꝓpter quā diuerſarum rerum noticiā qua ſi de mundo vniuerſo habuiſtis Iō vos ⁊ eandē precibꝫ qͥbꝫ poſ ſū deprecor humiliter ut veſtra ſapiētia videat ſi predcā excep tio d̓ iure admitti debeat vel ne ſemper ſuper ea veſtram fieri in terlocutoriam poſtulans. Vnde prenoīatus ſalomon iuſſit ſibꝝ iuris apportari ⁊ vidēs vtriuſqꝫ ꝑtis allegata et ea bn̄ digeſta ī eadem inſtācia taliter fuit īter locutus partibꝰ pn̄tibus. Nos ſalomon ⁊cͣ Cum in cauſa q̄ v̓ti tur inter belial ꝓcua̓torē īferni ex vnā ꝑte et moyſen ꝓqia̓torē iheſu ex alia ꝑte pro ꝑte ipſiꝰ moyſi fuit talis excepcio ꝑemp vt ſupra ꝓpoſita Nos vero ha bito ꝑitoꝝ conſilio ⁊ dc̄īs ꝑtibꝰ pn̄tibꝰ ꝓt̓ibunali ſeden̄ īt̓loquē do ꝓnūciamus ſupradictam ex cepcionem admittēdam fore et eam admittimus. Hec forma ꝓbat̉ de libelli oblacione cij et iij Et ſic apud acta ꝑſcribā fu it redactum Ex quo vociferans belial dixit grauor non gͣuaris ait ſalomon cōſule ꝑitos et ſi gͣ uaris int̓locutoria reuocabꝰ vt de appel cum ceſſāte Quibus a ſalomone dictis ſiluit belial vn de dictus Salomō dedit termi num ꝑemꝑ dicto moyſi vſqꝫ ad diem quintum aplis ad ponen dum articulandum et ꝓbandū nec non ad vlteriorā eē ꝓceden dum vt ſupra hec dilaciones ꝓ bantur per c in caīs de teſti ⁊ c pn̄ciū ē ti livi ⁊ vſus litiganci um hoc obſeruat quia ponere ⁊ articulare ſūt de gne̓ ꝓbacōnū vt poſſꝫ noͣri in c Cum io de fi ī ſtrumenti data ſepe dicta dila cione ipē moyẜ tamꝙͣ ſolicitus infraſcriptos poſicōnes et arti culos in iudicio obtulit tenoris ſubſequentis Oſicōnes ⁊ articuli ob lati ſua die et infra ter minum ꝑ moyſen iheſu ꝓcua̓torē ꝓ probacione ſue ex cepcionis ꝓpoſite contra ⁊ adu̓ ſus peticio iem oblatam contra dictū moyſen ꝑ belial infernoꝝ ꝓcua̓tor ſuꝑ quibus iure ꝑmit tēte pecijt dictus moyẜ predie tum belial medio iuram̄to ſigil latim interrogri et reſpōdere cō pelli vt ī ſuis ꝓbacionibus per eius belial cōfeſſionem valeat reuelare vt in ci de cōfeſẜ li vi et ff de iur̄ iur̄ cū qui. In pͥmis ponit ⁊ ꝓbare intendit dictus moyſes ꝙ homo ex inobedencia cecidit ī mortem vt gen̄ iij c et pſal cēteſiō vi. Sedeū in tene bris et ī vnibra mortis vncti in mendicitate et ferro qͥa exacer bauerūt eloquiū domini et cōſi liū altiſſimi irritauerūt. Itē ponit et ꝓbae̓ intēdit ꝙ mors illa duratura erat donec filiꝰ dei venie̓t vt in pſalmo c iiij humi liauerūt inconpedibꝰ pedes eiꝰ ferrū ꝑtnͣſiuit aīaꝫ eius. donec veniret v̓bū eius. Item pſalmo c vi Miſit v̓bū ſuum ⁊ ſanauit eos ⁊ e̓ipuit eos de int̓icōibꝰ eo rū Item ponit vt ſupͣ. ꝙ deꝰ eſt dominus terre et orbis terra rū et inferni. ac habitāciū ī eis et in eiſdem fecit qͥdqͥd voluit ⁊ eiuſdē inferni poſſeſſionem ha buit et habet ut in pſalmo xxiij dnī eſt terra et plenitudo eius. et pͥs clxvi. regnū tuū regnum oīm ſeculoꝝ. ⁊ ī regū ij. dn̄s mor tificat et viuificat deducit ad in feros et reducit. et p̓s clvi. deus noſter pre oībꝫ dijs oīa q̄cunqꝫ voluit fecit in celo et in terra in mari ⁊ in oībꝫ abyſſis. Itē po nit ⁊ ꝓbare intendit ꝙ ipſe d̓s taꝙͣ habens dominiū ⁊ poſſeſſi onē inferni ad preces heliſei aī mā pueri filij vidue iā defūcti d̓ iam dicto inferno extraxit. ⁊ in eo puerū predictū viuificando re ſuſcitauit. ut iiij regū xi. 7 Itē animā latrūculi de iam dicto in ferno extraxit ut iiij regū xiij. Itē ponit utsͣ ꝙ d̓s ab eterno genuit filiū ſuū ut pͥs c ix. ante luciferū genui te. et p̓s ij. dn̄s dixit ad me filiꝰ meꝰ es tu ego hodie genui te. et yſaie liij. an̄ me nō eſt formatus d̓s et poſt me non erit. ego ſū dn̄s et non eſt pret̓ me ſaluator. et yſaie vl timo. nūquid ego qͥ alios pare̓ facio ipſe nō pariā dicit dn̄s ⁊cͣ Itē ponit uts ꝙ d̓s oīa predca dedit filio ſuo prefato ī heredita tē ſuā ut pͥs ij. poſtula a me et dabo tibi gentes hereditatē tuā et pͥs lxxi. ⁊ dn̄abit̉ a mari uſqꝫ ad mare et a flumīe uſqꝫ ad ter minos orb̓ t̓raꝝ. et yſaie xlviij. dedi te in fedus populi ut ſuſci tares t̓rā et poſſideres heredita tes diſſipatas ut dice̓s hijs q̄ vincti ſūt exite et hijs qui in te niebris reuelamini. Itē ponit utsͣ ꝙ dcūs d̓i filius ꝓ redēpcōe ſedenciū in tenebris et ut terre et orb̓ terraꝝ ⁊ habitanciū in eis plene caꝑe poſſet poſſeſſionem ſcd̓m omnia ſcripta ꝓphetaꝝ ex virgine natus mortuus et ſepul tus et a mortuis reſurrexit ſiuit pleniꝰ habet̉ in euāgelio ⁊ hoc notum eſt quaſi vniu̓ſo mundo. Itē ponit utsͣ ꝙ prefatus d̓i fili us hn̄s dominium inferni ⁊ poſ ſeſſionē animā puelle aīam ado leſcentis et aīam lazari de iam dicto inferno viuēs in terris ex traxit et eoſdē de morte ad vitā reſuſcitauit ſicut notoriū ē ⁊ eu angeliū hoc plene teſtat̉. Itē ponit vts ꝙ duo ſil̓ ⁊ eodē mō vnā et eandē rem poſſidere nō pn̄t in ſolid̓ ut de ꝓba licꝫ. et fi de acquir̄ poſſl poſſideri§ ecō trario. Itē ponit utsͣ ꝙ ſi d̓s poſfidebat infernū quomodo ſa than et demoniorū congregacio poterant infernum poſſidere in ſi ipſa demonia tunc nomine d̓i domini ſui eūdem poſſediſſent et iure cautum eſt ꝙ is poſſidet cuius nomine poſſidetur. ut de reſtitutione ſpō cum veniſſet. et de reſcripſi diligēti. et digeſto acqͥr̄ poſſl qdꝫ meo et l gna̓lit̓ Itē ponit vt s ꝙ ſathan et demōioꝝ cōgregacio clauẜ ⁊ fir matis portis īferni predictum dei filiū vocantem et clamātem aꝑite portas regi glorie ī dictū īfernū intrae̓ n̄ ꝑmiſerūt eūqꝫ ſua he̓ditate poſſeſſiōe et iure ſpoliando Item ponit vt ſupͣ ꝙ incōtinēti vim vi repellendo pridcūs dei filius predcī īferni portas ſibi rebelles cōfregit po tēter et intrauit ⁊ fecit de eo et de aīabus ibi reꝑtis vt de ſuis he̓ditate ⁊ poſſeſſiōe vt de hōi ci. ſigͥficaſti de reſti ſpō olim et de ſen ex dilcō li vi Item po nit vt ſuꝑͣ ꝙ depredcis oībꝰ et ſingulis eſt publica vox et fama iter hoīēs ⁊ per hoiēs ⁊cͣ quia ad hoc poītur de fama quia ea ꝓbata cū vno teſte ī ſilībꝰ ꝓba cōibꝰ īducūt vt in c veniens de teſti cū ſilībꝰ. Quibꝰ poſicōibꝰ ⁊ ar ꝑ moyſen ī iudicio oblatis ⁊ apud acta ꝑ ſcribam redactis et receptis ſaluo iure imꝑtinen cie et non admittēdorum vt de elec cōſtitutis in glo fi in cle pe cijt dcūs moyſes citari ꝑtem et teſtes tam ad rn̄dendū eiſdē ꝙ ad vidēdū teſtiū iuram̄ta. Vt in c In nomīe dn̄i. de teſti cū ſimi libꝰ. Quam citacōeꝫ mandauit incōtinēti ſalomō fienda cuius forma talis eſt. Alomō rex irlm̄ iudex a diuina ſede datus ī cauſa vtēte īter belial ꝓcua̓toe̓ꝫ infernalem ex vna ꝑte et moyſen ꝓcua̓torē iheſu ex alia Azaheli velociſſīo curſori ſalutē. mandatum diui nū ſeu litteras diuinas nos reci piſſe noueris huius tenoris et continencie Alpha et o ⁊cͣ verū quia certis ⁊ ꝑemp t̓minis corā nobis in iudico ꝑ moyſen iheſu ꝓcua̓toreꝫ excepcōibꝰ ꝓpoſitis cōtra libellū et in eo petita ꝑ be lial procuratorē nifernoꝝ ſuper quibus probandum neceſſario habet teſtes ꝓducere. Quare t̓ pn̄cium auctoritate cōmttimꝰ atqꝫ mandamꝰ vt īfraſcriptos teſtes citare debeas ꝑemꝑ vt pͥ ma die poſt citacōnem tuam cō ram nobis in domo habitaconis nrē ꝑſonalit̓ debeat cōpere ſub pena excōīcacionis iuraturi ⁊ ꝑ hibituri teſtimonium veritatis ſuper hijs de quibus per nos ⁊ nraꝫ curiaꝫ fuerint interrogati Item eciam ꝑemꝑ citare cures predictū belial ꝙ ſub eadē penͣ corā nobis eodem termino con pareat eorundē teſtiū iuramen ta viſurus atqꝫ rn̄ſurus poſico nibus ⁊ articulis ꝑ predictum moyſen pro eius iue̓ ꝓbacione in iudicō oblatis cites ⁊ referas ⁊cͣ datum die ij aprilis. Et hec forma ꝓbatur de teſti in nomīe dn. et de teſtī cog c ī et ij. quoꝝ nomina ſunt hec videlicet abra hā yſaacͣ iacob dauid iohannes baptiſta ariſtotiles virgilius ⁊ Vibꝫ quidē Sypocras. teſtibꝫ citatis atqꝫ iudi ci et apud acta relatis. necnon iudice ꝓ tribunali ſedē te precōnie vocatis ⁊ ꝑſonaliter comparentibus belial vna cum eis ꝯparens et interrogatus ſu per poſitionibꝫ predictis reſpō dere recuſabat. ſed iuſſus a iudi ce timens ne ꝓ confeſſo habere tur ut de ꝯfeſſc ij li vi. cōfeſſus fuit poſitioēs exceptis quibuſ dam. pͥmo ꝙ ſathan et eius con gregacio dyabolica fuerint veri poſſeſſores ⁊ non deus. ſcd̓o ꝙ dei filius nondū venerit nec eſt natus nec mortuꝰ. tercio ꝙ dic tus iheſus nō vim vi repellendo ſed ſpoliando infernum intrauit Quibꝫ reſponſioībꝫ hītis iudex in forma iuris a predcis teſtibꝫ ſingillatī incepit reciꝑe iuramē ta ſacroſcīs euangelijs corꝑalit̓ factis ſuꝑ iam dictis poſitioībꝫ ⁊ articulis dicere veritatem pro vtraqꝫ parte et nullā inferendo falſitatem r̄motis odio precio ti more ⁊ amore vel commodo tēpo rali ut iij qͥ ix hortamur. et ij q iiij nulla. et ī c̓ fraternitatis de teſti. Et nota ꝙ ſi iuramentum ſit a teſte preſtitū d̓ dicenda ve ritate ſuꝑ poſitionibꝫ et articū lis ⁊ vltra ipſos aliquid dixerit eius dictum qd̓ vltra dixit non valet quia depoſuit non iuratus et ideo dictum quod vltra dixit non valet. Scis ergo cautus ꝙ ſemꝑ teſtem facias iurare d̓ veri tate dicenda ſuꝑ poſitionibꝫ et totali cauſa Facit ad hoc c de te ſtibus cum ſimilibus. Vibꝫ ſic ꝑactis vidēs be lial ꝙ teſtes ad iuramē ta admittebantur ſine mora ſe oppoſuit dicēs. Dn̄e iu dex debent ne iſti ī teſtes recipi Rn̄dens moyſes ait. quare non. Ait belial. Nonne cauſa ipſoꝝ a git̉. Ipſi ſūt de ſpolijs et nemo debet eſſe teſtis in cauſa ſua. ut iiij q iij itē nullus. Ait moyſes. Salua ſemꝑ reuerēcia qͥa excep tiones nō debent nūc ꝓpōmi de iure ꝯtra teſtes ſed debent reſer uari tꝑe diſputatioīs qͥa nō ex pedit nūc teſtes tali mō reꝓba re donec ꝯſtet an ꝯtra te depoſu erīt ⁊ tūc pn̄t re ꝓbari tā in ꝑſo nis ꝙͣ dc̄is ꝓteſtacōe premiſſa ut in c pn̄ciū de teſti. ⁊ c ex ꝑte et de excep deiqꝫ. et d̓ ſymo licꝫ niſi ī caſibꝫ ut cū opponit̉ ꝙ teſ tis ē odioſus ex ca criminali. et tunc ſtatim hoc debet probari. ut C de teſtibus. Auc̓ ſi dicatur. Itē ſi obiciat̉ teſti ꝙ ſit ſeruus et ſi dicat ſe liberū nō debet ad mitti niſi oſtenſa cartha manu miſſion̄§e ti autem. Si dicat teſtis ad hoc ꝙ die̓ ꝙ cauſa ſit ꝓp̓a iſtorū teſtiū cū ipſi ſint de ſpolijs non b̓ne dicis quia ſi tu agis contra iheſum et non cōtra iſtos et tuum reſcriptum nō po teſt extendi ad alias perſonas preter quam ad expreſſas ī eo vt ī c I⁊ e de offidelega cū ſili bus Tu ſcis bene ꝙ ꝑ alios nō ita b̓ne ſicud ꝑ iſtos d̓ iure meo poſſem ꝓbare que ī inferno fi erunt quia ea que doini fiunt ſi nō pn̄t per alios ꝓbari ꝑ illos d̓ domo ꝓbantur ſicud ea que fi unt in taplō iij vt ī c iij d̓ ꝓba et de teſti veniens infi ⁊C de re pendijs lconfeſſiū§plagas et § de qōnibꝰ l īterrogari. Ait be lial. tu non adu̓tis ad illud qm̄ illi teſtes ꝑtim ſunt de familia ipiūs iheſu qui oīno recipi non debēt vt ff de teſtil penul ⁊ ad huc ipiūs iheſu domeſtici§e ti lij et iij q̄ vc̄ ī ⁊ iij dit moſes ſi ſūt familiares nō tn̄ habitātes in domo ꝓpria iheſu nec poteſt eis iheſus ipē niſi quātum a iu re permittat̉ imꝑare vt iij q̄ v in ſumma et iij c in ſcīs de teſti qͥa ſemper eos a pellauit aicos et non ſeruos Ait belial nonne iheſus eſt dominus Rūdit moy ſes et ait ſi ipī teſtes ſunt eius ſeruiētes ergo admitti nō pūt vt§ ſi quacumqꝫ poteſtate fu c̓it lvnā. Ait moyſes verū ē ſed ipē iheſus extraneus eſt aquoli bet īpōrū. licet quilibet ipōꝝ ip ſius filius ſeruus vel amicis ſit Quia ſecūdum leges filius dici tur in ptāte pris qͦuſqꝫ ſit emā cipatꝰ eo emācipato dicitur exͣ neus ſicut quilibꝫ alius ⁊ tamē ē eius filius ita iheſus pater ⁊ ſpiritus ſāctus emācipauit eos dum dedit eis liberū arbitrium faciendi qd̓qd̓ liberet ſiue bonū ſiue malum vt de peī di ij liber̄ Itē modica faīlia̓itas nō nocet v ff de v̓ figil late SAmic̓ de app Ex īſinuatis vt lite nō co. Acce dens ij nonne vides ꝙ frater ꝓ fratre teſtat̉ vt de preſūp lrās cum ſilībꝰ Ait iudex ſinite altri cari reſeruētur tꝑe diſputacōis ꝑducatis teſtes depoſit̉ os ſuꝑ hoc ⁊ cū ꝓducti fuiſſēt ad iurā dū ilico belial fuit ꝓteſtatus. cō tra ꝑſouas ⁊ dcā ⁊ dicēda ꝑ eos vt in c pn̄ciū de teſti et ꝓteſta ciōe facta īcōtinēti belial ꝑauit ſe ad int̓rogatoriā dāda q̄ iudi ci obtulit eūqꝫ rogas vt ſcd̓m̄ ea dcōs teſtes diligent̓ exaīare place̓t quorum forma talis eſt In primis ſi dixe̓it teſtes ve cū eſſe ꝙ Iheſꝰ natus ſit ī mū do mortuꝰ et ſepultus atqꝫ ꝙ re ſurrexit a mortuis. que̓at̉ ab co quomō ſcit et ſi ibi pn̄s fuerit ⁊ ad quid ipſe ibi erat et ſi vidit. Itē quō āno menſe ⁊ die id fuit Itē in quo loco natus fuit in qͦ mortuus et ī quo reſurrexit qua domo qua parte domus vel quo loco vel quā parte loci ⁊ qui ibi erant preſentes.§ Itē ſi cognoſ cit illū ih̓m et cuius etatis ē vel ſtature ſeu coloris ⁊cͣ ut inc pre ſenciū de teſti li vi.§ Itē ꝙ ipſe ſit filius dei quomodo ſcit uts. Itē ſi dixerit verum eſſe ꝙ vnii vi repellendo dictus ih̓c infernū ſpoliando ītrauerit queratur ab eo quomodo ſcit ut ſupra Vibus ſecrete et ſigillatim exammatis iuxͣ int̓rogato ria more daniel̓ ut in c̓ venerabi lis de teſti. et C de teſtil nullū. cū ſimilibꝫ. plene fuerūt ꝓbata per ipſos ea que belial ī articū lis negauit lateqꝫ deponētes de natiuitate et vita et morte et re ſurrectione iheſu xp̄i. et ꝙ ipſe ih̓c eſt verus d̓i filius de ſciēcia deponētes ꝙ ipſi abrahā yſaac et iacob in celeſti cōmitiua īter fuerūt qn̄ deus intōnuit ſupͣ dic tū ih̓m tā in lauacro ꝙ in tranſ figuracione in monte dicēs. hic eſt filius meus dilectus ipſū au dite. Idem ioh̓es baptiſta depo ſuit qn̄ dc̄m ih̓m in iordāne bap tizauit.§ Alij v̓o teſtes qui in inferno fuerūt dixerūt ꝙ d̓s in tāto tonitruo dictā vocē emiſit ꝙ ipſi ⁊ oēs alij īibi exiſtentes ſupradcā ꝓlata audier̄t. et quō demonia pͥmo predcō ih̓u violē ciā intulerūt nō ꝑmittencia eū ingredi in īfernū. ⁊ quō iſte ih̓c vi vi repellendo reitulit eis ⁊cͣ de ſcīa tꝑe et loco pleīſſime de ponētes ut in c̓ cū ca de teſti ⁊cͣ. Eſtibꝫ rite r̄ceptis ⁊ ex amīatis īſtabat moyſes ut eoꝝ dcā publicarent̉.; et qͥa publicari non poterāt niſi adu̓ſa ꝑte citata. ut de ſen et re iudi cū ī et a. qua citata et ī ter mīo viꝫ vi die ap̓lis ꝑtibꝫ cōꝑa rētibꝫ hīcinde facta renūciacōne in teſtibꝫ ꝓducendis. predictoꝝ teſtiū dicta fuere publicata ⁊ co pia hincinde decreta. et ſic apd̓ acta redacta. aſſignato termio vſqꝫ ad diē viij eiuſdē mēſis ad r̄cipiendū cōpīa tocius ꝓceſſus et ſuꝑ eodē corā iudice diſputād̓ ꝓut a iue̓ reqͥrit̉ ut de ꝓba qm̄ cōtra cū ſimilibꝫ. De qͥbꝫ belial male ꝯtētus cum copia ꝓceſſus ad īfernū deſcendit ſuꝑ iā dicto ꝓceſſu demonioꝝ ⁊ maxīe iuris ꝑitoꝝ q̄rendo ꝯſiliū Et cū hilari vultū a toto īferno fuiſſet r̄cep tus et recitatis ſuis ꝓbitatꝭ et ſagacitate quas in iam dicto ꝓ ceſſu fuerat exꝑtus tamē inter iam dicta demonia fuit obtentu ꝓ meliori ꝙ poſtꝙͣ de iure non poterrit poſſeſſionem recuꝑat̉ dominium mundi ⁊ inferni qd̓ꝫ agatur ſuſprſo poſſeſſorio iudi cio de eorundem ꝓprietate ante quam ī poſſeſſorio agat cōclu datur vt de cā poſſ ⁊ ꝓp̓eta paſ toralis ⁊ ſic iniūctum fuit belial ut ageret qui accedens ad iudi tem eo die quo debeat d̓ ꝓceſſu diſputare et neglecta dſputacio ne pecijt ſe admtti a iudice be nigne ad caꝫ ꝓp̓ctatis ſuſpenſo iudicio poſſeſſorio et ſic apud acta pro eius parte ſcribi fecit Quibꝰ a moyſe auditis taliter fuit ipē locuts. do mne iudex adu̓tatis quia ipē nequam intē dit int̓care vt cauſa pluſ quā de bet uel a iure ꝑmittitur ꝓroge tur vos ſcitis bene ꝙ c̓cuitus ē euitādus vt īc Auditor d̓ reſc̓p tis in cle. Tamē ego peto pro cedi in lite cepta vt t̓minet̉ vt C quomodo ⁊ qn̄ auten q̄ ſemel Ait belial. nonne poſſum ex be neficio iur̄ intentar̄ petitorium ſuſpēſo poſſeſſorio et nondum in eo concluſo. ut de ca poſſꝫ et ꝓp̓eta paſtoa̓lis ⁊ de teſti ſigīfi cauerūt. Ait moyſes Quid loq̄ ris totum cōtrarium dicunt ipſa iura videlicꝫ ꝙ de petitorio poſ ſit trāſiri ad poſſeſſionē ⁊ non ecōtra Ait belial vide gloſā pri mā que hoc notat Ait moyſꝫ qͦ modo poteſt hoc eē quia ſi hoc eſſet veritas. tūc ꝓp̓etas pretu dicaret poſſeſſorio ſꝫ ꝙ hoc nō ſit verum eſt euidens argum̄tū de or cog cum dilectus et c vlti mo. Art belial que dicis locūi ha bent ſi a diu̓ſis partibus intēta rentur ſed quādo intētantur ab eadem non ſic et ſic loquuntur iuta. Item mea cōuencio eſt ex preſſa tua excep c tacita ſubla to expreſſo quo remanebit taci tum certe non remanet vt C hi reus l̓ accū mortuꝰ ſul vltima ⁊ qdꝫ nō de cle cō qͥdꝫ ate Ergo non poteſt peti ꝓcedi in cauſa Ic michi O moyſes ſi iudex delegatus ſē tēciauerit ſuper poſ ſeſſorio. nonne cog noſcere poterit de ꝓp̓etate nec dicet̉ functus officio ſuo et hoc ꝓpter connexitatem cauſarū vt de ſequeſtt cī quanto magis ſi ln̄atu nō fuerit et ponatur ſine preiudicō ꝙ obtinueris in poſ ſeſſorio. ſi poſtea obtineam de ꝓp̓etate. nonne cum ipā propri etate recupea̓bo poſſeſſionem t̓ adiudicatam certe ſic quia poſ ſeſſoriū ſeqͥtur ꝓp̓etatē vt ff de poſẜ l bona fides ff Si pignora accipiātur lſi rem xvi q iij§ pͥ mō ⁊ in c̓ cum dilectus de poſẜ Ergo valde et de iure debeo ad mitti Ait moyſes peto īterloq̄ vnd̓ ſalon̄ talit̓ extitit īt̓locutꝰ ꝙ pͥmo renūciato in totū poſſeſ ſorio iudicio ꝑ belial intētato ip ſe ad agendū de ꝓp̓etate admit teretur. alle ad hoc glo io an c vnici de cā poſſ et ꝓp̓et̉ in cle v̓ ſpol̓. Vnde renūciacōne ꝑ belial facta ſub eadē iudicij inſtantia iudex vtrāqꝫ partē apud acta ꝑ empt̓ citauit ad dandū ⁊ recipi endū libellum de iure ad die ip hora iudicij ⁊ ad vlteriora cauſe ꝓced̓ ⁊cͣ ut sͣdictū eſt. Ait moy ſes. oportet acquieſcere ſꝫ male ꝯtentor. At belial Quare male ꝯtētaris. Forte de teſtibꝫ. et qd̓ valent eoꝝ dicta. Nūquid abra hā eſt publicus ꝯcubinarius nō ne dictū eſt ſibi eice ancillam ⁊ filiū eius. gen̄ xxi. cuius ratione dictū ſuū non valet. ut iij q iiij conſangu̓. Quid valet teſtimo niū yſaac mēdaciſſimi ꝑiuri. qͥ cū interrogatus fuiſſet ſi rebec ca eſſet vxor ſua dixit ꝙ nonūt gen̄ xxvi. ratione cuiꝰ dictū eiꝰ non valet ut xxij q vꝑ̄uuli. et de teſti teſtimoniū Itē iacob nō ne fuit fraudulentus īuaſor fur et latro. qui ſuis fraudulencijs recepta benedictione ingreſſus eſt hereditatē eſau fratris ſui pͥ mogeniti ut gen̄ xxvij. cuiꝰ teſ timoniū eciā nichil valet. ut ff de furtis l non poteſt. Itē quid valet teſtimoniū dauid homici de ⁊ adulteri ut ij regū xī Certe nichil ut de teſti ex ꝑte a cum ſi milibꝫ. Vbi eſt virgilius qui de ceptus ſpecie mulieris in ciſta ad turrim ſuſpenſus ſpectaculū fuit omni trāſeunti Et vbi ypo cras qui inuidia ductus interfe cit nepotē ſuum. Et ariſtotiles qui fraudulēter arripuit arma rium ſalomonis tēpore alexan dri et eius ſapientiam et philo ſophīa fraudulenter ſibi appropͥ auit. De ioh̓e baptiſta nichil dico qui omī boītate eſt plenus tamē dictū ſuū in mei preiudici um modicū valet. qͥa dictū vni us dictū nullius ut de teſti licet ī et ij. De quo ergo lamenteris o moyſes. Ait moyſes. Si fuiſ ſēt dicta teſtiū debite diſputata bene probarē tibi ꝙ valerent. Ait belial. Hec ꝓbantur per ſa cram ſcripturā ⁊ que per ſacram ſcripturam ꝓbant̉. eſt euidens argunientum in iure. ut v q̄ͥ vlt̓ epiphanium. et de mā et obe is qꝫ. Ait moyſes. Intendas ad li bellum. Adueniēte termino cita tionis predicte et partibꝫ vtriſ qꝫ in iudicio comparentibus aſ tutus belial tres ſub eadem for ma obtulit libellos huius teno ris et continentie. Orā vobis illuſtriſſimo dn̄o ⁊cͣ ꝓponit belial ꝓ curio noīe ⁊ ꝓ ꝑte tociꝰ infernalis ꝯgregacioū ꝯtra ih̓m vel aliā ꝑſonam pro eo ltīme ī teruēiētem. Qdꝫ cum dicta vni u̓ſitas infernalis tenue̓it poſſe derit ⁊ habuerit infernum ⁊ ter ram vniu̓ſam mare et omnia q̄ in eis ſunt et maxime hoīnes ī dicta terra degētes ad plenam ⁊ totalem iuriſdictionem ꝓp̓eta tem et dominiū ipiūs et tāto tē pore cuius cōtrarij memoria ho minū non exiſtit ex largicione et tradicōne et r̄pudiacōne fac tis in ſathanam et eius vniu̓ſi tatem infernalē ꝑ altiſſimū in fernorū dn̄m ꝓpter peccatū ⁊ ī obedienciam pͥmi hominis ade pleniſſime ꝑ̄tine̓ que oīa ſepe dicta dictus iheſus temeritate quadam pocius quam iur̄ auc toritate ſibi a ꝓp̓auit ymmo po cius vſurpauit et dictos ſatha nam ⁊ vniu̓ſitatem infernalem inde amouendo in graue preiudi cium et iacturā eorundē Quae̓ ꝓcua̓tor ſupͣdictus et procua̓to rio nomine quo ſupra petit oīa predicta ad ꝓp̓etatem ⁊ domini um iam dicte vniu̓ſitatis ꝑ vos et dictam curiam ſentencialiter adiudicari ⁊ predictum iheſum ſentēcialiter exinde amoueri ꝓ teſtans de expen̄ dampnis ⁊ in tereſſe Et hec forma ꝓbatur per c int̓ dilcos de fi inſtru et ꝑ c abbate ſane de ſen ⁊ re iudi li vi. Quo libello perlecto inde ſi milem dedit moyſi libellum nec non t̓minum ad diem decimam menſis eiuſdem ad reſpondēdū et litem conteſtandum et ad vl teriora cauſe ꝓcedēdum etcetra Termino ſupra dicto adueniē te coram iudice partibus amba bus pn̄tibus moyſe īſtan̄ belial lite conteſ ſepe dicto ſibello. Rn̄ dit dicens nego narrata ꝓ vt narrantur et petita ꝓ ut petun tur. fieri nō debere hec conteſta cio diſiūctiue fit aliqn̄ qͥa ī libel lo petuntur et narrantur vera ⁊ falſa mixtim. Ita ꝙ ꝑ illam diſ iūctiuam ſaluatur vt d̓ reſti ſpō cum ad ſedē facta litis conteſta cione et ea apud acta ſcripta et redacta. Iudex in cōtinēti fecit aꝑtibus iuramentum calūpnie preſtari ſub forma notata in r ī de iuramēto calūpnie ſub hijs verſibus conprehēſa Illud iure tur qdꝫ lis ſibi iuſta videtur et ſi queratur verum nō inficiatur nil promittetur nec falſa ꝓba cio detur vt lis tardetur dilacō nulla petetur. Et nota qd̓ꝫ cum ſemel eſt iuratum de calumpnia Amplius in eadem cauſa non iu ratur vt C e ti autē hodie ſed d̓ malicia ſic cū ꝓpoīta fue̓it aliqͣ excepcō et dilacio petatur vt d̓ excep paſtoa̓lis et de teſt vltra tͣciam et de iua̓mento calumꝑ c penul li vi in fine Item nota ꝙ tale iurautū calūpmīe ⁊ pūcipali cauſa preſtitū ſeruat partem in dempͥnem ī condempnatione ex penſarū. quia ibi eſt ignorātia facti. ſꝫ non in cauſa appellatioīs quia ibi eſt ignorantia iuris. no tat̉ hoc inc circa fi de do et ꝯtu et in illa notur ignorantia de re gulis iuris libro ſexto. Et nota ꝙ ſindicus vniu̓ſitatis hoc iua̓ mētum preſtat in animam pro priam et ꝓcurator alterius ſpe cialis in ſuam et domini ſui ani mā ut notat gloſa in c in ꝑtrac tand̓ de iuramento calumpnie ⁊ e ti c penultimo li vi in glo De na vero recuſantis eſt ut actor cadat ab inſtituta cauſa reus ve ro habetur pro confeſſo ē ti c fi Quibꝫ quidem ꝑactis belial pe cijt dilationē pro teſtibus et a lijs iuribus et defenſionibus ſu is ꝓducendis Vnde iudex dedit eidē ⁊ alteri parti terminū triū dierū. qui terminus cadit ī xiij diē aprilis ad ipſas defenſioēs ⁊ alia iura ꝓducenda. ꝓpter qd̓ noͣ ꝙ dilatio dari debet iudice ſeden̄ ꝓ tribunali et vtraqꝫ ꝑte pn̄te et cauſa cognita de plano vel ſemiplano ut iij q iij§ ſpaci v̓ a iudice. Et data dilatioē of ficiū iudicis cōquieſcit donec tē pus dilacōis effluxerit. ut C de dilation̄ ſiue ps. et de appc ſig nificauit Et nō ꝙ hodie in dila tioībꝫ ꝓ teſtibꝫ ꝓducend̓ iudex conſiderata diſtantia locoꝝ et tē poꝝ qualitate inducias ꝯcedit. ut de apꝑ cū ſit romana. qd̓ de iucꝫ ciuili eſt ſecus. ut iij q iij ſpaciū. et E de dilac̓ li. Qua di latione ꝑ belial recepta teſtium ꝓducendoꝝ et iuriū alioꝝ incōti nēti ſollicitus de ſuo iure poſitio nes et articulos ꝓtulit in iudi cio ī forma q̄ ſequit̉ īfraſcripta Oſitiones et articulos ꝓ parte belialutsͣ in a lio preambulo. ponit et ꝓbare ītendit belial ꝓcurator ⁊ ꝓcuratorio noīe quo ſupͣ ꝙ deus homines maſculū extra ꝑadiſū et feminā in ꝑadiſo creauit. ut gen̄ i et ij c. Itē ponit ꝙ d̓s dictū hominē tulit et poſuit in ꝑadiſū voluptatis ut oꝑaret̉ et cuſtodiret illud. gen̄e c. Itē ponit ut sͣ ꝙ d̓s eid̓ precepit ne de ligno ſciētie boni ⁊ mali com ederet adiciēs quia in quacūqꝫ hora comederet morte moreret̉. Ieneſis ec. Itē ponit ⁊ ꝓba re intendit ꝙ ad ſuggeſtionem ſerpentis callidioris cūctis ani mantibus que deus creauit de predicto ligno comedit cōtra d̓i preceptum. gen̄ iij c. Itē po nit ꝙ d̓s ꝓpter predcām īobedi entiā eiecit dictū hoīem de ꝑa diſo voluptatis in maledictionē ut operaretur terram de qua ſuꝑͣ tus fuerat. ut geneſis eod̓ capit ¶ Item ponit vt ſupra ꝙ poſt predictam inobedienciam male dictionem et eiectionem deus eūdm hominem tradidit ī ma nū ſathane ⁊ diabolice congre gacionis poſſidendum vt iſaye xl iij Pater tuus pccāuit vt īt̓ pretes tui preuaricati ſunt ī me et con amīaui pn̓cipes ſanctos ⁊ dedi ad intericōnem iacob ⁊ iſ rahel in blaſfermam. Itē po nit vt ſupra ꝙ deus poſt tradi cionem predcaꝫ dictū hominem repudiauit ⁊ vendidit eum pre dictis ſarhane et infernali con gregacon̄ vt iſaie lc̄ hec dicit dominꝰ deus quis ē hic liber re pudij matris vrē quō dimiſi eā aut qͣs eſt creditor meꝰ cui ven didi vos Ecce enim īmiquitati bus vr̄is venditi eſtis et in ſce leribus vrīs dimiſi matrē vrāꝫ Itē ponit vt ſupra ꝙ dictus ſathan et eciam infernalis con gregacio vtriuſꝫ repudiati hoī nis corporalem habnerunt poſ ſeſſionem vt pſalmō xlviij Si cud oues in inferno poſiti ſunt ⁊ mors depaſtet illos Itē po nit vt ſupͣ ꝙ hoībus creſcētibꝰ in terra ſathan et infernalis cō gregacio iam dictis valde dila tauerunt inperium ſuum ſuper eos et vniu̓ſam terrā que in ea dem dampnacione erat cum pri mis parētibus eorū vt Abacuc iijc Egrediatur dyabolus ante pedes eius ſtetit et menſus eſt terram aſpexit et diſſoluit gen tes et cont̓ti ſunt montes ſeculi Itē ponit vt ſupra ꝙ dictus ſathan fuit et ē pn̓ceps tocius inferni vt ezechielis xxviij cap Itē ponit vt ſupra ꝙ dictus ſathan fuit ⁊ eſt rex egipti vt ezechiel̓ xxix c Itē ponit vt ſupra ꝙ dictus ſathan fuit et ē rex tyri vt ezechielis xxviij cap Itē ponit vt ſupra ꝙ fuit et eſt dominus ciuitatis illius ꝓpe mare poſite cui nullus negauit tributum vt ezechielis xxvij c Itē ponit ut ſupra ꝙ fuit et eſt dux iſr̄l vt ezechielis xvic Itē ponit ut ſupra ꝙ ipē ac eciam vniu̓ſitas infernalis ſuꝑ omnes gentes et naciones ptā tem et iuriſdictionem excuerūt ⁊ dominiū habuerunt ut ezechi elis xxxij c Itē ponit vt ſupͣ ꝙ bona fide et iuſto tytulo pre dictꝰ ſathan et īfernalis cōgre gacio poſſiderunt et preſcripſe runt ſpacio quatuor milium ā norū et vltra vt Eccleſiaſ plo Iugum graue ſuper filios adā a dic exitꝰ d̓ ventre matris eo rum Itē ponit ut ſupra qd̓ꝫ de predictis ē publica vox et fa ma inter homines et per homi nes atqꝫ ꝓ vero reputabantur Itē ponit ut ſupͣ ꝙ deus nō irritat ea que d̓ ſūo ore ꝓcedūt ut in pſalmō lxxxviij. T nota ꝙ poſitionibꝫ de bet pars adu̓ſa medio iua̓ mento de veritate dicenda reſpō dere. que ſi iuſſa a iudice recuſa uerit habetur ꝓ confeſſa. ut de confeſſc ij li vi. et debet reſpon dere eiſdem ꝑ verba credo vel nō credo. nec eſt dandum tempus ad deliberandū quia ex preſūpci onibꝫ informat ſuam credulita tē ut notatur in c quoſdā de pre ſumptionibꝫ. et hoc fit ut pars agens releuetur ab onere ꝓban di. ut ff de iureiurando lcū qui et in c ī de confeſſli vi Vibus quidem articul̓ et poſitionibus ut ſupra in iudicio preſentatis ⁊ r̄ceptis ſaluo iure inpertinenti um et nō admittendoꝝ ut noͣtͣ in c̓ ꝯſtituc de elec in cle in glo penult̓. pecijt belial teſtes et ꝑ tē citari ꝓut ſupͣ in alia forma continet̉.§ Quibꝰ quidē teſti bus qui longiſſimis ānis in in ferno deguerūt necnō et moyſe citatis ⁊ relatis atqꝫ ꝑtibꝫ ꝯpa rentibus coram iudice prout ſu pra in alia forma continetur pe cijt belial procurator īfernalis moyſen procuratorem iheſu per iudicem ſingillatim ſuꝑ poſitio nibꝫ et articulis premiſſis d̓ ve ritate dicenda medio īua̓mento interrogari et ſingillatī ad que libet reſpōdere. Iuſſusqꝫ a iudi ce ꝑ ordinem omnes poſiciones predcās fuit ꝯfeſſus hac tamen excepta ꝙ nō ad ſuggeſtionem ſerpentis homo peccauerit ſed magis ad dyaboli ſuggeſtionē. qui inuidia plenus ꝑ ſerpentem homine innocentē fecit peccare Audi ſapientē ſapientie tercio Deus creauit hominem īexter minabilē. ad imaginē ſue ſimili tudinis fecit illū. Inuidia autē dyaboli mors introiuit ī orbem terraꝝ. Gelial vero hilaris fcūs ꝓpter ſepedictam ꝯfeſſionē ad ꝓximū dictū non aduertens a it iudici Dn̄e iudex confeſſio ꝓ curatoris nocet dn̄o. ut lite non conteſt accedēs. et c cū olī de ca poſſ ⁊ ꝓpriet̉. et ꝓpterea amode teſtibꝫ non egeo. qm̄ ex ore eiꝰ audiuiſtis. ⁊ iure cautū eſt ꝙ in cōfitente nulle ſunt partes iudi cis niſi in condempnando. ut de trāſac̓ preterea. et de ꝯfeſſc ij. et ff ad laquili l ꝓuide§ fi. Iō deprecor dominationem veſtram ut dictum moyſen ad audienda ſententiam placeat mandare ci tari. qͥa ius dicit. nos in quēqꝫ ſententia ferre non poſſumꝰ in ſi in conuictū aūt ſponte ꝯfeſſū ut ij qͥ ī nos. Ait moyſes beliali Tu belial es male morigeratus et ꝑuerſus. adhuc non expoſui Iudici factum meum ⁊ infrīgis michi in ore verbū Audi me pa ciēter ſi placet. Ait belial volēs trufare de moyſe. loqueris dn̄e quia audit ſeruꝰ tuꝰ dicit moy ſes obiciendo cōtra tuas poſicio nes ⁊ articulos tuos dico ꝙ dic tus ſathan ⁊ diabolica cōgrega cio fuit pn̄ceps ⁊ rex ꝓ ut ī po ſicionibus et articulis tuis con tinetur ſed nunc non eſt imꝑa tor nec prīceps nec rex qͥa iuſ te eius d̓meritis id ē malis me ritis ſentencialiter per omnipo tentem deum fuit p̓uatus ⁊ ihe ſus dominus meus eiuſdem dei filius d̓ predictis regnis ꝑ eun dem omnipotentē ltime fuit in ueſtitus ſicud per publicaꝫ iudi cialem ſentēciam clare apparet Ait belial. vbi eſt iſta ſentencia proba eam. Ait moyſes peto ꝑ iudicem ad hanc excepcionem pemꝑ me admtti. Quam ſalo nion admiſit ⁊ ſic apud acta ſe̓ bi fecit. At moyſes in cōtinenti et in eadem inſtācia iudici por tauit librū yſaie c xlvij et ean dem excepcionem cepit legere in hijs verbis et forma Edemptor deus ex̓ci tuū nomē illius ſanc tus iſr̄l vlcōi capīa et non reſiſtet michi homo denuda turpitudinem tu am diſcooꝑi humerū tuū reuela cruta tranſi fluīa ſede tace et in tra in tenebras filia caldeorū et infernorum quia non vocaberis vltra domina regnorum qͥa ira tus ſum ſuper populum meū et cōtaminaui hereditatem meam et dedi eos in manu tua et non poſuiſti eis miſericordias ſuꝑ ſemen aggrauaſti iugum tuum valde et dixiſti in ſempiternū ero domina non poſuiſti hoc ſu per cor tuū neque recordata es nouiſſimi tui et nunc audi hec dilatata alias dilatā ⁊ habitās confidenter que dicis in corde tuo ego ſum et non eſt preter me amplius nō ſedebꝰ vidua ⁊ ignorabo ſterilitatem venient h̓ tibi duo ſubito in die vna ſteri litas et viduitas vniu̓ſa vener̄t ſuper te ꝓpter multitudinē ma leficiorum tuorum ⁊ ꝓp̓ter duri cia nicātatorū tuorū vehemēter et fiduciam habuiſti ni malicia tua et dixiſti nō eſt qui videat me ſapienciā tua ⁊ ſciencia tua hee deceperunt te et dixiſti in corde tuo Ego ſum ⁊ preter me nō eſt vltra veniet ſuper te ma lum et neſcies ortum eius et ir ruet ſuꝑ te calamitas quoniam non poteris expiare. Veniet ſu per te miſeriā repente quā neſ cies ſta cum īcantatoribus tuis et cuni multitudine maleficioꝝ tuoꝝ ſtent et ſalutēt te angue̓s celi qui ꝯtemplant̉ ſidera celi ⁊ ſupputant menſes ut ex eis ānū cient ventura tibi Ecce facti ſūt ſic̄ ſtipula. ignis cōbuſſit illos. non liberabūt anima ſua de ma nū flāme. non ſūt prune quibꝫ calefiant neqꝫ focus ut ſedeant ad eū. ſic facta ſūt tibi in quibꝫ cunqꝫ laboraueras. ne gociatores tui ab adoleſcentia ſuā vnuſqͥs qꝫ in via ſua errauerūt non eſt. qui ſaluet te. et dixi criſto meo ciro cuiꝰ apprehendi dexterā ut ſubiciam ante faciem eius gen tes et dorſa regū ꝯuertā et aꝑi am ante eū ianuas et porte nō claudent̉. et dixi. In tēpore pla cito exaudiui te ⁊ in die ſalutis auxiliatus ſum tui et ſeruaui te ⁊ dedi te in fedus populi ut ſuſ citares terram ⁊ poſſideres here ditates diſſipatas ut dice̓s hijs qui vincti ſūt exite et hijs qui ī tenebris ſūt reuelamini. Viuo e go dicit dn̄s qͥa oībꝫ hijs velut ornamēto veſtieris et circūdab̓ tibi eos qͣſi ſponſa qͥa deſerta tu a et ſolitudīes tue ⁊ terra ruine tue nūc anguſta erit pre habita toribꝫ et longe vagabuntur qui abſorbebant te. yſaie xlix. Qua ſentētia ante ſalomonē iecta pe cijt moyſes ea apd̓ acta redigi et inſcribi. Ait belial. Domine iudex nichil ſcio de hac ſentētia et non credo ipſam recte latam quia numqͣm ad eam audiendā ſathan vel infernalis congrega cio fuerunt citati neqꝫ vocati. A it moyſes. Nōne preſumitur de hijs que a iudice ſunt facta vel acta. ut de elec bone. de renunci in preſentia. et in c poſt ceſſion̄ de ꝓba. et ij q̄ vi hoc eciam. ait belial. Verum eſt ꝙ creditur ſen tentie iudicis vbi conſtat de ꝓ ceſſu cauſe. ſed vbi reuocatur in dubium de proceſſu iudicis non eſt preſumendū de iuſto ordine niſi ꝓbetur ꝑ acta. Nā victores nō aliter potiūtur ſentēcijs niſi eas oſtenderīt rce latas. Auc de hijs qui ingred̓ ad appel§ illud collatione viij. et maxime cū al tera pars preſens non fuerit vl̓ ꝓcurator. quia ſi fuiſſet preſens et non appellaſſet tūc veritatem diceres ut notat innocencius in c̓ qm̄ de ꝓba. Specuſator in c d̓ īſtru edit̉§ reſtat in v̓ in ſūma noͣ ī c i de ꝓ ī cle. Et ſi velles di cere ꝙ acta ſunt ꝑdita ꝓba per ditionem vel proceſſum per teſ tes. ut de priuilegijs cum olim de teſti albertus. de re iudicata ſicut. Cōdice de teſti lege publi cati. Ait moyſes. Quid dicis tu miſerrime. Nonne vides ꝙ lit teris epiſcopi creditur eciam ſi non probetur de proceſſu. ūt de probationibus poſt ceſſionem et vndecima queſtione iij Tue Ait moyſes belial diſtingme tē pora ⁊ cōcordabis ſcripturas vt ij qͥ i ſi pccāue̓it ſi quer̄ de exͣ iu dicialibus et tunc eius ſcriptue̓ credit̉ ſine alio āminiculo. Si de iudicialibus et tunc non cre ditur n̓ habeat teſtium ſubſcrip cionem vel ꝙ conſtiterit ltīmis docuniētis ut in predicto c̓ qm̄ de proba ⁊ de teſti cum a nobis vnde ait ſalomon iuſte petit be lial doce tu moyẜ ⁊ iuſtifica ſen tenciam tuam exactis qͥa alias te non admittemus ad dictam ſentenciam Ait moyſes libenter domine Et ait moyſes ad beliaſ Obelial dic michi nequiſſime Ait belial O moyſes eſto ſapiēs dic quidqd̓ vis et coram iudice nō loquar̄ de me vituꝑoſe quia pacienter audiam. Ait moyſes nōne deus vidit manifeſte totā hominū maliciam que erat in t̓ ra et cunctam cogitacionem cor dis eorū intētam eſſe ad malū omni tēpore poſt peccatū hoīs et ante diluuium Ait enim per tet me feciſſe hominē delebo in quit hominem quem creaui a fa cie terre et omnes homes in di luuio aquaꝝ deleuit vt gen̄ vi ⁊ vij c Item poſt diluuium quid dixit deus. Clamor ſodomorū ⁊ gomorreocū multiplicatus eſt ⁊ peccatū eorum aggrauatum ē nimis deſcēdam ⁊ videbo ſi per catum eorum cōſūmatum ſit ⁊cͣ nōne deus ꝑluit ex hoc iibi ig nem ⁊ ſulphur ⁊ ſubuertit has ciuitates vt gen̄ xviij et xix de accuc qualiter ⁊ qn̄ ⁊ ij q ī deꝰ Item vltra hoc quot adulteria quot homicidia quot ciuitates deſolate quot prodicones quot grauia mala in mundo ſūt neqͥſ ſime ꝑpetrata alias patrata cor concipere mens premeditari et lingwa dicere nō ſuffice̓t ſicud clarius in canone biblie patet nūquid mūdus exorbatus fiit ab aquis et ciuitates ſic exuſte fuerint d̓ regno īferni ac ſatha ne. quem tu dicis ſachanam et inferni imꝑatorem et pn̓cipem mundi ſicud in poſicōibus tuis in actis ſupͣ poſitis plenius con tinetur nōne infernus et ſatha tenetur de peccato poſtꝙͣ mun dus ſub eorū regimine errauit quo poteſt excuſacio tua valere quin ſunt eorum ſuggeſtion̄ pa trata ar c quāuis de regulis iu ris nunquid dicere poſſes mun de ſunt eorū manus a ſangwīe hoc vt lxxxiij di epheẜ poſtꝙͣ ſub eorum regimine erant. Itē dic michi O belial an ſi rex vel pn̓ceps fuerit diſſipator vel ne gliēs regni ſui regīnis ſi ꝓpter hoc poſſit et debeat regno p̓ua ri Si dixeris ꝙ nō mēdaciū di ris vt de elec ꝙ ſicub Ii xij qͥ ij vincemus. et lxxxi di v̓ de hoc. Itē vltra hoc nōne ſathan et ī fernus ꝑmiſerunt ſe pro deo co li in mundo quaſi vniu̓ſo. Non ne ꝓpter hoc grauiter deliq̄rūt in deum ⁊ dominū ſuum qui pre cepit ſe ſolū in mundo adorari. ut exodi xx et deuteronomij iij. propter quod ſathan ⁊ infernꝰ potuerūt regno mundi priuari. ut de re iudi ad apoſtolice. ⁊ xv qͥ vi alius. et de voto licet. Dic michi o ꝓphane nonne illa fue runt manifeſta deo ut iudici ac eciam et alijs cum ipſe deus de ſcenderit ad videndū clamorem ſodomorū ⁊ gomorreorum ſi oꝑe compleuerint ut geneſis xxviij et xxix. atqꝫ vidit cunctam ho minum naturam ꝓnam eſſe ad malum ut geneſis vi. Itē nōne ppter cultura principis inferna lis ipſe deus infinitos reges oc cidit et gentes multas ꝑcuſſit. ſeon regē amorreorū et ogregē baſan ⁊ omnia regna chanaan ꝓpter culturā ſathane et infer in et ydoloꝝ eius. ut ioſue xij et pſalmo c lvi. Poſſunt ne hec t̓ giuerſatione celari cū ipſoꝝ teſ tes ſint celū et t̓ra et populus vniuerſus. ut de purga cano cū dilectus. Nunquid in hijs opor tuit accuſatore habuiſſe. Certe nō ut ij q̄ ī manifeſta et in c. eui dentia de accu. ac eciā in hijs or dinem iudiciariū obẜuari. Cer te non ut de iureiurando ad noſ trā iij. Et non credas obelial ꝙ iuſtus deus ſathane et inferno fecerit iniuſticiā quonā via iu ris egit cōtra ipſū. Audi ieremi am lc̄. Ecce ego mitto ad te o ſuꝑbe dicit dn̄s exercituū. quia veniet dies tuus tēpus viſitaci om̄s tue et cadet ſuꝑbus ⁊ corru et et non erit qui ſuſcitet eum. Et qͥa talia mandata non egēt de iure teſtium depoſitionibꝫ de clarari cū talia ꝓbationē vel or dinem iudiciariū non requirant cum ſint notoria deo ut iudici ⁊ alijs ut de teſti v̓ ſuper eo. ſed ſi nō fuiſſent notoria iudici ut iudici et alijs tunc oportuiſſet tale notorium ſeu manifeſtū ꝓ bari. ut de elec bone ij ⁊ iij c ad noſtram. de cohabitatione cleri corum et mulierum. quia ſenten tia in hijs qntumcunqꝫ notoria fuit neceſſaria. ut de diuor por ro. et de app cum ſic. et iij qͥ ī de us. Ideo vniuerſorum dominus ad eam audiendam ſathanam et infernum citari fecit ac ecia de eorum delicto et regni priua tione valde in ea ipſe deus con doluit. Cuius tenor citatiōis ſe quitur in hec verba Udite verbum dei pnͥ cipes ſodomorum id eſt peccatorum auri bus ꝑcipite legm̄ dei yr̄ populus gomorre qm̄ facta ē meretrix ciuitas plena fidelis iudicij iuſticia habitauit in ea nunc autem homicidie argētū tuum ī ſchoriam verſum eſt vi num tuum mixtum ē aqua pri cipes tui infideles ſocij fuꝝ oēs diligunt munea̓ ſequntur retri bucones pupillos non iudicant cauſe viduarū non ingrediūtur ad eos ꝓpter hoc ait dominus excituū fortis iſcl heu ego cō ſolabor de hoſtibus meis et vin dicabor de imimicis meis et con uertam manū ad te et excōquā ad puram ſtoriam tuam ⁊ aufe raꝫ oē ſtagnū tuū ⁊cͣ ut iſaie ci tem dictū ē ſathanā ipſe deus fecit citari ꝑſonaliter ezechiel̓ .xxviijc ꝓ eo qd̓ꝫ ſuꝑbe dixeras ꝙ deus ego ſum in hec verba et factum ē verbum domini ad me dicens fili hoīs dic̄ pn̓cipi Tiri hec dicit dominus deus eo qdꝫ eleuatum ē cor tuum et dixiſti deus ego ſum et in cathedra dei ſedi in corde maris cū ſis homo et non deus ⁊ nō dediſti cor tu um quaſi cor dei Ecce ſapienci or es tu daniele oē ſecretū nō ē abſconditum a te id ē in ſapiē cia ⁊ ꝓuidencia tua feciſti tibi fortitudinem ⁊ eleuatum ē cor tuū in robore tuoꝓ pp̓terea hec dicit dominus eo qd̓ꝫ eleuatum eſt cor tuum quaſi cor dei idcir cō ego addu̓cam ſuꝑ te alienos robuſtiſſīos gēciū ⁊ enudabūt gladios ſuos ſuper pulc̓tudinē ſapiencie et polluēt decorem tu um interficient et detrahent te monieris ī interitu occiſorū in corde maris nunquid dicens lo queris deus ego ſuum tem tercō dictum ſatha naꝫ citari fecit ꝓpter ſu ꝑbiam et arroganciam eius ꝑ eundem ezechielis xxix xxij c̄ factū eſt verbū dn̄i ad ⁊ x me dicens fili hominis loquer̄ contra pharaonem et dices hec dicit dominus. Ecce ego ad te pharao rex egipti dracō magne qui tubas in medio fluuiū tuoꝝ et dicis meus ē fluuius et ego feci memetipiū ⁊ ponam frenu in maxillis tuis leoni gencium aſſimulatus es et dracom qui eſt in mari ⁊ ventilabas cornu in fluībus tuis et conturbabis aquas pedibus tuis ⁊ conculca bas fluia eorū. ꝓpterea expan daꝫ ſuꝑ te rethe meum in mul titudine populorū multorū et extraham te in ſagena mea et ꝓiciam te in terram vides ergo quātā fecit deꝰ ī inferno eqͥtatē Tres ſucceſſiue ad ꝯuincendā eius maliciā fieri fecit citatioēs ut in c ꝓut de do et ꝯtu. et ī aucͣ ut cū de app̄ cog§ ſed et hec col viij. C de iudi auten iubemus. ⁊ in c̓ cū olim de do et ꝯtunia. Ait belial. Ipſe citationes loquūtur contra regē tiri et contra pharao nē regem egipti et non cōtra ſa thanā et infernum. Ait moyſes Nōne tu neꝙͣ in poſitionibꝫ tu is apud acta pn̄tatis ⁊ datis di cis ſathanā eſſe regem tiri ⁊ re gem egipti. Ergo quem dicis. Item o beſial expecta modicum quia tibi veritatem oſtendam ⁊ iuſtificationē ſententie ex veris ꝓceſſibꝫ. Dic michi nōne deus elegit abrahā ex omī ſemine ſu mens eum ſibi in ſeruū atqꝫ fe dus miens cum eo eiqꝫ dicens. Multiplicabo te vehementer ni mis et vltra non vocaberis abrā ſed abraham quia patrem m̄lta rum gēcium conſtitui te ⁊ ſtatu ens pactum cum eo ī generatio nibus ſuis federe ſempiterno di cens. ego ſum deus tuus ⁊ tu et lemen tuum populus meus eri tis eisqꝫ imponens circumciſio nem et cerimonias multas. ut geneẜ xvij. Ergo dic̄ michi qd̓ fecit atqꝫ patratus eſt priceps infernalis in dicto populo dei ⁊ domini eius et regno eiuſdēm cū primo educebatur dictus popu lus de terra egipti ad terram ꝓ miſſionis. quid contaminatus fuit in predicto populo. Nōne ipſe infernalis princeps fecit e um ydolotrare dicens. Dij ſunt dij tui iſrahel qui te eduxerunt de terra egipti ut exodi triceſi mō ſecūdo capitulo et pſalmo cē teſimo quinto ſic legit̉. Et fece runt vitulū in oreb. et adoraue runt ſculptile. propter quod in populo dei deciderūt gladio plꝰ ꝙ vignititria milia. Item nōne predictus princeps infernalis in dicto populo dei ꝑ filios cho re videlicet dathan et abyron fecit ſciſmā inſurgere volentes caput ſacerdocij aaron imitari ꝓpter qd̓ terra aperuit os ſuū ⁊ ipſos cū ſynͣgoga eoꝝ viuos ab ſorbuit ut numieri xvi ⁊ pſalmo c v. Aperta eſt terra et degluti uit dathan et operuit ſuꝑ con gregationem abyron. Item nō ne ipſe īfernalis princeps fecit populū dei iniciari beelphegor. ut numeri xxv. Item nonne ip ſe princeps infernalis ꝑſecutus fuit dauid vnctū dn̄i ꝑ ſaulem malum ſpiritum in ſe habentem vſqꝫ ad mortem incluſiue. ut pͥ mo regū decimo octauo. Itē non ne ſurrexit ſathan cōtra iſrahel ut dauid rex numeraret populū propter quod peſte perierūt ex populo vltra ſexagintamilia. Item nonne dictus pn̓cepes in fernalis ſeꝑauit decē tribꝰ iſrl̓ a vero r̄ge roboam eligētes eis ieroboa in regem que tribus ex ceptis duabꝰ dcō principe inſti gāte receſſerūt. cū dcō ieroboa a cultua̓ veri dei ydolaqꝫ adoran tes dcō prīcipe dicēte ei Si reu̓ tatur populus iſte ad dn̄m ſuū roboa int̓ficient te ⁊ reuertētur ad dn̄m. ꝓpter qd̓ꝫ poſuit in cō ſilio ſuo vt face̓t duos vitulos aureos et dice̓t toti populo nō lite vltra aſcēde̓ ī irlm̄ Ecce dij tui q̄ eduxer̄t te de terra egipti vt iij regū xij c. Itē nōne dcūs prīceps aſcēdit ī abhoīaconē ſu ꝑ altare ſcā ſcōrū et mibi ꝓ deo vero a dcō pplō dei ſe fecit adora ci qͦt īibi adulte̓a ⁊ hoīcidia qͦt deſolacōēs ciuitatū qͦt occiſioēs ſac̓dotuꝫ et pplī dei facta fuerīt vt machabe ī et ij libro Itē dic michi nōne ꝓpter hoc dcūs pri ceps veſter videtur crimen leſe maieſtatis in deū temea̓ria pre ſūpcōe regnum eiuſdem dei ſic occupādo ⁊ deſtruendo cōiſſiſſe ſi cōtrariū dixeris mendaciū di ces qͥd loquūtur iua̓ ſuper hijs nūquid de iure ꝓpter hoc infer nalis prīceps regnum qd̓ꝫ tene bat a deo ſuꝑ oēs gentes potuit ab īpō deo ⁊ dn̄o vniu̓ſorū p̓ua ri exper eum in et̓nā mortē iuri dica ſentēcia dāpna̓i ⁊ fiſco dei perpetuo regnū et eiꝰ dominiū applicari vt C ad l iul̓ maieſta ſ quis qͥs vi q ī§ verū ⁊ ī c vergē tes de he̓ti et meliꝰ ī c̓ paſtōa̓l̓ et de ſen ⁊ re iudica ī cle Qua̓e hoc egit īfernal̓ prīceps ī pplō dei quē ipē preelegerat ex oībꝰ gētibꝰ et regnis ⁊ hoc ipē prin ceps nega̓e non poſſꝫ nōne ipē tunc dixit credens preoccupae̓ dictum regnum dei ponam ſedē meam ad aquiſonem et ſimilis̓ ero altiſſimo nonne ꝓpter hoc eiectus fuit de ſepulcro ſuo qua ſi ſtirps īvtilis quaſi fame pol lutus et obuolutus cum hijs qui interfecti ſunt gladio deſcēdit ad profundum alias fundamē ta laci quaſi cadauer putridum nonne tunc ceſſauit exactor qe uit tributum quia dominus con triuit baculum imꝑiorū v̓gam dominanciū cedentem populos gentesqꝫ ꝑſequentem crudelit̓ vt iſaie xiiij c quare non ſtabat iuribus ⁊ termis ſuis contētus vt de deci cī xxi q ij§i ⁊ ij Sꝫ quia ſupra ꝓxime dicta nō erāt publica deo iudici ⁊ alijs ut ſupͣ acta fuerint Ideo ipē deus tam quam iuſtus iudex ꝑ ꝓbacionē dicte notorietatis preconie Eze chieleꝫ et dauid ꝑemꝑ citari fe cit necnō dictum pn̓cipem vr̄m vt eorūdem teſtiū iuramenta vi deret vt de teſti in nomine dnī Cuius tenor talis eſt. Ili hoīs dic̄ monti ſeyt Hec dicit dn̄s deus. Au diui vniu̓ſa oꝓpbria tua q̄ locutus es de montibꝫ iſrahel dicēs. deſerti nobis dati ſūt ad deuorand̓. et īſurrexiſtis aduer ſū me ore vrō et regnaſtis adu̓ ſum me. v̓ba veſtra ego audiui Hec dicit dn̄s letare vniu̓ſa ter ra. in ſolitudinē te redigā ſicuti gauiſus es ſuꝑ he̓ditatē domus iſrahel eo ꝙ fuea̓t diſſipata ſic faciā tibi. At eciā citamꝰ dauid et ezechielē ut corā nobis ꝯpare ant medio iuramēto depoſituri teſtimoniū veritatis ut ezechie lis xxxv. Et quid dauid cora ip ſo deo et dn̄o vniu̓ſoꝝ fuerit teſ tificatus audi eundē. Deus vlti onū dn̄s deus vltionū Vſqꝫ quo peccatores dn̄e vſqꝫ qͦ gloriabū tur. populū tuū dn̄e humiliaue rūt et hereditatē tuā vexauerūt viduā et aduenā interfecerunt et pupillos occiderūt. et diexr̄t non videbit dn̄s nec intelliget d̓s iacob. polluerunt tēplū ſanc tu tuū poſuerūt iheruſalē in po moꝝ cuſtodia. poſuerūt mortici na ſeruoꝝ tuorū eſcas volatilibꝫ celi carnes ſanctorū tuoꝝ beſtijs terre. effuderūt ſanguinē eoꝝ tā ꝙ aquā in circuitu iheruſalem. nec erat q̄ ſepeliret. incenderūt igni ſanctuariū tuū in terra poſ luerunt tabernaculū nomīs tui dixerunt in corde ſuo cognatio eorū ſimul. quieſcere faciamus oēs dies feſtos dei a terra. Vide domine quāta malignatus eſt ī imicus in ſancto.§ Itē quid teſ tis fidelis ezechiel fuit teſtifica tus audi eundē cxxij. Ecce prī cipes iſrahel ſinguli in brachio ſuo fuerunt in iheruſalē et effu derūt eoꝝ ſanguinē. patrē ⁊ ma trē ꝯtumelijs affecer̄t in ea ad uenā calūpniati ſūt in medio e ius ac pupillū et viduā ꝯtriſta uerūt apud ipſam ſanctuaria tu a dn̄e ſpreuerūt et ſabbata tua polluerūt. ſcelus oꝑati ſūt ī me dio eiꝰ. verecundiora patris diſ cooperuerūt et īmundiciā men ſtruate humiliauerunt et vnuſ quiſqꝫ in vxorem ꝓximi ſui oꝑa tus eſt abhoīationē. ſocer nurū ſuam polluit nepharie. frater ſo rorē ſuā filiā prīs ſui oppreſſit ī te et tui deus fuit oblitus. Dic michi o belial probātne ad ple nū dicti teſtes de nequicijs et ſceleribꝫ ꝑ principem infernalē in regno dei comniſſis atqꝫ pa tratis cum in ore duorum vel tri um teſtium ſtet omne verbum. ut c in omni de teſtibus. et c li cet. A quibus teſtibus preclariſ ſimis pijſſimus deꝰ pleniſſime tamqm iudex informatus corde ingemiſcēs ⁊ dolens de iuridica priuacōne tocius imꝑij pnͥcipis infernalis quaſi lac̓moſe ſic fu it locutus vt ezechiel̓ xxviij O cherub tu ſignaculum ſimilitu dinis dei plenus ſapiencia et ꝑ fectus decore ī delicijs ꝑadiſi fu iſti omīs lapis precioſus operi mētum tuum ſardius topaſion et iaſpis criſolicuꝫ oſius berillꝰ ſaphirus carbunculus atqꝫ ſma ragdus auꝝ opus decoris cui et foramina tua in die qua cōditꝰ es ꝑata ſunt tu cherub extentꝰ et protegens et ꝓſtratus et po ſui te in monte ſancto dei in me dio lapidum ignitorū ambulaſ ti ꝑfectus in vijs tuis a die con dicionis tue donec inuenta ē in iquitas in te in multitudine ne gociaciōis tue repelta ſunt inte riora tuā iniquitate ⁊ peccaſti ⁊ eiēci te de monte ſancto dei et ꝑ didi te O cherub ꝓtegēs te de medio lapidum ignitorū in ter ram ꝓieci te ate faciē regū dedi te vt cerneret te et ad huc ma la peioribus aggregando dupli cauit interius malum ſuum ꝓpt̓ ꝙ deꝰ vniu̓ſoꝝ dn̄s pn̓cipē īfer nalem ad audiendam ſentenci amicitari fecit in forma q̄ ſequi tur vt ezechiel̓ xxi c. hec dicit domus deus. Tu autem ꝓpha ne impie dux iſr̄l cuiꝰ venit di es in tēpore t̓bulacōnis prefini tate hec dicit dominus. Auferā cyndarim tollam coronam̄ iniqͥ tatis ponam eā ve qui predaris nōne ipſe predaberis et qui ſꝑ nis nonne ⁊ ipē ſperneris cum cōſumaueris depredacōnem de predaberis Et cū fatigatus deſi eris contempnere cōtempneris vt Iſaie xxxiij c ve corone ſuꝑ bie ⁊ flore decidenti glorie exal tacōnis eius pedibus cōculcabi tur corona ſuꝑbie et erit flos decidens glorie exaltacōnis eiꝰ vt yſa xxviij c ideo veī ad iudi cium o ꝓphane qͥa hodie deſtru etur ſuꝑbia imꝑij tui dic michi o belial. nūquid pͥnceps īferna lis comꝑuit ad audiēdum ſentē ciam cum dixiſti ꝙ nō fuit ipſe prīteps citatus ſed ecce qualit̓ ipē fuit ad eam citatus ſi nō cō paruit contumax fuit ſed ſentē cia bene fertur in citatum contu macem ut de offi dele conſuluit in glo iij c veritatis de do ⁊ cōtu et in cle ſepe de v̓ ſig. Sed ipē deus tui pn̓cipis videns contu maciā ſentēciam iam dictam in ſcriptis ſedēs pro tribunali tu lit ꝓ ut ſupra continetur ut de ſen et re iudic fi li vi vnde ait moyſes O belial dic̄ michi eſt iuſtificata ſentencia ſupra dicta exactis Ait belial neſcio Ait mo yſes domine iudex peto vrāꝫ int̓ locutoriam ſuꝑ iuſtificacōne iaꝫ dicte ſentēcie et ſic ſcribi fecit apud acta. ꝓpter qd̓ ſalomnō re cipiens ſupradicta allegata et e is bn̄ recenſitis atqꝫ digeſtis in terlocutus fuit ꝑ ſupͣdicta acta dictā ſentētiā iuſtificari. et ſic a pud acta fecit ſcribi 5 Ve audiens belial vehe ment̓ fuit obſtupefcūs et genuflexꝰ corā iudice ſalomonē ⁊ iūctis manibꝫ lacri mabilit̓ ab eo poſtulauit ut eū in ſua iuſticia reꝯmendatū hrēt cū aliqͣ intēdebat obice̓ ꝯtra pre d̓cā. quibꝫ obiectis et ꝓbat̉ cre debat ilico ſuū obtine̓ intentū. Cui ſalomo dixit. Audacter loq̄ re qm̄ ſi iuſticiā habueris eand̓ executīe ꝯſeq̄ris Ait belial. ꝙ ꝙ moyſi videat iuſtificaſſe ꝓut ip ſe aſſerit et vos interlocuti ſue ritis gͣdictā ſententiā ex act̓ tn̄ ih̓c eius dn̄s in execution̄ eiuſd̓ ꝯtra debitū iuris ⁊ iuſtīe modū exceſſit capiēs inferni terre or bis ⁊ habitaciū in eis poſſeſſio ne pricipe nrō vl̓ alio eius noīe ac eciā inferno irreqͥſitis neqꝫ citatis ad eand̓. ponat̉ ſine pre iudicio ait belial ꝙ nr̄ princeps ſeu īfernus fuerit de iure p̓uatꝰ oībꝫ ſupͣdictis tam̄ de facto poſſi debat. debuitne ipſe ſic remoue ri a poſſeſſione non citatus qͥa forte poterat ſibi aliqua ꝯpete̓ de iure retinendi eādē. Certe tā liter remoueri nō debuit ut xvj q iiij nolumus. de conceſ preben̄ cū noſtris. de reſti ſpō in lrīs. de cauſa poſſeẜ et ꝓpriet̉ c ij. et ē expreſſū C de rei ven lfi. Ideo ſi ipſi ih̓u ut aſſerit̉ ſentētialit̓ traditi fuerūt mundus vniu̓ſus infernus homines et anime ini bi degētes debuit agere ut ſibi traderet̉ poſſeſſio predictoꝝ ſū marie agendo cū poſſeſſoc̓ voca to. C ſi ꝑ vii vel alio modo lvl tim̄. de preben licet epūs li vi Nemini enī licet ſuā rem auto ritate ꝓpria occupare. C vn̄ vil ſi quis in tanta. xvi q vi placuit et de preben cū qui livi. ⁊ de di uor porro. Sed predictus dn̄s iheſus moyſi in nullo ſepedictis obſeruatis omīa ſupradcā temē ritate quadā inuaſit. penā dcē legis ſi quis. et alioꝝ iurium te mere incurrendo et violēta poſ ſeſſione excluſa meo nomine qͦ ſupra temere ac illicite occupa uit atqꝫ omīno detinet occupa ta. Quare iuſtiſſime iudex cum ſim paratus omnia iſta in omni euētu ꝓbare ꝙ ciſd̓ ꝓbatis pla ceat dicto ih̓u temerario ⁊ violē to poſſeſſore excluſo meo noīe quo ſupͣ plene eandē adiudicare § Quibꝫ ꝑ belial dc̄īs et attēte ꝑ moyſen auditis talit̓ moyſes iudici fiducialit̓ fuit locutꝰ. Rex ſapiētiſſime ſalomō ꝙ ꝙ verba belial bene et ſubtiliter prolata videāt̉ audiēciū aures demulce̓ tamen ſalua eius gracia quia ꝓ vt narrantur de iheſu meo dn̄o ſūt vera quia belial debꝫ ſcire ꝙ execucio ſentēciarū ē duplex vi delicet mera et mixta Mera ex ecucio dicitur qn̄ partibus pre ſentibus cognitum eſt de cauſa ab aliquo iudice ⁊ ipē mandat alicui ꝙ ſentenciam exequatur vt cōdice de execū rei iudi lexe cutoꝝ et lſi ut ꝓponis et talis executor nō debet audire excep cōnes quia nullam habet cogni cioēm ſed tantū meram execucio nem ut in c paſtoralis de off de niſi talis executor ſcie̓t ſcienter ſentēciam per ipm̄ exequēdam latam eē auctoritate falſarū lrā rum ut de crimine falſi ſuꝑ eo l̓ per falſa inſtrumēta vel ꝑ dolū adu̓ſarij ⁊ ſi iſta obiciantur coō ram tali executore debet ipē ſuꝑ ſedere ⁊ nō cognoſcere de excep cione ſed pocius negocium deꝫ ſuꝑiori referre ut de ſen et re iu de cetero ⁊ in c ſi qn̄ de offi del ſi execucio ſit mixta pura ꝙ ha beat cognicionem annexam vt cum dominꝰ mādat aliqui reſti tui rem ſuam vel mādat alicui da̓i beneficium coram tali execū tore admittuntur excepciones et habet ipē cognicon̄ ipārū ut de offi dele ex ꝑte xxv qͥ ij et ſi cognicio ⁊ de reſcript̉ ſi qn̄ ⁊ in clicet epūs de preben̄ livi. Et taliter tua excepcio o belial deꝫ intelligi uec nō ⁊ iura ſuꝑius ꝑ te allegata qm̄ execucionem ꝙ dominus meus iheſus habuit a mero executore ſcilicet ab an gelo dei qui nullam cogniciouē habuit niſi meram execuconem ſentencie dei coram quo angelo affuit eciam et ſathan ut atteſ tatur zachar̉ in c dicēs. Et oſtē dit michi dominus iheſū ſacer dotom magnum ſtantem coram angelo dei ⁊ ſathan ſtabat ad dexteram eius vt adu̓ſaretur ei Et dixit dominus ad ſathan in crepet inte dominus ſathan et increpet dominus inte q̄ elegit ihrlm̄ ⁊ iheſus indutꝰ erat veſti bus ſordidis ⁊ ſtabat ante faci em̄ angeli qͥ rn̄dit ⁊ ait ad eos qui ſtabant coram ſe dicens Au ferte veſtimenta ſordidā ab eo et dixit ad eum Ecce abſtuli a te imquitatem tuam et indui te mutatorijs et dixit ponite cyn darim mūdam ſuper capud eiꝰ et poſuerūt cyndarim mundaꝫ ſuper capud eius et induerunt eum veſtibus et āgelus domini ſtabat et conteſtabatur iheſum dicens hec dicit dominus deus excituū ſi in vijs meis ambula ueris et cuſtodiam meam cuſto die̓is tu qͦꝫ iudicabis domū me am ⁊ cuſtodies at̄a mea ⁊ dabo dabo tibi ambulantes de hijs qͥ nūc aſſiſtunt. Audi iheſu mag ne ſacerdos tu et amici tui qͥ ha bitant corā te qui viri potentes ſunt ecce ego adduca ſeruū me um orientē quia ecce lapis quē dedi corā ih̓u ſuꝑ lapidē luminis ſeptē celi ſūt. Ecce celabo ſculp turā eius ait dn̄s et auferā mq tatē t̓re illius in die vna. Quid videt̉ tibi o belial fuitne legiti me dei ſentētia ꝑ ſupradictū an gelū executa in cuius executioē eciā et ſathan affuit ſicut sͣ pꝫ Vid dicis o belial. confi terigne te iuridice eſſe ꝯuīctū. Ait belial. Certe nequaꝙͣ. quia que tu dicis et q̄ dcā ſūt va ſūt de v̓o meſſia qͥ de bet ſaluare populū iſraheliticū in quo meſſia requieſcet ſpiritꝰ dn̄i ſpūs ſapientie et intellcūs ſpūs ꝯſilij et fortitudinis ſpūs ſciētie et pietatis et replebit eū ſpūs timoris dn̄i. Ipſe enim nō ſcd̓m viſionem oculoꝝ iudicabit neqꝫ ſcd̓m auditū arguet ſed in iuſticia arguet populos. et ꝑcu tiet terrā virga oris ſui et ſpū labioꝝ ſuoꝝ interficiet impium. ꝓpter cuiꝰ iuſticiā habitabit ſil̓ lupus cū agno. ⁊ pardus cū ag nō accubabit. vitulus et leo et ouis ſil̓ morabunt̉ et puer ꝑuu lus minabit eos. yſaie xi. Sꝫ ij ſe qui dicit ſe iheſū et ꝓmiſſum in lege meſſiā non ſolū ꝙ ipſe pacē non ded̓it alijs atqꝫ nō fe cerit iuſticiā ſꝫ cū populo iud̓oꝝ continuā habuit rixā. qui popu lus dictū ih̓m crucis ſuſpendio dāpnauit et reprobus ab eodē populo vſqꝫ in hodiernū diem ē habitus. ac eciā cū ipſe ih̓c in humanis eſſet qͥd fuit locutus. Non veni mittere pacē ſꝫ gladi ū veni enī ſeꝑare hoīem adu̓ſus patrē ſuū ⁊cͣ math̓i xi. Si ipſe ih̓c aliqua ſigna et miracula in terra fecit maiora feciſti tu moy ſes in egipto in ꝯſpectu pharao nis ac eciā heſias anteꝙͣ raptꝰ eſſet et eciā eius diſcipulus hel iſeus. Ergo ſi debet meſſias ſal uare populū iudaicū et ipſe ab eod̓ populo eſt occiſus quō fuit ipſe meſſias. Ait moyſes O beli al ꝙ ſtultē ⁊ ꝯtra veſanā mentē tuā locutus es. temerario motu auſus fuiſti os tuū pone̓ in celū diuinū et ad mirabile cōmerciū ita ꝓphane ⁊ ore ſacrilego noīa ce. ve̓ lingua tua tnͣſibit ſuꝑ ter ra. An ignoras ꝙͣ creator hūani generis aīatū corpus ſumēs de v̓gine dequa naſci dignatus eſt et procedens homo ſine ſemine largitus eſt nobis ſuam deitati atqꝫ ut homo ꝓ toto hūano ge ne̓ mori voluit. Ait belial. Ediſ ſere q̄ſo. forte me error oppͥmit At moyſes aꝑiens os ſuum ait hoc non ignoras ꝙ deus forma uit hominem de pura et v̓ginea terra que ad huc in ſe nō recepe rat maculā alicuius peccati nec aliquis in ea preter ipm̄ deum fuerat nec fuit oꝑatus vt gen̄ i et ijc Item plene noſti ꝙ deus hominen ſine iniquitate et labe peccati de dicta terra ad ſui ſilī tudinem formauit Item ꝙ dic tus homo extra ꝑadiſum ad dei ſimilitudinem formatus ī ani mam viuentem ſine labe alicuiꝰ peccati in ꝑadiſo peperit mulie rem exam eidem conſociam Itē ꝓhibitus a deo ne de ligno ſcīe cōmederet quia in eo ea̓t mors et nōne reu̓s morteꝫ decepcōne dyabolica contra ꝓhibitu de lig no cōmedit Item ꝙ per illū lig ni eſum factus fuit ſimilis deo ſciēs bonum et malum Item īpē in continenti peccatū cognouit et dei timore ꝓpt̓ que in medio ligni a facie dei ſe abſcōdit Itē ꝙ ꝓpter eiuſdem hominis ino bedienciam ipē homo a dcō deo expulſus fuit a ꝑadiſo vt labo ribus ⁊ ſudoribꝰ fatigatus mor te infernali more̓tur. Itē ꝙ dic tus homo repudiatus a deo ven ditus fuit in manus inferni Vnqd̓ o belial dices iſtum hominē forma tum ⁊ creatū ex v̓gīe et incorrupta matre et ſine aliquo peccato ſimilēqꝫ deo ex ſuggeſtione dyabolica in ꝑadiſo peccātem et dyabulo vē dito potuiſſe redimi ab aliquo nato iniquitatibus atqꝫ in pec catis cōcepto nōne deꝰ ꝓſpexit ſuper filios hominū ſi erat ītel ligens aut requirens deū ⁊ oēs declīauerūt ſimul invtiles fac ti ſunt et nō ea̓t qui faceret bo num non erat vſqꝫ ad vnū. Itē O belial nūquid nō neceſſario oportebat qd̓ꝫ ip̄iūs peccatoris redempcō fieret per aliū natum ex v̓gine ſine peccato concepta que conciperet et pareret abſqꝫ dolore ⁊ libidine a̓cuius peccati hominem deo ſimilem. Et ſicut adā de terra formatus ſine pec cato peꝑit mulierem et ſine do loc̓ et labe alicuius peccati ꝑ qͣ ingreſſa fuit mors ī orbem ter rarū Ita ſimilitudinarie oporte bat nulierem naſci ſine aliquo peccato que viꝝ ſimileꝫ deo pae̓ ret ſine delore et labe a̓cuiꝰ pec cati per quā dicta mors in orbe terraꝝ deſtrue̓t̉ et vitā recupea̓ retur amiſſa. Quia licet nouū fuerit viꝝ feciſſe feminā Ita et nouū fuerat feimnaꝫ ꝑere virū vt iere xxxij c quia creauit deꝰ nouū ſuper terram. feīna t̓cum dabit viꝝ. Et ſicut adam pccā uit in ꝑadiſo per ſwaſū dyabo licū ī guſa ⁊ ſuperbia ipſe vero extra paradiſū omnino non pec cauit ut yſaie liij. eo ꝙ iniquita tē non fecerit neqꝫ dolus fuit in uentus in ore eius. ſꝫ dyabolum pocius et mortē in ſimilibꝫ ſuꝑ bis et guloſis ꝑſuaſionibus de ſtruxit. Si adam ꝯtra ꝓhibitū dei de ligno ſcientie comedit ad ſuggeſtionem dyaboli ut mortē moreret̉. ipſe vero ad preceptū dei de ligno mortis comedit diſ ſuadente dyabolo ut vitā recuꝑa ret eternā. yſaie liij. et dn̄s volu it ꝯterere eū in īfirmitate ſi po ſuerit pro peccato animam ſuā Et ſi adam ꝑ eſū ligni ſimilis factus fuit deo in ſapiētia. ipſe vero in eſu ligni mortis ꝑdidit ipſam ſimilitudinē ſapientie et ſcientie ut priſtinā dei ſimilitū dinē ꝑditam ꝑ peccatū in mor te nobis recuꝑaret. yſaie liij. et poſuit dominus in eo imquitatē omniū noſtrū. oblatus eſt quia ipſe voluit. Et ſi adā cognito ſu o peccato ī dei timore ꝯſtitutus in medio ligni ſe abſcondit. ip ſe vero cognita dei miſcd̓ia in ſu a caritate in qua omnē expulit timorē ī medio ligni crucis pa lam in facie dei ſe ꝯſtituit. ut ie remie xi. Venite mittamus ſig nū in panem eius ⁊cͣ. Et ſi ada fuit ꝓpt̓ peccatum a deo expul ſus de paradiſo. ipſe vero morte ſua deſtruēs illud peccatū eūdē adam reincorporauit ſibi. yſai liij. ꝓpter ſcelus populi mei ꝑ cuſſi eum et dabit impios pro ſepultura ⁊ diuites ꝓ morte ſua Si adam propter iam dictum peccatū repudiatus et venditus fuit dyabolo atqꝫ inferno. ipſe vero moriendo eundem de mani bus dyaboli et inferni liberauit ut yſaīe quinquageſimo ſecūdo Gratis venūdati eſtis et ſine ar gento redimemini. Si ipſe adā totum mundum per lignum dul cia ſugendo dampnauit. ipſe ve ro totum mundum amara ſugen do ſaluauit. yſaie liij. Sicut o uis ad occiſionem ductus eſt ⁊ coram tondente ſe obmutuit. de anguſtia et de iudicio ſublatus eſt. Et ne mireris obelial cum non ignores ꝙ omnis res per quaſcūqꝫ cauſas naſcit̉. ꝑ eaſdē econtrario diſſoluitur. ut de re gulis iuris omnis libro quinto Sic directe ⁊ neceſſario oporte bat in redemptionem humani Ieneris operari ſiue obſeruari. Ratio. quia res d̓ facili reuertit̉ ad ſui naturā ſcilicet ad liberta tē priſtinam ut xxxv di ab exor dio. et ff d̓ pactis lſi vnus§ ꝙ ſi in ſpē dat̉ Sed iſte homo na tus ex puriſſima virgine cōcep tus ſine peccato et ipſe natus ex ead̓ ſine peccato nonne fuit ih̓s filius dei quem tu ꝑſequeris nonne hec ſaluacio ſiue redemp cō fuit ꝓmiſſa abrahe patriar che qui obediendo deo ymmola uit filiū ſuum iſaac̓ ꝓpter cuius obedienciam deus ade inobediē ciam deleuit dicens eidem abra he. In ſemine tuo benedicentur omnes gentes et eundem cōſti tuit patrem multaꝝ gencium qͣ ſi volēs ꝙ totali priuilegio ade gauderet et quā benedictionem ipē deus voluit ī figura ip̄i abra he oſtendere in filio ſterilis vt ſemen acciperet in ſemīe eiuſdē abrahe ꝑ filium virginis marie ſed ſi per obediēciam abrahe in obedienciā ade fuit deleta vnde ſequitur qd̓ꝫ dictum ſemen abra he tam ex ꝑte dantis ꝙ eciā ex ꝑte ſuſcipiētis debebat a pecca to mundꝫ eē ſicut fuerūt adam et eua ante peccatum ſed qͥa cū ipſe abraham eēt conceptus in iniquitate non poterat hominē abſqꝫ alia imquitate natum et formatum redimere ⁊ maxime deo ſilēꝫ qͥs diſſilīs deo potea̓t hoīneꝫ abſqꝫ vllo peccato natū ⁊ formatū redimere nōne omēs poſt adam ſumus cōcepti et na ti ⁊ in iniquitatibus ⁊ peccatis nonne ꝓpter hoc ſumꝰ diſſimi les deo in quo nulla ē imquitas ſed omnis equitas hn̄dat ideo neceſſe fuit vt ipē iheſus dei fi lius tēꝑe prefinito homo fieret de v̓gine vt hominē ſibi ſimilē de vgine terra natū redime̓t It belial hec ſunt im poſſibilia o moyſes que tu dicis ꝙ uirgo debeat paree̓ et cōclu dere vis ꝙ maria mater ipiūs iheſu fuit virgo ī partū et poſt partum nōne ip̄a habuit in viꝝ ioſeph ⁊ ex eo natus eſt ipē ihe ſus hoc ē manifeſtū cui cōtradi ci non poteſt. Ait myoſes verū eſt ꝙ ioſeph ſponſus eius fuit ſed tamē carnaliter eaꝫ nō cog nouit et poſtꝙͣ deſponſata fuit concepit de ſpiritū ſancto et licꝫ hoc tibi fuit incognitū o belial tamen noli mirari quia tāte ſūt vires matrimoniales ſacramen ti ꝙ ab eo demonium effugatur qn̄ ſancte ⁊ honeſte obſeruatur hoc ꝓbatur thobie vi c ideo ne mireris ſi neſcis aliquid de icor rupcōne virginis marie nonne ioſeph voluit eaꝫ occulte dimit tere cōſiderans eaꝫ inpregnatā et dicens huius rei ſe eē neſtiū vt mathei ij c Sed vt huius v̓ ginis habeas veritatē ſcito ꝙ de us miſit filiū ſuū de ea naſcituꝝ qͥa ſicut femina ꝑ quam mors introiuit in orbem terrarū nata fuit ex incorrupto viro adam ita deus et homo naſci debebat ex incorrupta feminā per quā vita excluſa morte ingrederet̉ in orbem terrarū. Et quomō po terit dici femina īcorrupta niſi virgo. Et ne mireris ſi hec tibi fuerūt incognita cū hijs in mora tibi fuerūt et ſūt incognita. O belial ſciuiſti vniꝙͣ vbi erat cor pus meū anteꝙͣ reſuſcitaſſꝫ me dn̄s ih̓c intrantē cū eo in ſanctā ciuitatē cū locus ſepulture mee fuerit incognitus uſqꝫ ad tēpus predcm ut deūt̓ c vl. Dic̄ michi ſcis tu locū vbi poſita eſt archa fed̓is. Ait belial. ſcio. Ait moyẜ Vbi. Dixit belial. Ie̓mias poſu it ea in ſpelunca montis in quē tu aſcendiſti ut videres d̓i here ditatē et ibi ea muro inſtruxit. Ait moyſes. īnemas michi iſtā ſpelūca. Ait belial. Neſcio eam qa locus erit incognitus donec ꝯgregꝫ dn̄s ꝯgregationē pplī ſui et ꝓpicius fiat ut ij mach̓ ij. Er go ait moyſes ne mireris ſi tibi fuerit incognitū qn̄ ih̓c creator hūam generis ſine peccato hu manū corpus de vgine iā dicta ſūpſit qd̓ eſt maiꝰ ſupͣdcis que tu ignoraſti ⁊ ignoras. et ſi hec vident̉ tibi ꝯtra humanū curſū nature noli mirari. qͥa m̄lta fecit d̓s que ꝯtra naturā fuerūt. Pri mo rubꝰ ardebat et non cōbure bat̉ ut exodi iiij. virga moyſi v̓ ſa ē in colubrū ut exodi vij. ex petra ꝑcuſſa aque manarūt. ut exodi xvij. ſara ſenex et ſterilis cōcepit et peꝑit ut gen̄ xxi. vix ga aarō ficca floruit ut numeri vij. aque iordanis ſteterūt et verſe ſūt retrorſū ut ioſue iij. aſi ria ꝯtra natura locuta eſt. ut nu meri xxij. ſol v̓ſus eſt retrorſū decē horis. ut yſaie xxxviij. fer rum ſuper aquas natauit ut iiij regū vi. Itē ex ficco dente max ille aſini aque emanauerunt et ex eis refōcillatus eſt ſamꝑſon. ut iudicum vi. Si deus in ſupra dictis voluit contra naturā oꝑe rari. quid miraris de virginē de qua ipſe erat naſciturus. quod ipſe dauid loquens in pſalmoc liij ſic ait De fructu vētris tui ponam ſuꝑ ſedem tuam Qui da uid fuit de ſemīe ipſius abrahe d̓ tribu iuda quam deus dilexit et ex ea ſe naſciturum ipſe pro miſit ut geneſis xlix Non aufe retur ſceptrum de iuda et dux d̓ femore eius donec veniat qui mittendus eſt ⁊ ipſe erit expec tatio gencium. ideſt ipſe erit ve rus meſſyas qui ſaluabit gen tes ih̓c criſtus dn̄s noſter Ed quia ſancti patres ſcientes ꝙ per nullum a lium ꝙ per ipſū deum poterant redimi atqꝫ ſaluari in ceperunt clamare d̓ inferno di centes. Vtinam dirumperes ce los et ad nos uſqꝫ deſcenderes. et nunc dn̄e pater noſter es tu nos vero lutum tu factor noſter ⁊ oꝑa manuū tuarū oēs nos ne iraſcaris domine ſatis ne vltra memīneris iniquitatis nr̄ē ecce domine reſpice pplūs tuus nos Ciuitas ſancti tui facta ē deẜta iheruſalem deſolata nūquid ſu per hijs continebis te domine tacebis ⁊ affliges nos vehemē ter vt yſaie lxiiij ꝓpter ꝙ incli natus deus in miſericordiā ipē trinus et vnus ſic fuit locutus quem mittam ⁊ quis ibit ex no bis Ait filius Ecce ego quaſi ve lit̓ dicere cum homo peccauerit in ſapiencia tua que ego ſū ego ſapiencia tua redimaꝫ Et deus ait ei vade ⁊ dices pplō huic au dite audiētes et nolite intellige̓ et videte viſionem ⁊ nolite cog noſcere Exceca cor populi huiꝰ et aures eius aggraua ⁊ oculos eius claude ne forte videat occ lis ſuis et auribus ſuis audiat et corde ſuo intelligat ⁊ conuer tatur et ſanem eum. Ait filius vſque quo domine ⁊ dixit deus donec deſolet̉ ciuitas abſqꝫ ha bitatore et domus ſine homine vt yſaie vi ergo o belial ſi deus miſit filiū ſuum ad populum iu daicum non miſit eum ut ſalua retur dictus populus in aduen tu dei filij dei qm̄ dixit deꝰ dcō filio ſuo Excecā cor populi huiꝰ et aures eius aggraua ne forte audiat ⁊ ſanem cum ideo dcūs populus iudaicus grauatus cor de cecatus oculis ſurdus auribꝰ nō potuit cum dicto filio dei pa cem habere qm̄ eum nec audire nec videre poterat Et hec racio eſt quare non fuit pax inter po pulum iudaicum ⁊ ipm̄ iheſum quem predicti iudei occiderūt in ad implecōne verbi dauitici pſalmo xciij Captabant in ami niam iuſti et ſagwinem innocē tem condempnabant Sed tūc fiet pax cum dicto populo iuda ico a dicto filio dei qn̄ domꝰ iſr̄ſ fuit abſqꝫ habitatoe̓ quia potiſ ſime filius dei miſſus fuit in do mū patris ſui quia eum gentes exſpetabant vt ſupra dictum ē et ipē erit exſpectacio gencium Itē quia pͥmo dictus dei filius debebat ſaluum facee̓ populum gencium et ſecundario populū iudeorum It belial dic̄ michi o moyẜ quare imputa tur iudeis mors xpī poſtꝙͣ fuerint obce cati ab ipſo iheſu atqꝫ indurati corde certe ipſe iheſus fuit ī cul pa et non ip̄i iudei. Ait moyſes obcecacō ⁊ īduracō cordiū iudeo rum fuerint ſicut obſecacō et in duracō cordiū gencium ⁊ ſic ipī iudei et gentes equo iure ambu labant ad credēdū iheſū ſed tn̄ ipſi iudei audierunt predicatio. onē ipſius ih̓u viderūt ſignā et miracula magna que nūꝙͣ aliqͦs fecit et noluerūt credere. et hoc eſt peccatū qd̓ eis imputat̉ et nō mors criſti qͥa ſi credidiſſēt ei illa mors eis īputata fuiſſet. ſicut negatio petro et eius cru cifixio gentibꝫ. ſꝫ gētes vidētes poſt traſfixionē tantā mirabilia que fiebāt ꝑ ipſū ih̓m credider̄t ut pͥs xliij. pplūs quē nō cogno ui ſeruiuit in auditu auris obedi uit michi. filij alieni mētiti ſūt michi ⁊cͣ Et hec nō fuit potiſſi ma cauſa ſui deſcēſus ad iud̓os ut eos ſaluaret ſꝫ ut d̓ domo pa tris ſui ſiue eccleſia ipſe filius ſumeret predicatores aplōs. ut ipſis iudeis et populis genciū predicarēt ut in yſaia d̓r. quō ſi inferāt filij iſrahel munꝰ in vaſe mūdo in domo dn̄i et aſſumā ex eis ſacerdotes ⁊ leuitas dicit do minꝰ qͥa ſicut celi noui et terra noua q̄ ego ſtare facio corā me dicit dn̄s ſic ſtabit ſemen vr̄m ⁊ ſemē eoꝝ. yſaīe vlt̓. ut ipſe d̓s ait filio pͥs xlviij. Pro prībꝫ tu is nati ſūt tibi filij ꝯſtituēs eos pricipes ſuꝑ omnē terrā. memo res erūt noīs tui dn̄e in oī gn̓a tione et generacōne. de quo ꝓx ime dicto locutus fuit yſaias i. Filios enutriui et exaltaui ait dn̄s. ipſi autē ſpreuerūt me. bos cognouit poſſeſſorem ſuū et aſi nus preſepe dn̄i ſui. iſrahel autē me non cognouit. ꝓpter quam incognitionē neceſſario dictus populus iudaicus debebat eum cruci affigere ut teſtat̉ idē yſa Dilata locum tentorij tui ⁊ pel les tabernaculorū tuorū ne par cas longos fac funiculos tuos et clauos tuos ꝯſolida. ad dexterā enim et ad leuā penetrabis. et ſemen tuū gentes hereditabunt de quā gente hereditante ſemē iudaicum dicitur yſaie ix. Po puſus gencium qui ambulabat in tenebris vidit lucem magnā Habitātibꝫ in regioneūbre mor tis lux orta ē eis. de qua loquit̉ pſalmus clx. et nox ideſt infide litas ſicut dies illuminabitur. ⁊ iterū. et nox nocti indicat ſcien tiam. Videsne o belial qͣm clare ſcripture ſancte d̓ filio d̓i loquū tur qui ſemen dicitur populi iu daici ⁊ quem penetratum in dex tera et ſiniſtra gentes heredita bunt in ſecula It belial. hoc non aſcē dit in cor meum neqꝫ a ſcendere poteſt ꝙ deus tradiderit in mortem filium ſuū pro homine ſeruo et viliſſimo famulo. Hoc abhorrent leges ⁊ natura non ſuſtinet ꝙ deus mo riatur pro ſeruo ſicut dictum ē. hoc omni audiēti ē incredibile. Et ꝙ peius ē quia tu moyſes bi cis deum eē paſſibileꝫ cū ipē ſit īpaſſibil̓ Ait moyſes dic̄ michi obelial qͥ ſunt magis obediētes legi deꝰ vel hoiēs. Ait belial de us quia ipē precepit eam obſer ua̓i Ait moyſes ſi dens ē magis obediens legi ꝙͣ hoīēs ⁊ ipſi ho mines ꝓ v̓tute obediēcie. legis et virtute caritatis cōtra natuaꝫ ꝓp̓os ſuos filios ī mortem tradi derūt ꝙͣtomagis ipē deus pro obediēcia legis debuit filiū ſuū tradere in mortē hūano gne̓i in ſua lege ꝓmiſſū nonne ꝓ obedi ēcia legis pater occidit filium et frater fratrē vt. Exodi xxxij Nōne rex iſr̄l dedit filiū ſuū ꝓ pplō obſeſſo fame īholocauſtum in caritate vt iiij regū vi c. Nō ne abraham ad preceptum obtu lit filium ſuum inholocauſtum vt gēn xxij. Et nōne gepte ga lapicis ꝓpter votū qd̓ꝫ fecit filiā ſuam vnicam deo obtulit ī holo cauſtū vt iudicū xi c. Itē nōne mater ſwaſit ſeptē filijs potius trucida̓i ꝙ eos legē dei preuari cari vt ij macha viijc Ergo nō mire̓is ſi deus miſea̓tor et miſe ricors ſuū filium ī lege ꝓmiſſū ꝓ redēpcōne pplī in mortē tradi derit et ne credas ꝙ ꝑ illā mor tē deus paſſus fue̓it ſꝫ caro qua ipē deus īdutus erat orta ex ſeīe abrahe. ꝑ ꝙ oēs gētes debebāt bn̄dici paſſa fuit Et ipē deꝰ vt hō paſſꝰ fuit qꝛ ſicut caro ade duxit maledcōnem ita iſta ca̓o iheſu induxit bn̄dictionem Odo ve̓o ꝓſequor or dinem ſcriptue̓. Ait moyſes nōne dictus filius dei recepto ma dato a ſuo patre miſit interris precurſorē ſuū qui viam eiꝰ ppa rauit īhe̓mo viꝫ iohēm baptiſtā inqͦ ad impletur illd̓ malachie iij c Ecce ego mitto angelū me um q̄ p̄parabit viam ante faciē meam ⁊ ſtatī veniet ad tēplum ſanctū ſuum dn̄ator dn̄s quem vos que̓itis ⁊ angelꝰ teſtamēti quē vos voltis ⁊cͣ. Poſt hoc qͥd fecit certe r̄ſpexit humilitatem ācille ſue dauitice nate et cōcep te ſine labe pccīdeſcendēs deus de celis in eiꝰ vtero ſe recludēs et tunc ad impletur illud ſapiē cie penultimo. dū medium qui etū ſilēciū tenerēt omnia ⁊ nox in ſuo curſu mediū iter haberet om̄ps ſermo tuus die exiliens de celo a regalibꝰ ſedibus venit vt durꝰ debellator in medio ex cituū ⁊cͣ. Et qui tnͣſactis diebꝰ nature de dcā ſua ancilla v̓gine et exqua humana ſumēs carnē natus ē in mūdo ⁊ ſic adimplet̉ iſtud yſaye vij c. Ecce v̓go cōci piet ⁊ pariet filium ⁊ vbi peꝑit illū ī betlehē iude ⁊ ſic adīplet̉ iſtud michee v. Et tu bethleem ephrata ꝑuulꝰ es in milibꝫ iuda ex te michi egrediet̉ qui ſit do minator in iſrahel. et egreſſus eius a diebꝫ eternitatis. Nōne natus fuit inter duo aīalia. ut abacuc iij. Dn̄e audiui auditu tuū et timui cōſid̓aui oꝑa tua et expaui. in medio duū aīaliū cō gnoſceris Et yſaie i. Cognouit bos poſſeſſorē ſuū. ⁊ aſinus pre ſepe dn̄i ſui. Et qualē peꝑit fili ū dicta ancilla v̓go audi yſaiā ix. Paruulus natus ē nobis et filius datus ē nob̓. et factus eſt prīcipatus ſuꝑ humerū eius. et voͣbit̉ nomē eius admirabil̓ d̓s fortis pr̄ futuri ſciī. pn̓ceps pa cis. m̄ltiplicabit̉ eius īperiū et pac̓ nō erit finis. Qūo puero et filio nato nōne ſtellā nouā celi dederūt ⁊ magi ab oriente vene rūt uſqꝫ ad locū natiuitatis eiꝰ ac eundē filiū cū donis et mune ribꝫ adorauerūt. et tūc īpletū fu it illud numeri xxiij. Oriet̉ ſtel la ex iacob et ſurget vir ex iſra hel et ꝑcutiet duces. ⁊ illud yſa lx. Oēs de ſaba venient aurū ⁊ thus deferētes. ⁊ pͥs lxxi. Reges tharẜ et inſule munera offerēt. reges arabū et ſaba dona addu cet. ꝓpter qd̓ a dc̄īis magis he rodes illuſus irato animo ut dic tū pueꝝ ⁊ filiū ih̓m occidere poſ ſet infantes ⁊ pueros in bethle em occidit. in quo adīpletur il lud ieremie xxxi. Vox ī excelſo audita eſt lamētatioīs fletus ⁊ luctꝰ rachel plorās filios ſuos ⁊ nolens ꝯſolari qͥa non ſūt. quia rachel fecunda ꝓle bethleem ſe pulta fuit ꝓpter hoc ꝓpheta lo quitur taliter. Nōne ex timore pueroꝝ occidendorū ꝑ herodem maria mater eius tollēs predic tū filiū ſuum iheſū fugit in egip tum quouſqꝫ ab angelo precep ta in iudeam reuerteretur. et tūc ad impletum fuit illud ozee xic Ex egipto vocaui filium meum. Qui puer iheſus in mundo creſ cens in eodem cū hominibꝫ fuit conuerſatus atqꝫ ab eiſdē viſus Et ſic adimpletum fuit illud ba ruch tercio capitulo. hic eſt de us noſter et non eſtimabitur a lius aduerſus eum. Hic ad inue nit omnem viam diſcipline. et tradidit illam iacob puero ſuo ⁊ iſrahel dilecto ſibi Poſt hec in terris viſus eſt. et cum homini bus conuerſatus eſt. Item quis vmniqͣm in mundo viuens in no minie domini tanta et talia mira bilia et miracula fecit atqꝫ ope ratus eſt ſicut ipſe dominus ihe ſus fecit. Qui ſolo verbo mortu os ſuſcitauit ⁊ leproſos munda uit. cecos illuminauit. aue̓s ſur dorū patefecit atqꝫ omnes mor bos curauit. ut yſaie xxxv caplō deus ipē veniet et ſaluabit nos tūc aꝑiētur oculi cecoꝝ et aures ſurdorū p̄tēbūt tūc ſaliet clau dus ſicut ceruus et aꝑte erunt līgwe mutorū predixit et venit iuxta ſignū a deo dicto populo iudaicō ꝑ medatū oībꝰ popul̓ ſalutaria precepta inſtituens et ſic adimpletū fuit illud deutro xviij c ꝓphetam. Suſcitabo eis de medio fratrū tuorū ſimilem tui ⁊ ponā verba mea in ore eiꝰ loqͥtur qꝫ ad eos oīa q̄ precepo illi et hoc erit ſignū ꝓphē illiꝰ ꝙ ī noīe domini ꝓpheta ille pre dixerit ⁊ non euene̓it hinc dn̄s locutus non eſt nōne ipē iheſꝰ ſimilis fuit michi in hūanitate preceptoꝝ ⁊ legum dacōe qui a pplō iudaico in oībꝰ legibus et preceptis et ſignis fuit ſpretus atqꝫ contemptus tanꝙͣ ſi in bel tꝫebuch face̓t ea vnde ad inple tū ē illud yſaie ī ca. Filios enu triui et exaltaui ip̄i autem ſpre uerūt me. cognouit bos poſſeſ ſorē ſuū et azinus preſepe domi ni ſui Iſrl̓ autē me nō ꝯgnouit ꝓpter qd ipē iheſꝰ ait illi pplō Ecce cōuertor ad gētes qꝛ v̓bū dei indignum feciſtis vnde adi pletū ē illud yſaye lxv ecce ego ad gētes que neſciebāt me et q non inuocabāt nomen meū ex pādi tota die manus meas ad pplm̄ incredulū qui gͣditur tota die via nō boͣ poſt cogitaciones ſuas vocaui ⁊ non reſpondiſtis locutus fui et non audiſtis ⁊ fa ciebatis malum in ocul̓ meis et que nolui elegiſtis. ꝓpter quod Ecce ſerui mei ꝯmedent et vos eſurietis. Ecce ſerui mei bibent ⁊ vos ſicietis ⁊ psͣ xvij pplūs qͣꝫ non ꝯgnoui ſeruiuit michi ī au ditu auris obediuit in filij aliēi mentiti ſūt michi ⁊cͣ nōne poſt hoc ipē iheſus ſcd̓m̄ preceptum datum a deo ſibi elegit de eius pplō duodecim pn̓cipes ⁊ aplōs iuxͣ numerū patriarchaꝝ patꝝ cōſtituēdos īpredicacōibꝰ ſuper omnē terram vt ille cythariſta ni ſpiritu predicēs ait psͣ xliiij ꝓ patribꝰ tuis nati ſūt tibi filij cōſtituēs eos prīcipes ſuꝑ orōii terram mēores erūt noīs tui do mine in omni gne̓acionē ⁊ gnā cōnem nōne ipſe iheſus publice baptiſmū in deo populo iudeoꝝ predicauit ⁊ predicādū cōſtituit in nomine eius in quo adinple tur illud yſaīe lij c Iſte aſpergꝫ gētes multas ſuper ipm̄ cōtine būt reges os ſuū ⁊ zachar̄ xiiij c Et erit ī die illa. exibūt aque viue de ihr̄lm. Itē nōne ipē ihe ſꝰ voluit baptiſari a ſuoprecur ſore in qͦ baptiſmo vox prīs ſui audita eſt et ſpūs ſanctus deſcē dit ſuper eū vt pſal̓ xxviij vox domini ſuper aquas ⁊ yſaie lxi Spiritꝰ domini ſuper me eo ꝙ vnxerit me. ad annuntiandum manſuetis miſit me ut mederer contritis corde ⁊cͣ et yſaie xlij. Ecce ſeruus meus et ſuſcipiam eū. elcūs meus. cōplacuit in illo aīe mee. dedi ſpm̄ meū ſuꝑ eū ut iudiciū gentibus ꝓferret ⁊cͣ Nōne ipſe ih̓c aſinā ⁊ pullū aſ cēdit atqꝫ ſedit ſuꝑ eos ītrans iheruſalē cū exultacōne et iude oꝝ honorificētia regia. Et tunc adīpletū fuit illud zacharie ix Exulta ſatis filia ſion iubila fili a ihrlm̄ ecce rex tuus venit tibi iuſtus et ſaluator. ipſe pauꝑ et aſcendēs ſuꝑ aſinā et ſuꝑ pullū Tem nōne qn̄ ipſe Saſine ih̓c cenā fecit cū diſcipulis ſuis ipſe panē et vniū in ſacrificiū ſui corꝑis et ſanguīs ſui obtulit ꝯficiendū. vnde illud in eo ad implet̉ dauiticū p̓s c ix Dixit dn̄s dn̄o meo ⁊cͣ. tu es ſa cerdos in et̓nū ſcd̓m ordinē mel chiſedech qͥ panē ⁊ vinū obtulit deo in ſacrificiū cuiꝰ pͥncipiū nō legit̉ neqꝫ finis. gen̄ iiij. Et nō dixit d̓s tu es ſacerdos ſcd̓m or dinē aaron qͥ carnes in igne in ſacrificiū obtulit. ergo iuſte fca eſt legis ſacrificij mtatio aarō ꝑ ih̓m nouū ſacerdotē ſcd̓m ordī nē melchiſedech. Et noli mirari o belial cū dixerī ih̓m panē ⁊ vi nū ī ſacrificiū veri corꝑis ⁊ ſan guinis ſui īſtituiſſe et inibi pa nē veram carnē et vinū verū ſan guinē eſſe. quoniā ſi veritas īui ſibilis fuit in igne ſacrificij et ſanctificatio ſcd̓m ordinē aaron quāto magis veritas inuiſibilis eſſe debet in pane et ymo ſacri ficij ſanctificatiōīs ſcd̓m ordinē melchiſedech Nōne qn̄ ſacerdo tes qui captiuati et trāſmigrati fuerūt ex iheruſalē ī babiloniā abſtuler̄t ſanctū ignem de alta ri et quem ſaluari cupiētes abſ conderunt eū in ſpelunca. quem ignē poſt lxx annos hij qui reu̓ ſi ſūt de captiuitate inuenerūt ī loco ignis aquā craſſam quā ac cipiētes atqꝫ eā aſpergentes ſu ꝑ holocauſtū ſtatim ignis accē ſus eſt ⁊ dn̄o holocauſtū libaue rūt ut ij machab̓ ij. Sꝫ dic imnic hi o belial ſi ignis fuit abſcōſus quō reꝑta eſt in loco eius aqua ſi aqua ſuꝑ holocauſtū ert aſꝑ ſa quō ignis accenſus eſt. ſi ap paruit in loco ignis aqua vbi ē rat ignis. ſi videbat̉ ignis vbi erat aqua. Certe dicendum eſt ꝙ ignis in aqua ⁊ aqua in igne tranſſubſtantiatus et tranſſub ſtantiata fuit. et ſic in veritate panis in carnem et vinū in ſan guinē tranſſubſtantiātur. Et ꝙ in pane et vino debet eſſe ſacri ficium gencium probat̉ yſaie ī et xliij c. Poſt hec nonne ipſi iudei inierūt cōſiliū qͥmō dictū iheſum ꝓderent in mortē ꝓpter qd̓ impletū fuit illud yhere xic Ego quaſi angnus manſwetus qui portatur ad victimam ⁊ ꝯg noui quia ſuꝑ me cogitauerunt cōſilia dicentes. Mittamꝰ ling num in panē eius ⁊ eraducimus eum de terra viuēcium et nomē eiꝰ non memoe̓tur ampliꝰ. Itē nonne ipē ꝓditus ſeu traditus fuit a iuda eiꝰ diſcipulo in mai bus iudeorū ꝓ precio dena̓iorū xxx vt ī pſal̓ xl. Etem̄ hō pacis mee in qͦ ſperabā qui edebāt pa nes meos magnificauit adu̓ſū me ſupplātacōnē Et zacha̓ie xic Et appēderūt mercedē meā tri ginta argēteos et dixit dūs ad me ꝓice illud ad ſcūariū decorū preciū qͥdi ap̄ciatus ſum ab eis et tuli trigīta argēteos ⁊ ꝓieci illos in domo dn̄i ⁊cͣ Item nōne diſcipuli eiꝰ fugierunt cum īpē traditus fuit a iuda ⁊ ꝑ iudeos captus ꝓ eo venientes cū armis et fuſtibꝰ ⁊ tūc ad impletū fuit iſtud zacharie xiij. Framea ſuſci tare ſuꝑ paſtōe̓ꝫ meū ⁊ ſuꝑ viꝝ meū coherētem michi dicit dn̄s ex̓cituū ꝑcuciam paſtōe̓ꝫ ⁊ diſꝑ gētur oues gregis. Item nōne ipē iheſus a predcīs iudeis illu ſus fuit facie velatus increpatꝰ atqꝫ ꝑcuſſꝰ et tūc ad impletum fuit illud yſaie lCorpus meum dedi ꝑcuciētibꝰ et genas meas velātibꝰ faciem mea nō auerti ab increpatibꝰ et cōſpuētibꝰ in me dn̄s deus auxiliator meus ⁊ ideo n̄ ſū cōfuſus. Itē nōne ipſe ihūs fuit flagellatꝰ ⁊ due̓ caſti gatus a predictis iudeis ī qͦ ad impletum fuit illud pſal̓ lxxij Ego laui inter innocētes manꝰ meas ⁊ ſui flagellatus tota die et caſtigacio mea in matutinis Itē nōne ip̄i iudei ihm̄ crucifix erūt ꝑforantes eiꝰ manus ⁊ pe des in quo adimpletur illud psͣ xxv. Dn̄s regnͣuit a ſīgno. de qͦ ligno habet̉ figua̓ ezech xxxvij Circa medium de duobꝰ lignis iſrl̓ et iude que redacta ad vnū ſignificāt crucem yſaie liiij c̄ di lata locū tentorij tui ⁊ pelles ta bernaclōrū tuoꝝ extēde ne ꝑcas longos fac funiculos tuos ⁊ cla uos tuos cōſolida ad dextrā em̄ ⁊ ad leuā penetrab̓ ⁊ ſemē tuū gētes he̓ditabūt et zacha̓ xiij c Que ſūt plage iſte ī medio ma niuum tuarū ⁊ dicet hijs plaga tus ſū ī domo eorū q̄ diligebāt me ⁊ pſal̓ xxi. Foderūt manus meas et pedes meos dinue̓aue rūt oīa oſſa mea diuiſerūt ſibi veſtimēta mea ⁊ ſuꝑ veſtē mea miſerūt ſortē. Itē nōne predc iudei dcō iheſu ſcitiēti dederūt fel ⁊ acetū ⁊ tūc adīpletū ē illud pſal̓ lxviij Et dederūt in eſcam meā fel ⁊ in ſiti mea potauerūt me aceto.§ Itē qͥd locutus eſt iudex nr̄ ſapientiſſimꝰ ſalomō cū in humanis agerēt de inſipiē tia ⁊ inuidia iudeorū dictū ih̓m crucifigenciū ſapīe ij. in ꝑſona iudeoꝝ ſic. Circuueniamꝰ iuſtū qm̄ īutilis ē nobis et ꝯtrarius ē oꝑibꝫ noſtris et imꝓperat nob̓ peccata legis et infamat ī nos peccatadiſcipline noſtre. ꝓmit tit ſe ſcientiā dei habere et filiū. d̓i ſe nominat. factus eſt nobis in traductionē cogitacionū noſ traꝝ. grauis ē nobis eciā ad vi deūdū. qm̄ diſſimilis eſt alijs vita illius ⁊ īmutate ſūt vie eiꝰ tāꝙͣ nugaces exiſtimati ſumus ab illo et abſtinet ſe a vijs noſ tris tāꝙͣ ab īmundicijs. et pre fert nouiſſima iuſtoꝝ ⁊ gloriat̉ deū ſe patrē hrē. Videamꝰ ergo ſi ſermones illius veri ſint ⁊ tēp temus que ventura ſūt illi ⁊ ſcie mus q̄ erūt nouiſſima illiꝰ. Si enī verus eſt filius dei ſuſcipiet eū et liberabit eum de manibꝫ cō trarioꝝ. contumelijs ⁊ tormētis interrogemus illū ut ſciamꝰ re uerēciam eius ⁊ ꝓbemus patien ciā eius. morte turpiſſima ꝯdēꝑ nemus eū erit enim ei reſpectus ex ſermonibꝫ illius. Hec cogita uerūt et errauer̄t. excecauit enī eos malicia eoꝝ et neſcierūt ſa cramenta dei neqꝫ ſperauerunt mercedē iuſticie neqꝫ iudicaue rūt honorē aīaꝝ ſanctaꝝ. qm̄ d̓s creauit hoīem in exterminabilē et ad imagine ſue ſilitudinis fe cit illū Inuidia dyaboli mors in trauit ī orbē terraꝝ. imitant̉ āt eū qui ſūt ex ꝑte illius Quid ti bi videt̉ de hoc o belial. nōne iu dex nr̄ ſalonion bn̄ ꝓph̓auit de modo iudeorū tenendo in morte ipſius iheſu. videt̉ ne tibi ꝙ ad lrām ipſi iud̓i hec ſeruauerūt. Ait belial. bn̄ fierūt fatui ⁊ exce cati ſi ꝓmiſſus in lege ipſe fuit ⁊ nō cognouer̄t eū. Ait moyſes ſi d̓m glorie cognouiſſent nūqͣ eū crucifixiſſēt. Ait belial. hoc nō credo. Ait moyſes. nōne ipſe ihūs fuit crucifixus int̓ duos la trones. Certe ſic̄. et tūc adīple tū fuit illud yſaie liij. et cū ſcele ratis deputatus eſt. Itē ipſe dix it pendēs in cruce. pr̄ ignoſce il lis qͥa neſciūt quid faciūt. ⁊ tūc īpletū fuit illud yſaie e c. et ipſe peccata multorum tulit et pro trāſgreſſoribꝫ exorauit ut nō ꝑi rent. Itē nonne ſol obſcuratus ē in morte eius. in quo ad implet̉ illud amos octauo capitulo. Et erit in die illa dicit dominus d̓e occidet eī ſol in meridie et tene breſcere faciam terram in die lu minis et ponā eum quaſi luctū vnigeniti et nouiſſima eiꝰ qua ſi diē amarū. Hec amos ꝓph̓a Itē nōne petre ſciſſe ſunt ⁊ mō tes aꝑti ī diuiſionē vt zacha̓ie xiiij c. Et ſcindetur mons oliua rum ex media ꝑte ſui ad oriētē et occidētem grandi valle et fu gietis ſicut fugiſtis a facie t̓re motus in diebꝰ oſye regis iuda Item nōne ipſe moriens emiſit ſpiritū eundēqꝫ patri ſuo cōmē dando in quo adimpletur illud pſal̓ lxvij Deus noſter deꝰ ſal uos faciēdi ⁊ dn̄i demini exitus mortis ⁊ illud pſal̓ xxx. In ma nus tuas domine cōmendo ſpm̄ meum ⁊ illd̓ yſaie liij. ꝓpter ſce lꝰ pplī mei ꝑcuſſi eū ⁊ dabūt in pios ꝓ ſepultura ⁊ diuites pro morte ſua eo ꝙ iniqͥtatē nō fece rit neqꝫ dolus fuerit inuētus in ore eius et ego volui cōte̓re eū ī īfirmitate et ſicut ouis ad occi ſionem ducetur et ſicut agnus coram tondēte ſe obmuteſcet ⁊ nī aꝑiet os ſuum de anguſtia ⁊ de iudicio ſublatus eſt gna̓cōnem eiꝰ qͥs enarrabit et daniel̓ ix c et poſt lxij ebdomedas occidet̉ xp̄us et non erit eius populꝰ qͥ eum negaturus ē Itē nōne ipē mortuus eſt ꝓpter pcc̄atū hūa in generis Et yſaīe liij. Vere lā woc̓s noſtros ipſe tulit et dolo ces noſtros ipſe portauit ⁊ nos reputauimꝰ eum quaſi leꝓſū et ꝑcuſſū a deo et humiliatum Et yhe̓ trenoꝝ iiij c. Spū oris nr̄i xpūs dominꝰ captꝰ eſt ī pccīs noſtris cui diximꝰ ī vmbra tua viueniꝰ ī gētibꝰ. Itē nōne vnꝰ militū lācea latus eiꝰ aꝑuit vt pſal̓ cēteſiōquarto. Ferꝝ trāſi uit aīaꝫ eius. Et yſaīe liij Ipſe enim vulne̓atus ē ꝓpter iniqͥta tes nr̄as attritus eſt ꝓpter ſce leta nrā diſciplīa pacis nrē ſuꝑ eum et liuore eiꝰ ſanati ſumus omnes nos qͣſi oues errauimus vnuſquiſqꝫ ī viam ſuam declīa uit et dominus poſuit in eo ini qͥtates oīm nr̄m. Et zacha̓ie xij Et aſpiciēt in me quē cōfixerūt Tem O belial nonne congruū fuit vt pone ret deus in mortem fili um ſuū pplī iudaici pͥmogeītum ꝓ liberacōne ⁊ ſaluacōne pplī gē cium a ſeruitute infernali ſicut populus genciū poſuit pͥmogeī tum filiū ſuum pharaōēꝫ ꝓ libe raciōe et ſaluaciōe populi iudai ci a dura ſeruitute egipti. Item ait moyſes nōne ego vſus fui ī virga domini ⁊ eiuſdem di pre ceptum graues plagas ⁊ ſigna magna ī egipto ⁊ nūqnā valui liberae̓ populū iſr̄liticū de mau pha̓onis n̓ſi in morte pͥmogeīti eiꝰ. Vt exodi xij. Ita oportuit pplm̄ gēcium libea̓ri a ſeruitute infernali ꝑ mortem pͥmogeniti pplī iſr̄litici q̄ erat mors filij dei ficut pplūs iſrlīticꝰ libea̓tꝰ fuit morte pͥmogeniti genciū et hoc on̄dit michi dn̄s in via ait moy ſes cū me mitteret in egiptū ꝓ liberacōne populi iā dicti et dix it michi ipſe d̓s in hec v̓ba. dic pharaoni. hec dicit dn̄s deus. fi lius meus pͥmogenitus iſrahel. dixi tibi. dimitte filiū meū ut ſeruiat michi et noluiſti dimit tere eū ecce ego interficiā filiū tuū pͥmogenitū. et cū ipſe pͥmo genitus filius pharaonis eſſꝫ in itine̓ occurrit ei dn̄s et volebat eū occidere ſꝫ tamē tulit ilico ſe phora acutiſſimā petrā et circū cidit prepuciū filij ſui tetigitqꝫ dn̄s pedes eius et ait. ſponſus ſanguinū tu michi es ut exodi iiij. Ecce quō d̓s voluit occidere pͥmogenitū genciū ⁊ occidit qͥa ꝓceſſit ad actū ſꝫ tn̄ eund̓ occi ſū ꝑ aſperſionē ſanguīs filij ſui ſponſi ſanguinū ideſt a morte pͥ mogeniti pplī iſrahelitici eū libe rauit cuiꝰ populi iſrahelitici pri mogenitus ih̓c eſt quē ſic ꝑſeq̄ ris. Itē nōne ea etatē quā adā fuit formatus et peccauit. ead̓ etate ipſe ih̓c moriendo predicti ade peccatū deleuit ut pͥs xciiij quadragīta ānis ꝓximꝰ fui ⁊cͣ. Itē nōne mox moriēs in cruce in aīa deſcēdit ad inferos et ſua morte crudelē mortē dedit infer nō et mūdū ſanguine ſuo nō ar gento redemit et p̓mos parētes et alios de eodē liberauit in quo adiplet̉ illud ozeē xiij. de maū mortis liberabo eos de morte re dimā eos. ero mors tua o mors morſus tuus ero īferne. et zach̓ ix. Tu qͦꝫ in ſanguine teſtamē ti tui emiſiſti vīctos tuos de la cū ubi nō erat aqua. Itē nonne pͥncipē infernalē ipſe ih̓c deſcen dēs ad inferos vnictū ꝓiecit in lacū inferiorē in tenebris et vni bra mortis. Nōne in occurſum deſcenſus illius in lacū totus in fernus ꝯturbatus eſt. nōne ſuſci tauit gigantes. nōne principes terre q̄ mibi erāt d̓ ſolio ſuo ſur rexerūt et ante ipſū inclinates atqꝫ ꝓſpicientes dixerūt. nōne iſte eſt vir qui ꝯturbauit terrā qͥ ꝑcuſſit regna qͥ poſuit orbem deſertū et vrbes eius deſtruxit. et vinctis eius nō aperuit car cerē. et tu vulneratus es ſicut ⁊ nos. nrī ſimil̓ effcūs es. detrac ta eſt ad inferos ſuꝑbia tua con cidit cadau̓ tuū. Subter te ſter rietur tinea et oꝑimentū tuum erunt vernes ut yſaie xiiij. Ic michi o belial nonne hec fuerūt v̓a qͥ in īfer nio fuiſti ⁊ hec vidiſti. Nōne ipſe poſtꝙͣ vicit infernū et mortē ilico reſūpſit corpus ſu um quod fuerat ī corde terre tri bus diebus et tribꝫ noctibus ſi cut ionas in ventre ceti. ione iij Et eciā veſurrexit a mortui̓s tā q pͥmogertus mortuoxum ⁊ pr ceps regum terre que videns in ſpū ille cytha̓iſta dauid ſic fuit locutus pſal̓ xv. Nō dabis ſcm̄ tuū videre corrupconēꝫ nec aīaꝫ meam relīques ī inferno ꝓpter hoc letatū eſt cor meū et exulta uit ligwa mea inſuꝑ ⁊ ca̓o mea reqͥeſcet in ſpe Itē pſal̓ iij Ego dormiui et ſompnū cepi ⁊ exſur rexi. Itē ſophonie iiij dicit dn̄s exſpecta me in die reſurrexiōis mee infuturū quia iudiciū meū vt cōgregē gētes vt pſal̓ lxxv De celo auditū feciſti iudicium terra tinuit ⁊ quieuit cum exſur ge̓t in iudicio deus vt ſaluos fa ceret oēs rectos corde et māſue tos Itē pſal̓ xl Tu autē miſere̓ mei et reſuſcita me ⁊ retribuam eis. Et ſi ipē ihūs aliū a morte reſuſcitauit ē ne hoc dubitabile ꝙ ipſe a mortuis reſurrexit. qͥd ad hoc dicis o belial nonne om nia iam dicta ſriptua̓rū cōpleta ſunt in xpō ihū quem tu ſic ꝑſe queris nūqͥd dicis ſcriptua̓ꝫ mē dacem cū nephas ſic dice̓ ꝙ ſa cra ſcriptura mēciatur vt xxiiij q v. Quid ergo dicis michi O belial nunquid ipē reſurgens a mortuis iam aſcendiſſꝫ in celū niſi fuiſſꝫ tua litigiā et tue fan taſtice q̄ſtioēs vt pphē teſtātur de eius aſcencione in celum per eū fiēda vt pſal̓ xvij. Et aſcen dit ſuꝑ cherubin et volauit ſuꝑ pēnas ventorū. Et pſal̓ lxvi do minus in eis ī ſyna ī ſcō aſcen diſti in altū cepiſti captiuitatē dedſti dona hominibꝰ. Et pſal̓ xviij. Aſūmo celo egreſſio eius ⁊ occurſus eius vſqꝫ ad ſūmum eiꝰ ⁊ qua̓e aſcendit ī celū dicē dū eſt ad parandū ſedem ſuam in celo qꝛ regnū eiꝰ omībꝰ dn̄a bitur vt pſal̓ lxxxv Oēs gētes quaſcunqꝫ feciſti venient ⁊ ado rabūt coram te domine et glorifi cabūt nomen tuū Itē ſi mathu ſalem et enoch iuſti ⁊ helias in ꝓp̓ijs corporibꝰ ac eciā moyſes vt aliqͥ dicunt aſſumpti fuerīt vt gēn vxiiij et deutro vltiō et iiij regū quāto magis et iheſus Item nōne poſt eius aſcenſioēꝫ miſſurus erit ſpm̄ ſcm̄ in ſuos aplōs ⁊ in alios q̄ credituri ſūt in nomine eius vt adinpleatur iſtud ꝙ ſcriptum eſt yſaie xliiij c effūdam ſpm̄ meum ſuꝑ ſemē tuū et benedcōnem meā ſuꝑ ſtir peni meam et germiābūt inter herbas quaſi ſalices ⁊cͣ ⁊ iohel̓ ij c ⁊ iij Effūdam ſpm̄ meum ſu per oēoꝫ carnem ⁊ ꝓphetabūt filij veſtri ⁊ filie vrē ⁊cͣ. Et pſal̓ cēteſiōtercio. Emitte ſpm̄ tuum ⁊ creabūtur et renouabis faciē terre Et ſapū ī c. Qm̄ ſpūs dn̄i repleuit orbē terrarū ⁊cͣ. Quid videt̉ tibi de hoc o belial. egne. confuſus in malicia tua. Ait beli al. Amice moyſes ꝯfuſus nō ſū quia que tu dicis verificabūt̉ cū deus fiet homo qͥa tēpus ſaluaci onis adhuc non inſtat. Ait mo yſes. Tu belial dicis ꝙ per me dicta erūt vera cū d̓s fiet homo O ſtulte in dictis tuis nōne ipſe ih̓c deus eſt homo et ſpūs ſcūs eſt d̓s. Nōne ezechiel ic vidit in ſimilitudine rotam in rota et ſpūs vite erat in eis. q̄ habent ſignificare patrē et filiū et ſpm̄ ſanctū. nōne abrahā tres vidit et vnū adorauit ut geneẜ xviij Nōne dauid ſic cecinit dicens. pͥs lxvi. Genedicat nos d̓s d̓s noſter bn̄dicat nos deus. Ecce dauid noīat tres deos ⁊ ad vnū reducit cū dicit. et metuant eū omnes fines terre. Itē ſicut tu dixiſti in deceptione ade gen̄ iij Scit enī d̓s ꝙ in quacunqꝫ die comedetis ex eo aꝑientur oculi veſtri et eritis ſicut dij. Ecce qͦ modo tu pͥmo nominaſti eū deū ſcd̓o deos. tāꝙͣ in d̓o cognoſcēs trinitatem ſanctā. Et ipſe ihūs de ſe loquit̉. Accedite ad me et audite. hec oīa a principio ī abſ condito locutus ſum ex tēpore a teꝙͣ fierēt ibi eram. et nūc dn̄s deus miſit me ⁊ ſpiritus eius ut yſai̓e xlviij. Et quid ait d̓s pat̓ de filio ſuo audi yſaiam xlvi ca. Viri ſublimes ad te trāſibūt et tui erūt ⁊cͣ tantū in te eſt d̓s et nō eſt abſqꝫ te d̓s. vere tu es d̓s abſcōditus ſaluator iſrahel. Itͥ quid ait filius ut yſaie xliij. An̄ me non eſt formatus d̓s ⁊ poſt me nō erit d̓s. ego ſū d̓s et abſ qꝫ me nō ē ſaluator. Ita ꝙ ipſe Ss factus eſt homo d̓ ſemine ab cahe de ſtirpe dauid ⁊ tribu iu da. Et ſupradicta ꝑ mea dicta verificata ſūt.§ Ait belial. Bn̄ cognoſco d̓m trinū ⁊ vnū ſꝫ quō verificat̉ ꝙ ipſe ſūpſerit carnem ex ꝓgenie dauid ſicut tū dixiſti neſcio. An forte d̓s irritū fecit pactū ſuū qd̓ pepigit cū dauid ⁊ domo eius ut iij regū viij. ubi d̓s locutus ē dauid dicēs. Non auferet̉ vir de te cora me q̄ ſede at ſuꝑ thronum iſrahel ita tn̄ ſi cuſtodierint filij tui legem mea ut ābulent corā me ſicut tu am bulaſti. et hoc pactū fuit iureiu rando firmatū. ſicut ī pſalmo di cit̉ De fructu ventris tui pona ſuꝑ ſedē tuā ſi cuſtodierīt filij ⁊c̓ Modo videndū ſi filij ſeruauer̄t legem et viam dei ſicut dauid p̓mo ſalomon adorauit ydola et deū neglexit. ut iij regū xi. ſecū do roboam et abias filius eius quoꝝ corda non fuerunt ꝑfecta coram deo ſed in grauibus pecca tis ambulauerunt ut iij regū xi Item rex ioram filius ioſaphat̉ nonne adorauit ydola inexcelẜ vt i ꝑalipō xxic ⁊ eiꝰ filiꝰ. Eg gocias ſiliter vt ē li cxxij. Itē nūquid cor aggas fuit rectū cū deo et ſic de alijs et maxime de manaſſe qui omnia o ꝓpbria ob ſeruauit cōtra deū. Ergo o moy ſes ſi filij dauid non ambulaue runt ꝑ viam domini et pactum iureiurando firmatum fregerūt quomodo eſt poſſibile ꝙ deꝰ in carnari elegerit ī ſtirpe dauid que fuit preuaricatrix pacti et iuramenti ipīꝰ dei. Ait moyſes o bone belial ꝙͣ ſubtiliter duiba moues et ego dico tibi qd̓ꝫ licet predicti morliter peccauerunt non tamen fregerunt pactū in tantum ꝙ ꝓpter hoc ſtirps da uid fuit reꝓba et ſi bene aduer tiſti inſtrumētū pacti predicti ꝙ habetur pſalmo lxxxviij. Ibi nō legūtur ea que tu dicis cuiꝰ clā eſt talis inter cetea̓. Ipē in vocabit me pater meus es tu et ego pͥmogenitum ponam illum ⁊ ponam ī ſeculum ſeculi ſemen eius Si autem dereliquerint fi lij eius legem meā ⁊ in iudicijs meis non ambulauerūt ſi iuſti cias meas ꝓphanauerunt man data mea non cuſtodierit. Viſi tabo in virga imquitates eorū et in verberibus peccata eorum Sed tamen miſericordiam me am non diſpergam ab eo neqꝫ nocebo in veritate mea neque ꝓphanabo teſtamentū meum ⁊ que ꝓcedūt de labijs meis nō faciam irrita ſemel iuraui ī ſanc to meo Si dauid menciar ſemē eius ineternum manebit Ergo o belial ſi predicti reges filij da uid peccauerūt ⁊ deum irritaue runt tamē deus viſitauit in gra uibus v̓beribus peccata eoꝝ iuxͣ pactum ſupraſcriptum ꝓpter ꝙ non tollitur qdꝫ deus deſierit in carnari ex ipſa ſtirpe dauid ꝙ tu dicebas reprobam ſupͣ dc̄is tuis racōnibus ⁊ ꝙ predicti filij dauid derelinquētes deū fuerīt verberati a dicto deo ꝓbatur in allegacōnibus tuis ꝓr̓me dc̄is Et quia licet ipſe criſtus ſemē non receperit ex linea regali ſa lomonis ꝓpter regum peccata Tamen dictum ſemen ſumpſit ex linea nathan filij dauid frīs vterini ſalomoīs luca teſte c iij qui fuit nathan qui fuit dauid qui fuit yeſſe D aliud ꝙ dicis qd̓ꝫ tēpus ſaluacōins nō īſtat ad huc̄ O belial adu̓tas me ſi placet nonne nabugodonoſor vidit ꝑ ſompnum quatuor regna terre ⁊ aliud qn̄tum regnum celi qd̓ꝫ in eternum ſtare debet ⁊ altri gen ti non dabitur per ſtatuam an̄ ſe poſitā cuiꝰ ſtatue caput aue̓ū erat qd̓ ſignificat eius regnū.ſ babiloīs. pectus eius ⁊ brachia erant argentea que habent ſig nificare regnū darij r̄gis caldeo rū. venter et femur erāt ex ere qd̓ habet ſignificare regnū alex andri et grecoꝝ. tibie erant fer ree. pedū aūt quedā pars erat ferreā ⁊ quedā fictilis. qd̓ habꝫ ſignificae̓ forte regnū romanoꝝ Itē idem rex nabugodonoſor vi dit lapidē abſciſū de monte ſine manibꝫ ⁊ ꝑcuſſit ſtatuam in pe dibꝫ eius ferreis et fictilibꝫ ⁊ cō triuit eos. et tunc contrita ſunt parit̉ ferrū teſta es argentū et aurū et quaſi in fauillā ⁊cͣ. et la pis qui ꝑcuſſit ſtatuā factus eſt mons magnus et impleuit vni uerſam terrā Daniel vero expo nens predcā ꝓut expoſita ſūt ⁊ maxime de lapide illo dicens ꝙ in tēpore qͣrti regni terrem d̓s ſuſcitabit regnū qͣntū celi ideſt ſanctoꝝ hominū alias preſbite roꝝ. qd̓ eciā ꝓbat̉ danielis vij de viſione quatuor beſtiarū que ſignificant ſcd̓m eundē danielē quatuor regna terre. et ſubſeq̄n ter regnū ſanctoꝝ. qd̓ in eternū ſtabit et non diſſipabitur neqꝫ alteri populo dabit̉ ſed cōminu et et conſumet vniuerſa regna hec. et ipſū ſtabit in eternū. ut danielis ij c. Sed ut ſcias o be lial de abſciſione dicti lapidis ſine manibꝫ ⁊ eius tēpore mani feſte completur in dicto iheſu q̓ fuit ⁊ eſt lapis de monte abſci ſus ſine manibꝫ. mons eſt d̓s tri nus et vnus in quo beneplacitū eſt ſibi habitare. lapis ē ipſe ihe ſus qui a deo genitus fuit ſicut a monte lapis abſciſus ſine ma nibꝫ. Vel aliter. Mons dicit̉ ge nus iacob de quo mōte ipſe abſ ciſus eſt ideſt carnē ſūpſit ſine oꝑatione virilis ſeminis qd̓ eſt ſine manibꝫ. Et ipſe lapis non ꝑcuſſit pͥmum regnū nec ſcd̓m neqꝫ terciū. ſꝫ quartū regnū ro manū ꝑcuſſit qd̓ ipſe ꝯminuet et ꝯſumet ⁊ alia regna tria que a dicto quarto r̄gno poſſident̉ et qui ih̓s lapis natus fuit flo rēte dicto regno qͣrto tēpore oc tauiani et mortuꝰ tēpore tiberij et eodē tēpore reſurrexit atqꝫ re gnum ſacerdotale celeſtiū hoīm tunc incepit pͥncipiū habere. qd̓ regnū ſacerdotale qͣrtum regnū romanū ꝯſumet et id ſibi appli cabit ut danielis vij. et ibi cla Tē o belial. F rius ꝓbat̉. vis ut tibi oſtendā tēpus abſciſionis dc̄ī lapid̓ ⁊ na titatis ih̓u ac ec̄ eius mortis ne ceſſarie. qd̓ tēpus aticipari ſeu ꝓrogari nō potuit Ait belial. li bent̓ audirē. Vnde moyſes aperi ens librum danielis nono cap̓ et incepit legere in hec verba Ecce vir gabriel quem videa̓ꝫ in viſione a pn̓cipio cito volās tetigit me tēpore ſacrificij veſꝑ tim tetigit me et locutus ē mic hi Dixitqꝫ daniel nūc egreſſꝰ ſum vt docerem te et intellige̓s Ego autem veni vt indicarem t̓ quia vir deſiderioꝝ es tu autem animadu̓te ſermonem et intelli ge viſionem lxx ebdomade abre uiate ſunt ſuꝑ pplm̄ tuum ⁊ ſuꝑ vrbem ſanctaꝫ tuam vt cōſuma tur preuaricatō et finē accipiat peccatū et deleatur iniquitas ⁊ adducatur iuſticia ſempiterna ⁊ impleatur viſio ⁊ ꝓphecia vt vngatur ſanctꝰ ſcōrū. Scito er go et animādu̓te ab exitu ẜmo nis vt iteꝝ edificetur ihrlm̄ vſꝫ ad ducem xp̄m̄ ebdomade ſunt ſeptem et ebdoinde lxij erunt et rurſū edificabitur platea et mu ri in anguſtia tpm̄ ⁊ poſt ebdo medas lxxij occidetur xp̄us et nō erit eiꝰ pplūs qui eū negatu rus eſt et ciuitatem ⁊ ſanctuari um diſſipabit pplūs cum duce venturo et finiꝫ eius vaſtitas ⁊ poſt finem belli ſtatuta deſolacō Cōfirmabit autem pactū mult̓ ebdomoda vna ⁊ indimidia eb domeda deficient hoſtia ⁊ ſacri ficium ⁊ in tēplo erit ab homiā cio deſolacōnis et vſqꝫ ad conſu macōnem ⁊ finem ꝑſeuerabit de ſolacō vt daniel̓ ix Vnde moyf quaſi ex nimia loquela feſſus aperuit os ſuum ⁊ ad ſe ſpiritū attrahens talit̓ belial fuit locū tus dic̄ michi o belial exitus ſer monis angelici ſupͣ vocati quo āno fuit. nōne fuit in āno pͥmo regni darij regis medorū cuius patruus cyrus obtinuit viribꝰ regnū caldeoꝝ babilonie ꝙ reg num caldeorū deſtruxit tēplum dei ⁊ ihrlm̄ nec non ioachym re gem ihrlm̄ cū magna ꝑte ſacer dotum et iudeorū in captiuitatē tn̄ſinigͣuit in babiloniam vt iiij Regū vlt̓ c̓ et danicl̓ ic Et ab vrbe condita ecxliiij āni tūc cur rebāt viꝫ qn̄ dictus ſermo exitū habuit a predicto angelo nunc videndū eſt quid ſit ebdomada breuiter dico qd̓ꝫ ſeptē ſunt āni ꝓbacio dies in ꝓpheīs recipit̉ ꝓ āno vt Ezechiel̓ iiij c Ibi di citur diē ꝓ āno do tibi ſꝫ quelꝫ ebdomēda habꝫ dies ſeptem er go quelꝫ ebdomeda habet ſeptē ānos vt leuic̓ xxv. Numerabis qꝫ tibi ſeptem ebdomedas ānoꝝ id eſt ſepcies ſeptem que ſimul faciūt ānos xlix ita ad lrāꝫ. ſed dic̄ michi o belial nōne a die ex itus ſermonis angelici vſqꝫ ad itea̓taꝫ reꝑacionem tēpli ſancte ſanctoꝝ et ciuitatis ihrlm̄ ꝑ pō peyū factā ex deſolacione facta tꝑe machabeoꝝ cōplete ſūt eb domade lxxij al̓ lxij que ſunt in ānis ccccxxxiiij Certe qd̓ ſic ꝓ bo. Angelicus ſermo exitū habu it āno a ꝯdita vrbe cc̄ ⁊ xliiij. et iterata tēpli et ciuitatis reꝑatio facta ꝑ pompeiū fuit āno ab vr be condita dc lxxix. demas ex iſ tis ānis ec et xliiij. nōne rema nēt cccc et xxxiij. Itē ſupͣ in da niele dicit̉ ꝙ poſt hec elapſis ſeptē ebdomadis naſcet̉ criſtus Nonne o belial ſeptē ebdomade ſunt āni xlix. certe ſunt. ſed cri ſtus ipſe natus fuit āno a cōdi ta vrbe dc lij tempore octauiani ſcd̓m quoſdā. licet ſcd̓m alios fuerūt anni dec̄ xv non curo de variacōne cronicaꝝ dumodo eb domāde ſint vere ꝯplete in ih̓u a dicto tēpore exitus ſermonis et ſupͣdicta īterata tēpli ⁊ ciuitatis reꝑatio fuit āno ab vrbe cōdita de lxix. vnde demas ex ānis de lij vl̓ xv natiuitatis xp̄i ccxliiij verus nu̓s predcāꝝ ebdomadaꝝ manet diſtinctus ſi nō ſū decep tus a cronica. et ſeqͥt̉ ī daniele. et poſt lxij ebdomadas occidet̉ xp̄c. hic nō ponit̉ tēpus prefini tū iā dicte mortis niſi poſt. ſed nō eſt curand̓qͥa poſtꝙͣ habemꝰ certā natiuitatē habemus certa mortē. ſꝫ ipſe mortuꝰ fuit tꝑe ti berij āno īperij eius xvij et a cō dita vrbe āno dcc̄ lxxxiiij. poſt mortē v̓o xp̄i ꝑ nō longa tꝑa de ſtruet iudeoꝝ regnū et ſacerdo ciū eius et erit in tēplo abhoīa tio ⁊cͣ ſcd̓m ipſū danielē. et hec fient ī medio ebdomade ꝑ pplmn̄ rōnū cū duce vēturo ſcd̓m ipſū daielē. Quid videt̉ tibi de hijs o belial. nō pudeat te ꝓfiteri cri ſtū ih̓m mūdi redēptore natū eſ ſe quē tu dicebas natū non eſſe It belial. Audi me o mo yſes. ſemꝑ fuiſti fidelis deo viuo qͥa noluiſti eū dimitte qn̄ filia pharaōīs adop tauit te in filiū et pociꝰ elegiſti vocari ſeruus d̓i ꝙ filius regine ꝓpter qd̓ poſuit d̓s virgā ī ma nū tua et te d̓m in ꝯſpcū pharao nis fecit. ut educeres pplm̄ ſuū ex egipto ad terrā ꝓmiſſionis. et nūc video in te ſimilē fidelita tē erga ipſū ih̓m ꝓpte̓a dic̄ mnic hi ſcd̓m fidelitatē tuā cū daniel videat̉ narrare ꝓut ſupͣ allegaſ ti ꝙ peccm̄ accipiet finē ꝑ mor tē xp̄i. mō ſi peccatū accepit fi riē ꝑ mortem xp̄i et deletū eſt qͥ re acceſſoria peccata non acce perūt finem ut deleant̉ et male dictiones reuertātur in benedic tiones. Quoniam quid ait deꝰ ad ſerpentem qui decepit euam Sic ait. quia feciſti hec male dictus es inter omīa animātia et beſtias terre. Super pectus tuū gradieris ⁊ terram comedes cunctis diebus vite tue. Inimi cicias ponā inter te et mulierē. et ſemen tuum et ſemen illius Quid dixit mulieri. multiplica bꝰ erūpnas tuas et contemptus tuos in doloc̓ paries filios tuos et ſub viri ptāte eris ⁊ ipē dn̄a bitur tui. Quid enī ait ade ma ledicta terra in oꝑe tuo in laboe̓ ꝯmedes panem cunctis diebus vite tue vt gen̄ ijc Vnde ſi dele tum eſt peccatum ꝑ mortē iheſu quae̓ ⁊ pene que deſcēderūt ex peccato non ſunt delete nonne ſi tollat̉ prīcipale tollitur et ac ceſſoriū certe ita vt ī regula ac ceſſariorū de re Iur̄ li vi xvi qͥ vij et hoc diximus ꝙ acceſſori um eſt pena peccati quia ceſſā te peccato debꝫ ceſſare ⁊ effcūs eiꝰ vt de apꝑ cum ceſſante ⁊ de cōſang et affi non debꝫ ergo ſi pccm̄ ē remiſſū qꝛ ꝑ obediēciā cōtra inobedienciā ipē iheſus ꝑ eiꝰ mortem grām r̄ſtituit certe et pena cū ipō peccato debe̓t eē remiſſa qͥa ſi pena dua̓ret pccā tum nō eſſꝫ remiſſum vt in re gula pcc̄m̄ d̓ re iur̄ li vi de vſur̄ cū tu ⁊ xiiij q vi c ij. Sed ſupra dicte pene maledictionū nō ſūt abolite per mortem ipſius ihu que ſunt effectus cauſe ergo qͦ modo peccatum cauſa ē abolitū Ergo concludo qd̓ꝫ ipſe iheſus nō fuit verus meſſias nec per eius mortem peccatum eſt abo litum ade et poſteriorum eius De au̓diēs moyſes cō turbatum eſt cor ei et quaſi v̓tus eius de reliquea̓t eū ⁊ lumen oculoꝝ eius cū ip̄o non erat ſed tn̄ intra ſe ipm̄ ayebat domine decla̓cō ẜmonū tuoꝝ illuīat me qui intellectū das ꝑuulis Et illi co aꝑiens os ſuum dixit. O beli al multum te intricas ꝑ apices iur̄ quouſqꝫ ꝑuenias ad ſcīaꝫ ve ritatis dico tibi ꝙ tam peccatū ꝙ pena eius effectū ſūt abolita vis vt tibi hoc oſtendam. nōne deus pͥmo dixit ade ex omni lig no ꝑadiſi comede de ligno autē ſcīe boni ⁊ mali nō ꝯmedas. In quacūqꝫ en̄i die comederis mor te morieris ꝙ licꝫ comedens nō ſtatim mortuus fuit mox tamē in aīa ⁊ corpoe̓ fcūs fuit morta lis nam cū deus vellet exquire̓ hoc peccatum quid dixit adam deo mulier quam dediſti michi ī ſociam dedit michi de ligno ⁊ cōmebi. Vnde ait deus mulieri quare hoc egiſti Ait mulier ſer pens decepit me et ꝯmedi. Ayt deus cū tu mulier ſis ſapiencior ẜpente ꝑmiſiſti te ab eo decipi Et tu adam cum tu ſis forcior ⁊ cōſtancior mulie̓. audiſti vocem eiꝰ. que̓batis effici ſilēs michi qui ſū deus oīm creator c̓didiſ tis voci ſerpeutis pocius ꝙ voci mee. Per memetipm̄ ait deus magna fuit ſuꝑbia veſtra preter peccatū ꝓhibitionis eſus ligni ideo graui pena digni eſtis. ſed ꝓ primo peccato qͥa comediſtis contra ꝓhibitione aliā pena vo bis non infero niſi ꝙ morte mo riemini ſicut predixi vob̓. Pro ſcd̓o peccato qͥa peccādo credi diſtis ſuꝑbe ⁊ temerarie ſimiles michi fieri in omni v̓tute quaſi recuſantes cognoſcere me verū eſſe deū ⁊ oīm creatorē a primo dignū eſt ut veſtra ſuꝑbia peīs corporeis humiliet. tūc ait mu lieri. in dolore paries filios. et ſub poteſtate viri eris. viro dix it. maledicta terra in oꝑe tuo ī laboribꝰ comedes ex ea cunctis diebꝫ vite tue. ſerpeti dixit ma ledictus inter omnia animatiīa ⁊cͣ. Ideo ꝓpter hoc ipſe deus im poſuit tamꝙͣ ꝓpter noua crimi na ſupradcas nouas penarū in labore ⁊ dolore maledictioēs qͥa ſi ꝓ pͥmo peccato ipſas penarū maledictiones impoſuiſſet ſeq̄ ret̉ ꝙ deus eſſet īiuſtus qͥa iudi caſſet bis ī idipſū ꝓ vno pecca to. qd̓ eſſet ꝯtra illd̓ de pe di iij § hijs auctoritatibꝫ. Ergo clae̓ liquet diuerſa fuiſſe delicta et ſic diuerſas penas ꝓ eis impo ſitas niſi illa pena mortis non ſuffeciſſet ꝓ illo peccato qͥa tūc d̓s potuiſſet inferre duas peas xxi qͥ vc ſi quis cuiꝰl̓. de rapto in archi. et de calūpcū forciꝰ. ſꝫ pena mortis bn̄ ſufficiebat que tm̄ ꝑ deū ꝓ illo pccō impoſita fuit īmo dico ꝙ ſi multiplex fu iſſꝫ pena expreſſa ꝓ pccō vno mitior deberet eligi ut li di eos xxiiij qͥ i ſi qͥs ded̓it. qͥa in peīs benignior ē int̓pretatio faciēda. ut ij q̄ vi nond̓. et de re iu in pe li vi. et eo maxīe qͥa pena ꝓp̓ū caſū excede̓ nō debet ut penl̓ di § pene. ff de peīs l fi. de īt̓preta cōne e ti. et c felic̓ li vi. Ergo cō cludend̓ ē ꝙ duo fuerūt delicta et diu̓ſa ⁊ duas penas ⁊ diu̓ſas ꝓ eiſd̓ fuiſſe īpoſitas ſꝫ qͥa pͥor fuit pena mortis qm̄ pena labo ris ⁊ doloris. iō pͥmo debuit abo leri ut in re qͥ pͥor de re iuli vi de preben cū qui e li. de or cog cū dilc̓s. ſꝫ ipſe ih̓c pͥmo deleuit pe nā mortis aīe inoriendo ⁊ poſt ea penā doloris corꝑis reſurgē do. qͥa ante ſuā mortē laborē et dolorē paſſꝰ fuit ut homo. poſt reſurrectione in nullo paſſus fu it nec poterat pati qͥa totū pec catū cōſūmatū fuit in eo ac eciā pena peccati. ſꝫ predictā penā mortis quo ad aīam voluit abo leri poſt eius mortē ꝑ ſcm̄ bap tiſma ut ipſe ait diſcipulis. Itē baptizate omnes gētes in nomi ne patris et filij et ſpūs ſancti Et ſi quis nō renatus fuerit ex aqua et ſpiritu ſcō non intrabit regnum celorū ſed penā laboris et doloris noluit neꝫ demonſtra uit eſſe abolitum donec omnes homines ī nomine eiꝰ baptiſa ti emittent ſpm̄ ⁊ a morte reſur gant ſicut ipſe ihūs ſpm̄ emiſit et a morte reſurrexit et hoc erit cum venerit ſecundo tꝑe gna̓lis viſitacōnis ꝑ dictum ihm̄ fiē̓de quia ſicut ipſe poſt ꝯmiſſū mor tis peccatum ꝑ adam et punitū inquiſiuit qua de cauſa euenie̓t ⁊ reꝑiens cauſam peccati peccā tes in laboribus ⁊ doloribꝰ puni uit ſic poſt abolitum pccm̄ mor tis ꝑ eius mortē ſecundo veniēs tꝑe gna̓lis viſitacionis et reꝑi ens caꝫ pene laboris ⁊ doloris ꝑ baptiſmū et penitēcias coequa ri ip̄am penaꝫ laboris ⁊ doloris delebit ⁊ dices Surgite mortui et venite ad iudiciū ⁊ omnes re ſurgent cum corporibꝰ ꝓp̓ijs in qͥbꝰ veīēres fuerit ī m̄do ꝙͣ reſur rexioneꝫ affectauit dauid pſal̓ xv. Caro mea requieſcet in ſpe quia nō dediſti ſanctū tuum vi dere corrupcionem et pſal̓ xxvi Credo vide̓ bona domini ī terra viuenciū et iob xix. Scio enim qd̓ꝫ redemptor meus viuit ⁊ in nouiſſimo die de terra ſurrectu tus ſum et rurſum ccumdabor pelle mea et in carne mea vide bo deū ſaluatorem meū. Quem viſurus ſum ego ip̄ē et nō aliꝰ id eſt a me ⁊ oculi mei cōſpectu ri ſunt et yſaie xxvi viuēt mor tui tui domine int̓fecti mei reſur gent de qua gna̓li reſurrexione habetur plene. Ezechiel̓ xxxvij c hec dicit dominus deus. Ecce ego aꝑiaꝫ tumulos vrōs ⁊ edu cam vos de ſepulchris vrīs pplꝰ meus et educam vos in terram iſr̄l ⁊ ſcietis quia ego dominus cū aperuero ſepulchra veſtra et eduxi vos de tumulis vrīs pplꝰ meus ⁊ dedero ſpm̄ meū in vob̓ et vixeritis ⁊ requieſcere vos fa ciam ⁊cͣ Et tūc abſterget deus omnēꝫ lacrimāꝫ ab oculis ſcōrū ⁊ iam non erit amplius neque luctus neqꝫ clamorneꝫ vllus do lor nō eſurient neqꝫ ſicient neꝫ cadet ſuꝑ illos ſol neqꝫ vllꝰ eſtꝰ qm̄ priora trāſierunt quia ſi ſic non fie̓t tūc dei ſm̄a eſſꝫ mauis quia totus adaꝫ mortuus fuit ⁊ tota caro adequā to mortua cel ſabunt labores et dolores ꝑ mor tē xp̄i inpoſiti toti carni exſpec tacō ꝑ ſentēciaꝫ dei vel dicēdum qͥdꝫ ſi pena laboris et doloris fu iſſet ꝑ mortem xpī abolita om nes crederent in xpm̄ ſed regnū eiꝰ celeſte vim patitur id ē qd̓ꝫ viri violēti bonorū oꝑm dictum regnū capient et nitroibunt It belial O moyſes qͥd fiet de populo iu daico nūquid erit in obliuione corā deo quia tu dicis dictos iudeos iniuſte occidiſſe dictū iheſū filiū dei. Certe ait be lial ego reꝑio ꝙ xp̄c debet nega ri a populo nō ſuo ut daniel̓ ix ſic. et nō erit eiꝰ pplūs qͥ eū ne gaturus ē. Ergo ſi ipſe ih̓c ē d̓s ſicut tu aſſeris o moyẜ vere eiꝰ populꝰ eſt iudaicus ſed ipſe ne gandus eſt a non ſuo populo er go ipſe ih̓s negatus et mortuus a iudaicō populo non fuit xp̄c qui populus eſt dei. ⁊ qui popu lus ſcd̓m preceptū legis dei dic tū ih̓m interfecit ut deut̓ xviij i bi ad lrām dixit d̓s. o moyſes. ꝓpheta autē q̄ arrogatia depra liatus voluerit loqui in nomine meo que ego nō precepi illi ut diceret a̓ ex noīe deoꝝ alienorū interficiet̉. ſed ſi ipſe populꝰ iu daicus cognouiſſet ꝙ d̓s iheſus locutus fuiſſet ī noīe dnī. certe eū non occidiſſent ſꝫ pocius au diuiſſent iuxta qd̓ preceptū illi us fuerat ꝑ te o moyſes. Nōne ipſe ih̓c genus electū regale ſac̓ dociū gens ſancta populus acq ſitionis quos ipſe d̓s a pͥncipio dilexit et fouit populus circūci ſus ex genere abrahe ⁊ ſemꝑ in ipſo pplō recto d̓s notus fuit. nō ne liberatꝰ dcus populꝰ de egip to ſiccō pede mare trāſiuit ⁊ eiꝰ immicos operuit mare. Nōne illi populo pluit mana in deſer to. Nonne d̓s die noctuqꝫ in co lūpna nub̓ ignisqꝫ preibat. ſo lus iſte pplūs dignus fuit legē d̓i acciꝑe ⁊ vocē eius audite. in qua lege eidē pplō ꝓmiſſus eſt xp̄c ad quē veniet ⁊ liberabit eū a pccīs eiꝰ. ergo tibi o moyſes ꝯcludo ꝙ ih̓c non ē xp̄c nec fuit Vnde ſubridēs moyſes videbat̉ trufare de belial et eiꝰ dc̄is dix itqꝫ ei. O belial an ignoras ꝙ ſi cut d̓s pater regnauit in iudeis ꝑ circūciſionē ita filius debꝫ reg nare in gentibꝫ ꝑ baptiſmū et ſpūs ſcūs ꝑ īflāmationē carita tis in oēs hoīes ut fiant vnū o uile et vnus paſtor. et ſicut pat̓ nō regnauit ī iudeis ſine filio ⁊ ſpū ſcō ſic filius nō regnabit in gētibꝫ ſine prē et ſpū ſcō. Sꝫ ſi ipſe filiꝰ debebat regnare ꝑ bap tiſmū eciā cū prē ⁊ ſpū ſcō. ergo in aduētufilij d̓i ipſe pplūs iuda icus nō pplūs dei erat nec eciā e ius filij. ſꝫ ipſe pplūs negauit ie ſū d̓i filiū atqꝫ occidit. ergo bn̄ dicit daniel ꝙ nō erit eiꝰ pplūs qui eū negaturus ē. ⁊ ꝙ hoc ſit verū ꝓbat̉ yſaie lxv. Ecce ego ad gētes q̄ neſciebāt me ⁊cͣ. Ad aliud qd̓ dicis ꝙ iud̓i iuxta pre ceptum legis occiderūt criſtum īmo contra. quia ipſe in nomine domini locutus fuit predixit et venit iuxta ſignū datum a deo. ut in predicto xviij c deuteron. Et vt ibi ſequitur ſi quis nō au diuerit ꝓphetāꝫ illū ext̓mīabit̉ de plebe mea ſi ipſe pplūs genꝰ electum fuit nūc non eſt qͥa iuxͣ yſa Gen̄s hereditabit ſemē dc̄i pplī iudarci vt yſaie liiij c ergo deus erit et ē genus electum et plūs iudaicus genus reꝓbū ſi ipr̄ populus iudarcus tot ⁊ tan ta bn̄ficia habuit a deo ſemꝑ tn̄ ipſe populus eidē deo ingratus fuit nā illis pedibus qͥbus mae̓ aridū tnͣſiuit videbat autē ydo la que fecit. Item ipſo ore quo paulo ante ob vocem adu̓ſarioꝝ cantauit ſimulacha̓ ſibi fieri po poſcit. Item illis oculis quibus deum in nube vel in igne cōſpice̓ ſolebat ſimulacha̓ ītuebat̉ mā na apud iſtum pplm̄ faſtidiū fu it ſemꝑ contra deum murmurās ad egyptū. vnde ipm̄ populum manu valida eiecea̓t volens re dire. Item nonne deum irritat dictus pplūs vt omnes de pplō morerētur nec plus ex ſeīoribꝰ eiuſdꝫ pplī ꝙ duo homines t̓raꝫ ꝓmiſſionis intrarēt Sed quid antiqui replicant cum et ſi illa mīme feciſſet hoc ſolum nemo ip̄m pplm̄ iudaicum dignum iu dicae̓t qdꝫ dn̄m iheſum ſemper ꝓphām eidē vocibus reꝓmiſſū nō ſolum ſuſcipe̓ alias recipere non voluit ſed eciam mortē tur piſſima ꝑemit fecerunt ne hoc gentes vnꝙͣ dijs vel ydolis eoꝝ quos et que ſub magnis reuerē cijs habebant et qn̄ hoc dijs la pideis et argenteis ipē gentes faciebant quid feciſſent ſi deus inmortalis nocuiſſet eis certe maioa̓ hijs ideo ipē deus noluit ipſas gentes ꝑ filiū ſuum iheſū xp̄m he̓ditare vt pſal̓ ij. Ait pr Poſtula a me et dabo tibi gen tes he̓ditatē tuā et poſſeſſionē tuam terimnos terre It belialo moyẜ mia̓ bilis es ī dcis tuis ſꝫ tn dic̄ michi ſi filius habet in he̓ditatē gē tes quid fiet de pplō iudaico nū quid exſpectabūt deum īcarna ri vt libea̓ret populum ſuum de manū inferni Ait moyſes certe nō ſꝫ filius dei iaꝫ venit in mun dum ⁊ in eo mortem ſuſcepit ꝓ omni populo gente et ligwa qͥ credituri ſūt in nomine eiꝰ vt yſaīe xxviij c. Et ꝓieciſti poſt t̓gumtuum omnia peccata mea quia non infernus confitebitur tibi neqꝫ mors laudabit te qui deſcēdunt in infernum non ex ſpectabunt qui deſcēdunt in la cum veritatē tuaꝫ viuens viuēs ipē confitebitur tibi ſicut ⁊ ego hodie pater filijs notam faciet veritatem tuam Ergo ſi veritas viuēs ſicut ip̄e ꝓphā huānit̓ vi uebat nō exſpctabat̉ a dāpnat̉ que veritas viuēs iam nota fcā eſt iudeis qūō iudei expectabūt d̓m incarnari cū ipſe d̓s ſuum fi liū qui eſt veritas in mundū mi ſerit ꝓ redēptione tociꝰ humani generis. de quo habet̉ in figura numeri xvij c. ubi d̓s michi pre cepit ꝓpter querelam filioꝝ iſra hel contra aaron ſanctū pontifi cē ſumere a prīcipibꝫ duodecim tribuū virgas duodecī ꝑ ſingu las tribus et vniuſcuiꝰqꝫ tribꝫ nomē ſcriptū in virga fuerūtqꝫ virge xij preter v̓ga aaron qͥs cum poſuiſſem corā dn̄o in taber naculo teſtimonij ſequēti die in greſſus īueni germinaſſe virgā aaron in domo leui ⁊ turgentes eruꝑant flores qui folijs dila tati in amigdolas formati ſunt et receptis a me virgis ſingul̓ a ſingulis tribubꝫ virgā aaron precepit dn̄s referri in taberna culū teſtimonij ut ſeruetur ibi ī ſignū rebelliū filioꝝ iſrahel. Mō vidend̓ eſt q̄ͥ eſt iſta v̓ga aaron poſita in tab̓naculo teſtīonij ⁊cͣ Eſt v̓go maria poſita in tab̓na culo d̓i que ſine adiutorio huma ni ſeminis ſꝫ obūbratione altiſ ſimi erupit ī gēmas cōceptiōīs filij d̓i. eruperunt flores purita tis qui folijs caritatis dilatati in amigdolā formati ſūt ideſt ī diuinitatē et humanitatē. qm̄ a migdalus habet duos cortices et nucleū. pͥma cortex amata re preſentat hūanitatē alia corter et durior repreſentat diuinitatē nulce nūcleū repreſentatanimā hoc eſt qd̓ illa v̓go ꝯcepit et pe perit amigdalū iheſū criſtū d̓m et hominē. deū latentē ⁊ hoīem manifeſtū ⁊ animā incluſam in hūanitate et deitate quia homo nō dicit̉ ſine aīa cū ſit ipſa for nia corꝑis hominis. et hec v̓go cū ſuo amigdalo xp̄o precipitur referri in tabnaculū teſtimonij ideſt in eccleſiā ſancta ut mibi ſeruet̉ in teſtimoniū rebelliū fili orū iſrahel. quorū querele quieſ cēt a deo. et nō moriēt̉ carnalit̓ quia tēpore adueniente ꝑ ſignū dicte virginis cognoſcent ſe re bellaſſe in deū ⁊ ſaluabunt̉. ſed vnū ſcias o belial ꝙ in tempore prefinito ipſoꝝ iudeoꝝ fiet ſalua cio ꝑ ipſū filiū d̓i qui eſt veritas Audi ꝓpheta ezechielem xxxvi Tollā quippe vos de gentibꝫ et ꝯgregabo de vniu̓ſis terris ⁊ ad ducā vos in terrā veſtrā et effun dā ſuꝑ vos aquā mundā et mū dabimini ab oībꝫ inqnamentis vris et dabo vob̓ cor nouū ⁊ ſpin nouū pona in medio vri. aufera cor lapideū de carne vrā et dabo vob̓ cor carneū Et ieremie xxiij In diebus illis ſaluabitur iuda et iſrahel habitabit confidenter et hoc ē nomen qd̓ vocabūt eum Iuſtus dominus nr̄ ꝓpter hoc Ecce dies venient dicit dn̄s et non dicetur vltra viuit dominꝰ qͥ eduxit filios iſr̄l de tra egipti ſꝫ viuit dominus qui eduxit ſe mē iſrahel de terra aquilonis et de cunctis terris ad quas eiere rā illos ⁊ habitabunt ī terra ſua et Iere xxxiij It belial o moyẜ qn̄ erūt dies illi ait mōi ſes vis ediſce̓ Ayt be ſial loquere quia au dio vnde loquens moyſes dixit audi danielem xij c et a tꝑe cū ablatum fuerit iuge ſacrificium et poſita fuerit abhominacō in deſolacōneꝫ dies mille ccc et xc Beatus q̄ ꝑuenit et exſpectat ad dies mille et ccc et xxxvtu autem vade ad prefinitu tēpus ⁊ ſtabis in ſorte tua ⁊ ī fine die ꝝ āmodo adu̓tas ad me o bolial qm̄ iſta abhominacō deſolacōis in templo dei cito fiet et exinde auferetur ſacrificiū quia ipē ihe ſus de ea dixit vt machabeorū xxv. Cum videritis abhomina cōnem deſolacionis que dicta ē a daniele ꝓphā ſtantē in loco ⁊ vt opinor o belial tal̓ deſolacio erit anno lxxiiij cōputādo a na tiuitate xp̄i et in anno a cōdita vrbe octingeſīo xxvij Nunc no dicit daniel a tꝑe ablati ſacrifi cij vſqꝫ ad dies mille cccxe qͥ ſūt ī annis xpī O ccc lxiiij qm̄ dies ꝓ anno datur in ꝓphetis vt ſupͣ ꝓbatum ē quia adiūctis lxxiiij annis xp̄i qui precedere debent deſolacōꝫ templi iudeoꝝ ad ſupͣ dictos annos ablati ſac̓ ficij numerꝰ Mccc lxiiij oſten ditur et tūc in illo anno ī regno xp̄i incipiet vna grauis et infer nalis turbacio que non matureſ cet vſqꝫ ad xxvi ānos ſubſequē tes in augmēto mali quibus cō pletis incipiet defice̓ in aucmē to boni quia ſicut ab illo anno ī cepit vige̓ malū deficiēte bono ſic illis ꝯpletis incipiet vige̓ bo num malo deficiente in qua t̓bu lacōne ſol ſacerdocij obſcua̓bit̉ luna imꝑalis et tꝑalitatis non dabit lumen ſꝫ in ſagwinem cō u̓titur ſtelle que erūt lucentes in celo eccīe ſicut erūt vices te nentes aplōꝝ xp̄ī cadēt de celo et omnes v̓tutes celorum eccīe xpī mouebuntur Tūc ſurgent p̄ſeudo ꝓphē et dabunt ſigna ⁊ ꝓdigia in potēcia ſathaē quia deꝰ recedet a ſanctuario ſuo ꝓp ter multiplicatas abhomīacōes in eo per eius paſtores et gͣuia peccata ⁊ omēs nialedictiones que habent̉ deutro xxviij c. Cō plebunt̉ ī populis ſicut cōpleti fuerīt in pplō iudaico Sed dicit daniel Beatus qui exſpectat ⁊ ꝑuenit ad dies. mille ccc xxxv qui ſūt in ānis dnī Mccccix ⁊ tūc oīa predca ꝓ magna parte. erūt ꝯpleta necnō iudeoꝝ ſalua cio ꝑfectā mediante ſpū ſcō. qͥa ſicut tempore magne pacis ipſe ih̓c deſcendit de celis de iud̓a v̓ gine naſciturus ſic in pace veni et qn̄ dictos iud̓os erit ſaluatu rus ut ſeqͥt̉ in daniele Tu autē vade ad prefinitu tēpus et ſtab̓ in ſorte tua in fine dierū. et yſa ie vi. Et erit in die illa adijciet dn̄s ſcd̓o manū ſuā ad poſſiden dū reſiduū pplī ſui qui relinq̄tur ab aſſirijs ab egipto et ab ethi opīa et ab elam et a ſennaar ⁊ ab emath et ab inſulis maris ⁊ leuabit dn̄s ſignū in naciones et ꝯgregabit ꝓfugos iſrahel et diſperſos iuda colliget a quatu or plagis terre et cātabūt in di e illa. Cōfitebor tibi dn̄e qm̄ ira tus es michi ꝯu̓ſus eſt furor tuꝰ et conſolatus es me ⁊cͣ. Necnō omēs gentes laudabūt dn̄m et collaudabūt eum oēs populi et hoc in magno planctu veniētes dicent ut zacharie xij. Et aſpici ent in me quē confixerūt et plā gent planctū quaſi ſuꝑ vnigei tum ⁊ dolebunt ſuꝑ eum ut dole ri ſolet in morte vnigeniti. et e rit in die illa planctus magnus in iheruſalē. Familia dauid ſe orſū ⁊ cet̓. Et tunc apprehendēt decem homines ex omnibus lin guis gentium fimbriam viri iu dei dicentes. Ibimus vobiſcum audiuimus enim quoniā vobiſ cum deus eſt ut zacharie octauo et corporaliter ī iheruſalem ha bitabunt ut zacharie pͥmo c. ze latus ſū ſion zelo et indignatio ne magna. Hec dicit dominus. reuerſus ſum ad ſion et habita bo in medio iheruſalem. et voca bitur ciuitas veritatis filij dei qͥ eſt veritas. Hec dicit dominus. adhuc habitabūt ſenex et anus in plateis eius et vir et baculꝰ in manu eius pre multitudine dierum. et platōe ciuitatis com plebuntur infantibus. et puelle ludētes in plateis eius. Hec di cit dominus ſi videbit̉ difficile in oculis reliquiarum populi hu ius in diebus illis. Nunquid in oculis meis erit difficile dicit dominus Qua ſaluatione iuda ica perfecta poſt ſpacium mille annorum erit tempus in abomi nationem deſolationis et defici ent hoſtia et ſacrificium in reg no chriſti ſicut fuit in regno dei patris ſui per gog ⁊ magog de quibus habetur ezechielis trice ſimo nono capitulo Poſtmodū vero adueniet dominus iheſus iudicaturus mundum ⁊ eundem igne cōſumere. et ea hora et die veniet in qua homines nō puta bunt qm̄ nullus poteſt ſcire diē Iudicij eciam ⁊ filius dei ſuper terrā et eo tꝑe homines edifica bunt domos ⁊ nō inhabitabūt ⁊ plantabūt vineas ⁊ nō bibēt vinum. Iuxͣ autem erit dies do mini magnꝰ ⁊ velox nimis vox dei amara tribulabitur vbi for tis dies ie̓ dies illa dies nebule caliginis et turbinis dies tube ⁊ clangoris ſuꝑ ciuitates inuitas et ſuper angelos excelſos ⁊ tri bulabūt̉ homes et ambulabūt vt ceci qͥa domino peccauerūt ⁊ effundet̉ ſangwīs eorū ſicut vi rus ⁊ corꝑoa̓ eorū ſicut ſtercoa̓ ſed argentum eorū ⁊ aurū non poterit libea̓re eos ī die furoris domini in igne celi eius deuora bitur omīs terra quia cōſumacō nem cū feſtinacōne faciet cūctis habitantibus in terra vt ſopho īc et pſal̓ xlix deus deoꝝ doīnꝰ locutus eſt ⁊cͣ lege totum ſi vis ⁊ iohelis iij c quia ecce ī diebꝰ illis et in tꝑe illo cum conu̓tero captiuitatē iuda et ihrlm̄ cōgre gabo omēs gentes ⁊ educā eos ī valle ioſaphath et diſceptabo cum eis ibi ſuper pplō meo ⁊ he̓ ditate mea iſr̄l quās diſꝑſerūt in nacōnibus et terra meam di miſecūt Suꝑ pplm̄ meum miſe tunt ſorteꝫ ⁊ poſuerūt puerum in ꝓſtibulum et puellam vēdi derūt ꝓ vino clamate hec ī gē tibus ſanctificate bellum ſuſcita te robuſtos cōſurgant et aſcen dant gentes in valle ioſaphat quia ibi ſedeo vt iudicem omēs gentes ī circuitu mittite falſes quia matua̓uit meſſꝫ ⁊ dominꝰ de ſion rugiet ⁊ de ihrlm̄ dabit vocem ſuam et mouebūt̉ celi et terra o belial ſunt ne plurā dicē da es ne bene decla̓tus de domi no meo iheſu criſto quem tu ſic perſequeris It belial nequaquaꝫ nec eū cognoſco. Ait moyſes o ſcelerate et fili nequam nōne na bugodonoſor exͣ legem dei cōſti tutus cognouit filiū dei et tu di cis te eum ignorare ut danielis iij quid ait. Ecce video viros qͣ tuor ſolutos ⁊ ambulantes ī me dio ignis ⁊ nichil corrupcionis in eis eſt ⁊ ſpēs quarti ſimilis filio dei ergo ſi nabugodonoſor ſectator legis tue cognouit filiū dei quomodo poteris eum licite ignorare vis vt dem tibi ſacre ſcripture figuraꝫ qui cōtraditi nō poderit de morte iheſu per quā huānum genus ſaluari debebat nec non de eius aſcēcione in ce los. Ait belial libenter audiam ait moyſes lege leuic̓ cxiiij pre cipitur leꝓſum duci ad ſacerdo tem qui ꝓ eius mūdacione pre cipitur offerre ꝓ ſe duos paſſe res viuos et lignum cedrinum vermiculū et yſopū et vnum ex paſſeribꝫ immolari debet ſacer dos in vaſe fictili ſuꝑ aquas vi uas aliū autē viuū et ligatū in ligno cedrino cū vermiculo et y ſopo cocco intinget in ſanguīe paſſeris īmolati et coaſperget illū qui mundandus eſt ſepcies ut inde purget̉ ⁊ dimittet paſ ſerē viuū ut in agrū auolet. Ie pſus mundandꝰ eſt adā cū poſ teris ſuis vel mundus peccatis plenus. ꝓ ſua mundatione ad ducit̉ ad deū ſacerdotē cui pre cipitur ut offerat duos paſſeres viuos et lignū cedrinum ut ſupͣ in lege. duo paſſeres hij ſunt e iuſdē naturo et ſanguinis et ſig nificāt xp̄m mortuū ⁊ viuū qui alligatus fuit in cruce ⁊ ibi mi molatus atqꝫ itinctus ī ſangui ne ſuo et aquis ſacri baptiſma tis viuentibꝫ. et deus ſacerdos coaſperſit ⁊ mundauit adam le proſū vel mūdū ⁊ dimiſit a cru ce reſurgēs a mortuis ⁊ volauit ſiue aſcendit ī celumet iſte ſan guis xp̄i paſſeris eſt ſanguis fe deris qd̓ deus pepigit cū ſuo po pulo iſrahelitico de quo habetur exodi xxiiij. et ꝙ xp̄c dicat̉ paſ ſer ꝓbatur ꝑ ſcripturā dicentē. Factus ſū ſicut paſſer vnicus ī edificio Itē poſſet induci figura de ſerpente eneo ſuſpenſo in lig nō ut numeri xxi. Itē figura de ſanguine vacce ſeu vituli ut nu meri xix. et multa ſimilia. Non ne illud potiſſimū figuratīe adī pletur qd̓ de ioſeph ſcribit̉ qui de fame tēporali totū mundum liberauit ꝓpter quod ⁊ ſaluator mundi extitit appellatus. Qui ioſeph primo miſſus fuit a ſuo patre iacob ad eius fratres paſ tores gregū ſi ꝓſpera eſſent cūc ta ergā ipſos Et qui ioſeph dic tos fratres accuſans de crimīe p̄eſſimo ab eiſdē venditus ꝓ tri ginta argenteis fuit prīcipi ex ercitus pharaōis Et qui ioſeph niorans in domo dicti principis et omnia domus eius in manu ſua tenēs et tamē recuſans ſtit prum domine ſue ab eadem ex titit eodem crimine apud prin cipem accuſatus pallio eiuſdem ioſeph ab eadem oſtenſo. A quo quidem principe ipſe ioſeph in lacum innocenter miſſus in lig neis compedibꝫ ſuos pedes hu miliauit vinctisqꝫ duobꝫ alijs aſſociatus quorum vnus ſcilicet pincerna regis pharaonis libea̓ tus ad vitam alius vero eiuſdē regis piſtor ad mortem turpiſſi niam extitit condempnatus. Poſt hoc prefatus ioſeph a dic tis ꝯpedibꝫ abſolutus pͥmꝰ poſt pharaonē tocius egipti extitit dn̄s. Cui pharao rex dedit ī vx orem filiā putifaris ſacerdotis. Et tunc ipē erat annorū trigni ta et ſaluator mundi ab eodem pharaone fuit appellatus ⁊ com pletis ānis ſeptem fertilitatis infra quos tanta frugum habū danciam aggregauit in horrea egipti velut arena maris ⁊ ſep tem annis alijs famis et ſcerili tatis adueniētibus infra quos nec arari nec ſeri nec mēti pote rat ꝓpter ꝙ omēs ꝓuincie veīe bant pro pabulis emendis ad horrea egipti frēs qͦque ioſeph qui eundem vendiderūt ex ſteri litate fames tꝑales paciētes co acti ſūt ad horrea egipti pro ci bis emendis venie̓ quibus hor reis ⁊ toto regno preerat ioſeph frater eorū īcognitus eis ⁊ ipſe cognitis fratribꝰ et eleuans vo cem ſuam cū fletu dixit. ego ſū ioſeph frat̓ vr̄ queꝫ vendidiſtis ad huc pater meus viuit quoſꝫ ī viculo caritatis extitit aplexa tus vt. Gen̄ xxxvij xxxix xlxli xlv ⁊ xlvij c. nōne hec cōpetūt iheſu ſaluatori ſpūāli animarū tociꝰ mundi que d̓cā ſunt ſalua tori tꝑali corporis tocius mun di qui iheſus miſſus fuit a prē ſuo ſūmo deo ad frate̓s dcī ihū ſacerdotis iudeos et paſtoe̓s ai maꝝ ſpūales ſi cūcta eēnt ꝓſpe ra erga ipōs et qui iheſus eoſdꝫ apud patreꝫ accuſans de crimi ne p̄eſſimo invidiā moti vendi derūt eum prīcipi ex̓citus ſacer dotum dei viui argenteis t̓gita et qui iheſus in oras ī domo dic ti pͥncipis omnia ſpūalia domꝰ eiuſdꝫ in manu ſua habens hinc inde predicādo eam et recuſans ſtupꝝ domine ſue ſynagoge ab eadē extitit accuſatus apud pn̄ cipem de ſtupro ꝙ filiū dei ſe fe cit oſtenſa tuica eius ꝓpter qdꝫ ꝑ eundem prīcipem ad mortem in ligno crucis dampnari fecit duobꝰ vnictis hinc inde aſſocia tis quoꝝ vnus liberatus ad vitā ꝑpetuaꝫ alter vero ad ꝑpetuam iehennam dapnatus fuit. poſt hoc vero ipē iheſus abſolutus a compedibus crucis pͥmus poſt deum patrem ſuum tocius mun di extitit dominus. Cui iheſus ipē deus pater eccīaꝫ melchiſe dech filiam ſac̓dotis qui pn̓cipi um ſue gna̓cōis non habuit ne que finem dedit vxorem Et tūc ip̄e annoꝝ erat trignira qn̄ ince pit ſtare āte ꝯſpectum dei ꝑ pre dicacōnem et appellatꝰ fuit ſal uator mūdi ſpūalis ⁊ cum ſpūa litas precellat tꝑalitatē in tꝑe ſeptuageſies ſepcies quia diffe rūt inſimul ſicut ſol a lūa Ideo ſi tꝑe fertilitatis regnum ſalua toris tꝑalis fuerūt anni ſepteꝫ tꝑa vero ſpiritualis fertilitatis ſeptuageſies ſeptem ſepcies an ni erunt In̄ ꝯpletis ſeptīgētis annis fertilitatis ſpūaliū regni ſaluatoris ſpūalis īfra quos tā tarū animaꝝ ſanctaꝝ abundan tia ipſe ſaluator aggregabit in horreis eccleſie ſicut arenā ma ris et ſeptingētis alijs ānis fa mis ſpūalitatis aduenientibꝫ ī fra quos nec ꝑ predicatioēꝫ nec ſemmationē v̓bi dei et xp̄i qua ſi medici paganoꝝ et infidelium preter xp̄icolas aggregatos in horreis xpī eccleſie ab eadē po terit aggregae̓. ſꝫ tn̄ in fine iſto rū ānoꝝ creſcet intm̄ fames ſpi ritualitatis ꝙͣ oēs ꝓuincie infi deliū veniēt ad horrea criſtiani tatis pro cibis ſpūalitatis emē dis. Frēs quoqꝫ iheſu qui eund̓ vendiderūt ex ſterilitate famem ſpūalē patientes cōacti ad hor rea xpīanitatis venient quibus preeſt et toti regno dei ipſe ih̓c incognitus a frībꝫ iudeis ſꝫ ipſe cognitis frībꝫ iudeis leuabit vo cē cū fletu dicēs. Ego ſū xp̄c fra ter vr̄ quem vendidiſtis. adhuc pr̄ meus iacob viuit. qͦs in vin culo caritatis āplexabit̉ ſicut io ſeph amplexabat̉ fratres ſuos ſicut pleniſſime docet hiſtoria in gen̄. De iſta fame ſpūali lo quit̉ amos viij. Ecce dies veni et dicit dn̄s et mittā famē in t̓ ra nō famē panis ſꝫ audiendi v̓ bū dei ⁊cͣ. Si ultra q̄reres figu ras ſacre ſcripture ⁊ maxīe in li bris qͦs ego ꝯpoſui obelial oēs predictoꝝ figure tendūt in veri tate noui ſacerdocij ipſius xp̄i ⁊ maxīe in hijs ꝑ me geſtis d̓ vir ga michi data ꝑ deū in qua ml̓ ta et magna mirabilia feci ſicut in v̓ga crucis ipſe ih̓c maiora fa ciet hijs ut exodi ꝑ totū. Itē de abrahā īmolante filiū yſaac ſupͣ ſe ligna gladiū ⁊ ignē portantē ut gen̄ xxij. necnō in libro iudi cū quot pplī pͥncipes noīant̉ ī fi guris tot in veritate ꝓnūciant̉ de ipſo ih̓u Samuel in heli mor tuo ⁊ ī occiſione ſaul veterē legē abolitā demrāt. porro in ſadoch atqꝫ dauid veri ſacerdocij noui qꝫ īperij ſacͣmenta teſtant̉ pͥmꝰ tercius et qͣrtus regū a ſalomo ne uſqꝫ ad ieconiā. Aieroboam filio nabathuſqꝫ ad ozee regnū iuda et regnū deſcribit̉ iſrahel. Si hiſtoriā reſpicias verba ſim plicia ſunt. ſi in lr̄īs ſenſū laten tē inſpexeris hereticorū contra eccleſiā criſti bella narrant̉. ml̓ taqꝫ alia poſſent d̓ hijs recitari que cauſa breuitatis omitto At belial obmutuit ⁊ quaſi commā ducas linguam hincinde vadēs et premeditando requiem non habens r̄manſit quaſi confuſus Poſtea videns moyſes ꝙ nich il dicebatur pro parte belial pe cijt in cauſa concludi. It belial ſalua gracia non ſic ſed ſtatuatur terinꝰ arbitrarius ꝑ iudiceꝫ infra quē ego vel tu moyſes debeamus ꝓpone̓ excepcōnes vel allegacōnes vel defenſiones cauſe cōpetentis et quo termino tnͣſacto et predcis defenſioībꝰ nō allegatis vel ne glectis habeatur pro renūciato eiſdē et ꝑ iudicem concludatur in cauſa de noſtro expreſſo con ſenſu vt C de iudi le. Iubemus extra de teſti ſignifi ⁊c Cū tam̄ §. fi Ait moyſes bene dicit belial ⁊ ita fiat Vnde iudex ſtatuit ter minū duoꝝ dieꝝ qui cadit ī xv diem menſis aprilis ad defenſi oneꝫ ꝓponendum et allegandū et ſe defendendum pro vt ſupra ꝓxime dictum eſt et ita ſcriptū fuit apud acta quo terimno ſta tuto mox belial deſcendit ad in feros et ſalutatis ſocijs omnia predicta habuit narrare Vnde ⁊ inter demoīa obtētum fiit pro meliori ꝙ corā ſalomoē vlteriꝰ ꝓ parte niferni excepcones ſeu allegaciones vlteriꝰ nō ꝓponā tur ſꝫ pocius in dicta cauſa con cludatur. Et ſi in futurū contin gat per dictum ſalōnem ſenten ciam ferri contra infernum. qdꝫ ab ea appelletur ⁊ omiſſum ī cā pn̓cipali opponat̉ in cauſa appel lacōnis mediāte appellacōne vt de fi inſtru cum iohannes et de teſti fratnn̄tatis ⁊ ita mandatū fuit belial vt age̓t. Vnde beliaſ coraꝫ iudice in termino ꝯꝑarēs nec non et moyſes in eadem pn̄ ciā affuit ⁊ petiti a iudice ſi ali quid velint ꝓponere ſeu allega re vel ꝓducere aut dicere ī eoꝝ cauſa Qui belial ⁊ moyſes dixe rūt vno ore ꝙ non ſed in conti nenti ip̄i renūciauerunt allega cōnibus et omnibꝰ eorū ꝓbacō nibus et in cauſa cōcluſerunt ⁊ voluerūt haberi ꝓ cōcluſo et ſic ſc̓ptū fuit apud acta ⁊ de ꝓcur̄ audit̉ et de cauſa poſſꝫ et ꝓpet̉ paſto et de fi inſtru cum dilectꝰ licet aliqui dicant qd̓ꝫ aliud ſic renūciare allegacōnibꝰ et aliud cōcludere ꝑ c. Qm̄ cōtra de ꝓba de quo non multū cua̓ndum eſt factis talibꝰ queſtioībꝰ et renū ciacionibꝰ mandat iudex ꝑtibꝰ ꝙ omēs allegacōnes ⁊ defenſio nes factas ſuper hijs i ſcriptis ſibi aſſignent et pn̄tent ſuper quibꝰ ipſe intēdit matue̓ delibe rae̓ atqꝫ ꝑitos conſult̓ Cui mox in ſcriptis ꝑ ꝑtes tradite fuerīt vt de cōſwetudine ad nr̄āꝫ et xx die Eſto ſubiectus nec non ma dauit vtriqꝫ ꝑti ꝙ cū ipē hēat conſulere ſapientes ⁊ iur̄ ꝑitos ſuꝑ toto ꝓceſſu ꝙ infra ſpaciū vnius diei que eſt xxiij aprilis alias xvi debeant cōcordare de conſiliarijs eligendis vel ꝙ eid̓ iudici debeant in ſcriptis aſſig naſſe quos ſuſpectos habeant̉ ⁊ ſic apud acta ſcribi fecit ut iij q ꝑ qͥa ſuſpecti. partes v̓o eidē re ſponderūt dicentes. O ſapiens iudex neminē habemꝰ ſuſpectu quarū parciū dicta iudex ipſe a pud acta ſcribi fecit. vn̄ ſalomō reexemplato toto ꝓceſſu ſuꝑ eo incepit ꝑitos conſulere qd̓ iuris ſit de ꝓceſſu. et p̓mo vulpianū ſcd̓o ſceuolā ⁊ ſubſequent̓ alios iuris cōpoſitores quomō et qͥd de ꝓceſſu eis videret̉ et qualit̓ ſit in dicta cauſa ꝓnunciandū. Qui ꝑiti recenſentes totū ꝓceſ ſum et eū plene diſcutientes cō ſuluerūt dicto ſalomoni hoc mō fore ꝓnūciandū ſuꝑ eo qͥa cū e cia ī iſto ꝓceſſu ſint due q̄ōnes pͥncipales viꝫ vna emergēs ⁊ a lia īcidēs. et d̓ incidēti ſit plene cognitū ⁊ ꝓbatū tamē ſuꝑ prin cipali erat ꝓnūciandū qͥa eo ip ſo ꝙ ꝓnūciat̉ ſuꝑ principali ſa tis intelligit̉ eſſe ꝓnūciatū ſuꝑ incidēti ut C de or iudi li. et iij de or cogc i. et nō ī nōc cū inter ſi de elec. Quo hīto ꝯſilio moy ſes inſtabat ut ſentētia ferret̉ ⁊ ꝙ ꝑtes ad eandē audiendā cita rent̉ ut de re iudi cauſā Sꝫ ſalo mon inſtant̓ reqͥſitus mandauit actoꝝ ſcribe ꝑciū ꝑempt̓ citatio nē fieri in hac forma ut ſequit̉. lomō rex iheruſalē at qꝫ a diuina ſede ſpālis delegatus in cauſa vertē te inter belial inferni ꝓcuratorē ex vna parte ⁊ moyſen ꝓcurato rē iheſu parte ex alia. Azaheli velociſſimo curſori. ſalutē. Cum a diuina ſede certa cauſa verten̄ inter ꝑtes ſupͣdictas nobis fuit ſpecialit̓ delegata ꝓut ī reſcrip to diuino ꝯtinetur. Et qͥa iuris termino ⁊ ordine obſeruatis in ea ꝓceſſimus uſqꝫ ad concluſio nē cauſe incluſiue partibꝰqꝫ cō rā nobis ſuppliciter inſtantibus ad hoc ut dcā cauſa celerē habe at expeditionē ꝙ diffinitiuam ſentētiā ferre debeamꝰ de eadē. Ea ꝓpter tibi autoritate noſtra ymmo verius diuina committi nius et mandamus qͣtenus mo yſen ꝓcuratorem iheſu ac belial ꝓcuratorē inferni ꝑempt̓ citare debeas atqꝫ cites ut die pͥma q̄ eſt xvij ap̓lis poſtcitationē tuā hora iudicij cora nob̓ legitime debeant ꝯparere in loco ſolito iu dicis audituri a nobis ſentētiā diffinitiuā ſuꝑ iam dicta cauſa ferendā Alias ſi nō compareant eorum abſentia vel alterius eoꝝ dem nō obſtante quā diuina re pleti preſentia quantum de iure poterimꝰ ꝓcedemꝰ cites et refe ras qm̄ tue relationi dabimus fi dē plenā. Hoc ꝓbat̉ de offi dele Conſuluit de do ⁊ cōtu veritatis in cle ſepe de v̓boꝝ ſigni citatis autem dictis moyſe ⁊ belial per azaheleꝫ et relacione citacionis facta atqꝫ apud acta ſcripta et termino citacionis adueniente et dicto ſalomone ꝓ tribuāli ſe den̄ ꝑtes iam dicte in iudico vt eſt moris vocate fuerīt vt de do et cotu veritatis ⁊ cum ꝑſonalit̓ in iudicio ſe pn̄tarent ꝑtes ſalo mon ſignͣtoqꝫ ſignaculo crucis tlēꝫ ī ſc̓ptis ſm̄ā ꝓtulit vt ſeqͥt̉ Os ſalomon. rex ihe ruſalem ⁊ iudex a ſe de diuina ſpecialiter datus in cauſa ⁊ qōe v̓tentibꝰ int̓ belial ꝓcuratorem infernalis cōgregaconis ex vn̄ ꝑte et moyſen ꝓcua̓torem iheſu ex alia ꝑte olim ꝓ expedicione dicte cauſe lrās diuinas accepi nius in hec verba Alpha et o ⁊cͣ ponatur totus tenor. Quarum lrāꝝ auctoritate dictum iheſum coraꝫ nobis in iudicio ad inſtan̄ dicti belial ltīme fecimus euoca ri atqꝫ citari eiuſqꝫ noīe eiuſdꝫ iheſu ltīmo ꝓcur̄ conꝑente pro ꝑte dicti belial qͥdam libellꝰ cōti nens poſſeſſoriā actionem por rectus extitit contra eiuſdꝫ ihſū ꝓcua̓torē licet dictum iudicium poſſeſſoriū poſtmodū coraꝫ nō bis ī totū fuerit ꝑ dictum belial abrenūciam et ſubſequent̓ intē tatū ꝑ eundꝫ iudicium ꝓp̓etatis ī quo iudico ꝑ predictum belial qͥdam libellꝰ corā nobis extitit oblatus tenoris et continencie ſubſequētis. Coram vobis ⁊cͣ et ponat̉ tenor eiꝰ ꝓ ut ſupͣ conti netur lite ergo coram nobis ltī me cōteſtata preſtito hinc inde iuramēto de calūp factis que po ſicionibus et in iudicio oblatis nec nō rn̄ſionibꝰ ad ip̄as ſecur̄ in quibꝰ quid rn̄ſionibus cōtra predictas poſicones ⁊ contenta in eis ꝑemꝑ ꝑ ꝓcua̓torem dicti iheſu extitit obiectum ꝙ de pe ticōibꝰ et poſicōnibꝰ ꝑ belial in ferni ꝓcua̓torē ꝓ vniu̓ſorū deū iur̄ ordine obſeruato fuit cogni tū et ſentēciatum adiudicatū et executum cōtra dictum infernū et ipōꝝ diabulorū cōgregacōēꝫ ꝓ dicto iheſu quē ipſe deus ſen tēcialiter orbis terre ⁊ vniu̓ſoꝝ heredem conſtituit et ꝑ quē ipē fecerat ⁊ ſecula de quā quidꝫ īci dēti queſtioē plenarie iur̄ ordi ne obſeruatō tn̄ ꝑtibus vocatis nosqꝫ cognoſcētes eandꝫ q̄ſtio nem inciden̄ ꝑ iuridicaꝫ indaga cōnem ltīme eſſe probatam ſed quia eterni ꝓuidēcia iudicis de cuius voltu recta iudiciā ꝓdeūt vt recti iudices eligant̉ in orbe qꝫ terraꝝ vt rcē iudicēt iuſticiā diligant ⁊ eorū oculi reſpiciant equitatem. Ea propter dei et̓ni predicti nomine inuocato ſeden̄ ꝓ tribunali adiūctoqꝫ nob̓ dai ele actoꝝ norio tamē ſuꝑ predic tis iuriſperitoꝝ ꝯmunicato ⁊ ha bito ꝯſilio diligēti et ꝓpter hoc partibꝫ in noſtra pn̄tia citatis et ꝯſtitutis et ſentētiā ferri po ſtulantibꝫ in hijs ſcriptis. Sen tēciamꝰ et ſniāndo ꝓnunciamꝰ ſuꝑ peticione et q̄ſtione princi pali dictū belial ꝓcuratorē noīe tociꝰ inferni et ipſū infernū et tota ꝯgregationē infernalē nul lū ius dominiū ſeu iuriſdictionē in orbem terraꝝ et habitāciū in eo habere nec eciam habuiſſe a die ſepedcē adiudicate ſentētie Itē ſentētiamꝰ ⁊ ſentētiando ꝓ nūciamus dictū iheſū verum do minū eſſe atqꝫ fuiſſe orbis ter raꝝ et habitanciū in eo atqꝫ ius dominiū et iuriſdictionē de oībꝫ predictis et eoꝝ ſingulis habere ac eciā habuiſſe a die ſepedicto adiudicate ſentētie. Itē eadē au toritate ſentēciamꝰ et ſentenciā do ꝓnūciamꝰ ſathanā tꝙͣ oīm maloꝝ patratorē et quaſi tocius ſeculi deſtructorē ꝑ predictū ihe ſū in ꝓfundo laci captiuatū de iure eſſe et fuiſſe. Et quē ſatha nam ad predictū carcerē in pe nam premiſſoꝝ perpetuo ſentē cialiter condempnamus ⁊ nichi lominus dictum iheſū ul̓ eius ꝓ curatorem ab impeticione dicti peſialis procuratoris infernalis abſoluētes eūqꝫ legitimis expē ſis ꝯdēpnātes. quaꝝ taxacionē in poſterū reſeruamus hec for nia ꝓbat̉ de or cogic̓ cū ſimilibꝫ et de ꝓcur̄ audit̉ ⁊ de pen̓ calūp cū ſimilibus. Vnde notarius ſe ſubſcripſit hoc modo. Iata et lecta et recitata eſt predicta ſen tentia in ſcriptis ꝑ ſupͣdictū iu dicē pro tribunali ſeden̄ die xvi ap̓lis me norio ſubſcripto pn̄te et eidē aſſiſtente qui in omnibꝫ et ſingulis actis cauſe predcē in terfui et de mādato predcī iudi cis ſcripſi. Moyſes v̓o notariū et teſtes rogauit ut de predicta ſentētia ⁊ eius ꝓlatione publi cum conficerent inſtrumentum. Elial āt magnis clamo ribꝫ excitatꝰ ut leo rugi ēs ꝯtra ſalomonē ſic lo cutus fuit. Nō voluiſti abſconde re volūtatē tuā qͥa tuliſti ſnām ꝑ ꝯſanguīeo tuo caro et ſāguis ſtrīxerūt te ut ī c̓ gue de preben̄ Cui ſalōn ait. tu male dicis no bis ꝯtumeliā inferre tn̄ ſi ſenti as te ex ſnīa aggrauari ad ſuꝑi orē appella ut ij q̄ vi oīs opp̄ſſus Tūc vniꝰ diei īteruallo dato ſe cundo die qͥ fuit xviij apl̓ beliaſ redacta in ſcriptis appellatione dictū ſalomonem adiuit cū no tario ⁊ teſtibꝫ et ī forma q̄ ſeqͥt̉ corā eo ſuā appellationē emiſit. Oraꝫ vobis ſtrennuiſ ſimo dn̄o ſalōe iherū ſalem rege ac a ſede dina ſpeciali iudice delegato ī cauſa et queſtioē vtē te inter belial ꝓcua̓torem infer noꝝ ꝓcua̓rio nomine ⁊ ꝓ parte eiuſdem ex parte vna ⁊ iheſum filiū ioſeph marie ex ꝑte altera de quibuſdꝫ violencijs ⁊ ſpolijs ac eciam de dn̄o orbis terraꝝ et habitanciū in eo ꝓ ut in r̄ſcrip to dīno pleniꝰ cōtinetur verū ꝓ ꝑte dicti beſial ꝓponitur qͥdꝫ cū indicta cauſa nixta conmiſſam vobis ptātem ꝓceſſeritis ī qua magis carnͣlitatis affectū quaꝫ iudiciū ſequens racionis ꝓ dcō iheſu et ꝯtra dictū belial nomīe quo ſupͣ ſentēciam diffinitiuaꝫ ſi ſentēcia dici meretur iniquam tuliſtis ſentēciaꝫ et quaꝫ dictus belial dicit eſſe nullam ⁊ ſi qua eſt ex ea ſenciēs ſe ⁊ cauſaꝫ ſuaꝫ et dictam vniu̓ſitatē infernalē indebite ac ꝯtra iuſticiaꝫ aggra uari atqꝫ condēpnari ī hijs ſc̓ꝑ tis ad deum vniu̓ſoꝝ dominū et ad eius ſedem diuinam ꝓuocat et appellat nec non vno ꝯtextu aplōs et ꝓceſſus inſtant̓ petit et inſtantiſſime iteꝝ ac iteꝝ pe tit cum inſtancia ſubmittens ſe dictus belial ac d̓caꝫ vniu̓ſitatē infernalem atqꝫ bona īpōꝝ ſub ꝓtectione et defenſione dei vni u̓ſorū dn̄i et eiꝰ ſancte ſedis in hibensqꝫ vobis ſub pena que a iure infert̉ iuſte appellacōm nō deferenti quod dicta appellacio ne penden̄ cōtra predictū belial vel vniu̓ſitatē predictam in nul lo debeatis īnouare vel attēpta re A qua quidꝫ appellacōne ⁊ ꝓ teſtacōne non intendit recedere ꝑ aliqueꝫ actum cōtrariū diu̓ſis vel a diu̓ſis niſi expreſſe vel in ſcriptis renūciaret eidꝫ hec for mia ꝓbatur ij q vi§forma. Et noͣ ꝙͣ ſi appellet̉ ī cōtinēti emit tit̉ lata ſentēcia ſufficit viua vo ce appellae̓ et ſine ſcriptis vt c de appel l de litigia ſecus ſi non in cōtinenti ⁊ hoc differt diffi tīa ab īt̓locutoria qͥꝛ ab īt̓locū toria ſiue applāt̉ ī ꝯtiēti ſiue ex īt̓uallo īfra decē dies ſiue ī iudi cō ſiue exͣ iudiciū ī ſe̓ptis appel lari debet vt de appel Cordi li vi differt autē in alio quia quādo appellat̉ a diffinitīa non eſt ne ceſſe expͥmere cauſam ī appella cōne vt ij q̄ vi§ forma. ſed qn̄ appellat̉ ab int̓locutoria l̓ agg uacōne et tunc fit ꝓ ut ī predcō c Cordi et c cum ſpāli de appel vnde dicta appellacione ꝑ ſalo moneꝫ recepta ⁊ admiſſa ſi ⁊ in quātum de iur̄ debꝫ admitti ſta tuit t̓minū iur̄ ad aplōs et pro ceſſum recipiendum vt in c ab eo de apꝑ et īc quāuis eti ī cle Ait belial. Dn̄e ſalomon nniultū ꝓrogat̉ cauſa meā ſed ſi placet detis michi terminū duoꝝ ul̓ tri ū dieꝝ ad recipiendū aplōs et ꝓceſſū et ad pn̄tandū me cum dcis aplīs corā diuina ſede duo rū alioꝝ qui terminus cadit ad xxij diē aprilis. Ait ſalomon Fi at tibi ſicut petiſti. ⁊ ilico dani eli mādauit taliter ꝓut pecijt expediri. ꝓpter qd̓ belial data mercede danieli eūdem rogauit ut cicius expediret̉ qm̄ ipſe beli al bn̄ ſciebat ꝙ vſus litiganciū hoc obſeruat ꝙ aplī ⁊ ꝓceſſus expen appellant̉ dari debeat. ut in c ꝙͣuis de appell in cle in glo ſuꝑ v̓bo oblatus. Quo termino duoꝝ dierū adueniēte predictus belial pn̄cialiter ſe ꝯſtituit corā eo et predictos aplōs iterū cum īſtantia poſtulauit Cui ſalomō aplōs ſub hac tradidit forma lmo et trino deo vniu̓ ſoꝝ dn̄o atqꝫ tocius ma chine niundi ſūmo opifi ci. Salomō rex iheruſalē iudex delegatus a diuina ſede datus. ſeipſū ad pedū oſcula beatoꝝ Ve ſtre diuinitati pn̄ciū tenore faci o manifeſtū. ꝙ cū deciſio cauſe q̄ vertitur inter belial ꝓcuratorem infernalē ex vna parte et iheſū ex alia michi ꝑ vrām diuinitatē delegata fuerat in hūc modum. Ipha et o ⁊cͣ. et ponat̉ totus tenor. Et lite corā me cōteſtata receptis ꝓbacionibꝫ et confeſſi onibꝫ hincinde factis iuris ordi ne in omnibꝫ obſeruato contra predictū belial ꝓcuratorem īfer nalē diffinitiuā ꝓmulgaui ſen tētiā. A qua quidē ſentētia appl̓ lauit dcūs belial et inſtant̓ apo ſtolos pecijt ſibi dari ꝓpter qd̓ ipſū ab obſerucōane iudicij mei abſoluens eundē ad pedes vrē diuinitatis cū pn̄tibꝫ lr̄īs dimiſ ſorijs remitto et ad maiorē eui dentiā predcoꝝ mei figilli muni mine roboratis Hec forma ꝓba t̉ ij q̄ vi for aplōꝝ. ff de libelldi miſſor̄ l vna. Sꝫ ſi appellet̉ ab interlocut̉ vel grauanmne inſera tͣ ſemꝑ tenor appel in apl̓īs et ſi iudex deferat appellacōi vel nō. cū in aplīs a diffinitīa dand̓ nō ſit multū nccē. et hoc obſeruat̉ int̓ litigātes. Nō ꝙ iudex ī apo ſtol̓ dimiſſꝫ ſꝑ debet deferre ap pellacōi a diffinitīa qͥa cauſa nō expͥmit̉ in ea ſed ſufficit dicert appello ab iniqua ſententia ut de aꝑ cū cauſa que. ſecus eſt in appellatione ab interlocutor in qua cauſa expͥmitur. ut in c cor di. et in ca ſi a iudice de appella tione libro ſexto. Cui appellati oni iudex poteſt ſicut ſibi videt̉ iuſtum deferre vel non deferre ut in capitulo cū appellationibꝫ eodem titulo libro ſexto. Dibuſquideꝫ apoſto lis per belial manua liter receptis ſciens predcūs belial ꝙ pre dicti t̓mini prefiniton habebat̉ loco edicti ꝑemꝑ quo ad ipſum appellantem ⁊ eciam ad ipſum appellatū ideo in dicto termino vꝫ xxij die ap̓lis coraꝫ diuina ſe de ꝑſonalit̓ conꝑuit vt in c ſepe de appel ⁊ ad tollendꝫ oē dubiū ſue comꝑicōis de die comꝑicōis eiuſdꝫ fecit fieri publicum īſtru ⁊ nichilōinꝰ conſtituēs ſe dcūs belial coraꝫ ſede diuina vbi con ſiſtorialit̓ reſidebat et decies cē tena milia aſſiſtebāt ei intrepi de taliter et v̓botenus ꝓpoſuit factum ſuum dicens viſibiliū ⁊ inviſibiliū creator et ſūmꝰ opi fex qui cōfeſſionem et decorem induis amictꝰ luīe ſicut veſtim̄ to extendens celum ſicut pelleꝫ tegens aquis ſuꝑiorā eiꝰ ſedes tua ieternū virga regni tui vir ga directionis odis iniquitateꝫ et diligis iuſticiā me oppreſſū ⁊ in iuſticia aggͣuatum cum vrō teſtimonio ſub tuba yſay dixer̄ querite iudiciū ſubueīte oppreſ ſo Ideo dextea̓ v̓tutis veſtre me placeat honorae̓ qꝛ ſicut nouit veſtra diuinitas cauſaꝫ vertēdā inter me ꝓcua̓torio nomīe et ꝓ parte tocius inferni ⁊ quendaꝫ iheſū ſuꝑ quibuſdaꝫ violencijs atqꝫ ſpolijs et de domūo orbis terraꝝ ⁊ habitaciū. Illuſtri regi ſalomoni vrē ſanctitatis r̄ſcrip to duxe̓itis conmittendam qui carnalitatis ſequēs affcm̄ ⁊ nō iudiciū rōnis ꝓ dicto iheſu con mittēdam cōtra me nomīe et ꝓ parte quo ſuꝑͣ diffinitiuaꝫ liceꝫ miꝙͣ tulit ſentēciam ſi ſentēcia dici nie̓tur A qua quid ſentēcia licet nulla vel ſi aliqͣ fuerit ſen ciens me et cauſam meā nec nō vniu̓ſitatē īfernalem ex ea ag uari ꝓ ut iura dec̓nūt ad ſcītatē vraꝫ in hijs ſcriptis duxi appel landū. Quare altiſſime domīe cū ſim ꝑatus de eiuſdꝫ ſentencie iniquitate plene doce̓ qd̓ꝫ alicui iudici neut̓ ꝑti ſuſpecto dcaꝫ cāꝫ appellacōnis audiendꝫ placeat delegare Cui ꝓcurī dominꝰ ayt habes aplōs ſeu lrās dīſſorias tue appellaconis Ait belial dn̄e habeo. vnde porrigens manu ſu ani ad marſubiū et ex īde extra hens aplōs ipōs ſūmo deo pre ſentauit. Quibꝰ ltīs ait domīꝰ Contentaris de ihoſeph filio ia cob regni egipti vicario rn̄dēs belial ait ita domīe. vnde domi nus ſub r̄ſcripto ſuo dcō ioſeph talit̓ dcam cauſam delegauit vt ſequitur in hijs verbis Ex regum et dominꝰ dn̄anciū ioſeph nato iacob prīarche regni egipti vicario. Salutē. Veniēs ad preſentiā nr̄am belial ꝓcura tor infernal̓ nobis lamentabilit̓ expoſuit ꝙ cū inter ipſū actorē noīe quo ſuꝑͣ ꝑte ex vna et moy ſen ꝓcuratorē ih̓u ex alia ſuꝑ qͣ buſdā violencijs atqꝫ ſpolijs in ferni orbis terraꝝ ⁊ habitanciū in eis et de eoꝝdē ꝓprietate corā illuſtriſſimo rege ſalomone ihe ruſalē iudice delegato materia queſtionis verteret̉. idēqꝫ ſalo mō carnalitatis ſequēs affectū et nō iudiciū rōnis ꝯtra predic tū belial diffinitiuā tulit ſentēci am licet iniquā et īiuſtam ꝓut nobis fuit expoſitū ⁊ ſi qua fuit ex ea ſentiens ſe grauari noſtrā audientiā appellauit. Ea ꝓpter mandamꝰ ut vocatis eis qui fut erint vocandi ⁊ auditis hīcinde ꝓpoſitis in cā dicte appellatiōīs legitime ꝓcedas ſentēciā ip̄am infirmare vel ꝯfirmare appellaci one remota cures ſicut d̓ iure fu erit faciend̓. Teſtes v̓o ⁊cͣ. Da tū ꝑadiſi xxij die aprilis. Quo reſcripto ꝑ belial hīto mox dc̄m loſeph acceſſit et genuflexꝰ cō rā eo oſtendit atqꝫ preſentauit eidē dictū reſcriptū ꝓut ſuꝑ in alia forma ꝯtinet̉ necnō īſtru mentū ſue appellationis atqꝫ a plōs ⁊ ꝓceſſus. deprecas eundē ut in predcā cauſa iuxta predcē ꝯmiſſioīs lrās ꝓcedere placeat ꝓut fiterit equitatis et rōnis. Ait ioſeph. libent̓. et quid petis ut ꝑ me ī dicta cauſa fiat. Dn̄e ut inhibeat̉ ꝓ ꝑte vra eidē regi ſalomoni ne forte qd̓ abſit pen den̄ mea appellacōe ad executio nē ſue ſnīe ꝓcedat. Ait ioſeph. Iibent̉. vn̄ ilico mādauit ſue au dien actoꝝ norio in ſcriptis mo re curie fieri inhibition̄ ut ſeqͥt̉. Iluſtriſſimo dn̄o meo regi ſalo mōī olī ſpeciali delegato ī ca ⁊cͣ Ioſeph vicarius egipti et ſpāl̓ auditor cē appellation vtentis inter belial ⁊cͣ In dn̄o et̓no ſalu tē. Nouerit vrā dn̄atio me rece piſſe mandatū diuinū ſeu lrās huiꝰ tenoris ⁊cͣ. Et qͥa ex certa ſcientiā diuine ſed̓ ſupradcē cog nitio cauſe michi ſpāliter ſit cō miſſa ꝓpter qd̓ videt̉ ꝙ dcā di uina ſedes ad ſe receperit dicte appellacōis cognitionē et veſtrā delegatā iuriſdiction̄ r̄uocauerit cū effectu. quare dicte ſententie execucō ſuſpendat̉ a iure donec appellacōnis cā diſcutiat ꝓpter qd̓ vob̓ expreſſe inhibeo ut pen dente corā me dicta ca appellac̓ in nullo ad executionē eiuſdē ꝓ cedatis. Datū xxiij die aplis. Hec for̄ ꝓbat̉ de offdele paſtor prete̓a. Qua executa ꝓut de iure reqͥrit̉ inſtabat belial ut fi eret citacō ſui adu̓ſarij ī ca appꝰ Vn̄ ioſeph iuſſit eā fieri hac for Ioſeph natus iacob regni egip ti vicarius et ſpecialis auditor adiuina ſede datus in cauſa ap pellacōnis vertente inter beliaſ ꝓcua̓torē infernalē ex vna ꝑte ⁊ iheſum ex alia azaheli velociſ ſimo curſori ſalutē noue̓is nos recepiſſe a ſede dīna quaſdꝫ lrās delegaconis tenoris et ꝯtinēcie ſubſequentis rex regum ⁊cͣ volē tes vt decet diuinis mandatis huīlit̓ obedie̓ tibi ſupͣ dcā aucto ritate madamꝰ vt iheſū vel moi ſen eius ꝓqua̓torem ꝑemꝑ cites vt ſecūdā die poſt huiuſmodi ci tacōꝫ tuaꝫ hora iudicij corā nob̓ debeat comꝑere ī ſolito loco nrē habitacionis ⁊cͣ vt in pͥma cita cōne ſequitur vt ad fineꝫ Datū xxiiij die aprilis Do ihū citato et rela to iuxͣ formā predic te citaconis ī t̓mino ſepe dicto ltīme com ꝑuit moyſes eiuſdꝫ ihū ꝓcur̄ et ſalutato ioſeph ꝓtribuāli ſeden̄ mox ihūs precōnie in iudico vt moris ē fuit voͣtꝰ ⁊ illico moyẜ rn̄dens dixit aſſū ego eiꝰ ꝓcu rator de cuius ꝓcuracōnis man dato corā ioſeph plene cōſtabat mox aſtutus belial tres ſub ea dē forma obtulit libellos tenot̉ et continencie ſub ſequencium Oram vobis magnifico et Potenti Domino domino ioſeph et cetera ꝓponit dicit et allegat Belial infernalis ꝓcu rator contra iheſum filiū ioſeph ⁊ marie et moyſen eius ꝓcurato rem l̓ aliam perſonam ltīme ꝓ eo ltīme interuenientem quod ab olī illuſtris. ſalomō rex ihe ruſalem atqꝫ a diuina ſede ſpā liter delegatꝰ in cauſa vtente ī ter predictos ſuper dominomū di orbis terrarum ⁊ habitācium in eis primo cognito de predca cauſa contra dictum belial nomī ne quo ſupra diffiām ſentenciā ſi ſentencia dici meretur protu lit licet nullā per quā ad iudi cabatur mundus orbis terraꝝ ⁊ habitancium in eis ſupra dicto Iheſu cū ip̄e iheſus ꝑ ſuaꝫ mor tē r̄dime̓it dcm̄ m̄dꝫ ꝑ pcc̄m̄ ade dāpnͣtū ⁊ cū hoc ſit ſatis īīqn̄ et cōtra iuris volūtatē quō iure canet̉ ꝙ pccā ſuos debēt tener̄ autores ſed cū ipſe iheſus nō fu it actor pcc̄i ſed pocius adā ſi cud clare habet̉ de iur̄ diuīo Ex quo dictꝰ belial ſenciēs ſe ex di cta ſentencia multipliciter ledi ad ſedē diuinā appellauit quare ſupͣ dcūs belial ꝓcurator nomīe qͦ ſupͣ petit per vos et vram cu riaꝫ ꝓnūciar̄ ipm̄ bn̄ ⁊ ltīme ap pellaſſe ⁊ dc̄aꝫ ſmāꝫ ſi ſmā dici poteſt nullā caſſā et irrita ꝓnū ciar ac eciaꝫ decla̓ri nulliꝰ fore moīmēti uel ſi aliqͣ ſic petit eā tāꝙͣ iniquā remedio appellacio nis caſſari ac iniuſtā ꝓnūciari ꝓteſtans de expen̄ ⁊cͣ. Hec for ꝓbat̉ de in ītegrū reſti ex lrīs ī fi. Et nō ꝙ qn̄ appellat̉ ab inter locut̉ ſeu grauamine an̄ ſniām ī tali cā appellacōis nō eſt neceſſa rius libellus neqꝫ ꝯteſtatio litis cū in ea arguat̉ pocius imqͥtas iudicis ꝙ ꝑtis. quā ꝓbata reuo cabit ipſe iudex grauamē. quo re uocato citabit ꝑtē ⁊cͣ ut nō in c de ap. et īno in c̓ cū ꝯtingat de offi dele. et melius nōt iō an ī c ij de iua̓ cal li vi in no. qd̓ ē ſecꝰ in cā ap a diffinitīa ut ī predic tis iuribꝫ ī qua libellꝰ porriget̉ Quō ſupdcō libello lecto et obla to ſilīs libellꝰ ꝑ ioſeph moyſi da tus fuit. Vnde moyſes termino nō petito ad eand̓ vltro ſe ꝯſti tuit ad petitā in dicto libello rn̄ dend̓ dicēs. Liberator egipti ple nus ſapīa ⁊ decore petita in dic to libello ꝑ belial lit̓ ꝯteſt nego fieri debere ꝓut petūt̉ īmō peto ipſū belial tāꝙͣ cauilloſū reici et ad petita nō admitti Tū ſapi ētiſſimus ſalomō neminē ꝑciū aggrauando cū conſilio magnoꝝ iuriſperitoꝝ pͥmo digeſto ꝓceſſu diffinitiua ꝓtulit ſniām iuridi ca verā et iuſtā.§ Ait belial. bn̄ oſtendā tibi ꝙͣ nō iure protulit et ait. Iuretur de calūpma. quo iuramento preſtito ab vtraqꝫ ꝑ te ꝓu̓t eſt iuris et hoc qͥa alia cauſa eſt appellationis a pͥncipa li ut de teſti fraternitatis. de fi de inſtru cū ioh̓es. de iura calūp cij li vi. Et totus gaudēs beliaſ ait moyſi. Priuilegiū eſt ī iure ꝙ non oppoſitū ⁊ non probatū in cauſa principali opponam ⁊ probem in cauſa appellationis a diffinitiua ut in ꝓxime ſupra allegatis. quod eſt ſecus in ap pell ab interlocūt̉ vel grauamīe ante ſentētiam ut in c de appell in clementinis. ed ego o moſes noua cauſam proſequor in iſta appellatiōīs cau ſa videlicet ꝙ iheſus nō potuit ſuſtinere penam pro peccato ade. quia pena ſuos de bet tenere actores. et pena non debet protrahi vlterius ꝙͣ delic tū fuit ī exceden̄ reꝑtū ut d̓ hijs que fiunt a maiori parte capitu lo queſiuit. et de electione ſi cō promiſſarius§ porro libro vi. Sed quid habuit pati pro ipſo primo parente adam cum ipſe dcūs iheſus nō peccauerit ſicut teſtatur petrus apoſtolus. qui peccatū nō fecit nec īuentus ⁊cͣ ſed ipſe adam ſicut patet in bi blia ⁊ pena debet de iure ſuos te nere actores et vtiqꝫ non alios. Ergo quomodo poteſt iheſus ꝑ mortē ſuam ade delere peccatū. Vt moyſes. tibi dico o belial qn̄ dyabolica ſuggeſtione precedē te dc̄m fuit Eue ꝙ ſi ip̄a conme deret de ligno vite ſcīe boni et mali dei haberet ſimilitudinem ⁊ ip̄ā ad dcām ſuggeſtionem ꝯ medēs dedit viro ſuo Ade credē tes ex inde fieri ſilēs deo nūqͥd ipā eua ⁊ adā cōmiẜūt ex hijs crimen leſe maieſtatis in deum ꝓpt̓ qd̓ ip̄i cū poſteris ſuis meri to debuerūt dapnari ſatis edo cent Iue̓ vt vi q. i.§ verū vbi qͦꝫqͥs cū ſilimibus ⁊ C ad l. Iul mal quiſqͥs vt inc v̓gentes de he̓tic̉ Sed qͥa deus in predcōs noluit hrē dcē pene ꝑpetuitatē ſꝫ eam limitauit vſqꝫ ad aduen tū v̓bi ſui id eſt filij ſui vt pſal̓ c vi Sedētes ī teneb̓s ⁊ vnibra mortis vinctos ī mendicitate ⁊ ferro qͥa exacerbauerunt eloqͥa dnī ⁊cͣ. Sed miſit v̓bū ſuū ⁊ ſa nauit eos. Sed dic̄ michi o be lial ml̓ti ſūt he̓tici vno ⁊ eodem pccō ⁊ vnꝰ illoꝝ agens in iudi cio de eo victoriā aſſeqͥt nūqd̓ alijs ꝓſit tal̓ victoria. certe ſic vt in c vna de app ij q vi§ ſunt qͦꝝ et c ſi vnꝰ ex plucibꝰ appel l ii. et ij. Sed iheſus ꝓmiſſus in lege tāquam homo ex ſemīe Adā erat ī eadem dapnacōne ſi cut ⁊ ceteri fuerūt et erat hoīes Ideo ipſe tāꝙͣ homo tn̄ ꝯceptꝰ ſine pccō ⁊ qui pccm̄ non fecit nec inuētus ē dolꝰ ī oe̓ eiꝰ adā ſine pccō formatū licet pccōrē ⁊ eiꝰ pcc̄n vicēdo on̄dēsqꝫ eiꝰ obedienciā contra ipſiꝰ ade ſuꝑ biā ⁊ inobediēciā crucis miſte rio ſe cōſtituit ⁊ ade ⁊ poſteroꝝ mortē ipr in oriēdo deuicit ſicut mūdo appae̓t manifeſtū Ergo ipē Iheſus pro ada pccōre po tuit penā pcc̄i portare cū ipē A dam ſecūdꝫ carnem fuit pr̄ ihū ergo ipē Iheſus tamquā filius ade tenebat̉ debitum patris ſui Adam perſoluere ſecundum iu ra vt de ſoluti ci It belial o moyſes tu dicis ꝙ dyabolica ſug geſtione ⁊ dolo homo peccauit ꝑ quod vis tacite cōcludere qͦd dyabolica ꝯ gregacō et ego tam ꝙͣ doloſi de beamus vel debeā repelli ab hoc iudico et ſic viltis cōcludere ho minem debe̓ abſolui ab impeti cione mea ſecundꝫ qͦd docēt iua̓ vt in cdilecto in fi de excep et ī c intelleximꝰ ⁊ in c ſi de adulte rio ymmo doloſi nō fuimus et ſi fuimus fatuitas ipſiꝰ homīs de bꝫ eī magis noce̓ ꝙͣ cū dolo nr̄o cōpēſari qm̄ ſic dc m̄ fuit ei ꝙ ſi cōmederet eſſꝫ ſilīs deo hoc cre dere maxīa fuit fatuitas que fa tuitas plus ē ꝙ dolus ar c cū di lecti qͦ iur̄ ca xx qͦ iij cōſtituit et in c ex parte conuexi coniuga Ad ſcd̓m qd̓ dicis ꝙ ih̓c tamꝙͣ hō et de ſemine ade deuicit eius peccatū et poſteroꝝ. forte hoc cōcederē tibi ꝙ tāꝙͣ ꝯſors eiuſd̓ litis ſine mādato potuiſſet age re licet tamē de rato debuit caue̓ ut nōt c cum mō de conſti. et in c̓ cū diſcī de do et ꝯtu. et C de cō ſor eiuſd̓ litis l ij. niſi eſſet ꝯiūc ta ꝑſona ut de reſcrip nonnulli. Sꝫ demrā michi ait belial ꝙͣ to tus mundus vel hoīes mundi et ipſe ada dapnati ex dcō pecca to tatu habuerūt actū iheſu vel eiꝰ ſaluationē. Ait moyſes. īmo o belial tibi dico ꝙͣ ſi dicta ſug geſtio tendiſſet ad bonū nulla eſſet ꝯpēſatio ncc̄aria delictoꝝ neqꝫ eſſet peccatū. et ſic loquū tͣ iura ꝑ te allegata. ſꝫ ſupͣdicta ſuggeſtio fuit ad mortē et tunc magis punit̉ ſuggeſtor ꝙ faciēs lxxvi di tanta. et in c firmit̓ de ſūma tri§dyabolꝰ. qͥa intentio ſuggeſtoris fuit ut ſocios potu iſſet habere penaꝝ. Ideo tua ex cuſatio nichil valet Ad aliud re ſpondendo libent̓ oſtendā. Non ne patres ſcī in limbo inferni ia cētes inceſſant̓ clamabant dicē tes. Oſtende nob̓ dn̄e faciē tua et ſalui erimus qͥ facies dei fuit ih̓c. et p̓s c vi. et humiliatū eſt in laboribꝫ cor eoꝝ et infirmati ſūt nec fuit qͥ adiuuaret. et cla mauerūt ad dn̄m cū tribularēt̉ ⁊ d̓ ncc̄itatibꝫ eoꝝ liberauit eoe et eduxit eos de tenebris et vn bra mortis et vincula eoꝝ dixu pit. Ecce iam ꝓbatum eſt. It belial. Satis miror v̓boꝝ tuoꝝ o moyſes Ait moyſes Cur mia̓ris Ait belial. Nōne in ſcripturis ꝓteſ tat̉ deus irrita non facere q̄ de e ius ore ꝓcedunt ut p̓s lxxxviij ſed ipſe d̓s dixit ade ſi de ligno comederis mortē morieris ut ge ij. quō potuit hoc pccm̄ ⁊ mors ex eo orta aboleri. Nuquid īiuſ tus d̓s Fecitne ludibrio ipſe d̓s talē legē ſeu preceptū homini cū lex non v̓bis ſed rebus debet po ni ut C de bonis q̄ liberis lvlt̓§ niſi. et coīa de legat lij in fi. de v̓ ſig intelligen. et de elec ꝯmiſ ſa§ porro li vi. Ergo ſi iuſta fu it lex dei ſeu preceptū iuſte fuit dampnatus homo contraueniēs et ſi iuſte ergo ꝑpetue. quia m chil aliud eſt iuſticia niſi ꝯſtās et ꝑpetua voluntas ut p̓s cx quinto. Iuſticia tuā ineternū et lex tua veritas. Et p̓s c ij. et iuſ ticia illius in filios filioꝝ hijs q̄ ẜuāt teſtamētū eius Quomodo ergo potuit ipſe iheſus hominē iuſte dampnatū a tali dampna tione redimere. Premeditatus moyſes tale predcō belial dedit teſponſum. O belial valde me pungis et ſubtiliter me arguis tamē tibi oſtendam ꝙ ꝑfuncto rie iam dicta ſapīs ad illa que tu dicis ꝙ iuſte deꝰ dampnauit hominem confiteor ſꝫ non ſicut tu dicis ſeu ītelligis. quia ſi dic tus homo dampnatus fuit non tamen pro crimine ſꝫ pro contu macia dampnatus fuit quia de us precepit ſibi ſub pēa mortis ne de ligno comede̓t. ⁊ ſic come dens contumax fuit. ſꝫ pena q̄ imponitur pro contumacia non eſt perpetua ſicut pena pro cri mine. vt notatur in c ex lr̄īs de conſti. et de iudic̄. cū non ab ho mine. Ergo ſi non perpetua pe na ⁊ tempus non fuit prefinitu de quolibet tempore intelligit ut ī q i. eos. ff de emp. l. finē. d̓ priuil̓ quia circa. Ergo iſte ho mo ꝓ contumacia dampnatus. potuit a deo quolibet tempore li berari vt in iuribus ſupra allega tis. Sed ipſe deus ꝓ purgacio ne dicte contumacie miſit ī ter ris verbum ſuum quod factum ē caro qui deduceret dictū homi nē de tenebris et vmbra mortis et vincula eius dirumperet et contere̓t portas ereas et vectes ferceos confringeret ⁊cͣ. Ad ali ud quod dicis quia iuſticia dei iuſticia ieternū et ꝑ hoc conclu dere vis in eternū hominē dāp nari. quod non recipio pro vero Dic michi o belial que iſtarum fuit prior. iuſticia vel miſericor dia. Ait belial. Iuſticia fuit pͥor At moyſes dixit Recte cōtramē tem loqueris. Audi ꝓphetam. Mia autem domini ab eterno ⁊ vſqꝫ ineternum. et iuſticia illiꝰ in filios filiorum ut in pſalmo c ij. Sꝫ ſi miſcd̓ia voluerit contē dere viribus ſuis. nullus erit ef fectus iuſticie et econtra. Quis tūc eaꝝ erit effectus. Certe nul lus. Ergo habeo neceſſario con clude̓ ꝙ apd̓deū iuſticia ꝯparet̉ miſcd̓ie et ecōuerſo. et ſic queli bet ipſaꝝ erit ꝯtenta ſuis finibꝫ Et ſi ipſa iuſticia nō habuit tē peramētū miſcd̓ie a peccato ade uſqꝫ ad miſſionē verbi. non mi reris o belial. qm̄ ipſa miſcd̓ia erat cū ipſo verbo dei a quo ipſa tenebaturquouſqꝫ ipſum verbū mitteretur a patre vnico. Vnde pſalmiſta. Et veritas mea ⁊ mi ſericordia mea cum ipſo qui me ſuum patrē inuocabit. et ipſū v̓ bum ait ſuo patri teſtante pſal miſta. ⁊ miſcd̓ia tua ſubſequet̉ me. Quo verbo dei ſcꝫ filio ad ueniēte ilico iuſticia miſcd̓ie tē peramentū recepit et hominis perditi facta extitit redempcio ut dicit pſalmiſta. Miſit deus miſcd̓iam ſuam et veritatē ſuā et eripuit animā meā de medio I catulorum leonum. It belial. Domīe moyſes caueas a dictis tuis ⁊ aduertas ad me ſi placet quando iuſticia aſſecuta fuit effectū ſuum in ho minis iuſta dampnatione non ne mibi miſericordia preſens fu it. Ait moyſes. Ita. Ergo factū fuit preiudicium dicte miſericor die cū ipſa non fuerit ꝓteſta ta de iure ſuo ⁊ ſibi ſuꝑ hoc compe tebat defenſio et ea defenſione neglecta ꝑmiſit iuſticiā agere. ut de ſen et re iudi quauis. cū in finitis iuribꝫ. Ergo miſcd̓ia cō tra iuſticiam nullam habet ratio nem. Ait moyſes. O belial dicta miſericordia fuit bene ꝓteſtata de iure ſuo ſꝫ tamē d̓s noluit eā in hoc exaudire uſqꝫ ad tēpus ſi bi limitatū ut ipſa mīa ad deū loquitur in pͥs c̓ pͥmo. Tu exur gens dn̄e miſereberis ſion qͥa tē pus miſerendi eius qͥa venit tē pus. nt cum ipſa ſciret dictū tē pus miſerendi adueniſſe cōſiſto riū ſūmi dei adiuit et ipſa ait. Creaturarū creator ſedentes in tenebris et vmbra mortis vinc ti in mendicitate et ferro ex eo quia exacerbauer̄t eloquia tua dn̄e et preceptū tuū irritauerūt Itē cor eorū humiliatū eſt in la boribꝫ infirmati ſūt nec eſt qui adiuuet. ipſi me inuocant et di cūt. confiteat̉ tibi dn̄e miſcd̓ia. ita ꝙ ego miſcd̓ia cōfitear tibi ꝓ eis qͥa tempus miſerendi eoꝝ venit. Nūquid continebis dn̄e me miſcdiam in ira tua ⁊ oblitꝰ es miſerendi. Ait dn̄s. Citentur ſorores tue ſciliꝫ iuſticia et veri tas. quia ꝯtra iaudita partē nic hil poſſumus iudicare maxime cū iuſticia ⁊ veritas gaudeāt ple na poſſeſſione iuris eoꝝ. ut de ma et obe int̓ quatuor. et de cau ſa poſſ et ꝓprietatis ci. Vibꝫ quidē citatis ꝑēpt̓ mox miſcd̓ia coram dn̄o genuflexa īcepit loqui dicens. Dn̄e placuit maieſtati vrē nobilē et rōnabilē creaturā hominē ꝓpter veſtrā ſolam face re bonitatē ut ipſi ſalus ⁊ nobis ex ipſa nraꝝ ꝯtingeret rumarū ſed ecce dn̄e ꝑeunt oēs ⁊ nemo ſaluat̉ et ī tot annoꝝ curriculis neminē hic̄ videmus de omnibꝰ hoſtes noſtri triūphant. et de ipſis nō noſtre ſꝫ tartaree ſpelū ce replentur. Vt quid demine naſcuntur homines. Quare tra duntur beſtijs anime cōfitentes tibi Et ſi ſecundū iuſticiā veſtrā hoc fiat tamē miſericordie tem pus eſt. et ſi primi parētes mā datum veſtrum icaute tranſgreſ ſi ſunt ſubueīat miſeratio veſtra Memiētote ꝙ ad imaginem et ſimilitudinem veſtram creaſtis illos. Aperite domine miſericor diter manum veſtram et imple te omne animalbenedictione. mirifica miſericordiā tuam qui ſaluos facis ſperantes in te. Ve ritas vero ait iuſticie Reſponde as tu iuſticia. Ait iuſticia. īmo tu reſpondeas ſorori noſtre qͥa tua et mea cauſa agitur. Ait ve ritas. Oportet domine impleri ſermonem quē locutus es vt to tus adam moriatur cum omībꝫ qui in eo erant quando preuari cando pomū guſtauit. Ait miſe ricordia paci Reſpōdeas tu pax Ait pax. īmo tu reſpondeas pro me et ꝓ te. Tunc ait miſcd̓ia Ad quid ergo ergo domine me et ſororem meā pacem feciſti ecce perimus ſi non miſeremini Econtrario veritas ait Domine ſi predictam ſentēciā homo pre uaricator euaſerit ꝑibit veritas tuā et non ꝑmanebit ineternū It dominus Delego cauſam iſtā filio meo ad quem eas miſit. Qui quidem filius au ditis raciōnibus ſupradictis ait veritati. Quid dicis tu veritas. Que ait. Domine fateor ꝙ bo nō zelo mouetur miſcd̓ia ſꝫ non ſecundum ſcienciam que pocius homini preuaricatori vult par cere ꝙͣ michi et ſorori mee. Ait miſcd̓ia. Tu nemini parcis et tanta indignacione ſeuis cōtra contra hominem preuaricatorē ut inuoluas pariter et ſororem tuam. Ait veritas. Hec queſtio contra nos dn̄e retorquetur et cauendū eſt ne verbū patris tui euacuetur. Dixit pax Parcite q̄ſo vobis a verbis iſtis. v̓tutū enim inhoneſta contencio eſt. Vnde filius videns magnam cō trouerſiam. raciones fortes et eſſicaces non videbat̉ ſibi quo modo in homine poſſent miſeri cordia ⁊ veritas obſeruari. ſcrip ſit tamen ipſe filius ⁊ rex ſentē ciam taliter continentē Veritas dicit perij ſi adam non moriat̉ et miſcd̓ia dicit perij ſi miſcd̓iā non conſequat̉. fiat ergo mors bona et habeat vtraqꝫ quod pe tit. Omnes ſorores obſtupuer̄t in hijs verbis ſapiencie et con ſenſerunt ꝙ moriat̉ adam miſe ricordiam conſequendo. ſꝫ tamē queſier̄t inter ſe quō mors poſ ſet fieri bona cum horribilis ſit ipſo auditu. Ait rex. Mors pec catoꝝ peſſima ſꝫ mors ſanctorū precioſa. inueniatur ergo q̄ ex caritate moriat̉ non obnoxius morti. et ſic mors nō poterit te nere inoxium ſꝫ faciet in eo fora men per quod tranſeāt liberati Placuit hec ſentencia pͥmo ſed vbi poterit talis reꝑiri Inconti nenti veritas redijt ad terrā et miſcd̓ia remanſit ī celo vniu̓ſa pluſtrantes ut in pſalmo. Dn̄e ī celo miſcd̓ia tua et veritas tua uſqꝫ ad nubes. et neminem reꝑi re potuerūt qui innoxius eſſet a morte. Ait pax. Vos neſcitis quicqm quia non eſt qui faciat bonum nō eſt uſqꝫ ad vnum. ſed qui dedit conſiliū ferat ⁊ auxili um. Intellexit hoc ſilius et ait Penitet me feciſſe hominē idē penitentiā me agere oportet ꝓ homine quem creaui. Et ſuper hoc deum patrē ſuum et ſpiritū ſanctum conſuluit. Et ꝓpalato a dicto filio ꝙ ſue intentionis e rat mori pro homine poſtꝙͣ ali us innoxius ab ipſo neqꝫ ī celo neqꝫ in terra poterat reꝑiri tam ſemper r̄ſeruato beneplacito ſui patris et ſpiritus ſancti. Ait pa ter. Aduocentur virtutes. Qui bus aduocatis et comparentibꝫ ait deus. Quis ibit ex nobis. Ait miſericordia iuſticie et veri tati. Reſpondeatis domino īmo miſericordia ⁊ pax reſpondeant Que dixerūt. Domine veſtra ꝑ ſona eſt terribilis et potens. et ſic quodāmodo ego ⁊ pax poſſe mus ſuſpicari Perſona ſpūs ſcī eſt benigniſſima. et ſic ſuſpicari poſſent iuſticia et veritas. tū ꝓ parte noſtra eligimus ꝑſonam filij veſtri tamꝙͣ mediā que int̓ nos tulit ſententiā ut ipſe eand̓ ſentētiam exequatur. Et in hoc omēs virtutes ꝯſenſerūt. Que audiēs filius ītuenſqꝫ ſuū patrē ait. Ego feci ⁊ ego ferā. ego por tabo et ego ſaluabo. yſaie xlvi. Tunc mīa ⁊ veritas obuiauer̄t ſibi iuſticia et pax oſculate ſūt que pre gaudio cātantes dixer̄t Dn̄s fortitudo plebis ſue et ꝓ tector ſaluationū criſti ſui eſt. Ropter qd̓ deus ait filio ſuo. Fili cū inclinaueris celos ut in terrā deſcen das inuocabis me dicēs Pater meus es tu. et ego dicā tibi. fili us meus es tu. ſis dominus pre dictaꝝ virtutū et nullus ſit tibi ſimilis. Memento ꝙ nūqmͣ ſupͣ dicte virtutes a te recedant ſed ſemꝑ eas tecū habeas. pͥmo miſe ricordia et veritas precedant fa ciem tuā. iuſticia ſemꝑ ante te ā bulet ⁊ ponat in via greſſus tu os. et predictarū virtutū conti nuam habeas affabilitatē. Hec obſeruabis. Pretende miſericor dia tuā ſcientibꝫ te et iuſticiam tuā hijs qui recto ſūt corde. Itē ne obliuiſcaris pacis Pacem lo quere in plebem tuā et ſuꝑ ſanc tos tuos Ipſaqꝫ pax ſit ſemper cum diligentibus legē tuam. at qꝫ redimas ī pace animam pro thoplaſti et in ipſa obdormies et requieſces. Ait filiꝰ ſuo patri ut in pſalmo xxxix. In capite li bri ſcriptū eſt de me ut facerē vo luntatem tuam deus meus volui et legem tuā in medio cord̓ mei Iuſticiam tuam non abſcondi ī corde meo veritatem tuam et ſa lutare tuum dicam et eas annū ciabo in eccleſia magna. miſcd̓i am tuam ⁊ veritatē non abſcon dam a conſilio multo. et labia mea non ꝓhibebo domine tu nō ſti. ſemper rogabo que ad pace ſunt. Quibus dictis a filio ait pater Tu fili regnabis a ligno noli timere. manus mea auxili abitur tibi et brachiū meum cō fortabit te. Nichil ꝓficiet īimi cus in te ⁊ filius iniquitatis nō nocebit tibi Pona in mari ma num tuam et in fluminibꝫ dexte ram tuam. ī eternū ſeruabo tibi miſcd̓iam meam. Ponam in ſe culū ſeculi ſemen tuū et thronū tuū ſicut dies celi Tamen adu̓ tas fili quia licet habeas miſeri cordiā veritatē iuſticiā et pacē tamen ſi filij tui ideſt fideles re gni tui dereliquerint legē meā et in iudicijs meis non ambula uerint ⁊ iuſtificaciones meas ꝓ fanauerint et mandata mea nō cuſtodierint viſitabo in virga īi quitates eoꝝ et in verberibꝫ pec cata eoꝝ miſcd̓iam tamē meam non diſpergam ab eis neqꝫ no cebo in veritate mea. neqꝫ ꝓpha nabo teſtamentū meū et que ꝓ cedunt de labijs meis nō faciā lrrita. Semel inraui in ſancto meo ꝙ thronus tuus erit ſicut ſol in conſpectu meo et ſicut lūa perfecta in eternū et teſtis fide lis in celo. Ait filius. Fiat volū tas tua. Tunc deus pater gau dio repletus videns in hoc filij voluntatē inclina tam magna vo ce intonuit dicens. Eructauit cor meum verbū bonū. dico ego opera ⁊cͣ uſqꝫ ad finem Et ſimi liter fil ius decantauit in celeſti cōmitiua dicēs. Genedixiſti do mine terrā tuam ⁊ cet̓a uſqꝫ ad finem. et in tanto iubilo ꝑſonu it celum ꝙ habitantes in regio nie vmbre mortis eum audierūt et ipſi ad eum magnis vocibus exclamauerunt oculis lacrima bilibꝫ dicentes ſicut teſtat̉ yſa ias ꝓph̓a. Emitte dn̄e agnum dominatorē terre de petra deẜti ad montem filie ſyon. Et deus ad illos Prope eſt ut veniat tē pus eius et dies eius non elon gabuntur. miſerebitur enim ia cob et iſrahel ſaluabitur. yſaie xiij. Quibus completis vocauit dictus filius angelū videlicꝫ ga brielē cui dixit. Vade et dic filie ſyon. Ecce rex tuus venit tibi Qui vadens inuenit dictam fi liam ſyon orantem. Cui ait. Au di filia et vide inclina aurē tuā et obliuiſcere populū tuum ⁊ do mū patris tui qͥa cōcupiuit rex ſpeciē tuam Cui filia ait. Ietata ſum in hijs que dicta ſūt michi ecce labia mea non ꝓhibebo. iō inceſſanter dicam regi. Paratū cor meum deus paratū cor meū cantabo et pſallā in gloria mea Hec omnia vidi et audiui in ce lis. O belial īmo dico tibi ꝙ d̓s in dominio filij ſui m̄ltiplicabit in tantū miſericordiam ſuam ꝙ non tantū homines ſꝫ eciam iu m̄ta et lapides et t̓re miſerebūt̉ It belial Tu dicis ꝙ la pides et terre miſerebū tur. Numquid demonia que ſunt creature dei miſerebun tur cū ipſa ſint dignior a lapidi bus. Ait moyſes. Illius deus mi ſerebitur qui confitebitur aduer ſus ſe peccatā et iiuſticias ſuas ut in pſalmo xxxi. Ait belial. Et quid volunt confiteri demoīa ad uerſus ſe cū nichil fecerint mali et eos deus gratis dāpnauerit Ait moyſes. Lege yſaiam xiiij c et ſcies quid fecerunt demonia Ait belial. Verum eſt ꝙ noſter princeps lucifer hec dixit ponā ſedem meam in aquilonē et ero ſimilis altiſſimo. ſꝫ tamen non poſuit licet dixerit. et qui dicit et non exequitur ille dicit̉ non facere et ideo penā non ineret. ar c perpetuo de elec li vi. Ait moyſes Multū erras o belial. ne ſcis quia in delictis reſpicit̉ vo luntas. ut de pe di i ſi quis cum telo. et ī pluribꝫ legibꝫ ibi de eo qui mittit̉ in poſſcā rel ſeruan de c i. maxime cū ipſe ꝓceſſerit ad actū exteriorē ⁊ ꝑ ꝯſequens eid̓ imputandū qͥa alias cogita tionis pena nemo meret̉. ut de pe di ī§ cogitatio. Itē quid pnͥ ceps veſter fecit in pͥmis paren tibꝫ noſtris. q̄ ſua ſuggeſtione dampnationē meruerūt. ut ge neſis ij. Ait belial. In hoc prin ceps noſter nō peccauit cū ma gna fuerit ſtulticia eoꝝ eidē cre dere. Nōne ipſi malā elegerūt viā. ar c cū dilcī. ꝙ me cā xx qͣ iiij ꝯſtituit cū ſimilibꝫ. Ait moy ſes. Nōne princeps vr̄ fuit ſug geſtor. Certe ſic Ergo magis ē puniendꝰ ꝙ ipſi facien̄. lxxxvi It belial.§di tantas Salua reuerentia quia ipſe pͥmus parēs debuit explorari apud ſemetipſū an ſi bi expediebat tale conſiliū prin cipis noſtri. ut ff manda le ij in fi. et in regula conſilium d̓ regu lis iuris li vi. Ait moyſes. Ho mo pro temeritate ſua punitus fuit adeo ut graue iugū poſitū ſit ſuꝑ omēs filios ade a die exi tus mr̄is eoꝝ uſqꝫ in matre oīm ſed p̓nceps tuus ꝓ ſuggeſtione ſua nōne ſimiliter debuit puiri Certe ſic. quia ius dicit ꝙ qui exhortatur mandatoris opera fungitur. ut ff de hijs qui nō in fi lege ob hec verba. cū ſimilibꝫ dit belial Hoc nō ꝯcedo Ait mo yſes. Si michi hoc nō ꝯcedis. certe tūc oīa ſaluabunt̉ ꝑ ipſū iheſū pret̓ demonia q̄ in igne in eternū cruciabuntur. Ait belial Iheſꝰ meſſias cū venerit ſalua bitur lucifer et eius cōgregacio Ait moyſes. Nonne oſtendi ti bi quo tempore natus fuit ipſe meſſyas in lege ꝓmiſſus iuxta tempus deſignatum a ꝓ phetis Item o ꝓphane non audiſti in ortu eius angelos cantantes et choros angelorū collaudantes. gloria in excelſis deo ⁊ in terra pax hominibꝫ bone voluntatis. luce ij Nonne o ꝓphane poſuiſ ti in cor herodis ad hoc tm̄ ut dictū iheſū occide̓t ꝙ a bimatu et infra pueros infinitos occidi fecit. mathei ij. Nōne vnꝰ dya boloꝝ tēptauit eū in deẜto ieiu nantē xl diebꝫ et xl noctibꝫ na tū ex muliere ſine hoīe ſicut tēp tauit euam nata ex viro et mu liere Et ſi eam vicit temptando hunc nullo modo vinicere potuit ſuperando. Nōne eidem dixit. Si filius dei es. dic ut lapides iſti panes fiant. mathei qͣrto. Nōne quando ipſe iheſus erat eijciens demonia et ſpiritus im mundos de oppeeſſis corporibꝫ. ipſa clamabāt ⁊ dicebāt Sine Quid nobis et tibi iheſu naza rene fili dei. Ante tempus veniſ ti perdere nos. luce iiij. Si pͥn ceps veſter et alia demonia cō gnouerūt eum quare ſathan pͥn ceps veſter oꝑatus fuit ut trade retur in mortē per iudā diſcipu lū ſuum. Quid credidit facere Neſciebat forte ꝙ mors ſua e rat mors infermi et vitā mundi ſicut dicit oſee xiij. De manu mortis liberabo eos de morte. re dimā eos Ero mors tua o morſ morſus tuus ero inferne Si dic tus prīceps veſter fuit cauſama li ſui ergo eidem imputandū ē. ut de re iu. dampnū. li vi. Eſt ī te audacia ultra loquendi. Nō ne iam dicta ſunt ita notoria ꝙ nulla tergiuerſacione ceſari poſ ſūt. Velles te excuſare ꝙ tū nō audieris voce dei patris dicto iheſu baptiſato a iohanne dice tis. Hic eſt filius meus dilectꝰ in quo michi bene cōplacui ipſū audite. atqꝫ in trāſfiguracione eius in mōte. mathei iij et mar ci. i. Nōne mortuos ſuſcitauit. leproſos mundauit. iufirmos curauit et cet̓a It belial. Helias et he liſeꝰ hijs ſimilia fecere. ut qͣrto regū per totū Ergo ſequit̉ ꝙ heliſeus vel he lias fuerit meſſias ꝓmiſſus in lege. Certe non ſequit̉. Ait mō yſes. Quid loq̄ris. Nunꝙͣ heli as et heliſeus in noīe ſuo ꝓprio fecerūt miracula que fecerūt ſꝫ tamꝙͣ amici dei ⁊ ꝓphete in no mine dei ⁊ ad eius dei preceptū fecerunt ut iiij regum ī c. Quā do helias fecit deſcēdere ignem de celo nunquid in virtute ſua Certe non. qͥa angelus dei locu tus eſt ad helyam ⁊ ipſe helyas ait. ſi homo dei ſum deſcēdat ig nis de celo ⁊cͣ. et qa homo dei e rat deprecatus fuit deū ut ignis deſcende̓t in quo deꝰ eū exaudi uit. Si heliſeus ſanauit aquas peſſimas quō dixit. hec dicit dn̄s. ſanaui aquas iſtas. Si ip ſe ſcidit iordanen pallio helie. quō dixit vbi eſt deus helie. et ꝑcuſſit aquas et diuiſe ſunt. ut qͣrto regū ij Si ipſe heliſeus in duxit aquā ſine pluuīa ⁊ vento qualiter dixit. hec dicit dn̄s nō videbitis ventū neqꝫ pluuiā et alueus iſte replebitur aquis. I tē ſi r̄ſuſcitauit puerum mortuū nōne orauit ad dn̄m et īcubuit ſuꝑ puerū et oſcitauit puer ſep cies ⁊cͣ. Si fecit multiplicari pa nē quid ait. hec dicit dn̄s. come dent et ſuꝑerit ut iiij regū iiij. Itē ſi naamian ad cōſiliū heliſei liberatus fuit a lepͣ. quid ait na aman. Vere ſcio ꝙͣ non ſit alius in vniu̓ſa terra niſi deꝰ iſrahel ut iiij regū v. et reliqua alia. I tē quot fuerūt in iheruſalē leꝓ ſi tempore heliſei et tm̄ vnꝰ mū datus eſt. Itē quot fūerūt mor tui et tantū vnū reſuſcitauit Si ipſe fecit ſemel panē abunda re qͣre idē non fecit in ſamaria ubi mater ꝓpter famē filiū comedit et ī qua ipſe heſiſeus aderat. Fu it aliqͥs vniꝙͣ qui in noīe helye vel heliſei miraculū fecerit vel a liqd̓ ſignū Certe nō Sꝫ predic tus ih̓c filiꝰ d̓i de quo oēs ꝓph̓e dixerūt qn̄ talia miracula in ter ris faciebat qd̓ dicebat. Quid dixit in reſuſcitacōne puelle. nō eſt iqt mortua puella ſꝫ dormit Quid dixit filio vidue mortuo. Adoleſcēs tibi dico ſurge. Quid dixit lazaro mortuo. Iazare veī foras Quot cecos illuīiauit leꝓ ſos mūdauit infirmos cua̓uit ⁊ demoīa ſolo v̓bo de obſeſſis cor poribꝫ expulit. nōne diſcipuli e ius in noīe dc̄ī ih̓u faciebat ⁊ fa ciūt et facient uſqꝫ ad ſeculi ꝯſū mationē ſimilia et maiora. Tu belial ſcis meliꝰ iſta ꝙ ego dico qm̄ iſta publica et maīfeſta ſūt quoꝝ teſtis eſt pplūs. et ſi in du biū v̓teret̉ tibi o belial mille teſ tibꝫ faciā cōprobari ad qͥ ꝓban da me ꝓmptū cōſtituo. Et ilico moyſes a ioſeph pecijt humilit̓ ꝙ ꝯſtituat ꝑempt̓ terminū vtri qꝫ parti infra quē oīa iura et de fenſioēs vtraqꝫ ꝑs debeat ꝓdu cere. vel petere a belia/ ſi aliqͥd velit allegare dicere ſiue ꝓduce̓ Et cum belial nichil haberet qͦd vltra allegaret quaſi cōmandū cans linguā ſuam ab extra tam̄ nichil demonſtrans dixit hilari voce. Domine iudex bonum eſt ꝙ conſtituatis hunc terminum Vnde ioſeph ſtatuit terminum duoꝝ dierū. qui terminus cadit in viceſimū ſeptimū diem apri lis ad ſepedicta faciendum nec non ad vlteriora cauſe ꝓcedend̓ ua dilacione pendente belial mox deſcendit ad inferos ⁊ geſtis iudicij omnibꝫ relatis dixit Vehemen ter timeo ne in cauſa appellacio nis ſuccūbamus. Ego non ha beo vltra os loquendi. et neſcio quid dicam. Ait vnus ex eis be elzebub nomine. Peritorū que ramus conſiliū. et ꝑitis vocatis et conſultis deliberatum eſt int̓ omnes ſi poſſet obtineri de cau ſa cōpromitti bonum eſſet. Et rogatus belial ad hoc tractand̓ qui in hijs premeditatus ilico iuit ad dauid quem multis mel lifluis verbis rogauit ut ſe int̓ partes interponere placeat de dicta cauſa ī arbitros cō ꝓmit ci. Cui dauid dixit. Libenter me interponā. Et quē dauid belial multum rogauit ne alicui dice ret ꝙ ipſe belial ipſū de tali ma teria rogaſſet ait dauid. Per mittas me facere. et īcontinēti fecit vocare moyſen. et queſiuit ab eo in quibus terminis eſſet et habito reſponſo ſubſequēter eidem dixit. Bonum eſſet pro euitanda diffamia et hominū loquacitate de iſta cauſa cōpro mitti ī arbitros. Vere hoc dico ꝓpter ſalomonē filiū meum qui tanꝙͣ iudex ſentenciā tulit. ſcio bene ꝙ totam habes iuſticiā ta men rogo te ut acquieſcas cōſi lio meo. Ait moyſes. Domine dauid hec ſunt per me fienda. quia expecto terciam ſentenciā pro me ferendam a qua non po terit appellari ut d̓ appel. ſua nō bis. ij q̄ vi. ſi quis in q. C. ne li ceat in vna et eadē cauſa tercio appellari. l. vna. et de ſen ⁊ re iu dic c. i. in cle. Ait dauid. De hoc non es certus ſi pro te vel contra te feratur tamen conſule dominū iheſū ⁊ reuertere ad me Moyſes vero adiuit iheſū ⁊ om nia ſibi dicta per dauid exqͥſite narrauit. Iheſus vero premedi tatus dixit moyſi. Scis bene ꝙ teſtimonia mea credibilia facta ſunt nimis volo tamen euitare hominū loquacitates et de iure meo nō dubito. Ideo placet ut de dicta cauſa compromittatur. Vadas ergo ⁊ aſtuciam habeas in arbitris eligendis Reuerſus moyſes ad dauid ait eidē. Con tentor ut de cauſa cō ꝓmittatur et ſi placet agamus de electioē arbitroꝝ. Vnde dauid clā vocas belial ait. Moyſes ꝯtentat ut de ca ꝯpromittatur ita ut cū vide ris me cū moyſe loquentē veīas audacter ad me et dices michi. quid vis me habere et ego loqͥr tibi. Et cū loquerent̉ ſimul da uid ⁊ moyſes ecce belial veniēs ad dd̓ dixit. Quid vultis me fa cere. Ait dauid. Sede nobiſcū. Et cū ſediſſet ait dauid. Opor tet te belial mee volūtati acqui eſcere. et ne ſuſpiceris me inimi cū tuū quia licet tu me ꝑſecutus. fueris uſqꝫ ad mortē ꝑ ſaul tam̄ tibi remiſi oīa ⁊ remitto. Ait be lial. Iitis preterite noli maledic ta referre. ego ꝑatus ſū ad oēm veſtrā volūtatē. Ait dauid. Ego volo ꝙ pacto aſtrīgamini ut de ca et qōne iuris īter vos verten̄ in arbitros ꝯpromittatis. Ait belial. Pro ꝑte mea ꝯtentor. et ſimilit̓ moyſes dixit. Ait dauid Eligant̉ arbitri ⁊ poſtea firma bitis ꝯpromiſſū ſolēpni ſtipula tione. Ait belial. Ego eligo pro parte mea octauianū imꝑatorē et ieremiā ꝓpheta. moyſes vero elegit ariſtotilē naturalē et yſa iam ꝓphetā. Ait dauid. Et ſi ip ſi fuerint diſcordes quid fiet. A it belial Eligamus coīter vnum in quē ꝯcordemus in caſu diſcor die et certū qͥa arbiter nō debꝫ eſſe incertus ſꝫ certus ut c inno tuit. et ī c ſeqn̄ de arbitris. et ff de arbitris litē ſi vnus. Ait dd̓ Bonū et equū eſſet ioſephdele gatū et auditorē retenta eciā de legata iuriſdiction̄ in caſu ſi ꝯtī gat diſcordia eligere ꝙ de iure fieri poteſt ut de arbicū olim et in c̓ de preben̄ preſūp lrās. Ait belial. Contētor pro parte mea Moyſes v̓o ſimiliter dixit. Vn̄ vocatis norijs et teſtibꝫ taliter dictū cōpromiſſū ſtipulauerūt et celebrauerūt in hac forma. N noīe dn̄ī amen Anno die mē ſis ⁊cͣ. Cōſtituti in pn̄tia nr̄a no tarij ⁊ teſtiū infraſcriptoꝝ moy ſes ꝓcurator ih̓u ex vna parte ⁊ belial ꝓcurator īfernalis ex alia prout ipſi aſſeruerūt in cauſis vertentibus inter eoſdem noīe quo ſupra ſuper domiino mundi orbis terrarum et habitancium in eis prout in ꝓceſſibꝫ et peti cionibus hincinde datis et habi tis coram illuſtriſſimo dn̄o ſalo mone rege iheruſalem et ſuper hijs iudice delegato et magnifi co viro domino ioſeph egipti vi cario in cauſa appellationis eiuſ dem controuerſie ſpeciali audi tore diutine fuiſſet et ſic nunc ſimiliter ꝑ partes eaſd̓ litigatū et ſentētiatū ac eciā appellatum necnō ī cauſa ipīus appellacion ad ple̓s actꝰ iudiciales ꝓceſſū. volētes ꝙ partes ipſe eoꝝ labo ribus parcant et expenſis. de predictis cauſis tam principali qm̄ appellacionis ⁊ toto ꝓceſſu ſeu ꝓceſſibus habitis corā ſupͣ dictis dominis iudicibꝫ et de oī bus ꝯqueſtis ⁊ emergen̄ ex eiſ dem pro ſe et ſuis heredibus ex pacto inter ipſos habito in ar bitros compromitte̓ volūtarie. et ex certa ſcienciā ⁊ nō per er rorem. Ipſi moyſes et belial ꝓ curatores ſupradicti habētes ſu per hijs plenariam poteſtatem concorditer elegerunt conſtitu erunt fecerunt et ordinauerūt illuſtriſſimū virum octauianū romanū imperatorem. ſanctiſſi mū virum ihetemiam ꝓpheta. et naturaliſſimū virum ariſtoti lem. et ſpiritu plenum yſaiam ꝓphetam arbitros cōpromiſſa rios arbitratores laudatores ſeu amicabiles cōpoſitores et cōmunes amicos licet abſentes Et ſi predicti in eorū arbitratu vel laudo diſcordaret vel maior pars non concordaret elegerūt quintū arbitrum predicti ꝓcu ratores magnificum virū domi num ioſeph egipti vicarium et ad ſupradictā cauſam ſpecialē delegatum et auditorem retēta ſibi delegatā poteſtate. dantes et cōcedentes eiſdem liberam et plenariam poteſtatē in premiſ ſis ⁊ ſingulis premiſſoꝝ de pla nō ſine ſtrepitu et figura iudicij exammare et cognoſcere de pro ceſſu ⁊ tota cauſa. partes ad au diendum ſentenciā preceptum vel laudum vel ad alia citae̓. Itē ꝙ debeant decidere et determīa re predcās cauſas ⁊ queſtiones infra dies ſeptem. qui termin cadit qͣrto die mēſis maij. et ſi ex iuſta cauſa fuerit. predictum tempus poterunt ꝓrogare et ꝑ ſeipſos ꝓnunciare vel diffinire laudare vel precipere et arbitra ri alte l̓ baſſe ſicut eis videbit̉ terminare et ordinare ſeniel et pluries coniūctim vel diuiſim ſi mul vel alter eorū ordine iuris ſeruato vel non ſeruatō ordina rie vel extra ordinarie diebꝫ feri atis et non feriatis ſedendo vel ſtando ī ſcriptis vel qualit̓cūqꝫ vel quandocūqꝫ ꝓut videbitur eis melius expedire nullo pret̓ miſſo obſtante omni hora vel loco. vtraqꝫ parte abſente ſeu preſente vel altera abſente cita ta tamen. et ꝙ vnus poſſit pro ſe et alijs ꝓnūciare ⁊ ſentenciā legere alio abſente. Et promi ſerūt dicti moyſes et belial ſibi ad īuicem ꝓ ſe et ſuis dominis et eoꝝ ſucceſſoribꝫ per ſolēpnē ſtipulacioēꝫ noīe predcōꝝ dn̄oꝝ eorū ad qͥ facienda ſpeciale mā datū habētes ſtae̓ pare̓ obedire eorum laudo bāno arbitrio pe ne pronunciationi precepto ſeu preceptis per eos vel per aliū de mandato aliorum facto ſiue factis et mox eis probatis emo logare comprobare et in nullo contrauenire quacumqꝫ ratione vel cauſa vel modo de iure vel de facto verbo vel opere. per ſe vel ꝑ interpoſitam perſonam quam vel quas inter eos ſuper quacū qꝫ aūt ſuper aliquo premiſſoꝝ ſeu eorum occaſione dixerint fe cerint/ eu pronunci auerint fue rit aut fuerint arbitratus ul̓ ar bitrati quod contra eius vel ipſo rum preceptum laudum pronū ciationem ſeu arbitrium nō ap pellabunt nec appellationem ꝓ ſequentur nullum reſcriptum vel priuilegium per ſe vel per aliū impetrabunt vel impetrabit ul̓ impetratis vtentur nullam ex ceptionem opponent reſtitution̄ in integrū non petent nec illud corrigi ſeu emendari per ſuperi orem vel aliquem iudicem petēt ꝙqꝫ non vtantur cuiuſqꝫ legis vel canonis ſtatuti vel conſuetu dinis beneficio quod viciet ſeu viciare vel infirmare valeat hu iuſcemodi compromiſſum ul̓ ar bitrium in toto vel in parte ſiue ex perſona arbitrij ſiue ex per ſonis compromittentium ſiue ex forma compromiſſi vel arbi trij ſeu ec̄ ex rebus vel ex cauſis de quibus compromiſſum eſt ſi ne quacumqꝫ ratione alia. Qd̓ ſi facerent in aliquo contra pre miſſa vel aliquod premiſſorum venirēt promiſerunt ſolempnit̉ ut dictum eſt ſibi īuicem partes ipſe ꝙ pars arbitriū ſeu laudū in toto vel in parte non ſeruans ſi fuerit iheſus vel eius procura tor pro pena habeat ꝙ ꝓceſſus et omnia acta et ſententie ſuꝑ hijs habita ipſo iue̓ non teneāt neqꝫ valeant ſicuti facta nō fi iſſent ⁊ libere omnia ſupradicta de quibus inter eos extitit agi tatum reuertantur ad poteſtatē inferni et ea ex tunc teneant ſi cut aprincipio tenebāt. Et ſi fu erit infernus vel belial ſupradic tus contraueniens ipſo iure ꝓ ceſſus et ſententiā teneant. et nichilominus cadant ab omni iure et poteſtate quod et quam pretendunt in dominio mundi habere ⁊ ipſo iure ſupͣdcō ih̓u ap plicentur. ac eciam partes ipſe vna alteri reficere ac reſarcite ſi bi ac refundere expenſas et om nia dampna ⁊ intereſſe que ul̓ quas ipſam facere contingeret. vel eciam ſubire. Et pro hijs ob ſeruandis et firmiter habendis ad ſanctiſſima domini dei euan gelia iurauerūt corporaliter tac ta et cetera Vibus quidē ſic ꝑactis in hmoī inſtrumēto ſub ſcripſerunt ſe notarij⁊ teſtes more curie diuine. Quo quidem corroborato ipſū ſupͣdic tis arbitris per moyſen et beli al preſentatū fuit. quod arbitri pro pace vtriuſqꝫ partis hilari vultū ſumpſerunt et acceptaue rūt. Et inſil̓ coadunati in qdā cōclaui ꝓ ſilencio ſe recludētes inceperunt de proceſſu ⁊ cauſa inſimul confabulari. et ſurgens in medio eorū ieremias gracia et licēcia ſocioꝝ petitis flebili voce dixit. Domini mei mūdꝰ vniuerſus in noſtra eſt poſitus poteſtate ſꝫ tamen hoc pro cer to ſciatis atqꝫ pro indubitato habeatis ꝙ iheſus eſt verus fili us d̓i in lege ꝓmiſſus meſſias Cui ille deus pater et filius et ſpiritus ſanctus tocius machīe mundi fabricator et qui mēſus eſt pugillo aquas ⁊ celū palmo ponderauit. et appendit tribus digitis molem terre et librauit in pondere montes et colles in ſtatera. dedit totam terram ī he reditatē et infernum cum in eis degentibus poſſidere. et qui d̓i filius ſecundū ſcripta ꝓphetarū eſt in mundo natus et mortuus et ſepultus ab illo infeliciſſimo populo iudeorū qui tempus ſue viſitacionis non cognouit cum miluus in celo cognouit tēpus ſuum Turtur et yrundo et cico nia cuſtodierunt tempus aduē tus ſui populus autem iudeorū non cognouit iudiciū dei. īmo nunc dicunt. ſapientes nos ſu mus et lex domini nobiſcum eſt ſꝫ vere mendacium operatus eſt ſtilus mendax ſcribarū confuſi ſunt ſapientes preteriti ⁊ capti ſunt. Et licet aliqui veſtrum in humanis viuentes poterāt hoc ignorare tamen in ſpiritū nō ig noratis cum audieritis ⁊ videri tis per eum mirabilia geſta in terris et per eundem in inferno operata. Quis vnqm humanit̉ viuens quantūcunqꝫ humana et ſpirituali polleat potenci a ſi ue virtute talia mirabilia vel ſi milia fecerit ſicut ipſe humanit̓ ⁊ ſpiritualiter viuens fecit ſicut nos omnes plene cognouimus Ideo ſentenciā lata per illuſtriſ ſimū ſalomonem pro ipſo iheſu iuris ordine obſeruatō et ꝑ quā eidem adiudicatur mundi domi niū orbis terrarū et habitanciū in eis non video ꝙ de iure infrī gi poſſit licet tamen cum diſcre cione vniuſcuiuſqꝫ noſtrum ita et talit̓ poterit moderari ꝙ neu tra pars ſenciet magnum preiu §dicium. Vibus quidē ꝑ ieremia dcis aſſurgēs octauiaꝰ et ſuſpirans ait. Nunc indubi tanter credo ꝙ iheſus verus fili us dei ſit. Vtina eum cognouiſ ſem dū in humanis viuerem et eidem ſeruiuiſſem pocius ꝙ ydo lis mendacibꝫ quoniā cū natus fuit tempore imperij mei tanta pace mundus vniu̓ſus fuit illuſ tratus ꝙ me homines ꝓ d̓o vole bant adorare cogitantes ex mea eſſe virtute. ſed tamē me cogno ſcens hominē eſſe mortalē hoc non ꝑmiſi. Et quem ih̓m michi per ſybillam in circulis ſolaribꝫ oſtenſū tanꝙͣ magnū regem ad oraui tamen eū filiū dei eſſe nō credidi qd̓ me non valet penite re ſed in hoc pro bono pacis et concordie ego arbitror ꝙ mun dus diuidetur ꝑ medium ſiue ꝑ duas partes quarū vna ſit in ferni et alia criſti iheſu. et hoc dico ꝓpter dubiam ſentētiam a qua eſt appellatum.§ Cui octa uiano cum reuerentia reſpondēs iheremias dixit. Illuſtris imꝑa tor hoc cū reuerentia non eſſet honum arbitramentū ꝙ medie tas mundi ſaluetur et alia dāp netur qa forte erunt homines in illa mundi medietatē infer num contingente valde boni et forte adherere volentes magis fidei iheſu criſti ꝙ infernoi. Nō ne cōtra iuſticiam eſſet taliter illos dampnare. Vi iheremie ariſtotiles reſpondēs dixit. Satis Aphiloſophaui. omnium rerum celeſtium et terreſtrium querens rationem. Et que nūc video tūc ab oculis meis fuerūt penitus abſcondita ut ſtultus ī aniter locutus fui. ut cecus pal paui cuin finem meum ⁊ mee fe licitatis portum cognoſcere nō valuerim. de me eſt doſor in me ut parturientis. ad hoc non ad uerto quia michi gaudium non erat ꝙ ſocios mee infelicitatis haberem ſꝫ pocius triſticiam in poſitam dolore. Verum̄tamē mi chi hoc iuſtum videtur ut qui mala agunt mala ſuſtineant et ꝙ ōnes mali et peccatores ſint inferni boni vero et perfecti ho mines ſint criſti Vi reſpondens ieremias c ait. Salua reuerentia tanti magiſtri hoc non eſſct̄ bonum arbitrium quoniā pene contra naturā eſt ꝙ homo reperiatur ſine peccato ut xxxv diſtinctione§ nunc autem. Et eciam iura dicunt ꝙ ab adoleſcē tia viri procliuior eſt ad malū ſenſualitas hūana. ut viceſima queſtione tercia procliuius. et in prohemio clenientinarum. ita ꝙ quilibet homo īmo totus mundus eſſet inferni ſicut pri us erat. Iico yſaias aſſurgens ait Domini mei reuerendiſſi mi poſtqͣm deus memor fu it miſcd̓ie ſue miſit filium ſuū in terris ut ipſe filius et d̓s ho go fieret ex virgine naſciturꝰ. tit hominem ad eius formatum ſimilitudinem ex virgine terra et ex inobīa dapnatū ſua morte dictam inobedienciam deſtruēs per ſuam obedienciam redinie̓t Et licet ph̓ie et alie ſciēcie mū dane de tali incarnacione et na tiuitate videātur admirari cum fuerunt preter naturam et con tra humanū curſum tamē admi rari non deberent quia deus non eſſet omnipotēs ſi talia non fe ciſſet. Nonne ipſe formauit ho minem ſine muliere et viro ut adam et mulierem ſine muliere ut euam Ita congruū fuit ut ip ſe deus hominē formaret de mu liere ſine homine ſicut ipſe ih̓s eſt qui adam formatū ſine mu liere et homine et euam de hoīe ſine muliers nata dampnatos cum poſteris eorum ex peccato inobediencie ſuam obedienciam preſtando redimeret. Nūc vero cū venit plenitudo tꝑis ī quo de us filium ſuū miſit in terris na tum ex muliere ſine homīe. quē filiū ipſe deus ſuum heredem cō ſtituit et vniuerſoꝝ ꝑ quē fecit et ſecula Et licet per ſalomonē ſit pro ipſo iheſu cōtra infernū lata ſentencia tamē eam cum re uerencia ⁊ ſupportacione omniū veſtrū atqꝫ emendacione talit̓ duco limitandam. Pſe iheſus filius dei venit in mundum regnaturus ſu per omnes gentes ꝓtunc Idolis ſeruientes de quibus gē tibus ipſe replebit rumas ange lorū ſicut ſcriptum eſt. Iudica bit in nacionibus implebit rui nas. Ita ⁊ taliter ordinare intē do d̓ eius regimine ꝙͣ nulla fiat iniuria ſentencie et inter regnū dei patris et regnum criſti filij eius nulla ſit diſtinctio. Et pri mō videndū eſt de regno dei pa tris qui ſub pacto abrahe fuit locutus dicens Erit pactū meū in carne veſtra in fedus eternū Maſculꝰ cuius prepucij caro cir cūciſa non filerit. delebitur aīa illius de populo ſuo quia pactū meum irritū fecit. gen̄ xvij. In cuius circūciſionis pacto popu lum iſraheliticū acquiſiuit. Et cū dictus populus iſraheliticus teneretur captiuus iu egipto ſb̓ poteſtate pharaonis et liberatꝰ a tali ſeruitute anteꝙͣ aditꝫ ter tam repromiſſionis primo per mediū maris rubri tranſiens in quo labem egipciace ſeruitutis deponēs quaſi lauachrū ſump ſit. poſtmodū v̓o deūs populꝰ terrā ꝓmiſſionis intrans inter fectis xxxij regibus tā fortibꝫ viribus armoꝝ expulſiſqꝫ ydolis et eoꝝ cultura potētiſſime obti nuit. et in qua terra ꝓmiſſioīs ciuitate iheruſalem ibi poſita ip ſe deus regni ſui dominiū ⁊ tem plū per ſalomonē conſtrui fecit Tranſactis vero longis annis ab exitu iſrahel de egipto ita in gētibꝫ acqͥrendis ih̓s obſeruare debet quas gentes hereditae̓ de bet in aque baptiſmo de quo ha betur figura geneſis xxi in iſma hele filio abrahe qui fuit pater et prīcipium ipſarū genciū. et ſuſceptus et natus de agar an cilla vxorē abrahe. Cui iſmaheli ait deus. Genedicam te ⁊ auge bo te et multiplicabo te valde duodeci duces generabis. et ac creſcere te faciam in gentem ma gna ut gen̄ xvij. poſt cuiꝰ iſma helis ortū natus eſt yſaac̓ ex ſa ra ſterili et libera vxorē abrahe que libera vxor inuidens ancille vxori ⁊ eius filio ait ad abrahā Eijce ancillam et filiū eius. non enim heres erit filius ancille cū filio libere Abraham autē aſpere hoc cernēs in filio iſmahele tn̄ ad diuinam monitionē acqeuit voci libere ⁊ dimiſit vxorē ancil lā cū filio dans ei vtrem aque ⁊ panē de ſua hereditate tēporali Que ancilla cū abijſſet errabat in ſolitudine. Cunqꝫ conſumpta eſſet aqua de vtre ⁊ panis defe ciſſet abiecit puerum iſmahelē ſubtus vnam arborem que erat ibi et abijt ſeditqꝫ procul dicēs Non videbo puerum morientē et fleuit. Angelus autem domi ni vocauit agar ancillam d̓ celo dicens. Quid agis agar. Noli timere. Exaudiuit dominus vo cem pueri de loco in quo eſt. ſur ge et tolle puerum et tene ma num eius quia in gentem mag nam faciam eum. Et apertis o culis agar vidit puteum et ab ijt et īpleuit vtrem ſuū deditqꝫ puero bibere et ipſa bibit cum eo.§ Abraham figuratiue deus eſt qui habuit duas vxores ſpi rituales ſcilicet ſynagogam ſte rilem et eccleſiam ancillam ⁊ ꝓ lificatam que concepit ſpirituali ter ex ipſo deo et peperit ilma helem populum gencium Poſt hoc cōcepit ſynagoga eciam ex ipſo domino deo ſpiritualiter et peperit yſaac populum iſraheli ticum. Que ſynagoga cernens eccleſiam inuidens ſic ait deo. Eijce ancillam et filiū eius. De us vero aſpere hoc cernens in fi lio ſuo populo genciū tamen ac quieuit voci libere et dimiſit ec cleſiā ancillā cū iſmahele popu lo genciū īponens ei vtrē aque et panē de ſpūali hereditate d̓i. et que eccleſia ancilla cum abiſ ſet deficientibus pane et aqua ſpiritualitatis dei errauit in ſo litudine huius mundi. Ipſa v̓o eccleſia ancilla abiecit puerum iſmahelem populum gencium ſubtus arborem crucis que erat ibi et ipſa abijt ſeditqꝫ procul flens et ait. Non videbo puerū ſcilꝫ populū gencium morientē ſpiritualitate. Angelus vocauit dictam eccleſiam dicens Quid agis eccleſia. noli timere. exau diuit deus vocem populi genciū de loco crucis in quo eſt. ſurge et tolle puerū iſmahelem popu lum gencium ⁊ tene manū eius quia in gentē magnam ſpiritua lem faciam eum. Et eccleſia aꝑ tis ocul̓ vidit puteū aque bap tiſmalis et abijt ⁊ īpleuit vtrē aq̄ deditqꝫ filio ſuo populo gen cium bibere dictam aquam bap tiſmalē et liberauit eū a mortē e ternā et ſiti ſpirituali ī qua mo tiebatur. ⁊ ipſa eccleſia fuit cū ipſo populo gencium. Nunc ve ro reuertamur ad ꝓxime dicta et poſt habitam terram ꝓmiſſi onis ante templū conſtructum multas perſecuciones populus iſraheliticus a gentibus q̄ circa eum erant paſſus fuit ſicut pa tet in libro iudicum per totum et pͥmo et ſcd̓o regū per totum Poſt conſtructū vero templū dictum regnum dei paſſum fuit ſciſſuram magnā tocius populi iſrahelitici per malignū ierobo am ut tercio regū xij ⁊ xiij. Se cundo perſecucionem non tamē ad mortem per ſennacherib re gem aſſyriorū et egipti ut qͣrto regum xvij et xviij. Tercio tnͣſ migracionem ꝑ nabugodonoſor in babiloniā ſacerdotū et ꝓ ma iori ꝑte populi. deſtructis ierū ſalē ⁊ tēplo ꝑ lxx ānos ut iiij re gum vltimo. Quarto abhomīa cionem deſolacionis in dicto tē plo ⁊ ſanctoſanctoꝝ in abhomi nabile ydolum ꝑ antiochū regē egipti tēpore machabeorū. qui fecit iaſonem atipontificem tē pli contra oniā verum pontificē et tal̓ abhominacio durauit an nis decem cum dimidio donec ſurgeret iudas machabeus qui pro emendacione ſancti templi multa et grauia bella cum diuer ſis regibus cōmiſit atqꝫ eos de uicit ut pͥmo ⁊ ſcd̓o machabeoꝝ per totū. Quinto et vltimo to talem templi et ſacerdocij deſo lacionem cito pati debet et paci etur per regnum romanoꝝ. et durabit per ſpacium annorum triū cū dimidio. danielis x. cir ca finem. Et in hijs ſciſſuris ſa than ſemper fuit operatus. Ita ad lrām dicta ſentencia arbitre tur videlꝫ ꝙ remanente mundi dominio ipſi ih̓u ipſe in ſuo reg no tot et tales et ſimiles ꝑſecu tiones ſciſſuras et tribulatioēs patiet̉ et non poterit ſuꝑ hoc dedignari ipſe ih̓c cū ipſe nō ſit maior patre ſuo īmo in humani tate minor licet in ſpiritū equal̓ ſit ſibi nec ipſe vellet inter ſe et ſuum patrem inequalitatē pati īmo totalē equalitatem. It ieremias ꝓph̓a Suꝑ ſenes intellexi o yſaia. ſꝫ ut ſcriptura ſcripture concordet ego lego et legi in da niele conſocio noſtro c̓ ſeptimo ꝙ poſt quatuor regna terre ſeu terrena que figurantur per qua tuor beſtias et que ſingillatī mo narchia tocius orbis tenere de bent. Poſt hec debet inſurgere quintū r̄gnum celeſte filij homi nis ſub quo ſancti et vncti ſac̓ dotes a quarto regno quod figū ratur per beſtiam terribilem et alijs tribus beſtijs fortiorem de bent ſuſtinere decem perſecutio nes ⁊ aliam vndecimam alijs de cem perſecutioībus grauiorem a quodam rege ſancto dicti qr ti regni ſed apoſtatante a ſanc titate. et hoc propter illa decē cornuā beſtie et aliud cornu or tum habens oculos ⁊ os loquēs ingentia quaſi illud cornu ſcire debeat et videre et loqui fidem de regno ſanctorū ſeu filij homi nis a qua apoſtatabit. et poſt decem ꝑſecutiones predictas fili us hominis recepta corona poſ fidebit regnum ſanctorum dcō quarto regno annichilato ī quo conſtrui faciet dictus filiꝰ homi nis templū ſui regni. et ait ip ſe daniel. Et vidi quia interfec ta eſſet beſtia et ꝑiſſet corpus e ius et traditum eſſet igni ad cō burend̓ aliarū qͦꝫ beſtiaꝝ ablata eſſet ptās licet conſtitutā eſſet ad tēpus ⁊ tēpora et dimidiū tē pus aſpiciebā ego ī viſione noc tis ⁊ ecce cū nubibꝫ celi quaſi fi lius hominis veniebat et uſqꝫ ad antiquū dierū ꝑuenit et in conſpectu eius obtulerūt eū et dedit illi poteſtatē et honorem ⁊ regnum ⁊ omnes populi tribꝫ et lingue ſeruient ei. Ptās eiꝰ ptas et̓na q̄ non auferet̉ ⁊ regn̄ eius qd̓ non corrūpetur. Ille an tiquus dieꝝ d̓s ē qui regnauit ī iudeis ꝑcircūciſionē non tn̄ ſine filio ⁊ ſpū ſcō. iſte filius homīs in ſpū eſt filius dei in carne ta men filius hoīs eſt qui regnatu rus eſt in gentes ꝑ baptiſmum eciā cū prē ⁊ ſpū ſcō. et nunc mi chi videtur ꝙ iā tria regna pre terierūt videlꝫ p̓mū nabugodon babilonis ſcd̓m ciri regis ꝑſarū et medorum. et tercium alexan dri regis grecorum. Et nunc ſu mus in quarto regno romanoꝝ aan pgpii i tomanoꝝ pexcuta debet a quinto regno ſanctorū et udigi in fauillam eſtiuā aree que rapta ē a vēto ut ipſe daiel ait ca. ij. circa finem. In diebꝰ autē regnoꝝ illoꝝ ſuſcitabit deꝰ celi regnum qd̓ ineternum non diſſipabitur. et regnū eius po pulo alteri non tradetur. cōmi nuet et conſumet vniuerſa reg na hec et ipſū ſtabit in eternū Hec ꝓbantur per illam ſtatuā quam ī ſompnis vidit nabugo donoſor cuius caput aureū erat pectus autē et brachia de argē to venter et femoralia ex ere. ti bie autem ferree pedum autem quēdā pars erat ferrea quedā fictilis. et vidit ipſe nabugodo noſor lapidem abſciſum de mon te ſine manibus ⁊ percuſſit ſta tuam in pedibus eius ferreis ⁊ fictilibus et cōmiuit eos. et cō trita ſūt pariter ferrū teſtā es argentū et aurū. quoꝝ expoſici onem videas daniel̓. ij. ca. Sꝫ iſte lapis abſciſus de monte ſi ne manibus quid dicendum eſt niſi ꝙ eſt filius hominis abciſꝰ de patre ſine manibus vel de īa cob ſine virili ſemine qui regna ce debet in vniuerſo. quatuor re gnis predictis ānichilatis. Tem ait ieremias Niſi vnū fiat non poterit eſſe bona eqͣ litas inter patrem et filiū vi delicet ꝙ ſcripture et dicta pro phetarū completa in regno dei patris eciā in regno filij eius de beant compleri. et non eſt curā dum de varijs locoꝝ et terrarū nominibꝫ neqꝫ ſcripturaꝝ. quia cum tranſlatum fuerit vel ſacer docium regni dei ad regnū filij. eciam locoꝝ nomina ac terrarū tranſferentur in eos ut ieruſalē intelligendum eſt de illa iherū ſalem vbi edificabit̉ altare vel templū regni filij. egiptus erit regnū ꝓpe iheruſalem regnum criſti conſtitutū. babilon caldeo rū erit illa ciuitas ſeu regnum vbi fiet tranſmigracio regni cri ſti et eiꝰ ſacerdocij ⁊ ſic de alijs Vnde venio ad concluſionem. A it iheremias ꝙ iheſus ſit dn̄s mundi orbis terrarū et habitan cium ī eis. Et ne miretur aliqͥs ſi ipſe iheſus percuſſit infernū cum pͥmogenitis eius quia hoc neceſſariū ⁊ de iure fuit ut ipſe animas populi ſui a ſeruitute ī fernali liberaret. qd̓ on̄dit̉ in fi gura exodi xij. vbi d̓s pater pre cepit populo ſuo in terra egipti captiuo ut menſe marcij recipe ret agnū maſculū ſine macula per familias. ipſūqꝫ immolari ac eciā de eius ſanguine in ſuꝑ liminaribus domorū poni prece pit. et ait ipſe deus. et tranſibo nocte per terram egipti ꝑcuciā omē pͥmogenitū in terra egipti et in cūctis dijs eius faciā iudi cia. ego dn̄s. et eſt ſanguīs vob̓ in ſignū in edibꝫ ī quibꝫ eritis. et videbo ſanguinē et ꝑtranſibo vos nec erit in vob̓ plaga. Sic ipſe deus volens liberare ſpūales animas populi ſui d̓ ſeruitute ⁊ captiuitate īfernali precepit po pulo eius menſe marcij die azi moꝝ filiū ſuū agnū ſine macula immolari ꝑ familias et de eius ſanguine ſuꝑ populo eius poni cū ipſi dixerūt. ſanguīs eius ſu ꝑ nos et ſuꝑ filios noſtros. Et ait ipſe d̓s. ꝑtranſibo nocte hac ꝑ infernū. ꝑcutiam omne caput de domo impij et de cūctis dijs e gipti ideſt inferni faciā iudicia ego dn̄s. Erit autem ſanguis fi lij mei agni ſine macula anima bus captiuis in īferno in ſignū et videbo ſanguinē et ꝑtranſibo eas. nec erit in eis vltra plaga diſperdēs cū ꝑcuſſero infernū In quo adimplet̉ illud zacharie xi. Tu quoqꝫ in ſanguine teſta menti tui emiſiſti vinctos tuos de lacū ubi non erat aqua T licet ipſe ihūs ſit do minus orb̓ terrarū et ha bitāciū in eis vigore pri me et ſcd̓e ſentētie tamē non re pente capedebet predictorū poſ ſeſſionē ſed cū moderamine pre habito pͥmo et principaliter ꝙ pacto baptiſmi gētibꝫ ꝓmiſſo ſicut d̓s ꝓmiſit pactū circūciſio nis iſrahelitis tantā gentē debe at ſibi acqͥrere ipſe in ipſo bap tiſmo quātos iudeos acquiſiuit d̓s pr̄ ꝑ circūciſionē et nō ultra tēporale loquendo cū ſpūalit̓ cē tuplū accipiet ſicut dicit ſcrip turā. Oēs gn̄s quaſcūqꝫ feciſti veniēt et adorabunt corā te dn̄e. qm̄ ſcriptū eſt deūt̓ xxxij. qn̄ di uidebat altiſſimus gētes qn̄ ſe ꝑabat filios adā ꝯſtituit termi nos pplōꝝ iuxͣ numeꝝ filioꝝ iſra hel. pars at dn̄i pplūs eius. Se cūdo ipſe ih̓c ita aſſeqͥ debet poſ ſeſſionē executiuā terre ſue pro miſſiōīs. ſicut d̓s pr̄ aſſecutus fuit t̓rā ſue ꝓmiſſioīs fortibꝫ vi ribꝫ in qͣ erat maxīa cultura ydo. loꝝ. ſic ipſe ih̓c aſſequi debꝫ poſ ſeſſionē t̓re genciū ſibi ꝓmiſſe ubi ē potiſſima cultura demoīo rū. Sꝫ de hoc miror oyſaia cū ih̓c nō habeat hoīes in nu̓o qnͥ gentarū ꝑſonaꝝ quō viribꝫ pote rit obtinere forte regnū rōnoꝝ. libi caput eſt culture demonioꝝ. Ait yſaias. Numquid legiſti ꝙ vnus perſequbatur mille ⁊ duo fugabant decem millia. Inten das q̄ſo te ad concordiam ſcrip turarū quoniam d̓ hoc erit cogi tatio ipſius iheſu qualiter ſit di inicaturus contra ipſa demonia pro ipſis gentibꝫ acquirendis. Nōne ſupadixiſti ꝙ xi ꝑſecuci ones debet pati regnum iheſu a regno romanoꝝ anteꝙͣ dictꝰ iheſus dictum regnū romanorū et gencium pacifice debeat obti nere ⁊ tranquille poſſidere Ideo placet ſecundū ſcripturas caſſa re ſentenciam. It iheremias Semper loquor ſub correctione. Sicut enī regnū dei pa tris āte conſtructū templū mul tas videlicet vndecī perſecucio nes paſſum fuit a gentibus cir cumquaqꝫ eum vallantibꝫ ſicut patet in libro iudicum per totū et p̓mo et ſcd̓o regum per totū. ita regnum criſti perſecuciones vndecim pacietur anteꝙͣ in dic to regno iheſutemplū conſtrua tur. Quibus cōpletis tēplum e dificabitur in dicto regno qͣrto obtinendo per ih̓m. Quo tēplo edificato ſicut tēplum dei pacie batur ſciſſuram tocius populi iſ tahelitici per iniquum ⁊ ſubuer tentem populum ieroboam. ſic tēplum criſti ſciſſuram tociꝰ po puli genciū pacietur per hereſi archā iniquiſſimum machomē tum qui gencium duabus parti bus in vera fide iheſu remanēti bus earundē gencium decē par tes a vera fide iheſu ſegregando ſubuertet. Et ſicut ſciſſura iero dam durauit in regno dei quo uſqꝫ tranſmigracio et abhomīa cio fuerant complete ſic macho meti perfidia durabit quouſqꝫ tranſmigracio et abhomīacio cō pleantur in regno iheſu. et ſic in regno iheſu populus iſraheli ticus regni di erit populus ſar racenus regni criſti et populus iudaicus erit populus latinorū Poſt ortam vero hereſiarcham ſciſſuram iam dicta per tēpora longa facta fuit in regno dei pa tris ꝑſecucio magna per regem aſſyriorū et egipti licet nō ad mortē ſic erit in regno iheſu per lecūcio magna per regem teuto nicorū et ſicilie et non erit ad mortem. quoniā habito reſpcū ad iheruſalē regni ih̓u egiptus eſt regnū ſicilie et aſſyriū ē re gnū alamanie quod magnam ꝑſecucionem dabit in regno ihe ſu. Poſt hanc vero ꝑſecucionē per tēpora longa fuit tranſmi gracio regni dei patris et ſacer docij in babiloniam per lxx an nos deſtructis iheruſalē et tem plo per nabugodonoſor regem caldeorū. ita regnum iheſu paci etur tranſimigracionē per ānos lxx in noua babilonia per regē caldeorum. deſtructis iheruſalē lateranenſe et tēplo. Et ſicut tranſmigracio regni dei in babi loniam vidit ſimulachra aurea et argentea et ornamenta eorū ſic tranſmnigratio regni iheſu in dicta ſcd̓a babilonia ſimulacra aurea et argētea videbit et hec ſimulachra fient ei in ſuꝑbiā ſe culorū ut ego iereias predixi populo d̓i tranſmigrato in hijs verbis. Vidēte ne obliuiſcamini legē dn̄ī et precepta eius et nō exerretis mentibꝫ vidētes ſimū lachra aureā et argētea ⁊cͣ. Rex caldeorū in regno ih̓u habito re ſpectū ad babiloniā eſt rex fran coꝝ. Qua captiuitate ꝯpleta in regno dei prīs moleuit abhoīa cio in deſolationē poſita in tem plo dei et ſcā ſcōꝝ ꝑ antiochum regē egipti. et ꝑ quam maxima ꝑſecutio cleri et populi fuit fcā ꝓpter quā multi receſſerūt a le ge ſancta et aliqui ſpontanei. necnō antedcūs antiochus ꝯſti tuit iaſonē antipōtificem ꝯtra o nyā verū tēpli pontificē cuius ꝑ ſecutio et abhoīatio durauerūt ꝑ tres ānos cum dimidio. cōtra quē dictis ānis ꝯpletis inſurre xit machabeus qui ꝓ emendati orie ſanctoꝝ coinquinatoꝝ preſti to de celo auxilio obtinuit viri hꝫ armoꝝ dictū antiochū ⁊ eiꝰ exercitū ut i machabeoꝝ iijc Et ſequenti qn̓to āno obtinuit viꝝ regalē principem liſyam cum ex ercitū infinito ut ī machab̓ iij ⁊ iiij. Sexto vero āno obtinuit̉ ti motheū emuloſqꝫ iudeos qui in circuitu iude erant ut i mach̓ vi Septimo anno obtinuit antio chū filiū antiochi et liſiam cum graui exercitu pugnatorū. pͥmo machab̓ vi. Octauo anno intra uit alchimus antipōtifex ciuita tē iheruſalē in deceptione ſacer dotū et populi qui iuſiurandum fregit. et ſanguinē ſacerdotū ſi cut aquā effudit. cuius exercitū ac nicanorē prīcipem exercitus demetrij qui in regno antiochi ſucceſſit obtinuit iudas i mach̓ vij. Anno vero nono venit bachi des cū exercitu copioſo miſſus a dicto demetrio et iheruſalē in trauit in auxiliū alchimi ātipō tificis qui obtinuit iudam ma chabeum et eius exercitū. Quo obtēto dictus alchimus fecit ta tam tribulacionem in populo iſ rahelitico qualis non fuit ex ea die qua viſus eſt ꝓpheta in ihe ruſalem et fames facta eſt mag na valde. Anno vero decimo ſe dens predictus alchimus ī tem plo dei precepit ſanctaſanctorū deſtrui ac eciam omnia opera ꝓ phetarum ſed cepit et non per fecit. Sed eotēpore percuſſus eſt alchimus atipontifex neqͥſ ſimus et peſſimus et impedita ſunt omnia opera eius ⁊ conclu ſum eſt os eius ambicioſiſſimū et vltra loqui non potuit et in tormentis magnis mortuus eſt Gachides v̓o cernens mortē al chimi retro reu̓ſus eſt ad ſuū re gē ⁊ quieuit tēplū dei duobꝫ an nis poſt quos idē bachides ad ſuggeſtionem emuloꝝ tēpli ite rū reuerſus eſt cōtra tēplum cū exercitu ſuo et contra ionathā. quem bachidē dictus ionathas in pace obtinuit et datis dexte ris pacis perpetue a iuda receſ ſit. Et tunc ionathas qui iude ſucceſſit cepit iudicare populū et exterminare ip̄ios de iſrahel et ceſſauit gladius ab iheruſa lem ut pͥmo machabeorū tercio ſꝫ tamen perfecta pax non fuit dicto templo et machabeis a ſu pra ꝓximo anno vſqꝫ ad ānos xl. Quibꝫ finitis ablatum fuit lugū genciū ab iſrahel et cepit populus ſcribere in tabulis et geſtis publicis et anno pͥmo ſb̓ ſimone ſūmo ſacerdote magno. ut pͥmo machabeorū xiiij. qͥ geſ ta ꝑ vos ī biblia meliꝰ videatis Ic in regno criſti iheſu completa tranſmigracio. ne antedicta erit abho minacio ī deſolacionem et pone tur in tēplo iheſu ꝑ regē egipti In qua abhominacione magna perſecucio fiet cleri et populi ſcī ꝓpter quam multi recedent a le ge ſcā ac ec ſpontanei. necnon dictus rex egipti conſtituet ati criſtum pro pontifice templi cō tra criſti vicariū pontificē verū Cuius perſecucio ⁊ abhomīacio durabit per tres annos cū dimī dio. contra quē regem egipti in ſurget alius machabeus qui in zelo fidei et ꝓ emendacione ſcō rū coinquinatoꝝ obtinebit dic tum regem egipti armorū viri bus et alios qmplures q̄ ſingu lis annis contra eum inſurgēt. et ita in gwverris et tribulaciōi bus obſeruabitur ī dicto regno iheſu ſicut in predicto regno d̓i obſeruatū fuit. et ꝓut narratū ē rex egipti habito reſpectu ad iheruſalem erit rex ficilie Qua abhominacione completa ꝑ tem pora longa regnum dei paciet̉ ſinalem deſolacionem cleri ⁊ ſa cerdocij et deficient hoſtia et ſa crificium de eius regno per reg num romanorum qd̓ eſt aquilo nis habito reſpectu ad alia tria regna. Sic fiet in regno criſti qd̓ tranſactis longis temporibꝫ ſimiliter finalem deſolacionem cleri et populi pacietur. et defi ciēt hoſtia ⁊ ſacrificiū de regno criſti ſicut de regno dei. Sacri ficium veſpertinum defecit per titū ⁊ veſpaſianum ita de regno criſti deficiet per gog ⁊ magos ut infra dicam. Tlicet aliqui ut ait ie remias poſſent admira ri quare regnum d̓i fuit ꝑſecutū et ſciſſum ab extraneis regibꝫ et regnū filij a ꝓprijs fili is et fidelibus regni ipſius ih̓n Reſpondebit̉ et ſuadebit̉ ꝙ nō eſt mirand̓ quia hoc ſacra ſcrip tura ꝓmittit. qd̓ probo ſic. Reg niū dei quod exercuit in iudeos ꝑ circūciſionē equiꝑatur regno ſaul qui fuit terribilis et ſemꝑ ꝑſecutus ab extra neis. ut pͥmo regū ꝑ totum. regnū iheſu qd̓ ex ercet ꝑ baptiſmū in gentes eq parat regno dauid mitiſſimi et manſuētiſſimi qui a filijs ſuis ꝑ ſecutus fuit quīqꝫ ſeptē habuit vxores ex quarū vnā adultera genuit filiū qui thronum ſuum vel ſedem ſuam regere meruit. et ab alijs filijs ſuis quos habu it ex alijs vxoribꝫ nōnullas reg ni ſui ſciſſuras et ꝑſecutioēs ſuſ tinuit in quibꝫ fuit multum mā ſuetus ⁊ miſcd̓iam preſtitit om nibꝫ īimicis ſuis. Et qͥ dd̓ ſcd̓m ſpm̄ ⁊ carne filius fuit ſaulis. ſe cundū ſpiritū quia aīa ionathe filij ſaulis cōglutīata eſt anime dauid ⁊ dilexit eū ionathas ut aīam ſuā. ſcd̓m carnēqͥa filiā ſa ul habuit vxorē cū quā factus ē vna caro. ut ī regū xviij. Itē ſa ul vocauit dauid filium ſuum di cens. Numquid vox tua eſt hec fili mi dauid ut pͥmo regū xxvi nexno ipſe dauid vocauit prem ſuum ipſum ſaulem ut primo re gum viceſimo. Non extendam manum meam in domino meo. quia criſtus domini eſt quin po cius pater mi. Sic ipſe iheſus criſtus habebit ſeptem eccleſias in ſponſas eius ex quarum vna adultera ſpiritualiter commiſcē do procreabit filium ſuum vide licet populum gentilē qui thro num eius vel ſedem ſuam mere bitur regere et ab alijs filijs ſpi ritualibꝫ ipſius iheſu ſuſceptis ſeu genitis ex alijs eccleſijs ſpō ſis eiuſdē ſupradictas ſciſſuras et ꝑſecutiones ipſe iheſus in re gno ſuo patietur. quod eciam a lia ſcriptura ſic dicit. Apprehen dent ſeptem mulieres virum v num in die illa. Item ipſe ihūs vocauit deum patrem ſuum ⁊ pa ter vocauit eum filium ſicut da uid et ſaul fecerunt Si ipſe da uid miſericordiā preſtitit atqꝫ manſuetudinem in eum peccan tibus. ipſe iheſus ſimiliter oſtē det ut pſalmo cij. Non in per petuū iraſcetur d̓s neqꝫ īeternū cōminabitur. Non ſcd̓m pecca ta eorū faciet ſeruis ſuis neqꝫ ſe cund̓ iniqͥtatē eoꝝ retribuet eis qm̄ ſcd̓m altitudinē celi a terra corroborauit mīaꝫ ſuā ſuꝑ time tes ſe. qnͣtū diſtat ortus ab occi dēte longe faciet ab eis īiqͥtātes eoꝝ. quō miſeretur pater filiorū ita miſerebit̉ dn̄s timentibꝫ ſe quoniā ipſe cognoſcꝫ figmentū noſtrū per ſuam humanitatem et ipſe recordabitur qͥa puluis ſit homo ſicut fenum dies eius et ſicut flos agri. Item ſicut da uid fuit filius ſaulis ſcd̓m ſpiri tum et carnem ita criſtꝰ ih̓s fili us eſt dei ſecundū ſpiritū et car nem. ſecundum ſpiritū quia aīa de filij dei ſecundum carnc con glutinata eſt anime ih̓u. et eū dilexit adam ſicut animā ſua quia eidem iheſu dedit tunicam carnis ſue ſicut ionathas dedit tunicam ſuam dauid ſecundum carnem quia ex virgine d̓i filia ſuſceptus cōpulatus et natus ē It yſaias iheremie. qͣm̄ dulciā faucibꝫ meis elo quia tua. ſuper mel ori meo. Sed dic̄ michi o ieremia quanto tēpore durabit regnum iheſu. Ait ieremias. Tanto tē pore durabit regnum iheſu qn̄ to durauit regnum dei. Cui ait yſaias. Noſcis ꝙ durante ih̓u regno venturus eſt eciā ſpiritus ſanctus quē mittet pr̄ in noīe filij ſui iheſu eciā regnaturus ſu per vniuerſam terram cum prē et filio in tāta benignitate ⁊ im ſericordia ꝙ omēs infideles ad ſanctum baptiſma et fidem filij aggregabit ⁊ tūc fiet vnū cuile et vnus paſtor. Ideo maius tē pus reperio quo ipſe filius reg naturus eſt qͣm pater regnaue rit ut danielis viij. ibi et dixit vnus ſanctus alteri neſcio cui loquenti Vſquēquo viſio erit iu ge ſacrificium et peccatū deſola cionis que facta eſt et ſanctua riū et fortitudo et conculcabit̉. Et dixit ei Vſqꝫ ad veſperam ⁊ mane. dies duo milia cc c. et mundabitur ſanctuarium. Hic mane recipitur ꝓ principio criſ tianitatis quod eſt tranſlacio ſacerdocij a iudeis in gentes uſ qꝫ ad veſperam que eſt finis reg ni criſti et ſacerdocij. dies duo milia cccideſt anni duomilia c cc. quia dies ꝓ anno accipitur ut ſupradictū eſt. Hoc vult di cere ꝙ āno M ccc computando ab āno tranſlati ſacerdocij qd̓ fuit quando ceſſauit ſacrificiū veſpertinum in templo dei. for titudo ſanctuarij conculcabitur. quod erit in annis criſri ꝯputa do a natītate dn̄i Mccclxxiiij. quoniam per annos lxxiiij pre ceſſit natiuitas criſti deſolacio nem templi dei factam ꝑ roma nos. Et ſubſecutis poſtmodum alijs mille annis conculcabitur ſanctuarium et illud milleſimū erit totū regnum ſpiritus ſancti ī quo vel infra qd̓ omnes infide les tam iud̓i ꝙͣ alie barbare na ciones recipiēt ſacrū baptiſma et ad fidem filij cōuertentur ac eciā tocius ſancte trinitatis. § Quod regnū ſpiritus ſancti e quiꝑatur regno ſalomonis filij dauid ſeu ꝓcedentis ex ſaule ⁊ dauid ſicut ipſe ſpiritus ſanctꝰ ꝓcedit ex patre et filio. Et qui ſalomon in pͥncipio regni ſui tu lit ſententiā inter duas meretri ces d̓ vnico filio viuo. qd̓ eſt in figura ꝙ ſpiritus ſanctus in pn̓ cipio ſui regimīs ferre debet ſen tēciā inter duas meretrices viꝫ ſynagogā iudeoꝝ ⁊ eccleſiā gen ciū de xpō vnico d̓i filio viuo. et ſnīaliter expoliabit ſynagogā que eū oppreſſit et reſtituet eū eccleſie cū oī iure quo eū de ma nu ſynagoge ſentēcialiter libera uit et tūc ſynagoga vltra nō nō minabit̉ qm̄ ipſius filij iudei vi gore dicte ſentēcie ea derelinqn̄t ⁊ eccleſie genciū adherebūt. et hanc ſentēciā ferre debꝫ ac eciā exequi ſpiritus ſcūs ꝑ vnū qui ſit ſimilis ſalomoni videꝫ ꝙ ſit rex iheruſalē et vocet̉ pacificus ſicut ipſe ſalomo fuit. Et ipſe naſcet̉ in domo michaelis et e ius vice fungetur. et princeps magnus erit ut danielis xij c N tempore illo conſurget michael princeps magnꝰ qui ſtat pro filijs populi tui et veniet tēpus quale non fu it ab eo tempore ex quo gentes eſſe ceperunt in terra. Item ꝙ ſynagoga ⁊ eccleſia vocent̉ me retrices ꝓbatur ezechielis xxiij et yſaie xxiij. Item cum ipſe ſpi ritus ſcūs aduenerit eius offici um ſit hoc ꝙ omnes gentes ſeu reſiduum gentiū et iudeorum q̄ non poterunt conuerti ad fidem iheſu ꝑ apoſtolos ſeu alios pre dicatores iheſu relicta omni per fidia et remoto corde lapideo de carne ipſorum ad fidem et reg num ipſius iheſu debeat aggre gare. ⁊ tunc aſpicient in eū quē confixerunt ſicut ſalomon fecit in ſolio dauid tēpore ſui regimi nis cum ꝓpter ſue affluentiam ſapiencie regina ſaba incircum ciſa a finibus terre venit ad ſoli um dauid ut ſapiētiam ſalomo nis in eo ſedentis audire poſſet Et omnes reges terre ⁊ tota ter ra deſiderabat eius vultum ſere num videre ac eciam ꝓpter eius multitudinem pacis argentum ut lapides reputabatur ut ſecun do paralipomenō nono capitulo Et qui ſalomon ſedens in dicto ſolio dauid ſic ait Nunc autem requiem dedit michi dominꝰ de us per circuitū et non eſt ſathā neqꝫ occurſus malus Sed tam̄ ꝓpe finem vite ſue luxurioſe vi uens cū mulieribꝫ alienigenis. a deo apoſtatauit ydola adoran do ut iij regum vndecimo Itē et dicto regno ſpūs ſcī adueniente porta domus dei atrij interioris que reſpicit ad orientem et que clauſa fuit ſex diebus in quibꝫ opus fit die ſeptimo videlꝫ die ſabbati aperietur ⁊ non claude turuſqꝫ ad veſperam ⁊ adorabit populus terre ad oſtium porte illius in ſabbatis ut ezechielis xxxvi. Iſta porta eſt illa quam vidit ezechiel in domo domini clauſam per quam ſolus deus ī grediebatur et egrediebatur. ut ezechielis xliiij Nunc v̓o in ſabbato aperietur. et populus terre adorabit ad oſtium porte hoc ſignificas ꝙ per aperturā domus domini ideſt eccleſie cri ſti creſcet itantū ſpiritalitas ꝙ omnis caro ſaluabitur. Et qͥd ſignificent illi ſex dies ⁊ ſabba tū videndum eſt. Sex illi dies ſunt illi dies in quibꝫ deus ꝑfe cit omne opus mundi et in die ſabbati quieuit. et ſex illi dies ſignificant ſex milia ānoꝝ ⁊ ſab batum vltimū milleſimum. qͣſi velit ꝙ ſeptem milibus annoꝝ mundus erit duraturus. et in iſ to ſabbato ideſt vltimo milleſi mo iſta porta aperiet̉. et ſicut in ſabbato deus quieuit ſic in iſ to vltimo milleſimo quaſi mun do vniuerſo dabit quietē et pa cem et de ſua ſanctitate infiin det in omnes gentes ita ut om nes qui ſcripti ſunt in libro ſuo ſalui fient. et hec porta nō calu detur uſqꝫ ad veſperam ideſt uſ qꝫ ad finem mundi. quia ſicut veſper eſt vltima pars diei. ſic iſte veſper eſt vltimā pars toci us mundi ſeu temporis ſepedēī cum quelibet dies habet tres ꝑ tes videlicet mane veſperum et meridiem ſic tempus ſepedictū habet. Et ſepedicta hominū ſal uacio fiet per baptiſmū. qd̓ ꝓ batur hic̄. quia homo peccando fedauit paradiſū a quō eiectꝰ ē ⁊ ipſe paradiſus hominem feda tum extra ſe eiectū aſpergendo miundabit per fluuium eiꝰ. qui diuiſus in quatuor partes irri gat terram vniuerſam Et licet nūc eufrates irriget criſtianos per baptiſmum tamē in regno ſpiritus ſancti ſcilꝫ phiſon gyō et tigris omnes alias gentes barbaras ſimiliter ī baptiſmo irrigabunt ut geneſis ſcd̓o. Tcū opera trinitatis ī ſeꝑabilia ſint ab extra. ut de conſedi iij c in fi. xxviij q. i. ſicut enī. de conſe di q̄nta. ſaluator. quia pater non regnauit ſine filio et ſpiritu ſcō nec filiꝰ ſine patre et ſpiritu ſcō nec ſpiritus ſanctus ſine patre et filio tamen officia regiminū ſunt diſtincta ut in euangelio. Pater meus uſqꝫ modo operat̉ et ego opetor ut iohānis ſexto Itē non poteſt filius facere a ſe quicꝙͣ niſi qd̓ viderit patrē faci entē. quecūqꝫ enī ille facit hec ⁊ filiꝰ ſimiliter faciet. Pater enī diligit filiū et ōnia demonſtrat ei que ipſe facit et maiora hijs demonſtrabit opera ut iohānis vi. Sicut enī pater habet vitā in ſemetipſo ſic dedit et filio ha bere vitā in ſemetipſo. ⁊ poteſta tō dedit ei iudiciū facere qͥa filiꝰ hominis eſt. Itē cū venerit ſpūs ſanctus quē mittet pater in no mine meo ille vos docebit omīa ut iohānis xiiij. Si autē nō ab iero ꝑaclitus non veniet. ſed cū venerit ille arguet mundum de peccato de iuſticia et de iudicio et pͥs c iij. Emitte ſpiritū tuū ⁊ creabūtur ⁊ renouabis faciē ter re. Et ita ꝑ omnia erit in regno ſpūs ſancti videlꝫ ꝙ omnes gen tes infideles ad fidē filij debent cōuerti ut pͥs xxi. Reminiſcent̉ et ꝯuertent̉ ad dn̄m om̄s fines terre. et adorabūt in ꝯſpectu eiꝰ omnes familie genciū qm̄ domi ni eſt regnū et ipſe dn̄abit̉ gen ciū. Quia ſicut om̄s reges terre et omīs gentes infideles deder̄t munera auri et argenti dicto ſa lomoni et omnis terra infidelis deſiderabat eius vultū videre. et ſolio dauid mediante ſalomoīs ſapientia obedierūt. ita virtute ſapīe ⁊ clemētie ſancti ſpiritus om̄s gentes infideles ſoli eccle ſie criſti obedient ⁊ criſtū domi uū patrē ⁊ filium ⁊ ſpiritū ſanc tū adorabunt ut pͥs lxi. et adora bunt eū omnes reges terre. om nes gentes ſeruient ei. et p̓s q lxvi Regnū tuū domine regnum omnium ſeculorum ⁊ dominatio tua in omī generatione et gene ratione. et iohelis ij. Effundam ſpiritū meum ſuꝑ omnem carnē et ꝓphetabunt filij veſtri et filie veſtre Et licet ſecundū aliquos hoc fuerit adimpletū in aduen tu ſancti ſpiritus in aplōs quibꝫ non contradico. tamē dici poteſt teſtimonio iohelis ꝙ ſuꝑ omnē carnem effundi debet qm̄ ſimili ter dici poſſet de ſpū moyſi. de quo d̓s reſpiciens ⁊ ſuꝑ lxxͣ ſemi ores populi dedit eund̓. qui pro phetauerūt nec vltra loq̄ ceſſa uerūt ut nunieri xi. et de ſpū ꝓ phetaꝝ int̓ qͦs affuit ⁊ ſaulut ī regū x. et qͥa ſuꝑͣ effuſiones ſpū ales fierūt qͥa non ſuꝑ omnem carnē. ſꝫ cū fiet ſuꝑ omnē carnē facies terre renouabitur. orbis terrarū replebit̉ ſapīa ⁊ iudeoꝝ corda lapidea in carnea conuer tentur et filij ⁊ filie ꝓphetabūt. Item terra vniuerſa ad labium vnum reuertetur iam confuſum in eodem ſpiritū in cōſpiracione contra deum in turri babel fabri canda de qͣ nēroth pͥnceps fuit quod quidē labiū quo terra vni uerſa loquebatur remanſit he breum a quo ꝓceſſerūt hebrei. qui ſecundum aliquas hiſtorias in tali conſpiracione non affuit et in quo labio locutus fuit ab raham et omnes deſcendentes ex eo ⁊ in eo loquebant̉ apoſto li ſpiritū ſancto repleti. Omnes alij confuſi labijs eos audiebāt tanꝙͣ loquētes ſuis linguis. qd̓ cedit in figura. cū generalit̓ dic tus ſpiritus ſanctus effundetur terra ad vnum labiū reuertetur ad dominū iheſum dei filiū cre dendum confitendum ⁊ predica dum. ut ſophonie tercio Expec ta me nn die reſurrectionis mee quia iudiciū meum eſt ut cōgre gem gentes et colligam regna et tūc reddam populis labium electū ut inuocent omnes in nō mine doniim. Tem ad corroboracionem ſupradictorū regnoꝝ vide licet patris et filij et ſpiri tus ſancti aliā induco diſtinc tionem Et pͥmo regnum dei pa tris diſtinguit̉ in abraham qui habuit ſaram vxorem liberam et agar egipciā eius acillam quā ſara dedit viro ſuo abrahe eciā in vxorem. ad quam ancillā vx orem ingreſſus ē abraham et ex eo ipſa agar ancilla concepit in vtero et peperit filium iſmahel nomine. cui dixit dominus. Ex audiui te iſmahel et benedicam tibi. duodecim duces generabis et faciam te creſcere in gentem magnam. Poſt hec ſara libera vxor ſterilis concepit ex ipſo a braham et peperit filium yſaac et cum illo deus ſtatuit pactum ſuum. Quo nato ait ſara ad ab raham Eice ancillam et filiū eiꝰ non enim heres erit filius ancil le cum filio libere. Quā exaudi ens abraham dimiſit agar an cillam cum filio iſmahele dans eidem de ſua hereditate panem et vtrē aque. que agar deficien tibꝫ pane et aquā tēporalitatis abrahe errauit in ſolitudine. ut geneſis xvi. xvij. et xxi. Poſt hoc abrahā ad dei preceptū im molauit filiū ſuum yſaacͣ ex libe ra vxorē ſuſceptum ꝓpter culus obedienciam d̓s ſibi iurauit ml̓ tiplicare ſemē eius ſicut ſtellas celi et velut arenam maris et ī ſemine eiꝰ benedicere omēs gē tes que egredientur ex iſmahe le filio agar ancille eius ut gen̄ xv. Ita d̓s pater habuit vxorē ſpiritualem videlicet ſynagogā ſterilem et ancillam eccleſiam ſpiritualem. Quam ācillā eccle ſiam ſpiritualē ſynagoga vxor et ſterilis tradidit̉ deo viro ſuo ſpirituali in vxorem. qui d̓s ſpi ritualit̓ ingreſſꝰ ad dietā vxorē ancillā et ex eo ipſa eccleſia an cilla vxor ꝯcepit ſpūealiter ⁊ ꝑ perit filiū iſmahelē populū gen ciū. cui populo ait dn̄s. Exaudi ui te popule genciū fili iſmahel benedicā tibi. duodecī duces ge nerabis et faciā tecreſcere in gē tem magnā ſpūalem. Poſt hec dicta ſterilis ſynagoga ſpūalis libera vxor dei in ſenectute cōce pit ⁊ peꝑit ſpūaliter ex ipſo d̓o populū iſraheliticū filiū yſaac. cū quo populo d̓s ſtatuit pactū ſuū. Quo nato vidēs ſynagoga vxor libera populū genciū filiū eccleſie ancille uxoris ait viro ſuo d̓o Eice ancillā et filiū eius populū genciū. non erit heres filius ancille cū populo iſraheli tico filio libere. quā ſynagogam d̓s exaudiēs dimiſit eccleſiam ancillā eius vxorē cū populo gē ciū filio ſuo dansqꝫ eidē de here ditate ſua ſpūali panem et vtrē aque et ipſa eccleſia ācilla eiec ta errauit in ſolitudine deficien tibꝫ eidē pane ⁊ aqua ſpirituali tatis d̓i. Poſt hoc autē d̓s īmo lauit filiū ſuū ih̓mnatū ex virgi ne de ſemine abrahe ꝓpter eius obedientiā ꝓpter quod d̓s iura uit eidem abrahe m̄ltiplicare ſe men ſuū ſpirituale ſicut ſtellas celi et in eo ſemine omnes gen tes benedicere Et ſicut agar an cilla poſterior vxor abrahe prius ex ipſo abrahā ꝯcepit et pepit iſmahelē populū genciū ꝙ ſara libera prior vxor abrahe que in ſterilitate et ſenectute poſterior concepit et peꝑit yſaac̓ populū hebreorū. ſic ipſa eccleſia ancil la poſterior vxor ſpiritualis d̓i pͥmo ꝯcipiet ⁊ ſpūaliter pariet ex ipſo deo populū genciū ſemi nis abrahe benedictione qui eſt iheſus d̓s quē ipſa ſynagoga li bera prior vxor dei que in ſterili tate ⁊ ſenectute ſua poſterior cō cipiet ⁊ ipſa ſpiritualiter pariet ex ipſo deo populum iudeorum in benedictione ſeminis eiuſdē abrahe patriarche. Egnū criſti diſtinguit̉ in yſaacͣ filio abrahequi natꝰ fuit ex ſara ſterili et ſene qui pro multiplicatione popnſoꝝ īmolatus fuit a ſuo pa tre abraham deo precipiente. et qui yſaac in vxorem accepit re beccam virginem de ſua cogna tione. que aliquo tempore ī ſte rilitate permanens. tamē ex ea concepit et peꝑit vno ventre ge minos filios. quorū primogeni tus vendidit pͥmogenita ſua ꝓ famē tēporali ſcd̓o nato. Et qui ſecundus natus compellēte ma tre fraudulenter recepit a prē yſaac primogeniti benedictionē ut geneſis xxv ⁊ xxvij. Sic ip ſe filius operabitur in regno ſuo Sicut yſa ac natus eſt ex ſterili ſene de ſemīe abrahe ſic ipſe cri ſtus natus eſt ex puella ⁊ virgi ne orta de ſemine abrahe. Si y ſaac ꝓ multiplicacione populo rum īmolatus fuit a patre abra ham. ipſe criſtus pro multipli cacionē animarum ſaluandarū a ſuo patre immolatus fuit Si yſaacͣ in vxorē recepit rebecca v ginem de cognacione ſua que cō cepit et peperit geminos filios vno vtero ex eodem quoꝝ pͥmo genitus ꝓ fame tꝑali ſua pͥmo genita ſcd̓o nato vendidit. qͥ cō ſulente matre fraudulēter rece pit a patre ſuo yſaacͣ pͥmo nati benedictionē. ipſe criſtus in ſuā vxorem recepit virginem ideſt ſpiritualem eccleſiam de cogna cione ſua que aliquo tempore in ſterilitate permanens tamē cōcepit ⁊ peperit ex ipſo criſto ſpiritualiter geminos filios ſcꝫ populos duos ex vno vtero qͦꝫ pͥmo natus videlꝫ populus ſar racenus ꝓ rebus temporalibus ſua pͥmogenita vendidit ſecūdo nato populo latinoꝝ. qui ſecun dus natus conſulente matre ec cleſia fraubulenter primo nati benedconē recepit ab ipſo criſto Egnū ſpiritus ſancti di ſcinguit̉ in iacob filio y ſaac qͥ duas habuit vx ores ex vno patre natas videli cet lyam et rachelem qui iacob ex lya pͥma ſua vxorē qͣtuor fili os genuit ⁊ ceſſauit parere Ra chel vero ſcd̓a vxor vidēs ꝙ in fecundā eſſet prole tradidit vi ro ſuo balam ancillam ſuam in vxorem ut pareret ſuper genua rachelis. ex qua ancilla procrea uit iacob duos filios. Iya vero pͥma vxor videns ꝙ pare̓ deſijſ ſet zelphā ancillam ſuam tradi dit viro ſuo iacob in vxorem ex qua ꝓcreauit duos filios ⁊ ipſa lya conducens maritū pro man dragoris concepit et peperit du os filios ⁊ vnam filiam nomine dinam. deus v̓o reſpiciēs rache lem ſterilem concepit et ipſa ex iacob et peperit ioſeph et benia min ut geneẜ xxviij et xxx Ita ſpiritus ſanctus in regno ſpūali ſpiritualiter ꝯparabitur. Sicut iacob duas habuit vxores ex v nō patre natas videliꝫ lyam et rachelem. ita ſpiritus ſanctꝰ du as habebit vxores lyam genciū eccleſiam et rachelem hebreoꝝ ſynagogam ex vno patre ſpiri tuali natas. qui ſpiritus ſanctꝰ ex lya eccleſia fecunda ſpiritua liter quatuor populos infideles generabit fideles. ſcd̓o ex bala ancilla rachelis ſynagoge cum eccleſia alexandrina duos po pulos īfideles generabit fideles Iya v̓o eccleſia gencium vidēs ꝙ deſierit generare dabit ancil lam ſuā zelphādicto ſpiritui ſcō in vxorē videlꝫ ātiochenā eccle ſiam q̄ duos populos infideles generabit fideles. Iya v̓o eccle ſia genciū poſt hoc ꝯcipiet ſpū aliter ex ipſo ſpū ſcō interpola tim duos pplōs infideles et fide les pariet ⁊ vnā filiam videlꝫ cō ſtantinopolitanā eccleſiā. poſt hoc deus reſpiciet racheſem ſyn agogam ſterilē et ipſa cōcipiet ſpūaliter ex ipſo ſpū ſancto du os populos inifideles et eos fide les pariet videlꝫ iſraheliticū et iudaicū populos ⁊ ſic ipſe ſpūs ſcūs totū mundū ſpiritualiter ī ſemine abrahe ſaluabit. Et tūc cū venerit ſpiritus ſcūs fiet trāſ migratio eccleſie xpī in nouam babiloniā ꝑ lxxͣ annos. et ſubſe cuta abomīationē antixpī cōtra verū criſti vicariū in eius eccle ſia et reg̓no ꝑ tēpus ⁊ tēpora et dimidiū tempus qui ſūt tres a ni cū dimudio ſcd̓m danielē to ta eccleſia ⁊ regnū xp̄i renoua bitur vel īcipiet renouari ⁊ pax maxima erit in iheruſalē eccle ſie ⁊ regno xpī necnon ⁊ toti or bi ꝑ mille annos quoniā tūc al ligabitur ſathanſicut alligatus fuit in regno ſalomonis. ut ſuꝑ proxime dictum eſt In quorum mille annorum fine vel prope ꝑ plures annos eccleſia criſti īci piet meretricari in īmundicijs et abhominationibus ſicut ſalo mon fecit prope finem regni ſui ꝓpter que deus recedet ab eccle ſia ſua et homines quaſi apoſta tabunt a fide. Vnde irato domīo contra eccleſiam et regnū eius ſoluetur ſathan contra eam qui faciet inſurgere ꝯtra eandē gog et magog in tantam ſciſſuram ⁊ abhominationē et ꝑſecutionem ꝙ deficiēt hoſtia et ſacrificiū de ea et cleri totalis erit deſolatio et circūdabunt ciuitatē romanā in exercitu magno et tunc eius erit deſolatio Ideo caueant qui erūt in ea ut fugiat ad montes ⁊ qͥ in circuitu eius ſūt ꝑ ſtadia mille et ſexcenta ſimiliter fugi ant. et qͥ in regionibꝫ ſūt nō in trent in ea qͥa dies vltionis hij ſūt. De autē pregnantibꝫ et nu trientibꝫ hijs diebꝫ. erit enim preſſura magna ſuꝑ roma ⁊ po pulū eius in gladio. ac eciā ſuꝑ pͥncipes ⁊ duces regni ficilie qͥa tūc regnū non erit et iſti gog ⁊ magog erunt reges aquilonis. ꝓut habet̉ ezechiel̓ xxxviij. It ieremias Dn̄e yſaia et quando hec erunt. A it yſaias. Numerēt̉ an in ⁊ ſciemus. et ait. Acreatione adeuſqꝫ ad natiuitatē noe flux erunt anni mille ⁊ quinquagin ta ſex ut geneſis quinto caplō. a natiuitate noe uſqꝫ ad arche perfectionē fluxerunt anni ſex centi in quoꝝ fine ipſe noe arcā intrauit ꝓpter diluuium ut gen̄ vij. diluuium autem fuit ſuper faciem vniuerſe terre anno vno et menſibus duobꝫ ut gen̄ viij circa finē. a fine diluuij uſqꝫ ad natiuitatē abrahe fluxerunt an inducenti et xcv. ut geū xi cir ca finem. a natiuitate abrahe uſ qꝫ ad natiuitatē yſaac fluxer̄t āni centū ut geneẜ xxi. a nati uitate yſaacuſqꝫ ad natiuitatē iacob fluxerunt lx ut gen̄ xxvi in fine. a natiuitate iacobuſqꝫ ī troitum ſuum in egiptū fluxer̄t anni centū et xxx ut gen xlvij. ab introitū iacob in egiptū in qͦ eius filij ⁊ filij filioꝝ fuerunt in ſeruitute uſqꝫ ad exitu predicto rum filiorum iſrahel de egipto fluxerūt āni quadrigenti xxx. ut exodi xij in fine. ab exitu fili orum iſrahel de egipto uſqꝫ ad edificacionē templi factā per ſa lomonem qͣrto anno regni eius fluxerūt anni quadringenti et lxxx ut t̓cio regū vij. ab edifica cione templi uſqꝫ ad eius incen diū et tranſmigracionē populi iſrahelitici in babiloniam fluxe runt āni quadrīgenti xxxi. ut ſcd̓o ꝑalipō per totū. ab incen dio templiuſqꝫ ad criſtū ſcd̓m cronicas fluxerūt anni quingē ti et xe. et ſic ab adam uſqꝫ ad natiuitatē criſti fluxerunt āni quatuor milia c lxxiij ⁊ menſes octo A natiuitate criſtiuſqꝫ ad deſolacionem tēpli iudaici erūt anni lxxiiij. a deſolacione tēpli iudaici uſqꝫ ad poteſtatē infer nalem cōtra mundū vniuerſum exercendam ſcd̓m danielē xij. erunt āni mille ducenti et xc̄ͣ qͥ ſunt in anis criſti M ccc lxiiij. ut ſupradictū eſt clarius. et du rabit uſqꝫ ad ānos a deſolacioē tēpli computando M cccͣ ⁊ xxxv qui ſunt in ānis dn̄i M ccccip infra quos ipſa poteſtas infer nalis ponet in criſti eccleſia an ticriſtum qui perſequetur ecci am criſti et eius verum vicāciū per tēporales reges infra nouē ānos. quibus completis regna turus eſt in eccleſia criſti. qua poſſidere debet contra verū criſ ti vicariū annis tribus cū dimi dio in graui perſecucione popu li ſancti et ſacerdotum ſanguīs effundetur ſicut aqua et fames validā erit. et tanta erit tribu lacio qualis nō fuit ex qua die viſus eſt papa in eccleſia criſti poſtea deficiet eius potenciā et ſine manu conteretur. qͥa preci piet ſancta ſanctoꝝ deſtrui ⁊ no uū et vetus teſtamentum cōcre mari. quo anticriſto annichila to ipſe ſathan turbabit omnia regna criſtianitatis et alioꝝ in fideliū ꝑ annos xxv. in grauibꝫ prelijs ciuitatū deſolationibꝫ et exuſtionibus et ſanguinū effuſi onibꝫ et feminarū violacionibꝫ ac eciā parcialitatibus et diuiſi onibꝫ ciuitatū et ita et taliter ꝙ quaſi mundum ponet deſertum. Quibꝫ annis cōpletis alligabi tur ſathan retro in terra et tūc veniet pax et requieſcet homo in cubili ſuo a cuius ſathane al ligatione uſqꝫ ad aliam ſolucio nē ad conculcand a fortitudinē eccleſie et ſanctarij criſti fluēt anni mille Poſt v̓o iſtos ānos mille ſoluetur iterū ſathan. et ī fra centū annos a tēpore ſolutio nis ꝯculcabit eccleſiam et ſcūa riū criſti. et ſic ſcd̓m danielē a natiuitate xp̄i uſqꝫ ad ſolution̄ ſathane īteratā et vltimā fluēt āni duo milia cccxi. Ergo om nibꝫ ſupͣdcīs ānis in vnū ꝯgluti natis ſūt āni vi milia d̓ lxxxiij ſcd̓m ipſū danielē Reſtāt modo ꝓ ꝯplendis ānis quibꝫ creature mundi oꝑari debent āni quadrī genti xvi infra quos ſupradicti gog et magog ꝓ ꝯculcando ſcū ario criſti ab aquilone venient. et hoc erit infra centū annos cō putando a ſolutione ſathane in fra alios annos cōplendos mun dus recipiet finem ſuū in igne Subſequēter adueniet ipſe ad iudicandū viuos et mortuos in valle ioſaphat. de qͥbꝫ d̓r iohel̓ tercio. ezechielis xxxvij ⁊ pſal mo xlix. Et tūc īfernus et mors mittentur in ſtagnum ignis et mors uſtra non erit neqꝫ luctus neqꝫ clamor ſed nec ullus dolor qm̄ priora trāſierūt. De quibꝫ oībꝫ ſi clarius et melius videre cupitis videatis opus futurorū ſcd̓m ſacrā ſcripturā qd̓ ꝯpoſui. et incipit ſic. Sit nomen domi ni benedictum. et ibi clarius vi debitis. T ait ieremias. Domi ne yſaia ſupradictū eſt ꝙ rex egipti ponet abo minationem et deſolationē in re gno criſti. Quis erit iſte rex et vbi oriet̉. Ait yſaias. Illud qd̓ ſcripſit daniel viij c de regno d̓i patris illud idem intelligatur d̓ regno criſti complendum. Et di cit ipſe daīel. Et leuaui oculos meos et vidi arietem cornutum et ventilantem cornibus verſus orientem occidentem aquilone et meridiem et fecit ſecundū vo luntatem ſuam et magnificatus eſt. Et dicit ipſe daniel in fine huius capituli ꝙ rex medorum ⁊ perſarum eſt. et fuit darius. Vi ditqꝫ hyrcum caprarum venien tem ab occidente ſuper faciem vniuerſe terre ⁊ habebat eciam cornu inſigne inter oculos eius et venit uſqꝫ ad arietem illum. et efferatus eſt ī eum īpetu for titudinis ſue ⁊ percuſſit arietē illum et cōminuit cornua eius ⁊ hircus capraꝝ magnificatus eſt nimis. Dicit ipſe daniel ꝙ hir cus iſte eſt rex grecoꝝ ideſt alex ander. Cūqꝫ ipſe creuiſſet frac tum eſt cornu magnum ideſt ip ſe rex mortuus eſt. et orta ſunt quatuor cornuā ſuper iſtud per quatuor ventos celi ideſt qͣtuor reges erunt de ſua gente qui di uident regnum alexandri ī qua tuor regna de vno autem ex eis qͣtuor regibus ſeu regnis egreſ ſum eſt cornu modicū ideſt par uū regnum et factū eſt grande contra orientem et contra meri diem et contra fortitudinem et iſtud fuit regnum antiochi qui magnificatꝰ eſt uſqꝫ ad fortitu dinem celi tēpli dei ⁊ deiecit in fortitudīe de ſtellis ideſt prela tis et pontificibus et conculca uit eos. in quarū ſtellaꝝ ſeu pre latorū loco deiectis veris prela tis et pontificibus alios antipō tifices poſuit. et uſqꝫ ad princi pem fortitudinis ideſt ad verū ſūmum tēpli pontificem magni ficatus eſt et ab eo tulit iuge ſa crificiū. quia in templo poſuit antipontificem alchimū nomi ne et deiecit locū ſanctificacioīs Robur autē ei datum eſt contra iuge ſacrificiū ꝓpter peccata ⁊ proſternetur veritas ſanctifica cionis in terra et interficiet ro buſtos et populū ſanctoꝝ pb̓ro rū ſecundum voluntatē ſuam et dirigetur dolus in manu eius ⁊ cor ſuum magnificabitur ⁊ in cō pia rerū omnium occidet pluri mos. Hec omnia executa fuer̄t per predictum regem antiochū qui antipontificem poſuit in tē plū dei ut pͥmo ⁊ ſcd̓o machabe orū ꝑ totum. Ita et in regno cri ſti vnus rex orientis regni erit qui habebit regnum grecorum et regnum ytalie et totam criſti anitatem ventilabit in hijs duo bus regnis et magnificabitur. Contra iſtū veniet rex occiden tis regni criſti ⁊ efferabitur in eum ⁊ cōminuet eum in hijs du obus regnis et ipſe monarchiā imperialem tenebit tocius. ⁊ ip ſe pͥmus rex erit et magnificabi tur. Poſt hoc moriet̉ et quatu or ſurgent pro eo reges et diui dent totam criſtianitatem ī qua tuor regna. ex vno autē predic toꝝ regnorū oriet̉ vnum regnū paruum et fiet grande contra o rientem ⁊ contra meridiem ⁊ cō tra fortitudinem et magnifica bit̉ vſqꝫ ad fortitudinem celi eccleſie et ſupradicta omnia fa ciet q̄ fecit antiochus in regno d̓i. et iſtud regnū paruum quod poſtea fiet grāde erit ꝓpe eccle ſiam xpī ih̓u ſicut regnū egipti qd̓ habuit atiochus ꝓpe tēplū dei.§ Itē arbitramur ꝙ regnū criſti ih̓u vim pati debeat ab ho minibꝫ et nō homīes ab eo quia non homines coactos ad eius fi dem accipiet ſed voluntarios et ſpontaneos bonoꝝ operum qui ī dictis bonis oꝑibus violatores dicti regni erūt. hoc eſt ꝙ om̄s homines qui receperūt baptiſ mū in nomine ipſius ih̓ū et ſcē trinitatis et ſpontanei et volū tarij crediderūt in eū ſint et de beant eſſe regni ipſius ih̓ū. Alij qui noluerūt in nomine ſancte trinitatis baptizari atqꝫ in ihe ſū credere ꝯdēpnati ab ipſo ih̓u infernus eos capiat. qm̄ ſcriptū eſt pͥs ix. cou̓tant̉ peccatores in infernū oēs gentes q̄ obliuiſcū tur deū. et pͥs c lxvi. ꝓpe eſt do minus omnibꝫ īuocantibꝫ eū in veritate Volūtatē timenciū ſe fa ciet et deprecationē eoꝝ exaudi et ⁊ ſaluos faciet eos. Cuſtodit dn̄s om̄s diligentes ſe et ōnes peccatores diſperdet. Tem ꝙ ſathan īfernalis prin ceps tocius mali patrator et ſe culi deſtructor numqm a vnicul̓ abſoluatur quibus in fouea ab yſſali ligatus fuit per dictū ihe ſū dicto regno iheſu durāte niſi in ſupradictis iheſu ſciſſuris et ꝑſecutionibus quia ipſe ſathan in ſciſſuris ⁊ perſecucionibus re gni d̓i patris ſolutus fuit ita in regno criſti iheſu ſoluatur. Sꝫ omnia alia demonia ſoluantur libere in regno criſti iheſu ſicut ſoluta fuerunt in regno dei pa tris ad hoc tantum ut tempten tur homines et fideles iheſu in fide ac eciam bona alia ſpiritua lia nō peragant ſed mala atqꝫ peccata mortalia et venialia cō mittant. quibus peſſimis pec catis inuoluti iuſte dicti fideles criſti iheſu ab ipſo flagellentur ut ſapientie decimo quarto. qm̄ creature dei in odium facte ſunt et ī temptationem anime homi num. Sed a talibus tēptationi bus dyabolicis dicti fideles ih̓u poterunt liberari per ſignū cru cis iheſu in eorum cordibus ſig natū ut pſalmo lxxxv. Fac me cum ſignū in bono ut videant qͥ me oderunt et cōfundantur qm̄ tu dn̄e adiuuiſti me et ꝯſolatus es me. Item ꝑ ieiuniū et orati ones. ut ī pſalmo. humiliabam in ieiunio animā meam et ora cio mea in ſinu meo conuertet̉. et mathei decimo octauo. hoc Senus demoniorum non eijcitur niſi in ieiunio et oratione. Itē poterūt eciam liberari per inuo cationem diuini noīs ⁊ poſtula tionē diuini auxilij et adiutorij et tūc tales fideles iheſu quādo talia ꝑegerunt ſtabunt in adiu torio altiſſimi et in ꝓtectione dei et veritas eius circundabit eos ſcuto. a timore nocturno nō timebunt. a ſagitta volante in die a negocio perambulante in tenebris ab incurſu et demonio meridiano. cadent a latere eoꝝ mille demonia et decem milia a dextris eoꝝ et ad eos nō appro pinquabunt ut p̓s xc ⁊ pͥs xvij Quoniā in te eripiar a tempta cione. et in deo meo tranſgcedi ar mutū. Itē ſi predictis temp tacionibꝰ dyabolicis predicti fi deles iheſu mortaliter vel venia liter contingat peccare per di gnam eoꝝ confeſſionem ⁊ cordi alem contricionem dicta pecca ta remittuntur eis. et licet cor contritum et humiliatum deus non deſpiciat tamen confeſſio ē neceſſaria. ut in pſalmo xxxi dixi confitebor adu̓ſum me īiuſ ticias meas domino et tu remi ſiſti iniquitatē peccati mei. et pͥs. l. tibi ſoli peccaui ⁊ malum coram te feci ut iuſtificeris in ſer monibus tuis Et hijs confeſſio ne ſcilꝫ et penitencia peccatoꝝ ipſi fideles ih̓u poterunt euitae̓ ac eciā euitabunt morſum infer ni ⁊ ignem eternū qui prepara tus ē dyabolo ⁊ angel̓ eius. vbi fletus eſt ⁊ ſtridor denciū. vbi eorū oculi pleni ſunt lacrimis. vbi mors optatur et non datur vbi v̓mes eoꝝ non moriuntur ⁊ ignis eoꝝ non extinguit̉. vbi a liud non operat̉ niſi pena. vbi nullus nec dominus ſuprafertur ſeruo. nec ſenis reuerencia. nec iuuenis ad miniſteriū. vbi nul lum gaudium nec leticia poſt triſriciā. vbi nullus honor nec cequies poſt pena. vbi tenebre et̓nales et horror pene. vbi ar dor ſitis ⁊ terra obliuionis. vbi ardor flāme et dolor vermium. vbi fetor intolerabilis. vbi nich il videtur niſi pena et nullus au ditus niſi gemitus. vbi nulla cō ſolacio niſi infernus et ꝓfundi tas gehenne. et peruenient ad regnū paradiſi quod paratū eſt eis ab originē mūdi vbi pater et filius et ſpiritus ſanctus. vbi lumen indeficiens. vbi gaudiū ſempiternum vbi vitā phennis et īmortalis ⁊ leticia ſempit̓na cū angelis ⁊ apoſtolis. vbi lux lucis et fons luminis. vbi ciui tas ſanctoꝝ ih̓rlm celeſtis. vbi conuentus patriarcharū cum a braham yſaac et iacob atqꝫ ſcō rū omniū. vbi dolor nullus nec triſticia poſt gaudiū. vbi floe̓s roſarū et lilia cōualliū cū odore ſuauitatis. vbi nox effugiet et ſenectus non apparebit. vbi cari tas inexplicabilis eſt. vbi pax indiuidua ubi aſſiſtūt angeli ⁊ vniu̓ſe ptātes ubi mana angeli cus paīs ⁊ cibus celeſtis quem nob̓ prāre dignet̉ qui dat iumē tis eſcā ipſoꝝ ⁊ pullis coruoꝝ in uocatibꝫ eū.§ Ait ieremias Do mine yſaīa poſtqͣm ſupͣdiximus de gla̓ ꝑadiſi ac eciā d̓ tenebris et horribilitate inferni limitet̉ eciā ſi placet in regno xp̄i locus peccatoꝝ purgandoꝝ ī quo pur gatis pcc̄is hoīm eoꝝ aīe ad ꝑ hennē aduolent gloriā. vel pec catis nō purgatis viuentes ad gehennā deſcendāt infernalem Et ait ie̓mias. Hichi videt̉ ꝙ ſume̓ poſſumꝰ argumentū de re gno dei. Et ſicut obſeruatū fuit in regno dei ita obſeruet̉ in reg nō xp̄ī Et ſicut tu ſcis o yſaia ō nes de regno d̓i ſeu eiꝰ pplō ſiue bn̄ ſue male fecerūt īcognito a lio loco purgatorij ingreſſi viā vniu̓ſe carnis deſcenderūt ad in feros et ibi fuer̄t ac eciā et nos ibi fuimus uſqꝫ ad aduentū filij d̓i ih̓u q̄ ꝑ mortē ſuā deleuit pec catū et portas inferni deſtruxit et portas iuſticie ipſe nob̓ ape ruit et alijs qui credituri ſūt in noīe eius et ingreſſus ꝑ eas ꝯfi tebit̉ dn̄o ꝙ iuſti ītrabūt in eas ut pͥs c xvij. ⁊ tu yſaia hec ſcrip ſiſti c xxxviij. Ego dixi in dimi dio dieꝝ meoꝝ vadā ad portas inferi. Et hoc quod dixi melius probatur pſalmo cēteſimo ſexto Si in regno dei non reꝑietur lo cus purgatorij nec in regno cri ſti reꝑiat̉. Ait yſaias. Dn̄e iere mia tū nō ignoras ꝙ niſi purgē tur hoīes de peccatis eoꝝ abſqꝫ dubio eoꝝ aīe ī dāpnationē ad infernū deſcenderēt ut pͥs ix. cō u̓tant̉ peccatores in īfernū. Er go ſequit̉ ꝙ ī regno d̓i fuit loc purgatorij ſꝫ ubi et qͣliter vide amus Tu ſcis bn̄ ꝙ deus hoīes ⁊ totū populū ſuū plenū pecca tis ī hoc mūdo ī diluuīo aquarū multaꝝ purgauit ut geneẜ vij. Poſt hoc qͥd ait ipſe d̓s. nequa qͣm maledicā t̓re ꝓpter hoīem. ſenſus enī et cogitatio cord̓ hu mani in malū ꝓna ſūt ab adole cētia ſua. Nō ergo ꝑcutiā om nē aīam viuuentē ſicut feci. Ecce ſuꝑ omēs hoīes pronos ad ma lum frigus et eſtas et hyenis et nox et dies non requieſcant. Ec ce primo vna generalis purgati o delictorum ut geneſis octauo Item nōne dominus dedit legē populo ſuo per manum moyſis famuli ſui qui fuit legiſlator et eiuſdem legis executor ī qua le ge precipitur homicidia adulte ria fornicationes abhominatio nies ⁊ furta atqꝫ cetera peccata publica corporaliter puniri. ut exodi viceſimo ſecundo et leuiti ci xx c. in cuiꝰ fine ait dominus. Cuſtodite leges meas atqꝫ iu diciā et facite ea ne et vos euo mat terra. Vnde ſi predicta pec cata fuerunt punita ſecundū le gem nomīe homines patratoe̓s et puniti ſecundum legem ſunt purgati ſcd̓m legem. certe ſic. et ſi puniti nō fuerant ſcd̓m le ē per iudices tēporales nōne per ipſū deum puniti fuerūt in terris. certe ſic. ut ipſe deus fit it ꝓteſtatus dicens. ne et vos euoniat terra. Ergo ſi ꝑ hoīnes peccata non purgant ſcd̓m le gem tamen per ipſū deum ī ter tis hominū peccata purgantur tā manifeſta ꝙͣ occulta ⁊ maxi me in maledictionibus d̓i peſſi mis quas ipſe deus inſtituit cō tra homīes peccatores uſqꝫ ad eoꝝ purgacionē ut deūt̓ xxviij. Itē nonne ipſe deus cōtra popu lum ſuum peccantē induxit fa mē gladium peſtē captiuitatē ⁊ dentes beſtiarū. ut ieremie xv et xvi. ezech̓ xiiij ⁊ deūt̓ xxxij ⁊ pͥſ lxxij in qͥbꝫ grauit̉ d̓i populꝰ purgatus fuit. Itē nōne d̓s pa rauit in terris thronū ſuum in dicans orbem terre in equitate. et populos in iudicio. Ipſe fuit refugiū pauperi. adiutor ī opor tunitatibꝫ in tribulacione illorū qui nouerūt nomen ſuum ⁊ in qͥ rētes eum nō reliquit. fecit leta ri iuſtos in vindictam maloꝝ ⁊ ipſe fuit vindicans eos in terra loquētes contra fratres ſuos ar guit et ſcandala poſuit cōtra fa ciem facienciū ea. qͥa ipſius po teſtas eſt in terra et reddet vni cuiqꝫ ſecundū opera ſua. Itē to bie qͣrto ſcribit̉. dn̄e qui in tri bulacione peccata dimittis. et optime facit ij machab̓ vi circa mediū. Ergo ſequit̉ ex hijs ꝙ peccata in terris purgentur in tribulacionibus hominū. Item tanta fuit benignitas ipſius dei ꝙ nullum peccatum alicuius de populo ſuo preterdeiperacionis peccatū ac eciam peccatū forni cacionis adeo reliquit ut in ter ris nō purgaret̉. et ſi non pur gabatur in agente purgabat̉ ī eiꝰ herede uſqꝫ ad terciā ⁊ qͣrtā generacionē. hinc eſt ꝙ ſi aliqͥs de populo dei fuerat adulteratꝰ vxorem ꝓximi ſui eciā vxor ad ulterantis adulterabatur. et ſi non vxor eius tamen vxor filij. Si fuea̓t feneratus alicui alteri ſibi vel eiꝰ heredi fenerabatur. et ſic de alijs criminibꝫ et pec catis ut ipſe deus ait exodi xx. Ego ſum deus zelotes viſitans peccata patrū in filios uſqꝫ in terciam et qͣrtā generacionē. et trenoꝝ qͣrto in fine. Patres no ſtri peccauerūt ⁊ non ſunt. et nos iniquitates eoꝝ portauimꝰ Itē nōne dauid adulteratꝰ fuit vxorē vrie ethei atqꝫ eū in mor tē tradidit. Nōne ꝓpter hoc ō nes vxoe̓s ſue a filio ſuo abſalo ne adulterate fuerūt. et in recō penſatione mortis vrie traditꝰ fuit in mortē amon pͥmogeītus dauid ꝑ abſalonē quia ſtupraue rat thamar filiā dauid vtriuſqꝫ ſororē ut ij regū xi et xij ⁊ xiij c Numquid dicendum eſt dauid poſt eius mortē ꝓ illo peccato ſic purgato aliā penitētiā paſ ſum fuiſſe. Certe non. quia d̓s nō iudicat bis in idipſū ut naū pͥmo c̓ et de pedi iij§ hijs auto ritatibꝫ Itē nūquid dicendū eſt ſalomonē eſſe dapnatū quia ir ritauit deū ydola adorando. Cer te nō. qͥa dictū peccatū purga tum fuit in filio ſalomonis qui ꝓpt̓ hoc perdidit decem tribꝫ il rahel ut iij regū xī c. vbi deꝰ ap paruit ſalomoni dicēs ei. quia habuiſti hoc apud te et non cū ſtodiſti pactū meū et precepta mea que ego mādaui tibi dirū pēs ſcindam regnū tuum et da bo illud ſeruo tuo. verūtamen in diebus tuis non faciam hoc ꝓpt̓ dauid patre tuū ſꝫ de manu filij tui ſcindā illud. nec totū regnū auferā ⁊cͣ. et d̓ multis alijs regi bus peccatoribꝫ et eoꝝ punitio nibꝫ poſſet poni exemplū. de qͣ bus habet pͥmo ij iij et iiij regū ꝑ totū. Sꝫ vnū ſcias o ieremīa ꝙ hoīs purgati ꝓut ſuꝑradcm̄ eſt anima poteſt ad tēpus care̓ viſione dei turbata ex peccatis ipſis quantūcumqꝫ purgatis do nec orōnes et elemoſine egredi ant̉ ad ipſū deū ꝓ ea. quibꝫ d̓s placatus eiſdē reconciliet̉. et de hoc habet̉ figura ij regum xiiij. vbi abſalō ꝓ morte fratris ſui amon factus eſt ꝓfugus a facie dauid patris ſui ānis tribus in fra quos dauid ꝑſecutus eſt eū Quibꝫ ānis ꝑſecutionū ꝯpletis ad fictionem mulieris vidue eid̓ abſaloni dictus dauid peꝑcit ⁊ eundē ad graciam ſuam reduxit dū tamen manens in domo ſua faciem dauid regis non videret. Qui abſalon aliquo tēpore ī do mo ſua morans et faciē regis nō vidēs deprecatus eſt ioab dicēs Obſecro ut videā faciem regis. ꝙ ſi memor eſt iniquitatis mee interficiat me. Ad cuiꝰ ioab pre ces placatus dauid conceſſit ut abſalon faciem eius videret. Tem omnia ſepedicta vea̓ ſunt dūmodo oris cōfeſſio delictorum exitum anime a corpore precedat ut pſalmo x xxi. Dixi confitebor aduerſum me iniuſticias meas domino. et tu r̄miſiſti impietatem peccati mei. pro hac orabit ad te omīs ſanctus Item in hijs elemoſina plurimum valet ut thobie qͣrto Quoniā elemoſina ab omī pec cato et a morte liberat et nō pa tit̉ animas ire ad tenebras. ut danielis qͣrto. Quāobrē conſili um meū rex placeat tibi et pec cata tua elemoſinis redime ⁊ in iquitates tuas miſcd̓ijs pauꝑpe rū. forſitan ignoſcet deus delic tis tuis. Itē oraciones pſalmo rum multū valent ad remiſſio nem peccatoꝝ ut ſcd̓o regū xij. vbi deus exaudiuit dauid poſt oracionem et abſtulit peccatū eius ab eo. Item oracio liberat a praua conſuetudine peccati. ut ione. ij Poſtꝙͣ orauit ionas euoniuit eum piſcis. Itē oracio liberat a conuerſacione dyaboli atqꝫ eum in fugam conuertit. ut pͥmo machab̓ q̄nto Exclama uerūt ad dn̄m in oracione et fu gauerunt caſtra. Itē oracio libe rat a malignis temptacionibus ut in pſalmo cxxxij. Declinate a me maligni. Itē ſacrificiū tol lit peccatant leuitici quaſi per totum. Itē ieiunium multum va let ad remiſſionem culpe ut io ne t̓cio de niniuitis penitenciā agentibus in ieiunio. Item va let ad vitacionē pene ut iudith quarto. Scitote quoniam dn̄s vos exaudiet ſi permanſeritis in ieiunijs Itē valet ad ꝓſperi tatē gracie ut ezechielis octauo Ieiunauimus et rogauimus do minū. Et ſi taliter fuerit purga tus dei populus abſqꝫ dubio vi tam ꝓmerebitur eterna ut ait pſalmiſta. Quoniā ꝓbaſti nos deus igne nos exammaſti ſicut examinatur argentū. Tranſiui nius per ignem et aquā et edu xiſti nos in refrigerium Et hec vera ſunt niſi peccator de popu lo dei contemptis dei flagellis peccatum ſuū duxiſſet in cōſue tudinem in qua ſpreta peniten cia mortuus fuiſſet quoniam ip ſe ſine dubio ad tartareum reg nu̓m deſcendet ut in figura habe tur in pharaōne qui in liberacio ne populi d̓i decem plagis fuit flagellatus. qui quāto plus fla gellabat tanto durior efficieba tur tamen dictum dei populum per eum dimiſſum ipſe perſecū tus fuit. ꝓpter quod mare ipſū perſecutorem et inpenitentem abſorbuit ut exodi xiiij. Itē nū qm̄ filij iſrahel intraſſent terrā promiſſionis niſi pͥmo de eorū irritacionibus et abhominacio nibus et inurmuracionibus fuiſ ſent flagellati ⁊ in grauibꝫ peī tencijs purgati. Ergo ſequitur ꝙ peccatoꝝ purgacio fiat ī ter ris in corporibꝫ animatis. quia ſicut animatū corpus peccauit ita animatū corpus purgari de bet. qͥa ſi homo peccauit opor tet ꝙ homo purgetur et homo et homo non dicit̉ ſine anima ⁊ corpore. ut de ſūma trinitate S vnico in cle In cuiuſqꝫ enim ho minis ſanguine anima legit̉ ha bitare ut leuitici xvij Et ꝙ hec ſint vera probat̉ per calicem do mini qui eſt plenus vino mixto mero et fece ut pſalmo lxxiiij. de cuius fece bibent dampnati peccatores ut pſalmō eodem et pͥo xxxix. et eduxit me de lacu miſerie et de luto fecis. per quā fecem deſignāt̉ abyſſus īferna. lis de cuius mixto ideſt turbido bibent peccatores cum purgan t̉ peccata eorum in procellis ⁊ tempeſtatibus huius mundi ut pſalmo x. pluit ſuꝑ peccatores laqueos ignis ſulphur et ſpiri tus procellarū pars calicis eoꝝ Et illd̓ mixtum ſignificat hunc mundū quia ſtat ſupra fecem. ⁊ hec paſſus fuit ſanctus dauid viuēs in hoc mundo ut pͥs xvij Circūdeder̄t me dolores mortis et torrētos īiquitatis ꝯturbaue rūt me. dolores inferni circūde derūt me preoccupauerunt me laquei mortis. De cuius calicis mero claro bibent omnes beati in ſuꝑceleſti patria. ut pſalmo xxij. Impiguaſti in oleo caput meū et calix meus inebrians ꝙͣ preclarus eſt. Et in predictorū teſtimoniū loquit̉ idem ꝓph̓a. pſalmo c lx. Si aſcendero in ce lū tu illic es. ecce ꝑadiſus. ſi de ſcendero ad infernū ades. ecce infernus. Si ſumpſero pennas meas diluculo et habitauero in extremis maris quod eſt terra ecce purgatorium in terra que inhabitatur. Ed nunc videndum eſt qualiter ſeu quo ordine deus in terra peccata purgat. Dicendum eſt ꝙ licet homo dei fidel̓ de vnoquoqꝫ pec cato de iure purgari debeat ac e ciam de omni verbo ocioſo redde re rationē tamē ipſe deꝰ ſcit fig mentū hoīs ſcit eciā qͥa puluis eſt ideo non ſcd̓m peccata eius inducit ei peccatoꝝ purgationē neqꝫ ſcd̓m iniquitatē eius retri buit ei ſed pocius corroborat mi ſericordiā ſuam ſuꝑ timētes eū Et ſicut eſt altitudo celi a terra et diſtantia ortus ab occidente ſic longe fecit a ſuis fidelibꝫ ini quitates eoꝝ. Item ſicut miſere tur pater filiorū ita miſerebitur dn̄s fideliū ſuoꝝ ut pͥs c ij. Et q̄ eſt ratio tante miſcd̓ie. Dicend̓ eſt ꝙ homo quātūcumqꝫ fidelis ſemꝑ a natura ꝓcliuis ē ad ma lū pocius ꝙͣ ad bonū ut gen̄ viij Ac eciā dyabolꝰ īimicus hoīs d̓i fidelis dictū hominē ꝑſequitur in oī malignitate peccatoꝝ Id̓o nullus homo reperietur bonus. niſi tocius īiquitate plenus. Ex Ex quo ſequeretur ꝙ nullus ſal uaretur. ꝓpter quod clamabat dauid in pſalmo c lxiiij. Nō in tres in iudiciū cum ſeruo tuo do mine qͥa non iuſtificabit̉ in con ſpectu tuo omnis viuens. quia perſecutus eſt inimicus animā meam. Ideo oportet neceſſario deū homini peccatori miſereri. et intantū ꝙ ſi in homine qnͣtū cūqꝫ pleno peccatorū mortaliū eciā in extremis poſito fuerint decem bone oꝑaciones in dei i ſericordia ipſe ſaluabitur et boē operaciones ipſius nō ſorbebū tur a malis ſed pocius econtra quod poreſt oſtendi in ciuitati bus ſodone ⁊ gomorre quas de us vlciſcens volebat ſubuertere Cui deo ait abraham. Abſit hoc a te domine qui iudicas terram Nūquid ꝑdes iuſtum cū impio Si fuerint qͥnquagn̄ta iuſti id eſt nō ſordidati illo graui delcō peribunt ſimul et non parces loco illi. Ait dn̄s Si īuenero in ſodomis quīquaginta iuſtos di mittam omni loco ꝓpter ipſos. Reſpondens abraham ait. quia ſemel cepi loqui ad dominū me um cum ſim cinis et puluis. qͥd ſi xlv fuerīt et ꝑuenit abraham uſqꝫ ad decem. Et ait dn̄s. Nō delebo ciuitates ꝓpter decē. Et quia mibi non fuerunt reꝑti de cem iuſti id̓o deus pluit ignem et ſulphur ſuꝑ eos. geneſis xix Ciuitas iſta ſodoma ē homo pec cator ꝓ pter cuius īcorrigibilia peccata d̓s vult eum ſubu̓tere. Cui deo ait ſacerdos qui orat ꝓ peccatore. Nunquid ꝑdes dn̄e bona opera iſtius peccatoris cū malis operibꝫ ipſius et nō par ces illi pecccatori ſi in eo fuerīt qͥnquaginta bone operaciones. Ait dominus ſacerdoti. Si inue nero in peccatore ipſo quiqua ginta bonas operaciones in me dio eius dimitta ei omnia alia mala. Et ꝑueniet ſacerdos uſ qꝫ ad decem operaciones. et di cet dominus dimittā ſibi Ve ta men illi in quo non reperientur decem bone operaciones quoniā dampnabitur Ideo nemo deſpe ret ſi abundet in peccatis q̄rat eciam bona ⁊ piā opera exercere conterat cor ſuum et querat per oracionē ſacerdotis deo recōcili ari dicat iniqͥtates ſuas ut iuſti ficetur. quia deus neminē ſibi fi delem tam circūciſum durante re gno eius qͣm baptizatū durante regno filij et patris vult ꝑire. ſꝫ ut conuertatur et viuat ut eze chielis xviij. Et hec confeſſio fit per cordis contricionē ⁊ oris confeſſionem et oꝑis ſatiſfacti onē. quia ſicut non puduit pec catorē facere peccatū ita non pu deat eum confiteri vel ad minꝰ conteri quia ſacrificiū eſt d̓o cor contritū ac eciā ſpūs cōtribula tus. Et quia omnia iſta fuerūt obſeruata in regno d̓i patris in eius fideles circūciſos. ita et in r̄gno criſti filij eius obſeruētur in eius fideles baptiſatos. It ieremias. Nūquid o yſaia. ſi aliqͥs criſtiano rū fuerit in mortalibus peccatis ꝯſtitutus ut quia ſuꝑ bus auarus luxurioſus inuidus guloſus iracūdus vel accidioſus numquid tales ſaluabuntur cō ſtituti in talibꝫ peccatis cū ſpi ritus ſanctus locutus fuerit per os dauid dicens Nō habitabit ī medio domus mee qui facit ſu ꝑbiam. de ſecundo ꝓuerbiorum pͥmo. Semite omīs auari aīas poſſidenciū rapiunt. de t̓cio ꝓu̓ biorū vi Qui adulter eſt ꝓpter inopiā ꝑdet animā ſuam. de qͣr to eccāſtici vi. Imꝓperium et cō tumeliā malus hereditabit. et ō nis inuidus peccator et biling uis. de quito pſalmo lxxvij. Ad huc̄ eſce erant in ore ipſoꝝ ⁊ ira d̓i deſcendit ſuper eos. de ſexto eccleſiaſtici xxvij. Ira ⁊ liuor ex ecrabilia ſūt in conſpectu dei. de ſeptimo eccāſtici xxiijc. Multa mala docuit ocioſitas. It yſaias Dn̄e ieremia licet ſupradicte ſcriptue̓ loquant̉ ſic rigoroſe tā mē intelligende ſūt contra in pe nitentes quia ꝑ penitēciā omīa ipſa vicia purgantur ut ſupͣdic tū eſt ac eciā inferius oſtendam Et dico ꝙ ſicut purgata et puī ta fuerunt in regno dei in popu lo circūciſo ita puniant̉ ī regno criſti filij eius in populo bapti zato. Et nō credas o ieremia ꝙ cogitantes dicta peccata dicant̉ ſuꝑbus auarus ⁊cͣ. quia dicunt iura ꝙ cogitationis penā nemo meretur ut de pe di i§cogitati onis. et de elec ꝑpetuo libro vi Sed tamen cogitantes et ea ex equentes tales dicunt̉. ut pſal mo c̓ ait ſpūs ſanctꝰ per os da uid. Non ꝓponebā ante oculos meos accidioſum. facientē rem iniuſtam. luxurioſū. preuaricati onē agentē odiui Non adheſit michi guloſus habens cor prauū iracundum malignū et a me de clinantē non agnoſcebā inuidū Detrahentē ſecrete ꝓximo ſuo hūc ꝑſequebar. Cū ſuꝑbo oculo et inſaciabili corde auari nō ede bā. ſed omēs tales peccatores et impenitentes in matutino in torficiebā. quia potiſſime ī om nibꝫ hijs peccatis ciuitas ſodo me perijt ut ezechiel̓ xvi. Hoc eſt peccatum ſodome ſororis tue ſuperbia ſaturitas panis et ab undantia et ociū eius et manū egeno non porrigebat. Inc videndum eſt figni ¶ latim de quolibet ipſoꝝ vicioꝝ quomodo et qua liter punita et purgata fuerūt in regno dei ita puniātur ⁊ pur gent̉ in regno criſti Et pͥmo de ſuꝑbia in lucifero ut yſaie xiiij. Quomō cecidiſti d̓ celo lucifer Secundo in adam qui voluit eſ ſe ut deus ⁊ factus eſt ut pecus Tercio in roboam ut t̓cio regū xij. qui dixit Mininus digitus meus ⁊cͣ. Quarto ī ſennacherib ut yſaie xxxvij. Qn̓to in nabu godonoſor ut danielis quarto. Sexto ī holoferne. ut iudith ꝑ totū. Septimo in aman ut heſ ter iiij. Octauo in antiocho. vt pͥmo et ſcd̓o machab̓. Et hij fe cerunt ſuperbiā cum execucioē ideo grauibus penis ⁊ flagellis caſtigati fuerunt et puniti. Et iſtud vicium in nullo caſu reꝑio ꝑmiſſum. Scd̓o videndum eſt de auaricia qualiter in regno d̓i purgetur. ⁊ p̓mo in achar ut iō ſue vij. qui cecatus auaricia ſūp ſit de anathemate. ꝓpter quod fuit a populo lapidatus. Item in filijs ſamuel̓. qui ꝓpter aua riciam eoꝝ iudicatum ꝑdiderūt vt pͥmo regū viij Itē in ſaule q̄ cupidus de cebus amalech ꝯtra preceptū dei regnū ꝑdidit ut pͥ mo regū xv. Itē in gieri. qͣ cū re cepit precium ꝓ curacione lepre naaman ipſa lepra ꝯu̓ſa eſt in eum ut iiij regum v Et hoc vici um non reꝑio permiſſum in vl lo caſu niſi in ſpolijs que fecer̄t filij iſrahel egipcijs ut exod̓ xij et in iuſtis prelijs ut machab̓ ꝑ totū. Tercio eſt videndū de lux uria qualiter diuerſimode puni atur. ⁊ pͥmo in ſtupro virginis bine vi oppeeſſe a ſichem princi pe terre illius. In vlcionem enī ipſius ſtupri ipſe ſtuprator int̓ fectus fuit cū omnibus maſcul terre illius depopulata vrbe. ut geneẜ xxxiiij. Itē in fornicacio ne meretricis a qua ſampſon de ceptus ſpiritus domini ab eo re ceſſit. ac ꝑ hoc a ſuis inimicis deoculatus fuit ut iudicum xv. Itē in adulterio betſabee vxorē vrie cum quā adulteratus fuit dauid. in cuius recōpenſacionē abſalon eius filius omnes vxo res patris ſui maculauit ut ij re gum xi xij et xv. Itē in inceſtu quem ꝯmint amon cū thamar ſorore ſua qui ꝓpter hoc ab ab ſaloē fratre vtriuſqꝫ mala mor te ꝑemptus eſt ut ij regum xiij. Itē reꝑio patrē fornicatum cū filiabꝫ ſuis ignoranter ipſis tā men ſcientibus ut loth. et hoc peccatū non imputatur ut gen̄ xix. Itē iacob maledixit ruben quia cū nouerca ſua vel concubi na patris ſui ꝯcubuit ut geneẜ xxxiiij et xlix. Itē reꝑio contra naturā fornicari et hoc ꝑmaxīe imputatur ⁊ maxime in onam fi liū iude qui ut non ſuſcitaret̉ ſe men pro fratre ſuo fundebat ſe men in terra ꝓpter quod a d̓o ꝑ cuſſus fuit quia rem deteſtabilē fecerat ut geneſis xxxviij. cum tale peccatū ſit ex ore dei prohi bitū ut leuitici xx c. ibi qui dor mierit cum maſculo femineo cōi tu. vterqꝫ oꝑatꝰ ē nephas. mor te moriant̉. ſit ſanguīs eoꝝ ſuꝑ eos. Itē ciuitas ſodome cū alijs ciuitatibꝫ circūadiacentibꝫ in ta li peccato perijt ut geneẜ xix. Item tribꝫ beniamiin ꝓpter tale nephas deleta fuit ut iudicum xix xx et xxic. Itē inter omnes luxurioſas fornicatioēs ſalomo nis tam vxorū et cōcubinarū ꝙ eciā aliarū puellarū illa fornica cio ei potiſſime imputata fuit quam habuit cū vxoribꝫ concu binis et alijs puellis non legis ſue que eūdem ſalomonē fecere preuaricari in dominū deū ſuum ꝓpter qd̓ filius eius decē tribꝫ ꝑdidit ut iij regū xī et xiij. Itē nit̉ om̄s fornicacones dauid tā vxoꝝ ꝙ ꝯcubinarū legis ſue nō imputatū fuit ei niſi adulteriū bethſabee ut ſupradictū eſt. Et hoc viciū luxurie nō ceꝑio cōceſ ſū niſi in vxorē ⁊ viro mrimoni aliter ꝯlūctis tn̄ in timore dnī et amore filioꝝ magis ꝙͣ libidi nis ut thobie vi̓ circa mediū. § Quarto vidend̓ eſt de inuidia et qualiter puniat̉ et primo in rachele infecunda ꝓle que inui dens lye ſorori ſue fecunde et ip ſa facta fecunda ī ꝑtu beniamin mortua eſt ut gen̄ xxx et xxxiiij Itē in fratribꝫ ioſeph qui ꝓpter inuidia eum vendiderūt. et quē ioſeph venditū ipſi ꝓni in terra adorauerūt ut dominū. ut gene ſis xxxvij et xlij et xliij et xliiij Itē in iacob qui inuidia motus recepit benedictionem eſau fra tris ſui ꝓpter qd̓ factus eſt exul a ꝓpria domo annis plurimis ⁊ ī timore eſau fratris ſui ſemper conſtitutus ut geneſis xxvij et xxxij. Item in filijs chore qui in uidia moti contra aaron ſanctū pontificem domini querētes eū mutare a pontificio terra aperu it os ſuum et deglutiuit eos ut numeri decimo qͣnto. Item abi melech ex inuidia fratres ſuos occidēs ipſe a muliere fuit occi ſus ut iudicum ix Item inuidia dyaboli adam protoplaſtus pre uaricatus ē ⁊ mors introiuit in orbem t̓rarum Itē hoc viciū inui die non repīo conceſſum niſi cū ex inuidia nulli noceo et michi proficio ſicut fuit in anna. ut pͥ mo regum p̓mo c. Quīto viden dum ē de gula et qualit̓ puniat̉ Et primo adam in gula perijt cum poſteris ſuis ut geneſis ij. Itē eſau in gula perdidit pͥmo genita ſua ut geneſis xxv. Itē yſaacͣ in gula ꝑdidit cognicionē pͥmogeniti ſui ut geneſis xxvij Itē amalachite perierunt a da uid in gula ut p̓mo regū penult̓ Itē amō interemptus eſt in gu la ut ſcd̓o regum xiij Item holo fernes interfectus eſt in gula. ut iudith xiij. Itē in gula perie runt filij iob ut iob pͥmo. Item hoc viciū gule non reꝑio conceſ ſum niſi in neceſſitate ſicut da uid qui comedit panes ꝓpoſici onis ut pͥmo regū xxi. Et eciā cum ꝓ ſuſtentacione corporis e pulatur ſicut fecit populus iſra heliticus qui colligebat manna quantū ſufficiebat ad veſcendū ut exodi xvi. Sexto videndum eſt de ira et qualiter puniatur. Et primo cayn occidit in ira fra trem ſuum abel. ex quo factus ē profugus omnibus diebus vite ſue ut geneſis iiij. Itē maria ſo cor moyſi in ira deſpiciens ipſū moyſen a d̓o ꝑcuſſa eſt lepra ut numeri xij Itē ſaul in ira quam habuit contra dauid ſpiritū do mini ꝑdidit ut p̓mo regū xviij. Itē iezabel ī ira mariti ꝓ vinea interficiens naboth precipitata ex alto eius carnes comederūt canes ut iij regū xxi et iiij regū ix. Itē athalia interfecit in ira omne ſemen regiū. ꝓ quo ipſa interfecta eſt in via equorū. ut qͣrto regū xi. Hoc viciū non re perio conceſſū niſi tamen ī bono aliquis iraſcatur pro malo ſicut fecit moyſes qui iratus fuit ī po pulum peccantē in qua ia̓ tabu las legis fregit ut exodi xxxij. Septimo videndū eſt de acci dia et qualiter puniatur. Et pͥ mo in heli. qui neglexit corrige̓ filios ſuos de malo ꝓpter quod deus receſſit a domo eius et ca dens de ſella ipſe fractis ceruici bus expirauit ut pͥmo regū iij ⁊ iiij. Itē in negligencia et ſomp no zzara ī clauo et malleo a mu liere mortuus fuit ut iudic iiij. Et huiꝰ accidie poſſunt colligi multa exempla ut t̓cio ⁊ qͣrto re gum quaſi ꝑ totū. vbi multi re ges iheruſalē neglexerunt deū in excelſis ſacrificando. Et hoc peccatum extirpatur per ſollici tam curam regenciū ut geneſis xlvij. Dixit iacob filijs ſuis. qͣ re negligitis. audiui ꝙ triticū vendatur in egipto. deſcendite et emite nobis. ijsqꝫ taliter diſcuſſis de 5I ſcēdamus ad alia vicia et peccata ait ie̓nias. Et pͥmo de mendacio de quo lo quitur ꝓpheta in pſalmo qͥnto. ꝑdes oēs qui loquūt̉ mendaciū et pſalmo c xv ſcribit̉. Omnis homo mendax. Ex quo ſequit̉ ꝙ om̄s hoīes ꝑdent̉ in dapnati on. Ait yſaias. Sub correctioē loquor qm ipſe ſcripture debent intelligi ſub limitationē aliarū ſcripturarum quia ego reꝑio lici tum mendaciū ut quis non te neatur prodere ſemetipſū ſicut cayn qui interrogatus fuit a do mino vbi eſt abel frater tuus re ſpondens ait neſcio. Quod mē daciū non fuit punitū ſed homi cidiū tantū ut geneſis iiij. Item mendacium qd̓ fit mētu mortis nō imputat̉ ſicut in abrahā. ut geneſis xij ⁊ in yſaac ut geneẜ xxvi. Itē iocoſū mendaciū ⁊ nō preiudiciale non imputat̉ ut in ſara ridēte ut geneſis xviij. Itē iacob non fuit mentitus cū dix it ſe eſſe eſau pͥmogenitū cum e ſau vendiderit iacob primogeni ta ſua ut geneſis xxv in fine. I deo ratione pͥmogeniture ei ven dite verum dixit ut geneẜ xxv. ij Itē mendaciū anguſtians au dientē punitur ut in fratribus ioſeph qui dixerūt iacob patri ipſoꝝ eundē ioſeph mortuū cum adhuc viueret. Ex quo anguſti atꝰ fuit iacob. et ipſi mendaces ꝑ predictum ioſeph ī mendacio anguſtiati fuerunt. ut geneſis xxxvij et xliij. Item mendaciū ꝑ quod excuſatur malū non pa tratū eciā non imputatur. lit in obſtetricibus hebreorum. exobi pͥmo c. Item mendaciū quod fit pro vita hominis liberanda me ritoriū eſt. ut in meretrice raab que ī mendacio liberauit explo ratores populi iſrahelitici ut iō ſue ij c. et ī michol vxorē dauid ut pͥmo regū xixc Item menda cium contra ſe loquentis grauit̉ punitur ut in nunciante dauid mortem ſaulis aliter ꝙͣ fuerat. ut ī regū vltimo ⁊ ij regū i. Itē pro liberatione patrie licite qͣs mentitur ut iudithx ⁊ xi. Item ꝓ pace habenda mendaciū non punit̉ ut in gabaonitis. ioſue xi. Abſcondere ſacramentū regis eciā in mendacio honorificū eſt ut in angelo aſſociato thobie ⁊ dicente ſe eſſe hominem ut tho bie qͣnto et xij. Teſtes vero mē daces cōtra innocēter dampna tū puniuntur. ut in ꝑbris falſo te ſtificantibꝫ contra ſuſannam. ut danielis xiij. Item eſt men daciū falſi ponderis ⁊ hoc eſt gͣ uiſſimū ut p̓s lxi. Mendaces fi lij hoīm in ſtateris. Itē eſt men daciū cū promittitur aliqͥd iura mēto et non adiplet̉ ut pſalmo xiiij. Qui iurat proximo ſuo et non decipit eum. Itē eſt menda cium proditorium atqꝫ dāpno ſum qn̄ ꝓximus loquit̉ ꝓximo. et hoc ē grauiſſimū ut pͥs xxiiij. Quoniam quidē inichi pacifice loquebant̉ ⁊ in iracundia terre loquentes dolos cogitabant. et pſalmo liiij Molliti ſunt ſermo nes eius ſuꝑ oleum et ipſi ſunt iacula. Itē nota ꝙ inimicos no ſtros meciendo eludere poſſumꝰ ſicut fecit iudith holoferni ⁊ da uid achimelech ſacerdoti ut pri mo regū xxi ī pͥncipio et in fine Itē homo in ſpiritū dei loquens mendaciū proferre non poteſt ſed extra ſpiritū ut ī pſalmo. l. ſiedde michi leticiam ſalutaris tui. et ſpiritu principali ꝯfirma me. docebo iniquos vias tuas. ⁊ ſic intelligūtur predicte ſcripte ac eciā xxij q ij per totum. Tem ait ieremias. Aliam re perio ſcripturam dicentē. ut pͥs lxxij quia ecce qͥ elongat ſe a te p̄biunt. perdidiſti omnē qui fornicatur abs te. Nūquid hec ſcriptura intelligitur de hijs qui ſunt totaliter extra legē dei vel de ꝯſtitutis in lege. Ait yſai as. Domine iheremna ſcriptura hec intelligitur de cōſtitutis in lege et non de extra legem ꝯſti tutis. quoniā eos qui adorant ſi mulachra dampnat ſcriptura cū eoꝝ ſimulachris dicens pſalmo cxiij. Similes illis fiāt qui fa ciunt ea et omnes qui cōfidunt in eis. et pſalmo xcvi. Conſini datur omnes qui adorant ſculp tilia. et qui gloriant̉ in ſimula chris ſuis. Sed ſupͣdicta ſcrip tura loquitur de iudeis cum here ticis et ſciſmaticis regni dei et criſtianis cum hereticis et ſciſ maticis regni criſti. qui fuerūt ꝓpo deum ⁊ fuerunt longe a d̓o ſicut fuerunt dathan et abyrō cum ſcola eoꝝ quos terra viuos abſorbuit ꝓpter hereſim. ut nu nieri xvi. et ſicut fierunt multi iudei tempore machabeoꝝ q̄ diſ poſuerunt fidem cum gentibꝫ re cedentes a teſtamento ſancto ut pͥmo machab̓. i. Et ſicut er̄t heretici ⁊ ſciſmatiā regni criſti cōtra quos locutus fuit ipſe criſ tus mathei vij. Attendite a fal ſis ꝓphetis ſacerdotibꝫ cum he reticis et ſciſmaticis ⁊cͣ. qn̄ di cent michi ī illa die. domine do mine nōne in nomine tuo ꝓphe tauimus ⁊ in noīe tuo demonīa eiecimꝰ. ideſt peccata mortalia et in noīe tuo v̓tutes multas fe cimus. et ego tūc confitebor eis nūqm noui vos. diſcedite a me omēs qui operamini imquitatē. Itē dauid in ꝑſona eccleſie. ait contra tales. Quia ſi inimicus meus ideſt paganus maledixiſ ſet michi. ſuſtinuiſſem vtiqꝫ. tu vero homo vnanimis dux meꝰ et notus meus. qui ſimul mecū dulces capiebas cibos. in domo dei ambulauimus cum conſenſu veniat mors ſuꝑ illos et deſcen dāt in infernū viuentes nt p̓s It ieremias Quō§ liiij intelligit̉ illa ſcriptura o yſaīa que legit ezechi elis xviij. ꝙ filij iſrahel verter̄t in ꝓuerbiū dicentes patres nō ſtri cōmederūt vuā acerbam et dentes filioꝝ obſtupuerūt. Ait y ſaīas. Dn̄e ieremia filij iſrahel graue ferebāt penitentiam por tare ꝓ peccatis patrū quando murmurabant ꝯtra deū et in ꝓ uerbiū verterunt dei beneplaci tum. Quibꝫ deus ſic ait. Hoc in miſericordia agebam purgando filiū pro patre ſeu pro peccatis patris ſed āmodo hoc vobis non faciā ſꝫ tantū meram iuſticiā. et ait. Filius non portabit imqui tatē patris nec pater portabit inquitatē filij ſꝫ aīa que pecca uerit ipſa moriet̉. Ideo ſi deus vobis oſtendit miſericordiam in purgandis peccatis parentū in filios. contra eū nolite murniua̓ re ſꝫ gracias agite in tanta d̓i be nignitate cū nemine ipſe velit ꝑ ire. Vnde quātucumqꝫ iuſtus ho mo ſi flagellet̉ in tribulatioībꝫ et ꝑſecutionibꝫ in amiſſione re rū tēporaliū ⁊ alijs diuerſis an guſtijs ne turbetur ſꝫ tu pro gra ciaꝝ actione ſuſcipiat tu eciā ꝓ peccatis ſuorū parentū ſuſtine at in quibꝫ et ipſe purgatur ut ait ꝓpheta pͥs lxviij. que non ra pui tūc exſoluebā. d̓s tu ſcis in ſipientiā meā ⁊ delicta mea a te non ſūt abſcondita. et p̓s lxxij. laui inter īnocentes manus me as et fui flagellatus totā die et irruerunt in me fortes. neqꝫ īi quītas meā neqꝫ peccatū meū domine ⁊cͣ. ſꝫ tamē taliter flagel latus caſtigatus et purgatus nō dubitet quoniam ſemꝑ adeſt ei deus ut pͥs xxxiij. iuxta eſt dn̄s hijs qui tribulato ſunt corde et humiles ſpiritu ſaluabit. et ite rū m̄lte tribulacōes iuſtoꝝ ⁊ de hijs liberabit eos dn̄s Cuſtodit dominus oīa oſſa eoꝝ vnum ex hijs non ꝯteretur. et thobias o rans dicit. Ne reminiſcaris dn̄e delicta mea vel parentū meorū. Nūquid leges humane ꝯtrariū ſapiūt cōtra id qd̓ leges diuine ſanxiūt. vn̄ videamus ſi crimen purgetur in foro iudiciali de qͦ conſtet confeſſione vel ꝓbatio ne vel rei euidētia vel ꝯdēpnatio ne abſolution̄ vel diſpenſatione ut de reſti ſpō cū ad ſedē. ſi tale ſit crimē ſuꝑ quo diſpēſari poſ ſit et diſpenſetur vel ꝯdempnet et tūc de crimine diſpenſato vel condēpnato non poteſt accuſa tio replicari eciam coram deo. uit de accuſa de hijs. quoniam cri mina ſemel dimiſſa diuīa clem̄ cia iteꝝ ī vlcionē veīre nō patit̉ vt de pedi iiij diuina clemēcia et xxiij q iiij ſi illic. Si vero ab ſolutus eſt quia accuſator crim̄ non ꝓbauit tutꝰ eſt accuſatus apud humanum iudicem. qͥa de delicto vnius ſepius queri non debet ut inc veniā xxxv qͥ ix ſꝫ non erit tutus apud iudicem di uinum. Si v̓o occultum eſt pec catū et non expiauit per penitē ciam ob quod dicunt iura ꝙ ꝓ bacioē ceſſante vindicte racio conquieſcit ut xxxiij qͥ v̓ criſtia na. tamen huius delicti occulti occultus iudex deus erit. quia ſecretoꝝ eſt cognitor ut xxxij di erubeſcant. et ſolum deū habet vltorem. ut C de iureiur liij iua̓ quia publice vtilitatis et dei ſci encie ſentencia ē ne crimina tā manifeſta ꝙ occulta remaneat īpunita. ut in c vt fame de ſe ex et de pe c. i. et ff ad l aqui l ita vulneratus.i. regū in fine. ⁊ ex odi xxij. maleficos ne paciaris viuere. Et taliter punita pecca ta dicunt̉ purgata§ Si vero in foro penitenciali dicendum eſt ꝙ omnia crimina per peniten ciam purgant̉ et dimittuntur quo ad deum ſꝫ non qūo ad ꝓxi mum qui leſus ē. ut in c verbū dei de pedi. i. qui leſus. et ſic le ſus poteſt dictū penitentē accu lare in foro humano quantū vo luerit penitencia non obſtante ut xxxiij qͥ ijc amoue̓ ac eciā fi egiſſet ante baptiſmū tale pec catū ut in c̓ gaudemꝰ de diuor niſi illd̓ a dicto leſo fuerit remiſ ſum ut de pe di iiij dicit deus. Et ſi taliter peccata in mundo fuerint purgata. ipſa numꝙͣ in agentes vel eorū heredes reuer tunt̉ niſi ꝓ magna impietate ⁊ crudelitate āgenciū vel heredū ut in pͥs c viij In memoria rede at iniquitas patrū eius et pec catū matris eius non deleatur. et illud euangelij. ſerue neqͣm nōne dimiſi tibi omne debitum qm̄ rogaſti me. et tn̄ tu non es miſertus ꝯſerui tui ſicut et ego tui miſertus ſum. et ſic intelligi tur de pe di iiij circa finem. Sꝫ ſi non fuerint per agentes pec cata purgata eciā ſcd̓m iua̓ per eoꝝ filios heredes poſt mortem parentum debent purgari Et ſi parentes peccauerunt in aliqͦs in firto in adulterio et rapinis. et alijs pccīs atqꝫ blaſphemijs publicis vel occultis. nōne ipſi ſunt debitores ipſoꝝ quibꝫ pec cauerunt Certe ſic. qm̄ ad ſatiſ factionem tenentur. Ergo ipſi preuenti morte eoꝝ heredes filij tenentur ſatiſfacere de eiſdem. quoniā ſcd̓m iura filius ⁊ heres tenent̉ ſoluere debita patris ut de ſolū c. i. necnon de maleficio patris conuenit̉ et filius ⁊ he̓s filij ſi ad eos bona patris deue nerūt ut ff de v̓boꝝ ſigni heres. ct xvi qͥ v ſi epm̄. de vſuris circa nos. et ī q iiij§ itē peccato iſra helitaꝝ Sed ſicut heres et filiꝰ tenentur ſcd̓m leges humanas debita tēporalia patris ſoluere ſic eciā et debita ſpūalia pat̓na tenent̉ ſatis facere ar de ſepulc fi. et de rapto ex lr̄is. qd̓ ſi non fecerint iuſte flagellis dei puni entur ꝓut ſupradictū eſt. Ideo heres peccatoris ſit ſemꝑ inten tus d̓o deuotas emittere preces ꝓ dicto peccatore et nō ſuꝑbas et melius ꝑ ſacerdote ut dimit tat dicto peccatori ſicut et ipſe alijs dimittit. qm̄ maior eſt dei ipſius miſcd̓ia ꝙ iuſticia. quia licet in veteri teſtamēto in iuſti cia fuerit locutus tamen in ſua miſcd̓ia aliter fuit executus cū ipſe criſtus fuit natus ex pecca toribꝫ licet ipſe peccatum nō fe cerit vaſde tamen peccatoribus cōpatitur ac eciā miſeretur Ep̓mo habetur iiij regū pͥmo c. de ocozya rege ſa marie in deū grauit̓ pec cante necnon et penitente qui ī verbis nō multū humilibus ad helyam quīquagenarios princi pes duos miſit dicētes. Homo d̓i rex precepit ut deſcendas ad eum. Quibus ipſe helyas dixit. Si homo dei ſum deſcendat ig nis de celo ⁊ deuoret vos ⁊ quin quagīta veſtros. qui deſcendēs deuorauit eos. Tercio venit t̓ci us princepsͣ quinquagenarius ī humilitate dicens. Homo dei noli deſpicere animam meam ⁊ animas ſeruorū tuorum qui me cum ſunt. Et in illis verbis con ſecutꝰ eſt miſericordiam ad eos deſcendendo. Nōne importuna mulier a criſto in euangelio me cuit audiri. et clauſo oſtio cum ſeris media nocte ab amico ami cus panes accepit. Deus ipſe qui nullis viribꝫ ſuperari poteſt publicani precibus vincitur. Et licet diues ſit paſtor ouē tamē morbidam non contēpſit. Item ipſe de cruce latronē in ꝑadiſū tulit. et ꝓdigū filiū reuertētem letus amplectitᵐ. et nonaginta nouē pecudibꝫ in deſertō derelic tis vna ouicula que remanſerat humero boni paſtoris impoſita ad ouile reducitur. Ideo non du bitet peccator quocumqꝫ tēpo re penitenciā agat de qͥbuſcūqꝫ peccatis qͥn ī hijs miſcd̓iam cō ſequet̉ ꝑ filiū d̓i qͥ ꝓ nobis ē ad uocatus apud patrē. Caueat tn̄ ipſe peccator ꝙ ne de penitētia et dei miſcd̓ia obſtinatus diffi dat ut de pe di iij inter hoc. Itē nie penitus ī peccatis deſperet ſicut cayn qui dixit. maior eſt īi quitas mea ut de pe di ī ex hijs Itē ne ipſe veritatē impugnet ſicut iudei qͥdixerūt ipſū in beel zebub eicere demonia ut ī q.i. eos. Item ne habeat ꝓpoſitum numꝙͣ penitere ut de pe di. 1. preter. Itē ne male ſenciat de ꝑ ſona ſpiritus ſancti ut de conſe di iiij hij vero. quoniā hijs mo dis peccatur in ſpiritū ſanctum quod peccatū non remittit̉ ne qꝫ in hoc ſeculo neqꝫ in alio. Tem oyſaia ī ſacra ſcrip tura reperio magnam con trarietatē ſcripturarum ut in pſalmo xxij ſcribit̉. zelaui ſu per iniquos pacem peccatorū videns. et p̓s xxxvij ſcribit̉. nō eſt pax oſſibus meis a facie pec catoꝝ meoꝝ. et pͥs xxxi. multa flagella peccatoris. Ergo ſi oſ ſibus ꝓphete non erat pax ꝓpt̓ peccata ſua quare zelabat pacē peccatoꝝ. Ait yſaias. Domine ieremia tu debes diſtinguere in ter peccatorem et peccatorem qͥa eſt peccator qͥ eſt extra legē dei ſicut aliquis de populo naci onū. et quia tales extra legem conſtituti non poterant ꝓme̓ri gloriam et pace paradiſi quan tūcumqꝫ bonū feciſſent. et ideo pro tali bono qd̓ ipſi peccatoe̓s fecerunt ſuꝑ terram ⁊ ipſi in ea dem terra bonum debent ſuſtine̓ poſtꝙͣ paradiſum non poterant ꝓmereri ſecundū veram dei iuſti ciam qm̄ ſcriptū eſt in pͥs lvij. ſi vtiqꝫ eſt fructꝰ iuſto. vtiqꝫ eſt d̓s iudicans eos in terra. Itaqꝫ deus iuſtus dat ſupradcis pccō ribus ſuper tram pacē ⁊ omniū cerū abundanciā ⁊ delectacioēs et diuicias ꝓ bono operato per ipſos. Sꝫ poſt exitū vite ipſoꝝ dat eis perpetuam gehennam in qua nulla pax poteſt reperiri ſꝫ perpetua tribulacio in qua vi uēt in eternū ut ait idē ꝓpheta in eodē pſalmo Ecce ipſi pecca toe̓s in ſeculo obtinuerunt diui cias. et dixi ergo ſine cauſa iuſ tificaui cor meū et laui inter in nocentes manus meas ⁊cͣ Nūc ſi ipſe ꝓ ppheta ait zelaui ſuper iniquos pacem peccatoꝝ vidēs poſtea quid aſſerit. Idem nāqꝫ ꝓpheta malum eoꝝ finem ꝯſide rans et perpetuā eoꝝ dampna cionem manifeſtans ait. Non eſt reſpectꝰ morti illoꝝ neqꝫ fir mamentū in plaga eoꝝ In labo ribus hominū non ſunt et cum hominibꝫ nō flagellabūtur. Et id quod dicit ꝓpheta quia non eſt pax oſſibꝰ meis a facie pec catoꝝ meorū debet intelligi hoc modo. Iicet peccator eſſet ſub lege dei conſtitutus de ſuis tam̄ peccatis in hoc mundo flagella bat̉ ut ſuꝑna celeſti atqꝫ ꝑpe tua pace poſſet gaudere ſicut a lius ait propheta Ecce in pace amaritudo mea amariſſima. tu autē eruiſti animā meā ut non ꝑiret. Et quia ſupͣdictus ꝓph̓a conſtitutus in flagellis huiꝰ mū di vidēs peccatores extra legē cōſtitutos habere pacem zelauit ſuꝑ iniquos. Ideo fideles legis criſti ſi flagellent̉ in hoc mūdo pro peccatis eoꝝ patienter ſuſ tineant qm ſanctū eſt ⁊ bonum cum hominibꝫ flagellari cum di cat idem ꝓpheta de ſupradictis peccatoribꝫ pacem habentibus et cum hominibꝫ nō flagellabū tur Et tu ieremia videns in hoc mundo hoc iudiciū quod dixiſti cxij. iuſtus quidem tu es dn̄e ſi diſputē tecū verūtamen iuſta lo quar ad te. quare via impiorū ꝓſperatur. bene eſt omnibꝫ qui preuaricant̉ ⁊ inique agūt. plā taſti eos et radice miſerunt ꝓfi ciūt ⁊ faciunt fructū. prope es tu ori eorū et longe a renibꝫ et tu dn̄e noſti me et vidiſti me et ꝓbaſti cor meum tecū ⁊cͣ. tamen tu oraſti pro eis dicēs. Congre ga eos ſicut gregē ad victima ⁊ ſanctifica eos in die occiſionis. et iob xxi. et malachie ij in fine Caueat tamen in baptiſmo con ſtitutus ſi affulat diuicijs ne ſu um cor apponat eis quia non ut fidelis ſed ut infidelis ⁊ extra le gem criſti iheſu conſtitutus iudi cabitur. T ī hoc valde tedargu endi ſūt domini tempo cales atqꝫ ſpirituales qͥ ſuis non cōtenti diuicijs paupe rum ⁊ egenorum rapiunt ſubſtā cias abhorrentqꝫ iuſticiam ⁊ in iniuſticia incraſſant̉. contra qͦs loquit̉ pſalmiſta Nolite ſperare in iniquitate ⁊ rapinas nolite cō cupiſcere. diuicie ſi affluant no lite cor apponere. quia duo hec audiui. Idē ꝓpheta ait pſalmo c xxij. Inclina cor meum deus ī teſtimonia tua et nō in auariciā Caueat eciā ꝙ nullū peccatum ducat in ꝯſuetudinē et dicat. nō videbit dn̄s nec intelliget deꝰ iacob. qm̄ ſatis mortale et dāp nabile eſt quod arguit ꝓpheta dicens. Intelligite inſipientes ī populo et ſtulti aliqn̄ ſapite. qͥ plantauit aurē non audiet aut qui finxit oculū non ꝯſiderat. qͥ corripit gentes nō arguet qui docet hominem ſcienciam Dn̄s ſcit cogitationes hominum qm̄ vane ſunt ut pſalmo xciiij. Et nō credant fideles d̓i et diuites in eiſdē reprobari diuicias. qm̄ fideles xp̄i alijs peccatoribꝫ di ciores ſūt ut p̓s xxxvi. Spera ī dn̄o et fac bonitatem et inhabi ta terrā et paſceris in diuicijs e ius. Delectare in dn̄o et dabit cibi peticiones cordis tui. atqꝫ ſpera in eo et ipſe deus faciet. Itē criſti fidelis non querat inui dere infideli diuiti. quoniā meli us eſt modicum iuſto ſuꝑ diuici as peccatoꝝ multas. Et ſi ipſe fidelis cor ſuum apponeret diui cijs deus exaudiret eum ī diui cijs ſuꝑbia et honorē et nichil deerit anime ſue non tamen tri buet ei deus poteſtatē ut come dat ex eo ſꝫ ut auaricia iſtd̓ ſer uet uſqꝫ ad vite ſue exitū ⁊ poſ te ⁊ homo extraneus vorabit il lud. Iſte talis iuxta ſentenciam ſalomonis carere debet ſepultua̓ quia ſcd̓m eiuſdē ſentenciā. qui amat diuicias. fructus non ca piet ex eis. quia vbi multe ſunt opes et multi qui cōmedūt eas et quid ꝓdeſt poſſeſſori niſi ꝙ cernat diuicias oculis ſuis. dul cis eſt ſompnus operāti ſiue pa rum cōmedat ſiue multū ſaturi tas autem diuitis nō ſinit eum dormire. Itē aliquis ꝯgregabit diuicias in malum et in afflicti one p̄eſſima pereūt. generabit filium et in ſūma egeſtate erit. Ideo concludit ipſe ſalomon ꝙ omī homini cui d̓s dedit diuici as atqꝫ ſubſtanciā poteſtatēqꝫ ei tribuit ut cōmedat ex eis et fruatur parte ſua ac letetur de labore ſuo hoc eſt donum dei Iō fidelis criſtianus non aduertat ad falſas diuicias tēporales et non in eis cor ſuum ponat. jac tet cogitatum ſuum in domīo et ipſe in bonis diuicijs enutriet e um. et ꝯſideret peccatoꝝ diuici as in ſeculo abundātes cū ipſe deus ꝓ tam modico bono qd̓ ip ſi peccatores in mundo geſſer̄t in tot diuicijs tēporalibꝫ facit abundare quot erunt bona cele ſtia fideliū et bonoꝝ criſtianorū que ipſe pius d̓s in recōpenſaci onem bonorū que ipſi in mundo geſſerunt elargitur. mens hu mana premeditari non poterit quoniā ſcriptum eſt. Nullū ma lum impunitū et nullum bonum irremuneratū. Et hec ſunt vera ſi querant penitencias ⁊ dei fla gella ſuſtineant in ꝑſecucionibꝫ et in infirmitatibꝫ ⁊ in eis non indureſcant. quoniam ſi neglec ta penitencia vel ſpreta in eiſdē peccatis moriant̉ abſqꝫ dubio ad tartareum regnum deſcendēt ut ait pſalmiſta. Eripe me de luto et non infigar libera me ab hijs qui oderunt me et de ꝓfun dis aquaꝝ. Non me demergat tēpeſtas aque neqꝫ abſorbeat me ꝓfundum neqꝫ vrgeat ſuꝑ me puteus os ſuū. Prime tres liberaciones ꝑtinent ad purga cionem tres vltime ꝑtinent ad dampnacionē peccatoꝝ. quibꝫ quidē peccatis purgatis mere mur gloriā adipiſci ꝑ̄hennem § Iterum ait iheremias. Dn̄e yſaia valde pulchre omnia ſepe dicta ſcd̓m ſcripturas ſūt decifa ſed tamē michi vnū reſtat dubi um ſatis graue et cū ſupra ſit cō cluſū ꝙ hoīm in lege dn̄ī ꝯſiſtē cium in terris purgatis pecca tis ut ipſi ſic purgati patrie ce leſtis p̄henniter fiant poſſeſſo res et illi qui extra legem d̓i ſūt peccatores in lacū dampnabili terdimerſi puteus īfernalis ſu ꝑ eos vrgeat os ſuū modo vero cum omnes populi ⁊ gentes in ſupradicto iudicio ſint iudicate et debeant iudicari quod erit iu diciū ipſius criſti quo ipſe debet iudicare iterū viuos et mortuos Ergo ſi dicte gentes et populi iam iudicati ſūt quare iteꝝ iudi cabuntur. Nūquid dicendū eſt iuſtos et ſanctos paradiſū non ingreſſuros uſqꝫ ad dic̄ iudicij. et malos et reprobos tartarum non ingreſſuros uſqꝫ ad eundē diem iudicij quod eſt falſū cum ipſe criſtus duxerit latronē in paradiſum. qui dixit Memiento mei. Itē illos qui reſurrexer̄t cū eo et ītrauerūt ſanctam ciuitatē in qua expectarunt eū quouſqꝫ xp̄c ipſe aſcendit in celū et ſecū in paradiſū tranſduxit. Ergo de quo erit vel qualit̓ fiet hoc iudi ciū finale. Nūquid ꝓ vno delic to erit duplex ſentētia cum ipſe b̓s miſericors non iudicet bis ī idipſum. Nuqmuid forte iudi ciū ſuum erit in celo in bonis et malis diſtribuendis ſicut ē nūc in terra cum ipſe deus nō equa liter in terra diſtribuat bona tē poralia hominibus ꝓpter quod aliqui eum appellant iniuſtum. qm̄ vnus erit affluens et abun dans alius vero ſūme egebit et laborans in ſūma egeſtate. It yſaias Dn̄e ieremia iudiciū d̓i ī terris ſatis eſt profundū ⁊ hoc inſi piens nō cognoſcit nec ſtultus intelligit. quia ſi d̓s in ſuo iudi cio equaliter diſtribuiſſet ſubſi dia diuiciarū inter hoīes. ceſſa ret ſentēcia ſua quā ipſe ī hoīes protulit dicēs In ſudore vultus tui veſceris pane tuo. Ideo ſi ho mines abundarēt ſub equali diſ tributionē d̓i nō in ſudore ſꝫ in delicijs pane ſuo veſcerent̉. ꝓp ter quod ipſe deus voluit non e qualiter īter homines tempora les diuicias diſtribui ſed ī ſudo ribus et doloribus dedit homini bꝫ panem ad veſcendū. Et licet ipſe deus pauperem faciat et di uitem erigat. tamen in hoc eſt iudicium ſuum temporale. quia nō fecit aliquē pauꝑem niſi ꝓp ter alium diuitem et non fecit diuitem niſi propter aliū pau perem. Et ꝙ hoc ſit verum ma nifeſte oſtenditur teſte aplō qͥa quia cū homo naſcitur in mūdo nichil ſecū defert niſi nuditatē ut iob pͥmo Audus egreſſus ſū de vtero matris mee nudus reu̓ rar illuc dn̄s dedit dn̄s abſtul̓. Ideo quicqͥd ipſe acq̄rit ſubſtā cie diuiciarū a deo acquirit. qͥa ipſe deus dedit incrementum li cet in eis acq̄rendis ipſe homo laborē poſuerit. et licet ipſe nu dus diuiciarū dei diues factus. quia ſcd̓m ſcripturam domini ē terra et plenitudo eius tamē ip ſe homo in diuicijs ſe paſcit et eis fruit̉. vnde ipſe deus vult ꝙ de ſuꝑcreſcentibꝫ vltra vite neceſſaria ipſe diues pauꝑi ad miniſtret videlicet panē eſuriē ti frangendo egenū vagantē in domum ſuā inducendo et nudū veſtibꝫ cooperiendo. propterea quicqͥd homines in hoc mundo habent ſua non ſunt ſꝫ cōmunia ſecundū legem dei licet dicti ho mines ea habeant in poteſtate diſtribuendi ſecundū eorum ar bitrium tamē ⁊ precepto dei nō neglecto eadē diſtribue̓ habent Nūquid tamē dicere poterunt dicti homines. iniuſtū non faci mus aliena non inuadimꝰ pro pria diligencius ſeruamus. O impudens et auarū dictum cum ꝓpria dicunt qm̄ nichil in hunc mundū detulerunt. Itē quibus facultatibꝫ quibus ſubſidijs ſūt ab alijs ſeꝑati cum egreſſi fue runt in hanc lucē. Ideo in hoc concludit̉ ꝙͣ minꝰ eſt criminis furari diuiti qm̄ aliqͥs abundās et petenti panē ⁊ veſtimentum denegans egenti. quoniam eſu rienciū panis eſt qui detinetur a diuītibus. nudoꝝ indumentū eſt qd̓ recludit̉. miſeroꝝ redēp cio et abſolucio eſt pecunia que in terris abſconditur. Hec pn̄t probari lxvij di in c ſicut hij. D aliud qd̓ dixiſti o īe remia de finali iudicio. reſpondeo et dico ꝙ ho mines iam iudicati amplius nō iudicabuntur ſꝫ iudex quia iam iudicauit occulte oſtendet pub lice iudicando ꝙ de iure reꝓbos in peccato dampnauit ⁊ bonos in iuſticijs ſuis ſaluauit Sꝫ ta men pͥmo anteꝙͣ veniat ad iudi candū viuos ⁊ mortuos ipſe rex et iudex ſeculum iudicabit ꝑ ig nem in quo igne celi magno im petu tranſient elementa vero ca lore ſoluent̉. terra autē cum om nibꝫ que in ea ſunt conſumetur ut teſtatur ſanctus dauid in ſpi ritu dei dicēs. Deus manifeſte veniet deus noſter et nō ſilebit Ignis in conſpectū eiꝰ ardeſcet et in circuitu eiꝰ tempſtas vali da. Aduocabit celum deſurſum. ideſt angelos. et terrā ideſt ho mines in reſurrcōne. ut diſc̓nāt populū ſuū. Et ipſi angeli ꝯgre gabunt deo ſanctos eius qui or dinant teſtamentū eius ſuꝑ ſa crificia. et ipſi angeli annuncia bunt iuſticiā eius qm̄ ipſe deus iudex ē. Et dicet ipſe d̓s pecca tori. quare tu enarras iuſticias meas cū illas non obſeruaueris et quare aſſumis teſtamentum meū ꝑ os tuū cū id totū fedaue ris. Tu odiſti diſciplinā et ꝓie ciſti ſermones meos retrorſum Si videbas furē currebas cū eo et cū adulteris porcionē tuā po nebas. Os tuū abundauit mali cia et lingua tua cōcinnabat do los. ſedens adu̓ſus fratrē tuū lo quebaris et adu̓ſus filiū matris tue ponebas ſcandalū Et dicet iudex. hec feciſti et tacui. ꝓpter hoc exiſtimaſti īique ꝙ ero tui ſimilis arguā te et ſtatuā cōtra faciē tuā. In hijs modicis v̓bis omnia grauia peccata ꝯtinent̉ et in hijs verbis ⁊ adhuc graui oribꝫ peccatoe̓s arguet vniuer ſos et libri aꝑient̓. de quibꝫ ait ſcriptura pͥs c lx. et in libro tuo omēs ſcribent̉. et p̓s lxviij. dele āt̉ de libro viuenciū ⁊ cū iuſtis non ſcribant̉. Et angeli in clā gore tubarū more cū ſanctificat bellū vocabūt bonos ⁊ malos an te conſpectū iudicis ſedentis in ſede maieſtatis ſue T primo aduocabit de monem cū omnibꝫ ange lis eius. et ipſe demon apparebit̉ coram eo tremulentus aſpiciens dei terribilitatem. Et dicet ipſe deus et iudex ei. Tu ſignaculum ſimilitudīs dei ple nus ſapientia perfectus decore in delicijs paradiſi fuiſti. omīs lapis precioſus oꝑimentū tuum ſardis topaſius iaſpis criſolitꝰ onx berillus ſaphirus carbuncū lus et ſmaragdus aurum quoqꝫ opus decoris tui ⁊ foramina tua in die qua tu cōditus es parata ſunt. Tu cherub extentus et ꝓ tegēs et poſui te in monte ſanc to dei in medio lapidum ignito rum ambulaſti perfectus in om nibus vijs tuis a die condicioīs tue donec inuenta eſt inquitas in te in multitudine negociatio nis tue. Repleta ſunt interiora tua iniquitate et peccaſti et eie ci te de monte ſanctod̓i et perdi di te. o cherub eleuatum eſt cor tuum in decore tuo ⁊ perdidiſti ſapientiam tuam in decore tuo et in terram proieci te ante faci em regum dedi te ut cernerent te in multitudine iniquitatum tuarum. Quare cecidiſti o luci fer qui mane oriebaris. Hec ha bent̉ in ezechiele ⁊ yſaīa ꝓph̓is At ipſe lucifer inclinās ſe in ter ſa ſic humiliter erit locuturus. O iuſtiſſime iudex ſi me veſtra cleniencia dignetur audire mai feſte oſtendam me cōtra veſtra diuinitatē in nichilo peccaſſe. qm̄ cognoſco cognoui et cognoſ cam ꝙ veſtra diuinitas de nichi lo me creauit plenum ſapiēciā et ꝑfectum ſciencia et decore at qꝛ tocius paradiſi poſt veſtram diuinitatē pͥncipatū habentem. Si ego fui dotatus plenitudine ſapiēcie non ſequit̉ dn̄e ꝙ ꝯtra veſtram diuinitatē peccauerim. que eſt tociꝰ ꝑfectionis Si ego ſui ꝑfectus ſciencia ⁊ in delicijs paradiſi poteram cognoſcere et cognoſcebam abſolutam poten ciam veſtrā. ꝙ ſi in aliquo pec caſſem contra eam poterat me ī nichilum redigere cū ipſa me de nichilo in totali ꝑfectione crea uerit. Itē non ignorabam ꝙ ſu pra veſtrā diuinitatē nullus erat potencior dn̄s cui potuiſſem ad heſiſſe. Nūquid nō fuiſſet ma gna excecacio ꝙ creatura cōtra creatorem ſuū ita ut aſſerit̉ ſu ꝑbiſſet. ſed veſtra diuinitas re uerenter loquendo perſuaſu im mice lingue archangeli micha elis de me veſtre deitati malum aſſerentis ad hoc ut pͥncipatus celeſtis monarchie ſibi remane ret. ⁊ in predicto malo veſtra di uinitas ſibi credēs ī nichilo me peccantē gratis ꝑdidiſtis. Au diant omnes populi cōſpiciant om̄s gentes ſi ego talis ac tan tus creatus et in omni ꝑfectioē ſublimatus et in omni ſciencia ac v̓tute decoratus a diuinitate veſtra que in me ſemꝑ fuit ama bilis ſemꝑ humilis ſemꝑ benig na debuiſſem taliter ut aſſerit̉ peccaſſe in eadē. preſūpcio ceſ ſat lex abhorret et vnicuiqꝫ au dienti vertit̉ incredibile. Ergo iudex iuſtiſſime placeat me veſ tram creaturā ita crudeliter nō perſequi cum in vos non pecca uerim ut aſſeritur Tunc iudex reſpondebit ei dicēs Audite om nes gentes que in circuitu meo eſtis. lucifer hic preſens volens excuſare ſuꝑbiam ſuam ꝓut au diſtis quam in celis ipſe infelix temerarie ꝑegit ſe ante diuini tatē meam excuſauit ꝓut meli us potuit ſuum peccatum palli ando taciteqꝫ in iuſticiam cōtra diuinitatē meam retorquendo. Et ait ipſe iudex O lucifer ſi te diuinitas in tanto beneficio mā cipauit. quomō eſt preſūpcio ꝙ te gratis ꝑdiderit. ſed ad tollen dam omnem ambiguitatis pre ſūpcionem merita tua veniāt in patrociniū et teſtimonium cau ſe tue in hoc iudicio. Et ilico aſ ſurgens michael archangelus lucifero dulcibus verbis ait. O lucifer ſi bonꝰ es ut aſſeris cur me infamas peccato ſuꝑbie tue Nōne in hoc cognoſcit̉ malicia tua Nōne tu dixiſti in decore tu o in cōſpectu tocius monarchie celeſtis. ego ſū deus et in cathe dra dei ſedi. Poſt hec ſuꝑbe dix iſti. Ponā ſedem meā in lateri bꝫ aquilonis ⁊ ero ſimilis altiſ ſimo. Et hec redacta fuerunt in ſcriptis ad memoriā futuroꝝ ꝑ fideles norios ezechiel̓ viij et ÿ ſaīe xiiij. Et es tante preſūptio nis ꝙ in ꝯſpcū d̓i hec negas cū ſint eciā omni populo manifeſ ta. Nūquid nō ꝓpt̓ ſupͣdictā ſu ꝑbiam ipſe d̓s ꝓiecit te ⁊ alios angelos te ſequētes de celis in terrā Nūc vero dic michi ſi tan te bonitatis in celis fuiſti prout aſſeris quare ipſa bonitate vſus nō fuiſti in t̓ra in quam eiectus fuiſti. Nūquid nō nouiſſima tu a fuerunt peiora prioribus. ple nus ambicōne aſcendiſti ſuper altaria ſcā ſanctoꝝ tempore ma chabeoꝝ et ibi eciā ſuꝑbiam ad dendo ꝓ deo ſuꝑbe feciſti te coli Itē bina vice feciſti fieri vitulos aureos in dei populo ipſo dicen te. hij ſūt dij tui iſrahel qui edu xerūt te de t̓ra egipti. Primo cū educeretur de t̓ra egpti Secū do tēpore ieroboam. Itē quid e geris in regno iudicis iheſu ſub ſilencio pret̓mittatur. Nonne iſta trahunt in manifeſtam ſuꝑ biam quam eciam in celo ꝑegiſ ti. Et ſi in te deus preſtitit ſapi entiam et decorē tu autē in ma lignitate tua illam ſapienciam ꝑdidiſti. Vnde michi iniuſte im properas peccatū ſuꝑbie tue. ve niant et cetere nationes et re ges nationum qui in t̓ris ſeruie runt tibi. de bonis oꝑibus tuis in hoc iudicio publice teſtificē tur Et cū adueniſſent reges na tionum ante dei conſpectū et ꝓ ſpicientes atqꝫ intuentes lucife rum admirantes dixerunt Nū quid iſte eſt vir qui cōturbauit terrā qui concuſſit regna qui po ſuit orbem deſertum et vrbes e ius deſtruxit ⁊ vinctis eius nō aperuit carcerem et quomō tu modo vulneratus es ſicut ⁊ nos ſimil̓ noſtri effectus es. detrac ta eſt ad inferos ſuꝑbia tua. ce cidit cadauer tuum. Subter te ſternetur tinea et opimentū tu um erunt vernes Ad infernum detraheris in profundum laci Et tūc dicet iudex. Ecce nunc audiſti quid nationes de te et peccatis tuis teſtificentur. Et ad hoc reſpōdebit lucifer dicēs Domīe iudex ponatur ſine pre iudicio alicuius ꝙ fecerim tale peccatū nonne ⁊ adam primus parēs ſimili ſuꝑbia peccauit e ciā et nabugodonoſor rex. et ta mē eos nō ſicut me aggrauaſti. Et dicet iudex. qͥcquid ipſi ege rūt te inſtigante fecerūt. ſed tu nullum habuiſti inſtigatorē niſi ppriam maliciā. ideo minꝰ pec cauerūt. ſꝫ tn̄ graui pnīa ipſe a dam in valle ebron vbi eſt eius ſepultura defleuit ut ioſue xiiij cum poſteris ſuis tamē vſqꝫ ad aduentū meum ī carne non ſūt conſecuti miſericordiā Nūquid et tu vllo tēpore de tuo delicto a gere voluiſti penitenciā. ſed ſem per mala peioribꝫ aggregando de die in diem ī peccato durior fuiſti effectus ſicut pharao quē viuū mare abſorbuit. ecce infer nus parat ſe ad te abſorbendū. et dicet iudex omībꝫ circa eum ad iudiciū conſiſtentibꝫ. Quid vbis videtur an lucifer ⁊ ange li eum ſequentes iuſte fuerunt dampnati an imuſte. et reſpon debunt omēs vna voce dicētes. Iuſte dampnatus fuit. Et tunc dicet rex et iudex lucifero et eiꝰ angelis ſequacibus. Ite a ſiniſ tris. Et michaeli et eiꝰ angel̓ dicet. Itē et vos a dextris meis Ecundo faciet vocari ad iudiciū humanas crea turas. et p̓mo populum iudeoꝝ et cū eis rex et iudex diſ ceptabit dicens. Audite o viri iudei et iſrahelite nōne ꝓmiſſꝰ ſui vobis in lege in qua canitur Propheta ſuſcitabit deꝰ de me dio fratrū ſuoꝝ ſimilē moyſi. et ſi qͥs non audierit ꝓpheta illū. ꝯxterminabitur d̓ populo meo Nōne ſimilis ſui moyſi ī huma nitate et legum ac preceptorū dacione Nōne predicaui de reg no dei. nōne veſtros mortuos ſu ſcitaui ac cecos illuminaui ⁊ om nes infirmos ſolo verbo curaui mortem ſuſtinui et a mortuis re ſurrexi. Nōne poſt meam reſur rectionem per apoſtolos meos vobis predicari feci de regno dei qui ſigna magna in vobis fece runt. Quid eis feciſtis. nonne expuliſtis eos a vobis atqꝫ ꝑ ſe cuti eſtis de ciuitate in ciuitatē in mortē et in carcerem. et regni dei vos indignos iudicaſtis. qͥd vltra valui facere. Et tunc iudei et iſrahelite reſpondebūt et di cēt. Illuſtriſſime iudex cū ſitis ipſa iuſticia eciā vobis placeat in equitate benigna nos audire cū ſcriptū ſit in pſamo. qm̄ iudi cabis orbē terre in iuſticia ⁊ po pulos in eqͥtate. ⁊ inſuꝑ dicent ipſi iudei Iuſtiſſime iudex verū eſt ꝙ d̓s nobis ꝓmiſit ſic ſuſci tare ꝓphetā de medio fratrū no ſtroꝝ. et qui nō audierit ꝓphe tam illū ait d̓s ego vltor exiſtā ſꝫ tamē d̓s dedit nobis ſignum in cognicōne dicti ꝓphete. ꝙ ſi ꝓpheta ille in noīe dn̄i predixe rit et non euenerit de hoc dn̄s non locutus eſt ꝓpter qd̓ ⁊ ipſe deus nobis in lege precepit nō ſolū talē ꝓpheta non audire ſed tamꝙͣ mēdacem eum morti tur piſſime tradere ſicut pꝫ deut̓onō xviij. ꝓpter qd̓ benigniſſime iu dex placeat ad nos miſcd̓ie vrē aures inclinare. Et licet nūc co gnoſcamꝰ ꝙ vos fueritis ꝓph̓a ille ī lege ꝓmiſſus tamē nobis multa dixiſtis que ꝓut dixiſtis nō euenerūt. ꝓpter que nos cō gitātes vos eſſe mendacē ꝓphe tā iuxta ſentenciā legis nob̓ tra ditam tradidimus vos in mortē Et pͥmo dixiſtis palā in ꝯſpcū tocius ſynagoge. deſtrua tēplū hoc et in triduo reedificabo illd̓. Hoc predixiſtis et non ꝓut di xiſtis euenit quia tēplū integrū manſit poſtea ꝑ tēpora longa ꝓpter qd̓ affigi cruci iuxtā ſen tenciā legis iuſte meruiſtis. ut pͥmo eſdre vi c. qua lege canit̉. A me ergo poſitum ē hoc decre tū ut oīs homo qui hāc mutaue rit iuſſionē tollat̉ lignum de do mo eius et erigat̉ et cōfigat̉ in eo. domus autē eius publicet̉ et d̓s qui habitare fecit nomen ſu um ibi diſſipet omnia regnā et populū qui extenderit manum ſua ut repugnet et diſſipet do mum dei illam que eſt in iheru ſalem. Ego darius ſtatui decre tū hoc quod ſtudioſe impleri vo lo. Secundo dixiſtis. niſi man ducaueritis carnem meam non habebitis vitam in vobis. ſit io hānis vij et tamen non comedi mus carnem veſtram et per tem pora lōgiora viximus. Tercio dixiſtis. ſi quis credit in me flu mina de ventre eius fluent aq̄ viue ut iohānis viij. et multi ī vos crediderunt et tamen non vidimus de ventre eorum flumi na emanaſſe. Quarto dixiſtis. ſi quis ſermonē meū ſeruauerit mortē non videbit in et̓nū ut io hānis ix. et tn̄ multi ſeruauer̄t ſermonem veſtrū qui tn̄ mortui ſūt Et alia ſimilia que longum eſſet narrare dixiſtis que non ē uenerunt. Itē peius feciſtis ꝙ ſabbatū ꝯtra legis preceptū nō cuſtodiſtis et in eo infirmos cū raſtis. Nūquid tenebamur vob credere ⁊ vos ꝓphetam illū in le ge ꝓmiſſum reputare cū expreſ ſe feceritis cōtra legē. Nūquid nō int̓rogauimus vos dicētes. ſi tu es criſtus dic nobis palā. et vos reſpondiſtis nobis. Opera que ego facio ipſa teſtimonium ꝑhibent de me. Certe multa mi rabilia ⁊ magna feciſtis forte q̄ nullus alius fecit ratione quoꝝ non tenebamur vobis credere. quoniā d̓s precepit nob̓ dicens ꝙ ſi quid ī nomine dn̄i ꝓpheta ille predixerit et non euenerit et nō dixit fecerit. ſꝫ vos multa predixiſtis q̄ non euenerūt pro ut ſupradictū eſt licet feceritis magna ⁊cͣ q̄ vel ſimilia helyas et heliſeus fecerunt. Ergo ſecū bum legē iuſte vos interfecimꝰ et nos īiuſte cū reuerēcia loquē do dapnamur. Et iudex reſpon debit eis dicēs. Semꝑ intellex iſtis ſcripturas et dicta ꝓpheta rū ꝓut ſonant. Nōne ꝓmiſſus in lege veſtra vobis loq̄ debebat in ꝓuerbijs parabolis ⁊ figuris dicēte ꝓpheta. Attendite popu le meus legē meam īclinate au rem veſtrā in v̓ba oris mei. quia aperiā os meum ī ꝑabolis loq̄r ꝓpoſiciones ab inicio ſeculi. Re ſpicite in quata hoc d̓s ſollicitū dine predixit. ſꝫ vos ad hoc nō conſpexiſtis. Si loquēs dixi de ſtrua templū hoc nō locutus fui de tēplo mat̓iali qͦ vos ſtabatis ſed de tēplo corporis mei in quo d̓s pat̓ et filius et ſpiritus ſcūs habitabat. qd̓ tēplū deſtructū per mortē in tribꝫ diebꝫ reſurgē do poſt mortē reꝑaui Si dixi vo bis niſi māducaueritis carnē ⁊cͣ non debuiſtis intelligere ꝓpriā carnē meā manducare ſꝫ ſpiritu aliter credere in me diuinitatē incarnata. qd̓ credere ſpūaliter eſt manducare. ⁊ qui taliter car nem meā manducauerit mortē infernalē non videbit ī eternū D aliud qd̓ dixiſtis. ſi quis in me crediderit ⁊cͣ non debet intelligi ꝓut ſonat ꝓuerbiū ſꝫ d̓ fluminibus ſacraꝝ ſcripturaꝝ. Vos cognouiſ tis diſcipulos meos rudes et il lratos ex quibꝫ magua ſcriptu raꝝ flumina ꝓceſſerunt. Ad ali ud videlꝫ ſi qͣs ſermonē meū ẜ uauerit mortē non guſtabit mne ternū. qd̓ dictū non debuiſtis ī telligere de morte tēporali quā eciā ego ſuſtinui ſꝫ de morte aīe que erit ꝑpetua. et ſi qͥs ſermo nem meū ſeruauerit mortē talē non guſtabit. Si ſabbatū non cuſtodiui qͥd miri. nōne in lege veſtra dicebat̉. ſi qͣs non audie rit ꝓphetā talē extermīabit̉ ⁊cͣ ꝓpter qd̓ omnia erant in manu mea. Ergo in omnibꝫ factis de buiſtis me audire ⁊ ſequi ⁊ eciā in ſabbati cuſtodia. Sꝫ dicite michi o iudei nūquid cū predixi filio vidue in ꝯſpectu veſtro ado leſcens tibi dico ſurge. nōne ili co ad vitā ſurrexit. Itē in laza ro quatriduano nōne ſimilit̓ ob ſeruaui ꝙ leproſos ſolo verbo mūdaui et cecos illumīaui. Nō ne demoīa ꝯfeſſa fuerūt ꝙ erā criſtus. Nōne diſcipuli mei in noīe meo maiora hijs fecerunt Nūquid in noīe alteriꝰ ꝓphete hec facta fuerūt ſicut in nomīe meo. Niniuite ſurgant vobiſcū in iudicio qui eger̄t penitenciā ad predicationē ionē. quare vos me non audiuiſtis. Et dicēt iu dei in dolore cordiū ſuoꝝ. Obſcu ra veſtra locuco nos decepit. Di cet iudex. Non ſic quia nō ꝯſur gebatis ad verbū dei audiendū ſed pociꝰ ad ebrietatē ſectandā et ad potandū vſqꝫ ad veſpera et vino eſtuabatis. cithara et tī panum et lyra et tibia et vinū ī cōuiuijs veſtris. opus autē meū nō reſpiciebatis nec oꝑa manu um meaꝝ ꝯſiderabatis. ꝓpterea captiui ducti eſtis qͥa non habu iſtis ſcientiā ideo infernus dila tauit animā ſuā et aperuit os ſuū ſine vllo termino ⁊ deſcende rūt fortes vrī et populus ⁊ ſub limes veſtri atqꝫ glorioſi ad eū ut yſaie ij c. Et dicet iudex om nibꝫ. Quid videtur vobis o pplī gentes et liugue. fuerūtne iſti iudei iuſte dampnati. Et dicēt omnes. Mitiſſime iudex. ita. et eis dicet iudex. Itē a ſiniſtris. Et angeli in clangore tubarum vocabunt in iudiciū gentes que ydolis ſeruierūt. Quibus terri bilis iudex dicet. Vos autem cū ſitis ⁊ fueritis homines ad ima ginē ⁊ ſimilitudinem dei forma ti ſicut ⁊ ceteri cum ſenſualitate tocius rationis. quare ydola mu ta opera manuū veſtraꝝ fabrefac ta pro deo adoraſtis. que nec fa ri nec loqui poterant tum ſpūs non eſſet in eis. Habebant ocu los et non videbant. manus et non palpabant. pedes ⁊ non a bulabant. nec clamabant ī gut ture ſuo. Qua ratione moueba mini ad hec facienda. Quae̓ nō recognouiſtis pro deo illum qui fecit celum ⁊ terram mare ⁊ om nia que in eis ſunt. nam et ipſe dedit omnibus ac eciam et vob̓ principium eſſendi pauitqꝫ vos a iuuentute veſtra vſqꝫquo ipſe a vobis fecerit exalare ſpiritum et tunc omnes veſtras cogitacio nes fecit ꝑire. Surgant ipſa y dola et protegāt vos in hoc iu dicio ſi poſſint vos de manibus meis liberare. Et reſpondebunt gentes cum cordiū tremore ter ribili iudici ⁊ dicent. Iuſtiſſime iudex placeat veſtre iuſticie in modicis v̓b̓ nos audire et dicēt poſtꝙͣ nos formaſtis ad imagi nē ⁊ ſilītudinē vrām. quare gͣcia veſtrā quā iudeis ⁊ iſrahelitis tri buiſtis eciā et nob̓ non dediſtis quos iudeos et iſrahelitas uſqꝫ ad aduentū veſtrū ī carne in cir cūciſionē ſaluaſtis Itē poſt icar nationē veſtrā quare eandē grāꝫ ſaluationis ꝑ baptiſmū magis dediſtis illis qui fuerunt in eu ropa ꝙͣ illis qui fuerūt in aſia et affrica qͦuſqꝫ ſpūs ſcūs veīret qͥ inflauit dei amore corda oīm ppter qd̓ omnes gentes et po puli credider̄t vnū deum patrē et filiū ⁊ ſpiritū ſanctū et ī bap tiſmo factū ē vnū ouile et vnꝰ paſtor. quare illos dilexiſtis et nos odio habuiſtis. nōne meliꝰ fuiſſet ꝙ nati nō fuiſſemꝰ poſt ꝙ perpetua gehennam in īfer no credimus ſentire. Et iudex reſpōdebit eis dicēs. Audite ea que dicturus ſū vobis. Ad hoc hominē formaui in ſtatu īnocē cie ut ruinā angeloꝝ reꝑare poſ ſem ſꝫ homo ipſe credens effici ut ego ſum ſpreto meo mādato reddidit ſe contumacē pro cuiꝰ contumacie purgacionie ſinie ex preſſione tēporis ī tartareo car cere eundē mancipaui cū poſte ris ſuis. Et qͥa volēs ꝯꝑati dic to homini cū poſteris eiꝰ elegi michi vicū noīe abraham cui ꝓ miſi in ſemine ſuo predictū ho minē cum poſteris eius benedi cere ⁊ eū de predicto carcere ad meā reducere graciā. Cuiꝰ abra he ſemē creuit in populū velut arena maris. quē vocaui iſraheli ticū et eum michi in filiū elegi. et ꝯſtitui eidē populo cerimoni as et circūciſionē ⁊ eundē poſui in omniū gencium lucē. Sꝫ di cite michi o gentes qn̄ feci vob̓ ſigna magna in egipto in ꝯſpcū veſtro ꝓ liberacione dicti popu li mei a ſeruitute veſtra qͣre mic hi deo predēī populi non credi diſtis in v̓tute dictoꝝ ſignoꝝ ſi cut ⁊ michi populꝰ meus credi dit Nōne exficcaui mare et cal cabile prebui dicto populo meo vobis videntibꝫ qd̓ et notum fu it factum quaſi mundo vniuerſo Nonne mare coōperuit pharao nem et exercitu eius ꝑſecutores populi mei ī oculis veſtris. qua re vos videntes hec mirabilia et michi ea facienti nō credidiſtis quis erat vobis ꝯtradictor. Itē qn̄ eratis in terra quā ꝓmiſerā bare dicto populo meo ī ſignis mirabilibꝫ. quot reges interfeci quot gentes ꝑcuſſi in oculis ve ſtris. Nūquid ꝯſideraſtis qn̄ in manu gedeo ⁊ ccc viroꝝ. ꝑcuſſi caſtra genciū vltra centū milia viroꝝ ut iudicū vij. Itē nūquid conſideraſtis ſampſonē virum d̓ populo meo. q̄ cū maxilla aſine tria miſia viroꝝ de gentibꝫ ſolꝰ interfecit ut iudicū xv. Itē cum teneretis archam federis capti uam nonne ꝑcuſſi vos in ſecreci ori parte nature in plaga muri um et inter vos fuit magna ꝯfi ſio mortis qͦuſqꝫ ipſa redirꝫ ī ie ruſalē. at eciā timor magnꝰ ꝓp ter hoc vos īuaſit ut pͥmo regū qͣnto. Itē quid feci vob̓ q̄ eratis ſub rege ſennacherib qͥ venerat pro ꝯfuſione populi mei ut iiij regū xviij et xix Item quid feci vobis qui eratis ſub benedab qͦ venit in tera populi mei cū tri ginta vno regibꝫ ut dictū popu lū annichilare poſſꝫ vt iij regū xx. Ergo ſi vidiſtis iſta ſigna ꝑ me fieri ꝯtra vos ꝓ populo meo in quibꝫ ydola veſtra vobis non poterūt auxiliari quae̓ dicto po pulo iſrahelitico nō credidiſtis īmo videntes fieri iſta ſigna me vituꝑaſtis dicētes ꝙ ego eram deus colliū. Itē me vobis oſten dere non valui niſi in hijs mira bilibꝫ ſignis qm̄ me aliter ꝙͣ in ſignis nullus vniꝙͣ vidit. Ergo qd̓ michi imputatis. Ad aliud qd̓ dicitis ꝙ magis dilexi curo pam ꝙ aſiā ⁊ affrica. Certe hoc non feci qm̄ ante meā aſcenſio nē in celū meis diſcipul̓ expreſ ſe precepi ut in omnē terrā euā geliū meū predicarent ⁊ baptiſ mū in remiſſionē peccatorū. et quia michi ꝯſtat ꝙ eoꝝ ſonus ī omnē terrā exierit et ſi aſia ⁊ af frica noluerūt reciꝑe euangeliū. ⁊ europa recepit illd̓. eſtne hoc ipſis imputandū. Et ait iudex. cū ſit ſcriptū. effunde irā tuā in gentes q̄ te non nouerūt et in regna q̄ nomē tuū non īuocaue cūt. ideo ite a ſiniſtris Et ange li in clangore tubarū cunctū po pulū criſtianū vocabunt. quo co ram iudice cōparente ipſe iudex in terribilitate dicet angel̓ ſuis Seꝑate de dcō populo pios ab. impijs. Quibꝫ ipijs ſeꝑatis di cet ipſe iudex p̓mo iniquis eccle ſie ſue paſtoribus. Ego dn̄s ſto ad iudicandū cum ſenioribꝫ po puli mei quare vos depaſti eſtis eccleſiam vineam meā et rapīa pauꝑis reꝑta eſt in domo veſtra quare attriuiſtis populū meū. et facies paupeꝝ demoliti eſtis contra vos prouocantes oculos maieſtatis mee. Nōne ſuꝑ hu merū veſtrū vtiqꝫ dedi clauem domus dauid et aꝑiebatis ⁊ ne mo claudebat et claudebatis ⁊ nemo aꝑiebat. Sed dicite mic hi o paſtores. quare paſcebatis voſmetipſos. nonne greges paſ cunt̉ a paſtoribꝫ. ac comedeba tis et precioſis lanis oꝑiebami ni de ſubſtancia populi mei. et qd̓ craſſū erat ſuꝑbe exſpoliādo occidebatis et pplm̄ meū pane ſpūali non paſcebatis. qd̓ infic mū fuit in oꝑibꝫ miſcd̓ie admo nēdo nō ꝯſolidaſtis. et qd̓ egro tū. in fide ſcē trinitatis nō ſanaſ tis. et qd̓ fractū erat in molibi pcc̄is corrigendo nō alligaſtis. et qd̓ abiectū erat in viciorū et peccatoꝝ correctione clamando ad penitēciā non reduxiſtis. et quod ꝑierat in peccatoꝝ ꝯſuetu dine increpando nō queſiuiſtis ſed cum auſteritate et crudelita de iꝑabatis pplō meo et potēcia et ad aliud nichil veſtrū ſtudiū tendebat niſi ad ſplendida fer cula in ventrem veſtrū ponenda ⁊ eadē per ſeceſſum emittenda et ſic populus meus diſperſus fuit eo ꝙ ei nō eſſent paſtores et factus fuit populus meus in deuoracionē beſtie ideſt dyaboli. Ergo o paſtores reddite michi racionē officij veſtri. Ecce nunc exquirit̉ ſanguis veſtroꝝ ſubdi toꝝ qͥ in inferno degūt de mani bꝫ veſtris. Et tūc paſtoe̓s prela ti pb̓ri ⁊ alij curati ītuentes ter ribilē iudicem cū tremore et cor diū dolore humiliter ꝑ vnū ipſo rū reſpondebunt iudici dicētes Domīe ſancte pater placeat ve ſtre maieſtati nō ſcd̓m iuſticiā veſtrā ſꝫ ſcd̓m magnā miſcd̓iam veſtrā nos īcrepare qm̄ in ꝯſpec tu veſtro nullus poteſt nec pote cit in iuſticia vniꝙͣ ſaluari Id̓o mīcordiſſime iudex ſicut cū pa tribꝫ veteris teſtamēti oꝑati eſ tis ita ⁊ nobiſcū ſi placeat oꝑa mi. Nōne iuſtiſſime iudex vos prefuiſtis ꝑadiſo. ī quo tm̄ duo erant homīes ⁊ ambo ſub veſtra cuſtodia ꝑierunt. ergo ſanguis eoꝝ exquiret̉ de manibꝫ veſtris In archa noe octo tantū fuer̄t hoīes quoꝝ vnus perijt. nūqͥd eius ſanguis exquiſitus fuit de maībꝫ noe. In domo abrahe qͥn qꝫ hoīes erant ex quibꝫ duo ꝑi erunt cū ſibi dictū fuit. eice an cillā et filiū eiꝰ. Itē in domo yſa ac de duobꝫ fratribꝫ vnus pijt. Itē in domo iacob tres d̓ duode cim ꝑierunt. Itē ſub principatu moyſi et aaron erāt mille milia et tn̄ ꝓpter peccata ſua ꝑierūt preter duos nullus eoꝝ terram ꝓmiſſionis intrare potuit. Itē de domo dauid qͣtuor perierūt. Itē de domo et ſcola veſtra o do mine vnꝰ perijt. et de lxxij diſ cipulis veſtris preter quīqꝫ nul lus ipſoꝝ meruit attingere reg num eternū. Numqͥd ſanguīs ipſoꝝ de maībꝫ predictoꝝ ac eci am de manibꝫ veſtris exquiret̉. O dn̄e fiducialiter loquimur cū predicti fuerint ſub cuſtodia ve ſtra et ꝯtentamur valde ſi ſang uis predictoꝝ fuerit exquiſitus de manibꝫ ſuoꝝ paſtorū ꝙͣ eciā et ſanguis noſtroꝝ ſubditoꝝ de manibꝫ noſtris exquiratur. Ne qꝫ enī meliores neqꝫ peiores ſu mus antiqͥs patribꝫ noſtris vſi iuſtiſſime iudex placeat tibi in miſcd̓ia nos arguere. Et iudex reſpondebit dicēs. In lege tu qͥ loq̄ris quid ſcriptū eſt ezechiel̓ tercio. ſi me dicente ad impium morte morieris et non ānuncia ueris neqꝫ locutus fueris ut au̓ tatur a via ſua impia et viuat ipſe impiꝰ in iniquitate ſua mo riet̉ ſanguinem āt eiꝰ de manu tua requirā. Si autē annūciaue ris impio et ille nō fuerit conu̓ ſus ab īpietate ſua et a via ſua mala ipſe quidē in niquitate ſua morietur tu autē animā tuam li beraſti. Sed et paſtores veteris teſtamenti et ego redarguimꝰ ſubditos noſtros in peccatis e orū. Nōne ego predixi ade ne cōmederet d̓ ligno. et eciā ceteri paſtores fecerūt ſimiliter ſicut moyſes et aaron qui ſemꝑ in ira et redargutione aſſidue erāt po pulū affati. Et ſi dictus pplūs noluit eos audire fuit tn̄ eid̓ po pulo īputandū. Nonne aſſidue āmonui diſcipulos meos dicēs eis Vnus vr̄m me traditurus ē Si ille qui cecidit de ſcola mea et preuaricatus eſt noluit me au dire ſanguis eius ⁊ alioꝝ ſubdi toꝝ fuit nociuus eis et nō paſto ribꝫ. ſꝫ ipſi paſtoe̓s ſecure dicere pn̄t. Iauabimus manus nrās in ſanguine peccatoꝝ iuxta quod ſcriptū eſt yſaie lviij. Clama ne ceſſes. quaſi tuba exalta vocem tuā annūcia pplō meo ſcelera eo rū et domui iacob peccata eoꝝ. Et ꝯtra negligētes hanc doctri nā ait ꝓph̓a. canes muti non va lentes latrare. Sꝫ dicite michi ſi vos redarguiſtis pplm̄ meum de peccatis quare pijſtis in pec catis eoꝝ. ſꝫ ſi annūciaſtis ſcele ra eoꝝ quāre in vrīs ſceleribus dāpnamini. Dicēt paſtores. do mine ſi in ſceleribꝫ nr̄is dāpna mur non ſequit̉ ꝙ negligentes fuerimus circa ſubditos nrōs qͣ ſpretis noſtris moītis ad tarta reū ignē iuſte dapnant̉ Semꝑ verbū euāgelicū in dicto pplō fe cimus ſeminare ac eciā ⁊ nos ſe minauimus nrāsqꝫ latas dyoce ſes diſtinximꝰ in porrochijs et ibi ſpūales poſuimus rectores. qui nobiſcū eciā aſſiſtāt ad cri mina huius pplī corrigenda qui manifeſtarūt euāgeliū tuū hīc inde predicando. ſi ipſi noluer̄t euāgelij precepta ſeruare nob̓ e oꝝ peccatū qͣre īputatis Veniāt ipſi de pplō et cōteſtent̉ nobiſcū de hoc. Quibꝫ aduotis et pn̄ti bꝫ aiūt eis paſtores. Dicite no bis o de pplō nūqͥd nō fecimꝰ vo bis euāgeliū dei ꝑ predicationē maīfeſtari in ſcīs monitioībꝫ et aſſiduis redargutioībꝫ. Dicēt illi. Feci ſtis ſꝫ aliud docebamur a vob̓ v̓bo aliud facto et exēplo inſtruebamur Nōne vos paſto res predicato euāgelio aſſurge batis ad peccata palā oꝑanda in oī gn̓e peccatoꝝ noſqꝫ atten dētes magis ad execucōnē vrāꝫ ꝙ ad verbū ſequētes veſtra pec cata ī eiſd̓ peccauimus credētes nob̓ ea licere poſtꝙͣ ea ⁊ vos fa ciebatis. propter que periclitā ter vos nobis magiſtri fuiſtis. vos hanc doctrinā nos docuiſtis et cū eratis infecti ſimilibꝫ cri minibꝫ ſicut et nos eramus pu duit vos ī peccatis nr̄is nos re darguere cū culpa vos ī noſtris peccatis redarguebat. Dicunt paſtoe̓s Aut publice peccaſtis aut occulte Si publice qͥa ꝯſte tit nob̓ de veſtris peccatis ī no ſtro auditorio ꝑ denūciacionem et teſtiū ꝓbacionē vel qͥa fuer̄t intantū manifeſta ꝙ tergiu̓ſaci one celari non poterāt et tūc ſi ī redargucōne predcōꝝ peccatoꝝ fuimus negligentes hoc nobis imputandū eſt. Si occulta fue rūt veſtra peccata de hijs nō te nebamur diuinare qm̄ deum ha bent vltorē. Nōne fecimus vob̓ annūciari verbū dei. ꝑ quod do cebamini qͥd ad vitā qd̓ ad mor tē ꝯpetebat. Nōne inſtituimus prochianos ſacerdotes quibꝫ de buiſtis veſtra ꝯfiteri peccata qui eciā miniſtrauerunt vobis eccle ſiaſtica ſacramenta in quibꝫ et peccata dimittunt̉ non debuiſ tis ea neglige̓. Si nos pecca uimus publice vel occulte nobis imputat̉ Cum nemo viuat ſine crimīe non debuiſtis reciꝑe pec catoꝝ nrōꝝ exempla ſꝫ pocius o pera eoꝝ que nos docebamꝰ. ſꝑ nos exoſos habuiſtis ⁊ quaſi ini micos tamē ſi aliquid peccati ī nobis fuerit qd̓ poſſit vob̓ cōꝑe tere dicite nobis. Illi v̓o ſiluer̄t Dibꝫ quidē paſtoribꝫ ter ribilis iudex ſic ait. In hijs excuſabiles non eſ tis ſed vltra hoc dicite michi qͣ re donū ſpūs ſancti ſymoniace vendidiſtis ꝯſtituētes eccleſias venales ⁊ alia ſpūalia ꝓ precio dediſtis. et vos nichil eratis in tus vel extra niſi ſtannū plūbū et ferrū ⁊ in medio fornacis cor diū veſtroꝝ ſcoria argenti et au ri facti fuiſtis ꝓ eo ꝙ v̓ſi eſtis in ſcoriam iā dictam. Ecce ego congregaui vos in ꝯgregacione argenti eris ferri ſtāni ⁊ plūbi in medio fornacis inferni ⁊ ſuc cendi ibi ignē ad cōflandū vos in furore meo ⁊ in ira mea et ad huc ꝯflabo vos ⁊ congregabo et ſuccendam vos in igne furoris mei ⁊ ꝯflabimini in medio eius Et dicēt paſtores Aa a dn̄e ne iraſcat̉ furor tuus qui ſupͣ omēs es micors. nonne in noīe tuo de monia ideſt peccata mortalia e iecimus et in noīe tuo ꝓphetaui nius. Et dicet iudex neſcio vos quomō ꝓphetaſtis in noīe meo et demonia eieciſtis cū totū mū dum veſtris falſis ꝓphetis pec catis et demonibꝫ repleuiſtis. Nōne vicibus pluribꝫ ſcidiſtis eccleſiā meam mēdaciter aſſe rendo verū meum vicariū ſūmū pontificē predicte eccīe nō eſſe ſibiqꝫ alium ī antipontificē eli gendo. quot reges in hijs errae̓ feciſtis eciā et pplōs inumeros ex quo homicidia adulteria ex uſtiones ciuitatū et eccleſiaꝝ de ſolationes ac eciā odia et ſcan dala grauia et īnumera mala ꝓ uenerunt necnon et ſathanā et demonū congregationē ad ipſa mala ꝑagenda de inferno ſolui ſtis. Nūquid in hijs ſceleribus vocare poteſtis ſamariā et ſodo mā ſorores veſtras. viuo ego di cit dn̄s quia non fecit ſodoma ſo ror veſtra ſicut vos feciſtis et ſa maria dimidiū peccatoꝝ veſtro rū non peccauit et eas viciſtis ſceleribꝫ veſtris ⁊ ī omībꝫ abho mīatioībꝫ vrīs iuſtificaſtis eas ⁊ ſic viciſtis ſorores veſtras pec catis veſtris. in oībꝫ abhomina cionibꝫ ſceleratiꝰ agētes ab eis Itē reddite michi rationē fruc tuū laboꝝ veſtroꝝ et officij diui ni. benedixiſtis me dn̄m in oī tē pore ſepciēs in die laudem dicē do. pauiſtis pauꝑes de ſubſtan cia eccleſie mee vel ditaſtis con ſanguineos vrōs. Melius fuiſ ſet o deuoratoe̓s eccīe mee ſi ad iſta attendiſſetis pocius ꝙͣ ad ꝓſtibula viſitādā et meretrices alendas et ab hijs alias nouas in domos veſtras inducēdas tā qm̄ equus ⁊ mulus laſciuientes et ꝯputruiſtis ī luxurijs veſtris ſicut iumenta in ſtercore ſuo et mane michi ſacrificaſtis carnē et ſanguinem meū eos ſumētes tamꝙͣ ſi mundi ab omni crimīe fuiſſetis. Iudiciū vobis mandu caſtis et bibiſtis. et quia ſi īmi ci hoc michi feciſſent ⁊ eccleſie mee ſuſtinuiſſem vtiqꝫ. et ſi hij qui oderant me ſuꝑ me et eccle ſiā meā magna locuti fuiſſent. abſcondiſſem me ab eis ſꝫ vos v nanimes et noti mei quare hec egiſtis. ꝓpter quod merito veni et mors ſupra vos ⁊ deſcendetis in infernū viuentes. Itē a ſiniſ tris. Itē ipſe iudex grauius ⁊ al perius redarguet omnes men dicantes et kugulatos qui renū ciauerūt ſeculo et in eo laucius et pompoſius ſecularibus vixe runt peccando et cogentur ced dere rationē de vnoquoqꝫ capitu lo regule eoꝝ Scd̓o faciet aduo cari ſmꝑatores reges principes duces et alios qui prefuerūt po pulis criſtianitatis. et eis cōpa rentibus dicet ipſe rex et iudex Reddite et vos eciā rationē regi minis veſtri. nōne et vos de pul uere pauꝑes ſuſcitaui ut ſede̓tis in ſolio glorie ad iuſticiam pplō meo reddendā. qualē ī pplōmeo feciſtis iuſticiā. Dicēt reges in ea ſecuti fuimus leges ſacratiſſi mas. Dicet iudex Quomodo le ges ſacratiſſimas ſecuti fuiſtis Nōne in ꝯſpectu veſtro filij pa trē et matrē ꝯtumelijs affecer̄t Aduene calūpniabant̉ ⁊ pupilli et vidue ꝯtriſtabāt̉ ſanctuaria mea ſpernebant̉ ⁊ ſabbata pol luebant̉ viri detractores fuerūt ad effundendū ſanuginē. ſcelus operati ſunt in medio veſtrū ve recundiora patris diſcooꝑuerūt īmundiciam menſtruate humili auerūt et vnuſquiſqꝫ in vxorē proximi ſui oꝑatus eſt abhomm nacionē et ſocer nurum ſua pol luit nepharie ſuꝑ ſororē ſuam fi liā patris ſui oppreſſit in ꝯſpcū veſtro munera accepiſtis ad ef fundendū ſanguinē ⁊cͣ. ⁊ mei et iuſticie mee obliti fuiſtis. Item inter vos ſemꝑ ꝓdiciones et cō iuracōnes fuerūt aīas ſubditoꝝ veſtroꝝ deuoraſtis preciū acce piſtis viduas m̄ltiplicaſtis ꝓp ter qd̓ ſacerdotes mei ꝯtēpſer̄t legem meā et polluecūt ſcūaria mea. inter ſanctū et ꝓphanum non habuerūt drām. int̓ pollu tum ⁊ mundū non intellexerūt et a ſabbatis meis au̓cerūt ocu los ſuos ⁊ ego rex regū coinqui nabar in medio veſtrū. Et hec oīa euenerunt in regnis veſtris ꝓpter vos et īiuſticias veſtras. qm̄ eratis velut lupi capientes predā ad effundendū ſanguinē et ꝑdendas animas et qͥ auare ſectabamini lucrū. ꝓpter qͥ ego effundā indignacionem meam ſuꝑ vos et ī igne ire mee ꝯſumā vos. Et dicēt reges. Iuſtiſſime iudex placeat clementi maiſta ti veſtre ī humili voce nos audi re. Manifeſta eſt noſtra ꝯfeſſio ꝙ veſtra benigna poteſtas fecit nos ſuꝑ populū veſtrū tēporali ter dn̄ari ſꝫ reminiſcat̉ veſtra po teſtas cū pͥmum regē inſtitueri tis ſuꝑ populū veſtrū iſraheliti cum ꝑ os ſamuelis ꝓphete clae̓ vos dixiſtis. hoc erit ius regis qui imꝑaturus eſt vobis Filios veſtros tollet et ponet in curri bus ſuis facietqꝫ ſibi equites et precurſores quadrigaꝝ ſuarū et cōſtituet ſibi tribunos et centu riones et agroꝝ ſuoꝝ aratores ⁊ meſſores ſegetū ⁊ fabros armo rū et curruū ſuoꝝ. filias quoqꝫ veſtras faciet vngentarias ⁊ fo carias et panificas. agros qͦꝫ ve ſtros et vineas veſtras et oliue ta optima tollet ⁊ dabit ſeruis ſuis ⁊cͣ ut pͥmo regū laciꝰ habe tur. et dixiſtis dn̄e dicto popu lo. clamabitis in die illa a facie regis veſtri et non exaudiā vos Nūquid alio iure debet cenſeri ille rex a nobis. Ergo ſi ſūt iſta iura regū ꝓut ſupͣ apparet quid nobis imputant̉ ꝑ veſtrā maieſ tatem. Inter ipſos nobis ſubdi tos fecimus iuſticia de eorumdē publicis criminibꝫ exercunnus punicōnes ſꝫ de eoꝝ occultis cri minibꝫ noſtrū non fuit iudiciū ergo quid nobis īputat̉. Et di cet iudex Non ſic impij nō ſic. qm̄ ſi ꝓtuli predicta verba pplō predcō ꝑ os ſamuelis ſerui mei pocius ꝓtuli ad terrorē populi predicti ne regē tēporalē preter me qui eram inter ipſos tēpora lis et ſpūalis rex peterent ꝙ in īiuſticijs ſepedcīs predicto regi luris facultatē preberēt. Itē non ne cū imꝑiū tocius terre dederī abrahe ī ſempiternū ab aquilo ne et meridie ab oriente et occi dente numquid ſimilia verba ꝓ tuli vel contraria ut gen̄ xiij et x vij Itēqn̄ poſui dauid ſuꝑ popu lū regem quale dedi ei preceptū audiatis. Inueni dauid ſeruū meū oleo ſcō meo vnxi eū. et po nā eū excelſū pre regibꝫ t̓re. Si aūt filij eiꝰ dereliq̄rint legē me am et in iudicijs meis nō ambu lauerint ſi iuſtificationes meas ꝓphanauerint ⁊ mandata mea non cuſtodierint viſitabo in vir ga iniqͥtates eoꝝ et in verberibꝫ peccata eoꝝ ut pſalmo lxxxviij Itē et alibi predixi. Et nunc re ges ītelligite erudimini qui iu dicatis t̓rā. Seruite dn̄o ī timo re et exultate ei cū tremore. ut pſalmo ij. Creditis forte ꝙ ad hoc dederī reges in populo meo ut calūpniaret̉ populus ab eis vel ut iuſte regeret̉. ſed vos crꝫ ditis alio iue̓ vti mecum ꝙ alij reges vſi fuerunt. quod non po teritis. Vnde cum mādata mea non cuſtodieritis et legē meam nō obſeruaueritis non ſine cau ſa protuli in iuſticia loquendo ꝙ facilius poterit camelus per foramen acus intrare q̄m̄ diues paradiſum. licet in miſcd̓ia ali ud fuerit obſeruatum. ideo vos itote a ſiniſtris Oſt hoc ſub tube clāgo re ſuū populū criſtianū faciet euocari. quo corā iudice parēte in terribilitate ſu roris ſui dicet ei Coram me ml̓ tiplicate ſunt iniquitates veſtre et peccata veſtra reſponderunt vobis. manus veſtre pollute ſūt ſanguine et digiti veſtri iniqui tate labia veſtra locuta ſunt mē daciū et ſcelera veſtra vobiſcum ſūt ⁊ cognouiſtis peccare blaſfe mare et mentiri contra deū. Ec ce agnitio vultus veſtri reſpon debit vobis quoniā peccatū ve ſtꝝ quaſi peccatū zodome predi caſtis et illud non abſcondiſtis de operibus manuū veſtrarū red dentur vobis mala.§ Et inde v tet ſe ad iudices qui iudicauer̄t in populo ſuo et dicet Ve vobis ludices qui iuſtificaſtis impium pro muneribus et donatiuis et iuſticiam iuſti abſtuliſtis ab eo quare leges meas fideliſſimas in veſtris iniuſticijs meretrices feciſtis et venales q̄ fuerunt ꝑ fecte. Iudiciū et iuſticia habita uit in eis vos autē ut homicide habitaſtis in eis. quare iuſtum argentū vertiſtis in ſcoriā ⁊ ut ſocij furū ſemꝑ infideles fuiſtis Retribucionē pupillis non iudi caſtis. viduaꝝ iudiciū non īgre diebat̉ ad vos. O vtinā dilexiſ ſetis iuſticiā ⁊ iniquitatē odiſſe tis.§ Poſt hec v̓tet ſe ad aduo catos et alios iuriſperitos qͥ in via legis nō ambulauerunt et dicet. De vobis iuriſperitis qui in veſtris ꝯſilijs condidiſtis le ges iniqͣs et ſcribentes īiuſticiā ut pauꝑes opprimerent̉ in iudi cio et vis fieret cauſe humilium populi mei ⁊ dabatis in predā viduas ⁊ pupilloꝝ diripiebatis ſubſtanciā. O vtinā in ꝯſilio ve ſtro legis conſiliū cogitaſſetis. Poſt hec vertet ſe ad teſtes fal laces ⁊ alios in falſo v̓bo loquē tes et oꝑe exequentes et dicet Ve vob̓ qui dixiſtis bonū malū. et malum bonū. ponentes tene bras lucem et lucē tenebras. po nentes dulce in amarū ⁊ amaꝝ in dulce trahendo duxiſtis iniqͥ tatem in funicul̓ vanitatis. ⁊ in vniculo plauſtri peccatū. O vti nam non tāꝙͣ teſtes imqui īſur rexiſſetis quia nūc non mētice tur iniquitas vobis. Poſt hec v̓ tet ſe ad lenas et lenones et di cet eis Miſiſtis ſuꝑ populū ſor tem ⁊ poſuiſtis puerū in proſti bulo ⁊ puellā pro vino vendidiſ tis. Itē dicet omnibꝫ guloſis ⁊ fornicatoribꝫ qͥ pocius īgluuiei ꝙͣ deo ſeruiebant. De vobis qui potentes fuiſtis ad bibendū vi num ⁊ viri fortes ad miſcendā ebrietatē. ecce gaudium veſtrū et leticia veſtra eterna. Occide runt vitulos et arietes iugula rūt. comederunt carnes et bibe cunt vinū dicētes. Comedamꝰ et bibamus cras enī moriemur quia nō eſt refugiū in fine hoīs et nō eſt qui agnitus ſit reu̓ſus ab inferis. qͥa ex nichilo nati ſu mus et poſtea erimꝰ tāꝙͣ ſi nō fuerimus. flatus eſt in naribus nr̄is et ſermo ſcintille ad cōmo uendum cor noſtrū quia extinc tus cinis erit cor nr̄m et diffun detur ſpūs tamꝙͣ mollis aer. et trāſiet vita nr̄a tamꝙͣ veſtigiū nubis et ſicut nebula diſſoluer que fugata ē a radijs ſolis et no men noſtrū obliuionē accipiet per tēpus et nemo memoriā ha bebit oꝑm noſtroꝝ Venite ergo et fruamur boīs que ſunt ⁊ vta mur creatuta tamꝙͣ in iuuētute celerit̉. vino precioſo ⁊ vngētis nos impleamus et non prete̓at nos flos tꝑis. Coronemus nos roſis anteꝙͣ marceſcant. nullū pratū ſit qd̓ non ꝑtranſeat luxu ria noſtra. nemo noſtꝝ ſit exꝑs luxurie noſtre. vbiqꝫ relīquamꝰ ſigna leticie noſtre. qm̄ hec eſt ſors noſtra. Opprimamus iuſtū pauꝑem et nō parcamus vidue O impij hec dicentes. vtinā ſi gna dicte leticie tēporalis in to tū reliquiſſetis ut eā nūc in pa tria vite perpetue haberetis. tē dicit ad illos qui ſemꝑ ſuꝑbe in pauperū virorum ſpolijs vix erunt. De vobis qui depredati eſtis humiles populi mei nōne et vos nūc depredabinimni. et qͥ ſpreuiſtis nōne ⁊ vos ſpernemi ni. Suꝑbia veſtra et arrogacia veſtra plus ꝙͣ fortitudo veſtra. ⁊ nūc ponā in naribus veſtris cir culum ⁊ in labijs veſtris frenū. et vos ad locū illū deducam ad quem ire non vultis. Itē in ira c cūdia magna dicet ſacratis mō nialibꝫ que pudiciciā virgītatis non ſeruarūt. Nōne vos fuiſtis filie vnius matris eccleſie. qͣre et fornicate fuiſtis in ſcūarijs meis. in adoleſcēcia vrā fornica te fiiſtis. ibi ſubacta fuerūt vbe ra vrā ⁊ fregiſtis māmas puber tatis vrē et qd̓ peius ē filios et filias peꝑciſtis et feciſtis īmun da muliebria ⁊ fornicate fuiſtis cū filijs ecc̄īe fratribꝫ vrīs viris magnaꝝ carniū et fuiſtis frē qͣi me̓trices faſtidioſe augen̄ preci um. ſꝫ qͣſi mulie̓s adultere q̄ ſuūͣ viros ſuos ducūt alienos. Oībꝰ meretricibꝫ dant̉ mercedes vos autē dediſtis mercedes cūctis a matoribꝫ veſtris et donabatis e is ut intrarēt ad vos vndiqꝫ ad fornicand̓ vobiſcū. feciſtis cōtra conſuetudinē meretricū in forni cationibꝫ veſtris. Ecce nūc con gregabo ait iudex omēs amato res vrōs magnaꝝ carniū viros quibꝫ ꝯmixti eſtis et oēs quos dilexiſtis cū vniu̓ſis quos odea̓ tis et aggregabo eos ſuꝑ vos et nudabo ignominiā veſtrā coram eis ⁊ videbūt om̄s turpitudinē veſtrā et dabo vos in ignē formi dinis et zeli Oſt hec vertet ſe ad mu lieres matrimonialiter viris copulatas que fidē cōiugij violauerūt et dicet ipſe iudex Nunc ego ānuncio vobis ſcelera veſtra enormia qͣm graui ter adulterate fuiſtis. et nunc ſanguis adulterij veſtri ī mani bus veſtris. Numquid vos miſi ſtis ad viros de longe veniētes. ad quos nuncios lenones miſe ratis. et cum ipſi veniſſent ad vos circūleuaſtis oculos veſtros atqꝫ vos ornate eratis mūdo mu liebri. ſediſtis in lecto florido et pulcherrimo et ante vos menſa delicatis orta cibis. thimiama et vngentū poſuiſtis ſuꝑ vos et vox multitudinis exultatis erat in vobis. poſuiſtis armillas in manibꝫ veſtris et coronas ſpeci oſas in capitibꝫ et cū eis adulte rate fuiſtis. ve vob attrite in ad ulterijs edificaſtis vob̓ lupanar feciſtis vob̓ ꝓſtibulū in cunctis plareis ad omnē exitum vie edi ficaſtis ſignū ꝓſtituciōīs veſtre et abhominabilē feciſtis decorē veſtꝝ ⁊ dimiſiſtis pedes veſtros onni tranſeunti. Ecce ego ait iudex extēdam manū meam ſu per vos et dabo vos in aīas odi enciū vos filiaꝝ populi mei que pter eaꝝ pudicicias erubeſcūt in via veſtra ſcelerata. Alijs vero niulieribꝫ c̄ ſe in veſtibꝫ auri et argēti alijſqꝫ precioſis ornamē tis ornauerūt dicet ipſe iudex. O filie populi mei ſatis fuiſtis eleuate mornamentis veſtris q ambulabatis extēto collo et nu tibꝫ oculoꝝ ibatis et plaudeba tis et pedibꝫ veſtris ꝯpoſito gra dū incedebatis. nūc v̓o decalua bo verticē capilloꝝ veſtroꝝ et cri nes capitu veſtroꝝ nudabo ⁊ au fera ornamenta calciamentoꝝ et aureas torques et monilia. ar millas et mitras diſcriminalia et olfactoria ⁊ anulos et gēmas in fronte pendētes ⁊ mutatoria palliolas et ſpecula. et erit vob̓ pro ſuaui odore fetor ꝓ zona fu niculus et ꝓ criſpanti crine cal uiciū et pro faſcia peccorali cili cium. Itē ipſe iudex ī ira terribi li arguendo loquet̉ amantibus ſemetipſos tm̄. et alijs cupidis et elatis ſuꝑbis blaſphemis et illis qui non obedierunt parēti bus ingratis ſceleſtis ſine affec cione ſine pace criminatoribus incōtinentibꝫ vſurarijs īmitibꝫ ſine benignitate. proditoribꝫ ꝓ teruis ceteriqꝫ amatoribus vo luptatū magīs ꝙͣ dei. habentibꝫ autē ſpeciem pietatis v̓tutē au tem eiꝰ abnegantibꝫ ⁊ penetrā tibꝫ domos et captiuas ducenti bꝫ mulieres oneratas peccatis et oībꝫ hijs dicet Itē a ſiniſtris Ade peccatoe̓s omnes v ſui populi dicēt. Iuſtiſ ſime iudex ne placeat in furore veſtro arguere nos ne qꝫ ī ira corriꝑe. qm̄ verba veſtra ſunt nob̓ ſagitte infixe et licet fuerimꝰ et ſimus peccatores ec̄ vltra ꝙͣ vos dixeritis dn̄e et iuſ te nr̄is demeritis ſentēcia veſtra nos dāpnauerit tn̄ ſumꝰ et fui mus ſub baptiſmo ꝯſtituti prīs et filij ⁊ ſpūs ſancti vob̓qꝫ in tri nitate credidimꝰ vnde memēto te dn̄e qd̓ ex ore veſtro ſcō ꝓtu liſtis. Niſi renati fueritis ex a qua et ſpiritu non intrabitis in regnum celoꝝ. At eciā dixiſtis. Qui credit ī me eciā ſi mortuꝰ fuerit viuet. Nōne fuimus r̄na ti ex aqua et ſpū ſancto Itē cla rius dixiſtis. beati qui nō vide rūt et crediderunt. A certō nū ꝙͣ vos vidimus in corporea car ne niſi nūc ⁊ vobis credidimus et in tali credulitate manſimus vſqꝫ ad vite noſtre exitū. Ergo ſi mortui fuimus in peccatis ꝑ fidem quam in terris habuimus nunc ad gloriā in veſtra miſcd̓ia reſurgere debemus eciā ad vitā perpetuā cum in fide noſtra pec cata quātūcūqꝫ mortalia dimit tant̉ et cū vos dn̄e ſciebatis fig mētū noſtrū quia pocius proni eramus ad peccandū qm̄ ad ali quid boni faciendū et imimicus noſter ꝑuerſe nos ſic ē in malo ꝑſecutus. Nūquid dn̄e irritū. fa cietis v̓bū vr̄m cū alias dixeri tis. et qͥ ꝓcedūt de labijs meis non faciam irrita. ꝓpter q̄ meri to dicimus ꝙ licet peccatores fuerimus et ſimus. et ꝓpter pre dicta peccata fuerimꝰ et ſimus eciā in inferno dampnati tamē miſcd̓iam vrām poſſumus ꝓme ceri ut a tenebris abyſſalibꝰ li beremur qm̄ omniū dn̄s eſtis te ſtantē ꝓpheta. Omnia quecūqꝫ voluit fecit in celo et in terra et in omībꝫ abyſſis infernalibus Nōne ieiunauimus elemoſinā dedimus eccleſiā veſtrā viſitaui mus et alia bona oꝑa fecimus q̄ melius ſūt menti veſtre manifel ta ꝙ ore noſtro ea pandere poſ ſumus cum renū ⁊ cordiū ſcruti niū habeatis. Et iudex rn̄debit eis dicens. Iicet baptiſmū vos habueritis tamē eū multis irri tationibꝫ maculaſtis cū in eo re nūciaueritis ſathane et omībꝫ oꝑibus eius ac eciā ꝓmiſeritis ī dcō baptiſmo mea mandata ſer uare et ſanctā legē meā cuſtodi re tam vos retro reſpiciētes ma gis ſathane ſeruiſtis ꝙͣ in lege et mandatis michi volueritis o bedire. Nōne vos in veſtris ma licijs et incātacionibꝫ dictum ſa thanā tamꝙͣ deū inuocaſtis fan taſtica reſponſa ab eo querētes tamqͣm predcis demonijs arden tiſſimo amore cōpulati. Potui ſtisne michi ⁊ predcō mamione ſeruire qui totaliter michi ꝯtra rius fuit. quia ſi ego colligebā ipſe vero diſpergebat. et alia ī eo feciſtis q̄ lōgū ēet michi nar rare ꝑ ſingula. Vos ipſi ſcitis ſi baptiſmū meū ſeruaſtis illeſum vel ſi totaliter maculaſtis eund̓ Numquid mandata mea ſerua ſtis vel pocius me ī eis offendiſ tis. Poſſum ne vos laudare ꝙ quociens vobis aliquid ſiniſtrū et triſte accidebat in eo michi ſemper benedixiſtis. Eſtne verū ymmo mīe veſtro ore polluto et ī mundo veſtrū creatorē peſſimis maledictionibꝫ dehoneſtaſtis. Nūquid in hijs legē et manda ta mea obſeruaſtis. nōne ſciuiſ tis ꝙ non ille qui dixerit michi dn̄e dn̄e intrabit ī regnū celoꝝ. ſꝫ qui fecerit voluntatē meam ⁊ patris mei. Si ieiunaſtis vob̓ ieiunaſtis et non michi. qͥa ad lites et ꝯtenciones ieiunaſtis. et ꝑcuſſiſtis pugno impie. Nū quid tale eſt ieiunium qd̓ elegi per die affligere anima ſuam. nūquid ꝯtorquere quaſi circulū caput ſuū et ſacͣcum et cinerem ſternere elegi. ſed hoc fuit ieiu niū qd̓ elegi. diſſoluere colliga ciones īpiētatis ſolue̓ faſciculos deprimentes dimittere eos qui confracti ſūt liberos. onus diru pere frangere eſurienti panē ſu um egenos vagoſqꝫ ducere ī do mū ſuam nudū cooꝑire et carnē ſuam non deſpicere. et eos qui taliter ieiunauerunt gloria dnī collegit. ipſi me īuocauerūt et e go exaudiui eos clamauerūt et dixi eis. aſſum. Feciſtisne vel obſeruaſtis viuuentes in terris hec oīa Si feciſtis elemoſinam pocius ea ad humanā gloriam feciſtis ꝙͣ ad d̓i obedienciā. qm̄ ipſe precepit dicēs. abſcondite elemoſinā in ſinu pauꝑis ⁊ ipſa orabit ꝓ vobis ad dn̄m. Sꝫ qn̄ feciſtis talē elemoſinam nōne fe ciſtis ante vos tubā canere. ꝓpt̓ quod viuentes in iundo meror dem ex ea recepiſtis. Item cum ſint tria genera elemoſine. vna corporalis. egenti dare qͥcquid poteris. Altera ſpūalis. dimitte̓ a quo leſus fueras. Tercia. de linquētes corrigere et errantes in viam reducere veritatis. Nū quid vos hoc feciſtis. viſitaſtis īfirmos pauꝑes. iuiſtis ad car ceri mancipatos. operuiſtis nu dos. potaſtis ficiētes pauiſtis e ſurientes. et alia vere tolerancia eſſet in vobis ſi pauꝑtas vos ex cuſaſſet ſꝫ in multis et alijs fu iſtis locupletantes et pocius de diſtis cōcionatoribꝫ hiſtrionibꝫ ioculatoribꝫ cithariſtis ꝓcacibꝫ et meretricibꝫ ꝙͣ pauꝑibꝫ meis dederatis. q̄rentes pociꝰ ex hijs vanā ⁊ tēporalem gloriā acqui cere ꝙͣ ceſeſtem et ꝑhennē here ditatē. et ī tali luxuria ſemꝑ ar denter vixiſtis vſqꝫ ad vite exi tum. ſeruaſtis pocius mandata dyaboli que cū iuramento ī bap tiſmo abnegaſtis ꝙ mea que ī fide ſpontanea obſeruare ꝓmiſi ſtis. Vtinā in mundo viuētes de predcīs peccatis feciſſetis peī tenciā cum cordis dolore ⁊ ſpūs afflictione tūc licite poſſem vo bis pie miſereri. ſꝫ tāꝙͣ obſtina ti in malo de mea miſcd̓ia diffi dentes ⁊ peccātes in ſpū ſancto horum penitenciā neglexiſtis. Nōne ī miſcd̓ia latronē de cru ce tuli et poſui eum in ꝑadiſum quia dixit moriens. domine mi ſerere mei. Nonne petrū me ne gantē et poſtea in lacrimis per tentē reſpexi. eciā in eiſdē lacri mis omnia peccata marie mag dalene parcendo dimiſi. quare vos hijs ſimilia non feciſtis in ſeculo viuentes. A certo non di lexiſſem vos minus ſi predicta feciſſetis ꝙͣ ſepedictos dilexerī Dicent peccatores Mirabile vi det̉ ꝙ ī tuo ſancto baptiſmo cō ſtitutus quātūcūqꝫ premat̉ pec catis dampnari poſſit. Et dicꝫ iudex. Nolite in hoc mirari qm̄ ex duodecī apoſtolis meis vnꝰ perijt. ac eciā in nupcijs filij re gis ī quibꝫ forte centū milia ho minū erant et vnus nō habens veſtem nupcialē miſſus fuit ī te nebras exteriores. Id̓o in vobis nō ſit vltra os loqn̄di qm̄ mani feſte īiquitas calcanei veſtri vos circumdat id̓o ſeꝑamini. Quibꝫ quidem ſic ꝑactis parabit ſe iu dex ad ſententiā in peccatores ferenadm. S̓ qua ꝯdolens dicet Heu ꝯſolabor de hoſtibus meis et vindicabor de inimicis meis. Nde miſcd̓ia videns iu dicis iram et eius mag nā indignationē contra vtriuſqꝫ teſtamenti peccatores et eundē iudicē ad ſentēciam in predictos peccatores fulminan dā paratū ilicō terribilis iudicis preſenciā audacter adiuit ⁊ fle bili clamore īſonuit dicēs. heu heu heu dn̄e deus ecce tu feciſti celū et terrā in fortitudine tua magna et in brachio tuo exten to non erit tibi difficile omne v̓ bū. qui facis miſericordiā in mi libꝫ et reddis iniquitatē patrū in ſinum filioꝝ eorum poſt eos. Fortiſſime et magne potentie d̓s dn̄s exercituū nomē tibi ma gnus ꝯſilio et īcōprehenſibil̓ co gitatū cuiꝰ oculi aꝑti ſūt ſuꝑ ō nes vias filioꝝ ade ut reddas v nicuiqꝫ ſcd̓m oꝑa ſua. Tu dn̄e feciſti eos tibi populū et īpoſu iſti eis circūciſionē ꝑ abrahā fa mulū tuū et legē ꝑ ſeruū tuum moyſen. Nōne tu dn̄e dixiſti a brahe. eritqꝫ pactū meū in car ne vrā in fedus et̓nū. Maſculꝰ cuiꝰ prepucij caro circūciſa non fuerit delebit̉ aīa illa d̓ pplo me o. exodi xvij Ergo dn̄e ſi fedus circūciſioīs et̓nū eſt ſine prefini cione tꝑis ergo et̓nalit̓ ꝑmane̓ debebat Itē dn̄e populo tuo pre cepiſti ꝑ os famuli tui moyſi di cens. Cuſtodite leges meas at qꝫ iudicia et facite ea ne et vos euoniat terra quā intraturi et ī habitaturi eſtis ut leuitici xx. Nūquid dn̄e pplūs iſte ſub vrā lege ꝯſtitutus ꝯtra legē peccas ſecundū eam vel vltra legis pe nam debuit puniri. Certe credo ꝙ ſcd̓m legē veſtra debuit puni ri et nō vltra. que lex eſt multū grauis in ſuis penis et maledic cionibꝫ de quibꝫ habet̉ deut̓ xxv Nūquid dn̄e maledictiones le gis populū veſtrū leges et mā data veſtra in lege ſcripta non obſeruantē apprehenderūt. Nō ne dn̄e iſraheliticā terra multis vicibꝫ prebuit ſe calcabilē inimi cis incircūciſis dure dictū popu lū affligentibꝫ. Itē nonne terra iſrahelitica a ſe euomuit dictum populū peccantē in babiloniā per ſpaciū annoꝝ lxx qa legem tuam dn̄e non cuſtodiuit. nōne dn̄e ꝓpterea abhomīatus fuiſti populū tuum ⁊ hereditatē tuam ⁊ poſtea vidiſti cū tribularetur dictus populꝰ et eius oracionē exaudiſti et menior fuiſti teſta mēti tui et penituit te ſcd̓m ml̓ titudinē miſcd̓ie tue hec feciſſe in dcō populo tuo et dediſti eos in niſcd̓ias Et poſt hec dn̄e po pulū hunc peccantē et ſcd̓m le gem flagellatū in ſanguine tuo moriēs eduxiſti de lacu inferna li ad celeſtē et ꝑpetuam gloriā ut zach̓ ix. Et hec dn̄e fuerunt vſqꝫ ad tēpus quo carne aſſūp ta humana pro toto genere hi mano mortē ſubire voluiſti. in qͦ carne viuēs ⁊ cum homībꝫ ꝯuer ſans legē ⁊ cerimonias atqꝫ ge nerale baptiſmum inſtituiſti ut ꝓpheta ꝓmiſſus in lege. Vnde dn̄e ſi iudei et iſrahelite te ut ꝓ pheta noluerūt audire ī predic to baptiſmo ſꝫ pocius ꝑmanere in circūciſione legis. nūquid ip ſi ꝓpter hoc intm̄ dicant̉ repro bi ꝙ nūc in regeneracōe et iudi cio veſtris vitā eternā ꝓmereri non poſſint. qd̓ ſic cū reuerēcia probo. Si predci iudei noluerūt te ꝓpheta ꝓmiſſum in lege au dire in baptiſmo fecerūt ꝯtra le gem qͣ precipitur dicto populo in hec v̓ba. ꝓpheta ſuſcitabo vo bis de medio fr̄m veſtroꝝ. ſi qͥs non audierit ꝓpheta illū dicit dn̄s ego vltor exiſtam ut deut̓ xviij. et qͥa lex iſta certam vlci onē non expͥmit ergo intelligē dū eſt d̓ vlcione quā lex īponit legē et mandata dei non ſerua tibꝫ ſicut ipſa lex in hijs v̓bis oſtendit dicēs. Seruate leges meas et mandata mea ne ⁊ vos euoniat terra quam intraturi eſ tis ad habitandū ut leuitici xx Ergo dn̄e ſi iudei ⁊ iſrahelite te ꝓphetā in lege ꝓmiſſū in bap tiſmo audire noluerūt. nonne poſt mortē et aſcenſionē veſtrā terra iſraheliticā ſcd̓m ſentenciā legis euoniuit a ſe predcōs iude os et iſraheliticos in p̄eſſimis legis maledictionibꝫ ⁊ ad ſe nō recipiet donec inflāmati ſpiritu ſancto pe nitētia ducti dixerint Benedictus qui venit in nomi ne dn̄i. ⁊ veſtrum ſanctū baptiſ ma ſuſceꝑint. Numquid dn̄e ſi circūciſio fuit dicto pplō iudaico in fedus eternū datā et ipſe po pulus circūciſus. delebūt̉ ne ani me ipſoꝝ a te ut de iure legis vi tā perpetuā ꝓmereri nō poſſīt quia ſacrū veſtrū baptiſmā nō receperunt. Ego dn̄e crederē ꝙ non deberet deleri eciam non ob ſtante ꝙ tu dn̄e fueris cauſa ꝑfi die eoꝝ. quia d̓s in aduentū tuo in carne precepit tibi dices Ag graua cor populi huiꝰ et oculos eius excecā et aures claude ne forte videat ⁊ intelligat ⁊ ſanc̄ cum ut yſaie vi de iure legis in ſanguine tuo qui ē federis teſta menti teneris predcos iudeos e ducere de lacū īfernali ſicut edu xiſti eoꝝ predeceſſores iud̓os tē pore mortis ⁊ reſurrectionis vrē de eodē lacu infernali. Nōne tu dn̄e voluiſti circūcidi necnon et baptizari nō ꝙ propter baptiſ mum reprobaueris circumciſio nem ſed ad oſtendendū ꝙͣ circū ciſio tante efficacie non erat ꝙ portas ꝑadiſi aꝑire potuiſſet cū ſancti patres eciā circumciſi et nō baptizati in inferis mancipa ti a p̄tedcis inferis nō in baptiſ mo aque ſꝫ in ſanguine tuo qui eſt federis teſtamenti educti fue rūt ad vitā ꝑhennē. de quo ſan guine federis habetur exodi xxij ij Nōne d̓s deſponſauit ſibi dic̄ tu populū in ſanguine tuo domi ne dicēs. ſponſus ſanguinis tu michi es ut exodi iiij c Ergo do mine cū reuerentia loquendo cre do populū predictū circūciſum et nō baptizatū de iure legis li cite ſaluari poſſe. Et licet ipſi querentes mortē tuam dixerūt. ſanguis eius ſuꝑ nos et ſuꝑ fili os nrōs tn̄ in ſpū lenitatis alit̓ debet intelligi videlꝫ ut moriat qͥa ſanguis eius eſt ſuꝑ nos et ſuꝑ filios nrōs in ſaluacōne per petua ſicut illd̓ cayphe. expedit vnum hominem mori pro popu lo ut non tota gens ꝑeat. Tē deꝰ ſtatuit pactū fede ris ſempiterni cū abraham et ſemine eius ut geneſis xvij. ſed dictū ſemen abrahe ipē d̓s ſuū appellauit filiū ut exodi qͣrto. ut ibi Filius meus primo genitus iſrahel dixi. dimitte fili um meum ut ſeruiat michi. Er go ſemen abrahe eſt federis ſem piterni et ipſum ſemē eſt filius dei ut āte iam dictum eſt. ergo ipſe filius ſemen abrahe eſt fede ris ſempiterni. Nunc vero ſi ip ſe filius ſemen abrahe d̓o pecca uit quoniam promiſſum ī lege contra legem recipere noluit tn̄ tamē ꝓpter hoc non deſinit eſ ſe filiꝰ licet peccauerit. Nūqͥd ſi poſtea fecert qd̓ iuſtum eſt ꝓmiſſum in lege recipiendo di ceturne ꝓbus filius vel reprobꝫ Certe ꝓbus dicet̉ et miſcd̓iam conſequet̉ qui in amplexū ⁊ oſ culo dei erit. et induet eū ſtolā pͥmā baptiſmalē quia ꝓ eo int̓ fecit vitulū ſaginatū ideſt xp̓m vitulū nouellū cornua ideſt po teſtates vtriuſqꝫ lr̄e ꝓducentē et vngulas fiſſas qd̓ eſt diſcer nere veꝝ a falſo in eiſdē. Nūqͥd totus filius erit miſcd̓iam ꝯſecu tus vel pars filij. Certe totꝰ fili us. Preterea idē eſt populus qͥ fuit in egipto in deſerto et ī ter ra ꝓmiſſionis qui fuit in criſti crucifixione ⁊ qͥ erit in eiuſdem obīa qd̓ ꝓbo. Populꝰ iſraheliti cus iurema̓ndo ꝓmiſit gabaoni tis malū non inferre poſtea ꝑ quadragīta annos ꝑ regem ſaul fracto iuramento multi ex eis ī terfecti ſūt. Nōne ꝓpter hoc to tus populꝰ famē ꝑpeſſus ē a d̓o Ergo videt̉ ꝙ idē populus eſt nūc qui fuit tūc ut ij regū xxi. Hec eciā teſtāt̉ leges humane vij qͥ i. deniqꝫ. xvi di hab̓. ff de iudi ꝓponebat̉. et de ſen ex ſen tēcia li vi. vbi d̓r ꝙ populus ho die eſt idē qui fuit ante centum ānos licet aliqͥ dicant ꝙ in iua̓ mento nō ſit idē populus. qd̓ re ꝓbat̉ utsͣ. Ergo ſi idē eſt pōpu lus qui fuit et erit proculdubio peccatoe̓s predcī populi ſaluari debent per pnīam ſucceſſoꝝ de eodē populo qui ſemen abrahe ē Nonne ſcriptū eſt ꝙ apud deū copioſa ē redēpcio ⁊ ipſe rediniꝫ iſrahel ex oībꝫ iniquitatibꝫ eius Quis iſrahel niſi ſemē abrahe. et non tm̄ ipſi ſꝫ et lapides eoꝝ et terre miſerebunt̉ in rcedifica cionibꝫ eoꝝ. Itē paulꝰ ad roma nos hanc diſputas queſtionem cōcludendo dixit ꝙ d̓s oīa ꝯclu ſit in īcredulitate ut oīm miſere Vibꝫ quidē dictis Satur lico aſſurgens iuſticia et ante iudicē geūf lexa ait. Oīm rerū ſūme opifex licet verba miſcd̓ie videant̉ audien ciū aures demulcere tamē de iue̓ legis hoc pn̄cialiter audientibꝫ alit̓ oſtendā cum ipſa lex dicat ſi qͥs non audierit ꝓphetam illū ego d̓s vltor exiſtam ⁊ nō dixit qͥa lex vlciſcet. cuius dei vlcio eſt alia a legis vlcione cū ipſe ſit vltra legē ut ꝑ ſe patet. ſꝫ vl cio d̓i eſt in delinquētes ut tarta rus eos capiat ut p̓s ix. Conu̓ tant̉ peccatores ī infernū om̄s gētes q̄ obliuiſcūtur deū. ſed cū ipſe d̓s dixerit in lege ego ultor exiſtam. qd̓ eſt intelligendū in dāpnacionem ſed predicti iudei noluer̄t predcm̄ ꝓphetā audire ergo ipſi iudei ꝑ legem dāpna ti ſaluari non pn̄t Nonne ipſe ꝓpheta et noſter iudex ī ſignis et miraculis mirabilibꝫ ſe dcō po pulo oſtendit ac eciā demonia publice de eo teſtificata fuerūt dicentia quia hic eſt criſtus. A certo ipſoꝝ iudeorū nulla eſt ex cuſacio cum ipſe ꝓpheta dixerit predictis iudeis. niſi renati fue ritis ex aquā et ſpū ſancto reg nū dei non intrabitis. Fuerunt ne ipſi iudei renati ut proxime dictū eſt Ergo quō poſſunt ipſi de iure legis ſaluari cū ipſi legē non obſeruauerūt. Si predeceſ ſores eoꝝ in ſanguīe iudicis nō ſtri ſaluati fuerūt de iure legis ſaluati fuerūt qm̄ ipſi viuētes in carne non viderunt nec audi erunt dictū ꝓphetā baptiſmū predicantē ſꝫ iſti audierūt et vi derūt. Itē adu̓tatis ad me quid dicit ſcriptura. ſuꝑ tribꝫ ſceleri bus iſrahel et ſuꝑ qͣrtū non cōu̓ tam eum ꝓ eo ꝙ vendiderit iuſ tum pro argento. ut amos ij. ſꝫ iſti iſrahelite vendiderunt dn̄m ih̓m virū iuſtū ꝓ argento de qͦ ſentit ipſa ſcriptura. ergo ꝯu̓ti non pōt ex dei ſentēcia. īmo ꝑ os dicti ꝓphete predcūs iuſtus ī ꝓperando dc̄is iſrahelitis dicit Ego at ext̓minaui amorreū a fa cie eoꝝ et ipſi me vendiderūt. E go ſū qui feci eos aſcēdere de t̓ra egipti et duxi eos in deſerto xl ānis ad poſſidendā terrā amor rei. ego ſuſcitaui d̓ filijs eoꝝ pro phetas. nūquid non eſt ita o iſ rahelite. et ipſi me vendiderūt. ergo non ꝯuertam eos dicit do minus ut in ſupͣdicto c habetur ergo quomodo poſſunt ſaluari iam iudicati ex ore dei. It miſcd̓ia. Soror iuſ ticia ſicut iam ſupͣdixi. d̓s eſt in ipſa lege ⁊ lex in d̓o cū v̓bū ꝓlatū a d̓o fuerit. iō cū ipſe dixerit legē ꝓmulga do. ego vltor exiſtā.i. lex dixit et d̓s. ſꝫ penā ſeu vlcionē legis ipſi iudei paſſi ſūt qͥa dictū pro phetā noluerūt audire. Ergo ſi tu iuſticia vel̓ eſſe rigoroſior ꝙ ſit lex ī hoc non eris iuſticia ſꝫ crudelitas. Ad aliud qd̓ dicis ꝙ iudex nr̄ protulit dcis iudeis di cēs. niſi renati fueritis ⁊cͣ. quod non eſt intelligendum de ſupra celoſti celorum regno. cum reg num ſacerdotale dicatur eciam regnum celorum quod regnum tranſlatum extitit a predictis iud̓is ad ipſas gentes. in quod regnum numꝙͣ iudei intrare po tuerunt ſed ſemper fuerunt ex tra quouſqꝫ renati fuerant ex a qua et ſpiritu ſancto. Et plam us concedo ꝙ qui erat extra iſtd̓ regnum celorum eciam et extra regnum celorū ſupͣceleſte erat. et ſic iudei extra iſtud regnū ſa cerdotale exiſtentes dampnati fuerūt et qͥa fierunt eciā extra ſuꝑceleſte regnū celoꝝ ſꝫ tn̄ dc̄i iudei expectauerūt et credider̄t venturū ſicut patres atiqui eoꝝ crediderūt et tn̄ in inferno fue rūt. et qͥ ſi vixiſſent vſqꝫ ad tē pus aduentus ꝓphete criſti tan tu credidiſſent ipſi criſto qͣntū et iſti crediderūt tn̄ xp̄c ꝓph̓a aggrauare debebat corda iudeoꝝ et eoꝝ oculos excecare et aures claudere. Nōne antiqͥ prēs eoꝝ interfecerūt eciā ſcōs ꝓphetas a deo miſſos ſicut yſaiā ⁊ ihere mia ⁊ alios ꝙͣ plures. et ſi dicti antiqui et ſcī patres. niferno daynati fuerūt tn̄ in ſanguine teſtamēti fuere ſaluati de infer no. ergo et iſti. Dicito michi o iuſticia quid habuit ſignificare de late̓ xp̄i iudicis nr̄i ſanguinē et clarā aquā emanaſſe ait iuſ ticia. Neſcio. Ait mīa. Poſtꝙͣ neſcis te docebo. ſanguis ille fu it ſanguis federis ut ſupͣdcm̄ ē in quo omnes circūciſos nō pre uaritores legis et a deo et lege no fornicatoe̓s educere debebat de īferno. aqua illa fuit federis genciū populi in qua ipſe d̓cas gentes in populū et regnū debe bat hereditare ut yſaie lij c ſic. Glorioſꝰ erit iter viros aſpcūs eiꝰ et forma eius īter filios ho minū Iſte aſperget gentes ml̓ tas. ſuꝑ ipſū ꝯtinebūt r̄ges os ſuū quia quibꝫ non eſt narratū de eo videbūt et qui non audie rūt ꝯtemplati ſunt. et eciā ipſe xp̄c dixit. ite et baptizate om̄s gentes et pret̓miſit populū iſra heliticū qui debuit exprimi cum ſemꝑ inter ipſos duos populos fuerit diſtinctio. de quibꝫ ſang uine et aqua habet̉ figura leuiti ci xiiij ī fine. vbi ſacerdos legis in ſanguine et aquis viuētibus aſpergebat leproſū et mūdaba tur. ita criſtus legis ſacerdes aſ pergens de ſuo latere ſanguinē ⁊ aquā viua mundū leproſū in peccatis mundauit et lauit Ad illud qd̓ dicis de iij ſceleribꝫ ⁊cͣ. tu iuſticia debes ſcire te īformā do de ipſis ſceleribꝫ. ꝙ p̓miū ſce lus poſt habita terram ꝓmiſſio nis fuit in tab̓naculo ſilo vbi de us habitauit cui preerat heli. cū ius filij ſacerdotes retraxerunt populum a ſacrificijs ex quo in ſcelere populi archa dn̄i a phi liſteis capta eſt et in ſpācio mē ſium ſex poſtea reducta fuit in miſcd̓ia dicti populi ad locū de bitū ut pͥmo regū vi. Secundū ſcelus fuit in ſion vbi eiꝰ ſacer dotes et reges ea neglecta ſacri ficauerūt in excelſis ex qua tnͣſ migrati ſunt in babiloniā. ſyon et templo ꝯbuſtis ꝑ annos lxxͣ poſtea ꝯuerſi miſcd̓iam ſūt con ſecuti ut iiij regū vltīo. et eſdre ꝑ totū. Terciū ſcelus fuit ī ihe cuſalē in nouo reedificatō tēplo a quo receſſerunt ſacerdotes et alij a lege d̓i ⁊ iunxerūt ſe naci onibꝫ apoſtatantes a circūciſio ne ex quo ab infidelibꝫ regibus mortui venditi ⁊ captiui ducti fu erunt vltra ducenta milia. et a tipontifex in dyabolum malū ſe dit ī tēplo iuxta altare ꝑ annos xxvij. poſtea miſcd̓iam cōſecuti ſūt ut machab̓ ꝑ totū. Quartū v̓o ſcelus fuit quia vendiderūt eis ꝓmiſſū in lege criſtū iuſtū et quē morti tradiderunt. Verū eſt ꝙ ꝑ mille et ccc ānos nō po tuerūt habere miſcd̓iam Sꝫ cre dis ꝙ ꝓpter hoc d̓s non debeat eis miſereri. Nōne hec quatuor ſcelera īſrahelitaꝝ ꝓſpiciendo ꝓ phetā vidit et in eis miſcd̓iam d̓i vidēs dixit pſalmo c vi. Di cāt nūc qui redempti ſūt a dn̄o quos redemit de manu inimici et de regionibꝫ ꝯgregauit eos. Et narrās de p̓mo ſcelere filioꝝ heli ſacerdotis dixit. eſuriētes et ſitientes anima eoꝝ in māda tis dei defecit. et clamauerunt ad dominū cum tribularent̉ ⁊cͣ. et eduxit eos in viam rectam De ſecundo ſcelere dixit id̓ in e odem pſalmo. quia reges et ſac̓ dotes exacerbauerunt eloquia domini et conſiliū altiſſimi irri tauerunt. infirmati ſunt nec fu it qui adiuuaret. et clamauer̄t ad dominū cum tribularent̉ et de neceſſitatibꝫ eoꝝ liberauit e os ⁊ eduxit eos de tenebris ba bilonicis et vīcula eoꝝ dirupit. De t̓cio ſcelere dicit. oēm eſcā a lege ꝯceſſam abhoīata ē aīa eoꝝ ſꝫ eſcā lege ꝓhibitā comede rūt et relinquentes circūciſionē appropiquauer̄tuſqꝫ ad portas mortis. et clamauerūt ⁊cͣ et eri ꝑuit eos de interitionibus eorū De qͣrto v̓o ſcelere dicit ꝯtra iſ rahelitas. Turbati ſūt et moti ſūt ſicut ebrius et oīs ſapīa eoꝝ deuorata eſt qͥa iuſtū iheſū non cognoſcētes ꝓ argento vendide rūt. tn̄ clamauerūt ad dn̄m ⁊ de ncc̄itatibꝫ eoꝝ eduxit eos ⁊ ſilu erūt fluctus eoꝝ et eduxit eos ī portū voluntatis eoꝝ et exalta bāt dcm̄ iheſū iuſtū in eccleſia plebis et in cathedra ſenioꝝ lau dabant eum. Ecce quō venden tes iuſtū iheſum debent aſſequi miſericordiā. nonne ipſe ī cruce pendens pro eis orauit. Nūqͥd illa oratio erit īanis et non ꝯſe quens debitum effectum. Abſit. Ait iuſticia. Domine cum ſitis iudex iuſtus fortis et patiens horum veritatem diſcernite. Ait ipſe iudex. Iudiciū duoderī tri buum iſrahel iam delegatum eſt duoderī apoſtolis meis. ipſi ſe deant et iudicent. Et hoc iudi ciū cum omībꝫ ſuꝑ allegatis ad ſuos apoſtolos r̄miſit qui decre uerūt ante ſentenciā iudicis in gētes nullā in iud̓os dare ſnīaꝫ Vbſequēter miſcd̓ia lo ques ait. qͥa ſemel cepi loqui ad dn̄m itoꝝ loqͥr cum fiducia. Quid faciēs dn̄e de iſtis miſeris pccōribꝫ populi tui xp̄iani ⁊ maxīe dn̄e de prelatis pbris paſtoribꝫ dyaconis ⁊ ſub dyaconis tā ſecularibꝫ ꝙ regula ribꝫ et alijs beneficiatis q̄ iuſte ſuis demeritis dapnati fuerunt ad īfernū. Nōne dn̄e miſerator et miſericors ⁊ verax qui dixiſti inet̓nū miſcd̓ia edificabit̉ in ce lis ꝯtinebis in ira indignatiōīs tue miſcd̓ias tuas ꝯtra eos. nō ne iſti ſerui tui fuerūt ⁊ quos in dilectione vocaſti criſtos tuos q orauerūt nocte ⁊ die ꝓ populo tuo ſcō criſtiano. ſemꝑ ꝯfeſſi fu erūt ꝓ peccatis populi tui criſ tiani ī quibꝫ peccauit tibi dn̄e nōne ſub baptiſmo tuo fuerunt et ſunt. Miſerere eciā dn̄e filijs populi tui criſtiani ſimilit̓ ſuis demeritis in inferniū dāpnatis et qͦ ſemꝑ te dn̄e inuocabant de precabant̉ ⁊ venerabātur et qui eciā ꝓ peccatis eoꝝ ⁊ ſimiliter ſacerdotū de qͥbꝫ penitenciā nō egerūt ipſi vel predeceſſores eo rū grauiter ꝓpter hoc viuentes in mundo fuerunt flagellati in guerris famē ſiti peſte et ī iudi cijs legis peſſimis ⁊ maledicti onibꝫ. necnon dn̄e cū tiranni et alij reges crudeles predcīs dn̄a ti fuerūt quaſi in nullo valuer̄t libertate gaudere ſed ſemꝑ ī ſer uitute degebat. Vnde dn̄e hij fi ent ſimiles deſcendentibꝫ in la cū quibꝫ ꝓmiſiſti tu miſerator ⁊ miſericors longanimis ⁊ multū micors eis in ꝑpetuū non iraſci neqꝫ in eternū ꝯnimari neqꝫ ſe cundū peccata eorū facere neqꝫ ſcd̓m iniqͥtates eoꝝ tribue̓. Nō ne dn̄e ꝓmiſiſti corroborare ii ſericordiā tuā que ſū ego ſuꝑ ti mentes te ſcd̓m altitudinē celi a terra longius iniqͥtates eoꝝ fa cere ſicut diſtat ortus ab occidē te. Itē promiſiſti eis miſereri ſi cut pater miſeret̉ filijs nā et ſci uiſti dn̄e figmentū eorū qͥa pul uis fuerūt. Itē dixiſti. miſcd̓ia niea ab eterno et vſqꝫ ī eternū ſuꝑ populū te timentē. Nonne domine hij te timuerunt cū bap tiſmū ⁊ fidē tuam habuerunt et ſeruauerunt quē ⁊ quā iudei et iſrahelite fratres tui de ſemīe a brahe ſpreuerūt ⁊ obſeruare no luerūt. Et ſi iſti nō peccaſſent dn̄e miſcd̓ia tua que ſū ego non eſſet neceſſe eis aſſequi ſꝫ quia ipſi grauit̓ peccauerūt grauiter et ipſi obinde puniti in inferno fuerūt et ſunt qm aliqui eorū fuerūt in inferno in dampnatio ne ꝑ duo milia annoꝝ aliqui ꝑ mille ⁊ ſic ſucceſſiue uſqꝫ ad cē tū annos ⁊ minus. Ideo ipſi in hoc ſacro iudicio expectant eis miſereri ſicut miſeret̉ pater fili orū. Numqͥd ꝯtinebis te dn̄e qͥ iuraſti dauid ſeruo tuo me miſe ricordiam a peccatoribꝫ non di ſpergere neqꝫ in veritate eis nō cere. Aperi manū tuam ⁊ imple omne animal benedictione ⁊ re genera ipſos in hoc ſacro rege neratioīs iudicio in tuo ſanguīe et miſericordia que ſum ego Iico aſſurgens iuſticia et plicatis brachijs ad terrā genuflexa vniuerſoꝝ dn̄o dicit. Tu domine iuſtus es ⁊ re ctū iudiciū tuum ⁊ michi iuraſti cuſtodire omnia iudicia iuſticie qm̄ iniquitatē odiſti ⁊ me iuſti ciam dilexiſti. et ꝓpter hoc dn̄e vnxit te deus tuus ⁊ dedit tibi fi lio et regi iudicium ⁊ iuſticiam. et dixit. iuſticia tua ſit iuſticia in eternū ⁊ lex tua veritas Non ne dn̄e pecij a te legē veritatis. et dixi. Domine quis habitabit in tabernaculo tuo aut quis reqͥ eſcet in monte ſancto tuo Et tu dn̄e dediſti michi legē veritatis et dixiſti. Qui ingreditur ſine macula ⁊ operatur iuſticiam. et qui loquitur veritatem in corde ſuo et qui non egit dolum in line gua ſua. nec fecit proximo ſuo. malum et opprobrium non acce pit aduerſus proximos ſuos. qui iurat proximo ſuo ⁊ non de cipit qui pecuniam ſuam nō de dit ad vſuram et munera ſuper innocentes non accepit. Itē promiſiſti ad nichilū deducere malignum in ꝯſpectu tuo in hijs peccantem. ſed cum predcī om̄s in hijs deliquerūt quo iure poſ xxi g ſint ſaluari non video. Scis do iuiaet mine que michi iuſticie iuraſti. itia placeat ea michi obſeruare. Itē rurulit nōne tu dixiſti petro ⁊ ſuis ſuc xtij ceſſoribus. quodcūqꝫ ligaueris ſuꝑ terram erit ligatū et in cel̓. et quo cūdqꝫ ſolueris ſuper ter ram erit ſolutum et in celis ⁊cͣ. Quot creditis dn̄e inter ipſos. ſunt excōīcati qui cenſurā veſtrā contēpſerunt. Faciētisne irritā legem veſtram quam clariſſime per os ſacrorum principum ꝓ tuliſtis Et cum dicat ſoror mea miſericordia predictos peccato res in quatuor peſſimis iudicijs veſtris et peſſimis maledictioī bus ſupradictis viuentes in ter ris mundatos ſeu purgatos fo re. cuius ſemper reuerētia ſalua quoniam epiſcopi ⁊ clerici tam ſeculares ꝙͣ regulares qn̄ fuerūt ipſa. peſſima iudicia in terris ipſi ſpoēta veritate poſuer̄t mē daciū ſpem ipſorū ⁊ mendacio ꝓtecti ꝑcuſſer̄t fedus cū morte et cū inferno fecerūt pactū ⁊ di rerunt. flagellū cum tranſierit non nocebit nob̓ nec veniet ſuꝑ nos quia poſuimꝰ mendacium ſpem noſtrā. Nōne tūc dn̄e dixi ſti eis. ponā in pondere iudiciū et iuſticiā in menſura et ſubuer tet grando ſpem mendacij. īun dabunt aque et delebit̉ fedus veſtrū cū morte et pactū veſtrū cū inferno non ſtabit. ut yſaie xxviij. layci v̓o ſupͣdci pccōres viuentes in mundo in ſupradcīs quatuor iudicijs fuerūt in tran quillitate pacis atqꝫ habundan tes diuicijs ⁊ gloria temporali et cum hominibꝫ iuſtis et bonis et iuſtis flagellati nō fuerunt. quaſi vſqꝫ ad exitum vite ipſoꝝ pace et diuicijs gaudentes. et cū ſupradcī ſint iuſto iudicio ſu is demeritis dapnati quomō po terunt de inferno ſaluari cū ſit ſcriptū. in inferno nulla ē redēꝑ cio ut iob vij. et p̓s vi. in īferno autē qͥs ꝯfitebit̉ tibi qͣſi dicat nullus. et p̓s xiij. nō mortui lau dabunt te dn̄e neqꝫ omnies qui deſcendunt in infernū. et yſai̓e xxxviij. qͥa non infernus ꝯfite bit̉ tibi neqꝫ mors laudabit te non expectabūt qui deſcendūt in lacū veritatē tuā ideſt ſaluaci onenituā Ergo iuſtiſſime iudex cum ſupradci deſcenderūt in in fernū quia non obſeruauerunt legem tuā quam iuraſti irritam non facere. et qͥa in inferno nul la eſt redempcio quo iue̓ ſaluari poſſint non video. Oſt que aſſurgens mi ſericōdia quaſi aliqnͣtu lū in verbis iuſticie tur bata dixit. defecerūt oculi mei et ſenſus mei ī eloquiū iuſticie et ait. Deꝰ p̓us fiūit miſericors ꝙ iuſtus dicēte ſcriptura. miſera tor et micors et iuſtus dn̄s ⁊ in tm̄ fuit mīcors ꝙ in latere ſuo portā fecit ut peccatores ad eū reuertentes aſperſiqꝫ ſanguine et aq̄ ꝑ predictā portā ingrediā tur ad eū in corde ſuo qd̓ ē ſinꝰ ſeruoꝝ ſuoꝝ et genciū miultarū ad eū in penitēcia venienciū di cēte ſcriptura. Aꝑite portas cor dis veſtri ī iuſticia qͥa ingreſſꝰ in eas ꝯfitebor et vos taliter iuſ tificati intrabitis portā lateris mei in ſinū cord̓ mei. Sꝫ tam̄ tu iuſticiā angelos paradiſi ꝑdidi ſti tu ſemꝑ rigoroſa et crudelis in hoīes fuiſti. Tu ada peccan tē d̓ paradiſo eieciſti. tu mundū vniuerſū peccatis plenū crude lit̓ in aquis abſorbuiſti. tu ſodo mā ⁊ gomorrā ꝯcremaſti. tu ter ram deglucientē dathan et aby ron cum eorū ſcola operuiſti. tu populū murmurantē contra d̓m occidiſti. Et cetera alia que cau ſa breuitatis omitto. Ideo ſcūs et iuſtiſſimus dauid anteꝙͣ vnc tionē ad regnū ſacerdocij a deo ſumeret cōſiderans tuam crudeli tatē et rigoroſitatē non te ſꝫ me in ꝑſona criſti ſub publico ciro grapho iureiurando ab eodē deo firmato deſponſauit. et cū ipſo d̓o tale pactū habuit dicēs. Si filij tui dereliquerint legem meā viſitabo in virga iniquitates eo rū ⁊cͣ. ſed miſericordiā meā non diſpergam ab eo neqꝫ nocebo ī veritate mea que eſt iuſticia. Ex go poſtꝙͣ ego fui deſponſata ip ſi dauid ſub pacto ſupradcō iure iurando firmatō dicente dd̓. qm̄ cōfirmata eſt ſuꝑ nos mīa eius ceſſauit ⁊ nūc ceſſat dcus rigor tuus quē ꝯtra ſupͣdictos exercui ſti. quo rigore eciā nūc vti non poteris neqꝫ a deo ſtante ſupra dcō pacto exaudiri cū ipſe ihūs in mundo viuēs dixerit. diſcite qͥd eſt mīam volo ⁊ nō ſacrificiū ideſt iuſticiā. Et poſt hec v̓tit ſe ad ip̄am iuſticiā dicēs. ſoror nica iuſticia ſcripture qͣs ꝓ tuo iure inducis nō loquūt̉ de circū ciſis vel baptizatis ſꝫ d̓ alijs pa ganis q̄ ꝑ baptiſmū vel circūci ſionem in libro vite ſcripti non ſūt et iſti tales qui mortui ſunt in inferno non laudabunt dn̄m qm̄ caracterē vite in eis non ha bent. ſꝫ alij qui caracterē habent ex eo viuent et dn̄o benedicent ſicut ieremias qui erat in infer nō orans et exaudiebatur a d̓o pro victoria populi dei ut ij ma chab̓ vltīo c. qm̄ ſi in hijs carac terem habentibus iudex noſter meram vellet de eorū meritis fa cere iuſticiam ſcito o iuſticia ꝙ omnes ſancti ⁊ iuſtificati in eiꝰ iuſticia iniuſtificarentur et para diſi porte eis clauderent̉ ⁊ dāp nabiliter aperirentur eis porte inferni. ꝓpt̓ qd̓ clamauit dauid pſalmo c lxiiij. Non in tres ī iu diciū cum ſeruo tuo domine qͥa non iuſtificabitur in ꝯſpectu tuo omīs viuens. quia ꝑſecutus eſt inimicus animam meam ⁊cͣ. Itē o iuſticia quid profuit mūdo cri ſtū carnem ſumpſiſſe humana. et eam ī mortē pro peccatoribꝫ poſuiſſe. Itē quid ꝓfuerūt bap tiſmus et alia ſacramenta eccle ſiaſtica in quibus et peccata re mittuntur et infundūtur gracie et virtutes. ergo refrena in tua ſeueritate linguam tuam quoniā alia eſt lex habentium caracterē baptiſmi vel circumciſionis et alia predictum caracterē non ha benciū. quoniā caracterē haben tes dn̄s mortificat et viuificat. deducit ad inferos et reducit. et ſanctus dauid ſciens ſe iuſtum tamē deſcenſurū ad inferos dix it pͥs xv. qm̄ non derelinques a mina meam ī inferno. et p̓s xix dn̄e eduxiſti ab inferno animia mea ſaluaſti inc a deſcendētibꝫ in lacū. Ergo caracter baptiſmi vel circūciſionis ſignatorū licet dapnatoꝝ ab eodē eſt redēpcio. hijs exceptis qui alienauerunt ſe a d̓o ⁊ eius lege vel fornicati ſūt ab eo ideſt qui renūciauer̄t circūciſioni vel baptiſmo et fidē ydoloꝝ ſunt amplexi cū ſit ſcrip tū. pdes oēs qui fornicant̉ abs te. ⁊ pͥs ix. cōnu̓tant̉ peccatoe̓s in infernū oēs gentes q̄ obliuiſ cuntur deū. Itē apocal̓ xx d̓r ꝙ omnes eciā criſtiani qͥ adoraue runt beſtiā et receperūt caracte tē eius tanꝙͣ dapnati ⁊ mortui in dicto peccato ad infernū. nō debent viuificari ī dei miſcd̓ia do nec ꝯſumant̉ mille am. quibus conſūptis reſurgere debent d̓ in ferno a predcō peccato. et hec vocat̉ prima reſurrectio. ⁊ ī iſta reſurrcōne ſcd̓a mors ideſt ſtag nū ignis non habet ptātem. Et quare poſt reſurrcōnē animarū de īferno noīatur ſcd̓a mors. re ſpondeo ait miſcd̓ia. Quia pri ma moīs ⁊ infernus datis pͥmo mortuis ⁊ dapnatis in eis ſecū dū oꝑa ipſoꝝ mittēt̉ in ſtagnū ignis et eciā qui non ē ſcriptus ꝑ baptiſmū ul̓ circūciſionē in li bro vite. et tūc infernꝰ nō erit vltra captiuas aīas cū ipſe cap tiuabitur a ſcd̓a morte. Et hoc mirari nolite cū pͥmus hō adam multū in deū peccauerit querēs ſuꝑbe effici ſicut deus. et qui nō penitendo ſꝫ excuſando peccatū ſuum eidē deo ꝯfeſſus fuit et tn̄ de predcō peccato miſcd̓iaꝫ ꝯſe cutus fuit in ſanguine filij d̓i ip ſe homo reſurgens de dicto īfer no. quid miri de ꝯſtitutis ī bap tiſmo licet ī inferno dapnatis ſi eandē miſcd̓iam ꝓ ſua libea̓ci one de īferno et ipſi aſſequant̉ De audiens lucifer nice pit diffidere de miſcd̓ia dei ꝙ nemo eſſet qͥ ad dn̄m intercederet pro eo. Ilico quendā ſuoꝝ angelorū miſit ad maria virginē et iudicis matrē ut ipſa ꝓ eo intercede̓t ad iudi cem filiū ſuum. Quo nūcio apd̓ virginē glorioſam ꝯſtituto iudi ciū filij eidē nunciauit et inter cet̓a eam rogauit ut dignaret̉ apd̓ ſuū filiū iudicem ꝓ lucifero et tota ageloꝝ ruma preces ef fundere Ait v̓go. Valde libenter pro eo et tota ruma angeloꝝ et eciā alijs peccatoribꝫ exorabo et petitis v̓gmneis veſtibꝫ mox in cōmitiua multoꝝ angeloꝝ ca tanciū. aue regina celoꝝ aue do mina angeloꝝ. ad eius filiū iter arripuit. et anteꝙͣ ibi veniſſet virtutes adhuc altricabant̉. et dicebat iuſticia. Tam circūciſi ꝙͣ baptizati peccauerūt contra legem meā et iureiurando michi a d̓o firmatā. ergo non habita būt in tabernaculo d̓i. Dicebat miſcd̓ia. Si peccauerūt puniti fuerūt prout ſupradictū eſt. Et in hijs dictis nūciatū fuit iudi ci ꝙ mater ſua ad eū veniret. I lico aſſurgens rex et iudex iuit in occurſum eius adorauitqꝫ eā et ſedit ſuꝑ thronū ſuū poſitus eſt et thronus matri ſue que ſe dit ad dexterā eius. Et dixit ei mater eius Peticionē vnā par uulā ego deprecor a te ne cōfun das faciem meā. Et dixit ei rex Pete mater im neqꝫ fas eſt ut auertā faciem meā. Que ait. Fi ſi mi te deū et hoīem ego ſeruū la paui lacte meo vbere de celo pleno et creſcens ī mundo nūꝙͣ fili mi faciem tuā a peccatoribꝫ auertiſti. comedēs et bibens cū eis dixiſti hoc tibi improperan tibꝫ. non veni vocare iuſtos ſed peccatores. Confiteor tibi d̓o ce li et t̓re ꝙ hij criſtiam pcc̄ōres peſſimi fuerūt et longe ī te pec cauerūt ſꝫ tn̄ dn̄e longius iudei frēs tui peccauerūt qui crucifix erūt blaſphemauerunt ⁊ deriſe rūt te ⁊ pendēs in cruce eis pe ꝑciſti dicens. pater ignoſce eis quia neſciūt quid faciūt. quāto magis parcere debes xpīanis tu is qui ſemꝑ d̓ tua paſſione dolu erūt ⁊ me matrem tuā ſemꝑ ho norauerunt in ieiunijs ⁊ elemo ſinis atqꝫ orationibꝫ gementes et flentes ī hac valle. Grandes fuerūt miſcd̓ie tue in terra ſint ſi placet et nūc in celo. Itē dn̄e ſi placet reſtituat̉ gracia patris tui dei viui lucifero et ruine an geloꝝ qm̄ predictam graciā duc tus penitentia multū ipſe affec tat. Reſpondit rex et dixit ma tri ſue. Quare mater poſtulas graciā patris mei lucifero poſtu la ei ⁊ regnū meū. ipſe queſiuit patrē meū de regno ſua ſuꝑbia ſpoliare querit nūc ipſe ſimilit̓ et me d̓ meo expellere regno. iu rauitqꝫ iudex et rex ꝑ ſemetipſū quia hodie interficietur lucifer in puteo abyſſali et claudet pu teus os ſuum ſuper eum. De a lijs vero peccatoribus ait rex ⁊ iudex. Dū fui viuens in mundo fui ut magiſter docens et opera bar magis in miſericordia ꝙ in iuſticia nūc autem hic ſedeo ut iudex ad iuſtū reddendum iudi cium contra illos qui meam doc trinam et mandata facilia non obſeruauerunt tamen mater mi reducantur ad cōcordiam virtu tes quoniam pro parte mea illd̓ fiet quod tibi placitum erit ma ter dilectiſſime. Me beata virgo trahēs ſe ad angelū miſcd̓iam et iuſticiā aduocauit di cēs eis. Que ē veſtra ꝯtrou̓ſia. Reſpondēs iuſticia dixit O dn̄a diſcordiā noſtra hec ē. Hoīes h̓ pn̄tes de populo criſtiano iuſte per iudicē noſtrū filiū tuū eorū iuſtis demeritis traditi fuerunt in manu inferni et ibi fuerūt ꝑ tēpora longa in ſupplicijs et̓nis nunc querit ipſa miſcd̓ia ab in ferno dcōs dapnatos liberare in graue meū preiudiciū et iacturā quia ſicut tu dn̄a noſti in infer no nulla eſt redep̄cio Reſpondēs autē mīa iuſticie dixit. Maius michi fierēt preiudicium ſi dicti peccatores nō liberarētur de car cere infernali ꝙͣ tibi. qm̄ vanū eſt nomen meū ſi dictis pecca toribꝫ d̓s non miſeret̉ ſalua tua reuerēcia qͥa ī inferno eſt redēp cio teſtante pſalmo xlviij. verū tamē d̓s redimet animā meā de manu inferni cū acceꝑit me. et pͥmo regū ij. dn̄s deducit ad in feros et reducit Dixitqꝫ virgo et mater. Nolite turbari qͥa v. traqꝫ veſtrū ius ſuū habebit et ſi placet ponatur hec veſtra diſ ceptacio ī manibꝫ meis. Aiūt v̓ tutes. Contētamur Et ꝓmiſer̄t a virginis nō diſcrepae̓ iudicio quo ſolēpnizato dixit v̓go. Tu iuſticia ius tuū habuiſti cū filius meꝰ duxit eos ad inferos. miſe ricordia autē nunc ius ſuū habe at cum reduxerit eos de īferno dicet iuſticia. ergo nō ſum ꝑpe tua. Reſpondēs miſcd̓ia dicet. Tu in mundo habuiſti pͥncipiū et finem. et ego adhuc licet ha buerim p̓ncipiū finem tamē me um executiuū habere nō valui. et tu es melior me et ego te Et dixit v̓go. ſilete. et ꝓtulit inter ipſas ſentenciā in hijs verbis. Omnes populi xp̄iani peccato res qui tn̄ baptiſmū non irrita uerūt et fuerunt in inferno mil le ānis vel vltra in iuſticia dap nati in miſcd̓ia de inferno redi mant̉. Alij v̓o qui mille ānis in inferno nō fuerūt ꝯpletis hijs annis miſcd̓iam aſſequent̉ ſed tamen in omībꝫ hijs bn̄placito filij mei reſeruato Et in hac ſen tencia virginis marie virtutes conſenſerunt. Et cū veniſſet ad pn̄ciam iudicis aſſurgētis ma tri quouſqꝫ ipſa ſediſſet ī thro nō ſuo et ꝑ virginē recitata v̓tu tum ꝯcordia ad quam ipſa v̓go et mater poſtulauit a filio beīg ne ſe admitti et in predicta ſen tencia ſe audiri. Ad qd̓ filius reſ pondens dixit. Non ſic mater mea nō ſic fiet omnibꝫ peccato cibꝫ. qm̄ īter ipſos ſunt nōnulli qui diffiderunt de d̓i miſcd̓ia ⁊ neglecta penitēcia ſꝑ ad malū obſtinati fuerunt Itē qui deſpe rauerūt in ſuis peccatis. Itē qͥ veritatē īpugnauerūt et menda ciū ſemꝑ defenderūt. Itē qui nū ꝙͣ habuerūt ꝓpoſitū penitendi Itē qui male ſenſerūt de ꝑſona trinitatis et maximie de ſpiritu ſancto Itē ſūt aliqui qui ſciſma poſuerūt in eccleſia mea dedi e is tēpus penitendi et noluer̄t quibus ſtatui tēpus afflictiōis mille ānoꝝ. Iſtis exemptis om nes alij miſcd̓iam conſequent̉. prout decreuiſtis mater Vibꝫ quidē dictis ⁊ pro latis a iudice iterū dix it miſcd̓ia. Dn̄e ſentio eciā extra infernū puerulos ca rere gloriā beatitudinis vrē qui nō fuere renati baptiſmo ⁊ aliqͣ in lacte aliqui in vtero matris mortui fuerūt ſꝫ tamē criſtiano rū filij fuerunt qui ſacri baptiſ matis lauachrū ſumpſiſſent ſi vixiſſent. Vnde dn̄e cū predicti pueruli fuerūt ſub cuſtodia vrā teſtante ſcriptura. cuſtodiens ꝑ uulos dn̄s. ne forte videant̉ at qꝫ dicant̉ ſub cuſtodia veſtra ip ſi ꝑijſſe ut ꝑ vos ad graciā beati tudinis ipſi reducantur quia ꝑ eos non ſtetit quin facti maio res baptiſma recepiſſent Itaqꝫ mors in hoc valde exceſſit ita aſpere contra eos agendo. Dicꝫ autē dominus. Aduocent̉ mors et vita. Quibꝫ vocatis et ꝯꝑarē tibꝫ ait dn̄s. Audio o mors cum te fecerī ut eſſes precioſa hoīm ſanctoꝝ qui phennia gaudia ꝓ mereri potuiſſent quare eos in peccatis peccatores occidiſti. quare eos non expectabas quo uſqꝫ de eoꝝ peccatis ipſi penitē ciam agere potuiſſent. nōne cō ſtitui tēpus omībꝫ homībꝫ vite ipſoꝝ Cxx ānoꝝ. gen̄ vi. et eciā cōſtitui hoī peccatori tēpus per tēdi cētū ānoꝝ. ut yſaie lxv. ma ſedcūs peccator centū ānoꝝ Si uſqꝫ ad t̓minū illū expectaſſes excuſabilis eſſes. qͣre aticipaſti finē illoꝝ. ꝓpter quod voͣta fuiſti mors pcc̄oꝝ peſſima. Ve̓ ꝓpter tuā īiqͥtatē gͣuit̉ punieris. et ad huc peiꝰ egiſti. hos lactētes pu eros ī ulnis mat̓nis īterfeciſti ⁊ vtinam ꝑmiſiſſes eos ad ſacrū baptiſma attinge̓. Vnde mors ī clinas ſe corā iudice huīliter ſic ait. Iuſtiſſime iudex ego ꝑ me nō credo aliqͥd īiuſtū me feciſſe Si īterfeci pccōres peſſimos ī iuſticia ſic eos īterfeci et mīſtra tua fui teſte ſcriptura. qͥ malos īterficit mīſter d̓i eſt. Ait iudex ꝓpter hoc voͣta fuiſti peſſīa qͥa nō ꝑmiſiſti pccōres peītere Ait mors. ſi drī pccōres meōres fuiſ ſent noīs tui et eos īterfeciſſem fuiſſem iniuſta cū ſit ſcriptum. Non ē in morte qͥ memor ſit tui Et ait iudex. Illud debet intelli gi ꝙ ſi predicti peccatores fuiſ ſent memores noīs mei nō fuiſ ſent in morte peſſima ſꝫ in pre cioſa. Ait mors. Nōne ſcriptum eſt. Viri ſanguinū et doloſi non dimidiabunt dies ſuos. quomō peſſima fui. Itē cū hoīes beſtie et fere eciā homines peccatoe̓s violent̓ interfecerūt. debet hoc michi mmputari. Ait dn̄s. Certe ſic. Nonne oīm hominū claues mortis ī manu tua erarit. quare homicidia ꝑmiſiſti cum in lege ſit ſcriptū. ſanguinē enim aīaꝝ veſtaaꝝ de manu cunctaꝝ beſtiaꝝ et de manu hoīs ⁊ de manu viri et de manu fratris eius requirā Poſtꝙͣ ſciebas ꝙ deus require bat ſanguinē occiſi de manu oc tiſoris quae̓ ꝑmiſiſti homicidia ut eciā homicide in peccatis in terficerent̉. beſtie ſine te morte te mortē alij inferre nō poterat et ſic de alijs. Itē quare ſocieba ris cū dyabolo et īferno. Elegiſ ti refrigeriū tuum in īferno ad omīa mala mundi ꝑagenda ut teſtatur ſcriptura Ante faciē eiꝰ ibit mors. egredietur dyabolus an̄ pedes eius ſtetit et menſus eſt terrā aſpexit et diſſoluit gē tes. abacuc iij. Itē dixerūt im pij peccatores. ꝑcuſſimꝰ fedus cū morte. quare ſocīata non fuiſ ti cum angelis ⁊ vitā ut in eter nū precioſe in celis vixiſſes. ſꝫ magis elegiſti replere tartaꝝ ꝙ tocius gaudij ⁊ iocunditatis re pleuiſſes ꝑadiſum. ꝓpterea ad infernū deſcendes. Et ſicut om niū peccatoꝝ in eum deſcenden ciū in mundo fuiſti pͥma ita in ī ferno ipſoꝝ eris mors ſcd̓a. Et ipſe iudex ilico ptātem ⁊ claues tam a morte qm̄ ab inferno reci piet et predictorū potencia ſua ſentencia ad puteū deducet. Et ſubſequēter dicet vite. Dic̄ im chi o vita quare te ꝑmiſiſti vici a morte quare non fuiſti auxili ata peccatoribꝫ ne ita dapnabi liter morerent̉. a certo multū fu iſti culpabilis. Ex quibꝫ verbis vita tremefacta quaſi lacrimis cōpuncta ſūmo iudici dicet Ne iraſcatur dn̄e futor tuus in me ⁊ pacienter ſi placet me audi. Ie rū eſt dn̄e ꝙ me vitā in ꝑpecuū creaſti cum in ſpiraculū vite me in homine formaſti in animam viuentē. poſtea vero inuidia di aboli me vita excluſa mors ītra uit in orbem terraꝝ. Nōne dn̄e me anichilaſti in mundo quādo hoīem a ꝑadiſo expuliſti ꝓpter ſuam in obedienciā. et dixiſti ne forte homo mittat manū ſuam et ſumat eciam de ligno vite et cōmedens viuat in et̓nū. et eie ciſti eum de paradiſo vbi ego vi ta eram. et dediſti eum in manu mortis de cuiꝰ ligno ipſe homo prius cōmederat. Vnde dn̄e que fuit mea ſentētia ut liberare po tuiſſem hoīem de manu mortis que in terris me potencior erat feci tamen qd̓ potui hoīes a gra uibꝫ mundi ꝑiculis liberando. po tuine et vos liberare a morte cru cis. in hoc vos in teſtē et iudicē inuocō ſꝫtu dn̄e noſti qn̄ inferno mortē dediſti nōne om̄s mortu os in eo potēter viuificaui. et di cet d̓s Vita viuet ⁊ mors morie etur. Et eciā miſcd̓ia dicet. pla cet ipſos ꝑuulos miſcd̓iam aſſe qui ⁊ tali mō oīa viciā mortalia redarguet ꝑiterqꝫ dampnabit et virtutes ſupͣ choros angeloꝝ exaltabit. et termino ſentencie adueniente eo ſedente pro tribu nali inſonuit tuba in clangore horribili et iudice iubente iuſti ab iniuſtis ſeparabuntur ⁊ ſilen cio facto quaſi medie hore iudi ce legente ſentenciam ipſe rex ⁊ iudex in cordis dolore dicet ſupͣ dictis ſeꝑatis iniuſtis. Itē ma ledicti in ignem eternū. Iuſtis autē dicet. Venite benedicti pa tris mei ꝑcipite regnum quod vobis paratū fuit ab originemū di. Et tunc dyabolus ⁊ mors et infernus et omēs qui ſcripti nō ſunt in libro vite miſſi ſunt in ſtagnū ignis vbi beſtia et pſeu do prophete cruciabuntur in ſe cula ſeculorum. Ameni. Dibus quidem explicite recitatis ait ariſtotiles. Magna et mirabilia re citata ſunt que penitus ab ocul̓ ab auribus et ab alijs corporis mei ſenſibus fuerūt aliena. ita fiat ſicut dictum eſt ſed tam̄ me mentote mei o yſaia et ieremia cum vobis bene fuerit ut ſuadēa tis iheſu ut educat me d̓ iſto te nebroſo carcere. ⁊ ſimiliter oēs alij arbitri dixerūt. Quibꝫ yſai as et ieremias aiunt. Audacter loquemur ꝓ vobis dn̄o noſtro iheſu. Et aduocato ioſeph de be nignitate quādā qui eciā in de fectu concordie arbiter datus ē retēta delegata poteſtate quid ſibi de predicto arbitrio videret̉ Admiratus ait. Gene ꝑ omnia. propter quod arbitri omnes cō cordes de predicto arbitrio cita uerunt ſeu citari fecerūt ambas partes ad ſentenciā regni ꝓml̓ gandam Quibus partibus cita tis et corā arbitris ipſis petēti bꝫ ſentēciam ꝓmulgari. predc arbitri mandauerunt iereme ut pro vita omniū ſupradictam ſentenciam ferre debeat de quo ābe ꝑtes ꝯfici fecer̄t publicū in ſtrum̄tū ut īc̓ cū ab vno d̓ ſen ⁊ re iudi li vi. Quam ſentenciam idem ieremias in hanc formam protulit et dictauit. N nomine dnī amē. Nos octauianus yſaias ariſtoti les et ieremias arbitri ar bitratores ⁊cͣ ꝓut ī forma ꝯpro niſſi ꝯtinetur. Ideo viſis audi us intellectis et examinatis at qꝫ diſcuſſis parcium predictaꝝ iuribꝫ et racionibꝫ ac ꝓbacioībꝫ habita delibea̓cione diligenti ꝓ bono pacis et ꝯcordie ex vigore ꝯpromiſſi predicti dei nomīe in uocato ordinamus laudamius ar bitramur diffinimus dicimꝰ at qꝫ inuiolabiliter precipimus ꝓ ut ſupra arbitratū eſt ꝙ hoc int̓ ſerat̉ totū. Et hec omnia lauda mus arbitramur diffinimꝰ dici mus atqꝫ inuiolabiliter precipi mꝰ obſeruari ſub pena in ꝯpro miſſo appoſita ſi ī ſingulis capi tulis laudi vel arbitrij ꝑ aliquā parciū fuerit ꝯtrauentū ſaluo ⁊ reſeruato nobis arbitrio et ptā te declarandi ſuꝑ predcīs vbicū qꝫ ⁊ qnͥcunqꝫ viſum fuerit expe dire ¶ Tabellio v̓o taliter ſe ſub Ectū latum ceci§ ſcripſit tatū fuit arbitriū predcm̄ die qͣrto menſis maij ꝑ ieremiā de mandato alioꝝ arbitroꝝ par tibꝫ ad hoc citatis et ꝯparētibꝫ t dcm̄ laudū ſeu arbitriū ſtatī et expreſſe approbantibus T ego diuīa autoritate no tariꝰ ꝓlacioni dr̄ arbitrij ſeu laudi interfui ⁊ de mandato ar bitroꝝ predcōrū ac eciā parciū voluntate hic me ſubſcripſi. Vo arbitcio ꝓlato mox vtraqꝫ pars pecijt ⁊ ro gauit dictum notariū ⁊ teſtes mihi aſtantes ⁊ pn̄tes ꝙ de toto arbitrio et eiꝰ tenore de beant ꝯficere ad cautelā futuroꝝ vnū vel plura publica inſtrumē ta. Quibꝫ quidē inſtrumētis cō fectis et moyſi et belial aſſigna tis. ilico aſtutus belial arrepta celeri fuga deſcēdit ad inferos et ſalutatis ſocijs inſtrumentū arbitrij oſtendit de quo gaudē cia demonia iubilū de eo fecer̄t Beelzebub v̓o aliqnͣtulū aſcen dens alte iuſſit ſilenciū fieri et ait. Fratres mei non īeſt tēpus ridendi ſcitis bene qm̄ erectus ē inimicus noſter. Vos ipſi ſcitis quid iā modicis diebus elapſis fecerit in inferno. Ideo in nr̄is agendis ſagacit̉ ineamus ꝯſiliū Didetis bene ꝙ tota tra et eius dominium ſunt ſub ptāte noſtra tamē non ꝯfidamus in virtute noſtra neqꝫ ī diuicijs nr̄is. ipſe ih̓c a certo mittet gentē ſuam et bellatores ſuos contra regna noſtra et potiſſime cōtra regnū romanoꝝ qd̓ tocius orb̓ obtinet pͥncipatū. quid ſit faciendum in hoc ſapient̓ cogitemus ait aſta roth. Ego euaginabo gladium meum et interficiet eos manus mea. ꝑſequar et comprehendā diuidam ſpolia et implebitur a nima mea Qui ſic ait beelzebub Suꝑbe loqueris. ſcis quid loqͥt̉ ſcriptura de ipſo iheſu. Audi ea Angelis ſuis mandauit de te ut cuſtodiant te in omnibꝫ vijs tu is. In manibꝫ portabunt eū ne vnꝙͣ offendat ad lapidem pedē ſuum. ſuꝑ aſpidem et baſiliſcum ambulabit et conculcabit leonē et dracōnem. Et qd̓ ipſe iheſus loquit̉ ꝯtra nos audi ī pſalmo xvij Perſequar immicos meos et ꝯprehendā illos et non ꝯu̓tar donec deficiant. confringā illos nec poterūt ſtare cadent ſubtꝰ pedes meos Ait aſtaroth Ergo ſagittemus eū ſubito et non ti meamus. abſcondamus laqos cōtra eum. quis videbit nos. Ait beelzebub. Hoc ſcrutinium eſt inquītatis qm̄ deficiemus ſcru tantes ſcrutinio. Vis audire il lū qui videt nos ut pſalmo lxx xij ne taceas neqꝫ cōpeſcaris d̓s qm̄ ecce innici tui ſonuerunt et qui oderūt te extulerunt caput ſuꝑ populū tuū malignauerūt cōſiliū ⁊cͣ. Scio qͥa tu aſtaroth ſuꝑbus es valde. ſuꝑbia tua et arrogantia tua plus ꝙͣ fortitu do tua. Ait belial. Sinite rixari in ꝯtumelijs. queritis forte ſcin dere regnū noſtrū. a certo male ſtabimꝰ. et ait ipſe. A certo ma le ſtamus ſine capite. quia rex noſter captiuus eſt ut ſcitis. Vn de ſi placet nunciemus beelphe gor ut ſciat quia propter capti uitatem regis noſtri regnum nō ſtrum dicitur vacare cuius iuriſ dictio in nos tranſfertur. ut de ſupple negli prelat̉ ſi epiſcopus li vi. Aiūt om̄s. Iniciemꝰ beelfe gor. et ꝯſtituer̄t eū vicariū toci us orb̓ et inferni. Et ſtantibus coram eo demonijs ait beelfegor Frēs mei iacula q̄ preuident̉ mi nus feriūt ne fiamꝰ ſicut gētes ſine ꝯſilio et ꝓuidēciā q̄ nouiſſi ma preuidere nō valēt. Vt vide tis ih̓c īimicus nr̄ erigit̉ ut nos ꝑdat et boͣ nr̄ā capiat Et volens cauere ī futurū aduocauit baaſi. et ait. Scio ꝙ tua ſapiencia et aſtucia feciſti qͣſi totū populum dei eundē d̓m derelinq̄re et tibi ſeruire ut iudicū ij. baal et aſta roth tecū ſocij fuerūt. Cui baal ꝓpter ſuā aſtuciā iezabel cū po pulo iſrahelitico ſeruiuit. Vbi ē ſpiritus peſſimus qui oꝑatus fu it ſcelus interfectionis lxxͣ filio rū ierobaal ut iudicum ix. nec nō ꝑſequi fecit dauid ꝑ ſaulem in ſe eundē ſpiritum habentē. ut pͥmo regū xlij. Vbi eſt aſmodeꝰ qui in deſiderio coitus ſeptem vi ros interfecit ut thobie iij. Vbi ē dagon qͥ ſua potētia īterfecit xxx milia virorū de populo dei archam dei captiuauit et eā ob anuit vt p̓mo regū iiij et v. vbi ſt belial qui ꝑuertit cor dauid it numeraret populū ex quo ꝑi erunt lxͣmilia ut ij regū xx. vbi aſtartes chamos ⁊ meloch qui ſimul ſapientiſſimū ſalomonē retraxerunt a cultura veri dei et fecerunt eū eiſdē ſeruire in pha nis ut iij regū xi. vbi eſt beelze bub qui preuaricari fecit ocoziā regem ſamarie qui miſit ad ꝯſu lendū eū ⁊cͣ ut qͣrto regū pͥmo Vnde ait beelphegor. Creditis ꝙ alij ſint hoīes nūc ꝙ tunc fu erunt ideo nequaꝙͣ diffidatis. Taliter p̓ncipibꝫ inferni ſuiſqꝫ ſocijs ꝯfortatis et animatis ꝓ cepublica infernali iterū ſic ait Adhuc vos neſcitis quicꝙͣ nos habemꝰ ex arbitrio ꝙ poſſumꝰ nos defendere a dicto ih̓u. Nūc videtis ꝙ iudea et tota terra iſ rahelitica ſunt ſub dominio nrō que quondā ſub eodē non erant ideo diſtribuant̉ per vniu̓ſū or bem ſingula demonia q̄ ſingula regna terre habeant ⁊ ea regna terre defendant a dicto iheſu et eiꝰ bellatoribꝫ indurando corda hominū ad non credendū dicto heſu. ac eciā ad ſeipſa defendē da ꝓut melius poterunt contra predcōs iheſu bellatoe̓s omnem nalignitatē oꝑando et maxime ꝙ ipſa demonia ſubintrent cor da pͥncipū et regū tocius terre. et faciant illos inſurgere cōtra iheſū et eius bellatores in ꝑſecu cionē vſqꝫ ad mortē. et ita fiat. qm̄ oēs dij genciū demoīa. que in tanta fuer̄t felicitate in tociꝰ mundi pͥncipatū ſicut poſſꝫ nar tari. magnus eſſet dolor nos re miniſci felicitatis ideo melius ē in iſto bello mori ꝙͣ mala noſtra videre. Accigimini filij potētes et eſtote parati. Et cū placuiſſꝫ iſte ſermo in cōſpectū omniū in continēti diſtributis regnis int̓ ſe totā terrā repleuerunt ad oīa mala ꝑagenda ut ſolita ſūt Et hoc mō ꝓfecta ſunt dicta demo nia ad omnē malā oꝑacionem habendā ꝯtra ipſū iheſum ⁊ eiꝰ principes ꝓ eius fide bellatoe̓s Dyſes v̓o habito inſtru mento arbitrij ipſū pre ſentauit dn̄o iheſu. Qd̓ vidēs dictus ih̓s et ipſū ꝑlegēs ſatis gauiſus ē mox ītrauit ad diſcipulos ſuos qui erāt in qua dam domo clauſis ianuis ꝓpter metū iudeoꝝ et ait eis. Pax vo bis. ego ſum nolite timere. Nō turbet̉ cor veſtrū neqꝫ formidet creditis in deum et in me credi te. In domo patris mei manſio nes multe ſunt. Si quominus dixiſſem vobis quia vado parae̓ vob̓ locū. Cū parauero vobis lo cum iterū veniam et recipia vos ad meipſū ut ubi ſum ego illic et vos ſitis ſed nūc in ꝓuerbijs non loquar vobiſcū. Veniet enī iudiciū mūdi huiꝰ. nūc pn̓ceps huius mundi eijcietur foras qͥa iā iudicatus eſt. et ſi exaltatus fuero a terra omnia traham ad meipſū quia data eſt michi oīs poteſtas in celo ⁊ in terra. diſci puli vero gauiſi ſunt viſo dn̄o. Vnde cōuocatis duodecī apoſto lis ⁊ alijs lxxij diſcipulis miſit illos binos ante faciem ſuam ⁊ dicebat illis. Meſſis quidē mul ta oꝑarij vero pauci. Rogate do minū meſſis ut mittat oꝑarios in meſſem ſuam et precepit eis dicēs. In viam gencium ne ab ieritis et ciuitates ſamaritanoꝝ ne ītraueritis ſed pocius ite ad oues que perierunt domus iſlra hel. Euntes autē predicate dicē tes qͥa appropiquabit regnū ce loꝝ. infirmos curate mortuos ſuſ citate leproſos mūdate demoēs eijcite. Gratis accepiſtis gratis date. Nolite poſſidere aurū et argentū neqꝫ pecuniā in zonis veſtris non perā in via neqꝫ du as tunicas habeatis neqꝫ calcia mēta neqꝫ virgā feretis. dign eſt enī cibo ſuo oꝑarius. In quā cūqꝫ autē ciuitatē intraueritis a̓ caſtellū interrogate quis in ea dignus ſit et ibi manēte donec exeatis. In quacumqꝫ domū in traueritis dicite pax huic domui et comedetis d̓ hijs que apponū tur vobis. ⁊ quicūqꝫ non recepe rit vos neqꝫ audierit ſermones veſtros exeuntes foras de domo vel de ciuitate excutite puluerē de pedibꝫ veſtris. Amen dico vo bis tolerabiliꝰ erit terre ſodome et gomorreoꝝ in die iudicij ꝙ il li ciuitati Ecce ego mitto vos ſi cut oues ī medio lupoꝝ. Eſtote ergo prudentes ſicut ſerpentes et ſimplices ſicut columbe Caue te autē ab hoībꝫ. tradēt enī vos in concilijs ⁊ in ſynagogis ſuis flagellabunt vos et ad preſides et reges ducemini ꝓpter me in teſtimoniū illis et gentibꝫ. Cū autē tradent vos nolite cogitare quomodo a̓t quid loquamini da bitur enī vobis ī illa hora quid loquamini Non enī vos eſtis qͥ loquimini ſꝫ ſpūs prīs vrī qui lo quit̉ in vobis. Tradet autē frat̓ fratrē in mortē et pr̄ filiū. et in ſurgent filij in parētes ⁊ morte eos afficiēt. et eritis odio oībꝫ hominibꝫ ꝓpter nomen meum. Qui autē ꝑſeuerauerit uſqꝫ in fi nē hic ſaluus erit. Cū ꝑſecuti fu eritis in vna ciuitate fugite in aliā Amen dico vobis non ꝯſum mabitis ciuitates iſrahel donec veniat filius homīs. Non eſt di ſcipulus ſuꝑ magiſtrū ſuū. ſuffi cit diſciplō ut ſit ſicut mgr̄ eiꝰ. Si patrēfamilias beehebub vo cauerunt quātomagis domeſti cos eiꝰ. ne ergo timueritis eos Si oꝑa non feciſſem in eis que nemo alius fecit peccatū nō ha berent. nūc autē et viderunt et oderūt et me et patrē meū. Si non veniſſem nec locutus eis fu iſſem pccm̄ non haberēt. nunc autē excuſacionē de peccato ſuo non habent. ſed ut īpleatur ſer mo qui in lege eorū ſcriptus eſt qm̄ odio habuerunt me gratis. Nichil enim oꝑtū qd̓ non reue letur et occultū qd̓ non ſciatur que dico vobis ī tenebris dicite in lumine. et q̄ in aure auditis predicate ſuꝑ tecta. Et nolite ti mere eos qui occidūt corpꝰ ani mā autem nō poſſunt occidere ſed pociꝰ illū timete qui poteſt corpus et animā ꝑdere in gehē nam. Oīs ergo qui ꝯfitetur me coram hominibꝫ cōfitebor et ego eum corā patre meo qui in celis eſt. qui autē negauerit me corā hominibꝫ negabo ⁊ ego eū corā patre meo qui ī celis ē. Nolite arbitrari ꝙ venerī mittere pacē in terra. Non enī veni mittere pacē in terra ſꝫ gladiū. veni enī ſeꝑare hoīem adu̓ſus patrē ſuū et filiam adu̓ſus matrē ſuam et nurū adu̓ſus ſocrū ſuam. et ini mici hoīs domeſtici eius. Qui amat patrē aut matrē plus qͣm me non eſt me dignꝰ. et qui nō accipit crucē ſuam ⁊ ſequit̉ me non eſt me dignus. Hec locutꝰ ſum vob̓ ut in me pacē habeatis in mundo āt preſſura habebitis ſed ꝯfidite qͥa ego vici mundum Amen amen dico vobis qͥ credit in me oꝑa que ego facio et ipſe faciet et maiora hoꝝ faciet. Si diligitis me. mandata mea ſer uate et ego rogabo patrē ⁊ aliū ꝑaclitū dabit vobis ut maneat vobiſcū in eternū ſpm̄ veritatis quē mundus non poteſt acciꝑe qͥa non vidit eū nec ſcit eū vos autē cognoſcetis eū quia apud vos mnaebit ⁊ in vobis erit. Cū autē venerit ꝑaclitus quem ego mittam vobis a patre ſpm̄ veri tatis qui a prē ꝓcedit ille teſti moniū ꝑhibebit de me et vos te ſtimoniū ꝑhibebitis. quia ab ii cio mecū eſtis. expedit tn̄ vob̓ ut ego vadā. Si enī nō abiero ꝑaclitus non veniet. ſi autē abi ero mittam eū ad vos. Et cum ille venerit tūc mūdꝰ cognoſcet illū quia arguet mundū de pec cato de iuſticia et de iudicio. de pccō quidē quia non crediderūt in me. de iuſticia v̓o quia ad pa trē vado ⁊ iam nō videbitis me de iudicio autem quia princeps huius mundi iā iudicatus ē. Et ſubleuatis oculis in calū dixit. Pr̄ ſancte ſerua eos in nomīē tuo quos dediſti michi ut ſint v nū ſicut et nos vnū ſumus. Cū eſſem cū eis ego ſeruabam eos in noīe tuo quos dediſti michi et ego cuſtodiui eos ⁊ nemo ex eis perijt niſi filius ꝑditionis ut ſcriptuta impleatur. Et ver tens ſe ad petrū ait. Petre ec ce ſathan expetiuit vos ut cri braret vos ſicut triticū. ſed ego rogaui pro te petre ut non defi ciat fides tua ⁊ tu conu̓ſus aliqn̄ confirma fratres tuos quia ego diſpono vobis ſicut diſpoſuit mi chi pater meꝰ regnū ut edatis ⁊ bibatis ſuꝑ menſam meam in regno meo et ſedeatis ſuꝑ thro nos duodecim iudicantes duode ci tribus iſrahel Diligis me pe tre. Ait petrus. Tu bene ſcis do mine quia amo te Grgo paſce o ues meas. et quorū remiſeritis peccata erunt remiſſa et quoꝝ retinueritis erunt retenta. Eun tes ergo docete oēs gentes bap tizantes eos in noīe patris et fi lij et ſpiritus ſancti docentes e os ſeruare oīa que precepi vob̓ T cōuerſus ad iheruſa lē dixit. Iherulſaē ieru ſalē que occidis ꝓph̓as et iapidas eos qui ad te miſſi ſunt. Quociens volui ꝯgregare filios tuos quēadmodū gallina congregat pullos ſuos ſub alas et noluiſti. Ecce relinquet̉ vob̓ domus veſtra deſecta. dico enim vobis ꝙ nō videbitis me donec dicatis. benedictus qui venit in nomine domini. Et ait diſcipul̓ ſuis. Videte hec omīa. Amen di co vobis nō relinquetur lapis ſu per lapidem qui non deſtruat. et ſedente eo ſuꝑ montē oliuēti interrogabant eum ſeꝑatim pe trus iacobus iohānes et andre as dicentes Dic nobis quando hec erunt. et quod erit ſignum aduentus tui et conſumniatiōīs ſeculi Et reſpondens iheſus eis in ꝑſona tociꝰ eccleſie ſue dixit Cū audieritis tamen predicato euangelio abhominatione deſo lationis que dicta eſt a daniele ꝓpheta ſtante in loco ſancto et ſcd̓m lucā cū videritis circumda ri ab exercitu iheruſalē tunc ſci tote quia appropinquat deſola tio eius. Tunc qui in iudea ſūt fugiant ad montes ⁊ qui in me dio eius ſūt diſcedant et qui in regionibꝫ nō intrent in eam qͥa dies vltionis ſunt ut impleant̉ omnia que ſcripta ſunt De autē pregnātibꝫ ⁊ nutriētibꝫ hijs di ebꝫ. erit preſſura magna ſuꝑ t̓rā et ira pplō huic iudaicō ⁊ cadent in ore gladij et captiui ducent̉ in omnes gentes. et iheruſalē calcabitur a gentibꝫ donec īpleā tur tꝑa nationū. et cū hoc factū fuerit tūc veniet alia tribulatio quia ſueget gens cōtra gentem et regnū in regnū et erunt peſ alencie et fames et terremotus p loca. Hec autē omīa inicia ſūt doborū Statī enī poſt tribulaci onē dierum illoꝝ ſol ſpūalitatis obſcurabit̉ ⁊ luna tēporalitatis non dabit lumen ſuum et ſtelle prelacionū cadent de celo eccle ſie et ſpūales virtutes celoꝝ id eſt eccleſiarū ꝯmouebūtur. Vi dete ne quis vos ſeducat. multi enī venient in nomīe meo dicē tes. ego ſum criſtus ⁊ multos ſe ducent. ſurgent enī ꝑſeudocriſ ti et p̄ſeudo ꝓphete et dabūt ſi gna magna ſpūalia ita ut in er rorē inducant̉ ſi fieri poteſt eciā electi. Et niſi breuiati fuiſſent dies illi non fieret ſalua omnis caro. et quia abundabit mniqͥtas refrigeſcet caritas multoꝝ. qui autē ꝑſeuerauerit uſqꝫ in finem hic ſaluus erit. Hijſqꝫ fieri inci pientibꝫ ſcitote q̄a appropīquat redēpcio iudaica. Ab arbore autē fici diſcite ꝑabolam. Celū et t̓ra tranſibunt verba autē mea non tranſibūt. de die autē et hora iu dicij nemo ſcit neqꝫ angeli celo rū neqꝫ filius ſuꝑ terrā niſi pat̓ ſolus. ſed ſicut fuit in diebꝫ noe ita erit aduentus filij hoīs Nō ne vobis prebui memetipſum vi uū poſt paſſionem mea in mul tis argumentis apparens vobis et loquens de regno dei. nūc v̓o cōueſcens ⁊ manducans vobiſcū precipio vobis ab iheroſolimis ne diſcedatis ſꝫ expectabitis ꝓ miſſionē patris quam audiſtis inquit ꝑ os meum. quia ioh̓es quidē baptizauit aqua vos autē baptizabinini ſpū ſancto non poſt m̄ltos hos dies. Vnde apo ſtoli īterrogauerunt eū dicētes Dn̄e ſi in hoc tempoe̓ reſtitues regnum iſrahel. Dixit autē eis. Non eſt veſtrū ſcire tēpora vel momenta q̄ pater poſuit in ſua voluntate. hoc eſt. non eſt vr̄m ſcire a me tempora reſtitucioīs regni iudaici quia cū pater meꝰ erat in ptāte predicti regni iam ipſe predixit per famulos ſuos ꝓph̓as quo tēpore reſtitui debet regnū iudaicū. ideo non eſt veſ trū hoc a me ſcire. ſꝫ accipietis virtutē ſuꝑueniētis ſpiritus ſcī in vos qui docebit vos omnia ⁊ ventura annūciabit vobis. et eri tis michi teſtes in iheruſalē et in omni iudea et ſamaria ⁊ uſqꝫ ad vltimum terre T cū hec dixiſſet vidē tibꝫ illis die quīta maij eleuatus ē et nubes ſuſ cepit eum in celū ab oculis eoꝝ Tunc reu̓ſi ſūt in iheruſalem a mōte qui vocat̉ oliuēti videlicet petrus ⁊ iohānes iacobus ⁊ an dreas philippus ⁊ thomas bar tholomeus et matheus iacobꝰ alphei et ſimon zelotes ⁊ iudas iacobi intrauerunt in cenaculū et hij om̄s vnaniniter erant in oratioē ꝑſeuerātes cū mulieribꝫ et maria matre iheſu et fratribꝫ eius. et in locū iude qui preuari catus eſt ꝑ aplōs electus eſt ma thias ⁊ ipſe erat orans cum apo ſtolis. Cui iheſu aſcendēti in ce lū obuiauit pater ⁊ ſpūs ſanctꝰ cum tota celeſti curia. Ibi patri arche ⁊ ſeniores laudātes ⁊ glo rificantes ibi angeli ⁊ archange li. ibi throni ⁊ dominationes v tutes principatus ⁊ poteſtates ymnū dicentes. Ibi ꝓphete col laudantes Ibi dauid cum canto ribus ſuis citharis ⁊ organo et pſalterio ⁊ cymbalis bene ſonā tibus ſimulqꝫ cantantibꝫ dulcibꝫ organis. Exultate deo adiutori noſtro iubilate do iacob Sumi te pſalmum et date timpanum pſalteriū iocundum cū cithara. Ducinate in neomenia tuba in die ſolempnitatis veſtre. Ibi aa ron cum ſuis ſacerdotibꝫ et leui tis cantantibꝫ et dicētibꝫ. Can tate dn̄o canticū nouū quia mi rabilia fecit. Saluauit ſibi dex tera eius et brachium ſanctum e ius Ibi moyſes cū omnibꝫ medi tantibus in lege domini. Ibi iu ſticia ⁊ miſericordia pax et veri tas ingaudijs ⁊ iubilationibus ſimul obuiantes domino in gla̓ ſine fine. Et in tali iubilo aſſoci auerunt filium dei uſqꝫ ad para diſum de quo eiectus fuerat ada primus parens et traditus ad cuſtodiendum cherubin ⁊ arcen dum malos ſpiritus et ut hoīm nes ad eum aditū non haberent ſeptus fuit flāmea romphea et igneo muro Et cū eſſet ibi ipſe iheſus ſuaui eiꝰ vocē intōnuit di cēs. Aꝑite michi portas inſticie quia ingreſſus in eas confitebor domino. Et cum cherubin hanc vocem audiſſet ſuſceptā flāmea romphea ꝑ rimulam proſpiciēs atqꝫ hominem humanū videns admiras ait. Hec porta domini iuſti intrabunt in eam. Et quis es tu qui dicis Aꝑite michi por tas iuſticie. Ait iheſus Ego ſum d̓s veſt er d̓s ſaluos faciendi et domini domini exitus mortis. A it cherubin. Aſcendiſti in altum cepiſti captiuitatē. dediſti dona hominibꝫ. Ait iheſus Hec omīa feci. Vnde cherubi ilico aperuit ei portas paradiſi. et dixerunt Benedictus deus die cotidie ꝓ ſperū iter faciet nobis d̓s ſaluta rium noſtroꝝ. Et intrauit deūs iheſus paradiſum cum tota ſua poteſtate ibi currus dei decē mi libus multiplex milia letanciū ac liberatorum ab infernali cap tiuitate Vibꝫ quidē paradiſum ī trantibꝫ filius d̓i pecijt a ſuo patre in modicis v̓bis ſe audiri. Vnde facto ſilen cio ait pater. Loquere fili quia audio. Tūc filius ait Deus me us d̓s meus feci voluntatē tuam exiui ut homo ad opus ſuū. oīa oꝑa tua magnificata ſunt. oīa e nī in ſapīa feciſti et ideo īpletā ē terra poſſeſſione tua. hoc ma te mundi magnū ⁊ ſpacioſū ma nibus ibi reptilia quoꝝ non eſt numerus aīalia puſilla cū mag nis ideſt diuerſa genera hoīm. ibi draco īfernalis quē formaſ a qui valde illudit michi. omīa a te expectant ut des illis eſcā ſpūalē. dante te illis colligēt a periente te manū tuā omnia im plebunt̉ bonitate au̓tente te faci em turbabunt̉. Id̓o deprecor ut emittas ſpiritū tuū ⁊ creabunt̉ et venonabis faciem t̓re Ait pr̄. Eamus ſeſſum. qūo ſedente ait filio Sede adextris meis donec ponam inimicos tuos ſcabellum pedum tuoꝝ. et ſpiritū ſanctum vocauit a ſiniſtris. quid dicis d̓ hoc ſpūs meꝰ. Et ait ſpūs ſcūs filio Que ſunt plage iſte in me dio manuū tuaꝝ. Ait filiꝰ Hijs plagatus ſum in domo eorū qui ne diligebant. Ait ſpūs ſanctꝰ Pro eo ut te diligerēt detrahe bant tibi. et tu qͥd eis faciebas Ait filius. Ego autē orabā et ip ſi loquebant̉ adu̓ſum me līgua doloſa ⁊ ſermonibꝫ odij circūde derunt me et poſuerūt adu̓ſum me mala ꝓ bonis ⁊ odiū pro di lectione mea. Ait ſpūs ſanctus Dn̄e fortis et paciens ⁊ miſeri cors fuiſti. hac ergo d̓ cauſa pe tis a d̓o ut me mittat ad ipſos īmo diabolus vadat ad ipſos et ſtet a dextris eoꝝ. Cū iudicant̉ exeant ꝯdempnati ⁊ oracio eoꝝ fiat in peccatū. fiant dies eorū pauci et epatū eoꝝ accipiat alt̓ fiant filij eoꝝ orphani et vxores eoꝝ vidue. nutates tranſferant̉ filij eoꝝ et mendicent eiciantur de habitacionibꝫ eorū. fiant con tra dn̄m ſemꝑ ut ꝑdat de terra memoria eoꝝ. quia ꝑſecuti ſunt hunc inopē ⁊ mendicū et ꝯpūc tu corde mortificare. Attamē cū in nobis non ſit niſi vna volun tas illd̓ de me fiat qd̓ tibi d̓s d̓s meus placet Hoc dixit ſpiritus ſanctus non ex malignitate ſed pocius ut oſtenderet ſe ꝯꝑati fi lio cum ipſe ſpiritus ſanctus ſit valde benignus. Ait filius ſpiri tui ſancto. Scē ſpiritus noli ex hoc turbari. qm̄ ſic me oportuit pati. Nōne ſcriptū eſt yſaie pri mo. filios enutriui et exaltaui ip̄ſi autē ſpreuerunt me. cogno uit bos poſſeſſorem ſuū ⁊ aſinꝰ preſepe dn̄i ſui iſrahel autē me non cognouit. ſed cū mea volin tas non ſit mea ſꝫ patris mei cū ipſe me miſerit ut ſumerē mortē pro ſaluatione humani generis et ut peccatū acciꝑet finem. ip ſe pater ꝓmiſit michi non pro icere me a facie ſua et te ſpiritū ſanctu a me non auferre ac eciā reddere michi leticiam ſalutaris ſui et ſpū principali confirmare Et ego ſibi ꝓmiſi teſte te docere iniquos vias ſuas ⁊ impios ad ſe ꝯuertere. et cū nunc habea ſco lā nouā meoꝝ ſimpliciū diſcipu lorum rudem et ſine aliqua doc trina ſapientie et eos mittere debeo ad predicandū ꝑ totum or bem de regno celoꝝ ſicut ſcriptū eſt. in omnem terrā exiuit ſonꝰ eoꝝ ⁊ in fines orbis terre verba eorū. et promiſi eis ꝙ ſpiritus ſanctus quē mittet pater in no mine meo ille eos docebit omīa nūquid ero eis mendax. Ait ſpi ritus ſanctus Pater regnauit ī iud̓os tu regnabis in gentes et cum tēpus meū regnandi adue nerit in om̄s gentes ibo et ego regnabo. Hoc ipſe ſpiritus dixit ut filius magis animaretur ad aniorem genciū Ait filius Tem pore quo regnauit pater non fit it tēpus tui regni licet tu ⁊ ego cum illo filerimus et tamē eo tē pore per te ſpiritū ſanctū ꝓph̓e propherauerunt et futurā annū ciauerunt. Ita nunc fiat ſi pla cet in regno meo in quo non re gnabo ſine patre ⁊ te ſpiritu ſan cto Ait ſpiritus ſanctus Fiat vo lūtas patris. propter quod pa ter locutus eſt dicens. Spiritꝰ ſancte ita operare in regno filij mei ſicut oꝑatus es ī regno meo Vade in benignitate ad diſcipu los filij mei et in tue virtute ſa pientie conſtitue eos principes ſuꝑ omnē terrā. ſed cum venerit tēpus tui regni qn̄ te effundā ſu per omnē carnē et ꝓphetabunt filij et filie ⁊ ſenes ſompnia ſōp niabunt et iuuenes viſiones vi debunt tūc tu ſpiritus ſancte pa cificabis pplm̄ meum iudaicum cum predicto filio ⁊ tunc ipſi iu dei aſpicient in filiū meum quē crucifixerunt et ipſi haurient a quā de fontibus ſaluatoris ac e ciā alie barbare nationes in eū dem aſpicient et fiet vnum oui le et vnus paſtor. quoniā ſcrip tum eſt. Spiritus domini reple uit orbem terrarum. Ait ſpiritus ſanctus. Fiat volūtas tua. Ego ibo et replebo ipſos apoſtolos d̓ memetipſo et videbo ſi predictꝰ populꝰ iudaicus ſit ita dure cer uicis ⁊ ferrei nerui mecum ſicut fuit cum veſtro filio ꝙ d̓i ſaluta ria non velint audice. vnde ipſe ſpūs gͣcioſe pecijt a filio ꝙ ſuos diſciplōs nō ꝯu̓teret ad genbea tenec aliquibꝫ diebꝫ pleni ſpiri ci ſancto predicarēt ih̓oſolimīs de regno dei predictis iudeis. A it filiꝰ. ſicut vis ita fiat. Et hoc fecit ſpūs ſanctus ne tantus po pulus dāpnaret̉ ſed pocius per tenciā ageret de ꝯmiſſis. Et in iſta ꝯtrouerſia tota trinitas fu it ydies decem qui cadit in xv die maij ꝯputatis diebꝫ exalta Vibus diebus/ Scionis cōpletis factus eſt repē te de celo ſonus tāꝙͣ ad uenientis ſpūs vehementis. et repleuit totā domū vbi erant ſe dentes apoſtoli. et apparuerūt illis diſꝑtite lingue tanꝙͣ ignis ſeditqꝫ ſupͣ ſingulos eoꝝ ſpiritꝰ ſanctus. et repleti ſūt om̄s ſpū ſancto et ceperunt loqui varijs linguis ꝓut ſpūs ſanctꝰ dabat eloqui illis. Et ꝓficiſcentes ad predicandū de regno dei baptiſ mū et remiſſionē peccatoꝝ per penitencia. et erāt cum fiducia loquente⁊ verbū dei et faciebāt ſigna ⁊ ꝓdigia magna in iheru ſalem ꝓpter que metus magnꝰ erat vniu̓ſis. Multitudinis autē credenciū erat cor vnum et aīa vna et omīa habebant cōmunia nec quiſꝙͣ erat egēs inter illos et magna virtute reddebat teſ timoniū reſurrectionis ih̓u xpī domini nr̄i. magis āt augebat̉ multitudo in domino credenciū viroꝝ ac mulierū ita ut in plate is eicerēt infirmos ut veniente petro ſaltē vnbra perri obūbra ret illos et liberarent. ꝓpter qd̓ pͥnceps ſacerdotū ait illis. Pre cipiendo precipimꝰ vobis ne do ceatis in nomine iſto. et ecce ia repleſtis iheruſalē doctrinā vrā et vultis inducere ſanguinē ho minis iſtius ſuꝑ nos. Reſponde rūt petrus et alij apoſtoli dicē tes Oportet deo magis obedire qm̄ hominibꝫ. deus enī patrum noſtroꝝ ſuſcitauit ih̓m quē vos interfeciſtis ſuſpendētes in lig no. Hec cū dixiſſent diſſecabā tur et cogitabāt interficere eos Vnde ſurgens gamaliel legum doctor dixit. Viri iſrahelite attē dite vobis ſuꝑ hominibus iſtis quid acturi ſitis. Ante hos enī dies extitit theodas dicens ſe eſſe aliquē magnū. cui cōſenſit numerus viroꝝ circiter quigen toꝝ. qui occiſus eſt et omnes q̄ credebant ei diſſipati ſunt ⁊ re dacti ad nichilum. Poſt hunc extitit iudas galileus in diebꝫ ꝓfeſſionis et au̓tit populū ſuū poſt ſe ⁊ ipſe ꝑijt et oēs quotqͦt ei conſenſerunt diſperſi ſūt Et nunc vtiqꝫ dico vobis. diſcedite ab hominibꝫ iſtis et ſinite illos quia ſi ex hominibꝫ ꝯſiliū hoc ē opus eoꝝ diſſiuet̉. ſi vero ex d̓o nō poteritis diſſoluere ne forte videamini deo repugnare. Quo dicto ilico ꝯſenſerūt ſacerdotes et multi ex eis obediuerunt fid̓i Stēphanus vero plenus ſpiritu ſancto faciebat ſigna magna in populo diſputans cum quibuſd̓ de ſynagoga. Qui nō valentes reſiſtere ſapientie ⁊ ſpiritui qui ī eo loquebatur ſūmiſer̄t viros qui dicerent ſe audiuiſſe ſtēpha num dicentē verba blaſphemie in tēplū moyſen et deum. Cōmo uerūt itaqꝫ plebem ⁊ ſeniores ⁊ ſcribas cōcurrentes rapuerūt eū et adduxerunt eum in conciliū et ſtatuerunt teſtes falſos dicē tes. Homo iſte non ceſſat loqͥ verba aduerſus ſanctū locum et legē Audiuinus enī eū dicentē qm̄ iheſus nazarenus hic deſtru et locū iſtum et mutabit traditi ones quas tradidit nobis moy ſes. Et audientes hec diſſecabā tur in cordibꝫ ſuis et dentibꝫ in eū ſtridebāt. et eijcientes extra ciuitatē lapidabāt eū. et ſaulus erat ꝯſentiens neci eius. In die. illa facta eſt magna ꝑſecutio in eccleſia que erat iheroſolimis ⁊ omēs in criſto credentes preter aplōs diſperſi ſunt ꝑ regiones iudee et ſamarie. 22 Aulus vero deuaſtabat eccleſiā ꝑ domos ītrans et tradens viros et mu lieres incuſtodiā. et ſubſequent̓ pecijt a ſūmo ſacerdote lrās in damaſcū ad ſynagogas ut ſi qͦs īueniſſet huiꝰ vie viros ac mu lieres vinctos eos ꝑduceret in ihrlm̄ Et cū iter faceret ad vocē dn̄i d̓ ꝑſecutore fid̓i fcūs ē eiuſd̓ magnus predicator cōfundēs iu deos et affirmās qͥa hic eſt xp̄c Audierūt aūt apl̓ī et frēs qui e rāt in iudea qm̄ ⁊ gentes recepe rūt verbū d̓i. et cū de eiſd̓ genti bꝫ aſcendiſſet petrus iheroſoli mis diſceptabāt aduerſus illū q̄ erāt ex circūciſioē dicētes qͣre ītroiſti ad viros p̄pūciū hn̄tes ⁊ manducaſti cū illis. Ait petrus. Ego erā in cītate ioppe orans et vidi in exceſſu mentis mee viſi onē deſcendēs qd̓dā velut līthe ſi magnū quatuor īicijs ſūmitti de celo et venit uſqꝫ ad me. intu enſqꝫ ꝯſiderabā et vidi quadru pedia t̓re ⁊ beſtias reptilia ⁊ vo latilia celi. audiui autem ⁊ vocē dicentem michi. Surge petre occide et manduca. Dixi autem ego. Nequaqͣm domine. quia cō mune aut immundum numꝙͣ in troiuit in os meum. ſieſpondit autem vox de celo ſecundo dicēs Que d̓s mundauit tu ꝯmune ne dixeris. Hac de cauſa comedi cō munia cū gentibꝫ. Eodē tꝑe mi ſit herodes rex manus ut affli geret quoſdā d̓ eccleſia. occidit aūt iacobū fratrē ioh̓is gladio Iibēs autē quia placeret iudeis amſut ꝓpethenſdere et pett pue Quē cū ꝯprehendiſſet poſuit ī cuſtodiam. a qua āgelo cōmite liberatus petrus diſceſſit ab ie roſolimis cū tota eccleſia ꝓpoſi to verbo dei in ꝯſpectu tocius c uitatis ubi erant iudei ⁊ turbe fi deliū infinite. Et videntes iudei turbas gentiliū aggregatas ad audiendū paulū predicātem re pleti zelo contradicebāt paulo blaſphemantes. Tūc paulus a it. Vobis o iud̓i oportebat pͥmo loqui verbū dei ſꝫ qm̄ repellitis illud et indignos vos iudicatis eterne vite ecce ꝯu̓timur ad gē tes. ſic enim precepit nob̓ dn̄s. Inde paulus in ꝯſpectu omniū excuſſo puluere pedum ī iud̓os ⁊ et alij diſcipuli inde receſſer̄t et replebātur gaudio et ſpū ſcō et ſorte diuiſa inter eos tota t̓ra ad predicandū verbum dei. Pri mo petrus in ſorte habuit rōa nos ⁊ ytalicos tamꝙͣ caput apo ſtoloꝝ ſic caput tocius orbis ha buit in predicacioīs ſortē. iohā nes aſiam. ſymon egiptū et ih̓o ſolimā. andreas achaiam. tho mas medos parthos perſas yr canos yndos ſuꝑiores. mathias iudeam. bartholomeꝰ licaoniā ndiam minorē et armeniā. ma theus ethiopiā et macedoniam Qui omnes ꝓfecti ſūt et predi cauerunt vbiqꝫ dn̄o cooꝑante ⁊ ſermonē ꝯfirmante ſequentibꝫ ſignis tamꝙͣ duri ꝓ fide bellato res pro gentibꝫ acquirendis cō tra infernū et eius prīcipes in fernales dure bellauerūt in mi raculis et ꝓdigijs.§ Tu lector lege hiſtorias dictoꝝ apoſtoloꝝ et ſanctoꝝ aliorū eoꝝdē ſucceſſo rū. et ſcies ꝙ glorioſe victis xi. prelijs. ꝯputando a nerōne uſqꝫ ad iulianū apoſtatā in eoꝝ ſan guine ꝑuenerunt ad victoriā et palma regni tꝑalis romanoꝝ ⁊ genciū aliarū. et aſſecuti ſūt re gnū ſpirituale in quo habitant phennit̉ ⁊ habitabūt ſpūaliter qd̓ nos eciā in anima poſſidere ſpiritualiter digni effici ſtudea mꝰ ꝑ palmā victorie per quam et in qua viuit ⁊ regnat deus ꝑ infinita ſecula ſeculorum. Amen Etētur cor querenciū dn̄m qͥa ipſe tāꝙͣ ſpō ſus a ſūmo celo egre diēs exultauit ut gy gas ad currendā noſtre ſaluaci om̄s viam et qui indutus forti tudine et virtute precinctus to cius maledictiōīs ꝑcuſſit caput de domo impij qui dicebat ī cor de ſuo non mouebor a generacio ne in genea̓cionē ſine malo Vbi eſt eius ſuperexaltacio. ubi eſt ſuper cedros eius eleuacio. quō ceſſauit exactor qͥeuit tributū cōtriuit dn̄s baculū impioꝝ vir gam dn̄anciū cedentē populos in indignatione et plaga īſana bili ſubijcientē in furore gentes et ꝑſequentem crudeliter. finita eſt ſalus impij cōſummatus eſt miſer. defecit qui cōculcauit ter ram ꝓpter qd̓ ipſe d̓s preꝑauit ī miſericordia ſoliū ſuū ut ſedeat in veritate ſuꝑ eum ī tab̓naculo dauid iudicans et querens iudi ciū ⁊ velociter reddens quod iu ſtum eſt ipſe ꝑ omnia benedcūs in ſecula. Hinc eſt ꝙ dei doctrīa ſemen prudentie cuius miſcd̓ia opus iuſticie cuius vitā ſpeculū tēperantie cuius mors inſigne eſt fortitudinis. Qui ergo eum ſequitur errare non poteſt nec falli ad cuiꝰ virtutes imitandas et adipiſcendas ex preſenti me ditatione cor accenditur ac eci am animatur deinde diuina illu minatur virtute. Itaqꝫ ⁊ virtu tem induit ⁊ a veris falſa diſcer nit adeo ut plures illiterati fue runt et ſimplices qui magna ⁊ profunda d̓i iudicia cognouer̄t Vnde cogitans melius fore licet ſimplicit̓ aliqua me dixiſſe qͣm penitus tacuiſſe exercitando in periciam meam. et licet rudi et īpolito ſermone ſim locutus nō tamen populo ignote lingue et non alti ſermonis. verunitamen mentem ſuam lector ſtudioſus ex hijs reficiat. non eſt enim in ornatis ſermonibus ſed in domi ni noſtri iheſu criſti meditatioi bus inſiſtendum. Ad quod eciā glorioſi iheronimi doctrina in ducor dicentis. Sermo rudis uſqꝫ ad cor penetrat. politus au tē aures paſcit. Etenim non va lens lippientibus oculis ſolem ī rota ꝯſpicere. tanti miſterij ma ieſtatē quaſi ꝑ ſpeculū et in eni ginate michi viſus ſum intueri. cū in humanis inuentionibꝫ niſ ſit in omni parte ꝑfectū. nempe ꝓpter inu̓as atqꝫ ineuitabiles negocioꝝ mei officij vicariatus iniūctas neceſſitudines cotidie more fluenciū emergētes q̄ ad ſuꝑnaͣ tendētes īpediūt qͣi pple xus atqꝫ varijs irretitus nexibꝫ vacare adplenū nequi ut vellem q̄nīmo vix valui meditata dicta re nedū ꝯſpicere meditanda. nā cuiuſqꝫ animꝰ ad plura diuiſus fit ꝓfecto ad ſingula mīor Quo circa ī ſupraſcriptis ex diuerſis ſacre ſcripture libris more mel lificantis apis prout michi di uina gratia ꝓpinauit fructuoſe collectis non ſolum benignum ſe dule imploro lectorem verum et liberum deſidero correctorem. et enī negare non valeo quin plu ra ſint in hoc inſerta opuſculo que poſſunt a prudentibꝫ iuſto iudicio abſqꝫ temeritate culpari Derū ſi quid forte laude dignū repiat̉ ī eo diuine gracie penitꝰ aſſcribat̉. Nam omne datū op timū et omne donum ꝑfectū de ſurſū eſt. Si qͥd v̓o fuerit indi gnū in eo repertū inſufficiencie deputetur humane Et qd̓ ſub li ma correctiōīs pͥmo ſancte ma tris eccleſie et ſanctiſſimi pris et dn̄i noſtri dn̄i vrbani diuina quidenciā pape ſexti eiuſdē ſcē romane eccleſie veri ſponſi que omniū fideliū mater eſt et errā ciū magiſtra necnō alioꝝ meliꝰ me ſentientiū et maxīe venera bilis dn̄ī dn̄i angeli de caſtellio ne arentiū archiepi ꝑ aduani v triuſqꝫ iuris doctoris metuendi magiſtri mei ſubmitto. qͥa nic hil aliud ſentio in predictis niſi qd̓ ille ſentit docet et predicat. hanc ſolū apud legētes merce dem expectas ut apud micordiſ ſimū iudicem ꝓ peccatis meis deuotas oraciones effundant. § Datum auerſe ꝓpe ne apolim die penultimo menſis octobris indiction̄ vi. anno dnī M ccc lxxxij. pontificatus ſanctiſſimi in xpō patris et dn̄ī noſtri dnī vrbani ſacroſcē ac vniu̓ſalis ec cleſie pape ſexti āno quinto. et etatis mee āno triceſimo tcio que etas in hoīe ſemꝑ peccat̉x habetur et peccatoꝝ plena licet peccanti in eadē etate ⁊ penitē ri d̓s libenciꝰ ꝑcat dicēte ꝓph̓a delicta iuuentutis mee ⁊ ignorā cias meas ne memineris dn̄e. Peccata v̓o ſenectutis ſūt peſ ſima qͥa in hijs gaudēt demoīa et peccatorē ꝑſequuntur in hijs crudelit̓ dicente eodē ꝓph̓a. ne ꝓicias me in tēpore ſenectutis. quia dixerūt īimici mei ideſt di aboli mala michi et qͥ cuſtodiūt aīam meā ꝯſiliū fecerūt in vnū dicentes deus dereliquit eū ꝑſe quimim et ꝯprehendite qͥa non eſt qui eripiat eū. tamen orans dicit in penitēcia. deus ne elon geris a me etuſqꝫ in ſenectā et ſenium deꝰ ne derelinquas me Propterea tā iuuenes ꝙͣ ſenes meditent̉ in hoc opuſculo et ꝑ pendant magnam dei miſericor diam peccatoribꝫ adeſſe. et id̓o opuſculū iſtud inter eoſdē noīe tur peccatoꝝ conſolacio quia cū legeritis dicatis deo. multiplica ſti magnificenciam tuam et con uerſus cōſolatus es me ad vitā perhennem. Amen..1 Verſus̓. Vt gaudere ſolꝫ feſſus iam nau ta labore. Deſiderata diu litora tuta vidēs. Haud aliter preſſor huius iam fine libelli. Exultat viſo laſſus ⁊ ipſe quidem. Iaus criſto detur fluit a quo quicq̓d habetur.. LAIMES. 111ADT. 2E1 OEESOEF i li VIDLAIAII DIA II 94 5 C 2 2ꝯ tͣ Br cͣ U 2 A S S xͣ I 5 qͣ T TI O D 3 ¶ De S AI cG g P 5 P Q I. j A 8 ſ S2 AS AQ Ag RS A g VS Fi gͣ L8 ꝯ C G De 1 Iuoxi. Pp. taꝰ lclialo ¶ Serue Ic IAIIDIS. 1 53 III.I. j ICI Mroyˣ Cou ſolaʰ̓ pſtoꝝg ICī Frruc Sic x gu vc IL.i. Ecipit̉ lib̓ qͦdr Cōſolatio pttorut patꝫ ī vltia colnpma lꝰ lila Ani alio noīc dr diſputacio belial tn̄ xpo ſed ab acirfo̓e de ꝯ ſolacio ꝓrrō ꝝ Co.. ſola no L62 I. Iis criſti ⁊ belial iudicialit̓ ce ra ſalomone iudice. a ſede diui na dato agitata ſuper ſpolio ⁊ violencia. per eūdē xp̄m ī infer no. ꝯmiſſū ſingularē practica cō tinens incipit feliciter Prolog̉) Niuerſis xpīfi delibꝰ atqꝫ or thodoxe ſcē ma tris eccl̓ie fidei culto cibus. hoc breue cōpendiū inſpecturis. Preſbiter iacōbus de theramo. archidiacon/ auer ſanus. et canonicus aprutinen ſis et in iure canōico padue diſ cipuloꝝ minimꝰ ſub vr̄arū or̄o num recōmendacōne aīarum. ⁊ corpoꝝ. In eo ſalutē. qui morti ficat. ⁊ viuificat deducit ad infe ros. et reducit. Adaperiat dn̄s cor veſtrū in lege ſua. et in pre ceptis ſuis. et faciat pacē. Ex audiat orōnes vr̄as. et reconſi liet̉ vobis. nec vos deſerat in tē pore malo. quia de magnis pe riculis ab eo liberati ſumꝰ. Ipſi magnifice grās agamꝰ. utpote qui adu̓ſꝰ ſathanam tenebratū atqꝫ infernorū regē pro nobis liberandis accinctꝰ pon̄cia potē ter dimicauit. qͥ vniu̓ſū mūdum ſuis fraudibꝰ ⁊ verſucijs ꝑdux it ⁊ ducebat ad locum. regnāte dn̄o nrō Ihū xpō cuius ſangwi ne redēpti ſumꝰ. ꝑ infinita ſecu HO 1 E lxiOL x LLSELDORS PT ⁊TI AC la ſeculoꝝ. Amen Oſtꝙͣ ꝑ ſtīe lignum duplicem mortis ha buimꝰ dampnacōꝫ qͣ A amariſſimo morſu. ī ꝓfundū laci. de ꝓgenie ī ꝓge mem aīas dire depaſte̓t. neceſ ſe e̓at qd̓ eciā mors illa ꝑ lignū morte ꝑiret qd̓ cōpendioſe tem poris diluuij ſb̓ figura pōt oſtē di qͦ omnem carnem aq̄ necan do abſorbuit pret̓ noe. ⁊ famili am ſuā qͦs in archa lignea pre dicta aq̄ indēpnes ſaluauit. Et ſicut ꝑ aꝙͣ. oīs caro mortis tem ꝑalis recepit det̓mentū. ſic eti am ꝑ aꝙͣ nccē erat. ut oīs caro vite et̓ne reciꝑet remedium. qd̓ figuratīe pōt oſtendi de iſraheli tico ppl̓o. ad terram ꝓmiſſiōis iter hn̄te q̄ ꝑ medium maris ru bri aqͣꝝ illeſꝰ habuit viā. ni chl̓ aliud ſignificās. n̓ nr̄e r̄genera cionis ſacri baptiſmatis aquā Quia ſicut ppl̓s ille terram pro miſſionis īgredi non poterat. nͥ pͥmo ꝑ medium maris rubri tnͣ ſiſſꝫ aqꝝ. Sic ppl̓s xpīanꝰ ꝑa diſum eius terram ꝓmiſſionis intrare non poterat. ṅ pͥmo tran ſeat per mediū regeneracionis baptiſmaliū vndarū qd̓ nobis oſtenſū fuit ꝑ noſtrū redempto rem. et dei patris vnigenitū in terris naſtentē. morientē. et a mortuis reſurgentem Iuxta qd̓ iam fuea̓t ꝓmiſſum elcō abrahe prīarche qui d̓s ait. per memet ipſū iuraui qꝛ magnam rem feci ſti et nō peꝑciſti vnico filio tuo yſaac ꝓpter me. qͣſi velit dicere ⁊ ego aliā rem tibi faciā maiorē qͥa nō parca vnico filio meo ih̓u ꝓpter te ⁊ ſemē tuū. in quo oēs gentes in maledictione dapna te recipiāt bn̄dictionē. de quo ſe mine in extremis poſitus iacob iude filio ſuo ſic cecinit dicens. Non auferetur ſceptrū de iuda nec dux de femoe̓ eius donec ve niat qui mittendus eſt. et ipſe erit expectacio genciū. idoſt bn̄ dictio. et quē expectabunt gen tes venturum humana ⁊ hebrea pelle ideſt carne veſtitū. ſicut de medio ignis deus ineffabiliter fuit moyſi locutus Prophetam ſuſcitabo eis d̓ medio fratrū ſuo rū ſimilē tui ⁊ ponā verba mea in ore eius loquet̉qꝫ ad eos om nia que precepero illi. Et hoc e rit ſignū ꝓphete illius. qd̓ in no mine domini ꝓpheta ille predix erit et nō euenerit. huic dn̄s nō locutus eſt. Et quomodo dn̄s de medio fratrū ſuorum ſuſcitabit illū. audi yſaiam. Ecce virgo cō cipiet et pariet filiū et vocabit̉ emānuel Et quomodo concipiet ⁊ pariet illū virgo. Dic ꝙ ſicut virga florem. Audi eundē Egre diet̉ virga d̓ radice yeſſe ⁊ flos de radice eius aſcendet in quo e rit ſpiritus dn̄i. ⁊ deum patrē ſu um vocabit. quod ī ſpiritu ille ci thariſta dauid predixit dicens Ipſe inuocabit me pater meus es tu. et ego primogenitū ponā illum excelſum pre regibꝫ terre Et quia ſancti prēs ſciētes has eis repromiſſiones eſſe factas. eorū miſerabilibus clamoribus degentes in inferno celos infeſ tabant dicentes. Obſecramꝰ te dn̄e mitte quē miſſucꝰ es. vide afflictionē populi tui. ſicut locū tus es veni et libera nos Propi̓ qd̓ deus clamoribus eoꝝ feſſus pie in trinitate ſic fuit locutus. Quis ibit ex nobis. Ilico filius xx o reſpondēs dixit. Pater ī capite libri ſcriptū eſt de me ut faciam volūtatem tuam. complaceat in hoc tibi dn̄e. Ait pr̄. Conplacet Tunc ait filiꝰ ſupradcis clama tibꝫ de inferno ad patrē dicens Holocauſtū ꝓ pccō nō poſtulaſ tis. tūc dixi ecce venio Quo au dito ī leticia magna degētes in īferno aiūt ad filiū. Dn̄s iudex nr̄ dn̄s legifer nr̄ dn̄s rex nr̄. tu venies ⁊ ſaluab̓ nos. Poſt hoc d̓s ait filio ſuo. Ergo fili accīge̓ gladio t. ſuꝑ femur t potētiſſīe ꝓcede ⁊ regna Qui ꝓſpiciēs ad virginē quā pre oībꝫ elegea̓t et miſſo ad eam angelico nuncio. cuiꝰ v̓ba aure audiēdo credidit aure mox filiū dei credendo cōce pit Et vt tantū cōmerciū hoſti hūani gn̓is ꝓtinꝰ eēt celatum mox ioſeph viꝝ iuſtum nutu dei ante deſpōſata ꝙ ānūciata ſibi cōpulauit in ſponſū Et quia ut ait angelꝰ ad thobiaꝫ hij nāqꝫ qui cōiugiū ſuſcipiūt vt deū a ſe ⁊ ſua mente excludant ⁊ libi dini ẜuiant habet poteſtatē ſu per eos demoniū. ſꝫ qui ſancte ⁊ honeſte coniugiū obẜuant ab hijs fiugat̉ demoniū. et hec pōt eſſe racio quare demoniū nichil de īcarnacōne dn̄ī ſcie̓ potuit il lum vere cͤdens filiū Ioſeph Et veniēte tꝑe quo puerpea̓ paret̉ xpm peperit deū ⁊ hominē veꝝ quia ſicud ſine libidie vteꝝ vgi nis introiuit ſic ſine corrupcio ne ab eius thalao foris. exiuit In mūdo creuit cū homībus cō uerſando et in qͦ ab eo ītēptacō nibus diabolus ſuꝑat̉ predixit Et venit iuxͣ ſignū moyſi datū qͦ predixit mortuis. ſurgite. et ī venit ſurgentes. cecis illuīamī et le ꝓẜ mūdamī. mutis loqͥmi Infirmis cua̓mī et oēs cūa̓ban tur Silis fuit moyſi ī. huanita te ⁊ legū dacōe ⁊ preceptorū. q̄ volens ī iudea a populo iudeoꝝ captꝰ a preſide pylato ex falſis cͤmiuibꝰ eū crucifigendum mai bus ⁊ pedibꝰ penetratis videli cet die xxy marcij fuit. dapna tus in cruceqꝫ pendens. et he ly hely clamans ꝓ nobis. pccō ribus ſpm̄ emiſit et ſuū corpus mortuū ut iam ipſe predixerat in corpoe̓ terre reliquit ſepelien dum. ſicud euangl̓orum veritas plenius atteſtatur. et q̄ tēꝑali morte ſuꝑatus fortibus viribꝰ angelorū ⁊ archāgelorū celeſti um excerciciū victor. vexillum in manu tenēs. ⁊ ficut potens ī prelio mox deſcēdit ad inferos eos qͣue ad modn corone in ſua potēciā circūdedit Quorū īfer norum prīcipes ſuaui eius voce clamādo admonuit dicēs Tol pͣ 23 lite portas principes veſtras ⁊ eleuamini porte et̓nales quia ī troibit rex glorie. Ad quā vocē prīcipes infernorū tremefacti rn̄derūt de īferis dicētes Quis ē iſte rex glorie. Ait rex dn̄s for tis ⁊ potēs dn̄s potēs in prelio Vnde ip̄i prīcipes infernorū in vnum redacti inceperūt alias diſcute̓ quis eſſet iſte rex gloie̓ ita fortis ⁊ potēs. ⁊ mīa̓bātur multū cū nūquam talis mortuꝰ deſcēdea̓t ad iuferos cū tantis viribus ⁊ potēcia. decreuere por tas firmari et muros. et t̓res. neliꝰ. ſolito cuſtodiri. Que vi dens dn̄s Il̓s ⁊ emiſſa ad dcos prīcipes alia voce d̓cens. Tolli te ⁊cͣ. Et dicti pn̓cipes inferna les retuſātes dcas portas aꝑie̓ ſed pocius eas in melius firmā tes aiebāt. Quis ē iſte rex glo rie. At dictus iheſus videns ſe a dictis prīcipibꝫ eludi tamꝙͣ du rus debellator ī medio ext̓minij et ī ipſos pͥncipes impetu facto dictas portas ereas ⁊ vectes fer reos eidem reſiſtentes vim vi re pellendo ꝯfregit. ⁊ in albo vexil lo cruce rubente ꝑ muros et tur res precipitatis demonijs tāꝙͣ victor exultans capta preda dic tū infernū intrauit ⁊ quos ſuos cognouit fore captiuos exin̄ fo ras potenter extraxit. quoſqꝫ in paradiſo d̓i honorifice collocauit necnō ⁊ ſathanā omniū maloꝝ practicatorem vniculis ferreis ⁊ mortiferis in ꝓfundum laci ſub firma clauſura religauit. Et ab eunte dicto iheſu d̓ loco inferna li eumqꝫ ſequentibꝫ pͥmis pare tibus regibꝫ ⁊ ꝓphetis necnon et alijs qui in lege domini ābu lauerunt ⁊ in ea meditabantur die ac nocte pſallentibus et di centibus. adueniſti redemptor noſter Ibi gaudiū ſine triſticia. ibi lux perhennis. ibi voces mo dulancium organorum. ibi lacri me iocundi amoris. ibi odor ſua uitatis et cithara et pſalterium cū canticis nō defuerunt. dicen tes et cantates. Confitemī dn̄o pͣs 10oẜ qm̄ bonus. qm̄ in ſeculū mīa eiꝰ Dicant nunc qui redēpti ſunt a domino quos redemit de manu inimici et de regionibꝫ cōgrega uit eos. quē pſalmum totū lege ſi vis Tunc adimpletū fuit illd̓ ꝓpheticum. Ad veſperum demo rabit̉ fletus ⁊ ad matutinum le ticia. quia captiuam duxit cap tiuitatē et dedit dona hominibꝫ et ad reſumendū corpus quod reliquerat in corde terre tribꝫ di ebus et tribꝫ noctibꝫ ad hoc ut non detur ei videre corrupcionē quo corpore reſūpto et adueniē tibus demonijs ad videndū ea que dictus iheſus in iam dicto inferno fuerat oꝑatus et non re ꝑtis ibi pͥmis parētibꝫ patriar chis ac ꝓp̓hetis. atqꝫ eis viden tibus ſathanā eorum regem vī culis ferreis in profunda fouea abyſſali captiuatum. ipſa demo nia ꝑcucientia manus ad manꝰ ⁊ rugitus datia ut leones ama riſſimis lacrimis flebāt in qͥbꝫ valde triſtabātur Vnde nō valē cia qcꝙͣ ꝓ eoꝝ remedio cogitae̓ moe̓ vniu̓ſitatis ſub ſigno preco nis demoīoꝝ oīm ꝯgregata mul titudine ⁊ ſurgēte in medio illo rū. aſtaroth ſic prudent̓ eſt locū tus. Frēs mei amabiles ⁊ predi ſci. modicū vires aſtucie ⁊ ſapīe noſtre valuer̄t. ideo ceſſent meſ ticie noſtre. ſꝫ ſicut ꝓuidi ⁊ ſaga ces tātum de recuꝑacione iuriū noſtroꝝ ꝑditorū pertractemus Nos ſcimꝰ bene ꝙ deus omīpo tēs iuſtꝰ ē et apud ip̄m non eſt accepcō Si iuſticiā habuerimꝰ illico eandē ab eo conſequemur Nos ſumꝰ ſpoliati vt bene ſcio quia ben̄ ꝓbabimꝰ tā de poſſeſ ſione ꝙͣ violencia. Quibꝰ pro batis incōtinēti iudicial̓ ſeque tur reſtitucio Iura ſūt ſatis ſuꝑ hoc cla̓. de ꝓp̓etate ſil̓it̓ hēꝰ ad huc clariora et ideo ſuꝑ hoc ſit ſagax nra ꝓuiſio Quibꝰ ab Aſ taroch dictis oīa demoīa quaſi euigilācia a t̓ſticia gaudia iuce perūt recuꝑare. Michi videtur ait aſtaroth ꝙ ad huc habmꝰ nobiſcū viros q̄ iuris doctā hn̄t ꝑiciā qͦrū hēamus cōſiliū ⁊ ſecū dū nobis dec̓ta ꝑ ip̄os ita obſer uādo de iuribus nr̄is ꝑditis per agamus. ⁊ advocatis in eoꝝ pn̄ cia ꝑitis talit̓ eiſdē ip̄i dedere cō ſiliū Eſt nccariū quod vniu̓ſali ter vnū cōſtituatis procuratorē a̓t plures vel ſcinditos ꝓiudos et ſagaces q̄ noīe vrē vniu̓ſita tis age̓ ⁊ defende̓ valeat ⁊ poſ ſint quia vniu̓ſitas ſiue collegi um ncc̄io ꝑ ꝓcua̓torē l̓ ſindicū age̓ habꝫ vt de Iuris calūp c̓ in ꝑtractādum ⁊c Imꝑator et ix q iij Cum ſcimꝰ ⁊ viij qͥ iij quia epī Et nō inc ī d̓iudī l vi Qui bus dc̄is ⁊ ab oībus placito aīo receptis īcōtinēti dcā infernoꝝ vniu̓ſitas conſtituit ꝓcurēm vl̓ ſindicū belial iur. ſꝑitū pn̄tē vo lētē ⁊ acceptatē ſub inſtrumēto publico in predcā cauſa dans qꝫ ei vniu̓ſitas predcā ſpecialē po teſtatē impetn̄di agēdi ⁊ defen dēdi c̓mīa ⁊ defectus obyciendi iurādiqꝫ de calūpnia et veritate ditenda et gnͣlit̓ ⁊cͣ ꝓmittētes ratū gͣtū et firmū tenere et habe̓ ⁊cͣ ut de ꝓcua̓tori ci de officō d̓ legati corā dereſcriptis edocere de ꝓcua̓tore q̄ ad agendū li vi ⁊ e ti non pōt in cle. Qui ꝓcura tꝘ infernalis hīta procuraci one moa̓ poſpoīta vniu̓ſorū do mi adiens cōſiſtoriū. in qͦ xxiiij erāt c̓cūquaqꝫ ſeniores ⁊ pat̓ar che in giro ſedētes. milia miliū mīſtrabāt ei ⁊ deciēs cētena mi lia aſſiſtebāt ei. corā quo voce ī trepida. et alta melliflue ſic ex titit locutus ſtiſſime dn̄orū domīe ⁊ rex regum quē nullum latet ſecretū et cuiꝰ vo lūtati nꝰ reſiſte̓ pōt in vijs iuſtis. et in oībus oꝑibus ſanctꝰ. placeat ad me infimū et tociꝰ infernal̓ congregacōis ꝓcuratore vrē pietatis aures in clinare audientes que vrē celſi tudini ſimplicit̓ ſū dcurꝰ. Cū ſa than et alia demoīa in inferno degēcia mēdiate vrā tradicione ſicub noueīt ſcītas vra poſſede rit hūerit tenuerit hoīes ī tris degentes et eoꝝ animas cū omī iuriſdiction̄ et iuriſdominij vel qͣ ſi tanto tempore cuius cōtraria hominum memoria non exiſtit quidam qui dicit̉ iheſus filiꝰ io ſeph ⁊ marie ſuis demeritis a ſu is ꝓprijs mortuus in mundo cū tantis viribꝫ et potencia deſcen dit ad īferos ꝙ oninia demoīa vehemētor ab eo fuerint treme fcā inſimulqꝫ dicētia ꝙ nūꝙͣ tā potēter aliquis mortuus deſcen derit ad īferos dicēs et clamās Aperite portas regi glorie. Et cū ipſa demonia dicerēt. quis ē iſte rex glorie. ipſe v̓o dixit. do minus fortis et potēs in prelio ꝓpter qd̓ videntes demones tā tam in eo potenciā ſeris ferreis portas ereas plꝰ ſolito fortius ſerauerunt. Que videns dictus iheſus ſubitaneo in eos impetu facto predcas portas in nichilū redigendo cōfregit et totū infer nū dominio ptāte et iuriſdiction vel quaſi totalit̓ ſpoliauit et ſa thanā catenis igneis multū cru deliter captiuauit. Quare altiſ ſime dn̄e ꝓcuratorio nomīe quo ſupͣ de predcis ꝯtra prefatū ih̓m peto executīe michi fieri iuſticie cōplementū. Et qͣmꝙͣ altiſſime dn̄e vos huiuſmodi cauſe iudicē eligere deberem tamen alme pa ter quia lites ſine ſuſpicione ꝓ cedere debent ut de excep cū int̓ priorem. et iij qͥ v̓ quia ſuſpecti qͥa cauſa filij eſt cauſa patris et econu̓ſo ut de teſti ſuper eo. ⁊ ij q̄ vi biduum. v palam. ſed ipſe iheſus pluribꝫ vicibus dixit in mundo viuens ꝙ deus eſt pater meus. Quare peto ꝑ veſtram ſcī tatē vni viro neutri ꝑ̄ti ſuſpec to qui iuris habet periciam pre dicta cauſam decidendā ꝯmitti ſeu ſi placet delegari. Cui ꝓcua̓ tori dominus ſic ait. Cuius dyo ceſis ē iſte iheſus. Ait ꝓcurator Nazarene dyoceſis. quia bethle em natus nazareth eſt nutritus Ait dominus Committat̉ cauſa in dyoceſi iheroſolimitana que non diſtat abinde per dietam. ut de reſcriptis ſtatutum§ cum autē li vi. dit belial. Sanctiſſi me pater aduertat ſanctitas ve ſtra ꝙ res de qua agitur ē alibi Ait dn̄s. Non eſt curandū quia quis trahi debet d̓ loco originis vel vbi habet domiciliū vigoe̓ re ſcripti infra dieta ut in iā dcō§ in glo olim dicebamus. Amodo aduertas ſi in iheruſalem recu ſes iudicem impetrare propter ſuſpicionē nam ciuitas eſt inſig nis et ibi habet̉ copīa peritorū Ait procurator. Contentor ibid̓ cauſam committi. Ait dominus Contentaris de ſalomone iheru ſalem rege Reſpondit ꝓcurator Ita domine. quia iuſtus ē iudex et ſemꝑ iuſticiā dilexit et equi tatē vidit vultus eius vnde do minꝰ ſub reſc̓pto ſuo eidem tali ter delegauit ſpha ⁊ o Salomōi regi Ihr̄lm ſalutē auſā ver tēdā inter ꝓcua̓tore in fernalem nomīe et pro parte tocius inferni cōtra quen dam Ihm̄ filiū Marie ⁊ roſeph dioc̄ Ir̄limitan̄ de quib̓ſdaꝫ vio lēcijs ⁊ ſpolijs ꝑ prede̓m. Ihm̄ vt aſſeritur mīferno factis. tā de dominio et pttāte mūdi ⁊ iu riſdictōne vel quaſi oīm hoīnū eorūqꝫ aīarū taliter duximus cōmittēda vt vocatis q̄ fuerint euocādi audias omnia tam ad poſſeſſoriū ꝙ ad cōmune peti toriū iudiciū ꝑ̄tinēcia q̄ vtraqꝫ ꝑs duxerit ꝓponēda ⁊ caꝫ ipſā fine debito t̓mines. Teſtes ve ro qni fuerīt nominandi ſi ſe o dio amoce l̓ timore ſubtraxerīt ⁊cͣ. Datū ꝑadiſi xxvi die men ſis marcij. indictione ⁊cͣ. Hec forma ꝓbatur de reſti ſpō. Cū ad ſedem Qui ꝓcua̓tor habito Reſc̓pto. mox hora debita cū nō rijs ⁊ teſtibus dcm̄ regem ſalo monem acceſſit et genuflexus corā eo ſic huīlit̓ locutꝰ eſt Vni u̓ſorū dn̄s vos ſalutat. et hanc lrāꝫ ac ſuam benedconem vobis mittit. Salomon vero breto re gali depoſito et capite ſuo incli nato dcāꝫ lrām ſatis reuerenter ſuſcepit Qua perlecta carta et bulla ſtilo et filo ſatis diligēter ꝑſpectis ꝓut ad eiꝰ ſpectat of ficiū. quia oportet iudicē cuncta rimari ut xxx qͥ v̓ iudicātē ⁊ ī c̓ cum iohānes de fi. inſtrum̄torū ⁊ nullū inibi repe̓iens viciū fal ſitatis mandauit danieli eiꝰ cū rie actoꝝ notario idem reſcriptū apud acta redigi ⁊ īſcribi hanc eciā pn̄tacōnem et recepcōnem eiuſdē ut de ꝓba qm̄ ꝯtra ac de omībꝰ alijs iam dc̄is dictus ꝓ cua̓tor ſibi publicum pecijt fieri inſtrum̄tū. ⁊ ſic ſuꝑ hūc acttum Salomon ꝑpetuatus eſt ſuam iuriſdictionē ut in c licet de of fi dele. et in c ne a̓qui de hereti li vi Et quia ad nichil aliud de bet vocari actor. pn̄tato reſc̓pto niſi ad citacionem ad quam hn̄ dam dictus infernͣlis ꝓcur̄ corā iudice ſuppliciter inſtabat. Cui ꝓcua̓tor Salomō ſic ait. Quo iuditio vis exꝑiri. quia alit̓ nō debemus te admittere ad citacō nē niſi eo expreſſo ut v̓ qͥ ij Si primates ⁊ iij qͥ ix ī dictis locū tus dictꝰ ꝓcurator ait poſſeſſo rio dn̄e Quo audito. mandauit Iudex actorū notario īſcriptis more curie fieri citacionem ⁊ eā dem apud acta redigi et inſe̓bi vt inſupraſcripto c̓ qm̄ contra ī hac forma vt ſequitur Aomō rex iheruſalem iudex delegatus a ſede diuina datus in cauſa v̓ tente inter belial ꝓcuratorē īfer nalē ex vna parte et iheſū ex a lia. azaheli velociſſimo curſori ſalutē. Mandatū diuinū ſeu lit teras diuinas nos recepiſſe nō ueris in hac forma. Alpha et o utsͣ. Volentes igit̉ ut decet mā datis diuinis humiliter obedire tibi in hac parte autoritate qua fūgimur precipiendo mandamꝰ quatenꝰ prefatū iheſū ex parte noſtra īmo potius diuina citare cures ut die tercia poſt recepcō nem pn̄ciū coram nobis ī domo habitatiōīs noſtre ꝑ ſe vel ꝓcu ratorē legitimū ſe pn̄tet. Quē torminū eī ꝓ duobꝫ edictis et t̓ cio ꝑemptor ꝓpter viarū diſtā ciā ut parciū parcamꝰ laboribꝫ et expenſis aſſignamus. reſpon ſurus de iure belial ꝓcuratori in fernali de quibuſdam violēcijs et ſpolijs in dicto inferno ꝑ dic tū iheſum factis in preiudiciū ⁊ iniuriā dicte infernalis ꝯgrega tioīs ꝓut in ſupͣdicto reſcripto ꝯtinet̉. Alioqn̄ ſcd̓m formā mā dati nob̓ traditi qͣntū de iue̓ po terimus ꝓcedemus cuiuſcumqꝫ abſentia nō obſtante. ꝙ ſi idem termimꝰ incid̓it in die feriata ſe quēti non feriatā quē eciā eidē ꝑempt̓ aſſignamꝰ ſtudeat ꝯpa rere. diē autē tue citacioīs et for mā et qͥcquid inde feceris ⁊ corā qͥbꝫ fidelit̓ referre cures qm̄ tue relacioi ut nūcio nrō iurato da bimꝰ pleniā fidē. In cuiꝰ rei teſ timonū pn̄tes lrās ſigilli nr̄i fe cimꝰ appenſione muniri. Datū ihrlm̄ xxvij die mēſis marcij ⁊cͣ Hec forma ꝓbat̉ de in iteg reſ ti cū ex lrīs in fi de do ⁊ ꝯtūc̓ fi Et citato ih̓u iux forma pretac tā et azahele curſore reu̓ſo et ꝑ eū dcē citatiōis relatione facta et in ſcriptis ſub hac forma re dacta infraſcriptꝰ azael retulit ſe citaſſe ih̓m ut in citaciōis fo ꝯtinet. de ꝓb qm̄ ꝯtra. et de ap cū pati. Vnde ih̓c citatus vidēs ꝙ ꝑſonalit̓ adeſſe non poterat qm̄ ad neciora voͣbat.ſ. ad miſ ſion̄ ſpūs ſcī in aplōs mittēdos in oēm terrā ad predicandū ver bū d̓i. ꝯſtituit ad iſtā cauſam ꝓ curatorē legitimū ſub publico ci rographo moyſen legū magr̄m pn̄tē volentē et acceptantē ad a gend̓ ⁊ defendend̓ iurandūqꝫ de calūpnia et veritate dicenda. et gn̓alit̓ ⁊cͣ hn̄s gratū ratū ⁊ firmū et releuas eū ab oī onere ſatis dandi ꝓmittēs ſb̓ ypoteca oīm bonorum ipſius de iudicio ſiſti ⁊ iudicatū ſolui ⁊ cet̓. Hec forma ꝓbat̉ ff iudic̄ ſol lſꝫ ad defendē et iuſtis ſatiſdand̓§ ſi autē. et in c mand̓ de ꝓcur̄ e ti c ī in cle Irmīo citacionis adueī ente ea hora qua ſolitū Aeſt iudicibus ius reddi immediate poſt veſpea̓s ⁊ ante noctis tenebras vt ī c̓ Cōſuluit de offi dele ad peticōnem ꝓcur̄ infernalis ī iudicio cōꝑntis dic tus iheſus extitit vocatꝰ vt eſt moris vt ī c veritatis de do ⁊ cō tu Qui iheſus confiſus de ꝓcur̄ ſuo non cōparuit nec eciā eius ꝓcur̄. qui credidit ſequētem di em huiꝰ citacionis peremptor̄ ꝓpter qͦd pecijt dictus ꝓcur̄ in fernalis ſcribi apud acta ſuam coꝑiconē et ſui adu̓ſarij cōtunia ciam. ꝓpter ꝙͣ petebat ſe ponē dum inpoſſeſſion caē rei d̓cens ẜuande ꝙ hoc fieri debet nō ob ſtante ꝙ ca ſit poſſeſſoria ut li te non cōteſtata c̓ accedens. cui ꝓcur̄. iudex ſalomō ren̄dit d̓cēs ſe pro nūc nolle facere miſſion̄ nec cōtumacie inſcripcōnē. ꝓpt̓ qͦd dictus procua̓tor vociferans ait. O ſapiētiſſīe ſalomon. vbi eſt iuſticia. nōne iuſte peto. Ait ſalomō. Iuſte petis. ſꝫ hāc iuſti ciam poſſumꝰ tꝑare exſpectan do contumacē in alium diem. ne mini faciendo iniuriam ut c Cō ſuluit de offi dele. Vnde manda uit ſc̓be acttoꝝ. ꝙ ſcribe̓t huiꝰ diei ꝓrogacōnem in aliū diem Altera autem die videlicet xxx prima menſis marcij hora iudi cij ſolita moyſes ꝓcur iheſu ltī me conparuit. excuſando ſe ꝙ ante non conꝑuit erroē ductus heri hoa̓ debita cum hodie cred̓i decit ſue citacōnis diem ꝑempr̄ fore offerēs apud acta ſuum ltī mū ꝓcuātoriū petensqꝫ apud acta illud redigi et inſcribi. Et facta alia ꝓclamacione. ren̄dit moyſes dicens aſſum et requiſi tus ſi vellet aliqd̓ l̓ cōtra reſt̓p tum vel ꝑſonas opponere vel obi cede ꝙ nunc ꝓponat Qui moy ſes ren̄dens ait. ꝙͣꝙͣ b̓ne poſſē cōtra reſcriptū l̓ ꝑſonas oppone̓ ſed tn̄ pro nunc nolo. cui ꝓcur̄ infernalis ait Quidquid obice̓ poſſes dic̄ nūc palam Moyſes ait. vis ut obiciaꝫ. Rn̄dit ꝓcur̄. volo. At moyſes aꝑiēs os ſuum. ait. Nōne tu es excōicatus et q cōſtituerūt te in ꝓcur. nōne ex ſuꝑbia vrā eiecti fuiſtis d̓ celis tāꝙͣ excōītati ⁊ ſeꝑati a cōſorco dei et ſcōrū angelorū nōne hoc notoriū ē vniu̓ſo mūdo et certe ꝓpter hoc non tenebat̉ citatus ad citacōnē tuam cōparere quia ꝑſonam non hēs ſtandi in iudi cō vt īc intelleximꝰ de iudicijs et ff. Si qͥs cau lẜuꝰ eo maxiē cū tuū prīcipiū ſit vicioſū hoc ē rͣpti impetracio facta ꝑ excoīca tum ergo ⁊ citacō q̄ ſecuta eſt ex eo debet eē vicōſa et ꝓ nulla re putari vt in ci de reſc̓ptis li vi Itē cōmiſſio cauſe facta eſt in lo co immicoꝝ dn̄i mei ih̓ū qm̄ mi bi iſrahelite eum ꝑſecuti ſunt ⁊ occiderūt ꝓpter quod ꝯueniēs eſt hmōi loci ſuſpicio. ut in c ac cedens ut lit̓ non ꝯteſt. de appel ex ꝑte. ff de iudic l ſi longius. ⁊ xxxiij q̄ ij ſine. et iij qix horta mur. Itē ibi nūꝙͣ reꝑies ꝙ dn̄s meus ih̓s die feriata potuit cita ri videlꝫ die paſche azimoꝝ que vbiqꝫ eſt inſignis et celebris. Nōne eadē die vox horrida pre conis debuit quieſcere. ut ff de fer̄ l i. C e ti l fi et de fer̄c fi. et y qͥ ij c i. tn̄ volūtati iudicis vo lui acquieſce̓ tali die citatus cō parui licet non tenerer ut nota tur in c̓ veniens de accuſa. ⁊ v qͥ ij ci. et de reſcript̓ ſtatutū§ cū autē in glo ſuꝑ v̓bo citet partes ſed ad iſta non adu̓to. tecū de iſ ta cauſa nomine vniu̓ſitatis in fernalis ītendo diſceptare. Qui bꝫ quidē auditis per ꝓcuratorē infernalē ipſe tamꝙͣ non valēs hec pati tale moyſi ſuaue dedit reſponſū. O moyſes iiu̓ſprierite ſic ſapis īmo deſipis. iō non poſ ſū ſuſtinere tuam ſapientiā ſtae̓ in tali errore ne audientes ꝓ ve ritate ſumat. quia error cui nō reſiſtitur approbatur. et veritas cū minime defenſatur opprimit̉ ut lxxxiij di error. et c ꝯſentit̉ Cum tu dicas me et ꝯſtituentes me in ꝓcuratorē excōmunicatos eſſe quia ꝓiecti a celis ⁊cͣ. qui cōſtituerunt me in vnū redacti ſunt vniuerſitas et vbi nāqꝫ q̄ ſo r̄peris ꝙͣ vniu̓ſitas ſiue colle giū poſſit excōmunicari Nōne iura contrariū ſapiunt. ut xxiiij q iij ſi heres. ⁊ de ſen ex romaū § vniu̓ſitatē li vi. Quare ergo dicis vniu̓ſitatem īfernalē eſſe excōmunicatā Sed ut verius ſci as talis vniuerſitas fuit bene ſe gregata ab angelis dei tamqm hij qui foris ſunt ſicut iudei et ſarraceni a criſtiaīs et ab eccle ſia romana. ut ij q̄ ī multi. et lxv di qui ſinceram. Sꝫ dic mi chi precor ſi ſcd̓m iura tua iudeꝰ vl̓ ſarracenus ꝓ iuſto debito va leat criſtianum accuſare. Certe hoc non reꝑio ꝓhibitū. nec eſt caſus de caſibꝫ notatis in c iud̓i de iudeis. facit ad hoc c̓ licet in fra de teſti. et E de ſacrifi paga Icriſtianus. ergo valde bene te riebaris ad meam peticionē cita tus comparere. quia tamꝙͣ ſeꝑa ti ab angelis paradiſi vocamur demonia. Ad illud vero quod di cis de loco ſuſpecto. hoc in tua reſideat voluntate ſi velis muta re locum cum de eo michi proui derit ille qui celū palmo conclu dit et terrā appendit in nichili et qͥ eſt oīm reꝝ opifex It̓ ad id qd̓ dicis ꝙ ih̓s non debuit citari die feriata ymmo potuit ⁊ debu it tali die citari cū ipē fecerit in inferno atrocē īiuriā atqꝫ cap tiuauerit regem infernoꝝ ſꝫ do tali atroci iniuria atqꝫ delibera ta cauſa potuit die feriata citari vt ff de feri li ij et iij. Et nō xv quij in ſūma Ergo tue obiectio nes non obſtāt. Sed vnum O Moyſes tibi dicere nō omitto nōne tu es īfamis qui hoīē oc cidiſti et in ſabulo credens eum a nemmine videri abſcōdiſti ⁊ cō dēpnatus a phaa̓one ꝓcul aufit giſti vt Eordi ij c ꝓpter qͥdꝫ te licite tāꝙͣ infamem ꝓcua̓tor ab iſto iudicio depelle̓ poſſem. vt in qͣ vij Infames ſꝫ nolo nec pe to ymmo pociꝰ tecum ꝙ cū alio de hac cauſa intendo exꝑiri. Ad cuiꝰ dicta ſtupefcūs moyẜ ſilu it vnde vidēs ſalomō creſce̓ cō trou̓ſiam ī blaſfemijs voluit v ti officio ſuo videlicet reducere ꝑtes ad cōcordiā vt v q ij. Si primates ⁊ xxiij qͥ iiij Si quis membrorum ff de vſu fructu E q̄ſſimū et de trāſac̓ ē vltimo v bi de hoc Cui ſalomoī ait belial dn̄e ſalomon. licet vrm̄ ſit offi ciū primo ſi poteſtis partes re ducere ad concordiam ego tam̄ pro me cōtentor cōcordari reſti tuant̉ primo iura inferni exſpo liati per ihm̄. et ipē ſtet ꝓ fac tis ſuis. et infernus ſtabit pro ſuis Tu̓ valde err̓as ait moyẜ quia īfernus et omnes hītātes in eo ſunt iheſu et non inferni Ait belial Ergo intēdamꝰ ad li tigiū Ait moyſes Intendamus Et belial tāꝙͣ ꝓuiſus omnibus alijs obmiſſis. ſciens ꝙ expen ſuis d̓beat offerre libellum tres ſub eadem forma libellos in iu dicio illico obtulit. quorū vnum ꝓ ſe habuit aliū iudex in actis tonuit. reliquij vero moyſymaū aliter obtulit vt in qͣ iij offerat̉ vt de ꝓba quoniam cōtra Cuiꝰ tenor talis eſt Orā vobis illuſtriſſīo viro domiō domino ſa omone rege irlm̄ ⁊cͣ ꝓ ponit belial ꝓcur et ꝓcua̓torio nomine et ꝓ parte tocius infer nalis cōgregacionis contra ihe ſum ⁊ quacumqꝫ aliam perſonā pro eo ltīme īterueniēte dicēs. ꝙ cum ip̄ā īfernalis vniu̓ſitas tenuerit et poſſederit vtriuſqꝫ ſexus homines ⁊ eorū animas tam ī terris ꝙ in corpore īferni degentes. ac eciā poteſtarē ⁊ iu riſdictioneni excercēdam ī pre dictis per eandē. quidam tamē qui dicitur iheſus filius ioſeph ⁊ marie nūcupatus quodā auſu temerario ductus predictā vni u̓ſitatē nifernalem de poſſeſſio ne predictorū violenter deiecit ac eciam ſpoliauit. nec non ipā ſpolia ipſa detinꝫ indebite occu pata contra iuris debitū et iuſti cie voluntatē necnon ſathanam eorundē principem in eadem vi olentia in fouea abyſſali turpi ter captiuauit ac eciā ipſū nunc detinet captiuatū. Quare dcūs ꝓcurator nomine quo ſupra pre fatū iheſum per vos et veſtram curiā petit ſibi ſentētialiter cō dempnari ⁊ ſe reſtitui ad omnē predictorū poſſeſſionem vel qͣſi cū omnibꝫ hominibꝫ et eoꝝ ani niabꝫ ꝑceptis et qui ꝑcipi pote runt ꝓut iuſtum fuerit et equi tas ſuadet rationis ꝓteſtans de expenſis dampnis et eoꝝ inter eſſe. Hec forma ꝓbatur d̓ foro ꝯpe ex ꝑte l de or cog c ij. de reſ ti ſpō grauis ⁊ c̓ cū ad ſedem. et ibi dum dicit vl̓ quaſi ꝓpter iu riſdictionē et ptātem que ſunt īcorporalia que non poſſident̉ ſꝫ quaſi. ut de cā poſſ et ꝓpriet̉ c eccleſia. et d̓ iudicibꝫ c vltīo Quo libello oblato et perlecto moyles pecijt terminum ad re ſpondendū dicto libello. Ait beli al. Dn̄e iudex ſi placeat abbre uient̉ dilationes quia melius ē hanc cauſam ſub breui ꝯpendio expedire ꝙͣ ſub lōgo diſpendio ꝓrogare. Hoc dico quia habeo bonā cauſam et probationes et iura alia in ꝓmptū parata. Ait moyſes. Ita fiat ſicut petit beli al cū meliora ipſo habeā iura im mo dn̄e iudex cū vrgeat neceſſi tas qͥa iā dn̄s meꝰ ih̓s aſcendet in celū et mittet ſpm̄ ſanctū in aplōs ꝑ eū mittendos ad predi candū de regno d̓i ꝓ ſalute hūa ni generis. Ergo magna neceſ ſitate vrgēte ac ſuadēte pietate cū infernus lōgiſſimis tꝑibus captiuatū tenuerit humanū ge nus grauiſſime illud affligendo piū eſt ꝓ eiuſd̓ liberacōne me ta li mō eund̓ defende̓ ꝙ diebꝫ feri atis ſiue nō feriatis dicta cauſa agat. Ait belial. In hoc ꝯtētor. ut de fec vlt̓. Vnde ait iudex. Ii bent̓. et v̓tit ſe ad moyſen dicēs Tibi aſſignamꝰ t̓minū ad pͥmū diē ap̓l̓ ad rn̄dend̓ libello et ad oīa alia pn̄tis negocij deciſioni neceſſaria ꝑagēdā nrō te ꝯſpec tui pn̄tabis. de do et ꝯtū c̓ ven̓ab et ſic apd̓ acta in ſcriptis eſt re dactū Quo termino adueniēte et preſentibꝫ in iudicio partibꝫ inſtante infernali ꝓcuratore pe titur moyſes libello reſpondere. et preceptus a iudice humiliter ſe inclinas taliter ipſe fuit locū tus. Sapientiſſime ac illuſtriſ ſiime rex iheruſalem iūctis ma nibus veſtram obnixe deprecor dominationem ut ad fraudulen ta verba et ad fraudulentiora facta ipſius peſſimi ac nequiſſi mi inimici placeat non adu̓tere quia melliflua ſunt extra intra qͦꝫ amara qm̄ ſcriptum ē fel dra cōnum vinum eoꝝ et venenum aſpidū inſanabile. Et ſicut vrā nouit dominacō ipē poſuit ī ce lo bellum. fraudem in ꝑadiſo. odi um inter primos fratres ⁊ ī om ni noſtro opere zizaniā ſemina uit. nā ī comeſtioe̓ poſuit gulā. ī gna̓cione ſaſciuia. ī pauſaſicio ne accidiam. in cōu̓ſacione inui diam. in ꝓfectū ſeu domnacioē ſu ꝑbiaꝫ hic aīmas temptat. corpo ra pulſat in vigilādo mouet ad praua oꝑa. ī dormmēdo. ad ſomp nia turpia. letos mouꝫ ad diſſo lucionē. t̓ſtes autē ad deſperacio nem Quid plua̓. oīa mala mun di ſunt ſua puitate conmiſſa fa cit c habet hoc ꝓp̓ū ī qͦ iiij ⁊ de ſūma t̓nitate firmit̓§diabolus Ideo placeat ſumme caue̓ ne a predcō decipi poſſitis. Turba tus facie belial tale moyſi dedit rn̄ſum. Cottidiana fornax tua lingwa iuxͣ illud velle loqui ml̓ tum ſapit omni tēpore ſtultum vt ſcriptura docet garrula ling va nocet. c. Si rcōr xliij di di mittamꝰ iſta ait belial. rn̄deas libello Moyẜ ait libenter Et ꝙ ꝙ te obtinere poſſem de ꝓp̓eta te obiciendo cōtra tuam peticio nem incontinēti ꝓbanda vt ff de exhiben̄ le iij§ ibidē arde or cog ſuꝑ ⁊ qdꝫ aꝓpbat Innoc in cvltimo de cauſa poſẜ Sed vo lo ꝙͣ directe in tua nequiciā te confundam Xcipiēdo d̓co ꝙ ſathā Aet omnis diabolica con Agregacio ⁊ tu pͥmo ihe ſum ſpoliaſtis oībꝰ s te petitis in libello claudendo ſibi portas he̓ditatis ſue ⁊ cōtra eum domi nu̓m et regem vniu̓ſoꝝ rebellan do et eundem ſpoliando de eiſdē Qui iheſus vidēs tantam in vo bis rebellionem incōtinenti vos a predictis he̓ditate et poſſeſſi one ſuis vim vi repellendo reie cit. eandemqꝫ recuꝑando quam excepconē nūcͣ in ſcriptis in iu dicio porrigo et eam offero me Itūinis teſtibus et docunientis cōmꝓbare. ad quam ꝓbandam debeo de iure admtti atqꝫ peto accione poſſeſſoria non obſtā te vt in c olim de reſti ſpō de ho mnici Significaſti ⁊ in c̓ dilco d̓ ſen ex li vi et iurato de calūp ꝑ moyſen ſicud ē de iure vt d̓ reſti ſpō lrās c̓ca finem dit belial ſal ua reuerēcia tua ⁊ legum tuarū quia non ē ſic An ignoras ꝙ tā ſpoliantis ſit p̓uilegiata et nul la excepcōe admiſſa. Si agēs poſſeſſorio ꝓbat poſſeſſioneꝫ et eiectionem debet incōtinenti reſtitui vt inc̓ Cōſuluit de offi dele et de reſti ſpō Olmm et qui filij ſūt ltūni Item nōne vides ꝙ predo eciā de iure eſt reſtituē dus. ut in c̓ ex lrīs de reſti ſpo et ff de vi et vi ar li§ qui vi a me. ergo iuſte iudex cogatis eu litem ꝯteſtari repulſa ipſa iani exceptione. Cui reſpondit moy ſes. O belial tu dicis ꝙ nulla ex ceptio admittatur in cauſa poſ ſeſſoria. non ſic te fingas me de cipere poſſe quoniam multe ex ceptiones admittūtur quas for te non ignoras. pͥma de alia ſpo liation̄ ut de or cogc fi. Item ex ceptio pacti de non petendo. et alie que noc ex inſinuatione de ꝓcurator̄ in glo fi. Itē ſi poſſeſ ſio ſit ſub condicione. Itē ſi ex precario vel ex gracia. Iſtoꝝ ob iectio impedit reſtitutionem ut x q iij quia. vel ſi obiciatur ꝙ in continēti reiecit ut inc̓ olim de reſti ſpō. et ff de vi et vi ar li§ vmi vi. et in ſupra allegatis iu ribus. ita ꝙ excepcio mea debet admitti ¶ Replicans belial tale moyſi dedit reſponſū O moyſes nūquid iſta exceptio eſt de illis exceptionibus que impediunt litis conteſtationē. de quibꝫ eſt caſus in c̓ exception̄ de lit̓ ꝯteſt li vi. Certe ibi ipſa nō noīatur ergo ſi placet ꝯteſtemꝰ lite Ait moyſes. Audienciū gracia ſalua ita dici poteſt de excep ꝯſangui que impedit reſtitutioēꝫ vxoris ſi probetur. ut in c lrās de reſti ſpo. et tamen non eſt exceptio de exceptioībꝫ in dicto c per te allegato. Itē de exceptioē mea eſt expreſſum in iure. que ſi ꝓ betur impedit reſtitutionē īmo agentē poſſeſſorio excludit. ut in predicto colim. et iuribꝫ ſupͣ allegatis. Vnde belial genuflex us corā ſalomone ſic extitit dul citer locutus Rex ſapientiſſime radij veſtre ſapiētie ꝑ totum re ſplenduerūt orbem. ad cuius ſa pientie famam regia ſaba a fi nibus terre cum donis ⁊ muneri bus eandē venit auditura. cuius nodoſas queſtiones et dubia cō traria ⁊ grauia ſoluendo enodaſ tis. in ſapientia et diuicijs ſuꝑ omnes principes et reges terre inenarrabiliter habuiſtis mag nificētiam. et terra vniuerſa ve ſtrū vultum videre deſiderabat. ut veſtre ſapientie affluentiam quam deus vobis filerat elargi tus videre poſſet. et ꝓpter quā diuerſarum rerum noticiā qua ſi de mundo vniuerſo habuiſtis Iō vos ⁊ eandē precibꝫ qͥbꝫ poſ ſū deprecor humiliter ut veſtra ſapiētia videat ſi predcā excep tio d̓ iure admitti debeat vel ne ſemper ſuper ea veſtram fieri in terlocutoriam poſtulans. Vnde prenoīatus ſalomon iuſſit libꝝ turis apportari ⁊ vidēs vtriuſqꝫ ꝑtis allegata et ea bn̄ digeſta ī eadem inſtācia taliter fuit īter locutus partibꝰ pn̄tibus. Nos ſalomon ⁊cͣ Cum in cauſa q̄ v̓ti tur inter belial ꝓcua̓torē īferni ex vna ꝑte et moyſen ꝓcua̓torē iheſi ex alia ꝑte pro ꝑte ipſiꝰ moyſi fuit talis excepcio ꝑemp vt ſupra ꝓpoſita Nos vero ha bito ꝑitoꝝ conſilio ⁊ deis ꝑtibꝰ pn̄tibꝰ ꝓt̓ibunali ſeden̄ īt̓loquē do ꝓnūciamus ſupradictam ex cepcionem admittēdam fore et eam admittimus. Hec forma ꝓbat̉ de libelli oblacionē c ij et in Et ſic apud acta ꝑſcriba fu it redactum Ex quo vociferans belial dixit. grauor non gͣuaris ait ſalomon. cōſule ꝑitos. et ſi gͣ uaris. int̓locutoria reuocabo vt de appel cum ceſſāte Quibus a ſalomone dictis ſiluit belial vn de dictus Salomō dedit termi num ꝑemp̓ dicto moyſi vſqꝫ ad diem quintum aplis ad ponen dum articulandum et ꝓbandū nec non ad vlteriora eē ꝓceden dum vt ſupra hec dilaciones ꝓ bantur per c in cais de teſti ⁊ c pn̄ciū ē ti livi ⁊ vſus litiganci um hoc obſeruat quia ponere ⁊ articulare ſūt de gn̓e̓ ꝓbacōnū vt poſſꝫ nori inc Cum io de fi ī ſtrumenti data ſepe dicta dila cione ip̄e moyẜ tamꝙͣ ſollcitus infraſcriptos poſicōnes et arti culos in iudicio obtulit tenoris ſubſequentis Oſicōnes ⁊ articuli ob lati ſua die et infra ter minum ꝑ moyſen iheſu ꝓcua̓torē ꝓ probacione ſue ex cepcionis ꝓpoſite contra ⁊ adu̓ ſus peticionem oblatam contra dictū moyſen ꝑ belial infernoꝝ ꝓcua̓tor̄ ſuꝑ quibus iure ꝑmit tēte pecijt dictus moyẜ predie tum belial medio iuram̄to ſigil latim interrogͣri et reſpōdere cō pelli vt ī ſuis ꝓbacionibus per eius belial cōfeſſionem valeat reuelare vt in c̓ ī de cōfeſẜli vi et ff de iur̄ iur̄ cū qui. In pͥmis ponit ⁊ ꝓbare intendit dictus moyſes ꝙ homo ex inobedencia cecidit ī mortem vt gen iij c et pſal cēteſiō vi. Seden̄ in tene bris et ī vnibra mortis vincti in inendicitate et ferro qa exacer bauerūt eloquiū domni et cōſi liū altiſſimi irritauerūt. ¶ Itē ponit et ꝓbae̓ intēdit ꝙ mors illa duratura erat donec filiꝰ dei venie̓t vt in pſalmo c iiij humi liauerūt inconpedibꝰ pedes eiꝰ ferrū ꝑtnͣſiuit aīaꝫ eius. donec veniret v̓bū eius. Item pſalmo cvi Miſit v̓bū ſuum ⁊ ſanauit eos ⁊ c̓ipuit eos de int̓icōibꝰ eo rū ¶ Item ponit vt ſupͣ. ꝙ deꝰ eſt doimnus terre et orbis terra rū et inferm. ac habitāciū ī eis et in eiſdem fecit qd̓qd̓ voluit ⁊ eiuſdē inferni poſſeſſionem ha buit et habet ut in pſalmo xxiij dn̄i eſt terra et plenitudo eius. et pͥs clxvi. regnū tuū regnum oīm ſeculoꝝ. ⁊ ī regū ij. dn̄s mor tificat et viuificat deducit ad in feros et reducit. et p̓s clvi. deus noſter pre oībꝫ dijs oīa q̄cunqꝫ voluit fecit in celo et in terra in mari ⁊ in oībꝫ abyſſis ¶ Itē po nit ⁊ ꝓbare intendit ꝙ ipſe d̓s tāꝙͣ habens dominiū ⁊ poſſeſſi onē inferni ad preces heliſei aī niā pueri filij vidue iā defūcti d̓ iam dicto inferno extraxit. ⁊ in eo puerū predictū viuificando re ſuſcitauit. ut iiij regū xi. ¶ Itē animā latruculi de iam dicto in ferno extraxit ut iiij regū xiij. Itē ponit utsͣ ꝙ d̓s ab eterno genuit filiū ſuū ut p̓s c ix. ante luciferū genui te. et p̓s ij. dn̄s dixit ad me filiꝰ meꝰ es tu ego hodie genui te. et yſaie liij. an̄ me nō eſt formatus d̓s et poſt me non erit. ego ſū dn̄s et non eſt pret̓ me ſaluator. et yſaie vl̓ timo. nūquid ego qͥ alios pare̓ facio ipſe nō pariā dicit dn̄s ⁊cͣ ¶ Itē ponit utsͣ ꝙ d̓s oīa predca dedit filio ſuo prefato ī heredita tē ſuā ut p̓s ij. poſtula a me et dabo tibi gentes hereditatē tua et p̓s lxxi. ⁊ dn̄abit̉ a mari uſqꝫ ad mare et a flumīe uſqꝫ ad ter minos orb̓ t̓raꝝ. et yſaie xlviij. dedi te in fedus populi ut ſuſci tares t̓rā et poſſideres heredita tes diſſipatas ut dice̓s hijs qͥ vincti ſūt exite et hijs qui in te nebris reuelamini. ¶ Itē ponit utsͣ ꝙ dcūs d̓i filius ꝓ redēpcōe ſedenciū in tenebris et ut terre et orb̓ terraꝝ ⁊ habitanciū in eis plene caꝑe poſſet poſſeſſionem ſcd̓m omnia ſcripta ꝓphetaꝝ ex virgine natus mortuus et ſepul tus et a mortuis reſurrexit ſicut pleniꝰ habet̉ in euāgelio. ⁊ hoc notum eſt quaſi vniu̓ſo mundo ¶ Itē ponit utsͣ ꝙ prefatus d̓i fili us hn̄s dominium inferni ⁊ poſ ſeſſionē. anma puelle aīam ado leſcentis et aīam lazari de iam dicto inferno viuēs in terris ex traxit et eoſdē de morte ad vitā reſuſcitauit ſicut notoriū ē ⁊ eu angeliū hoc plene teſtat̉. ¶ Itē ponit vtsͣ ꝙ duo ſil̓ ⁊ eodē mō vnā et eandē rem poſſidere nō pn̄t in ſolid̓ ut de ꝓba licꝫ. et ff de acquir poſſl poſſideri§ecō trario. ¶ Itē ponit utsͣ ꝙ ſi d̓s poſſidebat infernū quomodo ſa than et demoniorū congregacio poterant infernum poſſidere ni ſi ipſa demonia tunc nomine d̓i domini ſui eūdem poſſediſſent. et iure cautum eſt ꝙ is poſſidet cuius nomine poſſidetur. ut de reſtitutione ſpō cum veniſſet. et de reſcrip ſi diligēti. et digeſto acqͥr̄ poſſl qd meo et i gna̓lit̓ ¶ Itē ponit vt s ꝙ ſathan et demōioꝝ cōgregacio clauẜ ⁊ fir matis portis īferni predictum dei filiū vocantem et clamātem aꝑite portas regi glorie. dictū īfernū intrae̓ n̄ ꝑmiſerūt. eūqꝫ ſua he̓ditate poſſeſſiōe et iure ſpoliando ¶ Item ponit vt ſuꝯͣ ꝙ incōtinēti vim vi repellendo pridcūs dei filius predcī īferni portas ſibi rebelles cōfregit po tēter et intrauit ⁊ fecit de eo et de aīabus ibi reꝑtis vt de ſuis he̓ditate ⁊ poſſeſſiōe vt de hōi ci. ſigͥficaſti de reſti ſpō olim et de ſen ex dilcō livi ¶ Item po nit vt ſuꝑ ꝙ depredcis oībꝰ et ſingulis eſt publica vox et fama īter hoīēs ⁊ per hoiēs ⁊cͣ quia ad hoc poītur de fama quia ea ꝓbata cū vno teſte ī ſilībꝰ ꝓba cōibꝰ īducūt vt in c veniens de teſti cū ſilibꝰ. Quibꝰ poſicōibꝰ ⁊ ar ꝑ moyſen ī iudicio oblatis ⁊ apud acta ꝑ ſcribam redactis et receptis ſaluo iure imꝑtinen cie et non admittēdorum vt de elec cōſtitutis in glo ſi in cle pe xſee i cijt dcūs moyſes citari ꝑtem et teſtes tam ad rn̄dendū eiſdē ꝙ xiſſediſieri. ad vidēdū teſtiū iuram̄ta. Vt in ia poſſibi c In nomīe dn̄i. de teſti cū ſimi libꝰ. Quam citacōeꝫ mandauit incōtinēti ſalo nō fiendā. cuius forma talis eſt. Alomō rex irlm̄ iudex a diuina ſede datus ī cauſa v̓tēte īter belial̓ ꝓcua̓toe̓ꝫ infernalem ex vna ꝑte et moyſen ꝓcua̓torē iheſu ex alia Azaheli velociſſīo curſori ſalutē. mandatum diui nū ſeu litteras diuinas nos recē piſſe noueris huius tenoris et continencie Alpha et o ⁊cͣ verū quia certis ⁊ ꝑempt̓minis corā nobis in iudico ꝑ moyſen iheſu ꝓcua̓toreꝫ excepcōibꝰ ꝓpoſitis cōtra libellū et in eo petita ꝑ be lial procuratorē nifernoꝝ ſuper quibus probandum neceſſario habet teſtes ꝓducere. Quare t̓ pn̄cium auctoritate cōmittimꝰ. atqꝫ mandamꝰ. vt īfraſcriptos teſtes citare debeas ꝑemp. vt pͥ ma die poſt citacōnem tuam co ram nobis in domo habitacōnis nre ꝑſonalit̓ debeat cōꝑere ſub pena excōīracionis. iuraturi ⁊ ꝑ hibituri teſtimonium veritatis ſuper hijs de quibus per nos ⁊ nraꝫ curiaꝫ fuerint interrogati Item eciam ꝑemp. citare cures predictū belial ꝙ ſub eadē penͣ cora nobis eodem termino con pareat eorundē teſtiū iuramen ta viſurus atqꝫ rn̄ſurus poſicō nibus ⁊ articulis ꝑ predictum moyſen pro eius iue̓ ꝓbacione in iudicō oblatis cites ⁊ referas ⁊cͣ datum die ij aprilis. Et hec forma ꝓbatur de teſti in nomīe dnī. et de teſtī cogc̓ ī et ij. quoꝝ nonina ſunt hec videlicet abra ha yſaacͣ iacob dauid iohannes baptiſta ariſtotiles virgilius ⁊ Dibꝫ quidē Sypocras. teſtibꝫ citatis atqꝫ iudi ci et apud acta relatis. niecnon iudice ꝓ tribunali ſedē te precōme vocatis ⁊ ꝑſonaliter comparentibus belial vna cum eis ꝯparens et interrogatus ſu per poſitionibꝫ predictis reſpō dere recuſabat. ſed iuſſus a iudi ce timens ne ꝓ confeſſo habere tur ut de ꝯfeſſc ij li vi. cōfeſſus fuit poſitiōes exceptis quibuſ dam. pͥmo ꝙ ſathan et eius con gregacio dyabolica fuerint veri poſſeſſores ⁊ non deus. ſcd̓o ꝙ dei filius nondū venerit nec eſt natus nec mortuꝰ. tercio ꝙ dic tus iheſus nō vim vi repellendo ſed ſpoliando infernum intrauit Quibꝫ reſponſioībꝫ hītis iudex in forma iuris a predcis teſtibꝫ ſingillati incepit reciꝑe iuramē ta ſacroſcis euangelijs corꝑalit̓ tactis ſuꝑ iam dictis poſitioībꝫ ⁊ articulis dicere veritatem pro vtraqꝫ parte et nullā inferendo falſitatem r̄motis odio precioti more ⁊ amore vel commodo tēpo rali ut iij qͥ ix hortamur. et ij q iiij nulla. et īc fraternitatis de teſti. Et nota ꝙ ſi iuramentum ſit a teſte preſtitū d̓ dicenda ve ritate ſuꝑ poſitionibꝫ et articu lis ⁊ vltra ipſos aliquid dixerit eius dictum qd̓ vltra dixit non valet quia depoſuit non iuratus et ideo dictum quod vltra dixit non valet. Seis ergo cautus ꝙ ſemꝑ teſtem facias iurare d̓ veri tate dicenda ſuꝑ poſitionibꝫ et totali cauſa Facit ad hoc c̓ de te ſtibus cum ſimilibus. Vibꝫ ſic ꝑactis vidēs be lial ꝙ teſtes ad iuramē a admittebantur ſine mora ſe oppoſuit dicēs. Dn̄e iu dex debent ne iſti ī teſtes recipi Rn̄dens moyſes ait. quare non Ait belial. Nonne cauſa ipſoꝝ a git̉. Ipſi ſūt de ſpolijs et nemo debet eſſe teſtis in cauſa ſua. ut iiij qͥ iij ite nullus. Ait moyſes. Salua ſemꝑ reuerēcia. qͥa excep tiones nō debent nūc ꝓponi de iure ꝯtra teſtes ſed debent reſer uari tꝑe diſputatiōīs. qͥa nō ex pedit nūc teſtes tali mō reꝓba re donec ꝯſtet an ꝯtra te depoſu erit ⁊ tūc pn̄t re ꝓbari tā in ꝑſo nis ꝙ dcis ꝓteſtacōe premiſſa ut in c̓ pn̄ciū de teſti. ⁊ c ex ꝑ̄te et de excep deiqꝫ. et d̓ ſymo licꝫ niſi ī caſibꝫ ut cū opponit̉ ꝙ teſ tis ē odioſus ex ca crinimali. et tunc ſtatim hoc debet probari ut Cde teſtibus. Auc ſi dicatur. Itē ſi obiciat̉ teſti ꝙ ſit ſeruus et ſi dicat ſe liberū nō debet ad mitti niſi oſtenſa cartha manu miſſion̄ Feti autem. Si dicat teſtis ad hoc ꝙ die̓ ꝙ cauſa ſit ꝓp̓a iſtorū teſtiū cū ipſi ſint de ſpolijs non b̓ne dicis. quia ſi tu agis contra iheſum et non cōtra iſtos. et tuum reſcriptum nō po teſt extendi ad alias perſonas preter quam ad expreſſas ī eo vt ī c I⁊ ē de offi delega cū ſilī bus Tu ſcis bene ꝙ ꝑ alios nō ita b̓ne ſicud ꝑ iſtos d̓ iure meo poſſem ꝓbare que ī inferno fit erunt quia ea que doīm fiunt ſi nō pn̄t per alios ꝓbari ꝑ illos d̓ domo ꝓbantur ſicud ea que fi unt in taplō iij vt ī c iij d̓ ꝓba et de teſti veniens iifi ⁊C de re pendijs lconfeſſiū§plagas et de q̄ōnibꝰ līterrogari. Ait be lial. tu non adu̓tis ad illud. qm̄ illi teſtes ꝑtim ſunt de familia ip̄iūs iheſu qui oīno recipi non debēt vt ff de teſtil penul ⁊ ad hūc ipiūs iheſu domeſtici Se ti lij et iij q̄ vcͣ ī ⁊ iij Ait moſes ſi ſūt famaliares. nō tn̄ habitātes in domo ꝓpria iheſu. nec poteſt eis iheſus ipē niſi quātum a iu re permittat̉ imꝑare vt iij q̄ v pont̉ ꝙp ii in ſumma et iij c in ſrīs de teſti qͥa ſemper eos appellauit aīcos et non ſeruos Ait belial nonne iheſus eſt dominus Rūdit moy ſes et ait ſi ip̄i teſtes ſunt eius ſeruiētes ergo admitti nō pūt vt§ ſi quacumqꝫ poteſtate fu tit l vna. Ait moyſes verū ē ſed ipē iheſus extraneus eſt aquoli bet īpōrū. licet quilibet ipōꝝ ip ſius filius ſeruus vel amicus ſit Quia ſecūdum leges filius dici tur in ptāte pris qͦuſqꝫ ſit emā cipatꝰ. eo emācipato dicitur exͣ neus. ſicut quilibꝫ alius. ⁊ tamē ē eius filius. ita iheſus pater ⁊ ſpiritus ſāctus emācipauit eos dum dedit eis liberū arbitrium faciendi qd̓qd̓ liberet ſiue bonn̄ ſiue malum vt de peī di ij liber̄ Itē modica faīlia̓itas nō nocet vff de v̓ figil late§Amic de app Ex īſinuatis vt lite nō co. Acce dens ij nonne vides ꝙ frater ꝓ fratre teſtat̉ vt de preſūp lrās cum ſilībꝰ Ait iudex ſinite altri cari reſeruētur tꝑe diſputacōis. ꝓducatis teſtes depoſit̉ os ſuꝑ hoc. ⁊ cū ꝓducti fuiſſēt ad iurā dū. ilico belial fuit ꝓteſtatus. cō tra ꝑſouas ⁊ dcā ⁊ dicēda ꝑ eos vt inc pn̄ciū de teſti et ꝓteſta ciōe facta īcōtinēti belial ꝑauit ſe ad int̓rogatoria dāda q̄ iudi ci obtulit eūqꝫ rogas vt ſcd̓m̄ ea d̓cos teſtes diligent̓ exaīare place̓t quorum forma talis eſt ¶ In primis ſi dixe̓it teſtis ve cū eſſe ꝙ Iheſꝰ natus ſit ī mū do mortuꝰ et ſepultus atqꝫ ꝙ re ſurrexit a mortuis. que̓at̉ ab eo quomō ſcit et ſi ibi pn̄s fuerit ⁊ ad quid ipſe ibi erat et ſi vidit. Itē quō āno menſe ⁊ die id fuit Itē in quo loco natus fuit in qͦ mortuus et ī quo reſurrexit qua domo qua parte domus vel quo loco vel qua parte loci ⁊ qui ibi erant preſentes. ¶ Itē ſi cognoſ cit illū ih̓m et cuius etatis ē vel ſtature ſeu coloris ⁊cͣ ut in c pre ſenciū de teſti li vi. ¶ Itē ꝙ ipſe ſit filius dei quomodo ſcit uts. Itē ſi dixerit verum eſſe ꝙ vini vi repellendo dictus ih̓c infernū ſpoliando ītrauerit queratur ab eo quomodo ſcit ut ſupra Vibus ſecrete et ſigillatim exammatis iuxͣ int̓rogato cia more daniel̓ ut inc venerabi lis de teſti. et C de teſtilnullū. cū ſimilibꝫ. plene fuerūt ꝓbata per ipſos ea que belial ī articū lis negauit lateqꝫ deponētes de natiuitate et vita et morte et re ſurrectione iheſu xp̄i. et ꝙ ipſe ih̓c eſt verus d̓i filius de ſciēcia deponētes ꝙ ipſi abrahā yſaac et iacob in celeſti cōmitiua iter fuerūt qn̄ deus intonuit ſupͣ dic tu ih̓m tā in lauacro ꝙ in tranſ figuracione in monte dicēs. hic eſt filius meus dilectus ipſū au dite. Idem ioh̓es baptiſta depo ſuit qn̄ dcm̄ ih̓m in iordāne bap tizauit. ¶ Alij v̓o teſtes qui in inferno fuerūt dixerūt ꝙ d̓s in tāto tonitruo dictā vocē emiſit ꝙ ipſi ⁊ oēs alij īibi exiſtentes ſupradcā ꝓlata audier̄t. et quō demionia pͥmo predcō ih̓u violē ciā intulerūt nō ꝑmittencia eū ingredi in īfernū. ⁊ quō iſte ih̓c vī vi repellendo renitulit eis ⁊c de ſcīa tꝑe et loco pleīſſime de ponētes ut in c cū ca de teſti ac. Eſtibꝫ rite r̄ceptis ⁊ ex tamīatis īſtabat moyſes ut eoꝝ dcā publicarent̉. et qͥa publicari non poterāt niſi adu̓ſa ꝑre citata. ut de ſen et re iudi cū ī et a. qua citata et ī ter mīo viꝫ vi die ap̓lis ꝑtibꝫ cōꝑa rētibꝫ hīcinde facta renūciacōne in teſtibꝫ ꝓducendis. predictoꝝ teſtiū dicta fuere publicata ⁊ co pia hincinde decreta. et ſic apd̓ acta redacta. aſſignato termīo vſqꝫ ad diē viij eiuſdē mēſis ad r̄cipiendū copiā tocius ꝓceſſus et ſuꝑ eodē corā iudice diſputāad̓ ꝓut a iue̓ reqͥrit̉ ut de ꝓba qm̄ cōtra cū ſimilibꝰ. ¶De qͥbꝫ belial male ꝯtētus cum copia ꝓceſſus ad īfernū deſcendit ſuꝑ iā dicto ꝓceſſu demonioꝝ ⁊ maxīe iuris ꝑitoꝝ q̄rendo ꝯſiliū Et cū hilari vultū a toto īferno fuiſſet r̄cep tus et recitatis ſuis ꝓbitatē et ſagacitate quas in iam dicto ꝓ ceſſu fuerat exꝑtus tamē inter iam dicta demonia fuit obtentū ꝓ meliori ꝙ poſtꝙͣ de iure non poterant poſſelſionem recuꝑae̓ dominium mundi ⁊ inferni qdꝫ agatur ſuſpēſo poſſeſſorio iudi cio de eorundem ꝓprietate ante quam ī poſſeſſorio agat cōclu datur vt de ca poſſ ⁊ ꝓp̓eta paſ toralis ⁊ ſic iniūctum fuit belial ut ageret qui acceens ad iudi cem eo die quo debeat d̓ ꝓceſſu dilputare et neglecta dſputacio ne pecijt ſe admitti a iudice be nigne ad caꝫ ꝓp̓ctatis ſuſpenſo iudicio poſſeſſorio et ſic apud acta pro eius parte ſcribi fecit Quibꝰ a moyſe auditis taliter fiit ipē locutus. domine iudex adu̓tatis quia ip̄e nequam initē dit int̓care vt cauſa pluſ qua de bet uel a iure ꝑmittitur ꝓroge tur. vos ſcitis bene. ꝙ ccuitus e euitādus vt ī c̓ Auditor d̓ reſc̓p tis in cle. Tame ego peto pro cedi in lite cepta vt t̓minet̉ vt C quomodo ⁊ quauten qͥ ſemel Ait belial. nonne poſſum ex be neficio iur itentat̓ petitorium ſuſpēſo poſſeſſorio et nondum in eo concluſo. ut de ca poſſꝫ et ꝓp̓eta paſtoa̓lis ⁊ de teſti ſigīfi cauerūt. Ait moyſes Quid loq̄ ris totum cōtrarium dicunt ipſa iura. videlicꝫ ꝙ de petitorio poſ ſit trāſiri ad poſſeſſionē ⁊ non ecōtra Ait belial vide gloſā pri ma que hoc notat Ait moyſꝫ qͦ modo poteſt hoc eē. quia ſi hoc eſſet veritas. tūr ꝓp̓etas preiu dicaret poſſeſſorio. ſꝫ ꝙ hoc nō ſit verum eſt euidens argunitū de or cog cum dilectus et c vlti mo. Ait belial que dicis locū ha bent ſi a diu̓ſis partibus intēta rentur ſed quādo intētantur ab eadem non ſic et ſic loquuntur iura. Item mea cōuencio eſt ex preſſa tua excep e tacita ſubla to expreſſo quo remanebit taci tum certe non remanet vt Cſi reus l̓ accūu mortuꝰ ſul vltima ⁊ qdꝫ nō de cle cō qͥdꝫ ate Ergo non poteſt pēti ꝓcedi in cauſa d1 5 yc michi O moyſes OAſi iudex delegatus ſē tēciauerit ſuper poſ Vſeſſorio. nonne cog noſcere poterit de ꝓp̓etate nec dicet̉ functus officio ſuo et hoc ꝓpter connexitatem cauſarū vt de ſequeſtr cī quanto magis ſi ſn̄atū nō fuerit et ponatur ſine preiudico ꝙ obtinueris in poſ ſeſſorio. ſi poſtea obtineam de ꝓp̓etate. nonne cum ip̄a propri etate recupea̓bo poſſeſſionem t̉ adiudicatam. certe ſic quia poſ ſeſſoriū ſeqͥtur ꝓp̓etatē vt ff de poſẜ l bona fides ff Si pignora accipiātur lſi rem xvi q iij§ pͥ mo ⁊ in c cum dilectus de poſẜ Ergo valde et de iure debeo ad mitti Ait moyſes peto īterloq̄ vnd̓ ſalon̄ talit̓ extitit īt̓locutꝰ ꝙ pͥmo renūciato in totū poſſeſ ſorio iudicio ꝑ belial intētato ip ſe ad agendū de ꝓp̓etate admit teretur. alle ad hoc glo io anc vnici de ca poſſ et ꝓp̓et in cle v ſpol̓. Vnde renūciacōne ꝑ beliaſ facta ſub eadē iudicij inſtantia iudex vtraqꝫ partē apud acta ꝑ empt citauit ad dandū ⁊ recipi endū libellum de iure ad diē ix hora iudicij ⁊ ad vlteriora cauſe ꝓced̓ ⁊cͣ ut sͣdictū eſt. Ait moy ſes. oportet acquieſcere ſꝫ male ꝯtentor. Ait belial Quare male ꝯtētaris. Forte de teſtibꝫ. et qd̓ valent eoꝝ dicta. Nūquid abra hā eſt publicus ꝯcubinarius nō ne dictū eſt ſibi eice ancillam ⁊ filiū eius. gen̄ xxj. cuius ratione dictū ſuū non valet. ut iij q iiij conſangu̓. Quid valet teſtimo niū yſaac mēdaciſſimi ꝑiuri. q̄ cū interrogatus fuiſſet ſi rebec ca eſſet vxor ſua dixit ꝙ nonut gen̄ xxvi. rationē cuiꝰ dictū eiꝰ non valet ut xxij qͥ v̓p̄uuli. et de teſti teſtimoniū Itē iacob nō ne fuit fraudulentus īuaſor fur et latro. qui ſuis fraudulencijs recepta benedictione ingreſſus eſt hereditatē eſau fratris ſui pͥ mogeniti ut gen̄ xxvij. cuiꝰ teſ timoniū eciā nichil valet. ut ff de furtis lnon poteſt. Itē quid valet teſtimoniū dauid homici de ⁊ adulteri ut ij regū xī Certe nichil ut de teſti ex ꝑte a cum ſi milibꝫ. Vbi eſt virgilius qui de ceptus ſpecie mulieris in ciſta ad turrim ſuſpenſus ſpectaculū fuit omni trāſeunti Et vbi ypo cras qui inuidia ductus interfe cit nepotē ſuum. Et ariſtotiles qui fraudulēter arripuit arma rium ſalomonis tēpore alexan dri. et eius ſapientiam et philo ſophia fraudulenter ſibi appropͥ auit. De ioh̓e baptiſta nichil dico qui omī boītate eſt plenus tamē dictū ſuū in mei preiudici um modicū valet. qͥa dictū vni us dictū nullius ut de teſti licet ī et ij. De quo ergo lamentaris o moyſes. Ait moyſes. Si fuiſ ſēt dicta teſtiū debite diſputata bene probarē tibi ꝙ valerent. Ait belial. Hec ꝓbantur per ſa cram ſcripturā ⁊ que per ſacram ſcripturam ꝓbant̉. eſt euidens argunientum in iure. ut v qͥ vlt̓ epiphanium. et de ma et obe is qꝫ. Ait moyſes. Intendas ad li bellum. Adueniēte termino cita tionis predicte et partibꝫ vtriſ qꝫ in iudicio comparentibus aſ tutus belial tres ſub eadem for ma obtulit libellos huius teno ris et continentie. Pra vobis illuſtriſſimo dn̄o ⁊cͣ ꝓponit belial ꝓ curīo noīe ⁊ ꝓ ꝑte tociꝰ infernalis ꝯgregacion̄ ꝯtra ih̓m vel aliā ꝑſonam pro eo ltīme ī teruēiēte m. Qdꝫ cum dicta vni u̓ſitas infernalis tenue̓it poſſe derit ⁊ habuerit infernum ⁊ ter ram vniu̓ſam mare et omnia q̄ in eis ſunt et maxime hoīes ī dicta terra degētes ad plenam ⁊ totalem iuriſdictionem ꝓp̓eta tem et dominiū ipiūs et tāto tē pore cuius cōtrarij memoria ho minū non exiſtit ex largicione et tradicōne et r̄pudiacōne fac tis in ſathanam et eius vniu̓ſi tatom infernalē ꝑ altiſſimū in fernorū dn̄m ꝓpter peccatū ⁊ ī obedienciam pͥmi hominis ade pleniſſime ꝑtine̓. que oīa ſepe dicta dictus iheſus temeritate quadam pocius quam iur̄ aucͣ toritate ſibi a ꝓp̓auit ymmo po cius vſurpauit. et dictos ſatha nam ⁊ vniu̓ſitatem infernalem inde amouendo in graue preiudi cium et iacturā eorundē Quae̓ ꝓcua̓tor ſupͣdictus et procua̓to rio nomine quo ſupra petit oīa predicta ad ꝓp̓etatem ⁊ domini um iam dicte vniu̓ſitatis ꝑ vos et dictam curiam ſentencialiter adiudicari ⁊ predictum iheſum ſentēcialiter exinde amoueri ꝓ toſtans de expen̄ dampnis ⁊ in tereſſe Et hec forma ꝓbatur per c int̓ dilcos de fi inſtru et ꝑ c Abbate ſane de ſen ⁊ re iudi li vi. Quo libello perlecto inde ſi milem dedit moyſi libellum nec non t̓minum ad diem decimam menſis eiuſdem ad reſpondēdū et litem conteſtandum et ad vl̓ teriora cauſe ꝓcedēdum etcetra Termino ſupra dicto adueniē te coram iudice partibus amba bus pn̄tibus moyſe īſtan̄ belial lite conteſ ſepe dicto ſibello. Rn̄ dit dicens nego narrata ꝓ vt narrantur et petita ꝓ ut petun tur. fieri nō debere hec conteſta cio diſiūctiue fit aliqn̄ qͥa ī libel lo petuntur et narrantur vera ⁊ falſa mixtim. Ita ꝙ ꝑ illam diſ iūctiuam ſaluatur vt d̓ reſti ſpo cum ad ſedē facta litis conteſta cione et ea apud acta ſcripta et redacta. Iudex in cōtinēti fecit aꝑtibus iuramentum calūpnie preſtari ſub forma notata in c i de iuramēto calūpnie ſub hijs verſibus conprehēſa Illud iure tur qdꝫ lis ſibi iuſta videtur. et ſi queratur verum nō inficiatur nil promittetur nec falſa ꝓba cio detur vt lis tardetur dilacō nulla petetur. Et nota qd̓ꝫ cum ſemel eſt iuratum de calumpnīa Amplius in eadem cauſa non iu ratur vt C e ti autē hodie. ſed d̓ malicia ſic cū ꝓpoīta fue̓it aliqͣ excepcō et dilacio petatur vt d̓ excep paſtoa̓lis et de teſt vltra t̓ciam et de iua̓mento calumꝑ q penul li vi in fine Item nota ꝙ lmmini iure tu cali puie ⁊ prntip̄ali cauſa preſtitū ſeruat partem in dempnem ī condempnatione ex penſarū. quia ibi eſt ignorātia facti. ſꝫ non in cauſa appellatioīs quia ibi eſt ignorantia iuris. no tat̉ hoc in c circa fi de do et ꝯtu. et in illa notur ignorantia de re gulis iuris libro ſexto. Et nota ꝙ ſindicus vniu̓ſitatis hoc iua̓ mētum preſtat in animam pro priam et ꝓcurator alterius ſpe cialis in ſuam et domini ſui ani nia ut notat gloſa in c̓ in ꝑtrac tand̓ de iuramento calumpnie ⁊ eti c̓ penultimo li vi in glo Pe na vero recuſantis eſt ut actor cadat ab inſtitutā cauſa reus ve ro habetur pro confeſſo e ti c̓ fi Quibꝫ quidem ꝑactis belial pe cijt dilationē pro teſtibus et a lijs iuribus et defenſionibus ſu is ꝓducendis Vnde iudex dedit eidē ⁊ alteri parti terminū triū dierū. qui termiinus cadit ī xiij diē aprilis ad ipſas defenſioēs ⁊ alia iura ꝓducenda. ꝓpter qd̓ no ꝙ dilatio dari debet iudice ſeden̄ ꝓ tribunali et vtraqꝫ ꝑte pn̄te et cauſa cognita de plano vel ſemiplano ut iij qͥ iij§ ſpaci v̓ a iudice. Et data dilatioē of ficiū iudicis cōquieſcit donec tē pus dilacōis effluxerit. ut e de dilation ſiue pͣs. et de app̄c ſig nificauit Et nō ꝙ hodie in dila tioībꝫ ꝓ teſtibꝫ ꝓducend̓ iudex conſiderata diſtantia locoꝝ et tē poꝝ qualitatē inducias ꝯcedit. ut de app cū ſit romana. qd̓ de iure ciuili eſt ſecus. ut iij q iij§ ſpaciū. et C de dilac̓ li. Qua di latione ꝑ belial recepta teſtium ꝓducendoꝝ et iuriū alioꝝ incoti nēti ſollicitus de ſuo iure poſitio ries et articulos ꝓtulit in iudi cio ī forma q̄ ſequit̉ īfraſcripta Oſitiones et articulos Ax parte belialutsͣ in a lio preambulo. ponit et ꝓhare ixonhit helaal ꝓperator. 4 ꝓcuratorio noīe quo ſuꝑ ꝙ deus homines maſculū extra ꝑadiſū et fenimā in ꝑadiſo creauit. ut gen̄ ī et ij c ¶ Itē ponit ꝙ d̓s dictu homine tulit et poſuit in ꝑadiſū voluptatis ut oꝑaret̉ et cuſtodiret illud. gen̄ e c. ¶ Itē ponit ut sͣ ꝙ d̓s eid̓ precepit ne de ligno ſciētie boni ⁊ mali com ederet adiciēs quia in quacūqꝫ hora comederet morte moreret̉. geneſis ec. ¶ Itē ponit ⁊ ꝓba ce intendit ꝙ ad ſuggeſtionem ſerpentis callidioris cūctis ani mantibus que deus creauit de predicto ligno comedit cōtra d̓i preceptum. gen̄ iij c. ¶ Itē po nit ꝙ d̓s ꝓpter predcam īobedi entiā eiecit dictū hoīem de ꝑa diſo voluptatis in maledictionē ut operaretur terram de qua ſūp tus fuerat. ut geneſis eod capit̉ ¶ Item ponit vt ſupra ꝙ poſt predictam inobedienciam male dictionem et eiectionem deus eūdem hominem tradidit ī ma nū ſathane ⁊ diabolice congre gacionis poſſidendum vt iſaye xl iij Pater tuus pccāuit vt īt̓ pretes tui preuaricati ſunt ī me et contamīaui pn̓cipes ſanctos ⁊ dedi ad intericōnem iacob ⁊ iſ rahel in blaſfemiam. ¶ Itē po nit vt ſupra ꝙ deus poſt tradi cionem predcaꝫ dictū hominem repudiauit ⁊ vendidit eum pre dictis ſathane et infernali con gregacon̄ vt iſaie lc hec dicit dominꝰ deus quis ē hic liber re pudij matris vrē quo dimiſi ea aut qͥs eſt creditor meꝰ cui ven didi vos Ecce enim imiquitati bus vrīs venditi eſtis et in ſce leribus vris dimiſi matre vrāꝫ Itē ponit vt ſupra ꝙ dictus ſathan et eciam infernalis con gregacio vtriuſꝫ repudiati hor nis corporalem habnerunt poſ ſeſſionem vt pſalmo xlviij Si cud oues in inferno poſiti ſunt ⁊ mors depaſret illos ¶ Itē po nit vt ſupͣ ꝙ hoībus creſcētibꝰ in terra ſathan et infernalis cō gregacio iam dictis valde dila tauerunt inperium ſuum ſuper eos et vniu̓ſam terrā que in ea dem dampnacione erat cum pri mis parētibus eorū vt Abacuc iijc Egrediatur dyabolus ante pedes eius ſtetit et menſus eſt terram aſpexit et diſſoluit gen tes et cont̓ti ſunt montes ſeculi ¶ Itē ponit vt ſupra ꝙ dictus ſathan fuit et ē pn̓ceps tocius inferni vt ezechielis xxviij cap ¶ Itē ponit vt ſupra ꝙ dictus ſathan fuit ⁊ eſt rex egipti vt ezechiel̓ xxix c ¶ Itē ponit vt ſupra ꝙ dictus ſathan fuit et ē rex tyri vt ezechielis xxviij cap ¶ Itē ponit vt ſupra ꝙ fuit et eſt dominus ciuitatis illius ꝓpe mare poſite cui nullus negauit tributum vt ezechielis xxvij c ¶ Itē ponit ut ſupra ꝙ fuit et eſt dux iſr̄l vt ezechielis xvijo Itē ponit ut ſupra ꝙ ipē ac eciam vniu̓ſitas infernalis ſuꝑ omnes gentes et naciones ptā tem et iuriſdictionem ex̓cuerūt ⁊ dominiū habuerunt ut ezechi elis xxxij c ¶ Itē ponit vt ſupͣ ꝙ bona fide et iuſto tytulo pre dictꝰ ſathan et īfernalis cōgre gacio poſſiderunt et preſcripſe runt ſpacio quatuor milium ā norū et vltra vt Eccleſiaſ xlc Iugum graue ſuper filios ada a die exitꝰ d̓ ventre matris eo rum ¶ Itē ponit ut ſupra qd̓ꝫ de predictis ē publica vox et fa ma inter homines et per homi nes atqꝫ ꝓ vero reputabantur ¶ Itē ponit ut ſupͣ ꝙ deus nō irritat ea que d̓ ſuo ore ꝓcedūt uit in pſalmo lxxxviij. T nota ꝙ poſitionibꝫ de Abet pars adu̓ſa medio iua̓ mentō de veritate dicenda reſpō dere. que ſi iuſſa a iudice recuſa uerit habetur ꝓ confeſſa. ut de confeſſc ij li vi. et debet reſpon dere eiſdem ꝑ verba credo vel nō credo. nec eſt dandum tempus ad deliberandū quia ex preſūpci onibꝫ informat ſuam credulita tē ut notatur in c̓ quoſdā de pre ſumptionibꝫ. et hoc fit ut pars agens releuetur ab onere ꝓban di. ut ff de iureiurando lcū qui et in c ī de confeſſli vi Vibus quidem articul̓ et poſitionibus ut ſupra in iudicio preſentatis ⁊ r̄ceptis ſaluo iure inpertinenti um et nō admittendoꝝ ut nōt̉ in c̓ ꝯſtituc de elec̓ in cle in glo penult̓. pecijt belial teſtes et ꝑ tē citari ꝓut ſuꝑ in alia forma continet̉. ¶ Quibꝰ quidē teſti bus qui longiſſimis ānis in in ferno deguerūt necnō et moyſe citatis ⁊ relatis atqꝫ ꝑtibꝫ ꝯꝑa rentibus coram iudice prout ſu pra in alia forma continetur pe cijt belial procurator īfernalis moyſen procuratorem iheſu per iudicem ſingillatim ſuꝑ poſitio nibꝫ et articulis premiſſis d̓ ve ritate dicenda medio iua̓mento interrogari et ſingillatī ad que libet reſpōdere. Iuſſusqꝫ a iudi ce ꝑ ordinem omnes poſiciones predcās fuit ꝯfeſſus hac tamen excepta ꝙ nō ad ſuggeſtionem ſerpentis homo peccauerit ſed magis ad dyaboli ſuggeſtione. qui inuidia plenus ꝑ ſerpentem homine innocentē fecit peccare Audi ſapientē ſapientie tercio Deus creauit hominem īexter minabilē. ad imaginē ſue ſimili tudinis fecit illū. Inuidia autē dyaboli mors introiuit ī orbem terraꝝ. Belial vero hilaris fcūs ꝓpter ſepedictam ꝯfeſſionē ad ꝓximū dictū non aduertens a it iudici Dn̄e iudex confeſſio ꝓ curatoris nocet dn̄o. ut lite non conteſt accedēs. et c̓ cū olī de ca poſſ ⁊ ꝓpriet̉. et ꝓpterea amodo teſtibꝫ non egeo. qm̄ ex ore eiꝰ audiuiſtis. ⁊ iure cautū eſt ꝙ in cōfitente nulle ſunt partes iudi cis niſi in condempnando. ut de trāſac̓ preterea. et de ꝯfeſſc n et ff ad laquili l ꝓuide§ fi. Iō deprecor dominationem veſtram ut dictum moyſen ad audiendā ſententiam placeat mandare ci tari. qͥa ius dicit. nos in quēꝙͣ ſententiā ferre non poſſumꝰ in ſi in conuictū aut ſponte ꝯfeſſū ut ij qͥ ī nos. Ait moyſes beliali Tu belial es male morigeratus et ꝑuerſus. adhuc non expoſui Iudici factum meum ⁊ infrīgis michi in ore verbū Audi me pa ciēter ſi placet. Ait belial volēs trufare de moyſe. loqueris dn̄e quia audit ſeruꝰ tuꝰ dicit moy ſes obiciendo cōtra tuas poſicio nes ⁊ articulos tuos. dico ꝙͣ dic tus ſathan ⁊ diabolica cōgrega cio fiit pn̄ceps ⁊ rex ꝓ ut ī po ſicionibus et articulis tuis con tinetur. ſed nunc non eſt imꝑa tor nec priceps nec rex. qͥa iuſ te eius d̓meritis id ē malis me ritis ſentencialiter per omnipo tentem deum fuit p̓uatus. ⁊ ihe ſus dominus meus eiuſdem dei filius d̓ predictis regnis ꝑ eun dem omnipotentē ltīme fuit in ueſtitus. ſicud per publicaꝫ iudi cialem ſentēciam clare apparet Ait belial. vbi eſt iſta ſentencia proba eam. Ait moyſes peto ꝑ iudicem ad hanc excepcionem ꝑemꝑ me admtti. Quam ſalo mon admiſit ⁊ ſic apud acta ſe̓ bi fecit. At moyſes in cōtinenti et in eadem inſtācia iudici pͥor tauit librū yſaie c xlvij et ean dem excepcionem cepit legere Nt namdali b in hijs verbis et forma Edemptor deus ex̓ci tuū nomē illius ſanc tus iſr̄l vlcōi capiā et non reſiſtet michi homo. denuda turpitudinem tu am diſcooꝑi humerū tuū reuela crura tranſi fluīa ſede tace et in tra in tenebras filia caldeorū et infernorum quia non vocaberis vltra domina regnorum qͥa ira tus ſum ſuper populum meū et cōtaminaui hereditatem meam et dedi eos in manu tua et non poſuiſti eis miſericordias. ſuꝑ ſemen aggrauaſti iugum tuum valde. et dixiſti in ſempiternū ero domina. non poſuiſti hoc ſu per cor tuū neque recordata es nouiſſumm tui. et nunc audi hec dilatata alias dilata ⁊ habitas confidenter que dicis in corde tuo ego ſum et non eſt preter me amplius. nō ſedebꝰ vidua ⁊ ignorabo ſterilitatem venient h̓ tibi duo ſubito in die vna. ſteri litas et viduitas. vniu̓ſa vener̄t ſuper te ꝓpter multitudinē ma leficiorum tuorum ⁊ ꝓp̓ter duri ciā in cātatorū tuorū vehemēter. et fiduciam habuiſti ni malicia tua et dixiſti. nō eſt qui videat me. ſapiencia tua ⁊ ſciencia tua hee deceperunt te. et dixiſti in corde tuo Ego ſum ⁊ preter me nō eſt vltra veniet ſuper te ma lum et neſcies ortum eius. et ir ruet ſuꝑ te calamitas quoniam non poteris expiare. Veniet ſu per te miſeriā repente quā neſ cies. ſta cum īcantatoribus tuis et cum multitudine maleficioꝝ tuoꝝ. ſtent et ſalutēt te augue̓s celi qui ꝯtemplant̉ ſidera celi ⁊ ſupputant menſes ut ex eis ānū cient venturā tibi Ecce facti ſūt fic̄ ſtipula. ignis cōbuſſit illos. non liberabūt animā ſuā de ma nū flāme. non ſūt prune quibꝫ calefiant neqꝫ focus ut ſedeant ad eū. ſic facta ſūt tibi in quibꝫ cunqꝫ laboraueras. ne gociatores tui ab adoſeſcentia ſua vnuſqͥs qꝫ in via ſua errauerūt non eſt qui ſaluet te. et dixi criſto meo ciro cuiꝰ apprehendi dextera ut ſubiciam ante faciem eius gen tos et dorſa regū ꝯuertā et aꝑi am ante eū ianuas et porte nō claudent̉. et dixi. In tēpore pla cito exaudiui te ⁊ in die ſalutis auxiliatus ſum tui et ſeruaui te ⁊ dedi te in fedus populi. ut ſuſ citares terram ⁊ poſſideres here ditates diſſipatas. ut dice̓s hijs qui vnicti ſūt exite et hijs qui ī tenebris ſūt reuelanimmi. Viuo e go dicit dn̄s qͥa oībꝫ hijs velut ornamēto veſtieris et circūdab̓ tibi eos qͣſi ſponſa qͥa deſertā tu a et ſolitudīes tue ⁊ terra ruine tue nūc anguſta erit pre habita toribꝫ et longe vagabuntur qui abſorbebant te. yſaīe xlix. Qua ſentētia ante ſalomonē lecta pe cijt moyſes ea apd̓ acta redigi et inſcribi. Ait belial. Domine iudex nichil ſcio de hac ſentētia et non credo ipſam recte latam quia numqͣm ad eam audiendā ſathan vel infernalis congrega cio fuerunt citati neqꝫ vocati. A it moyſes. Nōne preſumitur de hijs que a iudice ſunt facta vel acta. ut de elec bone. de renunci in preſentia. et in c poſt ceſſion de ꝓba. et ij q̄ vi hoc eciam. Ait belial. Verum eſt ꝙ creditur ſen tentie iudicis vbi conſtat de ꝓ ceſſu cauſe. ſed vbi reuocatur in dubium de proceſſu iudicis non eſt preſumendū de iuſto ordine niſi ꝓbetur ꝑ acta. Nā victores nō aliter potiūtur ſentēcijs niſi eas oſtenderit rcē latas. Auc de hijs qui ingred̓ ad appel§ illud collatione viij. et maxime cū al tera pars preſens non fuerit vl̓ ꝓcurator. quia ſi fuiſſet preſens et non appellaſſet tūc veritatem diceres ut notat innocencius in c qm̄ de ꝓba. Specuſator in c d̓ īſtru edit§ reſtat in v̓ in ſūma nō ī c ī de ꝓ ī cle. Et ſi velles di cere ꝙ acta ſunt ꝑ̄dita. ꝓba per ditionem vel proceſſum per teſ tes. ut de priuilegijs cum olim de teſti albertus. de re iudicata ſicut. Cōdice de teſti lege publi cati. Ait moyſes. Quid dicis tu miſerrime. Nonne vides ꝙ lit teris epiſcopi creditur eciam ſi non probetur de proceſſu. ut de probationibus poſt ceſſionem et vndecima queſtione iij Tue Ait moyſes belial diſtinge tē pora ⁊ cōcordabis ſcripturas vt ij q̄ i ſi pccaue̓it. ſi quer̄ de exͣ iu dicialibus et tunc eius ſcriptue̓ credit̉ ſine alio aminiculo. Si de iudicialibus et tunc non cre ditur n̓ habeat teſtium ſubſcrip cionem vel ꝙ conſtiterit ltīmis docuniētis ut in predieto c̓ qm̄ de proba ⁊ de teſti cum a nobis vnde ait ſalomon iuſte petit be lial doce tu moyẜ ⁊ iuſtifica ſen tenciam tuam exactis. qͥa alias te non admittemus ad dictam ſentenciam Ait moyſes libenter domine Et ait moyſes ad belial O belial dic michi nequiſſime Ait belial O moyſes eſto ſapiēs dic̄ quidqd̓ vis et coram iudice nō loquar̄ de me vitupoſe quia pacienter audiam. Ait moyſes nōne deus vidit manifeſte totā hominū maliciam que erat in t̓ ra et cunctam cogitacionem cor dis eorū intētam eſſe ad malū omni tēpore poſt peccatū hoīs et ande diluuium Ait enim peī tet me feciſſe hominē delebo in quit hominem quem creaui a fa cie terre et omnes hoīes in di luuio aquaꝝ deleuit vt gen̄ vi ⁊ vij c Item poſt diluuium quid dixit deus. Clamor ſodomorū ⁊ gomorreorū multiplicatus eſt ⁊ peccatū eorum aggrauatum ē nimis deſcēdam ⁊ videbo ſi per catum eorum cōſūmatum ſit ⁊cͣ nōne deus p̄ſuit ex hoc mibi ig nem ⁊ ſulphur ⁊ ſubuertit has ciuitates vt gen̄ xviij et xix de accuc qualiter ⁊ qn̄ ⁊ ij qͥ ī deꝰ Item vltra hoc quot adulteria quot homicidia quot ciuitates deſolate quot prodicones quot grauia mala in mundo ſūt neqſ ſime ꝑpetrata alias patrata. cor concipere mens premeditari et lingwa dicere nō ſuffice̓t. ſicud clarius in canone biblie patet nūquid mūdus exorbatus fuit ab aquis et ciuitates ſic exuſte fuerint d̓ regno īferni ac ſatha ne. quem tu dicis ſathanam et infern imꝑatorem et pn̓cipem mundi ſicud in poſicōibus tuis in actis ſupͣ poſitis plenius con tinetur. nōne infernus et ſatha tenetur de peccato poſtꝙͣ mun dus ſub eorū regmnie errauit quō poteſt excuſacio tua valere quin ſunt eorum ſuggeſtion pa trata arc quāuis de regulis iu ris nunquid dicere poſſes mun de ſunt eorū manus a ſangwīe hoc vt lxxxiij di epheẜ poſtꝙͣ ſub eorum regimine erant. Itē dic̄ michi O belial. an ſi rex vel pn̓ceps fuerit diſſipator vel ne gliēs regni ſui regīnis ſi ꝓpter hoc poſſit et debeat regno p̓ua ri Si dixeris ꝙͣ nō. mēdaciū di cis vt de elec ꝙ ſicud ī fi xij q ij vincemus. et lxxxi di v̓ de hoc. Itē vltra hoc nōne ſathan et ī fernus ꝑmiſerunt ſe pro deo co li in mundo quaſi vniu̓ſo. Non ne ꝓpter hoc grauiter deliq̄rūt in deum ⁊ dominū ſuum qui pre cepit ſe ſolū in mundo adorari. ut exodi xx et deuteronomij iij propter quod ſathan ⁊ infernꝰ potuerūt regno mundi priuari. ut de re iudi ad apoſtolice. ⁊ xv ꝗ̄ vi alius. et de voto licet. Dic michi o ꝓphane nonne illa fue runt manifeſta deo ut iudici ac eciam et alijs. cum ipſe deus de ſcenderit ad videndū clamorem ſodomorū ⁊ gomorreorum ſi oꝑe compleuerint ut geneſis xxviij et xxix. atqꝫ vidit cunctam ho minum naturam ꝓnam eſſe ad malum ut geneſis vi. Itē nōne ꝓpter culturā principis inferna lis ipſe deus infinitos reges oc cidit et gentes multas ꝑcuſſit. ſeon regē amorreorū et og regē baſan ⁊ omnia regna chanaan ꝓpter culturā ſathane et infer in et ydoloꝝ eius. ut ioſue xij et pſalmo c lvi. Poſſunt ne hec t̓ giuerſationē celari cū ipſoꝝ teſ tes ſint celū et t̓ra et populus vniuerſus. ut de purga cano cū dilectus. Nunquid in hijs opor tuit accuſatorē habuiſſe. Certe nō ut ij qͥ ī manifeſta et in c eui dentia de accu. ac eciā in hijs or dinem iudiciariū obẜuari. Cer te non ut de iureiurando ad noſ trā iij. Et non credas o belial ꝙ iuſtus deus ſathane et inferno fecerit iniuſticiā quoniā via iu ris egit cōtra ipſū. Audi ieremi am lc̄. Ecce ego mitto ad te o ſuꝑbe dicit dn̄s exercituū. quia veniet dies tuus tēpus viſitaci onis tue et cadet ſuꝑbus ⁊ corru et et non erit qui ſuſcitet eum. Et qͥa talia mandata non egēt de iure teſtium depoſitionibꝫ de clarari cū talia ꝓbationē vel or dinem iudiciariū non requirant cum ſint notoria deo ut iudici ⁊ alijs ut de teſti v̓ ſuper eo. ſed ſi nō fuiſſent notoria iudici ut iudici et alijs tunc oportuiſſet tale notorium ſeu manifeſtū ꝓ bari. ut de elec bone ij ⁊ iij c̓ ad noſtram. de cohabitatione cleri corum et mulierum. quia ſenten tia in hijs qntumcunqꝫ notoria fuit neceſſaria. ut de diuor por ro. et de app cum ſic̄. et iij qͥ ī de us: Ideo vniuerſorum dominus ad eam audiendam ſathanam et infernum citari fecit ac eciā de eorum delicto et regni priua tione valde in ea ipſe deus con doluit. Cuius tenor citatiōīs ſe quitur in hec verba Vdite verbum dei pn̓ cipes ſodomorum id eſt peccatorum auri bus ꝑcipite legm̄ dei vri populus gomorre qm̄ facta ē meretrix ciuitas plena fidelis iudicij iuſticia habitauit in ea nunc autem homicidie argētū tuum ī ſchoriam verſum eſt vi num tuum mixtum ē aqua pri cipes tui infideles ſocij fuꝝ oēs diligunt munea̓ ſequntur retri bucones pupillos non iudicant cauſe viduarū non ingrediūtur ad eos ꝓpter hoc ait dominus excituū fortis iſrl heu ego cō ſolabor de hoſtibus meis et vni dicabor de inimicis meis et con uertam manū ad te et excōqua ad puram ſtoriam tuam ⁊ aufe raꝫ oē ſtagnū tuū ⁊cͣ ut iſaie c ī ipſe deus fecit cirati tem dictū? ſathana ꝑſonaliter ezechiel̓ xxviij c ꝓ eo qd̓ꝫ ſuꝑbe dixeras ꝙ deus ego ſum in hec verba et factum ē verbum domini ad me dicens fili hoīs dic̄ pn̓cipi Tiri hec dicit dominus deus eo qdꝫ eleuatum ē cor tuum et dixiſti deus ego ſum et in cathedra dei ſedi in corde maris cū ſis homo et non deus ⁊ nō dediſtī cor tu um quaſi cor dei Ecce ſapienci or es tu daniele. oē ſecretū nō ē abſconditum a te id ē in ſapiē cia ⁊ ꝓuidencia tua feciſti tibi fortitudinem ⁊ eleuatum ē cor tuū in robore tuo ꝓp̓terea hec dicit dominus. eo qd̓ꝫ eleuatum eſt cor tuum quaſi cor dei idcir cō ego adducam ſuꝑ te alienos robuſtiſſīos gēciū ⁊ enudabūt gladios ſuos ſuper pulc̓tudinē ſapiencie et polluēt decorem tu um. interficient et detrahent te monieris ī interitu occiſorū in corde maris nunquid dicens lo queris deus ego ſuum tem tercō dictum ſatha ¶ naꝫ citari fecit ꝓpter ſu ꝑbiam et arroganciam eius ꝑ eundem ezechielis xxix ⁊ xxxij c factū eſt verbū dn̄i ad me dicens fili hominis loquer̄ contra pharaonem et dices hec dicit dominus. Ecce ego ad te pharao rex egipti draco magne qui cubas in medio fluuiū tuoꝝ et dicis. meus ē fluuius et ego feci memetipiū. ⁊ ponam frenū in maxillis tuis. leoni gencium aſſimulatus es et draconi qui eſt in mari ⁊ ventilabas cornu in fluībus tuis et conturbabis aquas pedibus tuis ⁊ conculca bas fluia eorū. ꝓpterea expan daꝫ ſuꝑ te rethe meum in mul titudinē populorū multorū et extraham te in ſagena mea et ꝓiciam te in terram. vides ergo quātā fecit deꝰ ī inferno eqͥtatē Tres ſucceſſiue ad ꝯuincendā eius maliciā fieri fecit citatioēs ut in c̓ ꝓut de do et ꝯtu. et ī auc ut cū de app̄ cog§ ſed et hec col viij. C de iudi auten iubemus.⁊ in c̓ cū olim de do et ꝯtunia. Ait belial. Ipſe citationes loquūtur contra regē tiri et contra pharao nē regem egipti et non cōtra ſa thanā et infernum. Ait moyſes Nōne tu neꝙͣ in poſitionibꝫ tu is apud acta pn̄tatis ⁊ datis di cis ſathanā eſſe regem tiri ⁊ re gem egipti. Ergo quem dicis. Item o beſial expecta modicum quia tibi veritatem oſtendam ⁊ iuſtificatione ſententie ex veris ꝓceſſibꝫ. Dic michi nōne deus elegit abraha ex omī ſemine ſu mens eum ſibi inſeruū atqꝫ fe dus imiens cum eo eīqꝫ dicens. Multiplicabo te vehemen ter ni mis et vltra non vocaberis abrā ſed abraham quia patrem milta rum gēcium conſtitui te. ⁊ ſtatu ens pactum cum eo ī generatio nibus ſuis federe ſempiterno di cens. ego ſum deus tuus. ⁊ tu et ſemen tuum populus meus eri tis. eisqꝫ imponens circumciſio nem et cerimonias multas. ut geneẜ xvij. Ergo dic michi qͥd fecit atqꝫ patratus eſt prīceps infernalis in dicto populo dei ⁊ domini eius et regno eiuſdem. cū primo educebatur dictus popu lus de terra egipti ad terram ꝓ miſſionis. quid contaminatus fuit in predicto populo. Nōne ipſe infernalis princeps fecit e um ydolotrare dicens. Hij ſunt dij tui iſrahel qui te eduxerunt de terra egipti ut exodi triceſi mo ſecūdo capitulo et pſalmo cē teſimo quinto ſic legit. Et fece runt vitulū in orebꝰ et adoraue runt ſculptile. propter quod in populo dei deciderūt gladio plꝰ ꝙ vignititria milia. Item nōne predictus princeps infernalis in dicto populo dei ꝑ filios cho re videlicet dathan et abyron fecit ſciſma inſurgere volentes caput ſacerdocij aaron īmitari. ꝓpter qd̓ terra aperuit os ſuū ⁊ ipſos cū ſynͣgoga eoꝝ viuos ab ſorbuit ut numeri xvi ⁊ pſalmo cv Aperta eſt terra et degluti uit dathan et operuit ſuꝑ con gregationem abyron. Item nō ne ipſe īfernalis princeps fecit populū dei miciari beelphegor ut numeri xxv. Item nonne ip ſe princeps infernalis ꝑſecutus fuit dauid vnctū dn̄i ꝑ ſaulem malum ſpiritum in ſe habentem vſqꝫ ad mortem incluſiue. ut pͥ mo regū decimo octauo. Itē non ne ſurrexit ſathan cōtra iſrahel ut dauid rex numeraret populū propter quod peſte perierūt ex populo vltra ſexaginta milia. Item nonne dictus pn̓cepes in fernalis ſeꝑauit decē tribꝰ iſrl̓ a vero r̄ge roboam eligētes eis ieroboa in regem que tribus ex ceptis duabꝰ dco principe inſti gate receſſerūt. cū d̓cō ieroboa a cultua̓ veri dei ydolaqꝫ adoran tes dcō prīcipe dicēte ei Si reu̓ tatur populus iſte ad dn̄m ſuū roboa int̓ficient te ⁊ reuertētur ad dn̄m. ꝓpter qd̓ꝫ poſuit in cō ſilio ſuo vt face̓t duos vitulos aureos et dice̓t toti populo nō lite vltra aſcēde̓ ī irlm̄ Ecce dij tui qͥ eduxer̄t te de terra egipti vt iij regū xij c. Itē nōne dcūs prīceps aſcēdit ī abhoīaconē ſu ꝑ altare ſcā ſcōrū et in ibi ꝓ deo vero a dcō pplō dei ſe fecit adora ri qͦt īibi adulte̓a ⁊ hoīcidia qͦt deſolacōes ciuitatū qͦt occiſioēs ſac̓dotuꝫ et pplī dei facta fuerīt vt machabe ī et ij libro Itē dic michi nōne ꝓpter hoc dcūs prī ceps veſter videtur crimen leſe maieſtatis in deū temea̓ria pre ſūpcōe regnum eiuſdem dei ſic occupādo ⁊ deſtruendo cōiſſiſſe ſi cōtrariū dixeris mendaciū di ces qd̓ loquūtur iua̓ ſuper hijs nūquid de iure ꝓpter hoc infer nalis prīceps regnum qd̓ꝫ tene bat a deo ſuꝑ oēs gentes potuit ab ipō deo ⁊ dn̄o vniu̓ſorū p̓ua ri et per eum in et̓niā morte iuri dicā ſentēcia dāpna̓i ⁊ fiſco dei perpetuo regnū et eiꝰ dominiū applicari vt C ad liul̓ maieſta l quisqͥs vi qͥ ī§ verū ⁊ īc vergē tes de he̓ti et meliꝰ īc̓ paſtōa̓l̓ et de ſen ⁊ re iudica ī cle Qua̓e hoc egit īfernal̓ prīceps ī pplō dei quē ipē preelegerat ex oībꝰ gētibꝰ et regnis ⁊ hoc ipē prin ceps nega̓e non poſſꝫ nōne īpē tunc dixit credens preoccupae̓ dictum regnum dei ponam ſedē meam ad aquiſonem et ſimilis ero altiſſimo nonne ꝓpter hoc eiectus fuit de ſepulcro ſuo qua ſi ſtirps ivtilis quaſi fame pol lutus et obuolutus cum hijs qui interfecti ſunt gladio deſcēdit ad profundum alias fundamē ta laci quaſi cadauer putridum nonne tunc ceſſauit exactor qe uit tributum quia dominus con triuit baculum imꝑiorū v̓gam dominanciū cedentem populos gentesqꝫ ꝑſequentem crudelit̓ vt iſaie xiiij c quare non ſtabat iuribus ⁊ termis ſuis contētus vt de decī ci xxi q ij§ i ⁊ ij Sꝫ quia ſupra ꝓxime dicta nō erāt publica deo iudici ⁊ alijs ut ſūpͣ acta fuerint Ideo ipē deus tam quam iuſtus iudex ꝑ ꝓbacionē dicte notorietatis preconie Eze chieleꝫ et dauid ꝑemꝑ citari fe cit necnō dictum pn̓cipem vr̄m vt eorūdem teſtiū iuramenta vi derer vt de teſti in nomine dnī Cuius tenor talis eſt. Ili hoīs dic̄ monti ſeyr Hec dicit dn̄s deus. Au diui vniu̓ſa o ꝓpbria tua q̄ locutus es de montibꝫ iſrahel dicēs. deſerti nobis dati ſūt ad deuorand̓. et īſurrexiſtis aduer ſū me ore vrō et regnaſtis adu̓ ſum me. v̓ba veſtra ego audiui. Hec dicit dn̄s letare vniu̓ſa ter ra in ſolitudinē te redigā ſicuti gauiſus es ſuꝑ he̓ditatē domus iſrahel eo ꝙ fuea̓t diſſipata ſic faciā tibi. At eciā citamꝰ dauid et ezechielē ut corā nobis ꝯpare ant medio iuramēto depoſituri teſtimoniū veritatis ut ezechie lis xxxv. Et quid dauid cora ip ſo deo et dn̄o vniu̓ſoꝝ fuerit teſ tificatus audi eundē. Deus vlti onū dn̄s deus vltionū Vſqꝫ quo peccatores dn̄e vſqꝫ qͦ gloriabū tur. populū tuū dn̄e humiliaue rūt et hereditatē tuā vexauerūt viduā et aduenā interfecerunt et pupillos occiderūt. et diexr̄t non videbit dn̄s nec intelliget d̓s iacob. polluerunt tēplū ſanc tū tuū poſuerūt iheruſalē in po moꝝ cuſtodiā. poſuerūt mortici na ſeruoꝝ tuorū eſcas volatilibꝫ celi carnes ſanctorū tuoꝝ beſtijs terre. effuderūt ſanguine eoꝝ tā ꝙ aquā in circuitu iheruſalem. nec erat q̄ ſepeliret. incenderūt igni ſanctuariū tuū in terra pol luerunt tabernaculū nomīs tui dixerunt in corde ſuo cognatio eorū ſimul. quieſcere faciamus oēs dies feſtos dei a terra. Vide domine quāta malignatus eſt ī imicus in ſancto. ¶ Itē quid teſ tis fidelis ezechiel fuit teſtifica tus audi eundē c xxij. Ecce prī cipes iſrahel ſinguli in brachio ſuo fuerunt in iheruſalē et effu derūt eoꝝ ſanguinē. patrē ⁊ ma trē ꝯtumelijs affecer̄t in ea. ad uena calūpniati ſūt in medio e ius. ac pupillū et viduā ꝯtriſta uerūt apud ipſam ſanctuaria tu a dn̄e ſpreuerūt et ſabbatā tua polluerūt. ſcelus oꝑati ſūt ī me dio eiꝰ. verecundiora patris diſ cooperuerūt et īmundiciā men ſtruate humiliauerunt et vnuſ quiſqꝫ in vxorem ꝓximi ſui oꝑa tus eſt abhoīationē. ſocer nurū ſuam polluit nepharie. frater ſo rorē ſuā filiā prīs ſui oppreſſit ī te et tui deus fuit oblitus. Dic mnichi o belial probātne ad ple nū dicti teſtes de nequicijs et ſceleribꝫ ꝑ principem infernalē in regno dei cōmmiſſis atqꝫ pa tratis cum in ore duorum vel tri um teſtium ſtet omne verbum. ut c in omni de teſtibus. et c li cet. A quibus teſtibus preclariſ ſimis pijſſimus deꝰ pleniſſime tamqm iudex informatus corde ingemiſcēs ⁊ dolens de iuridica priuacōne tocius imꝑij pn̓cipis infernalis quaſi lac̓moſe ſic fu it locutus vt ezechiel̓ xxviij O cherub tu ſignaculum ſimilitū dinis dei plenus ſapiencia et ꝑ fectus decore ī delicijs ꝑadiſi fi iſti omīs lapis precioſus operi mētum tuum ſardius topaſion et iaſpis criſolitus oui berillꝰ ſaphirus carbunculus atqꝫ ſma ragdus auꝝ opus decoris tui et foramna tua in die qua cōditꝰ es ꝑata ſunt tu cherub extentꝰ et protegens et ꝓſtratus et po ſui te in monte ſancto dei in me dio lapidum ignitorū ambulaſ ti ꝑfectus in vijs tuis a die con dicionis tue donec inuenta ē in iquitas in te in multitudine ne gociacioīs tue. repelta ſunt inte riora tua imquitate ⁊ peccaſti ⁊ eieci te de monte ſancto dei et ꝑ didi te O cherub ꝓtegēs te de medio lapidum ignitorū in ter ram ꝓieci te ate faciē regū dedi te vt cernerēt te et ad huc ma la peioribus aggregando dupli cauit interius malum ſuum ꝓpt̓ ꝙ deꝰ vniu̓ſoꝝ dn̄s pn̓cipe īfer nalem ad audiendam ſentenci am citari fecit in forma q̄ ſequi tur vt ezechiel̓ xxi c̓ hec dicit doīus deus. Tu autem ꝓpha ne impie dux iſr̄l cuiꝰ venit di es in tēpore t̓bulacōnis prefini tate hec dicit dominus. Auferā cyxidarim tollam coronam iniqͥ tatis ponam ea ve qui predaris nōne ipſe predaberis et qui ſꝑ nis nonne ⁊ ipē ſperneris cum cōſumaueris depredacōnem de predaberis Et cū fatigatus deſi eris contempnere cōtempneris vt Iſaie xxxiij c ve corone ſuꝑ bie ⁊ flore decidenti glorie exal tacōnis eius. pedibus cōculcabi tur corona ſuꝑbie et erit flos decidens glorie exaltacōnis eiꝰ vt yſa xxviij c ideo veī ad iudi cium o ꝓphane qͥa hodie deſtru etur ſuꝑbia imꝑij tui dic michi o belial. nūquid pͥn̄ceps īferna lis comꝑuit ad audiēdum ſentē ciam cum dixiſti ꝙ nō fuit ipſe prīteps citatus ſed ecce qualit̓ ipē fuit ad eam citatus ſi nō cō paruit contumax fuit ſed ſentē cia bene fertur in citatum contu macem ut de offi dele conſuluit in glo iij c veritatis de do ⁊ cōtu et in cle ſepe de v̓ ſig. Sed ipē deus tui pn̓cipis videns contu maciā ſentēciam iam dictam in ſcriptis ſedēs pro tribunali tu lit ꝓ ut ſupra continetur ut de ſen et re iudi c fi livi vnde ait moyſes O belial dic michi eſt iuſtificata ſentencia ſupra dicta exactis Ait belial neſcio Ait mo yſes domine iudex peto vrāꝫ int̓ locutoriam ſuꝑ iuſtificacōne iaꝫ diēte ſentēcie et ſic ſcribi fecit apud acta. ꝓpter qd̓ ſalomō re cipiens ſupradicta allegata et e is bn̄ recenſitis atqꝫ digeſtis in terlocutus fuit ꝑ ſupͣdicta acta dictā ſentētiā iuſtificari. et ſic a pud acta fecit ſcribi. Ve audiens belial vehe ment̓ fuit obſtupefcūs et genuflexꝰ corā iudice ſalomone ⁊ iūctis manibꝫ lacri mabilit̓ ab eo poſtulauit ut eū in ſua iuſticia reꝯmendatū hrēt cū aliqͣ intēdebat obice̓ ꝯtin pre dca. quibꝫ obiectis et ꝓbat̉ cre debat ilico ſuū obtine̓ intentu Cui ſalomō dixit. Audacter loq̄ re qm̄ͣ ſi iuſticiā habueris eand̓ executīe ꝯſeq̄ris Ait belial. ꝙ ꝙ moyſi videat iuſtificaſſe ꝓut ip ſe aſſerit et vos interlocuti fue ritis gͣdicta ſententiā ex act. tn̄ ih̓c eius dn̄s in execution eiuſd̓ ꝯtra debitū iuris ⁊ iuſtīe modū exceſſit. capiēs inferni terre or bis ⁊ habitaciū in eis poſſeſſio ne prīcipe nrō vl̓ alio eius noīe ac eciā inferno irreqͥſitis neqꝫ citatis ad eand̓. ponat̉ ſine pre iudicio ait belial ꝙ nr̄ princeps ſeu īfernus fuerit de iure p̓uatꝰ oībꝫ ſupͣdictis tam̄ de facto poſſi debat. debuitne ipſe ſic remoue ri a poſſeſſione non citatus. qa forte poterat ſibi aliqua ꝯpete̓ de iure retinendi eādē. Certe tā liter remoueri nō debuit ut xvi q iiij nolumus. de conceſ preben̄ cū noſtris. de reſti ſpō in lr̄īs. de cauſa poſſeẜ et ꝓpriet̉ c ij. et ē expreſſū C de rei ven l fi. Ideo ſi ipſi ih̓u ut aſſerit ſentētialit̓ traditi fuerūt mundus vniu̓ſus infernus homines et anime mi bi degētes debuit agere ut ſibi traderet̉ poſſeſſio predictoꝝ ſū marie agendo cū poſſeſſoe̓ voca to. Cſi ꝑ vnij vel alio modo lvl tim̄. de preben licet epūs ſi vi Nemini enī licet ſuā rem auto ritate ꝓpria occupare. C vn̄ vil ſi quis in tanta. xvi qͥ vi placuit et de preben cū qui li vi. ⁊ de di uor porro. Sed predictus dn̄s iheſus moyſi in nullo ſepedictis obſeruatis omīa ſupradcā teme ritate quadā inuaſit. penā dce legis ſi quis. et alioꝝ iurium te mere incurrendo. et violēta poſ ſeſſione excluſa meo nomine qͦ ſupra temere ac illicite occupa uit atqꝫ omīno detinet occupa ta. Quare iuſtiſſime iudex cum ſim paratus omnia iſta in omni euētū ꝓbare ꝙ eiſd̓ ꝓbatis pla ceat dicto ih̓u temerario ⁊ violē to poſſeſſore excluſo meo noīe quo ſupͣ plene eandē adiudicare Quiby ꝑ belial dc̄is et attēte ꝑ moyſen auditis talit̓ moyſes iudici fiducialit̓ fuit locutꝰ. Rex ſapiētiſſime ſalomō ꝙ ꝙͣ verba belial bene et ſubtiliter prolata videāt̉ audiēciū aures demulce̓ tamen ſalua eius gracia quia ꝓ vt narrantur de iheſu meo dn̄o ſūt vera quia belial debꝫ ſcire ꝙ execucio ſentēciarū ē duplex vi delicet mera et mixta Mera ex ecucio dicitur qn̄ partibus pre ſentibus cognitum eſt de cauſa ab aliquo iudice ⁊ ipē mandat alicui ꝙ ſentenciam exequatur vt cōdice de execū rei iudi lexe cutoꝝ et lſi ut ꝓpōnis. et talis executor nō debet audire excep cōnes quia nullam habet cogni cioēm ſed tantū meram execucio nem ut inc paſtoralis de off de niſi talis executor ſcie̓t ſcienter ſentēciam per ipm̄ exequēdam latam eē auctoritate falſarū lrā rum ut de crimine falſi ſuꝑ eol̓ per falſa inſtrumēta vel ꝑ dolū adu̓ſarij. ⁊ ſi iſta obiciantur co ram tali executore debet ipē ſuꝑ ſedere ⁊ nō cognoſcere de excep cione ſed pocius negocium deꝫ ſuꝑiori referre ut de ſen et re iu de cetero ⁊ in c ſi qn̄ de offi del ſi execucio ſit mixta puta ꝙ ha beat cognicionem annexam vt cum dominꝰ mādat alicui reſti tui rem ſuam vel mādat alicui cis et attīs da̓i beneficium. coram tali execu tore admittuntur excepciones et habet ipē cognicon̄ ip̄arū ut de offi dele ex ꝑte xxv qͥ ij et ſi cognicio ⁊ de reſcript̉ ſi qn̄ ⁊ in clicet epūs de preben̄ li vi. Et taliter tua excepcio o belial deꝫ intelligi uec nō ⁊ iura ſuꝑius ꝑ te allegata. qm̄ execucionem ꝙͣ dominus meus iheſus habuit a mero executore ſcilicet ab an gelo dei qui nullam cogniciouē habuit niſi meram execucōnem ſentencie dei coram quo angelo affuit eciam et ſathan ut atteſ tatur zachar̓ in c dicēs. Et oſtē dit michi dominus iheſū ſacer dotom magnum ſtantem coram angelo dei ⁊ ſathan ſtabat ad dexteram eius vt adu̓ſaretur ei Et dixit dominus ad ſathan. in crepet inte dominus ſathan et increpet dominus inte qͥ elegit ihrlm̄. ⁊ iheſus indutꝰ erat veſti bus ſordidis ⁊ ſtabat ante faci em̄ angeli q̄ rn̄dit ⁊ ait ad eos qui ſtabant coram ſe dicens Au ferte veſtimenta ſordida ab eo et dixit ad eum Ecce abſtuli a te imquitatem tuai et indui te mutatorijs et dixit ponite cyh darim mūdam ſuper capud eiꝰ et poſuerūt cyndarim mundaꝫ ſuper capud eius et induerunt eum veſtibus et āgelus domini ſtabat et conteſtabatur iheſum dicens hec dicit dominus deus excituū ſi in vijs meis ambula ueris et cuſtodiam meam cuſto die̓is tu qͦꝫ iudicabis domū me am ⁊ cuſtodies at̄a mea ⁊ dabo dabo tibi ambulantes de hijs qͥ nūc aſſiſtunt. Audi iheſu mag ne ſacerdos tu et amici tui qͥ ha bitant corā te qui viri potentes ſunt. ecce ego adducā ſeruū me um orientē quia ecce lauis quē dedi cora ih̓u ſuꝑ lapidē luminis ſeptē celi ſūt. Ecce celabo ſculp turā eius ait dn̄s et auferā imq tatē t̓re illius in die vna. Quid videt̉ tibi obelial fuitne legiti me dei ſentētia ꝑ ſupradictū an gelū executa in cuius executioē eciā et ſathan affuit ſicut sͣ pꝫ Vid dicis o belial. confi terisne te iuridice eſſe ꝯuictū. Ait belial. Certe nequaꝙͣ. quia que tu dicis et q̄ dcā ſūt v̓a ſūt de v̓o meſſia qͥ de bet ſaluare populū iſraheliticū in quo meſſia requieſcet ſpiritꝰ dn̄i ſpūs ſapientie et intellcūs ſpūs ꝯſilij et fortitudinis ſpūs ſciētie et pietatis et rēplebit eū ſpūs timoris dnī. Ipſe enim nō ſcd̓m viſionem oculoꝝ iudicabit neqꝫ ſcd̓m auditū arguet ſed in iuſticia arguet populos. et ꝑcu tiet terrā virgā oris ſui et ſpū labioꝝ ſuoꝝ interficiet impium. ꝓpter cuiꝰ iuſticiā habitabit ſil̓ lupus cū agno. ⁊ pardus cū ag nō accubabit. vitulus et leo et ouis ſil̓ morabunt̉ et puer ꝑuu lus miinabit eos. yſaie xi. Sꝫ ip ſe qui dicit ſe iheſū et ꝓmiſſum in lege meſſiā non ſolū ꝙ ipſe pacē non ded̓it alijs atqꝫ nō fe cerit iuſticiā ſꝫ cū populo iud̓oꝝ continuā habuit rixā. qui popu lus dictū ih̓m crucis ſuſpendio dāpnauit et ceprobus ab eodē populo vſqꝫ in hodiernū diem ē habitus. ac eciā cū ipſe ih̓c in humanis eſſet qͥd fuit locutus. Non veni mittere pace ſꝫ gladi ū veni enī ſeꝑare hoīem adu̓ſus patrē ſuū ⁊cͣ math̓i xi. Si ipſe ih̓c aliqua ſigna et miracula in terra fecit maiora feciſti tu moy ſes in egipto in ꝯſpectu pharao nis ac eciā heſias anteꝙͣ raptꝰ eſſet et eciā eius diſcipulus hel iſeus. Ergo ſi debet meſſias ſal uare populū iudaicū et ipſe ab eod̓ populo eſt occiſus quō fuit ipſe meſſias. Ait moyſes O beli alꝙͣ ſtultē ⁊ ꝯtra veſanā mentē tuā locutus es. temerario motu auſus fuiſti os tuū pone̓ in celū diuinū et admirabile cōnierciū ita ꝓphane ⁊ ore ſacrilego noīa ve. ve̓ lingua tua tnͣſibit ſuꝑ ter rā. An ignoras ꝙ creator hūani generis aīatū corpus ſumēs de v̓gine de qua naſci dignatus eſt et procedens homo ſine ſemine largitus eſt nobis ſuam deitatē atqꝫ ut homo ꝓ toto hūano ge ne̓ mori voluit. Ait belial. Ediſ ſere q̄ſo. forte me error oppͥmit At moyſes aꝑiens os ſuum ait. hoc non ignoras ꝙ deus forma uit hominem de pura et v̓ginea terra que ad huc in ſe nō recepe rat maculā alicuius peccati nec aliquis in ea preter ipm̄ deum fuerat nec fuit oꝑatus vt gen̄ ī et ijc Item plene noſti ꝙ deus hominen ſine iniquītate et labe peccati de dicta terra ad ſui ſilī tudinem formauit Item ꝙ dic tus homo extra ꝑadiſum ad dei ſimilitudinem formatus ī ani mam viuentem ſine labe alicuiꝰ peccati in ꝑadiſo peperit mulie rem evam eidem conſociam Itē ꝓhibitus a deo ne de ligno ſcīe cōmederet̉ quia in eo ea̓t mors Et nōne reus morteꝫ decepcōne dyabolica contra ꝓhibitu de lig no cōmedit Item ꝙ per illū lig ni eſum factus fuit ſimilis deo ſciēs bonum et malum Item īpē in continenti peccatū cognouit a tiū put inū et dei timorē. ꝓpt̓ que in medio ligni a facie dei ſe abſtōdit Itē ꝙ ꝓpter eiuſdem hominis ino bedienciam ipē homo a dcō deo expulſus fuit a ꝑadiſo. vt labo ribus ⁊ ſudoribꝰ fatigatus mor te infernali more̓tur. Itē ꝙ dic tus homo repudiatus a deo ven ditus fuit in manus inferni Inqͥd o belial dices iſtum hominē forma tum ⁊ creatū ex v̓gīe et incorrupta matre et ſine aliquo peccato ſimilēqꝫ deo ex ſuggeſtione dyabolica in ꝑadiſo peccatem et dyabulo vē dito potuiſſe redimi ab aliquo nato iniquitatibus atqꝫ in pec catis cōcepto nōne deꝰ ꝓſpexit ſuper filios hominū ſi erat ītel ligens aut requirens deū. ⁊ oēs declīauerūt ſimul invtiles fac ti ſunt. et nō ea̓t qui faceret bo num non erat vſqꝫ ad vnū. Itē O belial nūquid nō neceſſario oportebat qdꝫ ip̄iūs peccatoris redempcō fieret per aliū natum ex v̓gine ſine peccato concepta que conciperet et pareret abſqꝫ dolore ⁊ libidine a̓cuius peccati hominem deo ſimilem. Et ſicut adā de terra formatus ſine pec cato peꝑit mulierem et ſine do loe̓ et labe alicuius peccati ꝑ ꝙ ingreſſa fuit mors ī orbem ter rarū Ita ſimilitudinarie oporte bat miulierem naſci ſine aliquo peccato que viꝝ ſimileꝫ deo pae̓ ret ſine dolore et labe a̓cuiꝰ pec cati per quā dicta mors in orbe terraꝝ deſtrue̓t̉ et vita recupea̓ retur amiſſa. Quia licet nouū fuerit viꝝ feciſſe feminā Ita et nouū fuerat feimnaꝫ ꝑere virū vt iere. xxxij c. quia creauit deꝰ nouū ſuper terram. feīna t̓cum dabit viꝝ. Et ſicut adam pcc̄a uit in ꝑadiſo per ſwaſū dyabo licū ī guſa ⁊ ſuperbia ipſe vero extra paradiſū omnino non pec cauit ut yſaie liij. eo ꝙ iniquita tē non fecerit neqꝫ dolus fuit in uentus in ore eius. ſꝫ dyabolum pocius et mortē in ſimilibꝫ ſuꝑ bis et guloſis ꝑſuaſionibus de ſtruxit. Si adam ꝯtra ꝓhibitū dei de ligno ſcientie comedit ad ſuggeſtionem dyaboli ut morte moreret̉. ipſe vero ad preceptū dei de ligno mortis comedit diſ ſuadente dyabolo ut vitā recuꝑa ret eterna. yſaie liij. et dn̄s volu it ꝯterere eū in īfirmitate ſi po ſuerit pro peccato animam ſua Et ſi adam ꝑ eſū ligni ſimilis factus fuit deo in ſapiētia. ipſe vero in eſu ligni mortis ꝑdidit ipſam ſimilitudinē ſapientie et ſcientie ut priſtinā dei ſimilitū dinē ꝑditam ꝑ peccatū in mor te nobis recuꝑaret. yſaīe ſiij. et poſuit dominus in eo imquītatē omniū noſtrū. oblatus eſt quia ipſe voluit. Et ſi adā cognito ſu o peccato ī dei timore ꝯſtitutus in medio ligni ſe abſcondit. ip̄ ſe vero cognita dei miſcd̓ia in ſu a caritate in qua omnē expulit timorē ī medio ligni crucis pa lam in facie dei ſe ꝯſtituit. ut ie remie xi. Venite mittamus ſig nū in panem eius ⁊cͣ. Et ſi ada fuit ꝓpt̓ peccatum a deo expul ſus de paradiſo. ipſe vero morte ſua deſtruēs illud peccatū eūdē adam reincorporauit ſibi. yſaie liij. ꝓpter ſcelus populi mei ꝑ cuſſi eum et dabit impios pro ſepultura ⁊ diuītes ꝓ morte ſua Si adam propter iam dictum peccatū repudiatus et venditus fuit dyabolo atqꝫ inferno. ipſe vero moriendo eundem de inani bus dyaboli et inferni liberauit ut yſaie quinquageſimo ſecūdo Gratis venūdati eſtis et ſine ar gento redimemini. Si ipſe adā totum mundum per lignum dul cia ſugendo dampnauit. ipſe vo ro totum mundum amara ſugen do ſaluauit. yſaie liij. Sicut o uis ad occiſionem ductus eſt ⁊ coram tondente ſe obmutuit. de anguſtia et de iudicio ſublatus eſt. Et ne mireris o belial cum non ignores ꝙ omnis res per quaſcūqꝫ cauſas naſcit̉. ꝑ eaſdē econtrario diſſoluitur. ut de re gulis iuris omnis libro quinto Sic directe ⁊ neceſſario oporte bat in redemptionem humani generis operari ſiue obſeruari. Ratio. quia res d̓ facili reuertit̉ ad ſui naturā ſcilicet ad liberta tē priſtinam ut xxxv di ab exor dio. et ff d̓ pactis lſi vnus§ ꝙ ſi in ſpē dat̉ Sed iſte homo na tus ex puriſſima virgine cōcep tus ſine peccato et ipſe natus ex ead̓ ſine peccato nonne fuit ih̓s filius dei quem tu ꝑſequeris nonne hec ſaluacio ſiue redemꝑ cō fuit ꝓmiſſa abrahe patriar che qui obediendo deo ÿmmola uit filiū ſuum iſaac ꝓpter cuius obrdienciam deus ade inobediē ciam deleuit dicens eidem abra he. In ſemine tuo benedicentur omnes gentes. et eundem cōſti tuit patrem multaꝝ gencium. qͣ ſi volēs ꝙ totali priuilegio ade gauderet. et quā benedictionem ipē deus voluit ī figura ip̄i abra he oſtendere in filio ſterilis vt ſemen acciperet in ſemīe eiuſdē abrahe ꝑ filium virginis marie ſed ſi per obediēciam abrahe in obediencia ade fuit deleta. vnde ſequitur qdꝫ dictum ſemen ab ra he tam ex ꝑte dantis ꝙͣ eciā ex ꝑte ſuſcipiētis debebat a pecca to mundꝫ eē ſicut fuerūt adam et eua ante peccatum. ſed qͥa cū ipſe abraham eēt conceptus in inquitate non poterat hominē abſqꝫ alia imquitate natum et formatum redimere ⁊ maxime deo ſilēꝫ. qͥs diſſilīs deo potea̓t hoīneꝫ abſqꝫ vllo peccato natū ⁊ formatū redimere nōne omēs poſt adam ſuius cōcepti et na ti ⁊ in iniquitatibus ⁊ peccatis nonne ꝓpter hoc ſumꝰ diſſimi les deo in quo nulla ē iniquitas ſed omnis equitas hn̄dat. ideo neceſſe fuit vt ipē iheſus dei fi lius tēꝑe prefinito homo fieret de v̓gine vt hominē ſibi ſimilē de v̓gine terra natū redime̓t It belial hec ſunt in poſſibilia o moyſes que tu dicis ꝙ uirgo debeat paree̓. et cōclu dere vis ꝙ maria mater ip̄iūs iheſu fuit virgo ī partu et poſt partum nōne ipā habuit in viꝝ ioſeph ⁊ ex eo natus eſt ipē ihe ſus hoc ē manifeſtū cui cōtradi ci non poteſt. Ait myoſes verū eſt ꝙ ioſeph ſponſus eius fuit ſed tamē carnaliter eaꝫ nō cog nouit. et poſtꝙͣ deſponſata fuit concepit de ſpiritu ſancto. et licꝫ hoc tibi fuit incognitū o belial tamen noli mirari quia tāte ſūt vires matrimoniales ſacramen ti ꝙ ab eo demonium effugatur qn̄ ſancte ⁊ honeſte obſeruatur hoc ꝓbatur thobie vic ideo ne mireris ſi neſcis aliquid de īcor cupcōne virginis marie nonne ioſeph voluit eaꝫ occulte dimit tere cōſiderans eaꝫ inpregnatā et dicens huius rei ſe eē neſtiū vt mathei ijc. Sed vt huius v̓ ginis habeas veritatē ſcito ꝙ de us miſit filiū ſuū de ea naſcituꝝ qͥa ſicut femina ꝑ quam mors introiuit in orbem terrarū nata fuit ex incorrupto viro adam ita deus et homo naſci debebat ex incorrupta femina per quā vita excluſa morte ingrederet̉ in orbem terrarū. Et quomō po terit dici femina īcorrupta niſi virgo. Et ne mireris ſi hec tibi fuerūt incognita cū hijs iinora tibi fuerūt et ſūt incognita. O belial ſciuiſti vniꝙͣ vbi erat cor pus meū anteꝙͣ reſuſcitaſſꝫ me dn̄s ih̓c intrantē cū eo in ſanctā ciuitatē cū locus ſepulture mee fuerit incognitus uſqꝫ ad tēpus predc̄m ut deūt̓ c vl. Dic michi ſcis tu locū vbi poſitā eſt archa fed̓is. Ait belial. ſcio. Ait moyẜ Vbi. Dixit belial. Ie̓mias poſu it ea in ſpelunca montis in quē tu aſcendiſti ut videres d̓i here ditatē et ibi ea muro inſtruxit. Ait moyſes. inemas michi iſtā ſpelūca. Ait belial. Neſcio eam qa locus erit incognitus donec ꝯgregꝫ dn̄s ꝯgregationē pplī ſui et ꝓpicius fiat ut ij mach̓ ij. Ex go ait moyſes ne mmireris ſi tibi fuerit incognitū qn̄ ih̓c creator hūani generis ſine peccato hu manū corpus de vginē iā dicta ſūpſit qd̓ eſt maiꝰ ſupͣdcis que tu ignoraſti ⁊ ignoras. et ſi hec vident̉ tibi ꝯtra humanū curſū nature noli mirari. qͥa m̄lta fecit d̓s que ꝯtra naturā fuerūt. Pri mo rubꝰ ardebat et non cōbure bat̉ ut exodi iiij. virga moyſi v̓ ſa ē in colubrū ut exodi vij. ex petra ꝑcuſſa aque manarūt. ut exodi xvij. ſara ſenex et ſterilis cōcepit et peꝑit ut gen̄ xxi. vir ga aarō ficca floruit ut numeri xvij. aque iordanis ſtēterūt et verſe ſūt retrorſū ut ioſue iij. aſi na ꝯtra natura locuta eſt. ut nu meri xxij. ſol v̓ſus eſt retrorſū decē horis. ut yſaīe xxxviij. fer rum ſuper aquas natauit ut iiij regū vi. Itē ex ſicco dente max ille aſini aque emanauerunt et ex eis refocillatus eſt ſampſon ut iudicum vi. Si deus in ſupra dictis voluit contra naturā oꝑe rari. quid miraris de virgine de qua ipſe erat naſciturus. quod ipſe dauid loquens in pſalmoc liij ſic ait De fructu vētris tui ponam ſuꝑ ſedem tuam Qui da uid fuit de ſemīe ipſius abrahe d̓ tribū iuda quam deus dilexit et ex ea ſe naſciturum ipſe pro miſit ut geneſis xlix Non aufe retur ſceptrum de iuda et dux d̓ femore eius donec veniat qui mittendus eſt ⁊ ipſe erit expec tatio gencium. ideſt ipſe erit ve rus meſſyas qui ſaluabit gen tes ih̓c criſtus dn̄s noſter Ed quia ſancti patres ſcientes ꝙ per nullum a lium ꝙͣ per ipſū deum poterant redimi atqꝫ ſaluari in ceperunt clamare d̓ inferno di centes. Vtinam dirumperes ce los et ad nos uſqꝫ deſcenderes. et nunc dn̄e pater noſter es tu nos vero lutum tu factor noſter ⁊ oꝑa manuū tuarū oēs nos ne iraſcaris domine ſatis ne vltra memineris iniquitatis nr̄ē ecce domine reſpice pplūs tuus nos Cuītas ſancti tui facta ē deẜta iheruſalem deſolata nūquid ſu per hijs continebis te domine tacebis ⁊ affliges nos vehemē ter vt yſaie lxiiij ꝓpter ꝙ incli natus deus in miſericordiā īpē trinus et vnus ſic fuit locutus quem mittam ⁊ quis ibit ex no bis Ait filius Ecce ego quaſi ve lit dicere cum homo peccauerit in ſapiencia tua que ego ſū. ego ſapiencia tua redinmaꝫ Et deus ait ei vāde ⁊ dices pplō huic au dite audiētes et nolite intellige̓ et videte viſionem ⁊ nolite cog noſcere Exceca cor populi huiꝰ et aures eius aggraua ⁊ oculos eius claude ne forte videat ocu lis ſuis et auribus ſuis audiat et corde ſuo intelligat ⁊ conuer tatur et ſanem eum. Ait filius vſque quo domine ⁊ dixit deus donec deſolet̉ ciuitas abſqꝫ ha bitatore et domus ſine homine vt yſaie vi ergo o belial ſi deus miſit filiū ſuum ad populum iu daicum non miſit eum ut ſalua retur dictus populus in aduen tu dci filij dei qm̄ dixit deꝰ dcō filio ſuo Exceca cor populi huiꝰ et aures eius aggraua ne forte audiat ⁊ ſanem eum ideo dcūs populus iudaicus grauatus cor de cecatus oculis ſurdus auribꝰ nō potuit cum dicto filio dei pa cem habere qm̄ eum nec audire nec videre poterat Et hec racio eſt quare non fuit pax inter po pulum iudaicum ⁊ ipm̄ iheſum quem predicti iudei occiderūt in ad implecōne verbi dauitici pſalmo x̄ciij Captabant in ani miam iuſti et ſagwonem innoce tem condempnabant Sed tūc fiet pax cum dicto populo iuda ico a dicto filio dei qn̄ domꝰ iſr̄l fuit abſqꝫ habitatoe̓ quia potiſ ſime filius dei miſſus fuit in do mū patris ſui quia eum gentes exſpctabant vt ſupra dictum ē et ipē erit exſpectacio gencium Itē quia pͥmo dictus dei filius debebat ſaluum facee̓ populum gencium et ſecundario populū iudeorum It belial dic michi o moyẜ. quare imputa tur iudeis mors xp̄i poſtꝙͣ fuerint obce cati ab ipſo iheſu atqꝫ indurati corde certe ipſe iheſus fuit ī cul pa et non ipī iudei. Ait moyſes obcecacō ⁊ īduracō cordiū iudeo rum fuerint ſicut obſecacō et in duracō cordiū gencium ⁊ ſic ipī iudei et gentes equo iure ambu labant ad credēdū iheſū ſed tn̄ ipſi iudei audierunt predicatio onē ipſius ih̓u viderūt ſignā et miracula magna que nūꝙͣ aliqͥs fecit et noluerūt credere. et hoc eſt peccatū qd̓ eis imputat̉ et nō mors criſti qͥa ſi credidiſſēt ei illa mors eis īputata fuiſſet. ſicut negatio petro et eius cru cifixio gentibꝫ. ſꝫ gētes vidētes poſt trāſfixionē tantā mirabilia que fiebāt ꝑ ipſū ih̓m credider̄t ut p̓s xliij. pplūs quē nō cogno ui ſeruiuit in auditu auris obedi uit michi. filij alieni mētiti ſūt michi ⁊cͣ Et hec nō fuit potiſſi ma cauſa ſui deſcēſus ad iud̓os ut eos ſaluaret ſꝫ ut d̓ domo pa tris ſui ſiue eccleſia ipſe filius ſumeret predicatores aplōs. ut ipſis iudeis et populis genciū predicarēt ut in yſaīa d̓r. quō ſi inferāt filij iſrahel munꝰ in vaſe mūdo in domo dn̄ī et aſſumā ex eis ſacerdotes ⁊ leuitas dicit do minꝰ qͥa ſicut celi noui et terra noua q̄ ego ſtare facio corā me dicit dn̄s ſic ſtabit ſemen vr̄m ⁊ ſemē eoꝝ. yſaie vlt̓. ut ipſe d̓s ait filio pͥs xlviij. Pro prībꝫ tu is nati ſūt tibi filij ꝯſtituēs eos pricipes ſuꝑ omnē terrā. memo res erūt noīs tui dn̄e in oī gn̓a tione et generacōne. de quo ꝓx ime dicto locutus fuit yſaias i. Filios enutriui et exaltaui ait dn̄s. ipſi autē ſpreuerūt me. bos cognouit poſſeſſorem ſuū et aſi nus preſepe dn̄i ſui. iſrahel autē me non cognouit. ꝓpter quam incognitionē neceſſario dictus populus iudaicus debebat eum cruci affigere ut teſtat idē yſa Dilata locum tentorij tui ⁊ pel les tabernaculorū tuorū ne par cas longos fac funiculos tuos et clauos tuos ꝯſolida. ad dexterā enim et ad leuā penetrabis. et ſemen tuū gentes hereditabunt de qua gente hereditante ſemē iudaicum dicitur yſaie ix. Po pulus gencium qui ambulabat in tenebris vidit lucem magnā Habitatibꝫ in regioneūbre mor tis lux orta ē eis. de qua loquit̉ pſalmus clx. et nox ideſt infide litas ſicut dies illuminabitur. ⁊ iterū. et nox nocti indicat ſcien tiam. Vides ne o belial qm̄ clare ſcripture ſancte d̓ filio d̓i loquū tur qui ſemen dicitur populi iu daici ⁊ quem penetratum in dex tera et ſiniſtra gentes heredita bunt in ſecula It belial. hoc non aſcē dit in cor ineum neqꝫ a ſcendere poteſt ꝙ deus tradiderit in mortem filium ſuū pro homine ſeruo et viliſſimo famulo. Hoc abhorrent leges ⁊ natura non ſuſtinet ꝙ deus mo riatur pro ſeruo ſicut dictum ē hoc omni audiēti ē incredibile Et ꝙ peius ē quia tu moyſes di cis deum eē paſſibileꝫ cū ipē ſit īpaſſibil̓ Ait moyſes dic̄ michi o belial qͥ ſunt magis obediētes legi deꝰ vel hoiēs. Ait belial de us quia ipē precepit eam obſer ua̓i Ait moyſes ſi dens c magis obediens legi ꝙ hoīes ⁊ ipſi ho mines ꝓ v̓tute obediēcie. legis et virtute caritatis cōtra natuāꝫ ꝓp̓os ſuos filios ī mortem tradi derūt ꝙͣtomagis ipē deus pro obediēciā legis debuit filiū ſuū tradere in mortē hūano gne̓i in ſua lege ꝓmiſſū nonne ꝓ obedi ēciā legis pater occidit filium et frater fratrē vt. Exodi xxxij Nōne rex iſr̄l dedit filiū ſuū ꝓ pplō obſeſſo fame īholocauſtum in caritate vt iiij regū vi c. Nō ne abraham ad preceptum obtu lit filium ſuum inholocauſtum vt gēn xxij. Et nōne gepte ga laditis ꝓpter votū qd̓ꝫ fecit filiā ſuam vnicam deo obtulit ī holo aaiuſtū vt iudicū xi c. Itē nōne mater ſwaſit ſeptē filijs potius trucida̓i ꝙͣ eos legē dei preuari cari vt ij macha viijc Ergo nō mire̓is ſi deus miſea̓tor et miſe ricors ſuū filium ī lege ꝓmiſſū ꝓ redēpcōne pplī in mortē tradi derit. et ne credas ꝙ ꝑ illā mor tē deus paſſus fue̓it ſꝫ caro qua ipē deus īdutus erat orta ex ſcīe abrahe. ꝑ ꝙ oēs gētes debebāt bn̄dici paſſa fuit Et ipē deꝰ vt hō paſſꝰ fuit qꝛ ſicut caro ade ī duxit maledcōnem ita iſta ca̓o iheſu induxit bn̄dictionem Odo ve̓o ꝓſequor or dinem ſcriptue̓. Ait moyſes nōne dictus filius dei recepto mā dato a ſuo patre miſit interris precurſorē ſuū qui viam eiꝰ p̄pa rauit īhe̓mo viꝫ iohēm baptiſtā inqͦ ad impletur illd̓ malachie iijc Ecce ego mitto angelū me um q̄ p̄parabit viam ante faciē meam ⁊ ſtatī veniet ad tēplum ſanctū ſuum dn̄ator dn̄s quem vos que̓itis ⁊ angelꝰ teſtamēti quē vos voltis ⁊cͣ. Poſt hoc qͥd fecit certe r̄ſpexit humilitatem acille ſue dauitice nate et cōcep te ſine labe pccī deſcendēs deus de celis in eiꝰ vtero ſe recludēs et tunc ad impletur illud ſapiē cie penultimo. dū medium qui etū ſilēciū tenerēt omnia ⁊ nox in ſuo curſu mediū iter haberet om̄ps ſermo tuus dūe exiliens de celo a regalibꝰ ſedibus venit vt durꝰ debellator in medio ex cituū ⁊cͣ. Et qui tnͣſactis diebꝰ nature de dcā ſua ancilla vgine et exqua humana ſumes carnē natus ē in mūdo ⁊ ſic adimplet̉ iſtud yſaye vij c. Ecce v̓go cōci piet ⁊ pariet filium ⁊ vbi peꝑit illū ī betlehē iude ⁊ ſic adīplet̉ iſtud michee v. Et tu bethleem ephrata ꝑuulꝰ es in milibꝫ iuda ex te michi egrediet̉ qui ſit do minator in iſrahel. et egreſſus eius a diebꝫ eternitatis. Nōne natus fiit inter duo aīalia. ut abacūc iij. Dn̄e audiui auditū tuū et timui cōſid̓aui oꝑa tua et expaui. in medio duū̓ aīaliū co gnoſceris Et yſaie i. Cognouit bos poſſeſſorē ſuū. ⁊ aſinus pre ſepe dn̄i ſui. Et qualē peꝑit fili ū dicta ancilla v̓go audi yſaia ix. Paruulus natus ē nobis et filius datus ē nob̓. et factus eſt pricipatus ſuꝑ humerū eius. et voͣbit̉ nomē eius admirabil̓ d̓s fortis pr̄ futuri ſciī. pn̓ceps pa cis. m̄ltiplicabit̉ eius īperiū et pac nō erit finis. Qūo puero et filio nato nōne ſtellā nouā celi dederūt ⁊ magi ab oriente vene rūt uſqꝫ ad locū natiuitatis eiꝰ ac eundē filiū cū donis et mune ribꝫ adorauerūt. et tūc īpletū fu it illud numeri xxiij. Oriet̉ ſtel la ex iacob et ſurget vir ex iſra hel et ꝑcutiet duces. ⁊ illud yſa lx. Oēs de ſaba venient aurū ⁊ thus deferētes. ⁊ p̓s lxxj. Reges tharẜ et inſule munera offerēt. reges arabū et ſaba dona addu cet. ꝓpter qd̓ a dcis magis he podes illuſus irato animo ut. dic tū pueꝝ ⁊ filiū ih̓m occidere poſ ſet infantes ⁊ pueros in bethle em occidit. in quo adīpletur il lud ieremie xxxi. Vox ī excelſo audita eſt lamētatioīs fletus ⁊ luctꝰ rachel ploras filios ſuos ⁊ nolens ꝯſolari qͥa non ſūt. quia rachel fecunda ꝓle bethleem ſe pulta fuit ꝓpter hoc ꝓpheta lo quitur taliter. Nōne ex timore pueroꝝ occidendorū ꝑ herodem maria mater eius tollēs predic tū filiū ſuum iheſū fugit in egip tum quouſqꝫ ab angelo precep ta in iudeam reuerteretur. et tūc ad impletum fuit illud ozeē xic Ex egipto vocaui filium meum. Qui puer iheſus in mundo creſ cens in eodem cū hominibꝫ fuit conuerſatus atqꝫ ab eiſdē viſus Et ſic adimpletum fuit illud ba ruch tercio capitulo. Hic eſt de us noſter et non eſtimabitur a lius aduerſus eum. Hic ad inue nit omnem viam diſcipline. et tradidit illam iacob puero ſuo ⁊ iſrahel dilecto ſibi Poſt hec in terris viſus eſt. et cum homini bus conuerſatus eſt. Item quis viniqͣm in mundo viuens in no mine domini tanta et talia mira bilia et miracula fecit atqꝫ oꝑe ratus eſt ſicut ipſe dominus ihe ſus fecit. Qui ſolo vecbo mortu os ſuſcitauit ⁊ leproſos munda uit. cecos illuminauit. aue̓s ſur dorū patefecit atqꝫ omnes mor bos curauit. ut yſaie xxxv caplō deus ipē veniet et ſaluabit nos tūc aꝑiētur oculi cecoꝝ et aures ſurdorū p̄tēbūt. tūc ſaliet clau dus ſicut ceruus et aꝑte erunt līgwe mutorū predixit et venit iuxta ſignū a deo dicto populo iudaicō ꝑ me datū oībꝰ popul̓ ſalutaria precepta inſtituens et ſic ad impletū fuit illud deutro xviij c ꝓphetam. Suſcitabo eis de medio fratrū tuorū ſimilem tui ⁊ poriā verba mea in ore eiꝰ loqͥturqꝫ ad eos oīa q̄ precepo illi et hoc erit ſignū ꝓphē illiꝰ ꝙ ī noīe domini ꝓpheta ille pre dixerit ⁊ non euene̓it hinc dn̄s locutus non eſt nōne ipē iheſꝰ ſimilis fuit michi in hūanitate preceptoꝝ ⁊ legum dacōe qui a pplō iudaicō in oībꝰ legibus et p̄receptis et ſignis fuit ſpretus atqꝫ contemptus tanꝙͣ ſi in bel tꝫ ebuch face̓t ea vnde ad inple tū ē illud yſaie ī ca. Filios enu triui et exaltaui ip̄i autem ſpre uerūt me. cognouit bos poſſeſ ſorē ſuū et azinus preſepe domi ni ſui Iſrl̓ autē me nō ꝯgnouit ꝓpter qd ipē iheſꝰ ait illi pplō Ecce cōuertor ad gētes qꝛ v̓bū dei indignum feciſtis vnde adī pletū ē illud yſaye lxv ecce ego ad gētes que neſciebat me et q non inuocabāt nomen meū ex pādi tota die manus meas ad pplm incredulū qui gditur tota die via nō bo̓ poſt cogitaciones ſuas vocaui ⁊ non reſpondiſtis locutus ſui et non audiſtis. ⁊ fa ciebatis malum in ocul̓ meis et que nolui elegiſtis. ꝓpter quod Ecce ſerui mei ꝯmedent et vos eſuriētis. Ecce ſerui mei bibent ⁊ vos ficietis ⁊ psͣ xvij pplūs qͣꝫ non ꝯgnoui ſeruiuit michi ī au ditu auris obediuit in filij aliēi mentiti ſūt michi ⁊cͣ nōne poſt hoc ipē iheſus ſcd̓m preceptum datum a deo ſibi elegit de elus pplō duodecim prīcipes ⁊ aplōs iuxͣ numerū patriarchaꝝ patꝝ cōſtituēdos īpredicacōibꝰ ſuper omnē terram vt ille cythariſta ni ſpiritu predicēs ait psͣ xliiij ꝓ patribꝰ tuis nati ſūt tibi filij cōſtitues eos prīcipes ſuꝑ oēoni terram. mēores erūt noīs tui do mine in omni gne̓acione ⁊ gna̓ cōnem nōne ipſe iheſus publice baptiſmū in dco populo iudeoꝝ predicauit ⁊ predicādū cōſtituit in nomine eius in quo ab inple tur illud yſaie lij c Iſte aſpergꝫ gētes multas ſuper ip̄m cōtine būt reges os ſuū ⁊ zachar̄ xiiij ¶ Et erit ī die illa. exibūt aque viue de ihr̄lm. Itē nōne ipē ihe ſꝰ voluit baptiſari a ſuoprecur ſore in qͦ baptiſmo vox prīs ſui audita eſt et ſpūs ſanctus deſcē dit ſuper eū vt pſal̓ xxviij vox domini ſuper aquas ⁊ yſaie lxi Spiritꝰ domini ſuper me eo ꝙ vnxerit me. ad annuntiandum manſuetis miſit me ut mederer contritis corde ⁊cͣ et yſaie xlij. Ecce ſeruus meus et ſuſcipiam eū. elcūs meus. cōplacuit in illo aīe mee. dedi ſpm̄ meū ſuꝑ eū ut iudiciū gentibus ꝓferret ⁊cͣ Nōne ipſe ih̓c aſinā ⁊ pullū aſ cēdit atqꝫ ſedit ſuꝑ eos ītrans iheruſalē cū exultacōne et iude oꝝ honorificētia regia. Et tunc adipletū fuit illud zacharie ix. Exulta ſatis filia ſion iubila fili a ihrlm̄ ecce rex tuus venit tibi iuſtus et ſaluator. ipſe pauꝑ et aſcendēs ſuꝑ aſinā et ſuꝑ pullū Tem nōne qn̄ ipſe Faſine ih̓c cena fecit cū diſcipulis ſuis ipſe panē et vinū in ſacrificiū ſui corꝑis et ſanguis ſui obtulit ꝯficiendū. vnde illud in eo adimplet̉ dauiticū pͥs c̓ ix Dixit dn̄s dn̄o meo ⁊cͣ. tu es ſa cerdos in et̓nū ſcd̓m ordinē mel chiſedech. qͥ panē ⁊ vinū obtulit deo in ſacrificiū cuiꝰ pͥncipiū nō legit̉ neqꝫ finis. gen̄ iiij. Et nō dixit d̓s. tu es ſacerdos ſcd̓m or dinē aaron qͥ carnes in igne in ſacrificiū obtulit. ergo iuſte fcā eſt legis ſacrificij mutatio aarō ꝑ ih̓m nouū ſacerdotē ſcd̓m ordi nē melchiſedech. Et noli mirari o belial cū dixerī ih̓m panē ⁊ vi nū ī ſacrificiū veri corꝑis ⁊ ſan guinis ſui īſtituiſſe et mibi pa nē veram carne et vinū veru ſan gumnē eſſe. quoniā ſi veritas iui ſibilis fuit in igne ſacrificij et ſanctificatio ſcd̓m ordinē aaron quāto inagis veritas inuiſibilis eſſe debet in pane et yino ſacri ficij ſanctificatiōīs ſcd̓m ordinē melchiſedech Nōne qn̄ ſacerdo tes qui captiuati et trāſmigrati fuerūt ex iheruſalē ī babilonia abſtuler̄t ſanctū ignem de alta ri et quem ſaluari cupiētes abſ conderunt eū in ſpelunca. quem ignē poſt lxx annos hij qui reu̓ ſi ſūt de captiuitate inuenerūt ī loco ignis aquā craſſam quā ac cipiētes atqꝫ eā aſpergentes ſu ꝑ holocauſtū ſtatim ignis accē ſus eſt ⁊ dn̄o holocauſtū libaue rūt ut ij machab̓ ij. Sꝫ dic imc hi o belial ſi ignis fuit abſcōſus quō reꝑta eſt in loco eius aqua ſi aqua ſuꝑ holocauſtū ert aſꝑ ſa quō ignis accenſus eſt. ſi ap paruit in loco ignis aqua vbi e rat ignis. ſi videbat̉ ignis vbi erat aqua. Certe dicendum eſt ꝙ ignis in aqua ⁊ aqua in igne tranſſubſtantiatus et tranſſub ſtantiata fuit. et ſic in veritate panis in carnem et vinū in ſan guinē tranſſubſtantiātur. Et ꝙ in pane et vino debet eſſe ſacri ficium gencium probat̉ yſaie i et xliij c. Poſt hec nonne ipſi iudei inierūt cōſiliū qͦmō dictū iheſum ꝓderent in mortē ꝓpter qd̓ꝫ impletū fuit illud yhere xic Ego quaſi augnus manſwetus qui portatur ad victimam ⁊ ꝯg noui quia ſuꝑ me cogitauerunt cōſilia dicentes. Mittamꝰ ling num in panē eius ⁊ eradiamus eum de terra viuēcium et nomē eiꝰ non memoe̓tur ampliꝰ. Itē nonne ipē ꝓditus ſeu traditus fuit a iuda eiꝰ diſcipulo in mai bus iudeorū ꝓ precio dena̓iorū xxx vt ī pſal̓ xl. Etom̄ hō pacis mee in qͦ ſperabā qui edebāt pa nes meos magnificauit adu̓ſū me ſupplātaconē Et zacha̓ie xic Et appēderūt mercedē mea tri ginta argēteos et dixit dūs ad me ꝓice illud ad ſcūariū decorū preciū qͥdꝫ app̄ciatus ſum ab eis et tuli trigīta argēteos ⁊ ꝓieci illos in domo dn̄i ⁊cͣ Item nōne diſcipuli eiꝰ fugierunt cum īpē traditus fuit a iuda ⁊ ꝑ iudeos captus ꝓ eo venientes cū armis et fuſtibꝰ ⁊ tūc ad impletū fuit iſtud zacharie xiij. Framea ſuſci tare ſuꝑ paſtōe̓ꝫ meū ⁊ ſuꝑ viꝝ meū coherētem michi dicit dūs ex̓cituū ꝑcuciam paſtōe̓ꝫ ⁊ diſꝑ gētur oues gregis. Item nōne ipē iheſus a predcis iudeis illu ſus fuit facie velatus increpatꝰ atqꝫ ꝑcuſſꝰ. et tūc ad impletum fuit illud yſaie ſCorpus meum dedi ꝑcuciētibꝰ et genas meas vellētibꝰ. faciem meā nō auerti ab increpātibꝰ et cōſpuētibꝰ in me dn̄s deus auxiliator meus ⁊ ideo n̄ ſū cōfuſus. Itē nōne ipſe ihūs fuit flagellatꝰ ⁊ due̓ caſti gatus a predictis iudeis ī qͦ ad impletum fuit illud pſal̓ lxxij Ego laui inter innocētes manꝰ meas ⁊ ſui flagellatus tota die et caſtigacio mea in matutinis Itē nōne ipī iudei ihm̄ crucifix erūt ꝑforantes eiꝰ manus ⁊ pe des in quo adimpletur illud psͣ xxv. Dn̄s regnͣuit a līgno. de qͦ ligno habet̉ figua̓ ezech xxxvij Circa medium de duobꝰ lignis iſrl̓. et iude que redacta ad vnū ſignificat crucem yſaie liiij c̄ di lata locū tentorij tui ⁊ pelles ta bernaclōrū tuoꝝ extēde ne ꝑcas longos fac finiculos tuos ⁊ cla uos tuos cōſolida ad dextra em̄ ⁊ ad leuā penetrah̓ ⁊ ſemē tuū gētes he̓ditabūt et zacha̓ xiij c Que ſūt plage iſte ī medio ma niuum tuarū. ⁊ dicet hijs plaga tus ſū ī domo eorū qͥ diligebāt me ⁊ pſal̓ xxi. Foderūt manus meas et pedes meos dinue̓aue cūt oīa oſſa mea diuiſerūt ſibi veſtimēta mea ⁊ ſuꝑ veſtē meā miſerūt ſortē. Itē nōne predcī iudei dcō iheſu ſcitiēti dederūt fel ⁊ acetū ⁊ tūc adīpletū ē illud pſal̓ lxviij Et dederūt in eſcam meā fel ⁊ in ſiti mea potauerūt me aceto. ¶ Itē qͥd locutus eſt iudex nr̄ ſapientiſſimꝰ ſalomō cū in humanis agerēt de inſipiē ti a ⁊ inuidia iudeorū dictū ih̓m crucifigenciū ſapīe ij. in ꝑſona iudeoꝝ ſic. Circūueniamꝰ iuſtū qm̄ iutilis ē nobis et ꝯtrarius ē oꝑibꝫ noſtris et imꝓperat nob̓ peccata legis et infamat ī nos peccatā diſcipline noſtre. ꝓmit tit ſe ſcientiā dei habere et filiū d̓i ſe nominat. factus eſt nobis in traductione cogitacionū noſ traꝝ. grauis ē nobis eciā ad vi deūdū. qm̄ diſſimilis eſt alijs vita illius ⁊ īmutate ſūt vie eiꝰ taꝙͣ nugaces exiſtimati ſumus ab illo et abſtinet ſe a vijs noſ tris taꝙͣ ab īmundicijs. et pre fert nouiſſima iuſtoꝝ ⁊ gloriat̉ deū ſe patrē hrē. Videamꝰ ergo ſi ſermones illius veri ſint ⁊ tēp temus que ventura ſūt illi ⁊ ſcie mus q̄ erūt nouiſſima illiꝰ. Si enī verus eſt filius dei ſuſcipiet eū et liberabit eum de manibꝫ cō trarioꝝ. contumelijs ⁊ tormētis interrogemus illū ut ſciamꝰ re uerēciam eius ⁊ ꝓbemus patien ciā eius. morte turpiſſima ꝯdēp nemus eū erit enim ei reſpectus ex ſermonibꝫ illius. Hec cogita uerūt et errauer̄t. excecauit enī eos malicia eoꝝ et neſcierūt ſa cramenta dei neqꝫ ſperauerunt 8. mercedē iuſticie neqꝫ iudicaue rūt honorē aīaꝝ ſanctaꝝ. qm̄ d̓s creauit hoīem in exterminabilē et ad miagine ſue ſilītudinis fe cit illū Inuidia dyaboli mors in trauit ī orbē torraꝝ. mmitant̉ āt eū qui ſūt ex ꝑte illius Quid ti bi videt̉ de hoc o belial. nōne iu dex nr̄ ſalonion bn̄ ꝓph̓auit de modo iudeorū tenendo in morte ipſius iheſu. videt ne tibi ꝙ ad lrām ipſi iud̓i hec ſeruauerūt. Ait belial. bn̄ fuerūt fatui ⁊ exce cati ſi ꝓmiſſus in lege ipſe fuit ⁊ nō cognouer̄t eū. Ait moyſes ſi d̓m glorie cognouiſſent nūꝙͣ eū crucifixiſſēt. Ait belial. hoc nō credo. Ait moyſes. nōne ipſe ihūs fuit crucifixus int̓ duos la trones. Certe ſic. et tūc adiple tū fuit illud yſaie liij. et cū ſcele ratis deputatus eſt. Itē ipſe dix it pendēs in cruce. pr̄ ignoſce il lis qͥa neſciūt quid faciūt. ⁊ tūc īpletū fuit illud yſaie ē c. et ipſe peccata multorum tulit et pro trāſgreſſoribꝫ exorauit ut nō ꝑi rent. Itē nonne ſol obſcuratus ē in morte eius. in quo adimplet̉ illud amos octauo capitulo. Et erit in die illa dicit dominus d̓s occidet eī ſol in meridie et tene breſcere faciam terram in die lu minis et pona eum quaſi luctū vnigeniti et nouiſſima eiꝰ qua ſi die amarū. Hec amos ꝓph̓a Itē nōne petre ſciſſe ſunt ⁊ mō tes aꝑti ī diuiſionē vt zacha̓ie xiiij c. Et ſcindetur mons oliua rum ex media ꝑte ſui ad oriētē et occidētem grandi valle et fu gietis ſicut fugiſtis a facie t̓re motus in diebꝰ oſye regis iuda Item nōne ipſe moriens emiſit ſpiritū eundēqꝫ patri ſuo comē dando in quo adimpletur illud pſal̓ lxvij Deus noſter deꝰ ſal uos faciēdi ⁊ dn̄i demini exitus mortis ⁊ illud pſal̓ xxx. In ma nus tuas domine cōmendo ſpm̄ meum ⁊ illd̓ yſaie liij. ꝓpter ſce lꝰ p̄plī mei ꝑcuſſi eū ⁊ dabūt in pios ꝓ ſepultura ⁊ diuītes pro morte ſua eo ꝙ imqͥtatē nō fece rit neqꝫ dolus fuerit inuētus in ore eius et ego volui cōte̓re eū ī īfirmitate et ſicut ouis ad occi ſionem ducetur et ſicut agnus coram tondēte ſe obmuteſcet ⁊ n̄ aꝑiet os ſuum de anguſtia ⁊ de iudicio ſublatus eſt gna̓cōnem eiꝰ qͥs enarrabit et daniel̓ ixc et poſt lxij ebdomedas occidet xp̄us et non erit eius populꝰ ꝙ eum negaturus ē Itē nōne īpē mortuus eſt ꝓpter pccātū hūa in generis Et yſaie liij. Vere lā woe̓s noſtros ipſe tulit et dolo res noſtros ipſe portauit ⁊ nos reputauimꝰ eum quaſi leꝓſū et ꝑcuſſū a deo et humiliatum Et yhe̓ trenoꝝ iiij c̄. Spū oris nr̄i xpūs dominꝰ captꝰ eſt ī pcc̄is noſtris cui diximꝰ ī vmbra tua viueniꝰ ī gētibꝰ. Itē nōne vnꝰ militū lācea latus eiꝰ aꝑuit vt ꝑſal̓ cēteſiōquartō. Ferꝝ trāſi uit aīaꝫ eius. Et yſaie liij Ipſe enim vulne̓atus ē ꝓpter mniqͥta tes nr̄as attritus eſt ꝓpter ſce letā nr̄a. diſciplīa pacis nrē ſuꝑ eum et liuore eiꝰ ſanati ſumus omnes nos qͣſi oues errauimus vnuſquiſqꝫ ī viam ſuam declīa uit et dominus poſuit in eo im qͥtates oīm nr̄m. Et zacha̓ie xij Et aſpiciēt in me quē cōfixerūt Tem O belial nonne ¶ congruū fuit vt pone ret deus in mortem fili um ſuū pplī iudaici pͥmogeītum ꝓ liberacōne ⁊ ſaluacōne pplī gē cium a ſeruitute infernali ſicut populus genciū poſuit pͥmoger tum filiū ſuum pharaoēꝫ ꝓ libe raciōe et ſaluaciōe populi iudai ci a dura ſeruitute egipti. Item ait moyſes nōne ego vſus fui ī virga domini ⁊ eiuſdem d̓i pre ceptum graues plagas ⁊ ſigna magna ī egipto ⁊ nūqnā valui liberae̓ populū iſr̄liticū de mau pha̓onis n̓ſi in morte pͥmogeiti eiꝰ. Vt exodi xij. Ita oportuit pplm̄ gēcium libea̓ri a ſeruitute infernali ꝑ mortem pͥmogeniti pplī iſ r̄litici q̄ erat mors filij dei ſicut pplūs iſrlīticꝰ libea̓tꝰ fuit morte pͥmogeniti genciū et hoc on̄dit michi dn̄s in via ait moy ſes cū me mitteret in egiptū ꝓ liberacōne populi iā dicti et dix it michi ipſe d̓s in hec v̓ba. dic pharaoni. hec dicit dn̄s deus. fi lius meus pͥmogenitus iſrahel. dixi tibi. dimitte filiū meū ut ſeruiat michi et noluiſti dimit tere eū ecce ego interficiā filiū tuū pͥmogenitū. et cū ipſe pͥmo genitus filius pharaonis eſſꝫ in itine̓ occurrit ei dn̄s et volebat eū occidere ſꝫ tamē tulit ilico ſe phora acutiſſimā petrā et circū cidit prepuciū filij ſui tetigitqꝫ dn̄s pedes eius et ait. ſponſus ſanguinū tu michi es ut exodi iiij. Ecce quō d̓s voluit occidere pͥmogenitū genciū ⁊ occidit qͥa ꝓceſſit ad actū ſꝫ tn̄ eund̓ occi ſū ꝑ aſperſionē ſanguīs filij ſui ſponſi ſanguinū ideſt a morte pͥ mogeniti pplī iſrahelitici eū libe rauit cuiꝰ populi iſrahelitici pri mogenitus ih̓c eſt quē ſic ꝑſeq̄ ris. Itē nōne ea etate quā adā fuit formatus et peccauit. ead̓ etate ipſe ih̓c moriendo predicti ade peccatū deleuit ut pͥs xciiij quadragīta ānis ꝓximꝰ ſui ⁊cͣ. Itē nōne mox moriēs in cruce in aīa deſcēdit ad inferos et ſua morte crudelē mortē dedit infer nō et mūdū ſanguine ſuo nō ar gento redemit et pͥmos parētes et alios de eodē liberauit in quo adiplet̉ illud ozeē xiij. de mau mortis liberabo eos de morte re dimā eos. ero mors tua o mors morſus tuus ero īferne. et zach̓ ix. Tu qͦꝫ in ſanguine teſtamē ti tui emiſiſti victos tuos de la cū ubi nō erat aqua. Itē nonne pͥncipē infernalē ipſe ih̓c deſcen dēs ad inferos vnictū ꝓiecit in lacū inferiorē in tenebris et vni bra mortis. Nōne in occurſum deſcenſus illius in lacū totus in fernus ꝯturbatus eſt. nōne ſuſci tauit gigantes. nōne principes terre q̄ mibi erāt d̓ ſolio ſuo ſur rexerūt et ante ipſū inclinātes atqꝫ ꝓſpicientes dixerūt. nōne iſte eſt vir qui ꝯturbauit terrā q̄ ꝑcuſſit regna q̄ poſuit orbem deſertu et vrbes eius deſtruxit. et vnictis eius nō aperuit car cerē. et tu vulneratus es ſicut ⁊ nos. nrī ſimil̓ effcūs es. detrac ta eſt ad inferos ſuꝑbia tua con cidit cadau̓ tuū. Subter te ſter netur tinea et oꝑimentū tuum erunt vernies ut yſaie xiiij. Ic michi o belial nonne hec fuerūt va q̄ in īfer nofuiſti ⁊ hec vidiſti. Nōne ipſe poſtꝙͣ vicit infernū et mortē ilico reſūpſit corpus ſu um quod fuerat ī corde terre tri bus diebus et tribꝫ noctibus ſi cut ionas in ventre ceti. ione iij Et eciā reſurrexit a mortuis tā ꝙ pͥmogēitus mortuorum ⁊ pri ceps regum terre que videns in ſpū ille cytha̓iſta dauid ſic fuit locutus pſal̓ xv. Nō dabis ſcm̄ tuū videre corrupcōnēꝫ nec aiāꝫ meam relīques ī inferno ꝓpter hoc letatū eſt cor meū et exulta uit ligwa mea inſuꝑ ⁊ ca̓o mea reqͥeſcet in ſpe Itē pſal̓ iij Ego dormiui et ſompnū cepi ⁊ exſur rexi. Itē ſophonie iiij dicit dn̄s exſpecta me in die reſurrexiōis mee infiturū quia iudiciū meū vt cōgregē gētes vt pſal̓ lxxv De celo auditū feciſti iudicium terra tmuit ⁊ quieuit. cum exſur ge̓t in iudicio deus vt ſaluos fa ceret oēs rectos corde et maſue tos Itē pſal̓ xl Tu autē miſere̓ mei et reſuſcita nie ⁊ retribuam eis. Et ſi ipē ihūs aliū a morte reſuſcitauit ē ne hoc dubitabile ꝙ ipſe a mortuis reſurrexit. qͥd ad hoc dicis o belial nonne om j Sibiar. hpſ nia iam dicta ſriptua̓rū cōpleta ſunt in xp̄ō ihū quem tu ſic ꝑſe queris nūqͥd dicis ſcriptua̓ꝫ mē dacem cū nephas ſit dice̓ ꝙ ſa ia qͥmiſ cra ſcriptura mēciatur vt xxiiij htt vdiſt q v. Quid ergo dicis michi O belial nunquid ipē reſurgens a pſit corpui mortuis iam aſcendiſſꝫ in celū niſi fuiſſꝫ tua litigia et tue fan taſtice q̄ſtioēs vt ꝓphē teſtātur de eius aſcencione in celum per eū fiēda vt pſal̓ xvij. Et aſcen dit ſuꝑ cherubin et volauit ſuꝑ pēnas ventorū. Et pſal̓ lxvi do minus in eis ī ſyna ī ſcō. aſcen diſti in altū cepiſti captiuitatē dedſti dona hominibꝰ. Et pſal̓ xviij. A ſūmo celo egreſſio eius ⁊ occurſus eius vſqꝫ ad ſūmum eiꝰ ⁊ qua̓e aſcendit ī celū dicē dū eſt ad parandū ſedem ſuam in celo qꝛ regnū eiꝰ omībꝰ dn̄a bitur vt pſal̓ lxxxv Oēs gētes quaſcunqꝫ feciſti venient ⁊ ado rabūt coram te domine et glorifi cabūt nomen tuū Itē ſi mathu ſalem et enoch iuſti ⁊ helias in ꝓp̓ijs corporibꝰ ac eciā moyſes vt aliqͥ dicunt aſſumpti fuerit vt gēn vxiiij et deutro vltiō et iiij regū quāto magis et iheſus Item nōne poſt eius aſcenſioēꝫ miſſurus erit ſpm̄ ſcm̄ in ſuos aplōs ⁊ in alios q̄ credituri ſūt in nomine eius vt adinpleatur iſtud ꝙ ſcriptum eſt yſaie xliij c effūdam ſpm̄ meum ſuꝑ ſemē tuū et benedcōnem meā ſuꝑ ſtir peni meam et germiābūt inter herbas quaſi ſalices ⁊cͣ ⁊ iohel̓ ijc ⁊ iij Effūdam ſpm̄ meum ſu per oēōꝫ carnem ⁊ ꝓphetabūt filij veſtri ⁊ filie vrē ⁊cͣ. Et pſal̓ cēteſiōtercio. Emitte ſpm̄ tuum ⁊ creabūtur et renouabis faciē terre Et ſapū i c. Qm̄ ſpūs dn̄i cepleuit orbē ter rarū ⁊cͣ. Quid videt̉ tibi de hoc o belial. esne confuſus in malicia tua. Ait beli al. Amice moyſes ꝯfuſus nō ſū quia quē tu dicis verificabūt̉ cū deus fiet homo qͥa tēpus ſaluaci onis adhuc non inſtat. Ait mo yſes. Tu belial dicis ꝙ per me dicta erut vera cū d̓s fiet homo O ſtulte in dictis tuis nōne ipſe ih̓c deus eſt homo et ſpūs ſcūs eſt d̓s. Nōne ezechiel ic vidit in ſimilitudine rotam in rota et ſpūs vite erat in eis. q̄ habent ſignificare patre et filiū et ſpm̄ ſanctū. nōne abrahā tres vidit et vnū adorauit ut geneẜ xviij Nōne dauid ſic cecinit dicens. pͥs lxvi. Benedicat nos d̓s d̓s noſter bn̄dicat nos deus. Ecce dauid noīat tres deos ⁊ ad vnū reducit cū dicit. et metuant eii omnes fines terre. Itē ſicut tu dixiſti in deceptione ade gen̄ iij Scit enī d̓s ꝙ in quacunqꝫ die comedetis ex eo aꝑientur oculi veſtri et eritis ſicut dij. Ecce qͦ modo tu pͥmo nominaſti eū deū ſcd̓o deos. tāꝙͣ in d̓o cognoſcēs trinitatem ſancta. Et ipſe ihūs de ſe loquit̉. Accedite ad nie et audite. hec oīa a principio ī abſ condito locutus ſum ex tēpore a teꝙͣ fierēt ibi eram. et nūc dn̄s deus miſit me ⁊ ſpiritus eius ut yſaie xlviij. Et quid ait d̓s pat̓ de filio ſuo audi yſaiam xlvi caViri ſublimes ad te trāſibūt et tui erūt ⁊cͣ tantū in te eſt d̓s et nō eſt abſqꝫ te d̓s. vere tu es d̓s abſcōditus ſaluator iſrahel. Itē quid ait filius ut yſaie xliij. An̄ me non eſt formatus d̓s ⁊ poſt me nō erit d̓s. ego ſū d̓s et abſ qꝫ ne nō ē ſaluator. Ita ꝙ ipſe d̓s factus eſt homo d̓ ſemine ab rahe de ſtirpe dauid ⁊ tribu iu da. Et ſupradicta ꝑ meā dicta verificata ſūt ¶ Ait belial. Bn̄ cognoſco d̓m trinū ⁊ vnū. ſꝫ quō verificat̉ ꝙ ipſe ſūpſerit carnem ex ꝓgenie dauid ſicut tu dixiſti neſcio. An forte d̓s irritu fecit ꝑactū ſuū qd̓ pepigit cū dauid ⁊ domo eius ut iij regū viij. ubi d̓s locutus ē dauid dicēs. Non auferet̉ vir de te corā me q̄ ſede at ſuꝑ thronum iſrahel ita tn̄ ſi cuſtodierint filij tui legem mea ut ābulent corā me ſicut tu am bulaſti. et hoc pactū fuit iureiu rando firmatū. ſicut ī pſalmo di cit̉ De fructu ventris tui ponā ſuꝑ ſedē tuā ſi cuſtodierīt filij ⁊c̓ Modo videndū ſi filij ſeruauer̄t legem et viam dei ſicut dauid pͥmo ſalomon adorauit ydola et deū neglexit. ut iij regū xi. ſecū do roboam et abias filius eius quoꝝ corda non fuerunt ꝑfecta coram deo ſed in grauibus pecca tis ambulauerunt ut iij regū xi Item rex ioram filius ioſaphat nonne adorauit ydola inexcelẜ vt i palipō xxic ⁊ eiꝰ filiꝰ. G gocias ſiliter vt ē li c xxij. Itē nūquid cor aggas fuit rectū cū deo et ſic de alijs et maxime de manaſſe qui omnia o ꝓpbria ob ſeruauit cōtra deū. Ergo o moy ſes ſi filij dauid non ambulaue runt ꝑ viam domini et pactum iureiurando firmatum fregerūt quomodo eſt poſſibile ꝙ deꝰ in carnari elegerit ī ſtirpe dauid que fuit preuaricatrix pacti et iuramenti ipīꝰ dei. Ait moyſes o̓ bone belial ꝙͣ ſubtiliter dulna moues et ego dico tibi qd̓ꝫ licet predicti morliter peccauerunt non tamen fregerunt pactū in tantum ꝙ ꝓpter hoc ſtirps da uid fuit reꝓba et ſi bene aduer tiſti inſtrumētū pacti predicti ꝙ habetur pſalmo lxxxviij. Ibi nō legūtur ea que tu dicis cuiꝰ clā eſt talis inter cetea̓. Ipē in vocabit me pater meus es tu et ego pͥmogenitum ponam illum ⁊ ponam ī ſeculum ſeculi ſemen eius Si autem dereliquerint fi lij eius legem meā ⁊ in iudicijs meis non ambulauerūt ſi iuſti cias meas ꝓphanauerunt man data mea non cuſtodierīt. Viſi tabo in virga imquitates eorū et in verberibus peccata eorum Sed tamen miſericordiam me am non diſpergam ab eo neqꝫ nocebo ni veritate mea. neque ꝓphanabo teſtamentū meum ⁊ que ꝓcedūt de labijs meis nō faciam irrita. ſemel iuraui ī ſanc to meo Si dauid menciar ſemē eius ineternum manebit Ergo o belial ſi predicti reges filij da uid peccauerūt ⁊ deum irritaue runt tamē deus viſitauit in gra uibus v̓beribus peccata eoꝝ iuxͣ pactum ſupraſcriptum. ꝓpter ꝙ non tollitur qd̓ deus deſierit in carnari ex ipſa ſtirpe dauid ꝙͣ tu dicebas reprobam ſupͣ dcis tuis racōnibus. ⁊ ꝙ predicti filij dauid derelinquētes deū fuerīt verberati a dicto deo ꝓbatur in allegacōnibus tuis ꝓx̓me dc̄is Et quia licet ipſe criſtus ſemē non receperit ex linea regali ſa lomonis ꝓpter regum peccata Tamen dictum ſemen ſumpſit ex linea nathan filij dauid frīs vterini ſalomoīs luca teſte c iij qui fuit nathan qui fuit dauid qui fuit yeſſe D aliud ꝙ dicis qd̓ꝫ tēpus ſaluacōnis nō īſtat ad huc O belial adu̓tas me ſi placet nonne nabugodonoſor vidit ꝑ ſompnum quatuor regna terre ⁊ aliud qn̄tum regnum celi qd̓ꝫ in eternum ſtare debet ⁊ altei gen ti non dabitur per ſtatuam an̄ ſe poſitā cuiꝰ ſtatue caput aue̓ū erat qd̓ ſignificat eius regnū.ſ babiloīs. pectus eius ⁊ brachia erant argentea que habent ſig nificare regnū darij r̄gis caldeo rū. venter et femur erāt ex ere qd̓ habet ſignificare regnū alex andri et grecoꝝ. tibie erant fer ree. pedū aūt quedā pars erat ferrra ⁊ quedā fictilis. qd̓ habꝫ ſignificae̓ forte regnū romanoꝝ Itē idem rex nabugodonoſor vi dit lapidē abſciſū de monte ſine manibꝫ ⁊ ꝑcuſſit ſtatuam in pe dibꝫ eius ferreis et fictilibꝫ ⁊ cō triuit eos. et tunc contrita ſunt parit̉ ferrū teſta es argentū et aurū et quaſi in fauillā ⁊cͣ. et la pis qui ꝑcuſſit ſtatua factus eſt mons magnus et impleuit vni uerſam terrā Daniel vero expo nens predcā ꝓut expoſitā ſūt ⁊ maxime de lapide illo dicens ꝙ in tēpore qͣrti regni terrem d̓s ſuſcitabit regnū qͣntū celi ideſt ſanctoꝝ hominū alias preſbite roꝝ. qd̓ eciā ꝓbat̉ danielis vn de viſione quatuor beſtiarū que ſignificant ſcd̓m eundē danielē quatuor regna terre. et ſubſeq̄n ter regnū ſanctoꝝ. qd̓ in eternū ſtabit et non diſſipabitur neqꝫ alteri populo dabit̉ ſed cōminu et et conſumet vniuerſa regna hec. et ipſū ſtabit in eternū. ut danielis ij c. Sed ut ſcias o be lial de abſciſione dicti lapidis ſine manibꝫ ⁊ eius tēpore mani feſte completur in dicto iheſu qͥ fuit ⁊ eſt lapis de monte abſci ſus ſine manibꝫ. mons eſt d̓s tri nus et vnus in quo beneplacitū eſt ſibi habitare. lapis ē ipſe ihe ſus qui a deo genitus fuit ſicut a monte lapis abſciſus ſine ma nibꝫ. Vel aliter. Mons dicit̉ ge nus iacob de quo mote ipſe abſ ciſus eſt ideſt carnē ſūpſit ſine oꝑatione virilis ſeminis qd̓ eſt ſine manibꝫ. Et ipſe lapis non ꝑcuſſit pͥmum regnū nec ſcd̓m neqꝫ terciū. ſꝫ quartū regnū ro manū ꝑcuſſit qd̓ ipſe ꝯminuet et ꝯſumet ⁊ alia regna tria que a dicto quarto r̄gno poſſident̉ et qui ih̓s lapis natus fuit flo rēte dicto regno qͣrto tēpore oc tauiani et mortuꝰ tēpore tiberij et eodē tēpore reſurrexit atqꝫ re gnum ſacerdotale celeſtiū hoīm tunc incepit pͥncipiū habere. qd̓ regnū ſacerdotale qͣrtum regnū romanū ꝯſumet et id ſibi appli cabit ut danielis vij. et ibi cla olo vis ut tibi oſtenda tēpus Tē o belial. Irius ꝓbat̉. abſciſionis dc̄ī lapid̓ ⁊ na tītatis ih̓u ac ec̓ eius mortis ne ceſſarie. qd̓ tēpus āticipari ſeu ꝓrogari nō potuit Ait belial. li bent̓ audirē. Vnde moyſes aperi ens librum danielis nono cap̓ et incepit legere in hec verba Ecce vir gabriel quem videa̓ꝫ in viſione a pn̓cipio cito volās tetigit me tēpore ſacrificij veſꝑ tim tetigit me et locutus ē mic hi Dixitqꝫ daniel nūc egreſſꝰ ſum vt docerem te et intellige̓s Ego autem veni vt indicarem t̓ quia vir deſiderioꝝ es. tu autem animadu̓te ſermonem et intelli ge viſionem. lxx ebdomade abre uiate ſunt ſuꝑ pplm̄ tuum ⁊ ſuꝑ vrbeni ſanctaꝫ tuam vt cōſuma tur preuaricacō et finē accipiat peccatū et deleatur imquitas ⁊ adducatur iuſticiā ſempiter na ⁊ impleatur viſio ⁊ ꝓpheciā vt vngatur ſanctꝰ ſcōrū. Scito er go et animādu̓te ab exitu ẜmo nis vt iteꝝ edificetur ihrlm̄ vſꝫ ad ducem xp̄m ebdomade ſunt ſe ptem et ebdoinde lxij erunt et rurſū edificabitur platea et mu ri in anguſtia tpm̄ ⁊ poſt ebdo medas lxxij occidetur xp̄us et nō erit eiꝰ pplūs qui eū negatu rus eſt. et ciuitatoni ⁊ ſanctuari um diſſipabit pplūs cum duce venturo et finis eius vaſtitas ⁊ poſt finem belli ſtatuta deſolacō Cōfirmabit autem pactū mult̓ ebdomoda vnā. ⁊ in dinnidia eb domēda deficient hoſtia ⁊ ſacri ficium ⁊ in tēplo erit ab homiā cio deſolacōnis. et vſqꝫ ad conſu macōnem ⁊ finem ꝑſeuerabit de ſolacō vt daniel̓ ix Vnde moyẜ quaſi ex nimia loquela feſſus aperuit os ſuum ⁊ ad ſe ſpiritū attrahens talit̓ belial fuit locū tus dic̄ michi o belial exitus ſer monis angelici ſupͣ vocati quo āno fuit. nōne fuit in āno pͥmo regni darij regis medorū cuius patruus cyrus obtinuit viribꝰ regnū caldeoꝝ babilonie ꝙ reg num caldeorū deſtruxit tēplum dei ⁊ ihrlm̄ nec non ioachym re gem ihrlm̄ cū magna ꝑte ſacer dotum et iudeorū in captiuitatē tn̄ſiniguit in babiloniam vt iiij Regū vlt̓ c̓ et danicl̓ īc Et ab vrbe condita ccxliiij am tūc cur rebāt viꝫ qn̄ dictus ſermo exitu habuit a predicto angelo nunc videndū eſt quid ſit ebdomada breuiter dico qdꝫ ſeptē ſunt ani ꝓbacio. dies in ꝓpheis recipit̉ ꝓ āno vt Ezechiel̓ iiij c Ibi di citur die ꝓ āno do tibi. ſꝫ quelꝫ ebdomeda habꝫ dies ſeptem er go quelꝫ ebdomēda habet ſeptē ānos vt leuic̓ xxv. Numerabis qꝫ tibi ſeptem ebdomedas ānoꝝ id eſt ſepcies ſeptem que ſimul faciūt ānos xlix ita ad lrāꝫ. ſed dic̄ michi o belial. nōne a die ex itus ſermonis angelici vſqꝫ ad itea̓taꝫ reꝑacionem tēpli ſancte ſanctoꝝ et ciuitatis ihrlm̄ ꝑ pō peyū factā ex deſolacione facta tꝑe machabeoꝝ cōplete ſūt eb domade lxxij al̓ lxij que ſunt in ānis ccccxxxiiij Certe qd̓ ſic ꝓ bo. Angelicus ſermo exitū habu it āno a ꝯdita vrbe cc ⁊ xliiij. et iterata tēpli et ciuitatis reꝑatio facta ꝑ pompeiū fuit āno ab vr be condita dc lxxix. demas ex iſ tis ānis ec et xliiij. nōne rema net cccc̓ et xxxiij. Itē ſupͣ in da niele dicit̉ ꝙ poſt hec elapſis ſeptē ebdomadis naſcet criſtus Nonne o belial ſeptē ebdomade ſunt ani xlix. certe ſunt. ſed cri ſtus ipſe natus fuit āno a cōdi ta vrbe de lij tempore octauiani ſcd̓m quoſdā. licet ſcd̓m alios fuerūt anni dec̄ xv non curo de variacōne cronicaꝝ dūmodo eb domade ſint vere ꝯplete in ih̓u a dicto tēpore exitus ſermonis et ſupͣdicta īterata tēpli ⁊ ciuitatis reꝑatio fuit āno ab vrbe cōdita de lxix. vnde demas ex ānis de lij vl̓ xv natiuitatis xp̄i cc xliiij verus nu̓s predcaꝝ ebdomadaꝝ manet diſtinctus ſi nō ſū decep tus a cronica. et ſeqͥt̉ ī daniele et poſt lxij ebdomādas occidet̉ xp̄c. hic nō ponit̉ tēpus prefini tū iā dicte mortis niſi poſt. ſed nō eſt curand̓qͥa poſtꝙͣ habemꝰ certa natiuitatē habemus certa mortē. ſꝫ ipſe mortuꝰ fuit tꝑe ti berij āno īperij eius xvij et a cō dita vrbe āno dcc̄ lxxxiiij. poſt niortē v̓o xpī ꝑ nō longa tꝑa de ſtruet̉ iudeoꝝ regnū et ſacerdo ciū eius et erit in tēplo abhoīa tio ⁊cͣ ſcd̓m ipſū danielē. et hec fient ī medio ebdomade ꝑ pplm̄ ronū cū duce vēturo ſcd̓m ipſū daielē. Quid videt̉ tibi de hijs o belial. nō pudeat te ꝓfiteri cri ſtū ih̓m mūdi redēptorē natū eſ ſe quē tu dicebas natu non eſſe It belial. Audi me o mo yſes. ſemꝑ fuiſti fidelis deo viuo qͥa noluiſti eū dimitte̓ qn̄ filia pharaōīs adop tauit te in filiū et pociꝰ elegiſti vocari ſeruus d̓i ꝙͣ filius regine ꝓpter qd̓ poſuit d̓s virga ī ma nū tua et te d̓m in ꝯſpcū pharao nis fecit. ut educeres pplm̄ ſuū ex egipto ad terra ꝓmiſſionis. et nūc video in te ſimilē fidelita tē erga ipſū ih̓m ꝓpte̓a dic̄ mic hi ſcd̓m fidelitatē tuā. cū daniel videat narrare ꝓut ſuꝑ allegaſ ti ꝙ peccn accipiet fine ꝑ mor tē xp̄i. mō ſi peccatū accepit fi ne ꝑ mortem xp̄i et deletū eſt q̄ re acceſſoria peccata non acce perūt finem ut deleant̉ et male dictiones reuertātur in benedic tiones. Quoniam quid ait deꝰ ad ſerpentem qui decepit euam Sic ait. quia feciſti hec male dictus es inter omīa animatia et beſtias terre. Super pectus tuū gradieris ⁊ terram comedes cunctis diebus vite tue. Inimi cicias ponā inter te et mulierē et ſemen tuum et ſemen illius Quid dixit mulieri. multiplica bo erūpnas tuas et contemptus tuos in doloc̓ paries filios tuos et ſub viri ptate eris ⁊ ipē dn̄a bitur tui. Quid enī ait ade ma ledicta terra in oꝑe tuo in laboe̓ ꝯmedes panem cunctis diebus vite tue vt geū ij c. Vnde ſi dele tum eſt peccatum ꝑ mortē iheſu quae̓ ⁊ pene que deſcēderūt ex peccato non ſunt delete nonne ſi tollat̉ prīcipale tollitur et ac ceſſoriū certe ita vt ī regula ac ceſſorium de re Iur̄ li vi xvi q vij et hoc diximus ꝙ acceſſori um eſt pena peccati. quia ceſſā te peccato debꝫ ceſſare ⁊ effcūs eiꝰ vt de apꝑ cum ceſſante ⁊ de cōſang et affinon debꝫ ergo ſi pcc̄m ē remiſſū qꝛ ꝑ obediēciā cōtra inobedienciā īpē iheſus ꝑ eiꝰ mortem grām r̄ſtituit certe et peria cū ipō peccato debe̓t eē remiſſa qͥa ſi pena dua̓ret pccā tum nō eſſꝫ remiſſum vt in re gula pcc̄m̄ d̓ re iur̄ li vi de vſur̄ cū tu ⁊ xuij qͥ vi c ij. Sed ſupra dicte pene maledictionū nō ſūt abolite per mortem ipſius ihū que ſunt effectus cauſe ergo qͦ modo peccatum cauſa ē abolitū Ergo concludo qd̓ꝫ ipſe iheſus nō fuit verus meſſias nec per eius mortem peccatum eſt abo litum ade et poſteriorum eius De au̓diēs moyſes cō turbatum eſt cor eiꝰ et quaſi vtus eius de peliquea̓t eū ⁊ lumen oculoꝝ eius cū ipō non erat ſed tn̄ intra ſe ip̄m ayebat domine decla̓cō ẜmonū tuoꝝ illuīat me qui intellectū das ꝑuulis Et illi co aꝑiens os ſuum dixit. O beli almultum te intricas ꝑ apices iur̄ quouſqꝫ ꝑuenias ad ſcīaꝫ ve ritatis dico tibi ꝙ tam peccatū ꝙ penia eius effectu ſūt abolita vis vt tibi hoc oſtendam. nōne deus pͥmo dixit ade ex omni lig no ꝑadiſi comede de ligno autē ſcīe boni ⁊ mali nō ꝯmedas. In quacūqꝫ en̄i die comederis mor te morieris ꝙ licꝫ cōmedens nō ſtatim mortuus fuit mox tamē in aīa ⁊ corpoe̓ fcūs fuit morta lis nam cū deus vellet exquire̓ hoc peccatum quid dixit adam deo mulier quam dediſti michi ī ſociam dedit michi de ligno ⁊ cōmedi. Vnde ait deus mulieri quare hoc egiſti Ait mulier ſer pens decepit me et ꝯmedi. Ayt deus cū tu mulier ſis ſapiencior ẜpente ꝑmiſiſti te ab eo decipi Et tu adam cum tu ſis forcior ⁊ cōſtancior mulie̓. audiſti vocem eiꝰ. que̓batis effici ſilēs michi qui ſū deus oīm creator c̓didiſ tis voci ſerpeutis pocius ꝙ voci mee. Per memetipm̄ ait deus magna fuit ſuꝑbia veſtra preter peccatū ꝓhibitionis eſus ligni ideo graui pena digni eſtis. ſed ꝓ primo peccato qͥa comediſtis contra ꝓhibitionē aliā penā vo bis non infero niſi ꝙͣ morte mo riemini ſicut predixi vob̓. Pro ſcd̓o peccato qͥa peccādo credi diſtis ſuꝑbe ⁊ temerarie ſimiles michi fieri in omni v̓tute quaſi recuſantes cognoſcere me verū eſſe deū ⁊ oīm creatorē a primo dignū eſt ut veſtra ſuꝑbia peīs corporeis humiliet̉. tūc ait mu lieri. in dolore paries filios. et ſub poteſtate viri eris. viro dix it. maledicta terra in oꝑe tuo. ī laboribꝰ comedes ex ea cunctis diebꝫ vite tue. ſerpēti dixit ma ledictus inter omnia amimatīa ⁊cͣ. Ideo ꝓpter hoc ipſe deus im poſuit tamꝙͣ ꝓpter noua crimi na ſupradcas nouas penarū in labore ⁊ dolore maledictioēs. qͥa ſi ꝓ pͥmo peccato ipſas penarū maledictiones impoſuiſſet ſeq̄ ret̉ ꝙ deus eſſet īiuſtus qͥa iudi caſſet bis ī idipſū ꝓ vno pecca to. qd̓ eſſet ꝯtra illd̓ de pe di iij hijs auctoritatibꝫ. Ergo clae̓ liquet diuerſa fuiſſe delicta et ſic diuerſas penas ꝓ eis impo ſitas niſi illa pena mortis non ſuffeciſſet ꝓ illo peccato. qͥa tūc d̓s potuiſſet inferre duas peās exi qͥ vc ſi quis cuiꝰl̓. de rapto in archi. et de calūp cū forciꝰ. ſꝫ pena mortis bn̄ ſufficiebat que tm̄ ꝑ deū ꝓ illo pccō impoſita fuit. imo dico ꝙͣ ſi multiplex fu iſſꝫ pena expreſſa ꝓ pccō vno mitior deberet eligi ut li di eos xxiiij qͥ ī ſi qͥs ded̓it. qͥa in peis benignior ē int̓pretatio faciēda ut ij q̄ vi noͣnd̓. et de re iu in pe li vi. et eo maxīe qͥa pena ꝓp̓ū caſū excede̓ nō debet ut penl̓ di pene. ff de peīs l fi. de īt̓preta cōne e ti. et c felic li vi. Ergo cō cludend̓ ē ꝙ duo fuerūt delicta et diu̓ſa ⁊ duas penas ⁊ diu̓ſas ꝓ eiſd̓ fuiſſe īpoſitas. ſꝫ qͥa pͥor fuit pena mortis q̄m pena labo ris ⁊ doloris. iō pͥmo debuit abo leri ut in re qͣ pͥor de re iuli vi de prebencū qui e li. de or cog cū dilcs. ſꝫ ipſe ih̓c pͥmo deleuit pe nā mortis aīe moriendo ⁊ poſt ea pena doloris corꝑis reſurgē do. qͥa ante ſuā mortē laborē et dolorē paſſꝰ fuit ut homo. poſt reſurrectionē in nullo paſſus fi it nec poterat pati. qͥa totū pec catū cōſūmatū fuit in eo ac eciā pena peccati. ſꝫ predictā penā mortis quo ad aīam voluit abo leri poſt eius mortē ꝑ ſcm̄ bap tiſma ut ipſe ait diſcipulis. Itē baptizate omnes gētes in nomi ne patris et filij et ſpūs ſancti. Et ſi quis nō renatus fuerit ex aqua et ſpiritu ſcō non intrabit regnum celorū ſed penā laboris et doloris noluit neꝫ demonſtra uit eſſe abolitum donec omnes homines ī nomine eiꝰ baptiſa ti emittent ſpm̄ ⁊ a morte reſur gant ſicut ipſe ihūs ſpm̄ emiſit et a morte reſurrexit. et hoc erit cum venerit ſecundo tꝑe gna̓lis viſitacōnis ꝑ dictum ihm̄ fiēde quia ſicut ipſe poſt ꝯmiſſū mor tis peccatum ꝑ adam et punitū inquiſiuit qua de cauſa euenie̓t ⁊ reꝑiens cauſam peccati pecca tes in laboribus ⁊ doloribꝰ puni uit. ſic poſt abolitum pccm̄ mor tis ꝑ eius mortē ſecundo veniēs tꝑe gna̓lis viſitacionis et reꝑi ens caꝫ pene laboris ⁊ doloris ꝑ baptiſmū et penitēcias coequa ri ipām penaꝫ laboris ⁊ doloris delebit ⁊ dices Surgite mortui et venite ad iudiciū. ⁊ omnes re ſurgent cum corporibꝰ ꝓp̓ijs in qͥbꝰ veīētes fuerīt ī m̄do. ꝙͣ reſur rexioneꝫ affectauit dauid pſal̓ xv. Caro mea requieſcet in ſpe quia nō dediſti ſanctū tuum vi dere corrupcionem et pſal̓ xxvi Credo vide̓ bona domini ī terra viuenciū et iob xix. Scio enim qd̓ꝫ redemptor meus viuit ⁊ in nouiſſimo die de terra ſurrectu rus ſum et rurſum c̓cumdabor pelle mea et in carne mea vide bo deū ſaluatorem meū. Quem viſurus ſum ego ip̄e et nō aliꝰ id eſt a me ⁊ oculi mei cōſpectu ri ſunt et yſaie xxvi viuēt mor tui tui domine int̓fecti mei reſur gent de qua gna̓li reſurrexione habetur plene. Ezechiel̓ xxxvij c hec dicit dominus deus. Ecce ego aꝑiāꝫ tumulos vrōs ⁊ edu cam vos de ſepulchris vrīs pplꝰ meus et educam vos in terram iſr̄l ⁊ ſcietis quia ego dominus cū aperuero ſepulchra veſtra et eduxi vos de tumulis vrīs pplꝰ meus ⁊ dedero ſpm̄ meū in vob̓ et vixeritis ⁊ requieſcere vos fa ciam ⁊c Et tūc abſterget deus omnēꝫ lacrimāꝫ ab oculis ſcōrū ⁊ iam non erit amplius neque luctus neqꝫ clamor neꝫ vllus do lor nō eſurient neqꝫ ſicient neꝫ cadet ſuꝑ illos ſol neqꝫ vllꝰ eſtꝰ qm̄ priora trāſierunt. quia ſi ſic non fie̓t tūc dei ſm̄a eſſꝫ mauis quia totus adaꝫ mortuus fuit ⁊ to ta caro adequa to mortua ceſ ſabunt labores et dolores ꝑ mor tē xp̄i inpoſiti toti carni exſpec tacō ꝑ ſentēciaꝫ dei vel dicēdum qdꝫ ſi pena laboris et doloris fu iſſet ꝑ mortem xp̄i abolita om nes crederent in xp̄m̄ ſed regnū eiꝰ celeſte vim patitur id ē qd̓ꝫ viri violēti bonorū oꝑm dictum regnū capient et introibunt It belial O moyſes qd̓ fiet de populo iu daico nūquid erit in obliuione corā deo quia tu dicis dictos iudeos iniuſte occidiſſe dictū iheſū filiū dei. Certe ait be lial ego reꝑio ꝙ xp̄c debet nega ri a populo nō ſuo ut daniel̓ ix ſic. et nō erit eiꝰ pplūs qͥ eū ne gaturus ē. Ergo ſi ipſe ih̓c ē d̓s ſicut tu aſſeris o moyẜ vere eiꝰ populꝰ eſt iudaicus ſed ipſe ne gandus eſt a non ſuo populo er go ipſe ih̓s negatus et mortuus a iudaicō populo non fuit xp̄o qui populus eſt dei. ⁊ qui popu lus ſcd̓m preceptū legis dei dic tū ih̓m interfecit ut deūt̓ xviij. bi ad lram dixit d̓s. o moyſes. ꝓpheta autē q̄ arrogātiā depra liatus voluerit loqui in nomine mneo que ego nō precepi illi ut diceret a̓ ex noīe deoꝝ alienorū interficiet̉. ſed ſi ipſe populꝰ iu daicus cognouiſſet ꝙ d̓s iheſus locutus fuiſſet ī noīe dn̄i. certe eū non occidiſſent ſꝫ pocius au diuiſſent iuxtā qd̓ preceptū illi us fuerat ꝑ te o moyſes. Nōne ipſe ih̓c genus electū regale ſac̓ dociū gens ſancta populus acq ſitionis quos ipſe d̓s a pͥncipio dilexit et fouit populus circūci ſus ex genere abrahe ⁊ ſemꝑ in ipſo pplō recto d̓s notus fuit. nō ne liberatꝰ dcūs populꝰ de egip to ſiccō pede mare trāſiuit ⁊ eiꝰ immicos operuit mare. Nōne illi populo pluit māna in deſer to. Nonne d̓s die noctuqꝫ in co lūpna nub̓ ignisqꝫ preibat. ſo lus iſte pplūs dignus fuit legē d̓i acciꝑe ⁊ voce eius audire. in qua lege eidē pplō ꝓmiſſus eſt xp̄c ad quē veniet ⁊ liberabit eū a pccīs eiꝰ. ergo tibi o moyſes ꝯcludo ꝙ ih̓c non ē xp̄c nec fuit Vnde ſubridēs moyſes videbat̉ trufare de belial et eiꝰ dcis dix itqꝫ ei. O belial an ignoras ꝙ ſi cut d̓s pater regnauit in iudeis ꝑ circūciſione ita filius debꝫ reg nare in gentibꝫ ꝑ baptiſmū et ſpūs ſcūs ꝑ īflāmationē carita tis in oēs hoīes ut fiant vnū o uile et vnus paſtor. et ſicut pat̓ nō regnauit ī iudeis ſine filio ⁊ ſpū ſcō ſic filius nō regnabit in gētibꝫ ſine prē et ſpū ſcō. Sꝫ ſi ipſe filiꝰ debebat regnare ꝑ bap tiſmū eciā cū prē ⁊ ſpū ſcō. ergo in aduētufilij d̓i ipſe pplūs iuda icus nō pplūs dei erat nec eciā e ius filij. ſꝫ ipſe pplūs negauit ie ſū d̓i filiū atqꝫ occidit. ergo bn̄ dicit daniel ꝙ nō erit eiꝰ pplūs qui eū negaturus ē. ⁊ ꝙ hoc ſit verū ꝓbat̉ yſaie lxv. Ecce ego ad gētos q̄ neſciebat me ⁊cͣ. Ad aliud qd̓ dicis ꝙ iud̓i iuxta pre ceptum legis occiderūt criſtum īmo contra. quia ipſe in nomine domini locutus fuit predixit et venit iuxta ſignū datum a deo ut in predicto xviij c deuteron̓. Et vt ibi ſequitur ſi quis nō au diuerit ꝓphetaꝫ illū ext̓mīabit̉ de plebe mieā ſi ipſe pplūs genꝰ electum fuit nūc non eſt qͥa iuxͣ yſa Gens hereditabit ſemē dci pplī iudaici vt yſaīe liiij c̓ ergo deus erit et ē genus electum et pplūs iudaicus genus reꝓbū ſi ipr populus iudaicus tot ⁊ tan ta bn̄ficia habuit a deo ſemꝑ tn̄ ipſe populus eidē deo ingratus fuit nā illis pedibus qͥbus mae̓ aridū tn̄ſiuit videbat autē ydo la que fecit. Item ipſo ore quo paulo ante ob vocem adu̓ſarioꝝ cantauit ſimulacha̓ ſibi fieri po poſcit. Item illis oculis quibus deum in nube vel in igne cōſpice̓ ſolebat ſimulacha̓ ituebat̉ ma na apud iſtum pplm̄ faſtidiū fu it ſemꝑ contra deum murmurās ad egyptū. vnde ip̄m populum manū valida eiecea̓t volens re dire. Item nonne deum irritat dictus pplūs vt omnes de pplō inorerētur nec plus ex ſeīoribꝰ eiuſdꝫ pplī ꝙ duo homines t̓raꝫ ꝓmiſſionis intrarēt Sed quid antiqui replicant cum et ſi illa mīme feciſſet hoc ſolum nemo ip̄m pplm̄ iudaicum dignum iu dicae̓t qd̓ dn̄m iheſum ſemper ꝓphām eidē vocibus reꝓmiſſū nō ſolum ſuſcipe̓ alias recipere non voluit. ſed eciam morte tur piſſima ꝑemit fecerunt ne hoc gentes vnꝙͣ dijs vel ydolis eoꝝ quos et que ſub magnis reuerē cijs habebant et qn̄ hoc dijs la pideis et argenteis ip̄e gentes faciebant quid feciſſent ſi deus inmortalis nocuiſſet eis certe maīoa̓ hijs ideo ipē deus noluit ipſaꝫ gentes ꝑ filiū ſuum iheſū xpm he̓ditare vt pſal̓ ij. Ait pr̄ Poſtula a me et dabo tibi gen tes he̓ditatē tuā et poſſeſſionē tuam terimnos terre It belial o moyẜ mia̓ bilis es ī dcis tuis ſꝫ tn̄ dic̄ michi. ſi filius habet in he̓ditatē gē ces quid fiet de pplō iudaico nu quid exſpectabūt deum īcarna ri vt libea̓ret populum ſuum de manu inferni Ait moyſes certe nō ſꝫ filius dei iaꝫ venit in mun dum ⁊ in eo mortem ſuſcepit ꝓ omni populo gente et ligma q̄ credituri ſūt in nomine eiꝰ vt yſaīe xxviij cͣ. Et ꝓieciſti poſt t̓gum tuum omnia peccata mea quia non infernus confidebitur tibi neqꝫ mors laudabit te qui deſcēdunt in infernum non ex ſpectabunt qui deſcēdunt in la cum veritatē tuaꝫ viuens viuēs ip̄e confitebitur tibi ſicut ⁊ ego hodie pater filijs notan faciet veritatem tuam Ergo ſi veritas viuēs ſicut ipē ꝓphā huanit̉ vi uebat nō exſpctabat̉ a dapnat̉ que veritas viuēs iam nota fcā eſt iudeis qūo iudei expectabūt d̓m incarnari cū ipſe ds ſuum fi liū qui eſt veritas in mundū mi ſerit ꝓ redēptione tociꝰ humani generis. de quo habet̉ in figura numeri xvij c. ubi d̓s michi pre cepit ꝓpter querelam filioꝝ iſra hel contra aaron ſanctū pontifi cē ſumere a pricipibꝫ duodecim tribuūi virgas duodecī ꝑ ſingu las tribus et vniuſcuiꝰqꝫ tribꝫ nomē ſcriptū in virga fuerūtqꝫ virge xij preter v̓gā aaron. qͣs cum poſuiſſem corā dn̄o in taber naculo teſtimonij ſequēti die in greſſus īueni germinaſſe virga aaron in domo leui ⁊ turgentes eruꝑant flores qui folijs dila tati in amigdolas formati ſunt et receptis a me virgis ſingul̓ a ſingulis tribubꝫ virgā aaron precepit dn̄s referri in taberna culū teſtimonij ut ſeruetur ibi ī ſignū rebelliū filioꝝ iſrahel. Mō vidend̓ eſt q̄ eſt iſta v̓gā aaron poſita in tab̓naculo teſtīonij ⁊cͣ Eſt v̓go maria poſita in tab̓na culo d̓i que ſine adiutorio huma ni ſeminis ſꝫ obūbratione altiſ ſimi erupit ī gēmas cōceptiōīs filij d̓i. eruperunt flores purita tis qui folijs caritatis dilatati in amigdolā formati ſūt ideſt ī diuinitatē et humanitatē. qm a migdalus habet duos cortices et nucleū. pͥma cortex amara re preſentat hūanitatē alia cortex et durior repreſentat diuinitatē dulce nūcleū repreſentat anima hoc eſt qd̓ illa v̓go ꝯcepit et pe perit amigdalū iheſū criſcū d̓m et hominē. deū latentē ⁊ hoīem manifeſtū ⁊ anima incluſam in hūanitate et deitate quia homo nō dicit̉ ſine aīa cū ſit ipſa for nia corꝑis hominis. et hec v̓go cū ſuo amigdalo xp̓o precipitur referri in tab̓naculū teſtimonij ideſt in eccleſiā ſancta ut inibi ſeruet̉ in teſtimoniū rebelliū fili orū iſrahel. quorū querele quieſ cet a deo. et tiō moriēt̉ carnalit̓ quia tēpore adueniente ꝑ ſignū dicte virginis cognoſcent ſe re bellaſſe in deū ⁊ ſaluabunt̉. ſed vnū ſcias o belial ꝙ in tempore prefinito ipſoꝝ iudeoꝝ fiet ſalua cio ꝑ ipſū filiū d̓i qui eſt veritas Audi ꝓpheta ezechielem xxxvi Tollā quippe vos de gentibꝫ et ꝯgregabo de vniu̓ſis terris ⁊ ad duca vos in terrā veſtrā et effun dā ſuꝑ vos aquā mundā et mū dabimini ab oībꝫ inqͥnamentis vrīs et dabo vob̓ cor nouū ⁊ ſpm̄ nouū ponā in medio vri. auferā cor lapideū de carne vrā et dabo vob̓ cor carneū Et ierenie xxiij In diebus illis ſaluabitur iuda et iſrahel habitabit confidenter et hoc ē nomen qd̓ vocabūt eum Iuſtus dominus nr̄ ꝓpter hoc Ecce dies venient dicit dn̄s et non dicetur vltra viuit dominꝰ q̄ eduxit filios iſr̄l de t̓ra egipti ſꝫ viuit dominus qui eduxit ſe mē iſrahel de terra aquilonis et de cunctis terris ad quas eiere rā illos ⁊ habitabunt ī terri ſua et Iere xxxiij It belial o moyẜ qn̄ erūt dies illi ait moī ſes vis ediſce̓ Ayt be lial loquere quia au dio vnde loquens moyſes dixit audi danielem xij c̓ et a tꝑe cū ablatum filerit iuge ſacrificium et poſitā fulerit abhominacō in deſolacōneꝫ dies mille ccc et xc Beatus q̄ ꝑuenit et exſpectat ad dies mille et ccc et xxxvtu autem vade ad prefinitū tēpus ⁊ ſtabis in ſorte tua ⁊ ī fine die ⁊ amodo adu̓tas ad me o belial qm̄ iſta abhominacō deſolacōis in templo dei cito fiet et exinde auferetur ſacrificiū quia ipē ihe ſus de ea dixit vt machabeorū xxv. Cum videritis ab homna cōnem deſolacionis que dicta ē a daniele ꝓphā ſtantē in loco. ⁊ vt opinor o belial tal̓ deſolacio erit anno lxxiiij cōputādo a na tiuitate xp̄i et in anno a cōdita vrbe octingeſīo xxvij Nunc nō dicit daniel a tꝑe ablati ſacrifi cij vſqꝫ ad dies mille ccc pcͣ q ſūt ī annis xp̄ī Mccc lxiiij qm̄ dies ꝓ anno datur in ꝓphetis vt ſuꝑͣ ꝓbatum ē quia adiūctis lxxiiij annis xp̄i qui precedere debent deſolacōꝫ templi iudeoꝝ ad ſupͣ dictos annos ablati ſac̓ ficij numerꝰ Mccc lxiiij oſten ditur et tūc in illo anno ī regno xp̄i incipiet vna grauis et infer nalis turbacio que non matureſ cet vſqꝫ ad xxvi ānos ſubſequē tes in augmēto mali quibus cō pletis incipiet defice̓ in aucmē to boni quia ſicut ab illo anno ī cepit vige̓ malū deficiēte bono ſic illis ꝯpletis incipiet vige̓ bo num malo deficiente in qua t̓bu lacōne ſol ſacerdocij obſcua̓bit̉ luna imꝑalis et tꝑalitatis non dabit lumen ſꝫ in ſagymem cō u̓titur. ſtelle que erūt lucentes in celo eccīe ſicut erūt vices te nentes aplōꝝ xp̄i cadēt de celo et omnes v̓tutes celorum eccīe xp̄i mouebuntur Tūc ſurgent ꝑſeudo ꝓphē et dabunt ſigna ⁊ ꝓdigīa in potēcia ſathaē quia deꝰ recedet a ſanctuario ſuo ꝓp ter nultiplicatas abhomīacōes in eo per eius paſtores et guīa peccata ⁊ omēs nialedictiones que habent̉ deutro xxviij c. Cō plebunt̉ ī populis ſicut cōpleti fuerit in pplō iudaicō Sed dicit̉ daniel Beatus qui exſpectat ⁊ ꝑuenit ad dies. mille ccc xxxv qui ſūt in ānis dnī M cccc̓ ix. ⁊ tūc oīa predcā ꝓ magna parte erūt ꝯpleta necnō iudeoꝝ ſalua cio ꝑfecta mediante ſpū ſcō. qa ſicut tempore magne pacis ipſe ih̓c deſcendit de celis de iud̓a v̓ gine naſciturus ſic in pace veni et qn̄ dictos iud̓os erit ſaluatū rus ut ſeqͥt̉ in daniele Tu autē vade ad prefinitū tēpus et ſtab̓ in ſorte tua in fine dierū. et yſa ie vi. Et erit in die illa adijciet dn̄s ſcd̓o manū ſuā ad poſſiden dū reſiduū pplī ſui qui relinqͥtur ab aſſirijs ab egipto et ab ethi opīa et ab elam et a ſennaar ⁊ ab emath et ab inſulis maris ⁊ leuabit dn̄s ſignū in naciones et ꝯgregabit ꝓfugos iſrahel et diſperſos iuda colliget a quātu or plagis terre et catabūt in di e illa. Cōfitebor tibi dn̄e qm̄ ira tus es michi ꝯu̓ſus eſt furor tuꝰ et conſolatus es me ⁊cͣ. Necnō omēs gentes laudabūt dn̄m et collaudabūt eum oēs populi et hoc in magno planctu veniētes dicent ut zacharie xij. Et aſpici ent in me que confixerūt et plā gent planctū quaſi ſuꝑ vniger tum ⁊ dolebunt ſuꝑ eum ut dole ri ſolet in morte vnigeniti. et e rit in die illa planctus magnus in iheruſalē. Familia dauid ſe orſū ⁊ cet̓. Et tunc apprehendēt decem homines ex omnibus lin guis gentium fimbriam viri iu dei dicentes. Ibimus vobiſcum audiunnus enim quoniā vobiſ cum deus eſt ut zacharie octauo et corporaliter ī iheruſalem ha bitabunt ut zacharie pͥmo c. ze latus ſū ſion zelo et indignatio ne magna. Hec dicit dominus. reuerſus ſum ad ſion et habita bo in medio iheruſalem. et voca bitur ciuitas veritatis filij dei qͥ eſt veritas. Hec dicit dominus. adhuc habitabūt ſenex et anus in plateis eius et vir et baculꝰ in manu eius pre multitudine dierum. et platōe ciuitatis com plebuntur infantibus. et puelle ludētes in plateis eius. Hec di cit dominus ſi videbit̉ difficile in oculis reliquiarum populi hu ius in diebus illis. Nunquid in oculis meis erit difficile dicit dominus Qua ſaluatione iuda ica perfecta poſt ſpacium mille annorum erit tempus in abomi nationem deſolationis et defici ent hoſtia et ſacrificium in reg nō chriſti ſicut fuit in regno dei patris ſui per gog ⁊ magog de quibus habetur ezechielis trice ſimo nono capitulo Poſtmodū vero adueniet dominus iheſus iudicaturus mundum ⁊ eundem igne cōſumere. et ea hora et die veniet in qua homines nō puta bunt qm̄ nullus poteſt ſcire diē Iudicij eciam ⁊ filius dei ſuper terrā et eo tꝑe homines edifica bunt domos ⁊ nō inhabitabūt ⁊ plantabūt vineas ⁊ nō bibēt vinum. Iuxͣ autem erit dies do mini magnꝰ ⁊ velox nimis vox dei amara tribulabitur vbi for tis dies ie̓ dies illa dies nebule caliginis et turbinis dies tube ⁊ clangoris ſuꝑ ciuitates muītas et ſuper angelos excelſos ⁊ tri bulabūt̉ hoīes et ambulabūt vt ceci qa domino peccauerūt ⁊ effundet̉ ſangwīs eorū ſicut vi rus ⁊ corpoa̓ eorū ſicut ſtercoa̓ d argentum eorū ⁊ aurū non poterit libea̓re eos ī die furoris domini in igne/ celi eius deuora bitur omīs terra quia cōſumacō nem cū feſtinacōne faciet cūctis habitantibus in terra vt ſopho Ic et pſal̓ xlix deus deoꝝ doinꝰ locutus eſt ⁊cͣ lege totum ſi vis ⁊ iohelis iij c quia ecce ī diebꝰ illis et in tꝑe illo cum conu̓tero captiuitatē iuda et ihrlm̄ cōgre gabo omēs gentes ⁊ educā eos ī valle ioſaphath et diſceptabo cum eis ibi ſuper pplō meo ⁊ he̓ ditate mea iſr̄l quas diſꝑſerūt in nacōnibus et terra meam di miſerūt Suꝑ pplm̄ meum miſe runt ſorteꝫ ⁊ poſuerūt puerum in ꝓſtibulum et puellam vēdi derūt ꝓ vino clamate hec ī gē tibus ſanctificate bellum ſuſcita te robuſtos cōſurgant et aſcen dant gentes in valle ioſaphat quia ibi ſedeo vt iudicem omēs gentes ī circuitu. mittite falſes quia matua̓uit meſſꝫ ⁊ dominꝰ de ſion rugiet ⁊ de ihrlm̄ dabit vocem ſuam et mouebūt̉ celi et terra o belial ſunt ne plura dicē da es ne bene decla̓tus de dom no meo iheſu criſto quem tu ſic perſequeris It belial nequaquaꝫ nec eū cognoſco. Ait moyſes o ſcelerate et fili nequam nōne na bugodonoſor exͣ legem dei cōſti tutus cognouit filiū dei et tu di cis te eum ignorare ut danielis iij quid ait. Ecce video viros qͣ tuor ſolutos ⁊ ambulantes ī me dio ignis ⁊ nichil corrupcionis in eis eſt ⁊ ſpēs quarti ſimilis filio dei ergo ſi nabugodonoſor ſectator legis tue cognouit filiū dei quomodo poteris eum licite ignorare. vis vt deni tibi ſacre ſcripture figuraꝫ cui cōtraditi nō poterit de morte iheſu per qua huānum genus ſaluari debebat nec non de eius aſcēcione in ce los. Ait belial libenter audiam ait moyſes lege leuic̓ cxiiij pre cipitur leꝓſum duci ad ſacerdo tem qui ꝓ eius mūdacione pre cipitur offerre ꝓ ſe duos paſſe res viuos et lignum cedrinum vermiculū et yſopū et vnum ex paſſeribꝫ immolari debet ſacer dos in vaſe fictili ſuꝑ aquas vi uas aliū autē viuū et ligatū in ligno cedrino cū vermiculo et y ſopo cocco intinget in ſanguīe paſſeris īmolati et coaſperget illū qui mundandus eſt ſepciēs ut inde purget̉ ⁊ dimittet paſ ſerē viuū ut in agrū auolet. Ie ꝓſus mundandꝰ eſt ada cū poſ teris ſuis vel mundus peccatis plenus. ꝓ ſua mundatione ad ducit̉ ad deū ſacerdotē cui pre cipitur ut offerat duos paſſeres viuos et lignū cedrinum ut ſupͣ in lege. duo paſſeres hij ſunt e iuſdē nature et ſanguinis et ſig nificāt xp̄m mortuū ⁊ viuū qui alligatus fuit in cruce ⁊ ibi i molatus atqꝫ itinctus ī ſangui ne ſuo et aquis ſacri baptiſma tis viuentibꝫ. et deus ſacerdos coaſperſit ⁊ mundauit adam le proſū vel mūdū ⁊ dimiſit a cru ce reſurgēs a mortuīs ⁊ volauit ſiue aſcendit ī celumet iſte ſan guīs xp̄i paſſeris eſt ſanguīs fe deris qd̓ deus pepigit cū ſuo po pulo iſrahelitico de quo habetur exodi xxiiij. et ꝙ xp̄c dicat̉ paſ ſer ꝓbatur ꝑ ſcripturā dicentē. Factus ſū ſicut paſſer vnicus ī edificio Itē poſſet induci figura de ſerpente eneo ſuſpenſo in lig no ut numeri xxi. Itē figura de ſanguine vacce ſeu vituli ut nu meri xix. et multa ſimilia. Non ne illud potiſſimū figuratīe adī pletur qd̓ de ioſeph ſcribit̉ qui de fame tēporali totū mundum liberauit ꝓpter quod ⁊ ſaluator mundi extitit appellatus. Qui ioſeph primo miſſus fuit a ſuo patre iacob ad eius fratres paſ tores gregū ſi ꝓſpera eſſent cūc ta erga ipſos Et qui ioſeph dic tos fratres accuſans de crimīe peſſimo ab eiſdē venditus ꝓ tri ginta argenteis fuit prīcipi ex ercitus pharaōīs Et qui ioſeph morans in domo dicti principis et omnia domus eius in manu ſua tenēs et tamē recuſans ſtu prum domine ſue ab eadem ex titit eodem crimine apud prin cipem accuſatus pallio eiuidem ioſeph ab eadem oſtenſo. A quo quidem principe ipſe ioſeph in lacum innocenter miſſus in lig neis compedibꝫ ſuos pedes hu miliauit vinctisqꝫ duobꝫ alijs aſſociatus quorum vnus ſcilicet pincerna regis pharaonis libea̓ tus ad vitam alius vero eiuſdē regis piſtor ad mortem turpiſſi mam extitit condempnatus. Poſt hoc prefatus ioſeph a dic tis ꝯpedibꝫ abſolutus pͥmꝰ poſt pharaonē tocius egipti extitit dn̄s. Cui pharao rex dedit ī vx orem filiā putiſaris ſacerdotis. Et tunc ipē erat annorū trigni ta et ſaluator mundi ab eodem pharaone fuit appellatus ⁊ com pletis ānis ſeptem fertilitatis infra quos tanta frugum habū danciam aggregauit in horrea egipti velut arena maris ⁊ ſep tem annis alijs famis et ſterili tatis adueniētibus infra quos nec arari nec ſeri nec mēti pote rat. ꝓpter ꝙ omēs ꝓuincie veīe bant pro ꝑabulis emendis ad horrea egipti. frēs qͦque ioſeph qui eundem vendiderūt ex ſteri litate fames tꝑales paciētes co acti ſūt ad horrea egipti pro ci bis emendis venie̓. quibus hor reis ⁊ toto regno preerat ioſeph frater eorū īcognitus eis ⁊ ipſe cognitis fratribꝰ. et eleuans vo cem ſuam cū fletu dixit. ego ſū ioſeph frat̓ vr̄ queꝫ vendidiſtis ad hūc pater meus viuit quoſꝫ ī vīculo caritatis extitit aplexa tus vt. Gen̄ xxxvij xxxix xl xli xlv ⁊ xlvij c. nōne hec cōpetūt iheſu ſaluatori ſpuāli animarū tociꝰ mundi que dcā ſunt ſalua tori tꝑali corporis tocius mun di qui iheſus miſſus fuit a prē ſuo ſūmo deo ad frate̓s dcī ihū ſacerdotis iudeos et paſtoe̓s aī maꝝ ſpūales ſi cūcta eēnt ꝓſpe ra erga ip̄os et qui iheſus eoſdꝫ apud patreꝫ accuſans de crimi ne p̄eſſimo invidiā moti vendi derūt eum prīcipi ex̓citus ſacer dotum dei viui argenteis t̓gita et qui iheſus morās ī domo dic ti pͥncipis omnia ſpūalia domꝰ eiuſdꝫ in manu ſua habens hinc inde predicādo eam et recuſans ſtupꝝ domine ſue ſynagoge ab eadē extitit accuſatus apud prī cipem de ſtupro ꝙ filiū dei ſe fe cit oſtenſa tuica eius. ꝓpter qdꝫ ꝑ eundem pricipem ad mortem in ligno crucis dampnari fecit duobꝰ vnictis hinc inde aſſocia tis quoꝝ vnus liberatus ad vitā ꝑpetuaꝫ alter vero ad ꝑpetuam iehennam dapnatus fuit. poſt hoc vero ipē iheſus abſolutus a compedibus crucis pͥmus poſt deum patrem ſuum tocius mun di extitit dominus. Cui iheſus ipē deus pater eccīaꝫ melchiſe dech filiam ſac̓dotis qui pn̓cipi um ſue gna̓cōis non habuit ne que finem dedit vxorem Et tūc ipē annoꝝ erat trignnra qn̄ ince pit ſtare ate ꝯſpectum dei ꝑ pre dicacōnem et appellatꝰ fuit ſal uator mūdi ſpūalis ⁊ cum ſpūa litas precellat tꝑalitatē in tꝑe ſeptuageſies ſepcies quia diffe rūt inſimul ſicut ſol a lūa Ideo ſi tꝑe fertilitatis regnum ſalua toris tꝑalis fuerūt anni ſepteꝫ tꝑa vero ſpiritualis fertilitatis ſeptuagēſies ſeptem ſepcies an ni erunt Vn̄ ꝯpletis ſeptīgētis annis fertilitatis ſpūaliū regni ſaluatoris ſpūalis īfra quos tā tarū aminiaꝝ ſanctaꝝ abundan tia ipſe ſaluator aggregabit in horreis eccleſie ſicut arenā ma ris. et ſeptingētis alijs ānis fa mis ſpūalitatis aduenientibꝫ ī fra quos nec ꝑ predicatioēꝫ nec ſeminationē v̓bi dei et xpī qua ſi medici paganoꝝ et infidelium preter xp̄icolas aggregatos in horreis xp̄i eccleſie ab eadē po terit aggregae̓. ſꝫ tn̄ in fine iſto rū ānoꝝ creſcet int̓m̄ fames ſpi ritualitatis ꝙ oēs ꝓunicie infi deliū veniēt ad horrea criſtiam tatis pro cibis ſpūalitatis emē bis. Frēs quoqꝫ iheſu qui eund̓ vendiderūt ex ſterilitate famemt ſpūalē patientes coacti ad hor rea xp̄ianitatis venient quibus preeſt et toti regno dei ipſe ih̓c incognitus a frībꝫ iudeis. ſꝫ ipſe cognitis frībꝫ iudeis leuabit vo cē cū fletu dicēs. Ego ſū xp̄c fra ter vr̄ quem vendidiſtis. adhuc pr̄ meus iacob viuit. qͦs in vin culo caritatis āplexabit̉ ſicut iō ſeph amplexabat̉ fratres ſuos ſicut pleniſſime docet hiſtoria in gen̄. De iſta famē ſpūali lo quit̉ amos viij. Ecce dies veni ēt dicit dn̄s et mittā famē in t̓ ra nō famē panis ſꝫ audiendi v̓ bū dei ⁊cͣ. Si ultra q̄reres figu ras ſacre ſcripture ⁊ maxīe in li bris qͦs ego ꝯpoſui o belial oēs predictoꝝ figure tendūt in veri tate noui ſacerdocij ipſius xp̄i ⁊ maxīe in hijs ꝑ me geſtis d̓ vir ga michi data ꝑ deū in qua ml̓ ta et magna mirabilia feci ſicut in vga crucis ipſe ih̓c maiora fa ciet hijs ut exodi ꝑ totū. Itē de abrahā īmolante filiū yſaacͣ ſupͣ ſe ligna gladiū ⁊ ignē portantē ut gen̄ xxij. necnō in libro iudi cū quot pplī pͥncipes noīant̉ ī fi guris tot in veritate ꝓnūciant̉ de ipſo ih̓u Samuel in heli mor tuo ⁊ ī occiſione ſaul veterē legē abolita demrāt. porro in ſadoch atqꝫ dauid veri ſacerdocij noui qꝫ īperij ſac̓menta teſtant̉. pͥmꝰ tercius et qͣrtus regū a ſalomo ne uſqꝫ ad ieconiā. A ieroboam filio nabathuſqꝫ ad ozee regnū iuda et regnū deſcribit̉ iſrahel. Si hiſtoriā reſpicias verba ſim plicia ſunt. ſi in lr̄īs ſenſū laten tē inſpexeris hereticorū contra eccleſiā criſti bella narrant̉. ml̓ taqꝫ alia poſſent d̓ hijs recitari que cauſa breuitatis omitto At belial obmutuit ⁊ quaſi comma ducas linguam hincinde vadēs et premeditando requiem non habens r̄manſit quaſi confuſus Poſtea videns moyſes ꝙ nich il dicebatur pro parte belial pe cijt in cauſa concludi. It belial ſalua gracia non ſic ſed ſtatuatur terinꝰ arbitrarius ꝑ iudiceꝫ infra quē ego vel tu moyſes debeamus ꝓpone̓ excepcōnes vel allegacōnes vel defenſiones cauſe cōpetentis. et quo termino tnͣſacto et predcīs defenſioībꝰ nō allegatis vel ne glectis habeatur pro renūciato eiſdē. et ꝑ iudicem concludatur in cauſa de noſtro expreſſo con ſenſu vt C de iudi le. Iubemus extra de teſti ſignifi ⁊c Cū tam̄ § fi Ait moyſes bene dicit belial ⁊ ita fiat Vnde iudex ſtatuit ter minū duoꝝ dieꝝ qui cadit i. xv diem menſis aprilis ad defenſi oneꝫ ꝓponendum et allegandū et ſe defendendum pro vt ſupra ꝓxime dictum eſt et ita ſcriptu fiuit apud acta. quo terimno ſta tuto mox belial deſcendit ad in feros et ſalutatis ſocijs omnia predicta habuit narrare Vnde ⁊ inter demoīa obtētum fiit pro mieliori ꝙ corā ſalomoē vlteriꝰ ꝓ parte niferni excepcōnes ſeu allegaciones vlteriꝰ nō ꝓponā tur ſꝫ pocius in dicta cauſa con cludatur. Et ſi in futurū contin gat per dictum ſalōnem ſenten ciam ferri contra infernum. qdꝫ ab ea appelletur ⁊ omiſſum ī ca pn̓cipali opponat̉ in cauſa appel lacōnis mediate appellacōne vt de fi inſtru cum iohannes et de teſti frat̓nitatis ⁊ ita mandatū fuit belial vt age̓t. Vnde belial coraꝫ iudice in termino ꝯꝑarēs nec non et moyſes in eadem pn̄ cia affuit ⁊ petiti a iudice ſi ali quid velint ꝓponere ſeu allega re vel ꝓducere aut dicere ī eoꝝ cauſa Qui belial ⁊ moyſes dixe rūt vno ore ꝙ non. ſed in conti nenti ip̄i renūciauerunt allega cōnibus et omnibꝰ eorū ꝓbacō nibus et in cauſa cōcluſerunt ⁊ voluerūt haberi ꝓ cōcluſo. et ſic ſc̓ptū fuit apud acta ⁊ de ꝓcur̄ audit̉ et de cauſa poſſꝫ et ꝓpet̓ paſto et de ſi inſtru cum dilectꝰ licet aliqui dicant qdꝫ aliud ſic renūciare allegacōnibꝰ et aliud cōcludere ꝑ c. Qm̄ cōtra de ꝓba de quo non multū cuandum eſt factis talibꝰ queſtioībꝰ et renū ciacionibꝰ mandat iudex ꝑtibꝰ ꝙ omēs allegacōnes ⁊ defenſio nes factas ſuper hijs i ſcriptis ſibi aſſignent et pn̄tent ſuper quibꝰ ipſe intēdit matue̓ delibe rae̓ atqꝫ ꝑitos conſule̓ Cui mox in ſcriptis ꝑ ꝑtes tradite fuerit vt de cōſwetudinē ad nr̄aꝫ et xx die Eſto ſubiectus nec non ma dauit vtriqꝫ ꝑti ꝙ cū ipē hēat conſulere ſapientes ⁊ iur̄ ꝑitos ſuꝑ toto ꝓceſſu ꝙ infra ſpaciū vnius diei que eſt xxiij aprilis alias xvi debeant cōcordare de conſiliarijs eligendis vel ꝙ eid̓ iudici debeant in ſcriptis aſſig naſſe quos ſuſpectos habeant ⁊ ſic apud acta ſcribi fecit ut iij q v qͥa ſuſpecti. partes v̓o eidē re ſponderūt dicentes. O ſapiens iudex neminē habemꝰ ſuſpectū quarū parciū dicta iudex ipſe a pud acta ſcribi fecit. vn̄ ſalomō re exemplato toto ꝓceſſu ſuꝑ eo incepit ꝑitos conſulere qͥd iuris ſit de ꝓceſſu. et p̓mo vulpianū ſcd̓o ſceuolā ⁊ ſubſequent̓ alios iuris cōpoſitores quomō et qͥd de ꝓceſſu eis videret̉ et qualit̓ ſit in dicta cauſa ꝓnunciandū. Qui ꝑiti recenſentes totū ꝓceſ ſum et eū plene diſcutientes cō ſuluerūt dicto ſalomoni hoc mō fore ꝓnūciandū ſuꝑ eo. qͥa cū e ciā ī iſto ꝓceſſu ſint due q̄ōnes pͥncipales viꝫ vna emergēs ⁊ a lia icidēs. et d̓ incidēti ſit plene cognitū ⁊ ꝓbatū tamē ſuꝑ prin cipali erat ꝓnūciandū qͥa eo ip ſo ꝙ ꝓnūciat̉ ſuꝑ principali ſa tis intelligit̉ eſſe ꝓnūciatū ſuꝑ incidēti ut Ade or iudi li. et iij de or cogc̓ i. et nō īno c cū inter R de elec. Quo hīto ꝯſilio moy ſes inſtabat ut ſentētia ferret̉ ⁊ ꝙ ꝑtes ad eandē audienda cita rent̉ ut de re iudi cauſā Sꝫ ſalo mon inſtant̓ reqͥſitus mandauit actoꝝ ſcribe ꝑciū ꝑempt̓ citatio nē fieri in hac forma ut ſequit̉. Alomō rex iheruſalē at qꝫ a diuina ſede ſpālis delegatus in cauſa vertē te inter belial inferni ꝓcuratorē ex vna parte ⁊ moyſen ꝓcurato rē iheſu parte ex alia. Azaheli velociſſimo curſori. ſalutē. Cum a diuina ſede certa cauſa verten̄ inter ꝑtes ſupͣdictas nobis fuit ſpecialit̓ delegata ꝓut ī reſcrip to diuino ꝯtinetur. Et qͥa iuris termino ⁊ ordine obſeruatis in ea ꝓceſſimus uſqꝫ ad concluſio nē cauſe incluſiue partibꝰqꝫ cō rā nobis ſuppliciter inſtantibus ad hoc ut dcā cauſa celerē habe at expeditionē ꝙ diffinitiuam ſentētiā ferre debeamꝰ de eadē x iuta. x. hitu Ea ꝓptor tibi autoritate noſtra ymnio verius diuina committi mus et mandamus qͣtonus mo yſen ꝓcuratorem iheſu ac belial ꝓcuratorē inferni ꝑempt̓ citare debeas atqꝫ cites ut die pͥma q̄ eſt xvij ap̓lis poſtcitationē tuā hora iudicij corā nob̓ legitime debeant ꝯparere in loco ſolito iu dicis audituri a nobis ſentētiā diffinitiua ſuꝑ iam dicta cauſa ferendā Alias ſi nō compareant eorum abſentia vel alterius eoꝝ dem nō obſtante qua diuina re pleti preſentia quantum de iure poterimꝰ ꝓcedemꝰ cites et refe ras qm̄ tue relationi dabimus fi dē plenā. Hoc ꝓbat̉ de offi dele Cy. ſto lis Vibuſquideꝫ/ apoſto lis per belial manua liter receptis ſciens predcūs belial ꝙ pre dicti t̓mini prefiniton habebat̉ loco edicti ꝑemꝑ quo ad ipſum appellantem ⁊ eciam ad ipſum appellatū ideo in dicto termino vꝫ xxij die ap̓lis coraꝫ diuina ſe de ꝑſonalit̓ conꝑuit vt in c ſepe de appel ⁊ ad tollendꝫ oē dubiū ſue comꝑicōis de die comꝑicōis eiuſdꝫ fecit fieri publicum īſtru ⁊ nichilōinꝰ conſtituēs ſe dcūs belial coraꝫ ſede diuina vbi con ſiſtorialit̓ reſidebat et decies cē tena milia aſſiſtebāt ei intrepi de taliter et v̓botenus ꝓpoſuit factum ſuum dicens viſibiliū ⁊ inviſibiliū creator et ſūmꝰ opi fex qui cōfeſſionem et decorem induis amictꝰ luīe ſicut veſtim̄ to extendens celum ſicut pelleꝫ tegens aquis ſuꝑiora eiꝰ ſedes tua ieternū virga regni tui vir ga directionis odis imnquitateꝫ et diligis iuſticiā me oppreſſū ⁊ in iuſticia agguatum cum vrō teſtimonio ſub tuba yſay dixer̄ querite iudiciū ſubueīte oppreſ ſo Ideo dextea̓ v̓tutis veſtre me placeat honorae̓ qͥꝛ ſicut nouit veſtra diuinitas cauſaꝫ vertēdā inter me ꝓcua̓torio nomīe et ꝓ parte tocius inferni ⁊ quendaꝫ iheſū ſuꝑ quibuſdaꝫ violencijs atqꝫ ſpolijs et de domūo orbis terraꝝ ⁊ habitāciū. Illuſtri regi ſalomoni vrē ſanctitatis r̄ſcrip to duxe̓itis cōnmittendam qui carnalitatis ſequēs affcm̄ ⁊ nō iudiciū rōnis ꝓ dicto iheſu con mittēdam cōtra me nomīe et ꝓ parte quo ſupͣ diffinitiuaꝫ liceꝫ miꝙͣ tulit ſentēciam ſi ſentēcia dici me̓tur A qua quid ſentēcia licet nulla vel ſi aliqͣ fuerit ſen ciens me et cauſam meā nec nō vniu̓ſitatē īfernalem ex ea agg uari ꝓ ut iura decnūt ad ſcītatē vraꝫ in hijs ſcriptis duxi appel ſandū. Quare altiſſime domīe cū ſim ꝑatus de eiuſdꝫ ſentencie iniquitate plene doce̓ qd̓ꝫ alicui iudici neut̓ ꝑti ſuſpecto dcaꝫ caꝫ appellaconis audiendꝫ placeat delegare Cui ꝓcuri dominꝰ ayt Ad habes aplōs ſeu lrās dīſſorias tue appellacōnis Ait belial dn̄e habeo. vnde porrigens manu ſu am ad marſubiū et ex īde extra hens āplōs īpōs ſūmo deo pre opiſtol G ſentauit. Quibꝰ ltīs ait domīꝰ Contentaris de ihoſeph filio ia cob regni egipti vicario rn̄dēs belial ait ita domīe. vnde domi rius ſub r̄ſcripto ſuo dcō ioſeph talit̓ dcām cauſam delegauit vt ſequitur in hijs verbis Ex regum et dominꝰ dn̄anciū ioſeph nato iacob priarche regni egipti vicario. Salutē. Veniēs ad preſentiā nr̄am belial ꝓcura tor infernal̓ nobis lamentabilit̓ expoſuit ꝙͣ cū inter ipſū actorē noīe quo ſupͣ ꝑte ex vna et moy ſen ꝓcuratorē ih̓u ex alia ſuꝑ qͥ buſdā violencijs atqꝫ ſpolijs in ferni orbis terraꝝ ⁊ habitanciū in eis et de eoꝝdē ꝓprietate corā illuſtriſſimo rege ſalomone ihe ruſalē iudice delegato materia C queſtionis verteret̉. idēqꝫ ſalo mō carnalitatis ſequēs affectū et nō iudiciū rōnis ꝯtra predic tū belial diffinitiuā tulit ſentēci am licet inquā et iiuſtam ꝓut nobis fuit expoſitū ⁊ ſi qua fuit ex ea ſentiens ſe grauari noſtrā audientiā appellauit. Ea ꝓpter mandamꝰ ut vocatis eis qui fit erint vocandi ⁊ auditis hīcinde ꝓpoſitis in cā dicte appellatiōīs legitime ꝓcedas ſentēcia ip̄am infirmare vel ꝯfirmare appellaci one remota cures ſicut d̓ iure fu erit faciend̓. Teſtes v̓o ⁊cͣ. Da tū ꝑadiſi xxij die aprilis. Quo reſcripto ꝑ belial hīto mox dcm̄ ioſeph acceſſit et genuflexꝰ co rā eo oſtendit atqꝫ preſentauit eidē dictū reſcriptū ꝓut ſupͣ in alia forma ꝯtinet̉ necnō īſtru mentū ſue appellationis atqꝫ a plōs ⁊ ꝓceſſus. deprecās eundē ut in predcā cauſa iuxta predcē ꝯmiſſiōīs lrās ꝓcedere placeat ꝓut fuerit equitatis et rōnis. Ait ioſeph. Iibent̓. et quid petis ut ꝑ me ī dicta cauſa fiat. Dn̄e ut inhibeat̉ ꝓ ꝑte vrā eidē regi ſalomoni ne forte qd̓ abſit pen den̄ mea appellacōe ad executio nē ſue ſnīe ꝓcedat. Ait ioſeph. Libent̓. vn̄ ilicō mādauit ſue au dien actoꝝ noͣrio in ſcriptis mo re curie fieri inhibition̄ ut ſeqͥt̉. Iluſtriſſimo dn̄o meo regi ſalo moī olī ſpeciali delegato ī ca ⁊cͣ Ioſeph vicarius egipti et ſpāl̓ auditor cē appellatioū v̓tentis inter belial ⁊cͣ In dn̄o et̓no ſalu tē. Nouerit vrā dn̄atio me rece piſſe mandatū diuinū ſeu lrās huiꝰ tenoris ⁊cͣ. Et qͥa ex certa ſcientia diuine ſed̓ ſupradcē cog nitio cauſe michi ſpāliter ſit co miſſa ꝓpter qd̓ videt̉ ꝙ dcā di uina ſedes ad ſe receperit dicte appellacōis cognitionē et veſtrā delegatā iuriſdiction̄ r̄uocauerit cū effectu. quare dicte ſententie ex ecucō ſuſpendat̉ a iure donec appellacōnis cā diſcutiat ꝓpter qd̓ vob̓ expreſſe in hibeo ut pen dente corā me dicta cā appellac̓ in nullo ad executionē eiuſdē ꝓ cedatis. Datū xxiij die ap̓lis. Hec for ꝓbat̉ de off dele paſtor § prete̓a. Qua executa ꝓut de iure reqͥrit̉ inſtabat belial ut fi eret citacō ſui adu̓ſarij ī cā appꝰ Vn̄ ioſeph iuſſit eā fieri hac fo Ioſeph natus iacob regni egip ti vicarius et ſpecialis auditor a diuina ſede datus in cauſa ap pellacōnis vertente inter belial ꝓcua̓torē infernalē ex vna ꝑte ⁊ iheſum ex alia azaheli velociſ ſimo curſori ſalutē noue̓is nos recepiſſe a ſededina quaſdꝫ lrās delegacōnis tenoris et ꝯtinēcie ſubſequentis rex regum ⁊c volē tes vt decet diuinis mandatis huīlit̓ obedie̓ tibi ſupͣ dcā aucto ritate madamꝰ vt iheſū vel moi ſen eius ꝓcua̓torem ꝑempcites vt ſecūdā die poſt huiuſmodi ci tacōꝫ tuaꝫ hora iudicij corā nob̓ debeat comꝑere ī ſolito loco nre habitacionis ⁊cͣ vt in pͥma cita cōne ſequitur vt ad fineꝫ Datū xxiiij die aprilis Vo ihū citato et rela to iuxͣ formā predic te citacōnis ī t̓mino ſepe dicto ltīme com ꝑuit moyſes eiuſdꝫ ihū ꝓcur̄ et ſalutato ioſeph ꝓtribuāli ſeden̄ mox ihūs preconie in iudicō vt moris ē fuit voͣtꝰ ⁊ illico moyẜ rn̄dens dixit aſſū ego eiꝰ ꝓcu rator de cuius ꝓcuracōnis man dato corā ioſeph plene cōſtabat mox aſtutus belial tres ſub ea dē forma obtulit libellos tenor̄ et continencie ſub ſequencium Oram vobis magnifico et Potenti Domino domino ioſeph et cetera ꝓponit dicit et allegat Belial infernalis ꝓcu rator contra iheſum filiū ioſeph ⁊ marie et moyſen eius ꝓcurato rem l̓ aliam perſonam ltīme ꝓ eo ltīme interuenientem quod ab olī illuſtris. ſalomō rex ihe ruſalem atqꝫ a diuina ſede ſpā liter delegatꝰ in cauſa v̓tente ī ter predictos ſuper dominomū di orbis terrarum ⁊ habitacium in eis primo cognito de predcā cauſa contra dictum belial nomi ne quo ſupra diffiām ſentenciā ſi ſentencia dici meretur protu lit licet nullā per quā ad iudi cabatur mundus orbis terraꝝ ⁊ habitancium in eis ſupra dicto Iheſu. cū ipē iheſus ꝑ ſuaꝫ mor tē r̄dime̓it dcm̄ m̄dꝫ ꝑ pcc̄m̄ ade dāpnͣtū. ⁊ cū hoc ſit ſatis. iīqn̄ et cōtra iuris volūtatē quo iure canet̉ ꝙ pccā ſuos debēt tener̄ autores ſed cū ipſe iheſus nō fu it actor pccī ſed pocius ada ſi cud clare habet̉ de iur̄ diuīo Ex quo dictꝰ belial ſenciēs ſe ex di cta ſentenciā multipliciter ledi ad ſedē diuinā appellauit quare ſupͣ deus belial ꝓcurator nomīe qͦ ſupͣ petit per vos et vr̄am cu riaꝫ ꝓnūciar̄ ipm̄ bn̄ ⁊ ltīme ap pellaſſe ⁊ dcāꝫ ſmnāꝫ ſi ſmā dici poteſt nullā caſſā et irrita ꝓnū ciar ac eciaꝫ decla̓ri nulliꝰ fore moīmēti uel ſi aliqͣ ſic petit eā tāꝙͣ iniquā remedio appellacio nis caſſari ac iniuſtā ꝓnūciari ꝓteſtans de expen̄ ⁊cͣ. Hec for ꝓbat̉ de in itegrū reſti ex lrīs. fi. Et nō ꝙ qn̄ appellat̉ ab inter locut̉ ſeu grauamine an̄ ſnīām ī tali cā appellacōis nō eſt neceſſa rius libellus neqꝫ ꝯteſtatio litis cū in ea arguat̉ pocius imqͥtas iudicis ꝙ ꝑtis. qua ꝓbata reuo cabit ipſe iudex grauamē. quo re uocato citabit ꝑte ⁊cͣ ut nō inc de ap. et ino in c̓ cū ꝯtingat de offi dele. et melius nōt iō an īq ij de iua̓ cal li vi in no. qd̓ ē ſecꝰ in cā aꝑ a diffinitia ut ī predic tis iuribꝫ ī qua libellꝰ porriget̉ Quō ſupͣdcō libello lecto et obla to ſilīs libellꝰ ꝑ ioſeph moyſi da tus fuit. Vnde moyſes termino nō petito ad eand̓ vltro ſe ꝯſti tuit ad petita in dicto libello rn̄ dend̓ dicēs. Liberator egipti ple nus ſapīa ⁊ decore petitā in dic to libello ꝑ belial lit̓ ꝯteſt nego fieri debere ꝓut petūt̉ īmo peto ipſū belial tāꝙͣ cauilloſū reici et ad petita nō admitti Tū ſapi ētiſſimus ſalomō neminē ꝑciū aggrauando cū conſilio magnoꝝ iuriſperitoꝝ pͥmo digeſto ꝓceſſu diffinitiua ꝓtulit ſnīam iuridi ca verā et iuſtā. IAit belial. bn̄ oſtendā tibi ꝙ nō iure protulit et ait. Iuretur de calūpnia. quo iuramento preſtitō ab vtraqꝫ ꝑ te ꝓut eſt iuris et hoc qͥa alia cauſa eſt appellationis a pͥncipa li ut de teſti fraternitatis. de fi de inſtru cū ioh̓es. de iura calūp cij li vi. Et totus gaudēs belial ait moyſi. Priuilegiū eſt ī iure ꝙ non oppoſitū ⁊ non probatū in cauſa principali opponam ⁊ probem in cauſa appellationis a diffinitiua. ut in ꝓxime ſupra allegatis. quod eſt ſecus in ap pell ab interlocut̉ vel grauamīe ante ſentētiam ut inc de appell in clementinis. ed ego o moſes nouā cauſam proſequor in iſta appellatiōīs cau ſa videlicet ꝙ iheſus nō potuit ſuſtinere penam pro peccato ade. quia pena ſuos de bet tenere actores. et pena non debet protrahi vlterius ꝙ delic tū fuit ī exceden̄ reꝑtū ut d̓ hijs que fiunt a maiori parte capitu lo queſiuit. et de electione ſi cō promiſſarius§ porro libro vi. Sed quid habuit pati pro ipſo primo parente adam cum ipſe ocūs iheſus nō peccauerit ſicut teſtatur petrus apoſtolus. qui peccatū nō fecit nec īuentus ⁊c ſed ipſe adam ſicut patet in bi blia ⁊ pena debet de iure ſuos te nere actores et vtiqꝫ non alios. Ergo quomodo poteſt iheſus ꝑ mortē ſuam ade delere peccatū. Ayt moyſes. tibi dico o belial qn̄ dyabolica ſuggeſtione precedē te dc̄m̄ fuit Eue ꝙ ſi ipā conme deret de ligno vite ſcīe boni et mali dei haberet ſimilitudinem ⁊ ip̄a ad dcam ſuggeſtionem ꝯ medēs dedit viro ſuo Ade credē tes ex inde fieri ſilēs deo nūqd ipā eua ⁊ adā cōmiẜūt ex hijs crimen leſe māieſtatis in deum ꝓpt̓ qd̓ ip̄i cū poſteris ſuis meri to debuerūt dapnari ſatis edo cent Iue̓ vt vi qi.§ vecū vbi qͥs qͥs cū ſilimibus ⁊ C ad l. Iul nia l quiſqͥs vt inc̓ v̓gentes de he̓tic̉. Sed qͥa deus in predcōs noluit hrē dcē pene ꝑpetuītatē ſꝫ eam limitauit vſqꝫ ad aduen tū v̓bi ſui id eſt filij ſui vt pſal̓ cvi Sedētes ī teneb̓s ⁊ vnibra mortis vinctos ī mendicitate ⁊ ferro qͥa exacerbauerunt eloqͥa dn̄i ⁊cͣ Sed miſit v̓bū ſuū ⁊ ſa nauit eos. Sed dic michi o be lial ml̓ti ſūt he̓tici vno ⁊ eodem pccō ⁊ vnꝰ illoꝝ agens in iudi cio de eo victoriā aſſeqͥt̉ nūqd̓ alijs ꝓſit tal̓ victoria. certe ſic vt ic̄ vna de app ij q̄ vi§ ſunt qͦꝝ et c ſi vnꝰ ex plucibꝰ appel ſ et in Sed iheſus ꝓmiſſus in lege taquam homo ex ſemīe Adā erat ī eadem dapnacōne ſi cut ⁊ ceteri fuerūt et erāt hoīēs Ideo ipſe tāꝙͣ homo tn̄ ꝯceptꝰ ſine pccō ⁊ qui pcc̄m̄ non fecit nec inuētus ē̄ dolꝰ ī oe̓ eiꝰ adā ſine pccō formatū licet pccōrē ⁊ eiꝰ pcc̄m vicēdo on̄dēsqꝫ eiꝰ obedienciā contra ipſiꝰ ade ſuꝑ biā ⁊ inobediēciā crucis miſte rio ſe cōſtituit ⁊ ade ⁊ poſteroꝝ mortē ipē moriēdo deuicit ſicut mūdo appae̓t manifeſtū Ergo ipē Iheſus pro adā pccōre po tuit penā pcc̄i portare cū ipē A dam ſecūdꝫ carnem fuit pr̄ ihū ergo ipē Iheſus tamquā filius ade tenebat̉ debitum patris ſui Adam perſoluere ſecundum iu ra vt de ſoluti cī It belialo moyſes tu dicis ꝙ dyabolica ſug geſtione ⁊ dolo homo peccauit ꝑ quod vis tacite cōcludere qͦd dyabolica ꝯ gregacō et ego tam ꝙͣ doloſi de beamus vel debeā repelli ab hoc iudico et ſic vultis cōcludere ho minem debe̓ abſolui ab impeti cione mea ſecundꝫ qͦd docet iua̓ vt in c̓ dilecto in fi de excep et ī c intelleximꝰ ⁊ in c ſi de adulte rio ymmo doloſi nō fuimus et ſi fuimus fatuitas ipſiꝰ homīs de bꝫ eī magis noce̓ ꝙ cū dolo nr̄o cōpēſari. qm̄ ſic dcm̄ fuit ei. ꝙ ſi cōmederet eſſꝫ ſilīs deo hoc cre dere maxīa fuit fatuitas que fa tuitas plus ē ꝙ dolus aꝛ c̓ cū di lecti qͦ iut̄ cā xx q̇ iij cōſtituit et inc̓ ex parte conuexi coniuga Ad ſcd̓m qd̓ dicis ꝙ ih̓c tamꝙͣ hō et de ſemine ade deuicit eius peccatū et poſteroꝝ. forte hoc cōcedere tibi ꝙ tāꝙͣ ꝯſors eiuſd̓ litis ſine mādato potuiſſet age re licet tamē de rato debuit caue̓ ut nōt c̓ cum mō de conſti. et in c cū diſcī de do et ꝯtu. et C de cō ſor eiuſd̓ litis lij. niſi eſſet ꝯiūc ta ꝑſona ut de reſcrip nonnulli. Sꝫ demrā michi ait belial ꝙͣ to tus mundus vel hoīes mundi et ipſe ada dapnati ex d̓cō pecca to ratu habuerūt actū iheſu vel eiꝰ ſaluationē. Ait moyſes. īmo o belial tibi dico ꝙ ſi dicta ſug geſtio tendiſſet ad bonū nulla eſſet ꝯpēſatio ncc̄aria delictoꝝ neqꝫ eſſet peccatū. et ſic loquū tͣ iura ꝑ te allegata. ſꝫ ſupͣdicta ſuggeſtio fuit ad mortē et tunc magis punit̉ ſuggeſtor ꝙ faciēs lxxvi di tanta. et inc firmit̓ de ſūma tri§dyabolꝰ. qͥa intentio ſuggeſtoris fuit ut ſocios potu iſſet habere penaꝝ. Ideo tua ex cuſatio nichil valet Ad aliud re ſpondendo libent̓ oſtendā. Non ne patres ſci in limbo inferni ia cētes inceſſant̓ clamabant dicē tes. Oſtende nob̓ dn̄e faciē tua et ſalui erimus qͥ faciēs dei fuit ih̓c. et p̓s c vi. et humiliatū eſt in laboribꝫ cor eoꝝ et infirmati ſūt nec fuit qͥ adiuuaret. et cla mauerūt ad dn̄m cū tribularēt̉ ⁊ d̓ nccītatibꝫ eoꝝ liberauit eos et eduxit eos de tenebris et vm bra mortis et vincula eoꝝ diru pit. Ecce iam ꝓbatum eſt. It belial. Satis miror v̓boꝝ tuoꝝ o moyſes Ait moyſes Cur mia̓ris Ait ꝟbelial. Nōne in ſcripturis ꝓteſ tat̉ deus irrita non facere q̄ de e ius ore ꝓcedunt ut pͥs lxxxviij ſed ipſe d̓s dixit ade ſi de ligno comederis morte morieris ut ge ij. quō potuit hoc pccm̄ ⁊ mors ex eo orta aboleri. Nūquid īiuſ tus d̓s Fecitne ludibrio ipſe d̓s talē legē ſeu preceptū homini cū lex non v̓bis ſed rebus debet po in ut& de bonis q̄ liberis l vlt̓§ niſi. et coīa de legat lij in fi. de v̓ ſig intelligen̄. et de elec ꝯmiſ ſa§ porro li vi. Ergo ſi iuſta fu it lex dei ſeu preceptū iuſte fuit dampnatus homo contraueniēs et ſi iuſte ergo ꝑpetue. quia in chil aliud eſt iuſticia niſi ꝯſtās et ꝑpetua voluntas ut pͥs c̓ xxx quinto. Iuſticia tua ineternū et lex tua veritas. Et p̓s c ij. et iuſ ticia illius in filios filioꝝ hijs qͥ ẜuat teſtamētū eius Quomodo ergo potuit ipſe iheſus hominē iuſte dampnatū a tali dampna tione redimere. Premeditatus moyſes tale predcō belial dedit reſponſum. O belial valde me pungis et ſubtiliter me arguis ramē tibi oſtendam ꝙ ꝑfuncto rie iam dicta ſapis ad illa que tu dicis ꝙ iuſte deꝰ dampnauit hominem confiteor ſꝫ non ſicut tu dicis ſeu ītelligis. quia ſi dic tus homo dampnatus fuit non tamen pro crimine ſꝫ pro contu maciā dampnatus fuit quia de us precepit ſibi ſub pea mortis ne de ligno comede̓t. ⁊ ſic come dens contumax fuit. ſꝫ pena q̄ mmponitur pro contumacia non eſt perpetua ſicut pena pro cri mine. vt notatur in c̓ ex lr̄īs de conſti. et de iudic̄. cū non ab ho mine. Ergo ſi non perpetua pe na ⁊ tempus non fuit prefinitu de quolibet tempore intelligit ut ī q i. eos. ff. de emp. l. finē. d̓ priuil̓ quia circa. Ergo iſte ho mo ꝓ contumaciā dampnatus. potuit a deo quolibet tempore li berari vt in iuribus ſupra allega tis. Sed ipſe deus ꝓ purgacio ne dicte contumacie miſit ī ter ris verbum ſuum quod factum ē caro qui deduceret dictū homi nē de tenebris et vmbra mortis et vincula eius dirumperet et contere̓t portas ereas et vectes ferrros confringeret ⁊cͣ. Ad ali ud quod dicis quia iuſticia dei iuſticia īeternū. et ꝑ hoc conclu dere vis in eternū hominē dap nari. quod non recipio pro vero Dic michi o belial que iſtarum fuit prior. iuſticia vel miſericor dia. Ait belial. Iuſticia fuit pͥor At moyſes dixit Recte cōtra mē tem loqueris. Audi ꝓphetam. Mia autem domini ab eterno ⁊ vſqꝫ ineternum. et iuſticia illiꝰ in filios filiorum ut in pſalmo q̄ ij. Sꝫ ſi miſcd̓ia voluerit contē dere viribus ſuis. nullus erit ef fectus iuſticie et econtra. Quis tūc eaꝝ erit effectus. Certe nul lus. Ergo habeo neceſſario con clude̓ ꝙ apd̓deū iuſticia ꝯparet̉ miſcd̓ie et ecōuerſo. et ſic queli bet ipſaꝝ erit ꝯtenta ſuis finibꝫ Et ſi ipſa iuſticiā nō habuit tē peramētū miſcd̓ie a peccato ade uſqꝫ ad miſſionē verbi. non mi reris o belial. qm̄ ipſa miſcd̓ia erat cū ipſo verbo dei a quo ipſa tenebaturquouſqꝫ ipſum verbū mittere tur a patre vnico. Vnde pſalmiſta. Et veritas mea ⁊ mi ſecicordia mea cum ipſo qui me ſuum patre inuocabit. et ipſū v bum ait ſuo patri teſtante pſal miſta. ⁊ miſcd̓ia tua ſubſequet̉ me. Quo verbo dei ſcꝫ filio ad ueniēte ilico iuſticia miſcd̓ie tē peramentū recepit et hominis perditi facta extitit redempcio ut dicit pſalmiſta. Miſit deus miſcd̓iam ſuam et veritatē ſuā et eripuit animā meā de medio catulorum leonum. It belial. Domīe moyſes caueas a dictis tuis ⁊ aduertas ad me ſi placet quando iuſticia aſſecuta fuit effectū ſuum in ho minis iuſta dampnatione non ne mibi miſericordia preſens fu it. Ait moyſes. Ita. Ergo factū fuit preiudicium dicte miſericor die cū ipſa non fuerit ꝓteſta ta de iure ſuo ⁊ ſibi ſuꝑ hoc compe tebat defenſio et ea defenſione neglecta ꝑmiſit iuſticiā agere ut de ſen et re iudi quauis. cū in finitis iuribꝫ. Ergo miſcd̓ia cō tra iuſticiam nullam habet ratio nem. Ait moyſes. O belial dicta miſericordia fuit bene ꝓteſtata de iure ſuo ſꝫ tamē d̓s noluit eā in hoc exaudire uſqꝫ ad tēpus ſi bi limitatū ut ipſa mīa ad deū loquitur in pͥs c pͥmo. Tu exur gens dn̄e miſereberis ſion qͥa tē pus miſerendi eius qͥa venit tē pus. nt cum ipſa ſciret dictū tē pus miſerendi adueniſſe cōſiſto riū ſūmi dei adiuit et ipſa ait. Creaturarū creator ſedentes in tenebris et vmibra mortis vinc ti in mendicitate et ferro ex eo quia exacerbauer̄t eloquia tua dn̄e et preceptū tuū irritauerūt Itē cor eorū humiliatū eſt in la boribꝫ infirmati ſūt nec eſt qui adiuuet. ipſi me inuocant et di cūt. confiteat̉ tibi dn̄e miſcd̓ia. ita ꝙ ego miſcd̓ia cōfitear tibi ꝓ eis qͥa tempus miſerendi eoꝝ venit. Nūquid continebis dn̄e me miſcd̓iam in ira tua ⁊ oblitꝰ es miſerendi. Ait dn̄s. Citentur ſorores tue ſciliꝫ iuſticia et veri tas. quia ꝯtra iaudita partē nic hil poſſumus iudicare maxime cū iuſticia ⁊ veritas gaudeāt ple na poſſeſſione iuris eoꝝ. ut de ma et obe int̓ quatuor. et de cau ſa poſſ et ꝓprietatis c i Vibꝫ quidē citatis ꝑēpt̓ mox miſcd̓ia coram dn̄o genuflexa īcepit loqui dicens. Dn̄e placuit maieſtati vrē nobilē et rōnabilē creaturā hominē ꝓpter veſtrā ſolam face re bonitatē ut ipſi ſalus ⁊ nobis ex ipſa nraꝝ ꝯtingeret ruinarū ſed ecce dn̄e ꝑeunt oēs ⁊ nemo ſaluat̉ et ī tot annoꝝ curriculis neminē hic videmus de omnibꝫ hoſtes noſtri triūphant. et de ipſis nō noſtre ſꝫ tartaree ſpelū ce replentur. Vt quid domine naſcuntur homines. Quare tra duntur beſtijs anime cōfitentes tibi Et ſi ſecundū iuſticiā veſtrā hoc fiat tamē miſericordie tem pus eſt. et ſi primi parētes mā datum veſtrum icaute tranſgreſ ſi ſunt. ſubueīat miſeratio veſtra Memētote ꝙ ad imaginem et ſimilitudinem veſtram creaſtis illos. Aperite domine miſericor diter manum veſtram et imple te omne animal benedictione. Mirifica miſericordiā tuam qui ſaluos facis ſperantes in te. Ve ritas vero ait iuſticie Reſponde as tu iuſticia. Ait iuſticia. īmo tu reſpondeas ſorori noſtre qa tua et mea cauſa agitur. Ait ve ritas. Oportet domine impleri ſermonem quē locutus es vt to tus adami moriatur cum omībꝫ qui in eo erant quando preuari cando pomū guſtauit. Ait miſe ricordia paci Reſpōdeas tu pax Ait pax. īmo tu re pondeas pro me et ꝓ te. Tunc ait miſcd̓ia Ad quid ergo ergo domine me et ſororem meā pacem feciſti ecce perimus ſi non miſeremini Econtrario veritas ait Domine ſi predictam ſentēciā homo pre uaricator euaſerit ꝑibit veritas tua et non ꝑmanebit ineternū It dominus De lego cauſam iſtā filio meo ad quem eas miſit. Qui quidem filius au Vditis racionibus ſupradictis ait veritati. Quid dicis tu veritas. Que ait. Domine fateor ꝙ bo nō zelo mouetur miſcd̓ia ſꝫ non ſecundum ſcienciam. que pocius homini preuaricatori vult par cere ꝙͣ michi et ſorori mee. Ait miſcd̓ia. Tu nemini parcis. et tanta indignacione ſeuis cōt̓ra contra hominem preuaricatorē uit inuoluas pariter et ſororem tuam. Ait veritas. Hec queſtio contra nos dn̄e retorquetur et cauendū eſt ne verbū patris tui euacuetur. Dixit pax Parcite q̄ſo vobis a verbis iſtis. vtutū enim inhoneſta contencio eſt. Vnde filius videns magnam cō trouerſiam. raciones fortes et eſſicaces non videbat̉ ſibi quo modo in homine poſſent miſeri cordia ⁊ veritas obſeruari. ſcrip ſit tamen ipſe filius ⁊ rex ſentē ciam taliter contine itē Veritas dicit perij ſi adam non moriat̉ et miſcd̓ia dicit perij ſi miſcd̓iā non conſequat̉. fiat ergo mors bona et habeat vtraqꝫ quod pe tit. Omnes ſorores obſtupuer̄t in hijs verbis ſapiencie et con ſenſerunt ꝙ moriat̉ adam miſe ricordiam conſequendo. ſꝫ tamē queſier̄t inter ſe quō mors poſ ſet fieri bona cum horribilis ſit ipſo auditu. Ait rex. Mors pec catoꝝ peſſima ſꝫ mors ſanctorū precioſa. inueniatur ergo q ex caritate moriat̉ non obnoxius morti. et ſic mors nō poterit te nere inoxium ſꝫ faciet in eo fora men per quod tranſeāt liberati Placuit hec ſentenciā pͥmo. ſed vbi poterit talis reꝑiri Inconti nenti veritas redijt ad terrā et miſcd̓ia remanſit ī celo vniu̓ſa pluſtrantes ut in pſalmo. Dn̄e ī celo miſcd̓ia tua et veritas tua uſqꝫ ad nubes. et neminem reꝑi re potuerūt qui innoxius eſſet a morte. Ait pax. Vos neſcitis quicqm quia non eſt qui faciat bonum nō eſt uſqꝫ ad vnum. ſed qui dedit conſiliū ferat ⁊ auxili um. Intellexit hoc ſilius et ait Denitet me feciſſe hominē id ē penitentiā me agere oportet ꝓ homine quem creaui. Et ſuper hoc deum patrē ſuum et ſpiritu ſanctum conſuluit. Et ꝓpalato a dicto filio ꝙ ſue intentionis e rat mori pro homine poſtꝙͣ ali us innoxius ab ipſo neqꝫ ī celo neqꝫ in terra poterat reꝑiri tam̄ ſemper r̄ſeruatō beneplacito ſui patris et ſpiritus ſancti. Ait pa ter. Aduocentur virtutes. Qui bus aduocatis et comparentibꝫ ait deus. Quis ibit ex nobis. Ait miſericordia iuſticie et veri tati. Reſpondeatis domino īmo miſericordia ⁊ pax reſpondeant Que dixerūt. Domine veſtra ꝑ ſona eſt terribilis et potens. et ſic quodāmodo ego ⁊ pax poſſe mus ſuſpicari Perſona ſpūs ſc eſt benigniſſima. et ſic ſuſpicari poſſent iuſticia et veritas. tū ꝓ parte noſtra eligimus ꝑſonam filij veſtri tamꝙͣ media que int̓ nos tulit ſententiā ut ipſe eand̓ ſentētiam exequatur. Et in hoc omēs virtutes ꝯſenſerūt. Que audiēs filius ītuenſqꝫ ſuū patrē ait. Ego feci ⁊ ego ferā. ego por tabo et ego ſaluabo. yſaie xlvi. Tunc mīa ⁊ veritas obuiauer̄t ſibi iuſticia et pax oſculate ſūt que pre gaudio catantes dixer̄t Dn̄s fortitudo plebis ſue et ꝓ tector ſaluationū criſti ſui eſt. Ropter qd̓ deus ait filio ſuo. Fili cū inclinaueris celos ut in terrā deſcen das inuocabis me dicēs. Pater meus es tu. et ego dicā tibi. fili us meus es tu. ſis dominus pre dictaꝝ virtutū et nullus ſit tibi ſimilis. Memento ꝙ nūqͣm ſupͣ dicte virtutes a te recedant ſed ſemꝑ eas tecū habeas. pͥmo miſe ricordia et veritas precedant fa ciem tua. iuſticia ſemꝑ ante te ā bulet ⁊ ponat in via greſſus tu os. et predictarū virtutū conti nuam habeas affabilitatē. Hec obſeruabis. Pretende miſericor diā tuā ſcientibꝫ te et iuſticiam tuā hijs qui recto ſūt corde. Itē ne obliuiſcaris pacis Patem lo quere in plebem tuā et ſuꝑ ſanc tos tuos Ipſaqꝫ pax ſit ſemper cum diligentibus legē tuam. at qꝫ redimas ī pace animam pro thoplaſti et in ipſa obdormies et requieſces. Ait filiꝰ ſuo patri ut in pſalmo xxxix. In capite li bri ſcriptū eſt de me ut facerē vo luntatem tuam deus meus volui et legem tua in medio cord̓ mei Iuſticiam tuam non abſcondi ī corde meo veritatem tuam et ſa lutare tuum dicam et eas annū ciabo in eccleſia magna. miſcd̓i am tuam ⁊ veritatē non abſcon dam a conſilio multo. et labia mea non ꝓhibebo domine tu nō ſti. ſemper rogabo que ad pacē ſunt. Quibus dictis a filio ait pater Tu fili regnabis a ligno noli timere. manus mea auxili abitur tibi et brachiū meum cō fortabit te. Nichil ꝓficiet īimi cus in te ⁊ filius iniquitatis nō nocebit tibi Pona in mari ma num tuam et in flummibꝫ dexte ram tuam. ī eternū ſeruabo tibi miſcd̓iam meam. Ponam in ſe culū ſeculi ſemen tuū et thronū tuū ſicut dies celi Tamen adu̓ tas fili quia licet habeas miſeri cordiā veritatē iuſticiā et patē tamen ſi filij tui ideſt fideles re gni tui dereliquerint legē mea et in iudicijs meis non ambula uerint ⁊ iuſtificaciones meas ꝓ fanauerint et mandata mea nō cuſtodierint viſitabo in virga ī quitates eoꝝ et in verberibꝫ pec cata eoꝝ miſcd̓iam tamē meam non diſpergam ab eis neqꝫ no cebo in veritate mea. neqꝫ ꝓpha nabo teſtamentū meū et que ꝓ cedunt de labijs meis nō faciā irrita. Semel inraui in ſancto meo ꝙͣ thronus tuus erit ſicut ſol in conſpectu meo et ſicut lūa perfecta ineternū et teſtis fide lis in celo. Ait filius. Fiat volū tas tua. Tunc deus pater gau dio repletus videns in hoc filij voluntatē inclina tam magna vo ce intonuit dicens. Eructauit cor meum verbū bonū. dico ego opera ⁊cͣ uſqꝫ ad finem Et ſimi liter fil ius decantauit in celeſti cōmitiua dicēs. Genedixiſti do mine terrā tuam ⁊ cet̓a uſqꝫ ad finem. et in tanto iubilo ꝑſonu it celum ꝙͣ habitantes in regio ne vmbre mortis eum audierūt et ip̄ſi ad eum magnis vocibus exclamauerunt oculis lacrima bilibꝫ dicentes ſicut teſtat̉ yſa ias ꝓph̓a. Emitte dn̄e agnum dominatorē terre de petra deẜti ad montem filie ſyon. Et deus ad illos Prope eſt ut veniat tē pus eius et dies eius non elon gabuntur. miſerebitur enim ia cob et iſrahel ſaluabitur. yſaie xiij. Quibus completis vocauit dictus filius angelū videlicꝫ ga brielē cui dixit. Vade et dic̄ filie ſyon. Ecce rex tuus venit tibi Qui vadens inuenit dictam fi liam ſyon orantem. Cui ait. Au di filia et vide inclina aurē tuā et obliuiſcere populū tuum ⁊ do mū patris tui qͥa cōcupluit rex ſpeciē tuam Cui filia ait. Ietata ſum in hijs que dicta ſūt michi ecce labia mea non ꝓhibebo. iō inceſſanter dicam regi. Paratū cor meum deus paratū cor meū cantabo et pſallā in gloria mea Sec omnia vidi et audiui in ce lis. O belial īmo dico tibi ꝙ d̓s in dominio filij ſui m̄ltiplicabit in tantū miſericordiam ſuam ꝙ non tantū homines ſꝫ eciam iu m̄ta et lapides et t̓re miſerebūt̉ It belial Tu dicis ꝙ la pides et terre miſerebū tur. Numquid demonia que ſunt creature dei miſerebun tur cū ipſa ſint dignior a lapidi bus. Ait moyſes. Illius deus mi ſerebitur qui confitebitur aduer ſus ſe peccata et īiuſticias ſuas ut in pſalmō xxxi. Ait belial. Et quid volunt confiteri demoīa ad uerſus ſe cū nichil fecerint mali et eos deus gratis dapnauerit Ait moyſes. Lege yſaīam xiiij c et ſcies quid fecerunt demonia Ait belial. Verum eſt ꝙ noſter princeps lucifer hec dixit ponā ſedem meam in aquilonē et ero ſimilis altiſſimo. ſꝫ tamen non poſuit licet dixerit. et qui dicit et non exequitur ille dicit̉ non facere et ideo penā non ineret̉. arc perpetuo de elec li vi. Ait moyſes Multū erras o belial. ne ſcis quia in delictis reſpicit̉ vo luntas. ut de pe di ī ſi quis cum telo. et ī pluribꝫ legibꝫ ibi de eo qui mittit̉ in poſſ ca rei ſeruan de ci. maxime cū ipſe ꝓceſſerit ad actū exteriorē ⁊ ꝑ ꝯſequens eid̓ imputandū qͥa alias cogita tionis pena nemo meret̉. ut de pe di ī§ cogitatio. Itē quid pnͥ ceps veſter fecit in pͥmis paren tibꝫ noſtris. q̄ ſua ſuggeſtione dampnationē meruerūt. ut ge neſis ij. Ait belial. In hoc prin ceps noſter nō peccauit cū ma gna fuerit ſtulticia eoꝝ eidē cre dere. Nōne ipſi malā elegerūt viā. arc cū dilci. ꝙ me ca xx q iiij ꝯſtituit cū ſimilibꝫ. Ait moy ſes. Nōne princeps vr̄ fuit ſug geſtor. Certe ſic Ergo magis ē puniendꝰ ꝙ ipſi facien̄. lxxxvj It belial. di tantas Salua reuerentia quia ipſe pͥmus parēs debuit explorari apud ſemeripſū an ſi bi expediebat tale conſiliū prin cipis noſtri. ut ff manda le ij in fi. et in regula conſilium d̓ regu lis iuris li vi. Ait moyſes. Ho mo pro temeritate ſua punitus fuit adeo ut graue iugū poſitū ſit ſuꝑ omēs filios ade a die exi tus mrīs eoꝝuſqꝫ in matrē oīm ſed p̓nceps tuus ꝓ ſuggeſtione ſua nōne ſimiliter debuit puiri Certe ſic. quia ius dicit ꝙ qui exhortatur mandatoris opera fungitur. ut ff de hijs qui nō in fi lege ob hec verba. cū ſimilibꝫ Ait belial Hoc nō ꝯcedo Ait mo yſes. Si michi hoc nō ꝯcedis. certe tūc oīa ſaluabunt̉ ꝑ ipſū iheſū pret̓ demonia q̄ in igne in eternū cruciabuntur. Ait belial Iheſꝰ meſſias cū venerit ſalua bitur lucifer et eius cōgregacio Ait moyſes. Nonne oſtendi ti bi quo tempore natus fuit ipſe nieſſyas in lege ꝓmiſſus iuxta tempus deſignatum a ꝓpheris Item o ꝓphane non audiſti in ortu eius angelos cantantes et choros angelorū collaudantes. gloria in excelſis deo ⁊ in terra ꝑ aix hominibꝫ bone voluntatis. luce ij Nonne o ꝓphane poſuiſ ti in cor herodis ad hoc tm̄ ut dictū iheſū occide̓t ꝙ a bimatu et infra pueros infinitos occidi fecit. mathei ij. Nōne vnꝰ dya boloꝝ tēptauit eū in deẜto ieiu nantē xl diebꝫ et xl noctibꝫ na tū ex muliere ſine hoīe ſicut tēp tauit euam nata ex viro et mu liere Et ſi eam vicit temptando hunc nullo modo viricere potuit ſuperando. Nōne eidem dixit. Si filius dei es. dic ut lapides iſti panes fiant. mathei qͣrto Nōne quando ipſe iheſus erat eijciens demonia et ſpiritus im mundos de oppreſſis corporibꝫ. ipſa clamabāt ⁊ dicebāt Sine Quid nobis et tibi iheſu naza rene fili dei. Ante tempus veniſ ti perdere nos. luce iiij. Si p̓n ceps veſter et alia demonia cō gnouerūt eum quare ſathan pͥn ceps veſter oꝑatus fuit ut trade retur in mortē per iudā diſcipu lū ſuum. Quid credidit facere Neſciebat forte ꝙ mors ſua e rat mors inferm et vitā mundi ſicut dicit oſee xiij. De manu mortis liberabo eos de morte re dimā eos Ero mors tua o morſ morſus tuus ero inferne Si dic tus prīceps veſter fuit cauſama li ſui ergo eidem imputandū ē ut de re iu. dampnū. li vi. Eſt ī te audacia ultra loquendi. Nō nie iam dicta ſunt ita notoria ꝙ nulla tergiuerſacione ceſari poſ ſūt. Velles te excuſare ꝙ tu nō audieris vocē dei patris dicto iheſu baptiſato a iohanne dice tis. Hic eſt filius meus dilectꝰ in quo michi bene cōplacui ipſū audite. atqꝫ in trāſfiguracione eius in mōte. mathei iij et mar ci. j. Nōne mortuos ſuſcitauit. leproſos iundauit. iufirmos curauit et cet̓a. It belial. Helias et he liſeꝰ hijs ſimilia fecere. ut qͣrto regū per totū. Ergo ſequit̉ ꝙ heliſeus vel he lias fuerit meſſias ꝓmiſſus in lege. Certe non ſequit̉. Ait mo yſes. Quid loq̄ris. Nunꝙͣ heli as et heliſeus in noīe ſuo ꝓprio fecerūt miracula que fecerūt ſꝫ tamꝙͣ amici dei ⁊ ꝓphete in no mine dei ⁊ ad eius dei preceptū fecerunt ut iiij regum īcͣ. Quā do helias fecit deſcēdere ignem de celo nunquid in virtute ſua Terte non. qͥa angelus dei locū tus eſt ad helyam ⁊ ipſe helyas ait. ſi homo dei ſum deſcēdat ig nis de celo ⁊cͣ. et qͥa homo dei e rat deprecatus fuit deū ut ignis deſcende̓t in quo deꝰ eū exaudi uit. Si heliſeus ſanauit aquas peſſimas quō dixit. hec dicit dn̄s. ſanaui aquas iſtas. Si ip ſe ſcidit iordanen pallio helie quō dixit vbi eſt deus helie. et ꝑcuſſit aquas et diuiſe ſunt. ut qͣrto regū ij Si ipſe heliſeus in duxit aquā ſine pluuia ⁊ vento qualiter dixit. hec dicit dn̄s nō videbitis ventū neqꝫ pluuiā et alueus iſte replebitur aquis. I tē ſi r̄ſuſcitauit puerum mortuū nōne orauit ad dn̄m et īcubuit ſuꝑ puerū et oſcitauit puer ſep cies ⁊cͣ. Si fecit multiplicari pa ne quid ait. hec dicit dn̄s. come dent et ſuꝑerit ut iiij regū iiij. Itē ſi naanian ad cōſiliū heliſei liberatus fuit a lepͣ. quid ait na aman. Vere ſcio ꝙ non ſit alius in vniu̓ſa terra niſi deꝰ iſrahel. ut iiij regū v̓. et reliqua alia. I tē quot fuerūt in iheruſalē leꝓ ſi tempore heliſei et tm̄ vnꝰ mū datus eſt. Itē quot fuerūt mor tui et tantū vnū reſuſcitauit Si ipſe fecit ſemel panē abunda re qͣre idē non fecit in ſamaria ubi mater ꝓpter famē filiū comedit et ī qua ipſe heliſeus aderat. Fu it aliqͥs vniꝙͣ qui in noīe helye vel heliſei miraculū fecerit vel a liqd̓ ſignū Certe nō Sꝫ predic tus ih̓c filiꝰ d̓i de quo oēs ꝓph̓e dixerūt qn̄ talia miracula in ter ris faciebat qd̓ dicebat. Quid dixit in reſuſcitacōne puelle. nō eſt iqt mortua puella ſꝫ dorinit Quid dixit filio vidue mortuo Adoleſcēs tibi dico ſurge. Quid dixit lazaro mortuo. Iazare veī foras Quot cecos illuīauit. le ꝓ ſos mūdauit. infirmos cua̓uit ⁊ demoīa ſolo v̓bo de obſeſſis cor poribꝫ expulit. nōne diſcipuli e ius in noīe dci ih̓u faciebāt ⁊ fa ciūt et facient uſqꝫ ad ſeculi ꝯſū mationē ſimilia et maiora. Tu belial ſcis meliꝰ iſta ꝙ ego dico qm̄ iſta publica et maīfeſta ſūt quoꝝ teſtis eſt pplūs. et ſi in du biū v̓teret̉ tibi o belial mille teſ tibꝫ faciā cōprobari ad qͥ ꝓban da me ꝓmptū cōſtituo. Et ilico moyſes a ioſeph pecijt humilit̓ ꝙ ꝯſtituat ꝑempt̓ terminū vtri qꝫ parti infra quē oīa iura et de fenſioēs vtraqꝫ ꝑs debeat ꝓdu cere. vel petere a beliaſ ſi aliqͥd velit allegare dicere ſiue ꝓduce̓ Et cum belial nichil haberet qͥd vltra allegaret quaſi cōmandu tans linguā ſuam ab extra tam nichil demonſtrans dixit hilari voce. Domine iudex bonum eſt ꝙ conſtituatis hunc terminum Vnde ioſeph ſtatuit terminum duoꝝ dierū. qui terminus cadit in vicelimū ſeptimū diem apri lis ad ſepedicta faciendum nec non ad vlteriorā cauſe ꝓcedend̓ ua dilacionie ꝑendente belial mox deſcendit ad inferos ⁊ geſtis iudicij omnibꝫ relatis dixit Vehemen ter timeo ne in cauſa appellacio nis ſuccūbamus. Ego non ha beo vltra os loquendi. et neſcio quid dicam. Ait vnus ex eis be elzebub nomine. Peritorū que ramus conſiliū. et pitis vocatis et conſultis deliberatum eſt int̓ omnes ſi poſſet obtineri de cau ſa cōpromitti bonum eſſet. Et rogatus belial ad hoc tractand̓ qui in hijs premeditatus ilico iuit ad dauid quem multis mel lifluis verbis rogauit ut ſe int̓ partes interponere placeat de dicta cauſa ī arbitros cō ꝓmit ti. Cui dauid dixit. Libenter me interponā. Et quē dauid belial multum rogauit ne alicui dice ret ꝙ ipſe belial ipſū de tali ma teria rogaſſet ait dauid. Per mittas me facere. et īcontinēti fecit vocare moyſen. et queſiuit ab eo in quibus terminis eſſet et habito reſponſo ſubſequēter eidem dixit. Bonum eſſet pro euitanda diffaima et hominū loquacitate de iſta cauſa cōpro mitti ī arbitros. Vere hoc dico ꝓpter ſalomonē filiū meum qui tanꝙͣ iudex ſentenciā tulit. ſcio bene ꝙ totam habes iuſticiā ta men rogo te ut acquieſcas cōſi lio meo. Ait moyſes. Domine dauid hec ſunt per me fienda. quia expecto terciam ſentenciā pro me ferendam a qua non po terit appellari ut d̓ appel. ſua no bis. ij q̄ vi. ſi quis in qͣ. 6. ne li ceat in vna et eadē cauſa tercio appellari. l. vna. et de ſen ⁊ re iu dic c. i. in cle. Ait dauid. De hoc non es certus ſi pro te vel contra te feratur tamen conſule dominū iheſi ⁊ reuertore ad me Moyſes vero adiuit iheſū ⁊ om nia ſibi dicta per dauid exqͥſite narrauit. Iheſus vero premedi tatus dixit moyſi. Scis bene ꝙ teſtimonia mea credibilia facta ſunt nimis volo tamen euitare hominū loquacitates et de iure meo nō dubito. Ideo placet ut de dicta cauſa compromittatur. Vadas ergo ⁊ aſtuciam habeas in arbitris eligendis Reuerſus moyſes ad dauid ait eidē. Con tentor ut de cauſa cō ꝓmittatur et ſi placet agamus de electioē arbitroꝝ. Vnde dauid clā vocas belial ait. Moyſes ꝯtentat̉ ut de ca ꝯpromittatur ita ut cū vide ris me cū moyſe loquentē veīas audacter ad me et dices michi. quid vis me habere et ego loqͣr tibi. Et cū loquerent̉ ſimul da uid ⁊ moyſes ecce belial veniēs ad dd̓ dixit. Quid vultis me fa cere. Ait dauid. Sede nobiſcū. Et cū ſediſſet ait dauid. Opor tet te belial mee volūtati acqui eſcere. et ne ſuſpiceris me mimi cū tuū quia licet tu me ꝑſecutus fueris uſqꝫ ad mortē ꝑ ſaul tam̄ tibi remiſi oīa ⁊ remitto. Ait be lial. Iitis preterite noli maledic ta referre. ego ꝑatus ſū ad oēm veſtrā volūtatē. Ait dauid. Ego volo ꝙ pacto aſtrīgamini ut de ca et qōne iuris iter vos verten̄ in arbitros ꝯpromittatis. Ait belial. Pro ꝑte mea ꝯtentor. et ſimilit̓ moyſes dixit. Ait dauid Eligant̉ arbitri ⁊ poſtea firma bitis ꝯpromiſſū ſolēpni ſtipula tione. Ait belial. Ego eligo pro parte mea octauianū imꝑatorē et ieremiā ꝓpheta. moyſes vero elegit ariſtotilē naturalē et yſa iam ꝓphetā. Ait dauid. Et ſi ip ſi fuerint diſcordes quid fiet. A it belial Eligamus coīter vnum in quē ꝯcordemus in caſu diſcor die et certū qͥa arbiter nō debꝫ eſſe incertus ſꝫ certus ſit c inno tuit. et ī c̓ ſeqn̄ de arbitris. et ff de arbitris litē ſi vnus. Ait dd̓ Bonū et equū eſſet ioſeph dele gatū et auditorē retenta eciā de legata iuriſdiction̄ in caſu ſi ꝯtī gat diſcordia eligere ꝙ de iure fieri poteſt ut de arbi cū olim. et in c̓ de preben̄ preſūp lrās. Ait belial. Contētor pro parte mea Moyſes v̓o ſimiliter dixit. Vn̄ vocatis norijs et teſtibꝫ taliter dictū cōpromiſſū ſtipulauerūt et celebrauerūt in hac forma. N noīe dn̄ī amen Anno die mē ſis ⁊cͣ. Cōſtituti in pn̄tia nr̄a no tarij ⁊ teſtiū infraſcriptoꝝ moy ſes ꝓcurator ih̓u ex vna parte ⁊ belial ꝓcurator īfernalis ex alia prout ipſi aſſeruerūt in cauſis vertentibus inter eoſdem noīe quo ſupra ſuper domiinio mundi orbis terrarum et habitancium in eis prout in ꝓceſſibꝫ et peti cionibus hincinde datis et habi tis coram illuſtriſſimo dn̄o ſalo mone rege iheruſalem et ſuper hijs iudice delegato et magnifi co viro domino ioſeph egipti vi cario in cauſa appellationis eiuſ dem controuerſie ſpeciali audi tore diutine fuiſſet et ſic nunc ſimiliter ꝑ partes eaſd̓ litigatū et ſentētiatū ac eciā appellatum necnō ī cauſa ip̄ius appellacion̄ ad ple̓s actꝰ iudiciales ꝓceſſū. volētes ꝙ partes ipſe eoꝝ labo ribus parcant et expenſis. de predictis cauſis tam principali qm̄ appellacionis ⁊ toto ꝓceſſu ſeu ꝓceſſibus habitis corā ſupͣ dictis dominis iudicibꝫ et de oī bus ꝯqueſtis ⁊ emergen̄ ex eiſ dem pro ſe et ſuis heredibus ex pacto inter ipſos habito in ar bitros compromitte̓ volūtarie. et ex certa ſciencia ⁊ nō per er rorem. Ipſi moyſes et belial ꝓ curatores ſupradicti habētes ſu per hijs plenariam poteſtatem concorditer elegerunt conſtitu erunt fecerunt et ordinauerūt illuſtriſſimū virum octauianū romanū imperatorem. ſanctiſſi mū virum ihetemiam ꝓpheta. et naturaliſſimū virum ariſtoti lem. et ſpiritu plenum yſaiam ꝓphetam arbitros cōpromiſſa rios arbitratores laudatores ſeu amicabiles cōpoſitores et cōmunes amicos licet abſentes Et ſi predicti in eorū arbitratu vel laudo diſcordarēt vel maior pars non concordaret elegerūt quintū arbitrum predicti ꝓcu ratores magnificum virū domi num ioſeph egipti vicarium et ad ſupradictā cauſam ſpecialē delegatum et auditorem retēta ſibi delegata poteſtate. dantes et cōcedentes eiſdem liberam et plenariam poteſtatē in premiſ ſis ⁊ ſingulis premiſſoꝝ de pla no ſine ſtrepitu et figura iudicij exammare et cognoſcere de pro ceſſu ⁊ tota cauſa. partes ad au diendum ſentenciā preceptum vel laudum vel ad alia citae̓. Itē ꝙ debeant decidere et determīa re predcās cauſas ⁊ queſtiones infra dies ſeptem. qui terminꝰ cadit qͣrto die mēſis maij. et ſi ex iuſta cauſa fuerit. predictum tempus poterunt ꝓrogare et ꝑ ſeipſos ꝓnunciare vel diffinire laudare vel precipere et arbitra ri alte l̓ baſſe ſicut eis videbit̉ terminare et ordinare ſeniel et pluries coniūctim vel diuiſim fi mul vel alter eorū ordine iuris ſeruato vel non ſeruato ordina rie vel extra ordinarie diebꝫ feri atis et non feriatis ſedendo vel ſtando ī ſcriptis vel qualit̓cūqꝫ vel quandocūqꝫ ꝓut videbitur eis melius expedire nullo pret̓ miſſo obſtante omni hora vel loco. vtraqꝫ parte abſente ſeu preſente vel altera abſente cita ta tamen. et ꝙ vnus poſſit pro ſe et alijs ꝓnūciare ⁊ ſentenciā legere alio abſente. Et promi ſerūt dicti moyſes et belial ſibi ad īuicem ꝓ ſe et ſuis dominis et eoꝝ ſucceſſoribꝫ per ſolēpnē ſtipulacioēꝫ noīe predcōꝝ dn̄oꝝ eorū ad q̄ facienda ſpeciale mā datū habētes ſtae̓ pare̓ obedire eorum laudo bāno arbitrio pe ne pronunciationi precepto ſeu preceptis per eos vel per aliū de mandato aliorum facto ſiue factis et mox eis probatis emo logare comprobare et in nullo contrauenire quacumqꝫ ratione vel cauſa vel modo de iure vel de facto verbo vel opere. per ſe vel ꝑ interpoſitam perſonam quam vel quas inter eos ſuper quacū qꝫ aūt ſuper aliquo premiſſoꝝ ſeu eorum occaſione dixerint fe cerint ſeu pronunci auerint fue rit aut fuerint arbitratus ul̓ ar bitrati quod contra eius vel ipſo rum preceptum laudum pronū ciationem ſeu arbitrium nō ap pellabunt nec appellationem ꝓ ſequentur nullum reſcriptum vel priuilegium per ſe vel per aliū impetrabunt vel impetrabit ul̓ impetratis vtentur nullam ex ceptionem opponent reſtitution̄ in integrū non petent nec illud corrigi ſeu emendari per ſuperi orem vel ali quem iudicem petēt ꝙqꝫ non vtantur cuiuſqꝫ legis vel canonis ſtatuti vel conſuetu dinis beneficio quod viciet ſeu viciare vel infirmare valeat hu iuſcemodi compromiſſum ul̓ ar bitrium in toto vel in parre ſiue ex perſona arbitrij ſiue ex pel ſonis compromittentium ſiue ex forma compromiſſi vel arbi trij ſeu ec̄ ex rebus vel ex cauſis de quibus compromiſſum eſt ſi ne quacumqꝫ ratione alia. Qd̓ ſi facerent in aliquo contra pre miſſa vel aliquod premiſſorum venirēt promiſerunt ſolempnit̉ ut dictum eſt ſibi īuicem partes ipſe ꝙ pars arbitriū ſeu laudū in toto vel in parte non ſeruans ſi fuerit iheſus vel eius procura tor pro pena habeat ꝙ ꝓceſſus et omnia acta et ſententie ſuꝑ hijs habita ipſo iue̓ non teneāt neqꝫ valeant ſicuti facta nō fit iſſent ⁊ libere omnia ſupradicta de quibus inter eos extitit agi tatum reuertantur ad poteſtatōē inferni et ea ex tunc teneant ſi cut aprincipio tenebāt. Et ſi fi erit infernus vel belial ſupradic tus contraueniens ipſo iure ꝓ ceſſus et ſententiā toneant. et nichilominus cadant ab omni iure et poteſtate quod et quam pretendunt in donunio mundi habere ⁊ ipſo iure ſupͣdcō ih̓u ap plicentur. ac eciam partes ipſe vna alteri reficere ac reſarcire ſi bi ac refundere expenſas et om nia dampna ⁊ intereſſe que ul̓ quas ipſam facere contingeret. vel eciam ſubire. Et pro hijs ob ſeruandis et firmiter habendis ad ſanctiſſima domini dei euan gelia iurauerūt corporaliter tac ta et cetera Vibus quidē ſic ꝑactis in hmōi inſtrumēto ſub Icripſerunt ſe notarij ⁊ teſtes more curie diuine. Quo quidem corroborato ipſū ſupͣdic tis arbitris per moyſen et beli al preſentatū fuit. quod arbitri pro pace vtriuſqꝫ partis hilari vultū ſumpſerunt et acceptaue rūt. Et inſil̓ coadunati in qͥdā cōclaui ꝓ ſilencio ſe recludētes inceperunt de proceſſu ⁊ cauſa inſimul confabulari. et ſurgens in medio eorū ieremias gracia et licēcia ſocioꝝ petitis flebili voce dixit. Domini mei mūdꝰ vniuerſus in noſtra eſt poſitus poteſtate ſꝫ tamen hoc pro cer to ſciatis atqꝫ pro indubitato habeatis ꝙ iheſus eſt verus fili us d̓i in lege ꝓmiſſus meſſias Cui ille deus pater et filius et ſpiritus ſanctus tocius machīe mundi fabricator et qui mēſus eſt pugillo aquas ⁊ celū palmo ponderauit. et appendit tribus digitis molem terre et librauit in pondere montes et colles in ſtatera. dedit totam terram ī he ceditatē et infernum cum in eis degentibus poſſidere. et qui d̓i filius ſecundū ſcripta ꝓpherarū eſt in mundo natus et mortuus et ſepultus ab illo infeliciſſimo populo iudeorū qui tempus ſue viſitacionis non cognouit cum miluus in celo cognouit tēpus ſuum Turtur et yrundo et cico nia cuſtodieruūt tempus aduē tus ſui populus autem iudeorū nion cognouit iudiciū dei. īmo nunc dicunt. ſapientes nos ſu mus et lex domini nobiſcum eſt ſꝫ vere mendacium operatus eſt ſtilus mendax ſcribarū confuſi ſunt ſapientes preteriti ⁊ capti ſunt. Et licet aliqui veſtrum in humanis viuentes poterat hoc ignorare tamen in ſpiritu nō ig noratis cum audieritis ⁊ videri tis per eum mirabilia geſta in terris et per eundem in inferno operata. Quis vnqm humanit̉ viuens quantūganqꝫ humana et ſpirituali polleat potenci a Ri ue virtute talia mirabilia vel fi milia fecerit ſicut ipſe humanit̉ ⁊ ſpiritualiter viuens fecit ſicut nos omnes plene cognouimus Ideo ſentencia lata per illuſtriſ ſimū ſalomonem pro ipſo iheſu iuris ordine obſeruatō et ꝑ quā eidem adiudicatur mundi domi niū orbis terrarū et habitanciū in eis non video ꝙ de iure infrī gi poſſit licet tamen cum diſcre cione vniuſcuiuſqꝫ noſtrum ita et talit̓ poterit moderari ꝙ neu tra pars ſenciet magnum preiu Sdicium. Vibus quidē ꝑ ieremiā dc̄is aſſurgēs octauiaꝰ et ſuſpirans ait. Nunc indubi tanter credo ꝙ iheſus verus fili us dei ſit. Vtina eum cognouiſ ſem dū in humanis viuerem et eidem ſeruiuiſſem pocius ꝙ ydo lis mendacibꝫ quoniā cū natus fuit tempore imperij mei tanta pace mundus vniu̓ſus fuit illuſ tratus ꝙ me homines ꝓ d̓o vole bant adorare cogitantes ex mea eſſe virtute. ſed tamē me cogno ſcens hominē eſſe mortalē hoc non ꝑmiſi. Et quem ih̓m michi per ſybillam in circulis ſolaribꝫ oſtenſū tanꝙͣ magnū regem ad oraui tamen eū filiū dei eſſe nō credidi qd̓ me non valet penite re ſed in hoc pro bono pacis et concordie ego arbitror ꝙ mun dus diuidetur ꝑ medium ſiue ꝑ duas partes quarū vna ſit in ferni et alia criſti iheſu. et hoc dico ꝓpter dubiam ſentētiam a qua eſt appellatum. ¶ Cui octa uiano cum reuerentia reſpondēs iheremias dixit. Illuſtris imꝑa tor hoc cū reuerentia non eſſet bonum arbitramentū ꝙ medie tas mundi ſaluetur et alia dap netur qa forte erunt homines in illa mundi medietate infer num contingente valde boni et forte adherere volentes magis fidei iheſu criſti ꝙͣ inferno. Nō ne cōtra iuſticiam eſſet taliter illos dampnare. Vi iheremie ariſtotiles reſpondēs dixit. Satis Iphiloſophaui. omnium rerum celeſtium et terreſtrium querens rationem. Et que nūc video tūc ab ocuſis meis fuerūt penitus abſcondita. ut ſtultus ī aniter locutus fii. ut cecus pal paui cum finem meum ⁊ mee fe licitatis portum cognoſcere nō valuerim. de me eſt dolor in me ut parturientis. ad hoc non ad uerto quia michi gaudium non erat ꝙ ſocios mee infelicitatis haberem ſꝫ pocius triſticiam im poſitam dolore. Verum tamē mi chi hoc iuſtum videtur ut qui mala agunt mala ſuſtineant. et ꝙ ōnes mali et peccatores ſint mnum line mulit. inferni boni vero et perfecti ho tmi t nullumn mines ſint criſti Vi reſpondens ieremias ait. Salua reuerentia anti magiſtri hoc non eſſet bonum arbitrium. quoniā pene contra naturā eſt ꝙ homo reperiatur ſine peccato ut xxxv diſtinctione§nunc autem. Et eciam iura dicunt ꝙ ab adoleſcē tia viri procliuior eſt ad malū ſenſualitas hūana. ut viceſima queſtione tercia procliuius. et in prohemio clenientinarum. ita ꝙ quilibet homo īmo totus mundus eſſet inferni ſicut pri us erat.. Iico yſaias aſſurgens ait Domini mei reuerendiſſi mi poſtqͣm deus memor fit it miſcd̓ie ſue miſit filium ſuū in terris ut ipſe filius et d̓s ho mo fieret ex virgine naſciturꝰ. tit hominem ad eius formatum ſimilitudinem ex virgine terra et ex mobia dapnatū ſua morte dictam inobedienciam deſtruēs per ſuam obedienciam redime̓t Et licet ph̓ie et alie ſciēcie mū dane de tali incarnacione et na tiuitate videātur admirari cum fuerunt preter naturam et con tra humanū curſum tamē admi raci non deberent quia deus non eſſet omnipotēs ſi talia non fe ciſſet. Nonne ipſe formauit ho minem ſine muliere et viro ut adam et mulierem ſine muliere ut euam Ita congruū fuit ut ip ſe deus homine formaret de mu liere ſine homine ſicut ipſe ih̓s eſt qui adam formatū ſine mu liere et homine et euam de hoīe ſine muliere natā dampnatos cum poſteris eorum ex peccato inobediencie ſuam obedienciam preſtando redinieret. Nūc vero cū venit plenitudo tꝑis ī quo de us filium ſuū miſit in terris na tum ex muliere ſine homīe. quē filiū ipſe deus ſuum heredem cō ſtituit et vniuerſoꝝ ꝑ quē fecit et ſecula Et licet per ſalomonē ſit pro ipſo iheſu cōtra infernū lata ſentencia tamē eam cum re uerencia ⁊ ſupportacione omniū veſtrū atqꝫ emendacione talit̓ duco limitandam. Pſe iheſus filius dei venit Min mundum regnaturus ſu per omnes gentes ꝓtunc ydolis ſeruientes de quibus gē tibus ipſe replebit rumas ange lorū ſicut ſcriptum eſt. Iudica bit in nacionibus implebit rui nas. Ita ⁊ taliter ordinare intē do d̓ eius regimme ꝙͣ nulla fiat iniuria ſentencie et inter regnū dei patris et regnum criſti filij eius nulla ſit diſtinctio. Et pri mo videndū eſt de regno dei pa tris qui ſub pacto abrahe fuit locutus dicens Erit pactu meū in carne veſtra in fedus eternū Maſculꝰ cuius prepucij caro cir cūciſa non filerit. delebitur aīa illius de populo ſuo quia pactū meum irritu fecit. gen̄ xvij. In cuius circūciſionis pacto popu lum iſraheliticū acquiſiuit. Et cū dictus populus iſraheliticus teneretur captiuus ſu egipto ſb̓ poteſtate pharaonis et liberatꝰ a tali ſeruitute anteꝙͣ adirꝫ ter tam repromiſſionis primo per mediū maris rubri tranſiens in quo labem egipciace ſeruitutis deponēs quaſi lauachrū ſump ſit. poſtmodū v̓o deūs populꝰ terrā ꝓmiſſionis intrans inter fectis xxxij regibus tā fortibꝫ viribus armoꝝ expulſiſqꝫ ydolis et eoꝝ cultura potētiſſime obti nuit. et in qua terra ꝓmiſſioīs ciuitate iheruſalem ibi poſita ip ſe deus regni ſui dominiū ⁊ tem plū per ſalomonē conſtrui fecit Tranſactis vero longis annis ab exitu iſrahel de egipto ita in gētibꝫ acqͥrendis ih̓s obſeruare debet quas gentes hereditae̓ de bet in aque baptiſmo de quo ha betur figura geneſis xxi in iſma hele filio abrahe qui fuit pater et prīcipium ipſarū genciū. et ſuſceptus et natus de agar an cilla vxore abrahe. Cui iſmaheli ait deus. Genedicam te ⁊ auge bo te et multiplicabo te valde duodec duces generabis. et ac creſcere te faciam in gentem ma gna ut gen̄ xvij. poſt cuiꝰ iſma helis ortu natus eſt yſaac ex ſa ra ſterili et libera vxorē abrahe que libera vxor inuidens ancille vxori ⁊ eius filio ait ad abrahā Eijce ancillam et filiū eius. non enim heres erit filius ancille cū filio libere Abraham autē aſpere hoc cernēs in filio iſmahele tn̄ ad diuinam monitionē acqͥeuit voci libere ⁊ dimiſit vxorē ancil lā cū filio dans ei vtrem aque ⁊ panē de ſua hereditate tēporali Que ancilla cū abijſſet errabat in ſolitudine. Cunqꝫ conſumpta eſſet aquā de vtre ⁊ panis defe ciſſet abiecit puerum iſmahelē ſubtus vnam arborem que erat ibi et abijt ſeditqꝫ procul dicēs Non videbo puerum morientē et fleuit. Angelus autem domi ni vocauit agar ancillam d̓ celo dicens. Quid agis agar. Noli timere. Exaudiuit dominus vo cem pueri de loco in quo eſt. ſur ge et tolle puerum et tene ma num eius quia in gentem mag nam faciam eum. Et apertis o culis agar vidit puteum. et ab ijt et īpleuit vtrem ſuū deditqꝫ tulepuū ſuu qpli puero. bibere et ipſa bibit cum umi ſrīuimd ſe eo. IAbraham figuratiue deus eſt qui habuit duas vxores ſpi rituales ſcilicet ſynagogam ſte rilem et eccleſiam ancillam ⁊ ꝓ lificatam que concepit ſpirituali ter ex ipſo deo et peperit ilma helem populum gencium Poſt hoc cōcepit ſynagoga eciam ex ipſo domino deo ſpiritualiter et peperit yſaac populum iſraheli ticum. Que ſynagoga cernens eccleſiam inuidens ſic̄ ait. deo. Eijce ancillam et filiū eius. De us vero aſpere hoc cernens in fi lio ſuo populo genciū tamen ac quieuit voci libere et dimiſit ec cleſiā ancillā cū iſmahele popu lo genciū īponens ei vtrē aque et panē de ſpūali hereditate di. et que eccleſia ancilla cum abiſ ſet deficientibus pane et aqua ſpiritualitatis dei errauit in ſo litudine huius mundi. Ipſa v̓o eccleſia ancilla abiecit puerum iſmahelem populum gencium ſubtus arborem crucis que erat ibi et ipſa abijt ſeditqꝫ procul flens et ait. Non videbo puerū ſcilꝫ populū gencium morientē ſpiritualitate. Angelus vocauit dictam eccleſiam dicens Quid agis eccleſia. noli timere. exau diuit deus vocem populi genciū de loco crucis in quo eſt. ſurge et tolle puerū iſmahelem popu lum Iencium ⁊ tene manū eius quia in gentē magnam ſpiritua lem faciam eum. Et eccleſia aꝑ tis ocul̓ vidit puteū aque bap tiſmalis et abijt ⁊ īpleuit vtrē aq̄ deditqꝫ filio ſuo populo gen cium bibere dictam aquam bap tiſmalē et liberauit eū a mortō e terna et ſiti ſpirituali ī qua mo riebatur. ⁊ ipſa eccleſia fuit cū ipſo populo gencium. Nunc ve ro reuertamur ad ꝓxime dicta et poſt habitam terram ꝓmiſſi onis ante templū conſtructum multas perſecūciones populus iſraheliticus a gentibus q̄ circa eum erant paſſus fuit ſicut pa tet in libro iudicum per totum et pͥmo et ſcd̓o regū per totum Poſt conſtructū vero templū dictum regnum dei paſſum fuit ſciſſuram magnā tocius populi iſrahelitici per malignū ierobo am ut tercio regū xij ⁊ xiij. Se cundo perſecucionem non tamē ad mortem per ſennacherib re gem aſſyriorū et egipti ut qͣrto regum xvij et xviij. Tercio tnͣſ migracionem ꝑ nabugodonoſor in babiloniā ſacerdotū et ꝓ ma iori ꝑte populi. deſtructis ieru ſalē ⁊ tēplo ꝑ lxx ānos ut iiij re gum vltimo. Quarto abhomīa cionem deſolacionis in dicto te plo ⁊ ſanctoſanctoꝝ in abhom nabile ydolum ꝑ antiochū regē egipti tēpore machabeorū. qui fecit iaſonem atipontificem tē pli contra onīa verum pontificē et tal̓ abhominacio durauit an nis decem cum dimidio donec ſurgeret iudas machabeus qu pro emendacione ſancti templi multa et grauia bella cum diuer ſis regibus cōmiſit atqꝫ eos de uicit ut pͥmo ⁊ ſcd̓o machabeoꝝ per totū. Quinto et vltimo to talem templi et ſacerdocij deſo lacionem cito pati debet et paci etur per regnum romanoꝝ. et durabit per ſpacium annorum triū cū dimidio. danielis x. cir ca finem. Et in hijs ſciſſuris ſa than ſemper fuit operatus. Ita ad lrām dicta ſentencia arbitre tur videlꝫ ꝙ remanente mundi dominio ipſi ih̓u ipſe in ſuo reg no tot et tales et ſimiles ꝑſecu tiones ſciſſuras et tribulatioēs patiet̉ et non poterit ſuꝑ hoc dedignari ipſe ih̓c cū ipſe nō ſit maior patre ſuo īmo in humani tate minor licet in ſpiritu equal̓ ſit ſibi nec ipſe vellet inter ſe et ſuum patrem inequalitatē pati īmo totalē equalitatem. It ieremias ꝓph̓a Suꝑ I ſenes intellexi o yſaia. ſꝫ ut ſcriptura ſcripture concordet ego lego et legi in da niele conſocio noſtro c̓ ſeptimo ꝙ poſt quatuor regna terre ſeu terrena que figurantur per qua tuor beſtias et que ſingillatī mo narchiā tocius orbis tenere de bent. Poſt hec debet inſurgere quintū r̄gnum celeſte filij homi nis ſub quo ſancti et vncti ſac̓ dotes a quarto regno quod figū ratur per beſtiam terribilem et alijs tribus beſtijs fortiorem de bent ſuſtinere decem perſecutio nes ⁊ aliam vndecimam alijs de cem perſecutioībus grauiorem a quodam rege ſancto dicti qr ti regni ſed apoſtatante a ſanc titate. et hoc propter illa decē cornua beſtie et aliud cornu̓ or tum habens oculos ⁊ os loquēs ingentia quaſi illud cornu ſcire debeat et videre et loqui fidem de regno ſanctorū ſeu filij homi nis a qua apoſtatabit. et poſt decem ꝑſecutiones predictas fili us hominis recepta corona poſ fidebit regnum ſanctorum dco quarto regno annichilato ī quo conſtrui faciet dictus filiꝰ homi nis templū ſui regni. et ait ip ſe daniel. Et vidi quia interfec ta eſſet beſtia et ꝑiſſet corpus e ius et traditum eſſet igni ad cō burend̓ aliarū qͦꝫ beſtiaꝝ ablata eſſet ptās licet conſtitutā eſſet ad tēpus ⁊ tēpora et dimidiū tē pus aſpiciebā ego ī viſione noc tis ⁊ ecce cū nubibꝫ celi quaſi fi lius hominis veniebat et uſqꝫ ad antiquū dierū ꝑuenit et in conſpectu eius obtulerūt eū et dedit illi poteſtatē et honorem ⁊ regnum ⁊ omnes populi tribꝫ et lingue ſeruient ei. Ptās eiꝰ ptas et̓na q̄ non auferet̉ ⁊ regn̄ eius qd̓ non corrupetur. Ille an tiquus dieꝝ d̓s ē qui regnauit ī iudeis ꝑcircūciſionē non tn̄ ſine filio ⁊ ſpū ſcō. iſte filius homīs in ſpū eſt filius dei in carne ta men filius hoīs eſt qui regnatu rus eſt in gentes ꝑ baptiſmum eciā cū prē ⁊ ſpū ſcō. et nunc mi chi videtur ꝙ iā tria regna pre terierūt videlꝫ pͥmū nabugodon babilonis ſcd̓m ciri regis ꝑſarū et medorum. et tercium alexan dri regis grecorum. Et nunc ſu mus in quarto regno romanoꝝ quod regnum romanoꝝ percuti debet a quinto regno ſanctorū et redigi in fauillam eſtiuā aree que rapta ē a vēto ut ipſe daīel ait ca. ij. circa finem. In diebꝰ autē regnoꝝ illoꝝ ſuſcitabit deꝰ celi regnum qd̓ ineternum non diſſipabitur. et regnū eius po pulo alteri non tradetur. comi nuet et conſumet vniuerſa reg na hec et ipſū ſtabit in eternū Hec ꝓbantur per illam ſtatua quam ī ſompnis vidit nabugo donoſor. cuius caput aureū erat pectus autē et brachia de argē to venter et femoralia ex ere. ti bie autem ferree pedum autem quēdā pars erat ferrea quedā fictilis. et vidit ipſe nabugodo noſor lapidem abſciſum de mon te ſine manibus ⁊ percuſſit ſta tuam in pedibus eius ferreis ⁊ fictilibus et cōminuit eos. et cō tri tā ſūt pariter ferrū teſta es argentū et aurū. quoꝝ expoſici onem videas daniel̓. ij. ca. Sꝫ iſte lapis abſciſus de monte ſi ne manibus quid dicendum eſt niſi ꝙ eſt filius hominis abciſꝰ de patre ſine manibus vel de ia cob ſine virili ſemine qui regna re debet in vniuerſo. quatuor re gnis predictis ānichilatis. Tem ait iereimas Niſi vnū fiat non poterit eſſe bona eqͣ litas inter patrem et filiū vi delicet ꝙ ſcripture et dicta pro phetarū completa in regno dei patris eciā in regno filij eius de beant compleri. et non eſt curā dum de varijs locoꝝ et terrarū nominibꝫ neqꝫ ſcripturaꝝ. quia cum tranſlatum fuerit vel ſacer docium regni dei ad regnū filij. eciam locoꝝ nomina ac terrarū tranſferentur in eos ut ieruſalē intelligendum eſt de illa iherū ſalem vbi edificabit̉ altare vel templū regni filij. egiptus erit regnū ꝓpe iheruſalem regnum criſti conſtitutū. babilon caldeo rū erit illa ciuitas ſeu regnum vbi fiet tranſmigracio regni cri ſti et eiꝰ ſacerdocij ⁊ ſic de alijs Vnde venio ad concluſionem. A it iheremias. ꝙ iheſus ſit dn̄s mundi orbis terrarū et habitan cium ī eis. Et ne miretur aliqͥs ſi ipſe iheſus percuſſit infernū cum pͥmogenitis eius quia hoc neceſſariū ⁊ de iure fuit ut ipſe animas populi ſui a ſeruitute ī fernali liberaret. qd̓ on̄dit̉ in fi gura exodi xij. vbi d̓s pator pre cepit populo ſuo in terra egipti captiuo ut menſe marcij recipo ret agnū maſculū ſine macula per familias. ipſūqꝫ immolari ac eciā de eius ſanguine in ſuꝑ limmnaribus domorū poni prece pit. et ait ipſe deus. et tranſibo nocte per terram egipti ꝑcuciā omē pͥmogenitū in terra egipti et incūctis dijs eius faciā iudi cia. ego dn̄s. et eſt ſanguis vob̓ in ſignū in edibꝫ ī quibꝫ eritis. et videbo ſanguinē et ꝑtranſibo vos nec erit in vob̓ plaga. Sic ipſe deus volens liberare ſpūales animas populi ſui d̓ ſeruitute ⁊ captiuitate īfernali precepit po pulo eius menſe marcij die azi moꝝ filiū ſuū agnū ſine macula immolari ꝑ familias et de eius ſanguine ſuꝑ populo eius poni cū ipſi dixerūt. ſanguis eius ſu ꝑ nos et ſuꝑ filios noſtros. Et ait ipſe d̓s. ꝑtranſibo nocte hac ꝑ infernū. ꝑcutiam omne caput de domo impij et de cūctis dijs e gipti ideſt inferni faciā iudicia ego dn̄s. Erit autem ſanguis fi lij mei agni ſine macula anima bus captiuis in īferno in ſignū et videbo ſanguinē et ꝑtranſibo eas. nec erit in eis vltra plaga diſperdēs cū ꝑcuſſero infernū. In quo adimplet̉ illud zacharie xi. Tu quoqꝫ in ſanguine teſta menti tui emiſiſti vnictos tuos de lacu ubi non erat aqua T licet ipſe ihūs ſit do minus orb̓ terrarū et ha bitāciū in eis vigore pri me et ſcd̓e ſentētie tamē non re pente capedebet predictorū poſ ſeſſionē ſed cū moderamine pre habito pͥmo et principalitor ꝙ pacto baptiſmi gētibꝫ ꝓmiſſo ſicut d̓s ꝓmiſit pactū circūciſio nis iſrahelitis tantā gentē debe at ſibi acqͥrere ipſe in ipſo bap tiſmo quātos iudeos acquiſiuit d̓s pr̄ ꝑ circūciſionē et nō ultra tēporale loquendo cū ſpūalit̓ cē tuplū accipiet ſicut dicit ſcrip tura. Oēs gn̄s quaſcūqꝫ feciſti veniēt et adorabunt corā te dn̄e. qm̄ ſcriptū eſt deūt̓ xxxij. qn̄ di uidebat altiſſimus gētes qn̄ ſe ꝑabat filios adā ꝯſtituit termi nos pplōꝝ iuxͣ numeꝝ filioꝝ iſra hel. pars at dnī pplūs eius. Se cūdo ipſe ih̓c ita aſſeq̄ debet poſ ſeſſionē executiuā terre ſue prro miſſiōīs. ſicut d̓s pr̄ aſſecutus fuit trā ſue ꝓmiſſioīs fortibꝫ vi ribꝫ in qͣ erat maxīa cultura ydo loꝝ. ſic ipſe ih̓c aſſequi debꝫ poſ ſeſſionē t̓re genciū ſibi ꝓmiſſe ubi ē potiſſima cultura demoīo rū. Sꝫ de hoc miror o yſaia cū ih̓c nō habeat hoīes in nu̓o qnͥ gentarū ꝑſonaꝝ quō viribꝫ pote rit obtinere forte regnū ronoꝝ ubi caput eſt culture demonioꝝ. Ait yſaīas. Numquid legiſci ꝙ vnus perſequbatur mille ⁊ duo fugabant decem millia. Inten das q̄ſo te ad concordiam ſcrip turarū quoniam d̓ hoc erit cogi tatio ipſius iheſu qualiter ſit di micaturus contra ipſa demonia pro ipſis gentibꝫ acquirendis. Nōne ſupradixiſti ꝙ xi ꝑſecuci ones debet pati regnum iheſu a regno romanoꝝ anteꝙͣ dictꝰ iheſus dictum regnū romanorū et gencium pacifice debeat obti nere ⁊ tranquille poſſidere Ideo placet ſecundū ſcripturas caſſa re ſentenciam. It iheremias Semper loquor ſub correctione. Sicut enī regnū dei pa tris ate conſtructū templū mul tas videlicet vndeci perſecucio nes paſſum fuit a gentibus cir cumquaqꝫ eum vallantibꝫ ſicut patet in libro iudicum per totū et pͥmo et ſcd̓o regum per totū ita regnum criſti perſecuciones vndecini pacietur anteꝙ in dic to regno iheſu templū conſtrua Ilequi l. tur. Quibus cōpletis tēplum e dificabitur in dicto regno qͣrto dlluma denoīe obtinendo per ih̓m. Quō tēplo edificato ſicut tēplum dei pacie batur ſciſſuram tocius populi iſ rahelitici per inquum ⁊ ſubuer tentem populum ieroboam. Ac tēplum criſti ſciſſuram tociꝰ po puli genciū pacietur per hereſi archā iniquiſſimum machome tum qui gencium duabus parti bus in vera fide iheſu remanēti bus earundē gencium decē par tes a vera fide iheſu ſegregando ſubuertet. Et ſicut ſciſſura iero doam durauit in regno dei quo uſqꝫ tranſmigracio et abhomīa cio fuerant complete ſic macho meti perfidia durabit quouſqꝫ tranſmigracio et abhomīacio cō pleantur in regno iheſu. et ſic in regno iheſu populus iſraheli ficus regni di erit populus ſar racenus regni criſti et populus iudaicus erit populus latinorū Poſt ortam vero hereſiarcham ſciſſuram iam dicta per tēpora longa facta fuit in regno dei pa tris ꝑſecucio magna per regem aſſyriorū et egipti licet nō ad mortē ſic erit in regno iheſu per ſecūcio magna per regem teuto nicorū et ficilie et non erit ad mortem. quoniā habito reſpcū ad iheruſalē regni ih̓u egiptus eſt regnū ficilie et aſſyriū ē re gnū alamanie quod magnam ꝑſecucionem dabit in regno ihe ſu. Poſt hanc vero ꝑſecucionē per tēpora longa fuit tranſmi gracio regni dei patris et ſacer docij in babiloniam per lxx an nos deſtructis iheruſalē et tem plo per nabugodonoſor regem caldeorū. ita regnum iheſu paci etur tranſimgracionē per ānos lxx in noua babilonia per regē caldeorum. deſtructis iheruſalē lateranenſe et tēplo. Et ſicut tranſmigracio regni dei in babi loniam vidit ſimulachra aurea et argentea et ornamenta eorū ſic tranſinigratio regni iheſu in dicta ſcd̓a babilonia ſimulacra aurea et argētea videbit et hec Amulachra fient ei in ſuꝑbiā ſe culorū. ut ego iereiias predixi populo d̓i tranſiigrato in hijs verbis. Vidēte ne obliuiſcamini legē dn̄i et precepta eius et nō exerretis mentibꝫ vidētes ſimū lachra aureā et argētea ⁊cͣ. Rex caldeorū in regno ih̓u habito re ſpectu ad babiloniā eſt rex fran coꝝ. Qua captiuitate ꝯpleta in regno dei prīs inoleuit abhoīa cio in deſolationē poſitā in tem plo dei et ſcā ſcōꝝ ꝑ antiochum regē egipti. et ꝑ quam maxima ꝑſecutio cleri et populi fuit fca ꝓpter quā multi receſſerūt a le ge ſancta et aliqui ſpontanei. nec nō antedcūs antiochus ꝯſti tuit iaſonē antipōtificem ꝯtra o nya verū tēpli pontificē cuius ꝑ ſecutio et abhoīatio durauerūt ꝑ tres ānos cum dimidio. cōtra quē dictis ānis ꝯpletis inſurre xit machabeus qui ꝓ emendati one ſanctoꝝ coinquinatoꝝ preſti to de celo auxilio obtinuit viri bꝫ armoꝝ dictū antiochū ⁊ eiꝰ exercitū ut i machabeoꝝ iijc Et ſequenti qn̓to āno obtinuit viꝝ regalē principem liſyam cum ex ercitu infinito ut ī machab̓ iij ⁊ xiij. Sexto vero āno obtinuit ti mnotheū emuloſqꝫ iudeos qui in circuitu iude erant ut ī mach̓ vi Septimo anno obtinuit antio chū filiū antiochi et liſiam cum graui exercitu pugnatorū. pͥmo machab̓ vi. Octauo anno intra uit alchimus antipōtifex ciuita tē iheruſalē in deceptione ſacer dotū et populi qui iuſiurandum fregit. et ſanguinē ſacerdotū ſi cut aquā effudit. cuius exercitū ac nicanorē prīcipem exercitus demetrij qui in regno antiochi ſucceſſit obtinuit iudas ī mach̓ vij. Anno vero nono venit bachi des cū exercitu cōpioſo miſſus a dicto demētrio et iheruſalē in trauit in auxiliū alchimi ātipō tificis qui obtinuit iudam ma chabeum et eius exercitū. Quo obtēto dictus alchimus fecit tā litū penciū tam tribulacionem in populo iſ rahelitico qualis non fuit ex ea die qua viſus eſt ꝓpheta in ihe ruſalem et famēs facta eſt mag na valde. Anno vero decimo ſe dens predictus alchimus ī tem plo dei precepit ſanctaſanctorū deſtrui ac eciam omnia opera ꝓ phetarum ſed cepit et non per fecit.. Sed eotēpore percuſſus eſt alchimus ātipontifex neqͥſ ſimus et peſſimus et impedita ſunt omnia opera eius ⁊ conclu ſum eſt os eius ambicioſiſſimū et vltra loqui non potuit et in tormentis magnis mortuus eſt Gachides v̓o cernens mortē al chimi retro reu̓ſus eſt ad ſuū re gē ⁊ quieuit tēplū dei duobꝫ an nis poſt quos idē bachides ad ſuggeſtionem emuloꝝ tēpli ite rū reuerſus eſt cōtra tēplum cū exercitu ſuo et contra ionatha. quem bachidē dictus ionathas in pace obtinuit et datis dexte cis pacis perpetue a iuda receſ ſit. Et tunc ionathas qui iude ſucceſſit cepit iudicare populū et exterminare īpios de iſrahel et ceſſauit gladius ab iheruſa lem ut pͥmo machabeorū tercio ſꝫ tamen perfecta pax non fuit dicto templo et machabeis a ſu pra ꝓximo anno vſqꝫ ad ānos xl. Quibꝫ finitis ablatum fuit iugū genciū ab iſrahel et cepit populus ſcribere in tabulis et geſtis publicis et anno pͥmo ſb̓ ſimone ſūmō ſacerdote magno. ut pͥmo machabeorū xiiij. q̄ geſ ta ꝑ vos ī biblia meliꝰ videatis Ic in regno criſti iheſu completā tranſmigracio ne antedicta erit abho niinacio ī deſolacionem et pone tur in tēplo iheſu ꝑ regē egipti In qua abhominacione magna perſecucio fiet cleri et populi ſcī ꝓpter quam multi recedent a le ge ſcā ac ec ſpontanei. necnon dictus rex egipti conſtituet āti criſtum pro pontifice templi cō tra criſti vicariū pontificē verū Cuius perſecucio ⁊ abhomīacio durabit per tres annos cū dimi dio. contra quē regem egipti in ſurget alius machabeus qui in zelo fidei et ꝓ emendacione ſcō rū cōinquinatoꝝ obtinebit dic tum regem egipti armorū viri bus et alios qͣmplures q̄ ſingu lis annis contra eum inſurgēt. et ita in gwerris et tribulacioī bus obſeruabitur ī dicto regno iheſu ſicut in predicto regno d̓i obſeruatū fuit. et ꝓut narratū ē rex egipti habito reſpectu ad iheruſalem erit rex ficilie Qua abhominacione completa ꝑ tem pora longa regnum dei paciet̉ finalem deſolacionem cleri ⁊ ſa cerdocij et deficient hoſtīa et ſa crificium de eius regno per reg num romanorum qd̓ eſt aquilo nis habito reſpectu ad alia tria regna. Sic fiet in regno criſti qd̓ tranſactis longis temporibꝫ ſimiliter finalem deſolacionem cleri et populi pacietur. et defi ciēt hoſtia ⁊ ſacrificiū de regno criſti ſicut de regno dei. Sacri ficium veſpertinum defecit per titū ⁊ veſpaſianum ita de regno criſti deficiet per gog ⁊ magos uit infra dicam. T licet aliqui ut ait ie remias poſſent admira ri quare regnum d̓i fuit ꝑſecutū et ſciſſum ab extraneis regibꝫ et regnū filij a ꝓprijs fili is et fidelibus regni ipſius ih̓n. Reſpondebit̉ et ſuadebit̉ ꝙ nō eſt mirand̓ quia hoc ſacra ſcrip tura ꝓmittit. qd̓ probo ſic. Reg nū dei quod exercuit in iudeos ꝑ circūciſionē equiꝑatur regno ſaul qui fuit terribilis et ſemꝑ ꝑſecutus ab extraneis. ut p̓mo regū ꝑ totum. regnū iheſu qd̓ ex ercet ꝑ baptiſmū in gentes eq parat regno dauid mitiſſimi et manſuētiſſimi qui a filijs ſuis ꝑ ſecutus fuit quīqꝫ ſeptē habuit vxores ex quarū vna adultera genuit filiū qui thronum ſuum vel ſedem ſuam regere meruit. et ab alijs filijs ſuis quos habu it ex alijs vxoribꝫ nōnullas reg ni ſui ſciſſuras et ꝑſecutioēs ſuſ tinuit in quibꝫ fuit multum mā ſuetus ⁊ miſcd̓iam preſtitit om nibꝫ umnicis ſuis. Et qͥ dd̓ ſcd̓m ſpm̄ ⁊ carnē filius fuit ſaulis. ſe cundū ſpiritū quia aīa ionathe filij ſaulis cōglutīata eſt anime dauid ⁊ dilexit eū ionathas ut aīam ſuā. ſcd̓m carnēqͥa filiā ſa ul habuit vxorē cū qua factus ē vna caro. ut ī regū xviij. Itē ſa ul vocauit dauid filium ſuum di cens. Numquid vox tua eſt hec fili mni dauid ut p̓mo regū rxvi necnō ipſe dauid vocauit prēm ſuum ipſum ſaulem ut primo re gum viceſimo. Non extendam manum meam in domino meo quia criſtus domini eſt quin po cius pater mi. Sic ipſe iheſus criſtus habebit ſeptem eccleſias in ſponſas eius ex quarum vna adultera ſpiritualiter commiſcē do procreabit filium ſuum vide licet populum gentilē qui thro nium eius vel ſedem ſuam mere bitur regere et ab alijs filijs ſpi ritualibꝫ ipſius iheſu ſuſceptis ſeu genitis ex alijs eccleſijs ſpō ſis eiuſdē ſupradictas ſciſſuras et ꝑſecutiones ipſe iheſus in re gno ſuo patietur. quod eciam a lia ſcriptura ſic dicit. Apprehen dent ſeptem mulieres virum v num in die illa. Item ipſe ihūs vocauit deum patrem ſuum ⁊ pa ter vocauit eum filium ſicut da uid et ſaul fecerunt Si ipſe da uid miſericordiā preſtitit atqꝫ manſuetudinem in eum peccan tibus. ipſe iheſus ſimiliter oſtē det ut pſalmo cij. Non in per petuū iraſcetur d̓s neqꝫ īeternū cōminabitur. Non ſcd̓m pecēa ta eorū faciet ſeruis ſuis neqꝫ ſe cund̓ iniqͥtatē eoꝝ retribuet eis qm̄ ſcd̓m altitudinē celi a terra corroborauit mīaꝫ ſuā ſuꝑ timē tes ſe. qnͣtū diſtat ortus ab occi dēte longe faciet ab eis īīqͥtates eoꝝ. quō miſeretur pater filiorū ita miſerebit̉ dn̄s timentibꝫ ſe quoniā ipſe cognoſcꝫ ſigmentū noſtrū per ſuam humanitatem et ipſe recordabitur qͥa puluis ſit homo ſicut fenum dies eius et ſicut flos agri. Item ſicut da uid fiuit filius ſaulis ſcd̓m ſpiri tum et carnem ita criſtꝰ ih̓s fili us eſt dei ſecundū ſpiritū et car nem. ſecundum ſpiritū quia aīa ade filij dei ſecundum carnē con glutinata eſt anime ih̓u. et eū dilexit adam ſicut anima ſua quia eidem iheſu dedit tunicam carnis ſue ſicut ionathas dedit tunicam ſuam dauid ſecundum carnem quia ex virgine d̓i filia ſuſceptus copulatus et natus ē It yſaīas iheremie. qm̄ dulciā faucibꝫ meis elo quia tua. ſuper mel ori meo. Sed dic michi o ieremīa quanto tēpore durabit regnumt iheſu. Ait ieremias. Tanto tē pore durabit regnum iheſu qn̄ to durauit regnum dei. Cui ait yſaias. Noſcis ꝙ durante ih̓u regno venturus eſt eciā ſpiritus ſanctus quē mittet pr̄ in noīe filij ſui iheſu eciā regnaturus ſu per vniuerſam terram cum prē et filio in tāta benignitate ⁊ mi ſericordia ꝙ omēs infideles ad ſanctum baptiſma et fidem filij aggregabit ⁊ tūc fiet vnū ouile et vnus paſtor. Ideo maius tē pus reperio quo ipſe filius reg naturus eſt qͣm pater regnaue rit ut danielis viij. ibi et dixit vnus ſanctus alteri neſcio cui loquenti Vſquequo viſio erit iu ge ſacrificium et peccatū deſola cionis que facta eſt et ſanctua riū et fortitudo et conculcabit̉. Et dixit ei Vſqꝫ ad veſperam ⁊ mane. dies duo milia c cc. et mundabitur ſanctuarium. Hic mane recipitur ꝓ principio criſ tianitatis quod eſt tranſlacio ſacerdocij a iudeis in gentes uſ qꝫ ad veſperam que eſt finis reg ni criſti et ſacerdocij. dies duo milia ccc ideſt anni duomilia c cc. quia dies ꝓ anno accipitur ut ſupradictū eſt. Hoc vult di cere ꝙ āno Mccc coniputando ab āno tranſlati ſacerdocij qd̓ fuit quando ceſſauit ſacrificiū veſpertinum in templo dei. for titudo ſanctuarij conculcabitur. quod erit in annis criſri ꝯputa do a natītate dn̄i Mccclxxiiij. quoniam per annos lxxiiij pre ceſſit natiuitas criſti deſolacio nem templi dei factam ꝑ roma nos. Et ſubſecutis poſtmodum alijs mille annis conculcabitur ſanctuarium. et illud milleſimū erit totū regnum ſpiritus ſancti ī quo vel infra qd̓ omnes infide les tam iud̓i ꝙͣ alie barbare na ciones recipiet ſacru baptiſma et ad fidem filij cōuertentur ac eciā tocius ſancte trinitatis. Quod regnū ſpiritus ſancti e quiꝑatur regno ſalomonis filij dauid ſeu ꝓcedentis ex ſaule ⁊ dauid ſicut ipſe ſpiritus ſanctꝰ ꝓcedit ex patre et filio. Et qui ſalomon in pͥncipio regni ſui tu lit ſententiā inter duas meretri ces d̓ vnico filio viuo. qd̓ eſt in figura ꝙ ſpiritus ſanctus in pn̓ cipio ſui regimīs ferre debet ſen tēciā inter duas meretri ces viꝫ ſynagogā iudeoꝝ ⁊ eccleſiā gen ciū de xp̄o vnico d̓i filio viuo. et ſnīaliter expoliabit ſynagogā que eū oppreſſit et reſtituet eū eccleſie cū oī iure quo eū de ma nū ſynagoge ſentēcialiter libera uit et tūc ſynagoga vltra nō no minabit̉ qm̄ ipſius filij iudei vi gore dicte ſentēcie ea derelinqn̄t ⁊ eccleſie genciū adherebūt. et hanc ſentēciā ferre debꝫ ac eciā exequi ſpiritus ſcūs ꝑ vnū qui ſit ſimilis ſalomoni videꝫ ꝙ ſit rex iheruſalē et vocet̉ pacificus ſicut ipſe ſalomō fuit. Et ipſe naſcet in domo michaelis et e ius vice ſungetur. et princeps magnus erit ut danielis xij c N tempore illo conſurget michael princeps magnꝰ qui ſtat pro filijs populi tui et veniet tēpus quale non fu it ab eo tempore ex quo gentes eſſe ceperunt in terra. Item ꝙ yſ ſynagoga ⁊ eccleſia vocent̉ me retrices ꝓbatur ezechielis xxiij et yſaīe xxiij. Itom cum ipſe ſpi ritus ſcūs aduenerit eius offici um ſit hoc ꝙ omnes gentes ſeu reſiduum gentiū et iudeorum q̄ non poterunt conuerti ad fidem iheſu ꝑ apoſtolos ſeu alios pre dicatores iheſu relicta omniper fidia et remoto corde lapideo de carne ipſorum ad fidem et reg gediecbatu num ipſius iheſu debeat aggre It exech gare. ⁊ tunc aſpicient in eū quē confixerunt ſicut ſalomon fecit tottr adora. in ſolio dauid tēpore ſui regimi nis cum ꝓpter ſue affluentiam ſapiencie regina ſaba incircum domus Doiniſi ciſa a finibus terre venit ad ſoli um dauid ut ſapiētiam ſalomo nis in eo ſedentis audire poſſet ū videndumeli Et omnes reges terre ⁊ tota ter ra deſiderabat eius vultum ſere at omine ē num videre ac eciam ꝓpter eius multitudinem pacis argentum ut lapides reputabatur ut ſecun do paralipomenō nono capitulo Et qui ſalomon ſedens in dicto ſolio dauid ſic ait Nunc autem requiem dedit michi dominꝰ de us per circuitū et non eſt ſathā neqꝫ occurſus malus Sed tam̄ ꝓpe finem vite ſue luxurioſe vi uens cū mulieribꝫ alienigenis. a deo apoſtatauit ydola adoran do ut iij regum vndecimo Itē et dicto regno ſpūs ſcī adueniente porta domus dei atrij interioris que reſpicit ad orientem et que clauſa fuit ſex diebus in quibꝫ opus fit die ſeptimo videlꝫ die ſabbati aperietur ⁊ non claude turuſqꝫ ad veſperam ⁊ adorabit populus terre ad oſtium porte illius in ſabbatis ut ezechielis xxxvi. Iſta porta eſt illa quam vidit ezechiel in domo domini clauſam per quam ſolus deus ī grediebatur et egrediebatur. ut ezechielis xliiij Nunc v̓o in ſabbato aperietur. et populus terre adorabit ad oſtium porte hoc ſignificas ꝙ per aperturā domus domini ideſt eccleſie cri ſti creſcet itantū ſpiritalitas ꝙ omnis caro ſaluabitur. Et qͥd ſignificent illi ſex dies ⁊ ſabba tū videndum eſt. Sex illi dies ſunt illi dies in quibꝫ deus ꝑfe cit omne opus mundi et in die ſabbati quieuit. et ſex illi dies ſignificant ſex miſiā ānoꝝ ⁊ ſab batum vltimū milleſimum. qͣſi velit ꝙ ſeptem milibus annoꝝ mundus erit duraturus. et in iſ to ſabbatō ideſt vltimo milleſi mō iſta porta aperiet̉. et ſicut in ſabbato deus quieuit ſic in iſ to vltimo milleſimo quaſi mun do vniuerſo dabit quietē et pa cem et de ſua ſanctitate infi det in omnes gentes ita ut om nes qui ſcripti ſunt in libro ſuo ſalui fient. et hec porta nō clau detur uſqꝫ ad veſperam ideſt uſ qꝫ ad finem mundi. quia ſicut veſper eſt vltima pars diei. ſic iſte veſper eſt vltima pars toci us mundi ſeu temporis ſepedcī cum quelibet dies habet tres ꝑ tes videlicet mane veſperum et meridiem ſic tempus ſepedictū habet. Et ſepedicta hominiū ſal uacio fiet per baptiſmū. qd̓ ꝓ batur ſic. quia homo peccando fedauit paradiſū a quo eiectꝰ ē ⁊ ipſe paradiſus hominem feda tum extra ſe eiectū aſpergendo mundabit per fluuium eiꝰ. qui diuiſus in quatuor partes irri gat terram vniuerſam Et licet nūc eufrates irriget criſtianos per baptiſmum tamē in regno ſpiritus ſancti ſcilꝫ phiſon gyō et tigris omnes alias gentes barbaras ſimiliter ī baptiſmo irrigabunt ut geneſis ſcd̓o. T cū opera trinitatis ī ſeꝑabilia ſint ab extra. ut de conſe di iij c in fi xxviij q. i. ſicut enī. de conſe di qnta. ſaluator. quia pater non regnauit ſine filio et ſpiritū ſcō nec filiꝰ ſine patre et ſpiritu ſcō nec ſpiritus ſanctus ſine patre et filio tamen officia regiminū ſunt diſtincta ut in euangelio. Pater meus uſqꝫ modo operat̉ et ego operor ut iohānis ſexto Itē non poteſt filius facere a ſe quicꝙͣ niſi qd̓ viderit patrē faci entē. quecūqꝫ enī ille facit hec ⁊ filiꝰ ſimiliter faciet. Pater enī diligit filiū et ōnia demonſtrat ei que ipſe facit et maiora hijs demonſtrabit opera ut iohānis vi. Sicut enī pater habet vita in ſemetipſo ſic dedit et filio ha bere vitā in ſemetipſo. ⁊ poteſta tē dedit ei iudiciū facere qͥa filiꝰ hominis eſt. Itē cū venerit ſpūs ſanctus quē mittet pater in no mine meo ille vos docebit omīa ut iohānis. xiiij. Si autē nō ab iero ꝑaclitus non veniet. ſed cū venerit ille arguet mundum. de peccato de iuſticia et de iudicio et pͥs c iij. Emitte ſpiritū tuū ⁊ creabūtur ⁊ renouabis faciē ter re. Et ita ꝑ omnia erit in regno ſpūs ſancti videlꝫ ꝙ omnes gen tes infideles ad fidē filij debent cōuerti ut pͥs xxi. Remmiſcent̉ et ꝯuertent ad dn̄m om̄s fines terre. et adorabūt in ꝯſpectu eiꝰ omnes familie genciū qm̄ domi ni eſt regnū et ipſe dn̄abit̉ gen ciū. Quia ſicut om̄s reges terre et omīs gentes infideles deder̄t munera auri et argenti dicto ſa lomoni et omnis terra infidelis deſiderabat eius vultū videre. et ſolio dauid mediante ſalomōīs ſapientia obedierūt. ita virtute ſapīe ⁊ clemētie ſancti ſpiritus om̄s gentes infideles ſoli eccle ſie criſti obedient ⁊ criſtū domi uū patrē ⁊ filium ⁊ ſpiritū ſanc tū adorabunt ut p̓s lxj. et adora bunt eū omnes reges terre. on nes gentes ſeruient ei. et p̓s c lxvi Regnū tuū domine regnum omnium ſeculorum ⁊ dominatio tua in omī generatione et gene ratione. et iohelis ij. Effundam ſpiritū meum ſuꝑ omnem carnē et ꝓphetabunt filij veſtri et filie veſtre Et licet ſecundū aliquos hoc fuerit adimpletū in aduen tu ſancti ſpiritus in aplōs quibꝫ non contradico. tamē dici poteſt teſtimomo iohelis ꝙ ſuꝑ omnē carnem effundi debet qm̄ ſimili ter dici poſſet de ſpū moyſi. de quo d̓s reſpiciens ⁊ ſuꝑ lxxͣ ſeni ores populi dedit eund̓. qui pro phetauerūt nec vltra loq̄ ceſſa uerūt ut nunieri xi. et de ſpū ꝓ phetaꝝ int̓ qͦs affuit ⁊ ſaulut ī regū x. et qͥa ſupͣ effuſiones ſpū ales fuerūt qͥa non ſuꝑ omnem carnē. ſꝫ cū fiet ſuꝑ omnē carnē facies terre renouabitur. orbis terrarū replebit̉ ſapīa ⁊ iudeoꝝ corda lapidea in carnea conuer tentur et filij ⁊ filie ꝓphetabūt. Item terra vniuerſa ad labium vnum reuertetur iam confuſum in eodem ſpiritū in cōſpiracione contra deum in turri babel fabri canda de qͣ nēroth pͥnceps fuit quod quidē labiū quo terra vni uerſa loquebatur remanſit he breum a quo ꝓceſſerūt hebrei. qui ſecundum aliquas hiſtorias in tali conſpiracione non affuit et in quo labio locutus fuit ab raham et omnes deſcendentes ex eo ⁊ in eo loquebant̉ apoſto li ſpiritū ſancto repleti. Omnes alij confiſi labijs eos audiebāt tanꝙͣ loquētes ſuis linguis. qd̓ cedit̉ in figura. cū generalit̓ dic tus ſpiritus ſanctus effundetur terra ad vnum labiū reuertetur ad dominiū iheſum dei filiū cre dendum confitendum ⁊ predica dum. ut ſophonie tercio Expec ta me in die reſurrectionis mee quia iudiciū meum eſt ut cōgre gem gentes et colligam regna et tūc reddam populis labium electū ut inuocent omnes in no mine domini. Tem ad corroboracionem ſupradictorū regnoꝝ vide licet patris et filij et ſpiri tus ſancti aliā induco diſtinc tionem Et pͥmo regnum dei pa tris diſtinguit̉ in abraham qui habuit ſaram vxorem liberam et agar egipciā eius acillam quā ſara dedit viro ſuo abrahe eciā in vxorem. ad quam ancillā vx orem ingreſſus ē abraham et ex eo ipſa agar ancilla concepit in vtero et peperit filium iſmahel nomine. cui dixit dominus. Ex audiui te iſmahel et benedicam tibi. duodecim duces Senerabis et faciam te creſcere in gentem magnam. Poſt hec ſara libera vxor ſterilis concepit ex ipſo a braham et peperit filium yſaac et cum illo deus ſtatuit pactum ſuum. Quo nato ait ſara ad ab raham Eice ancillam et filiū eiꝰ non enim heres erit filius ancil le cum filio libere. Quā exaudi ens abraham dimiſit agar an cillam cum filio iſmahele dans eidem de ſua hereditate panem et vtrē aque. que agar deficien tibꝫ pane et aqua tēporalitatis abrahe errauit in ſolitudine. ut geneſis xvi. xvij. et xxi. Poſt hoc abrahā ad dei preceptū im molauit filiū ſuum yſaac ex libe ra vxore ſuſceptum ꝓpter cuius obedienciam d̓s ſibi iurauit ml̓ tiplicare ſemē eius ſicut ſtellas celi et velut arenam maris et ī ſenime eiꝰ benedicere omēs gē tes que egredientur ex ilmahe le filio agar ancille eius ut gen̄ xv. Ita d̓s pater habuit vxorē ſpiritualem videlicet ſynagogā ſterilem et ancillam eccleſiam ſpiritualem. Quam acillā eccle ſiam ſpiritualē ſynagoga vxor et ſterilis tradidit deo viro ſuo ſpirituali in vxorem. qui d̓s ſpi ritualit̓ ingreſſꝰ ad dicta vxorē ancillā et ex eo ipſa eccleſia an cilla vxor ꝯcepit ſpūaliter ⁊ pe perit filiū iſmahelē populū gen ciū. cui populo ait dn̄s. Exaudi ui te popule genciū fili iſmahel benedicā tibi. duodecī duces ge nerabis et faciā te creſcere in gē tem magnā ſpūalem. Poſt hec dicta ſterilis ſynagoga ſpūalis libera vxor dei in ſenectute cōce pit ⁊ peꝑit ſpūaliter ex ipſo d̓o populū iſraheliticū filiū yſaac. cū quo populo d̓s ſtatuit pactū ſuū. Quō nato vidēs ſynagoga vxor libera populū genciū filiū eccleſie ancille uxoris ait viro ſuo d̓o Eice ancillā et filiū eius populū genciū. non erit heres filius ancille cū populo iſraheli tico filio libere. quā ſynagogam Ss exaudiēs dimiſit eccleſiam ancillā eius vxorē cū populo gē ciū filio ſuo dansqꝫ eidē de here ditate ſua ſpūali panem et vtrē aque et ipſa eccleſia acilla eiec ta errauit in ſolitudine deficien tibꝫ eidē pane ⁊ aqua ſpirituali tatis d̓i. Poſt hoc autē d̓s īmo lauit filiū ſuū ih̓m natū ex virgi ne de ſemine abrahe ꝓpter eius obedientiā ꝓpter quod d̓s iura uit eidem abrahe m̄ltiplicare ſe men ſuū ſpirituale ſicut ſtellas celi et in eo ſemine omnes gen tes benedicere Et ſicut agar an cilla poſterior vxor abrahe prius ex ipſo abrahā ꝯcepit et peꝑit iſmahelē populū genciū ꝙ ſara libera prior vxor abrahe que in ſterilitate et ſenectute poſterior concepit et peꝑit yſaac populū hebreorū. ſic ipſa eccleſia ancil la poſterior vxor ſpiritualis d̓i pͥmo ꝯcipiet ⁊ ſpūaliter pariet ex ipſo deo populū genciū ſemi nis abrahe benedictione qui eſt ſic in vxo iheſus d̓s quē ipſa ſynagoga li gmem de bera prior vxor dei que in ſterili tate ⁊ ſenectute ſua poſterior cō vno ytero cipiet ⁊ ipſa ſpiritualiter pariet ex ipſo deo populum iudeorum in benedictione ſeninis eiuſdē abrahe patriarche. pit a patre ſu Egnū criſti diſtinguit̉ in yſaac filio abrahequi natꝰ fuit ex ſara ſterili hiatualem et et ſene qui pro multiplicatione popnſoꝝ īmolatus fuit a ſuo pa tre abraham deo precipiente. et qui yſaacͣ in vxorem accepit re beccam virginem de ſua cogna tione. que aliquo tempore ī ſte rilitate permanens. tamē ex ea concepit et peꝑit vno ventre ge minos filios. quorū primogeni tus vendidit pͥmogenita ſua ꝓ famē tēporali ſcd̓o nato. Et qui ſecundus natus compellēte ma tre fraudulenter recepit a prē yſaac primogeniti benedictionē ut geneſis xxv ⁊ xxvij. Sic ip ſe filius operabitur in regno ſuo Sicut yſaacnatus eſt ex ſterili ſene de ſemīe abrahe ſic ipſe cri ſtus natus eſt ex puella ⁊ virgi ne orta de ſemine abrahe. Si y ſaac ꝓ multiplicacione populo rum īmolatus fuit a patre abra ham. ipſe criſtus pro multipli caicione animarum ſaluandarū a ſuo patre immolatus fuit Si yſaac in vxorē recepit rebecca v̓ ginem de cognacione ſua que cō cepit et peperit geminos filios vno vtero ex eodem quoꝝ pͥmo genitus ꝓ fame tꝑali ſua pͥmo genita ſcd̓o nato vendidit. q cō ſulente matre fraudulēter rece pit a patre ſuo yſaac pͥmo nati benedictionē. ipſe criſtus in ſuā vxorem recepit virginem ideſt ſpiritualem eccleſiam de cogna cione ſua que aliquo tempore in ſterilitate permanens tamē cōcepit ⁊ peperit ex ipſo criſto ſpiritualiter geminos filios ſcꝫ populos duos ex vno vtero qͦꝝ pͥmo natus videlꝫ populus ſar racenus ꝓ rebus temporalibus it pnd vnti ſua pͥmogenita vendidit ſecūdo nato populo latinoꝝ. qui ſecun dus natus conſulente matre ec cleſia fraudulenter primo nati benedconē recepit ab ipſo criſto Egnū ſpiritus ſancti di ſcinguit̉ in iacob filio y ſaac qͥ duas habuit vx ores ex vno patre natas videli cet lyam et rachelom qui iacol ex lya pͥma ſua vxorē qͣtuor fili os genuit ⁊ ceſſauit parere Ra chel vero ſcd̓a vxor vidēs ꝙ in fecunda eſſet prole tradidit vi ro ſuo balam ancillam ſuam in vxorem ut pareret ſuper genua rachelis. ex qua ancilla procrea uit iacob duos filios. Iya vero pͥma vxor videns ꝙ pare̓ deſijſ ſet zelphā ancillam ſuam tradi dit viro ſuꝑ iacob in vxorem ex qua ꝓcreauit duos filios ⁊ ipſa lya conducens maritū pro man dragoris concepit et peperit du os filios ⁊ vnam filiam nomine dinam. deus v̓o reſpiciēs rache lem ſterilem concepit et ipſa ex iacob et peperit ioſeph et benia min ut geneẜ xxviij et xxx Ita ſpiritus ſanctus in regno ſpūali ſpiritualiter ꝯparabitur. Sicut iacob duas habuit vxores ex v no patre natas videliꝫ lyam et rachelem. ita ſpiritus ſanctꝰ du as habebit vxores lyam genciū eccleſiam et rachelem hebreoꝝ ſynagogam ex vno patre ſpiri tuali natas. qui ſpiritus ſanctꝰ ex lya eccleſia fecunda ſpiritua liter quatuor populos infideles generabit fideles. ſcd̓o ex bala ancilla rachelis ſynagoge cum eccleſia alexandrina duos po pulos īfideles generabit fideles Iya v̓o eccleſia gencium vidēs ꝙ deſierit generare dabit ancil lam ſuā zelphādicto ſpiritui ſcō in vxorē videlꝫ ātio chena eccle ſiam q̄ duos populos infideles generabit fideles. Iya v̓o eccle ſia genciū poſt hoc ꝯcipiet ſpū aliter ex ipſo ſpū ſcō interpola tim duos pplōs infideles et fide les pariet ⁊ vnā filiam videlꝫ cō ſtantinopolitanā eccleſiā. poſt hoc deus reſpiciet rachelem ſyn agogam ſterilē et ipſa cōcipiet ſpūaliter ex ipſo ſpū ſancto du os populos iifideles et eos fide les pariet videlꝫ iſraheliticū et iudaicū populos ⁊ ſic ipſe ſpūs ſcūs totū mundū ſpiritualiter ī ſemine abrahe ſaluabit. Et tūc cū venerit ſpiritus ſcūs fiet trāſ migratio eccleſie xp̄i in nouam babiloniā ꝑ lxxͣ annos. et ſubſe cuta abomīatione antixpi cōtra verū criſti vicariū in eius eccle ſia et regno ꝑ tēpus ⁊ tēpora et dimidiū tempus qui ſūt tres a ni cū dimidio ſcd̓m danielē to ta eccleſia ⁊ regnū xp̄i renoua bitur vel īcipiet renouari ⁊ pax maxima erit in iheruſalē eccle ſie ⁊ regno xpi necnon ⁊ toto or bi ꝑ mille annos quoniā tūc al ligabitur ſathanſicut alligatus fuit in regno ſalomonis. ut ſuꝑ proxime dictum eſt In quorum mille annorum fine vel prope ꝑ plures annos eccleſia criſti ici piet meretricari in īmundicijs et abhominationibus ſicut ſalo mon fecit prope finem regni ſui ꝓpter que deus recedet ab eccle ſia ſua et homines quaſi apoſta tabunt a fide. Vnde irato domīo contra eccleſiam et regnū eius ſoluetur ſathan contra eam qui faciet inſurgere ꝯtra eandē gog et magog in tantam ſciſſuram ⁊ q ducunti v abhominationē et ꝑſecutionem ꝙ deficiēt hoſcia et ſacrificiū de ea et cleri totalis erit deſolatio āni cent ultate pſda et circūdabunt ciuitatē romana in exercitu magno et tunc eius raculi fllix Iinpra nd erit deſolatio Ideo caueant qui erūt in ea ut fugiat ad montes ⁊ q̄ in circuitu eius ſūt ꝑ ſtadia anm cent et mille et ſexcenta ſimiliter fugi ib introſtu. ant. et q̄ in regionibꝫ ſūt nō in iua filija trent in ea qͥa dies vltionis hij ſūt. De autē pregnantibꝫ et nu trientibꝫ hijs diebꝫ. erit enim preſſura magna ſuꝑ roma ⁊ po pulū eius in gladio. ac eciā ſuꝑ pͥncipes ⁊ duces regni ficilie qͥa tūc regnū non erit et iſti gog ⁊ magog erunt reges aquilonis. ꝓut habet̉ ezechiel̓ xxxviij. It ieremias Dn̄e yſaia et quando hec erunt. A it yſaias. Nuinerēt̉ an ni ⁊ ſciemus. et ait. A creatione ade uſqꝫ ad natiuitatē noe flux erunt anni mille ⁊ quinquagin ta ſex ut geneſis quinto caplō. a natiuita ⁊ noe uſqꝫ ad arche perfectionē fluxerunt anni ſex centi in quoꝝ fine ipſe nor arca intrauit ꝓpter diluuium ut gen̄ vij. diluuium autem fuit ſuper faciem vniuerſe terre anno vno et menſibus duobꝫ ut gen̄ viij circa finē. a fine diluuij uſqꝫ ad natiuitatē abrahe Fluperunt an ni ducenti et xcv. ut gei xi cir ca finem. a natiuitate abrahe ul̓ qꝫ ad natiui tatē yſaac fluxer̄t āni centū ut geneẜ xx̄i. a nati uitate yſaac uſqꝫ ad natiuitatē iacob fluxerunt lx ut gen̄ xxv. in fine. a natiuitate iacob uſqꝫ ī troitum ſuum in egiptū fluxer̄t anni centū et xxx ut gen̄ xlvij. ab introitū iacob in egiptū in qͦ eius filij ⁊ filij filioꝝ fuerunt in ſeruitute uſqꝫ ad exītu predicto rum filiorum iſrahel de egipto fluxerūt āni quadrigenti xxx. ut exodi xij in fine. ab exitu fili orum iſrahel de egipto uſqꝫ ad edificacionē templi factā per ſa lomonem qͣrto anno regni eius fluxerūt anni quadringenti et lxxx ut t̓cio regū vij. ab edifica cione templi uſqꝫ ad eius incen diū et tranſinigracionē populi iſrahelitici in babiloniam fluxe runt āni quadrīgenti xxxi. ut ſcd̓o palipō per totū. ab incen dio templiuſqꝫ ad criſtū ſcd̓m cronicas fluxerūt anni quingē ti et xc. et ſic ab adam uſqꝫ ad natiuitatē criſti fluxerunt āni quatuor milia c lxxiij ⁊ menſes octo A natiuitate criſtiuſqꝫ ad deſolacionem tēpli iudaici erūt anni lxxiiij. a deſolacione tēpli iudaici uſqꝫ ad poteſtatē infer nalem cōtra mundū vniuerſum exercendam ſcd̓m danielē xij. erunt ani mille ducenti et xc qͥ ſunt in anis criſti M ccc lxiiij. ut ſupradictū eſt clarius. et du rabit uſqꝫ ad ānos a deſolacioē tēpli computando Mccc ⁊ xxxv qui ſunt in ānis dn̄i Mccccix infra quos ipſa poteſtas infer nalis ponet in criſri eccleſia an ticriſtum qui perſequetur ecci am criſti et eius verum vicariū per tēporales reges infra nouē ānos. quibus completis regna turus eſt in eccleſia criſti. qua poſſidere debet contra verū criſ t vicariū annis tribus cū dimi dio in graui perſecucione popu li ſancti et ſacerdotum ſanguīs effundetur ſicut aquā et fames validā erit. et tanta erit tribu lacio qualis nō fuit ex qua die viſus eſt papa in eccleſia criſti poſtea deficiet eius potencia et ſine manu conteretur. qͥa preci piet ſancta ſanctoꝝ deſtrui ⁊ no uū et vetus teſtamentum cōcre mari. qūo anticriſto annichila to ipſe ſathan turbabit omnia regna criſtianitatis et alioꝝ in fideliū ꝑ annos xxv. in grauibꝫ prelijs ciuitatū deſolationibꝫ et exuſtionibus et ſanguinū effuſi onibꝫ et feminarū violacionibꝫ ac eciā parcialitatibus et diuiſi onibꝫ ciuitatū et ita et taliter ꝙ quaſi mundum ponet deſertum. Quibꝫ annis cōpletis alligabi tur ſathan retro in terra et tūc veniet pax et requieſcet homo in cubili ſuo a cuius ſathane al ligatione uſqꝫ ad aliam ſolucio nē ad conculcand a fortitudinē eccleſie et ſanctarij criſti fluēt anni mille Poſt v̓o iſtos ānos mille ſoluetur iterū ſathan. et ī fra centū annos a tēpore ſolutio nis ꝯculcabit eccleſiam et ſcūa riū criſti. et ſic ſcd̓m danielē a natiuitate xp̄i uſqꝫ ad ſolution̄ ſathane iteratā et vltimā fluēt āni duo milia cccxi. Ergo om nibꝫ ſupͣdcis ānis in vnū ꝯgluti natis ſūt āni vi milia d̓ lxxxiij ſcd̓m ipſū danielē Reſtāt modo ꝓ ꝯplendis ānis quibꝫ creature mundi oꝑari debent āni quadrī genti xvi infra quos ſupradicti gog et magog ꝓ ꝯculcando ſcū ario criſti ab aquilone venient. et hoc erit infra centu annos cō putando a ſolutione ſathane in fra alios annos cōplendos mun dus recipiet finem ſuū in igne Subſequēter adueniet ipſe ad iudicandū viuos et mortuos in valle ioſaphat. de qͥbꝫ d̓r iohel̓ tercio. ezechielis xxxvij ⁊ pſal mo xlix. Et tūc īfernus et mors mittentur in ſtagnum ignis et mors ultra non erit neqꝫ luctus neqꝫ clamor ſed nec ullus dolor qm̄ priora trāſierūt. De quibꝫ oībꝫ ſi clarius et melius videre cupitis videatis opus futurorū ſcd̓m ſacrā ſcripturā qd̓ ꝯpoſui. atuor dir et incipit ſic. Sit nomen domi ni benedictum. et ibi clarius vi debitis.7 T ait ieremias. Domi tudri tegna ne yſaia ſupradictū eſt qtipr vgibut ꝙ rex egipti ponet abo nmnationem et deſolationē in re uū veqͥnum it gno criſti. Quis erit iſte rex et ontra deiente. vbi oriet̉. Ait yſaias. Illud qd̓ hem et contra ſ ſcripſit daniel viij c de regno d̓i patris illud idem intelligatur d̓ regno criſti complendum. Et di cit ipſe daiel. Et leuaui oculos meos et vidi arietem cornutum et ventilantem cornibus verſus orientem occidentem aquilonē et meridiem et fecit ſecundū vo luntatem ſuam et magnificatus eſt. Et dicit ipſe daniel in fine huius capituli ꝙ rex medorum ⁊ perſarum eſt. et fuit darius. Vi ditqꝫ hyrcum caprarum venien tem ab occidente ſuper faciem vniuerſe terre ⁊ habebat eciam cornu inſigne inter oculos eius et venit uſqꝫ ad arietem illum et efferatus eſt ī eum īpetu for titudinis ſue ⁊ percuſſit arietē illum et cōminuit cornua eius ⁊ hircus capraꝝ magnificatus eſt nimis. Dicit ipſe daniel ꝙ hir cus iſte eſt rex grecoꝝ ideſt alex ander. Cūqꝫ ipſe creuiſſet frac tum eſt cornu magnum ideſt ip ſe rex mortuus eſt. et orta ſunt quatuor cornua ſuper iſtud per quatuor ventos celi ideſt qͣtuor reges erunt de ſua gente qui di uident regnum alexandri ī qua tuor regna de vno autem ex eis qͣtuor regibus ſeu regnis egreſ ſum eſt cornu modicū ideſt par uū regnum et factū eſt grande contra orientem et contra meri diem et contra fortitudinem et iſtud fuit regnum antiochi qui magnificatꝰ eſt uſqꝫ ad fortitu dinem celi tēpli dei ⁊ deiecit in fortitudīe de ſtellis ideſt prela tis et pontificibus et conculca uit eos. in quarū ſtellaꝝ ſeu pre latorū loco deiectis veris prela tis et pontificibus alios antipō tifices poſuit. et uſqꝫ ad princi pem fortitudinis ideſt ad verū ſūmum tēpli pontificem magni ficatus eſt et ab eo tulit iuge ſa crificiū. quia in templo poſuit antipontificem alchimū nomi ne et deiecit locū ſanctificacioīs Robur autē ei datum eſt contra luge ſacrificiū ꝓpter peccata ⁊ proſternetur veritas ſanctifica cionis in terra et interficiet ro buſtos et populū ſanctoꝝ pb̓ro rū ſecundum voluntatē ſuam et dirigetur dolus in manu eius ⁊ cor ſuum magnificabitur ⁊ in cō pia rerū omnium occidet pluri mos. Hec omnia executa fuer̄t per predictum regem antiochū qui antipontificem poſuit in tē plū dei ut pͥmo ⁊ ſcd̓o machabe orū ꝑ totum. Ita et in regno cri ſti vnus rex orientis regni erit qui habebit regnum grecorum et regnum ytalie et to tam criſti anitatem ventilabit in hijs duo bus regnis et magnificabitur. Coſitra iſtū veniet rex occiden tis regni criſti ⁊ efferabitur in eum ⁊ cōminiuet eum in hijs du obus regnis et ipſe monarchiā imperialem tenebit tocius. ⁊ ip ſe pͥmus rex erit et magnificabi tur. Poſt hoc moriet̉ et quatu or ſurgent pro eo reges et diui dent totam criſtianitatem ī qua tuor regna. ex vno autē predic toꝝ regnorū oriet̉ vnum regnū paruum et fiet grande contra o rientem ⁊ contra meridiem ⁊ cō tra fortitudinem et magnifica bit̉ vſqꝫ ad fortitudinem celi eccleſie et ſupradicta omnia fa ciet q̄ fecit antiochus in regno d̓i. et iſtud regnū paruum quod poſtea fiet grāde erit ꝓpe eccle ſiam xpī ih̓u ſicut regnū egipti qd̓ habuit atiochus ꝓpe tēplū dei. ¶ Itē arbitramur ꝙ regnū criſti ih̓u vin pati debeat ab ho minibꝫ et nō homīes ab eo quia non homines coactos ad eius fi dem accipiet ſed voluntarios et ſpontaneos bonoꝝ operum qui ī dictis bonis oꝑibus violatores dicti regni erūt. hoc eſt ꝙ oms homines qui receperūt baptiſ mū in nomine ipſius ih̓u et ſcē trinitatis et ſpontanei et volū tarij crediderūt in eū ſint et de beant eſſe regni ipſius ih̓u. Alij qui noluerūt in nomine ſancte trinitatis baptizari atqꝫ in ihe ſū credere ꝯdēpnati ab ipſo ih̓u infernus eos capiat. qm̄ ſcriptū eſt pͥs ix. cōu̓tant̉ peccatores in infernū oēs gentes q̄ obliuiſcū tur deū. et p̓s c lxvi. ꝓpe eſt do minus omnibꝫ īuocantibꝫ eū in veritate Volūtatē timenciū ſe fa ciet et deprecationē eoꝝ exaudi et ⁊ ſaluos faciet eos. Cuſtodit dn̄s om̄s diligentes ſe et ōnes peccatores diſperdet. Tem ꝙ ſathan īfernalis prin ceps tocius mali patrator et ſe culi deſtructor numqͣm a vincul̓ abſoluatur quibus in fouea ab yſſali ligatus fuit per dictū ihe ſū dicto regno iheſu durāte niſi in ſupradictis iheſu ſciſſuris et ꝑſecutionibus quia ipſe ſathan in ſciſſuris ⁊ perſecucionibus re gni d̓i patris ſolutus fuit ita in regno criſti iheſu ſoluatur. Sꝫ omnia alia demonia ſoluantur libere in regno criſti iheſu ſicut ſoluta fuerunt in regno dei pa tris ad hoc tantum ut tempten tur homines et fideles iheſu in fide ac eciam bona alia ſpiritua lia nō peragant ſed mala atqꝫ peccata mortalia et venialia cō mittant. quibus poſſimis pec catis inuoluti iuſte dicti fideles ciones tl criſti iheſū ab ipſo flagellentur at imuiū I ut ſapientie decimo quarto. qm̄ creature dei in odium facte ſunt vles iptlu mc et ī temptationem anime homi num. Sed a talibus tēptationi gam eoꝝ bus dyabolicis dicti fideles ih̓u nem contade poterunt liberari per ſignū cru cis iheſu in eorum cordibus ſig natū ut pſalmo lxxxv. Fac me cum ſignū in bono ut videant qͥ me oderunt et cōfundantur qm̄ tu dn̄e adiuuiſti me et ꝯſolatus es me. Item ꝑ ieiuniū et orati ones. ut ī pſalmo. humiliabam in ieiunio anima meam et ora cio mea in ſinu meo conuertet̉. et mathei decimo octauo. Hoc genus demoniorum non eijcitur niſi in ieiunio et orationē. Itē poterūt eciam liberari per inuo cationem diuini noīs ⁊ poſtula tionē diuini auxilij et adiutorij et tūc tales fideles iheſu quādo talia ꝑegerunt ſtabunt in adiu torio altiſſimi et in ꝓtectione dei et veritas eius circuindabit eos ſcuto. a timore nocturno nō timebunt. a ſagitta volante in die a negocio perambulante in tenebris ab incurſu et demonio moridiano. cadent a latere eoꝝ mille demonia et decem milia a dextris eoꝝ et ad eos nō appro pinquabunt ut p̓s rcͣ ⁊ p̓s xvij Quoniā in te eripiar a tempta cione. et in deo meo tranſgredi ar murū. Itē ſi predictis temꝑ tacionibꝰ dyabolicis p̄cedicti fi deles iheſu mortaliter vel venia liter contingat peccare per di gnam eoꝝ confeſſionem ⁊ cordi alem contricionem dicta pecca ta remittuntur eis. et licet cor contritum et humiliatum deus non deſpiciat tamen confeſſio ē neceſſaria. ut in pſalmo xxxj. dixi confitebor adu̓ſum me īiuſ ticias meas dominō et tu remi ſiſti iniquitatē peccati mei. et pͥs. l. tibi ſoli peccaui ⁊ malum coram te feci ut iuſtificeris in ſer monibus tuis Et hijs confeſſio ne ſcilꝫ et penitencia peccatoꝝ ipſi fideles ih̓u poterunt euitae̓ ac eciā euitabunt morſum infer in ⁊ ignem eternū qui prepara tus ē dyabolo ⁊ angel̓ eius. vbi fletus eſt ⁊ ſtridor denciū. vbi eorū oculi pleni ſunt lacrimis. vbi mors optatur et non datur vbi v̓mes eoꝝ non moriuntur ⁊ ignis eoꝝ non extinguit̉. vbi a liud non operat̉ niſi pena. vbi nullus nec dominus ſuprafertur ſeruo. nec ſenis reuerencia. nec iuuenis ad miniſteriū. vbi nul lum gaudium nec leticia poſt triſticiā. vbi nullus honor nec requies poſt penā. vbi tenebre et̓nales et horror pene. vbi ar dor ſitis ⁊ terra obliuionis. vbi ardor flāmē et dolor vermium. vbi fetor intolerabilis. vbi nich il videtur niſi pena et nullus au ditus niſi gemitus. vbi nulla cō ſolacio niſi infernus et ꝓfundi tas gehenne. et peruenient ad regnū paradiſi quod paratū eſt eis ab origine mūdi vbi pater et filius et ſpiritus ſanctus. vbi lumen indeficiens. vbi gaudiū ſempiternum vbi vitā phennis et īmortalis ⁊ leticiā ſempit̓na cū angelis ⁊ apoſtolis. vbi lux lucis et fons luminis. vbi ciui tas ſanctoꝝ ih̓rlm celeſtis. vbi conuentus patriarcharū cum a braham yſaac̓ et iacob atqꝫ ſcō rū omniū. vbi dolor nullus nec triſticia poſt gaudiū. vbi floe̓s roſarū et lilia cōualliū cū odore ſuauitatis. vbi nox effugiet et ſenectus non apparebit. vbi cari tas inexplicabilis eſt. vbi pax indiuidua. ubi aſſiſtūt angeli ⁊ vniu̓ſe ptātes. ubi mana angeli cus paīs ⁊ cibus celeſtis. quem nob̓ prare dignet̉ qui dat iumē tis eſcā ipſoꝝ ⁊ pullis coruoꝝ in uocatibꝫ eū. Ait ieremias Do mine yſaīa poſtqm̄ ſupͣdiximus de gla̓ ꝑadiſi ac eciā d̓ tenebris et horribilitate inferni. limitet̉ eciā ſi placet in regno xp̄i locus peccatoꝝ purgandoꝝ ī quo pur gatis pcc̄is hoīm eoꝝ aīe ad ꝑ hennē aduolent gloriā. vel pec catis nō purgatis viuentes ad gehennā deſcendat infernalem Et ait ie̓ias. Michi videt ꝙ ſume̓ poſſumꝰ argumentū de re gno dei. Et ſicut obſeruatū fuit in regno dei ita obſeruet̉ in reg no xpī Et ſicut tu ſcis o yſaia ō nes de regno d̓i ſeu eiꝰ pplō ſiue bn̄ ſiue male fecerūt īcognito a lio loco purgatorij ingreſſi viā vniu̓ſe carnis deſcenderūt ad in feros et ibi fuer̄t ac eciā et nos ibi fuimus uſqꝫ ad aduentū filij d̓i ih̓u qͥ ꝑ mortē ſuā deleuit pec catū et portas inferni deſtruxit et portas iuſticie ipſe nob̓ ape ruit et alijs qui credituri ſūt in noīe eius. et ingreſſus ꝑ eas ꝯfi tebit̉ dn̄o ꝙ iuſti ītrabūt in eas ut pͥs c xvij. ⁊ tu yſaia hec ſcrip ſiſti c xxxviij. Ego dixi in dimi dio dieꝝ meoꝝ vada ad portas inferi. Et hoc quod dixi melius probatur pſalmo cēteſimo ſexto Si in regno dei non reꝑietur lo cus purgatorij nec in regno cri ſti reꝑiat̉. Ait yſaīas. Dn̄e iere mia tu nō ignoras ꝙ niſi purgē tur hoīes de peccatis eoꝝ abſqꝫ dubio eoꝝ aīe ī dapnationē ad infernū deſcenderēt ut pͥs ix. cō u̓tant̉ peccatores in īfernū. Er go ſequit̉ ꝙ ī regno d̓i fuit locꝰ purgatorij. ſꝫ ubi et qͣliter vide amus Tu ſcis bn̄ ꝙ deus hoīes ⁊ totū populū ſuū plenū pecca tis ī hoc mūdo ī diluuīo aquarū multaꝝ purgauit ut geneẜ vij. peccata no Poſt hoc qd̓ ait ipſe d̓s. nequa Ieria tamen q̄m maledica tre ꝓpter hoīem. ſenſus enī et cogitatio cord̓ hu mani in malū ꝓna ſūt ab adole mꝑ in mal ſcētia ſua. Nō ergo ꝑcutiā om nē aīam viuentē ſicut feci. Ecce ſuꝑ omēs hoīes pronos ad ma ioi pur gade lum frigus et eſtas et hyenis et nox et dies non requieſcant. Ec ce primo vna generalis purgati o delictorum ut geneſis octauo. Item nōne dominus dedit legē populo ſuo per manum moyſis famuli ſui qui fuit legiſlator et eiuſdem legis executor ī qua le ge precipitur homicidiā adulte ria fornicationes abhominatio nes ⁊ furta atqꝫ cetera peccata publica corporaliter puniri. ut exodi viceſimo ſecundo et ſeuiti ci xx. c. in cuiꝰ fine ait dominus. Cuſtodite leges meas atqꝫ iu diciā et facite ea ne et vos euo mat terra. Vnde ſi predicta pec cata fierunt punita ſecundū le gem nonne homines patratoe̓s et puniti ſecundum legem ſunt purgati ſcd̓m legem. certe ſic. et ſi puniti nō fuerant ſcd̓m le gē per iudices tēporales nōne per ipſū deum puniti fuerūt in terris. certe ſic. ut ipſe deus fit it ꝓteſtatus dicens. ne et vos euoniat terra. Ergo ſi ꝑ hoīnes peccata non purgant̉ ſcd̓m le gem. tamen per ipſū deum ī ter ris hominū peccata purgantur ta manifeſta ꝙ occulta ⁊ maxi ili pma ſit ala me in maledictionibus d̓i peſſi mis quas ipſe deus inſtituit cō tra homīes peccatores uſqꝫ ad eoꝝ purgacionē ut deūt̓ xxviij. a pronos ab Itē nonne ipſe deus cōtra popu lum ſuum peccantē induxit fa mē gladium peſtē captiuitatē ⁊ dentes beſtiarū. ut ieremie xv et xvj. ezech̓ xiiij ⁊ deūt̓ xxxij. pͥſ lxxij in qͥbꝫ grauit̉ d̓i populꝰ purgatus fuit. Itē nōne d̓s va rauit in terris thronū ſuum iu dicans orbem terre in equitate. et populos in iudicio. Ipſe fuit refugiū pauperi. adiutor ī opor tunitatibꝫ in tribulacione illorū qui nouerūt nomen ſuum ⁊ inqͥ rētes eum nō reliquit. fecit leta ri iuſtos in vindictam maloꝝ ⁊ ipſe fuit vindicans eos in terra loquētes contra fratres ſuos ar guit et ſcandala poſuit cōtra fa ciem facienciū ea. qͥa ipſius po teſtas eſt in terra et reddet vni cuiqꝫ ſecundū opera ſua. Itē to bie qͣrto ſcribit̉. dn̄e qui in tri bulacione peccata dimittis. et optime facit ij machab̓ vi circa mediū. Ergo ſequit̉ ex hijs ꝙ peccata in terris purgentur in tribulacionibus hominū. Item tanta fuit benignitas ipſius dei ꝙ nullum peccatum alicuius de populo ſuo preter deſperacionis peccatū ac eciam peccatū forni cacionis adeo reliquit ut in ter ris nō purgaret̉. et ſi non pur gabatur in agente purgabat̉ ī eiꝰ herede uſqꝫ ad terciā ⁊ qͣrta generacionē. hinc eſt ꝙ ſi aliqͥs de populo dei fuerat adulteratꝰ vxorem ꝓximi ſui eciā vxor ad ulterantis adulterabatur. et ſi non vxor eius tamen vxor filij. Si fuea̓t feneratus alicui alteri ſibi vel eiꝰ heredi fenerabatur. et ſic de alijs criminibꝫ et pec catis ut ipſe deus ait exodi xx. Ego ſum deus zelotes viſitans peccata patrū in filios uſqꝫ in terciam et qͣrta generacionē. et trenoꝝ qͣrto in fine. Patres no ſtri peccauerūt ⁊ non ſunt. et nos iniquitates eoꝝ portauimꝰ Itē nōne dauid adulteratꝰ fuit vxorē vrie etheī atqꝫ eū in mor tē tradidit. Nōne ꝓpter hoc ō nes vxoe̓s ſue a filio ſuo abſalo ne adulterate fuerūt. et in recō penſatione mortis vrie traditꝰ fuit in mortē amon pͥmogeitus dauid ꝑ abſalonē quia ſtupraue rat thamar filiā dauid vtriuſqꝫ ſororē ut ij regū xī et xij ⁊ xiij c Numquid dicendum eſt dauid poſt eius mortē ꝓ illo peccato ſic purgato aliā penitētiā paſ ſum fuiſſe. Certe non. quia d̓s nō iudicat bis in idipſū ut naū pͥmo c̓ et de pe di iij§hijs auto ritatibꝫ Itē nūquid dicendū eſt ſalomonē eſſe dapnatū quia ir ritauit deū ydola adorando. Cer te nō. qͥa dictū peccatū purga tum fuit in filio ſalomonis qui ꝓpt̓ hoc perdidit decem tribꝫ iſ rahel ut iij regū xī c. vbi deꝰ ap paruit ſalomoni dicēs ei. quia habuiſti hoc apud te et non cū ſtodiſti pactū meū et precepta mea que ego mādaui tibi dirū pēs ſcindam regnū tuum et da bo illud ſeruo tuo. verūtamen in diebus tuis non faciam hoc ꝓpt̓ dauid patre tuū ſꝫ de manu filij tui ſcindā illud. nec totū regnū auferā ⁊cͣ. et d̓ multis alijs regi bus peccatoribꝫ et eoꝝ punitio nibꝫ poſſet poni exemplū. de qͥ bus haber pͥmo ij iij et iiij regū ꝑ totūi: Sꝫ vnū ſcias o ieremia ꝙ hoīs purgati ꝓut ſupradcm̄ eſt anima poteſt ad tēpus caraeʳ viſione dei turbata ex peccatis. ipſis quantūcumqꝫ purgatis do nec orōnes et elemoſine egredi ant̉ ad ipſū deū ꝓ ea. quibꝫ d̓s placatus eiſdē reconciliet̉. et de hoc habet̉ figura ij regum xiiij. vbi abſalō ꝓ morte fratris ſui amon factus eſt ꝓfugus a facie dauid patris ſui ānis tribus in fra quos dauid ꝑſecutus eſt eū Quibꝫ ānis ꝑſecutionū ꝯpletis ad fictionem mulieris vidue eid̓ abſaloni dictus dauid peꝑcit ⁊ eundē ad graciam ſuam reduxit dū tamen manens in domo ſua faciem dauid regis non videret. Qui abſalon aliquo tēpore ī do atqꝭ rum fi. mo ſua morans et faciē regis nō vidēs deprecatus eſt ioab dices Obſecro ut videā faciem regis. ꝙ ſi memor eſt iniquitatis mee interficiat me. Ad cuiꝰ ioab pre ces placatus dauid conceſſit ut abſalon faciem eius videret. Tem omnia ſepedicta vea̓ ſunt dumodo oris cōfeſſio delictorum. exitum anime.⁊ a corpore precedatut pſalmo ꝑ xxi. Dixi confitebor aduerſum me iniuſticias meas domino. et tu r̄miſiſti impietatem peccati mei. pro hac orabit ad te omīs ſanctus Item in hijs elemoſina plurimum valet ut thobie qͣrto Quoniā elemoſina ab omī pec cato et a morte liberat et nō pa tit̉ animas ire ad tenebras. ut danielis qͣrto. Quaobrē conſili um meū rex placeat tibi et pec cata tua elemoſinis redime ⁊ in iquitates tuas miſcd̓ijs pauꝑe rū. forſitan ignoſcet deus delic tis tuis. Itē oraciones pſalmo rum multū valent ad remiſſio nem peccatoꝝ ut ſcd̓o regū xij. vbi deus exaudiuit dauid poſt oracionem et abſtulit peccatū eius ab eo. Item oracio liberat a praua conſuetudine peccati. ut ione. ij Poſtꝙͣ orauit ionas euoniuit eum piſcis. Itē oracio liberat a conuerſacione dyaboli atqꝫ eum in fugam conuertit. ut pͥmo machab̓ qͣnto Exclama uerūt ad dn̄m in oracione et fu gauerunt caſtra. Itē oracio libe rat a malignis temptacionibus ut in pſalmo cxxxij. Declinate a me maligni. Itē ſacrificiū tol lit peccatant leuitici quaſi per totum. Itē ieiunium multum va let ad remiſſionem culpe ut io ne t̓cio de niniuitis penitencia agentibus in ieiunio. Item va let ad vitacionē pene ut iudith as domine quarto. Scitote quoniam dn̄s vos exaudiet ſi permanſeritis inieiunijs Itē valet ad ꝓſperi tatē gracie ut ezechielis octauo Ieiunauimus et rogauimus do minū. Et ſi taliter fuerit purga tus dei populus abſqꝫ dubio vi tam ꝓmerebitur eterna ut ait pſalmiſta. Quoniā ꝓbaſti nos deus igne nos exammaſti ſicut examinatur argentū. Tranſiui nius per ignem et aquā et edu piſti nos in refrigerium Et hec vera ſunt niſi peccator de popu lo dei contemptis dei flagellis peccatum ſuū duxiſſet in cōſue tudinem in qua ſpreta peniten cia mortuus fuiſſet quoniam ip ſe ſine dubio ad tartareum reg num deſcendet ut ini figura habe tur in pharaone qui in liberacio ne populi d̓i decem plagis fuit flagellatus. qui quāto plus fla gellabat̉ tanto ducior efficieba tur tamen dictum dei populum per eum dimiſſum ipſe perſecū tus fuit. ꝓpter quod mare ipſu perſecutorem et inpenitentem abſorbuit ut exodi xiiij. Itē nū qͣm filij iſrahel intraſſent terrā promiſſionis niſi pͥmo de eorū irritacionibus et abhominacio nibus et murmuracionibus fuiſ ſent flagellati ⁊ in grauibꝫ peī tencijs purgati. Ergo ſequitur ꝙ peccatoꝝ purgacio fiat ī ter ris in corporibꝫ animatis. quia ſicut animatū corpus peccauit ita animatū corpus purgari de bet. qͥa ſi homo peccauit opor tet ꝙ homo purgetur et homo et homo non dicit̉ ſine anima ⁊ corpore. ut de ſūma trinitate S vnicō in cle In cuiuſqꝫ enim ho minis ſanguine anima legit̉ ha bitare ut leuitici xvij Et ꝙ hec ſint vera probat per calicem do mini qui eſt plenus vino mixto mero et fece ut pſalmō lxxiiij. de cuius fece bibent dampnati peccatores ut pſalmo eodem et pͥo xxxix. et eduxit me de lacu miſerie et de luto fecis. per quā fecem deſignat̉ abyſſus īferna lis de cuius mixto ideſt turbido bibent peccatores cum purgan tͣ peccata eorum in procellis ⁊ tempeſtatibus huius mundi ut pſalmo x. pluit ſuꝑ peccatores laqueos ignis ſulphur et ſpiri tus procellarū pars calicis eoꝝ Et illd̓ mixtum ſignificat hunc mundū quia ſtat ſupra fecem. ⁊ hec paſſus fuit ſanctus dauid viuēs in hoc mundo ut p̓s xvij Circūdeder̄t me dolores mortis et torrētōꝫ iquitatis ꝯturbaue rūt me. dolores inferni circūde derūt me preoccupauerunt me laquei mortis. De cuius calicis mero claro bibent omnes beati in ſuꝑceleſti patria. ut pſalmo xxij. Impiguaſti in oleo caput meū et calix meus inebrians ꝙ preclarus eſt. Et in predictorū teſtimoniū loquit̉ idem ꝓph̓a. pſalmo c lx. Si aſcendero in ce lū tu illic es. ecce ꝑadiſus. ſi de ſcendero ad infernū ades. ecce infernus. Si ſumpſero pennas meas diluculo et habitauero in extremis maris quod eſt terra ecce purgatorium in terra que inhabitatur. Ed nunc videndum eſt qualiter ſeu quo ordine deus in terra peccata purgat. Dicendum eſt ꝙ licet homo dei fidel̓ de vnoquoqꝫ pec cato de iure purgari debeat ac e ciam de omni verbo ocioſo redde re rationē tamē ipſe deꝰ ſcit fig mentū hoīs ſcit eciā q̄a puluis qud potuli eſt ideo non ſcd̓m peccata eius inducit ei peccatoꝝ purgatione neqꝫ ſcd̓m iniquitatē eius retri buit ei ſed pocius corroborat mi ſericordiā ſuam ſuꝑ timētes eū Et ſicut eſt altitudo celi a terra et diſtantia ortus ab occidente ſic longe fecit a ſuis fidelibꝫ ini quitates eoꝝ. Item ſicut miſere tur pater filiorū ita miſerebitur dn̄s fideliū ſuoꝝ ut p̓s c ij. Et q̄ eſt ratio tante miſcd̓ie. Dicend̓ eſt ꝙ homo quātucumqꝫ fidelis ſemꝑ a natura ꝓcliuis ē ad ma lū pocius ꝙ ad bonū ut gen̄ viij Ac eciā dyabolꝰ īimicus hoīs d̓i fidelis dictū hominē ꝑſequitur in oī malignitate peccatoꝝ Ido nullus homo reperietur bonus. niſi tocius īiquitate plenus. Eꝑ Ex quo ſequeretur ꝙ nullus ſal uaretur. ꝓpter quod clamabat dauid in pſalmo c lxiiij. Nō in tres in iudiciū cum ſeruo tuo do mine qͥa non iuſtificabit̉ in con ſpectu tuo omnis viuens. quia perſecutus eſt inimicus anima meam. Ideo oportet neceſſario deū homini peccatori miſereri. et intantū ꝙ ſi in homine qnͣtū cūqꝫ pleno peccatorū mortaliū eciā in extremis poſito fuerint decem bone oꝑaciones in dei mi ſericordiā ipſe ſaluabitur et boē operaciones ipſius nō ſorbebū tur a malis ſed pocius econtra. quod poteſt oſtendi in ciuitati bus ſodome ⁊ gomorre quas de us vlciſcens volebat ſubuertere Cui deo ait abraham. Abſit hoc a te domine qui iudicas terram timētes eū Nūquid ꝑdes iuſtum cū impio Si fuerint qͥnquaginta iuſti id eſt nō ſordidati illo graui delcō peribunt ſimul et non parces loco illi. Ait dn̄s Si īuenero in ſodomis quīquaginta iuſtos di mittam omni loco ꝓpter ipſos. Reſpondens abraham ait. quia ſeniel cepi loqui ad dominū me um cum ſim cinis et puluis. qͥd ſi xlv fuerīt et ꝑuenit abraham uſqꝫ ad decem. Et ait dn̄s. Nō delebo ciuitates ꝓpter decē. Et quia inibi non fuerunt reꝑti de cem iuſti id̓o deus pluit ignem et ſulphur ſuꝑ eos. geneſis xix Ciuitas iſta ſodoma ē homo pec cator ꝓpter cuius ī corrigibilia peccata d̓s vult eum ſubu̓tere. Cui deo ait ſacerdos qui orat ꝓ peccatore. Nunquid ꝑdes dn̄e bona opera iſtius peccatoris cū malis operibꝫ ipſius et nō par ces illi pecccatori ſi in eo fuerīt qͥnquaginta bone operaciones. Ait dominus ſacerdoti. Si inue nero in peccatore ipſo quīqua ginta bonas operaciones in me dio eius dimittā ei omnia alia mala. Et ꝑueniet ſacerdos uſ qꝫ ad decem operaciones. et di cet dominus dimittā ſibi Ve ta men illi in quo non reperientur decem bone operaciones quoniā dampnabitur Ideo nemo deſpe ret ſi abuiidet in peccatis q̄rat eciam bona ⁊ pia opera exercere conterat cor ſuum et querat per oracionē ſacerdotis deo recōcili ari dicat iniqͥtates ſuas ut iuſti ficetur. quia deus neminē ſibi fi delem tam circūciſum durante re gno eius qm̄ baptizatū durante regno filij et patris vult ꝑire. ſꝫ ut conuertatur et viuat ut eze chielis xviij. Et hec confeſſio ſit per cordis contricionē ⁊ oris confeſſionem et oꝑis ſatiſfacti onē. quia ſicut non puduit pec catorē facere peccatū ita non pu deat eum confiteri vel ad minꝰ conteri quia ſacrificiū eſt d̓o cor contritū ac eciā ſpūs cōtribula tus. Et quia omnia iſta fuerūt obſeruata in regno d̓i patris in eius fideles circūciſos. ita et in r̄gno criſti filij eius obſeruētur in eius fideles baptiſatos. It ieremias. Nūquid o yſaīa. ſi aliqͥs criſtiano rū fuerit in mortalibus peccatis ꝯſtitutus ut quia ſuꝑ bus auarus luxurioſus inuidus guloſus iracūdus vel accidioſus numquid tales ſaluabuntur cō ſtitu⁊i in talibꝫ peccatis cū ſpi ritus ſanctus locutus fuerit per os dauid dicens Nō habitabit ī medio domus mee qui facit ſu ꝑbiam. de ſecundo ꝓuerbiorum pͥmo. Semite omīs auari aīas poſſidenciū rapiunt. de t̓cio ꝓu̓ biorū vi Qui adulter eſt ꝓpter inopīā ꝑdet anima ſuam. de qͣr to eccāſtici vi. Im ꝓperium et cō tumeliā malus hereditabit. et ō nis inuidus peccator et biling uis. de quīto pſalmo lxxvij. Ad huc eſce erant in ore ipſoꝝ ⁊ ira d̓i deſcendit ſuper eos. de ſexto eccleſiaſtici xxvij. Ira ⁊ liuor ex ecrabilia ſūt in conſpectu dei. de ſeptimo eccāſtici xxiijc. Multa mala docuit ocioſitas. It yſaīas Dn̄e ieremia licet ſupradicte ſcriptue̓ loquant̉ ſic rigoroſe ta mē intelligende ſūt contra inpe nitentes quia ꝑ penitēciā omīa ipſa vicia purgantur ut ſupͣdic tū eſt ac eciā inferius oſtendam Et dico ꝙ ſicut purgata et puī ta fuerunt in regno dei in popu lo circūciſo ita puniant̉ ī regno criſti filij eius in populo bapti zato. Et nō credas o ieremia ꝙ cogitantes dicta peccata dicant̉ ſuꝑbus auarus ⁊cͣ. quia dicunt iura ꝙ cogitationis pena nemo meretur ut de pe di īI cogitatio onis. et de elec ꝑ̄petuo libro vi Sed tamen cogitantes et ea ex equentes tales dicunt̉. ut pſal mo cait ſpūs ſanctꝰ per os da uid. Non ꝓponebā ante oculos meos accidioſum. facientē rem iniuſtam. luxurioſū. preuaricati onē agentē odiui Non adheſit vunt ſupete michi guloſus habens cor prauū iracundum malignū et a me de clinantē non agnoſcebā inuidū Detrahentē ſecrete ꝓximo ſuo hūc ꝑſequebar. Cū ſuꝑbo oculo et inſaciabili corde auari nō ede bā. ſed omēs tales peccatores et impenitentes in matutino in terficiebā. quia potiſſime ī om nibꝫ hijs peccatis ciuitas ſodo me perijt ut ezechiel̓ xvi. Hoc eſt peccatum ſodome ſororis tue ſuperbia ſaturitas panis et ab undantia et ociū eius et manu egeno non porrigebat. Vnc videndum eſt ſigil latim de quolibet ipſoꝝ vicioꝝ quomodo et qua liter punita et purgata fuerūt in regno dei ita puniātur ⁊ pur gent̉ in regno criſti Et pͥmo de ſuꝑbia in lucifero ut yſaie xiiij. Quomō cecidiſti d̓ celo lucifer Secundo in adam qui voluit eſ ſe ut deus ⁊ factus eſt ut pecus Tercio in roboam ut t̓cio regū xij. qui dixit Minimus digitus meus ⁊cͣ. Quarto ī ſennacherib ut yſaīe xxxvij. Qu̓to in nabu gōdonoſor ut danielis quarto. Sexto ī holoferne. ut iudith ꝑ totū. Septimo in aman ut heſ ter iiij. Octauo in antiocho. vt pͥmo et ſcd̓o machab̓. Et hij fe cerunt ſuperbiā cum execucioē ideo grauibus penis ⁊ flagellis caſtigati fuerunt et puniti. Et iſtud vicium in nullo caſu reꝑio ꝑmiſſum. Scd̓o videndum eſt de auaricia qualiter in regno d̓i purgetur. ⁊ p̓mo in achar ut io ſue vij. qui cecatus auaricia ſūp ſit de anathemate. ꝓpter quod fuit a populo lapidatus. Item aſimme ī v in filijs ſamuel̓. qui ꝓpter aua riciam eoꝝ iudicatum ꝑdiderūt vt pͥmo regū viij Itē in ſaule qͥ cupidus de rebus amalech ꝯtra preceptū dei regnū ꝑdidit ut pͥ mo regū xv. Itē in giezi. qͥ cū re cepit precium ꝓ curacione lepre naaman ipſa lepra ꝯu̓ſa eſt in eum ut iiij regum v Et hoc vici um non reꝑio permiſſum in vl lo caſu niſi in ſpolijs que fecer̄t filij iſrahel egipcijs ut exod̓ xij et in iuſtis prelijs ut machab̓ ꝑ totū. Tercio eſt videndū de lux uria qualiter diuerſimode puni atur. ⁊ pͥmo in ſtupro virginis dine vi oppreſſe a ſichem princi pe terre illius. In vlcionem enī ipſius ſtupri ipſe ſtuprator init̓ fectus fuit cū omnibus maſcul̓ terre illius depopulata vrbe. ut geneẜ xxxiiij. Itē in fornicacio ne meretricis a qua ſampſon de ceptus ſpiritus domini ab eo re ceſſit. ac ꝑ hoc a ſuis inimicis deoculatus fuit ut iudicum xv. Itē in adulterio betſabee vxorē vrie cum qua adulteratus fiit dauid. in cuius recōpenſacionē abſalon eius filius omnes vpo res patris ſui maculauit ut ij re gum xi xij et xv. Itē in inceſtu quem ꝯmiſit amon cū thamar ſorore ſua qui ꝓp̓ter hoc ab ab ſaloē fratre vtriuſqꝫ mala mor te ꝑemptus eſt ut ij regum xiij. Itē reꝑio patrē fornicatum cū filiabꝫ ſuis ignoranter ipſis ta men ſcientibus ut loch. et hoc peccatū non imputatur ut gen xix. Itē iacob maledixit ruben quia cū nouerca ſua vel concubi na patris ſui ꝯcubuit ut geneẜ xxxiiij et clix. Itē reꝑio contra natura fornicari et hoc ꝑmaxīe imputatur ⁊ maxime in onam fi liū iude qui ut non ſuſcita et̉ ſe men pro fratre ſuo fundebat ſe men in terra ꝓp̓ter quod a d̓o ꝑ cuſſus fuit quia rem deteſtabilē fecerat ut geneſis xxxviij. cum tale peccatū ſit ex ore dei prohi bitū ut leuitici xx c. ibi qui dor mnierit cum maſculo femineo cōi tu. vterqꝫ oꝑatꝰ ē nephas. mor te moriant̉. ſit ſanguis eoꝝ ſuꝑ eos. Itē ciuitas ſodomne cū alijs ciuitatibꝫ circūadiacentibꝫ in ta li peccato perijt ut geneẜ xix. Item tribꝫ beniamiin ꝓpter tale nephas deleta fuit ut iudicum xix xx et xxic. Itē inter omnes luxurioſas fornicatioēs ſalomo nis tam vxorū et cōcubinarū ꝙͣ eciā aliarū puellarū illa fornica cio ei potiſſime imputata fuit quam habuit cū vxoribꝫ concu binis et alijs puellis non legis ſue que eūdem ſalomonē fecere preuaricari in dominū deū ſuum ꝓpter qd̓ filius eius decē tribꝫ ꝑdidit ut iij regū xī et xiij. Itē int̓ om̄s fornicacōnes dauid tā vxoꝝ ꝙ ꝯcubinarū legis ſue nō imputatū fuit ei niſi adulteriū bethſabee ut ſupradictū eſt. Et hoc viciū luxurie nō reꝑio cōceſ ſū niſi in vxore ⁊ viro mrimoni aliter ꝯiūctis tn̄ in timore dn̄i et amore filioꝝ magis ꝙͣ libidi nis ut thobie vi circa mediū. ¶ Quarto vidend̓ eſt de inuidia et qualiter puniat et primo in rachele infecunda ꝓle que inui dens lye ſorori ſue fecunde et ip ſa facta fecunda ī ꝑtu beniamin mortua eſt ut gen̄ xxx et xxxiiij Itē in fratribꝫ ioſeph qui ꝓpter inuidiā eum vendiderūt. et que ioſeph venditu ipſi ꝓni in terra adorauerūt ut dominū. ut gene ſis xxxvij et xlij et xliij et xliiij Itē in iacob qui inuidia motus recepit benedictio nem eſau fra tris ſui ꝓpter qd̓ factus eſt exul a ꝓpria domo annis plurimis ⁊ ī ti more eſau fratris ſui ſemper conſtitutus ut geneſis xxvij et xxxij. Item in filijs chore qui in uidia moti contra aaro n̄ ſanctū pontificem domini querētes eū mutare a pontificio terra aperū it os ſuum et deglutiuit eos ut numeri decimo qͣnto. Item abi melech ex inuidia fratres ſuos occidēs ipſe a muliere fuit occi ſus ut iudicum ix Item inuidia dyaboli adam protoplaſtus pre uaricatus ē ⁊ mors introiuit in orbem t̓rarum Itē hoc viciū inui die non reꝑio conceſſum niſi cū ex inuidia nulli n̄ oceo et michi proficio ſicut fuit in anna. ut pͥ mo regum p̓mo c. Quīto viden dum ē de gula et qualit̓ puniat̉ Et primo adam in gula perijt cum poſteris ſuis ut geneſis ij. Itē eſau in gula perdidit pͥmo genita ſua ut geneſis xxv. Itē yſaac in gula ꝑdidit cognicionē pͥmogeniti ſui ut geneſis xxvij Itē amalachite perierunt a da uid in gula ut pͥmo regū penult̓ Itē amō interemptus eſt in gu la ut ſcd̓o regum xiij Item holo fernes interfectus eſt in gula ut iudith xiij. Itē in gula perie runt filij iob ut iob pͥmo. Item hoc viciū gule non reꝑio conceſ ſum niſi in neceſſitate ſicut da uid qui comedit panes ꝓpoſici onis ut pͥmo regū pxi. Et eciā cum ꝓ ſuſtentacione corporis e pulatur ſicut fecit populus iſra heliticus qui colligebat manna quantū ſufficiebat ad veſcendū ut exodi xvi. Sexto videndum eſt de ira et qualiter puniatur. Et primo cayn occidit in ira fra trem ſuum abel. ex quo factus ē profugus omnibus diebus vite ſue ut geneſis iiij. Itē maria ſo ror moyſi in ira deſpiciens ipſū moyſen a d̓o ꝑcuſſa eſt lepra ut numeri xij Itē ſaul in ira quam g int̓ronuſt habuit contra dauid ſpiritū do hoc vi cui m mini ꝑdidit ut p̓mo regū xviij. Itē iezabel ī ira mariti ꝓ vinea oceo et interficiens naboth precipitata ex alto eius carnes comederūt canes ut iij regū xxi et uiij regū ix. Itē athalia interfecit in ira omne ſemen regiū. ꝓ quo ipſa interfecta eſt in via equorū. ut qͣrto regū xi. Hoc viciū non re perio conceſſū niſi tamen ī bono aliquis iraſcatur pro malo ſicut fecit moyſes qui iratus fiuit ī po pulum peccantē in qua iā̓ tabu las legis fregit ut exodi xxxij. Septimo videndū eſt de acci dia et qualiter puniatur. Et pͥ mo in heli. qui neglexit corrige̓ filios ſuos de malo ꝓpter quod deus receſſit a domo eius et ca dens de ſella ipſe fractis ceruici bus expirauit ut pͥmo regū iij. iiij. Itē in negligencia et ſomp no zizara ī clauo et malleo a mu liere mortuus fuit ut iudic̄ iiij. Et huiꝰ accidie poſſunt colligi multa exempla ut t̓cio ⁊ qͣrto re gum quaſi ꝑ totū. vbi multi re ges iheruſalē neglexerunt deū in excelſis ſacrificando. Et hoc peccatum extirpatur per ſollici tam curam regenciū ut geneſis xlvij. Dixit iacob filijs ſuis. qͣ re negligitis. audiui ꝙ triticū vendatur in egipto. deſcendite et emite nobis. lisqꝫ taliter diſcuſſis de ſcēdamus ad alia vicia et peccata ait ie̓mnias. Et pͥmo de mendacio de quo lo quitur ꝓpheta in pſalmo qͣnto. ꝑdes oēs qui ſoquūt̉ mendaciū et pſalmo c xv ſcribit̉. Omnis homo mendax. Ex quo ſequit̉ ꝙ om̄s hoīes ꝑdent̉ in dāpnati one. Ait yſaias. Sub correctioē loquor qn ipſe ſcripture debent intelligi ſub limitatione aliarū ſcripturarum quia ego reꝑio lici tum mendaciū ut quis non te neatur prodere ſemetipſū ſicut cayn qui interrogatus fuit a do mino vbi eſt abel frater tuus re ſpondens ait neſcio. Quod mē daciū non fuit punitū ſed homi cidiū tantū ut geneſis iiij. Item mendacium qd̓ fit mētu mortis nō imputat̉ ſicut in abraha. ut geneſis xij ⁊ in yſaac ut geneẜ xxvi. Itē iocoſū mendaciū ⁊ nō preiudiciale non imputat̉ ut in ſara ridēte ut geneſis xviij. Itē. iacob non fuit mentitus cū dix it ſe eſſe eſau pͥmogenitū cum e ſau vendiderit iacob primogeni ta ſua ut geneſis xxv in fine. I deo ratione pͥmogeniture ei ven dite verum dixit ut geneẜ xxx ij Itē mendaciū anguſtians au dientē punitur ut in fratribus ioſeph qui dixerūt iacob patri ipſoꝝ eundē ioſeph mortuū cum adhuc viueret. Ex quo anguſti atꝰ fuit iacob. et ipſi mendaces ꝑ predictum ioſeph ī mendacio. anguſtiati fuerunt. ut geneſis xxxvij et xliij. Item mendaciū ꝑ quod excuſatur malū non pa tratū eciā non imputatur. uit in obſtetricibus hebreorum. exodi pͥmo c. Item mendaciū quod fit pro vita hominis liberandā me ritoriū eſt. ut in mererrice raab que ī mendacio liberauit explo ratores populi iſrahelitici ut io ſue ij c. et ī michol vxorē dauid ut pͥmo regū xix c Item menda cium contra ſe loquentis grauit̉ punitur ut in nunciante dauid mortem ſaulis aliter ꝙ fuerat. ut ī regū vltimo ⁊ ij regū i. Itē pro liberatione patrie licite qͥs mentitur ut iudithx ⁊ xi. Item ꝓ pace habenda mendaciū non punit̉ ut in gabaonitis. ioſue xi. Abſcondere ſacramentū regis eciā in mendacio honorificū eſt ut in angelo aſſociato thobie ⁊ dicente ſe eſſe hominem ut tho bie qͣnto et xij. Teſtes vero mē daces cōtra innocēter dampna tū puniuntur. ut in pbris falſo teſtificantibꝫ contra ſuſannam ut danielis xiij. Item eſt men daciū falſi ponderis ⁊ hoc eſt g uiſſimū ut p̓s lx̄i. Mendaces fi lij hoīm in ſtateris. Itē eſt men daciū cū promittitur aliqͥd iura mēto et non adīplet̉ ut pſalmo xiiij. Qui iurat proximo ſuo et non decipit eum. Itē eſt menda cium proditorium atqꝫ dapno ſum qn̄ ꝓximus loquit̉ ꝓximo et hoc ē grauiſſimū ut pͥs xxiiij Quoniam quidē michi pacifice loquebant̉ ⁊ in iracundia terre loquentes dolos cogitabant. et pſalmo liiij Molliti ſunt ſermo nes eius ſuꝑ oleum et ipſi ſunt iacula. Itē nota ꝙ inimicos no ſtros mēciendo eludere poſſumꝰ ſicut fecit iudith holoferni ⁊ da uid achimelech ſacerdoti ut pri mo regū xx̄i ī pͥncipio et in fine Itē homo inſpiritu dei loquens nendaciū proferre non poteſt ſed extra ſpiritū ut ī pſalmo. l. Redde michi leticiam ſalutaris tui. et ſpiritu principali ꝯfirma mie. docebꝰ iniquos vias tuas. ⁊ ſic intelligūtur predicte ſcript̉e ac eciā xxij qͥ ij per totum. Tem ait ieremnias. Aliam re perio ſcripturam dicentē. ut pͥs lxxij quia ecce qͥ elongāt ſe a te ꝑbiunt. perdidiſti omnē qui fornicatur abs te. Nūquid hec ſcriptura intelligitur de hijs qui ſunt totaliter extra legē dei vel de ꝯſtitutis in lege. Ait yſai as. Domine iheremīa ſcriptura hec intelligitur de cōſtitutis in lege et non de extra legem ꝯſti Paliqd̓ vt tutis. quoniā eos qui adorant ſi mulachra dampnat ſcriptura cū vximo liu eoꝝ ſimulachris dicens pſalmo ſē eſt vme c.xiij. Similes illis fiāt qui fa atqꝫ ciunt ea et omnes qui cōfidunt in eis. et pſalmo xcvi. Conſini dātur omnes qui adorant ſculp tilia. et qui gloriant̉ in ſimula chris ſuis. Sed ſupͣdicta ſcrip tura loquitur de iudeis cum here ticis et ſciſmaticis regni dei et criſtianis cum hereticis et ſciſ maticis regni criſti. qui fuerūt ꝓpe deum ⁊ fuerunt longe a do ſicut fuerunt dathan et abyrō cum ſcola eoꝝ quos terra viuos abſorbuit ꝓpter hereſim. ut nu nieri xvi. et ſicut fuerunt multi iudei tempore machabeoꝝ q̄ diſ poſuerunt fidem cum gentibꝫ re cedentes a teſtamento ſancto ut pͥmo machab̓. i. Et ſicut er̄t heretici ⁊ ſciſmatici regni cſtru cōtra quos locutus fuit ipſe criſ tus matheī vij. Attendite a fal ſis ꝓphetis ſacerdotibꝫ cum he reticis et ſciſmaticis ⁊cͣ. qn̄ di cent michi ī illa die. domine do mine nōne in nomine tuo ꝓphe tauimus ⁊ in noīe tuo demonia eiecimꝰ. ideſt peccata mortalia et in noīe tuo v̓tutes multas fe cimus. et ego tūc confitebor eis nūqͣm noui vos. diſcedite a me omēs qui operamini iniquitatē. Itē dauid in ꝑſona eccleſie ait contra tales. Quia ſi inimicus meus ideſt paganus maledixiſ ſet michi. ſuſtinuiſſem vtiqꝫ. tu vero homo vnanimis dux meꝰ et notus meus. qui ſimul mecū dulces capiebas cibos. in domo dei ambulauimus cum conſenſu veniat mors ſuꝑ illos et deſcen dat in infernū viuuentes nt p̓s It ieremias Quō Iliiij intelligit̉ illa ſcriptura o yſaīa que legit̉ ezechi elis xviij. ꝙ filij iſrahel verter̄t in ꝓuerbiū dicentes patres nō ſtri comederūt vuā acerbam et dentes filioꝝ obſtupuerūt. Ait y ſaīas. Dn̄e ieremia filij iſrahel graue ferebāt penitentiam por tare ꝓ peccatis patrū quando murmurabant ꝯtra deū et in ꝓ uerbiū verterunt dei beneplaci tum. Quibꝫ deus ſic ait. Hoc in miſericordia agebam purgando filiū pro patre ſeu pro peccatis patris ſed āmodo hoc vobis non faciā ſꝫ tantū meram iuſticiā. et ait. Filius non portabit iniqui tatē patris nec pater portabit iniquitatē filij ſꝫ aīa que pecca uerit ipſa moriet̉. Ideo ſi deus vobis oſtendit miſericordiam in purgandis peccatis parentū in filios. contra eū nolite murniua̓ re ſꝫ gracias agite in tanta d̓i be nignitate cū neminē ipſe velit ꝑ ire. Vnde quātucumqꝫ iuſtus ho mo ſi flagellet̉ in tribulatioībꝫ et ꝑſecutionibꝫ in amiſſione re rū tēporaliū ⁊ alijs diuerſis an guſtijs ne turbetur ſꝫ tu pro gra ciaꝝ actione ſuſcipiat tu eciā ꝓ peccatis ſuorū parentū ſuſtine at in quibꝫ et ipſe purgatur ut ait ꝓpheta pͥs lxviij. que non ra pui tūc exſoluebā. d̓s tu ſcis in ſipientia meā ⁊ delicta mea a te non ſūt abſcondita. et p̓s lxxij. laui inter īnocentes manus me as et fui flagellatus tota die et irruerunt in me fortes. neqꝫ īi quītas mea neqꝫ peccatū meū domine ⁊cͣ. ſꝫ tamē taliter flagel latus caſtigatus et purgatus nō catū et non dubitet quoniam ſemꝑ adeſt ei deus ut p̓s xxxiij. iuxta eſt dn̄s bacidi teſt hijs qui tribulato ſunt corde et humiles ſpiritu ſaluabit. et ite rū m̄lte tribulacōes iuſtoꝝ ⁊ de occultus ul hijs liberabit eos dn̄s Cuſtodit ſxutan eſt dominus oīa oſſa eoꝝ vnum ex hijs non ꝯteretur. et thobias o tans dicit. Ne reminiſcaris dn̄e quia publis. delicta mea vel parentū meorū. Nūquid leges humane ꝯtrariū ſapiūt cōtra id qd̓ leges diuine ſanxiūt. vn̄ videamus ſi crimen purgetur in foro iudiciali de qͦ conſtet confeſſione vel ꝓbatio ne vel rei euidētia vel ꝯdēpnatio ne abſolution vel diſpenſatione ut de reſti ſpō cū ad ſedē. ſi tale ſit crimē ſuꝑ quo diſpēſari poſ ſit et diſpenſetur vel ꝯdempnet̉ et tūc de crimine diſpenſato vel condēpnato non poteſt accuſa tio replicari eciam coram deo. ut de accuſa de hijs. quoniam cri mina ſemel dimiſſa diuīa clem̄ cia iteꝝ ī vlcionē veīre nō patit̉ vt de pedi iiij diuina clemēcia et xxiij q̄ iiij ſi illic. Si vero ab ſolutus eſt quia accuſator crini non ꝓbauit tutꝰ eſt accuſatus apud humanum iudicem. qa de delicto vnius ſepius queri non debet ut in c veniā xxxv qͥ ix ſꝫ non erit tutus apud iudicem di uinum. Si v̓o occultum eſt pec catū et non expiauit per penitē ciam ob quod dicunt iura ꝙ ꝓ bacioē ceſſante vindicte racio conquieſcit ut xxxiij qͥ v criſtia na tamen huius delicti occulti occultus iudex deus erit. quia ſecretoꝝ eſt cognitor ut xxxij di erubeſcant. et ſolum deū habet vltorem. ut Ede iureiur l iij iua̓ quia publice vtilitatis et dei ſci encie ſentencia ē ne crimina tā mnant ſt̓rari manifeſta ꝙͣ occulta remaneat īpunita. ut in c vt fame de ſe ex et de pe c. i. et ff ad l aqui l ita vulneratus.i. regū in fine. ⁊ ex iſiuit vl plata odi xxij. maleficos ne paciaris xiia vl abi viuere. Et taliter punita pecca ta dicunt̉ purgataſ Si vero in ī id ſib ſita foro penitenciali dicendum eſt idiprſan poſ ꝙ omnia crimina per peniten ciam purgant̉ et dimittuntur ſpenſatiſ quo ad deum ſꝫ non qūo ad ꝓxi mum qui leſus ē. ut in c verbū dei de pedi. i. qui leſus. et ſic le ſus poteſt dictū penitentē accu ſare in foro humano quantū vo luerit penitencia non obſtante ut xxxiij qͥ ij camoue̓ ac eciā ſi egiſſet ante baptiſmū tale pec catū ut in c̓ gaudemꝰ de diuor niſi illd̓ a dicto leſo fuerit remiſ ſum ut de pe di iiij dicit deus. Et ſi taliter peccata in mundo fuerint purgata. ipſa numꝙͣ in agentes vel eorū heredes reuer tunt̉ niſi ꝓ magna impietate ⁊ crudelitatē āgenciū vel heredū ut in p̓s c viij In memoria rede at iniquitas patrū eius et pec catū matris eius non deleatur. et illud euangelij. ſerue neqm nōne dimiſi tibi omne debitum qm̄ rogaſti me. et tn̄ tu non es miſertus ꝯſerui tui ſicut et ego tui miſertus ſum. et ſic intelligi tur de pe di iiij circa finem. S ſi non fuerint per agentes pec cata purgata eciā ſcd̓m iua̓ per eoꝝ filios heredes poſt mortem parentum debent purgari Et ſi parentes peccauerunt in aliqͦs in furto in adulterio et rapinis. et alijs pcc̄is atqꝫ blaſphemijs publicis vel occultis. nōne ipſi ſunt debitores ipſoꝝ quibꝫ pec cauerunt Certe ſic. qm̄ ad ſatiſ factionem tenentur. Ergo ipſi preuenti morte eoꝝ heredes filij tenentur ſatiſfacere de eiſdem. quoniā ſcd̓m iura filius ⁊ heres tenent̉ ſoluere debita patris ut de ſolū c. i. necnon de maleficio patris conuenit et filius ⁊ he̓s filij ſi ad eos bona patris deue nerūt ut ff de v̓boꝝ ſigni heres. exvi ꝙ ꝑh epi? de vſutis cirg nos. et ī q iiij Site peccato iſra helitaꝝ Sed ſicut heres et filiꝰ tenentur ſcd̓m leges humanas debita tēporalia patris ſoluere ſic eciā et debita ſpūalia pat̓na tenent̉ ſatis facere ar de ſepul c fi. et de rapto ex lrīs. qd̓ ſi non fecerint iuſte flagellis dei puni entur ꝓut ſupradictū eſt. Ideo heres peccatoris ſit ſemꝑ inten tus d̓o deuotas emittere preces ꝓ dicto peccatore et nō ſuꝑbas et melius ꝑ ſacerdote ut dimit tat dicto peccatori ſicut et ipſe alijs dimittit. qm̄ maior eſt dei ipſius miſcd̓ia ꝙ iuſticia. quia licet in veteri teſtamēto in iuſti cia fuerit locutus tamen in ſua miſcd̓ia aliter fuit executus cū ipſe criſtus fuit natus ex pecca toribꝫ licet ipſe peccatum nō fe cerit vaſde tamen peccatoribus cōpatitur ac eciā miſeretur Ep̓mo habetur iiij regū pͥmo c. de ocorya rege ſa marie in deū grauit̓ pec cante necnon et penitente qui ī verbis nō multū humilibus ad helyam quiquagenarios princi pes duos miſit dicētes. Homo d̓i rex precepit ut deſcendas ad eum. Quibus ipſe helyas dixit Si homo dei ſum deſcendat ig nis de celo ⁊ deuoret vos ⁊ quin quagīta veſtros. qui deſcendēs deuorauit eos. Tercio venit t̓ci us princeps quinquagenarius ī humilitate dicens. Homo dei noli deſpicere animam meam ⁊ animas ſeruorū tuorum qui me cum ſunt. Et in illis verbis con ſecutꝰ eſt miſericordiam ad eos deſcendendo. Nōne importuna mulier a criſto in euangelio me cuit audiri. et clauſo oſtio cum ſeris media nocte ab amico ami cus panes accepit. Deus ipſe qui nullis viribꝫ ſuperari poteſt publicani precibus vnicitur. Et licet diues ſit paſtor ouē tamē morbidam non contēpſit. Item ipſe de cruce latronē in ꝑadiſū tulit. et ꝓdigū filiū reuertētem letus amplectitᵐ. et nonaginta nouē pecudibꝫ in deſerto derelic tis vna ouicula que remanſerat humero boni paſtoris impoſita ad ouile reducitur. Ideo non du bitet peccator quocumqꝫ tēpo re penitenciā agat de qͥbuſcūqꝫ peccatis qn̄ ī hijs miſcd̓iam cō ſequet̉ ꝑ filiū d̓i qͥ ꝓ nobis ē ad uocatus apud patrē. Caueat tn̄ ipſe peccator ꝙ ne de penitētia et dei miſcd̓ia obſtinatus diffi dat ut de pe di iij inter hoc. Itē ne penitus ī peccatis deſperet ſicut cayn qui dixit. maior eſt īi quitas mea ut de pe di ī ex hijs Itē ne ipſe veritatē impugnet ſicut iudei qͥdixerūt ipſū in beel zebub eicere demonia ut ī q. i. eos. Item ne habeat ꝓpoſitum numꝙͣ penitere ut de pe di. i. preter. Itē ne male ſenciat de ꝑ ſona ſpiritus ſancti ut de conſe di iiij hij vero. quoniā hijs mo dis peccatur in ſpiritū ſanctum quod peccatū non remittit̉ ne qꝫ in hoc ſeculo neqꝫ in alio. Tem oyſaia ī ſacra ſcrip tura reperio magnam con trarietatē ſcripturarum ut in pſalmo xxij ſcribit̉. zelaui ſu per imquos pacem peccatorū videns. et p̓s xxxvij ſcribit̉. nō eſt pax oſſibus meis a facie pec catoꝝ meoꝝ. et pͥs xxxi. multa flagella peccatoris. Ergo ſi oſ ſibus ꝓphete non erat pax ꝓpt̓ peccata ſua quare zelabat pacē peccatoꝝ. Ait yſaias. Domine ieremia tu debes diſtinguere in ter peccatorem et peccatorem qͥa eſt peccator q̄ eſt extra legē dei ſicut aliquis de populo naci onū. et quia tales extra legem conſtituti non poterant ꝓme̓ri gloriam et pace paradiſi quan tucumqꝫ bonū feciſſent. et ideo pro tali bono qd̓ ipſi peccatoe̓s fecerunt ſuꝑ terram ⁊ ipſi in ea dem terra bonum debent ſuſtine̓ poſtꝙͣ paradiſum non poterant ꝓmereri ſecundū veram dei iuſti ciam qm̄ ſcriptū eſt in pͥs lvij. fi vtiqꝫ eſt fructꝰ iuſto. vtiqꝫ eſt d̓s iudicans eos in terra. Itaqꝫ deus iuſtus dat ſupradcis pccō ribus ſuper t̓ram pacē ⁊ omniū rerū abundanciā ⁊ delectacioēs et diuīcias ꝓ bono operato per ipſos. Sꝫ poſt exitu vite ipſoꝝ dat eis perpetuam gehennam in qua nulla pax poteſt reperiti ſꝫ perpetua tribulacio in qua vi uēt in eternū ut ait idē ꝓpheta in eodē pſalmo Ecce ipſi pecca toe̓s in ſeculo obtinuerunt diui cias. et dixi ergo ſine cauſa iuſ tificaui cor meū et laui inter in nocentes manus meas ⁊c Nūc ſi ipſe ꝓpheta ait zelaui ſuper iniquos pacem peccatoꝝ vidēs poſtea quid aſſerit. Idem nāqꝫ ꝓpheta malum eoꝝ finem ꝯſide rans et perpetua eoꝝ dampna cionem manifeſtans ait. Non eſt reſpectꝰ morti illoꝝ neqꝫ fir manientū in plaga eoꝝ In labo ribus hominū non ſunt et cum hominibꝫ nō flagellabūtur. Et id quod dicit ꝓpheta quia non eſt pax oſſibꝰ meis a facie pec catoꝝ meorū debet intelligi hoc modo. Iicet peccator eſſet ſub lege dei conſtitutus de ſuis tam̄ peccatis in hoc mundo flagella bat̉ ut ſuꝑnaͣ celeſti atqꝫ ꝑpe tua pace poſſet gaudere ſicut a lius ait propheta Ecce in pace amaritudo mea amariſſima. tu autē eruiſti animā meā ut non ꝑiret. Et quia ſupͣdictus ꝓph̓a conſtitutus in flagellis huiꝰ mū di vidēs peccatores extra legē cōſtitutos habere pacem zelauit ſuꝑ imquos. Ideo fideles legis criſti ſi flagellent̉ in hoc mūdo pro peccatis eoꝝ patienter ſuſ tineant qm ſanctū eſt ⁊ bonum cum hominibꝫ flagellari cum di cat idem ꝓpheta de ſupradictis peccatoribꝫ pacem habentibus et cum hominibꝫ nō flagellabū tur Et tu ieremīa videns in hoc mundo hoc iudiciū quod dixiſti cxij. iuſtus quidem tu es dn̄e ſi diſputē tecū verūtamen iuſta lo quar ad te. quare via impiorū ꝓſperatur. bene eſt omnibꝫ qui preuaricant̉ ⁊ inique agūt. plā taſti eos et radicē miſerunt ꝓfi ciūt ⁊ faciunt fructū. prope es tu ori eorū et longe a renibꝫ et tu dn̄e noſti me et vidiſti me et ꝓbaſti cor meum tecū ⁊cͣ. tamen tu oraſti pro eis dicēs. Congre ga eos ſicut gregē ad victima ⁊ ſanctifica eos in die occiſionis. et iob xx̄i. et malachie ij in fine Caueat tamen in baptiſmo con ſtitutus ſi affulat diuicijs ne ſu um cor apponat eis quia non ut fidelis ſed ut infidelis ⁊ extra le gem criſti iheſu conſtitutus iudi cabitur. 4 T ī hoc valde redargū endi ſūt domini tempo rales atqꝫ ſpirituales q̄ ſuis non cōtenti diuicijs pauꝑe cum ⁊ egenorum rapiunt ſubſtā cias abhorrentqꝫ iuſticiam ⁊ in iniuſticia incraſſant. contra qͦs loquit̉ pſalmiſta Nolite ſperare in mniquitate ⁊ rapinas nolite cō cupiſcere. diuīcie ſi affluant no lite cor apponere. quia duo hec audiui. Idē ꝓphetā ait pſalmo Cxxij. Inclina cor meum deus ī teſtimonia tua et nō in auaricia Caueat eciā ꝙ nullū peccatum ducat in ꝯſuetudinē et dicat. nō videbit dn̄s nec intelliget deꝰ iacob. qm̄ ſatis mortale et dāp nabile eſt quod arguit ꝓpheta x quib pd dicens. Intelligite inſipientes ī populo et ſtulti aliqn̄ ſapite. qͥ plantauit aure non audiet aut qui finxit oculū non ꝯſiderat. qͥ corripit gentes nō arguet qui docet hominem ſcienciam Dn̄s ſcit cogitationes hominum qm̄ vane ſunt ut pſalmo xciiij. Et nō credant fideles d̓i et diuites in eiſdē reprobari diuicias. qm̄ fideles xp̄i alijs peccatoribꝫ di ciores ſūt ut p̓s xxxvi. Spera ī dn̄o et fac bonitatem et inhabi ta terrā et paſceris in diuicijs e ius. Delectare in dn̄o et dabit tibi peticiones cordis tui. atqꝫ ſpera in eo et ipſe deus faciet. Itē criſtifidelis non querat inui dere infideli diuiti. quoniā meli us eſt modicum iuſto ſuꝑ diuici as peccatoꝝ multas. Et ſi ipſe fidelis cor ſuum apponeret diui cijs deus exaudiret eum ī diui cijs ſuꝑbia et honorē et nichil deerit anime ſue non tamen tri buet ei deus poteſtatē ut come dat ex eo ſꝫ ut auaricia iſtd̓ ſec uet uſqꝫ ad vite ſue exitū ⁊ poſ tea homo extraneus vorabit il lud. Iſte talis iuxta ſentenciam ſalomonis carere debet ſepultua̓ quia ſcd̓m eiuſdē ſentencia. qui amat diuīcias. fructus non ca piet ex eis. quia vbi multe ſunt oꝑes et multi qui cōmedūt eas et quid ꝓdeſt poſſeſſori niſi ꝙ cernat diuicias oculis ſuis. dul cis eſt ſompnus operāti ſiue pa rum cōmedat ſiue multū ſaturi tas autem diuītis nō ſinit eum dormire. Itē aliquis ꝯgregabit diuicias in malum et in afflicti one p̄eſſima pereūt. generabit filium et in ſūma egeſtate erit. Ideo concludit ipſe ſalomon ꝙ omī homini qui d̓s dedit diuici as atqꝫ ſubſtanclā poteſtatēqꝫ ei tribuit ut cōmedat ex eis et fruatur parte ſua ac letetur de labore ſuo hoc eſt donum dei Iō fidelis criſtianus non aduertat ad falſas diuicias tēporales et non in eis cor ſuum ponat. ac tet cogitatum ſuum in domīo et ipſe in bonis diuicijs enutriet e um. et ꝯſideret peccatoꝝ diuici as in ſeculo abundātes cū ipſe deus ꝓ tam modico bono qd̓ ip ſi peccatores in mundo geſſer̄t in tot diuicijs tēporalibꝫ facit abundare quot erunt bona cele ſtia fideliū et bonoꝝ criſtianorū que ipſe pius d̓s in cecōpenſaci onemi bonorū que ipſi in mundo geſſerunt elargitur. mens hu mania premeditari non poterit quoniā ſcriptum eſt. Nullū ma lum impunitū et nullum bonum irremuneratū. Et hec ſunt vera ſi querant penitencias ⁊ dei fla gella ſuſtineant in ꝑſecucionibꝫ et in infirmitatibꝫ ⁊ in eis non indureſcant. quoniam ſi negleo ta penitencia vel ſpreta in eiſdē peccatis moriant̉ abſqꝫ dubio ad tartareum regnum deſcendēt ut ait pſalmiſta. Eripe me de luto et non infigar libera me ab hijs qui oderunt me et de ꝓfun dis aqnaꝝ. Non me demergat tēpeſtas aque neqꝫ abſorbeat me ꝓfundum neqꝫ vrgeat ſuꝑ nie puteus os ſuū. Prime tres liberaciones ꝑtinent ad purga cionem tres vltime ꝑtinent ad dampnacionē peccatoꝝ. quibꝫ quidē peccatis purgatis mere mur gloriā adipiſci ꝑhennem Iterum ait iheremias. Dn̄e yſai̓a. valde pulchre omnia ſepe dicta ſcd̓m ſcripturas ſūt deciſa ſed tamē michi vnū reſtat dubi um ſatis graue et cū ſupra ſit cō cluſū ꝙ hoīm in lege dn̄i ꝯſiſtē cium in terris purgatis pecca tis ut ipſi ſic purgati patrie ce leſtis ꝑhenniter fiant poſſeſſo res et illi qui extra legem d̓i ſūt peccatores in lacū dampnabili ter dimerſi. puteus īfernalis ſu ꝑ eos vrgeat os ſuū modo vero cum omnes populi ⁊ gentes in ſupradicto iudicio ſint iudicate et debeant iudicari. quod erit iu diciū ipſius criſti quo ipſe debet iudicare iterū viuos et mortuos Ergo ſi dicte gentes et populi iam iudicati ſūt quare iteꝝ iudi cabuntur. Nūquid dicendū eſt iuſtos et ſanctos paradiſū non ingreſſuros uſqꝫ ad dic̄ iudicij. et malos et reprobos tartarum non ingreſſuros uſqꝫ ad eundē diem iudicij quod eſt falſū cum ipſe criſtus duxerit latronē in pa radiſum. qui dixit Memento mei. Itē illos qui reſurrexer̄t cū eo et ītrauerūt ſanctam ciuitatē in qua expectarunt eū quouſqꝫ xp̄c ipſe aſcendit in celū et ſecū in paradiſū tranſduxit. Ergo de quo erit vel qualit̓ fiet hoc iudi ciū finale. Nūquid ꝓ vno delic to erit duplex ſentētia cum ipſe d̓s iniſericors non iudicet bis ī idipſum. Nuqniuid forte iudi ciū ſuum erit in celo in bonis et malis diſtribuendis ſicut ē nūc in terra cum ipſe deus nō equa liter in terra diſtribuat bona tē poralia hominibus ꝓpter quod aliqui eum appellant iniuſtum. qm̄ vnus erit affluens et abun dans alius vero ſūme egebit et laborans in ſūma egeſtate. It yſaias Dn̄e ieremia iudiciū d̓i ī terris ſatis eſt profundū ⁊ hoc inſi piens nō cognoſcit nec ſtultus intelligit. quia ſi d̓s in ſuo iudi cio equaliter diſtribuiſſet ſubſi dia diuiciarū inter hoīes. ceſſa ret ſentēcia ſua quā ipſe ī hoīes protulit dicēs In ſudore vultus tui veſceris pane tuo. Ideo ſi ho mines abundarēt ſub equali diſ tributione d̓i nō in ſudore ſꝫ in delicijs pane ſuo veſcerent̉. ꝓp ter quod ipſe deus voluit non e qualiter itor homines tempora les diuicias diſtribui ſed ī ſudo ribus et doloribus dedit homini bꝫ panem ad veſcendū. Et licet ipſe deus pauperem faciat et di uitem erigat. tamen in hoc eſt iudicium ſuum temporale. quia nō fecit aliquē pauꝑem niſi ꝓp ter alium diuitem et non fecit diuitem niſi propter aliū pau perem. Et ꝙ hoc ſit verum ma nifeſte oſtenditur teſte aplō qͥa quia cū homo naſcitur in mūdo nichil ſecū defert niſi nuditatē ut iob pͥmo Audus egreſſus ſū de vtero matris mee nudus reū̓ tar illuc dn̄s dedit dn̄s abſtul̓. Ideo quicqͥd ipſe acqͥrit ſubſtā cie diuiciarū a deo acquirit. qͥa ipſe deus dedit incrementum li cet in eis acqͥrendis ipſe homo laborē poſuerit. et licet ipſe nu dus diuīciarū dei diues factus. quia ſcd̓m ſcripturam domini ē terra et plenitudo eius tamē ip ſe homo in diuicijs ſe paſcit et eis fruit̉. vnde ipſe deus vult ꝙ de ſuꝑcreſcentibꝫ vltra vite neceſſaria ipſe diues pauꝑi ad miniſtrot videlicet panē eſuriē ti frangendo egenū vagantē in domun ſuā inducendo et nudiā veſtibꝫ cōoperiendo. propterra quicqͥd homines in hoc mundo habent ſua non ſunt ſꝫ cōmunia ſecundū legem dei licet dicti ho mines ea habeant in poteſtate diſtribuendi ſecundū eorum ar bitrium tamē ⁊ precepto dei nō neglecto eadē diſtribue̓ habent Nūquid tamē dicere poterunt dicti homines. iniuſtū non faci mus aliena non inuadimꝰ pro pria diligencius ſeruamus. O impudens et auarū dictum cum ꝓpria dicunt qm̄ nichil in hunc mundū detulerunt. Itē quibus facultatibꝫ quibus ſubſidijs ſūt ab alijs ſeꝑati cum egreſſi fue runt in hanc lucē. Ideo in hoc concludit̉ ꝙ minꝰ eſt criminis furari diuiti qm̄ aliqͥs abundas et petenti panē ⁊ veſtimnentum denegans egenti. quoniam eſu rienciū panis eſt qui detinetur a diuitibus. nudoꝝ indumentū eſt qd̓ recludit. miſeroꝝ redēp cio et abſolucio eſt pecunia que in terris abſconditur. Hec pn̄t probari lxvij di inc ſicut hij. D aliud qd̓ dixiſti o ie remia de finali iudicio reſpondeo et dico ꝙ ho mines iam iudicati amplius nō iudicabuntur ſꝫ iudex quia iam iudicauit occulte oſtendet pub lice iudicando ꝙ de iure re ꝓbos in peccato dampnauit ⁊ bonos in iuſticijs ſuis ſaluauit Sꝫ ta men pͥnio anteꝙͣ veniat ad iudi candū viuos ⁊ mortuos ipſe rex et iudex ſeculum iudicabit ꝑ ig nem in quo igne celi magno im petu tranſient elementa vero ca lore ſoluent̉. terra autē cum om nibꝫ que in ea ſunt conſumetur ut teſtatur ſanctus dauid in ſpi ritu dei dicēs. Deus manifeſte veniēt deus noſter et nō ſilebit Ignis in conſpectū eiꝰ ardeſcet et in circuitu eiꝰ tempſtas vali da. Aduocabit celum deſurſum. ideſt angelos. et terrā ideſt ho mines in reſurrcone. ut diſe̓nat populū ſuū. Et ipſi angeli ꝯgre gabunt deo ſanctos eius qui or dinant teſtamentū eius ſuꝑ ſa crificia. et ipſi angeli annuncia bunt iuſticiā eius qm̄ ipſe deus iudex ē. Et dicet ipſe d̓s pecca tori. quare tu enarras iuſticias meas cū illas non obſeruaueris et quare aſſumis teſtamentum meū ꝑ os tuū cū id totū fedaue ris. Tu odiſti diſciplinā et ꝓie ciſti ſecmones meos retrorſum Si videbas furē currebas cū eo et cū adulteris porcionē tuā po nebas. Os tuū abundauit mali cia et lingua tua cōcinnabat do los. ſedens adu̓ſus fratrē tuū lo quebaris et adu̓ſus filiū matris tue ponebas ſcandalū Et dicet iudex. hec feciſti et tacui. ꝓpter hoc exiſtimaſti īique ꝙ ero tui ſimilis arguā te et ſtatuā cōtra faciē tuā. In hijs modicis v̓bis omni a grauia peccata ꝯtinent̉ et in hijs verbis ⁊ adhuc graui oribꝫ peccatoe̓s arguet vniuer ſos et libri aꝑient̉. de quibꝫ ait ſcriptura pͥs clx. et in libro tuo omēs ſcribent̉. et p̓s lxviij. dele at̄ de libro viuenciū ⁊ cū iuſtis non ſcribant̉. Et angeli in clā gore tubarū more cū ſanctificat̉ bellū vocabūt bonos ⁊ malos an te conſpectū iudicis ſedentis in ſede maieſtatis ſue e T primo aduocabit de monem cū omnibꝫ ange lis eius. et ipſe demon apparebit coram eo tremulentus aſpiciens dei terribilitatem. Et dicet ipſe deus et iudex ei. Tu ſignaculum ſimilitudīs dei ple nus ſapientia perfectus decore in delicijs paradiſi fuiſti. omīs lapis precioſus oꝑmmentū tuum ſardis topaſius iaſpis criſolitꝰ omx berillus ſaphirus carbuncū ſus et ſmaragdus aurum quoqꝫ opus decoris tui ⁊ foramina tua in die qua tu cōditus es parata ſunt. Tu cherub extentus et ꝓ tegēs et poſui te in monte ſanc to dei in medio lapidum ignito aſſum qͥn rum ambulaſti perfectus in om nibus vijs tuis a die condiciōīs tue donec inuenta eſt iniquitas in te in multitudine negociatio nis tue. Repleta ſunt interiora tua iniquitate et peccaſti et eie ci te de monte ſancto d̓i et perdi di te. o cherub eleuatum eſt cor tuum in decore tuo ⁊ perdidiſti ſapientiam tuam in decore ſuo et in terram proieci te ante faci em̄ regum dedi te ut cernerent te in multitudine iniquitatum tuarum. Quare cecidiſti o luci fer qui mane oriebaris. Hec ha bent̉ in ezechiele ⁊ yſaia ꝓph̓is At ipſe lucifer inclinās ſe in ter ſa ſic humiliter erit locuturus. O iuſtiſſime iudex ſi me veſtra cleniencia dignetur audire maī feſte oſtendam me cōtra veſtrā diuinitatē in nichilo peccaſſe. qm̄ cognoſco cognoui et cognoſ cam ꝙ veſtra diuiritas de nichi lo me creauit plenum ſapiēcia et ꝑfectum ſciencia et decore at qꝫ tocius paradiſi poſt veſtram diuinitate pͥncipatū habentem. Si ego fui dotatus plenitudine ſapiēcie non ſequit̉ dn̄e ꝙ ꝯtra veſtram diuinitatē peccauerim. que eſt tociꝰ ꝑfectionis Si ego fui ꝑfectus ſciencia ⁊ in delicijs paradiſi poteram cognoſcere et cognoſcebam abſolutam poten ciam veſtrā. ꝙ ſi in aliquo pec caſſem contra eam poterat me ī nichilum redigere cū ipſa me de nichilo in totali ꝑfectione crea uerit. Itē non ignorabam ꝙ ſu pra veſtrā diuinitatē nullus erat potencior dn̄s cui potuiſſem ad heſiſſe. Nūquid nō fuiſſet ma gna excecacio ꝙ creatura cōtra creatorem ſuū ita ut aſſerit̉ ſu ꝑbiſſet. ſed veſtra diuinitas re uerenter loquendo perſuaſu im mice lingue archangeli micha elis de me veſtre deitati malum aſſerentis ad hoc ut pͥncipatus. celeſtis monarchie ſibi remane ret. ⁊ in predicto malo veſtra di umitas ſibi credēs ī nichilo me peccantē gratis ꝑdidiſtis. Au diant omnes populi cōſpiciant om̄s gentes ſi ego talis ac tan tus creatus et in omni ꝑfectiōē ſublimatus et in omni ſciencia ac v̓tute decoratus a diuinitate veſtra que in me ſemꝑ fuit ama bilis ſemꝑ humilis ſemꝑ benis na debuiſſem taliter ut aſſerit̉ peccaſſe in eadē. preſūpcio ceſ ſat lex abhorret et vniciūiqꝫ au dienti vertit̉ incredibile. Ergo iudex iuſtiſſime placeat me veſ tram creaturā ita crudoliter nō perſequi cum in vos non pecca uerim ut aſſeritur Tunc iudex reſpondebit ei dicēs Audite om nes gentes que in circuitu meo eſtis. lucifer hic preſens volens excuſare ſuꝑbiam ſuam ꝓut au diſtis quam in celis ipſe infelix temerarie ꝑegit ſe ante diuini tatē meam excuſauit ꝓut meli us potuit ſuum peccatum palli ando taciteqꝫ in iuſticiam cōtra diuinitatē meam retorquendo. Et ait ipſe iudex O lucifer ſi te diuinitas in tanto beneficio mā cipauit. quomō eſt preſūpcio ꝙ te gratis ꝑdiderit. ſed ad tollen dam omnem ambiguitatis pre ſūpcionem merita tua veniāt in patrociniū et teſtimonium cau ſe tue in hoc iudicio. Et ilico aſ ſurgens michael archangelus lucifero dulcibus verbis ait. O lucifer ſi bonꝰ es ut aſſeris cur me infamas peccato ſuꝑbie tue Nōne in hoc cognoſcit̉ malicia tua Nōne tu dixiſti in decore tu o in cōſpectu tocius monarchie celeſtis. ego ſū deus et in cathe dra dei ſedi. Poſt hec ſuꝑbe dix iſti. Ponā ſedem meā in lateri bꝫ aquilonis ⁊ ero ſimilis altiſ ſimo. Et hec redacta fuerunt in ſcriptis ad memoria futuroꝝ ꝑ fideles norios ezechiel̓ viij et y ſaie xiiij. Et es tante preſūptio nis ꝙ in ꝯſpcū d̓i hec negas cū ſint eciā omni populo manifeſ ta. Nūquid nō ꝓpt̓ ſupͣdictā ſu ꝑbiam ipſe d̓s ꝓiecit te ⁊ alios angelos te ſequētes de celis in terrā Nūc vero dic̄ michi ſi tan te bonitatis in celis fuiſti prout aſſeris quare ipſa bonitate vſus nō fiiſti in t̓ra in quam eiectus fuiſti. Nūquid nō nouiſſima tu a fuerunt peiora prioribus. ple nus ambicōne aſcendiſti ſuper altaria ſcā ſanctoꝝ tempore ma chabeoꝝ et ibi eciā ſuꝑbiam ad dendo ꝓ deo ſuꝑbe feciſti te coli Itē bina vice feciſti fieri vitulos aureos in dei populo ipſo dicen te. hij ſūt dij tui iſrahel qui edu xerūt te de t̓ra egipti. Primo cū educeretur de t̓ra egpti Secū do tēpore ieroboam. Itē quid e geris in regno iudicis iheſu ſub ſilencio pret̓mittatur. Nonne iſta trahunt in manifeſtam ſuꝑ biam quam eciam in celo ꝑegiſ ti. Et ſi in te deus preſtitit ſapi entiam et decorē tu autē in ma lignitate tua illam ſapienciam ꝑdidiſti. Vnde michi iniuſte im properas peccatū ſuꝑbie tue. ve niant et cetere nationes et re ges nationum qui in t̓ris ſeruie runt tibi. de bonis oꝑibus tuis in hoc iudicio publice teſtificē tur Et cū adueniſſent reges na tionum ante dei conſpectū et ꝓ ſpicientes atqꝫ intuentes lucife rum admirantes dixerunt Nū quid iſte eſt vir qui cōturbauit terrā qui concuſſit regna qui po ſuit orbem deſertum et vrbes e ius deſtruxit ⁊ vinctis eius nō aperuit carcerem et quomō tu modo vulneratus es ſicut ⁊ nos ſimil̓ noſtri effectus es. detrac ta eſt ad inferos ſuꝑbia tua. ce cidit cadauer tuum. Subter te ſternetur tinea et oꝑimentū tu um erunt vernies Ad infernum detraheris in profundum laci Et tūc dicet iudex. Ecce nunc audiſti quid nationes de te et peccatis tuis teſtificentur. Et ad hoc reſpōdebit lucifer dicēs Domīe iudex ponatur ſine pre iudicio alicuius ꝙ fecerim tale peccatū nonne ⁊ adam primus parēs ſimili ſuꝑbia peccauit e ciā et nabugodonoſor rex. et ta mē eos nō ſicut me aggrauaſti. Et dicet iudex. qͥcquid ipſi ege rūt te inſtigante fecerūt. ſed tu nullum habuiſti inſtigatorē niſi ꝓpriam maliciā. ideo minꝰ pec cauerūt. ſꝫ tn̄ graui pnīa ipſe a dam in valle ebron vbi eſt eius ſepultura defleuit ut ioſue xiiij cum poſteris ſuis tamē vſqꝫ ad aduentū meum ī carne non ſūt conſecuti miſericordiā Nūquid et tu vllo tēpore de tuo delicto a gere voluiſti penitencia. ſed ſem per mala peioribꝫ aggregando de die in diem ī peccato durior fuiſti effectus ſicut pharao quē viuū mare abſorbuit. ecce infer nus parat ſe ad te abſorbendū et dicet iudex omībꝫ circa eum ad iudiciū conſiſtentibꝫ. Quid vobis videtur an lucifer ⁊ ange li eum ſequentes iuſte fuerunt dampnati an iniuſte. et reſpon debunt omēs vna voce dicētes. Iuſte dampnatus fuit. Et tunc dicet rex et iudex lucifero et eiꝰ angelis ſequacibus. Itē a ſiniſ tris. Et michaeli et eiꝰ angel̓ dicet. Ite et vos a dextris meis Ecundo faciet vocari ad iudiciū humanas crea turas. et p̓mo populum iudeoꝝ et cū eis rex et iudex diſ ceptabit dicens. Audite o viri iudei et iſrahelite nōne ꝓmiſſꝰ fui vobis in lege in qua canitur Prophetā ſuſcitabit deꝰ de me dio fratrū ſuoꝝ ſimilē moyſi. et ſi qͦs non audierit ꝓpheta illū. Axterminabitur d̓ populo meo. Nōne ſimilis fui moyſi ī huma nitate et legum ac preceptorū dacione Nōne predicaui de reg no dei. nōne veſtros mortuos ſu ſcitaui ac cecos illuminaui ⁊ om nes infirmos ſolo verbo curaui mortem ſuſtinui et a mortuis re ſurrexi. Nōne poſt meam reſur rectionem per apoſtolos meos vobis predicari feci de regno dei qui ſigna magna in vobis fece runt. Quid eis feciſtis. nonne expuliſtis eos a vobis atqꝫ ꝑ ſe cuti eſtis de ciuitate in ciuitatē in mortē et in carcerem. et regni dei vos indignos iudicaſtis. ⁊d vltra valui facere. Et tunc iudei et iſrahelite reſpondebūt et di cēt. Illuſtriſſime iudex cū ſitis ipſa iuſticia eciā vobis placeat in equitate benigna nos audire cū ſcriptū ſit in pſamo. qm̄ iudi cabis orbē terre in iuſticia ⁊ po pulos in eqͥtate. ⁊ inſuꝑ dicent ipſi iudei Iuſtiſſime iudex verū eſt ꝙ d̓s nobis ꝓmiſit ſic ſuſci tare ꝓphetā de medio fratrū nō ſtroꝝ. et qui nō audierit ꝓphe tam illū ait d̓s ego vltor exiſtā ſꝫ tamē d̓s dedit nobis ſignum in cognicōne dicti ꝓphete. ꝙ ſi ꝓpheta ille in noīe dn̄ī predixe rit et non euenerit de hoc dn̄s non locutus eſt ꝓpter qd̓ ⁊ ipſe deus nobis in lege precepit nō ſolū talē ꝓphetā non audire ſed tamꝙͣ mēdacem eum morti tur piſſime tradere ſicut pꝫ deut̓onō xviij. ꝓpter qd̓ benigniſſime iu dex placeat ad nos miſcd̓ie vrē aures inclinare. Et licet nūc co gnoſcamꝰ ꝙ vos fueritis ꝓph̓a ille ī lege ꝓmiſſus tamē nobis multa dixiſtis que ꝓut dixiſtis nō euenerūt. ꝓpter que nos co gitates vos eſſe mendace ꝓphe tā iuxta ſentenciā legis nob̓ tra ditam tradidimus vos in mortē Et pͥmo dixiſtis palā in ꝯſpcū tocius ſynagoge. deſtrua tēplū hoc et in triduo reedificabo illd̓. Hoc predixiſtis et non ꝓut di piſtis euenit quia tēplū integrū manſit poſtea ꝑ tēpora longa ꝓpter qd̓ affigi cruci iuxta ſen tenciā legis iuſte meruiſtis. ut pͥmo eſdre vi c. qua lege canit̉. A me ergo poſitum ē hoc decre tū ut oīs homo qui hac mutaue rit iuſſionē tollat̉ lignum de do mo eius et erigat̉ et cōfigat̉ in eo. domus autē eius publicet̉ et d̓s qui habitare fecit nomen ſu um ibi diſſipet omnia regna et populū qui extenderit manum. ſua ut repugnet et diſſipet do mum dei illam que eſt in iheru ſalem. Ego darius ſtatui decre tū hoc quod ſtudioſe impleri vo lo. Secundo dixiſtis. niſi man ducaueritis carnem meam non habebitis vitam in vobis. ut io hānis vij et tamen non comedi mus carnem veſtram et per tem pora lōgiora viximus. Tercio dixiſtis. ſi quis credit in me flu mina de ventre eius fluent aq̄ viue ut iohānis viij. et multi ī vos crediderunt et tamen non vidimus de ventre eorum flumi na emanaſſe. Quarto dixiſtis. ſi quis ſermonē meū ſeruauerit mortē non videbit in et̓nū ut io hānis ix. et tn̄ multi ſeruauer̄t ſermonem veſtrū qui tn̄ mortui ſūt Et alia ſimilia que longum eſſet narrare dixiſtis que non e uenerunt. Itē peius feciſtis ꝙ ſabbatū ꝯtra legis preceptū nō cuſtodiſtis et in eo infirmos cu raſtis. Nūquid tenebamur vob̓ credere ⁊ vos ꝓphetam illū in le ge ꝓmiſſum reputare cū expreſ ſe feceritis cōtra legē. Nūquid nō int̓rogauimus vos dicētes. ſi tu es criſtus dic nobis palā. et vos reſpondiſtis nobis. Opera que ego facio ipſa teſtimonium ꝑhibent de me. Certe multa mi rabilia ⁊ magna feciſtis forte q̄ nullus alius fecit ratione quoꝝ non tenebamur vobis credere. quoniā d̓s precepit nob̓ dicens ꝙ ſi quid ī nomine dn̄ī ꝓpheta ille predixerit et non euenerit. et nō dixit fecerit. ſꝫ vos multa predixiſtis q̄ non euenerūt pro ut ſupradictū eſt licet feceritis magna ⁊cͣ q̄ vel ſimilia helyas et heliſeus fecerunt. Ergo ſecū dum legē iuſte vos interfecimꝰ et nos īiuſte cū reuerēcia loquē do dapnamur. Et iudex reſpon debit eis dicēs. Semꝑ intellex iſtis ſcripturas et dicta ꝓpheta rū ꝓut ſonant. Nōne ꝓmiſſus in lege veſtra vobis loq̄ debebat in ꝓuerbijs parabolis ⁊ figuris dicēte ꝓpheta. Attendite popu le meus legē meam īclinate au rem veſtrā in v̓ba oris mei. quia aperiā os meum ī ꝑabolis loqͥr ꝓpoſiciones ab inicio ſeculi. Re ſpicite in quata hoc d̓s ſollicitū dine predixit. ſꝫ vos ad hoc nō conſpexiſtis. Si loquēs dixi de ſtruā templū hoc nō locutus fui de tēplo mat̓iali qͦ vos ſtabatis ſed de tēplo corporis mei in quo S̓s pal̓ et filius et ſpiritus ſcūs habitabat. qd̓ tēplū deſtructū ⁊dic nabis pa per mortē in tribꝫ diebꝫ reſurgē ca mabia. ppega do poſt mortē reꝑaui Si dixi vo bis niſi māducaueritis carnē ⁊cͣ non debuiſtis intelligere ꝓpriā lexte mu carnē meā manducare ſꝫ ſpiritu aliter credere in me diuinitatē tatione incarnata. qd̓ credere ſpūaliter eſt manducare. ⁊ qui taliter car nem meā manducauerit mortē infernalē non videbit ī eternū D aliud qd̓ dixiſtis. ſi quis in me crediderit ⁊cͣ non debet intelligi ꝓut ſonat ꝓuerbiū ſꝫ d̓ fluminibus ſacraꝝ ſcripturaꝝ. Vos cognouiſ tis diſcipulos meos rudes et il lratos ex quibꝫ magua ſcriptu raꝝ flumina ꝓceſſerunt. Ad ali ud videlꝫ ſi qͥs ſermonē meū ẜ uauerit mortē non guſtabit ine ternū. qd̓ dictū non debuiſtis ī telligere de morte tēporali quā eciā ego ſuſtinui ſꝫ de morte aīe que erit ꝑpetua. et ſi qs ſermo nem meū ſeruauerit mortē talē non guſtabit. Si ſabbatu non cuſtodiui qͥd miri. nōne in lege veſtra dicebat̉. ſi qͥs non audie rit ꝓpheta talē extermīabit ⁊cͣ ꝓpter qd̓ omnia erant in manu mea. Ergo in omnibꝫ factis de buiſtis me audire ⁊ ſequi ⁊ eciā in ſabbati cuſtodia. Sꝫ dicite michi o iudei nūquid cū predixi filio vidue in ꝯſpectu veſtro ado leſcens tibi dico ſurge. nōne ili co ad vita ſurrexit. Itē in laza ro quatriduano nōne/ ſimilit̓ ob ſeruaui ꝙ leproſos ſolo verbo mūdaui et cecos illumīaui. Nō ne demoīa ꝯfeſſa fuerūt ꝙ erā criſtus. Nōne diſcipuli mei in noīe meo maiora hijs fecerunt Nūquid in noīe alteriꝰ ꝓphete hec facta fuerūt ſicut in nomīe meo. Niniuite ſurgant vobiſcū in iudicio qui eger̄t penitenciā ad predicatione ione. quare vos me non audiuiſtis. Et dicēt iu dei in dolore cordiū ſuoꝝ. Obſcu ra veſtra locuco nos decepit. Di cet iudex. Non ſic quia nō ꝯſur gebatis ad verbū dei audiendū ſed pociꝰ ad ebrietatē ſectanda et ad potandū vſqꝫ ad veſperā et vino eſtuabatis. cithara et tī panum et lyra et tibia et vinū ī cōuiuijs veſtris. opus autē meū nō reſpiciebatis nec oꝑa manu um meaꝝ ꝯſiderabatis. ꝓpterea captiui ducti eſtis qͥa non habu iſtis ſcientiā ideo infernus dila tauit animā ſuā et aperuit os ſuū ſine vllo termino ⁊ deſcende rūt fortes vri et populus ⁊ ſub limes veſtri atqꝫ glorioſi ad eū ut yſaie ij c. Et dicet iudex om nibꝫ. Quid videtur vobis o pplī gentes et liugue. fuerūtne iſti iudei iuſte dampnati. Et dicēt omnes. Mitiſſime iudex. ita. et eis dicet iudex. Ite a ſiniſtris. Et angeli in clangore tubarum vocabunt in iudiciū gentes que ydolis ſeruierūt. Quibus terri bilis iudex dicet. Vos autem cū ſitis ⁊ fueritis homines ad ima ginē ⁊ ſimilitudinem dei forma ti ſicut ⁊ ceteri cum ſenſualitate tocius rationis. quare ydola mu ta opera manuū veſtraꝝ fabrefac ta pro deo adoraſtis. que nec fa ri nec loqui poterant cum ſpūs non eſſet in eis. Habebant ocu los et non videbant. manus et non palpabant. pedes ⁊ non ā bulabant. nec clamabant ī gut ture ſuo. Qua ratione moueba mini ad hec facienda. Quae̓ nō recognouiſtis pro deo illum qui fecit celum ⁊ terram mare ⁊ om nia que in eis ſunt. nam et ipſe dedit omnibus ac eciam et vob̓ principium eſſendi pauitqꝫ vos a iuuentute veſtra vſqꝫ quo ipſe a vobis fecerit exalare ſpiritum et tunc omnes veſtras cogitacio nes fecit ꝑire. Surgant ipſa y dola et protegāt vos in hoc iu dicio ſi poſſint vos de manibus meis liberare. Et reſpondebunt gentes cum cordiū tremore ter ribili iudici ⁊ dicent. Iuſtiſſime iudex placeat veſtre iuſticie in modicis v̓b̓ nos audire et dicēt poſt ꝙ nos formaſtis ad imagi nē ⁊ ſilitudinē vrām. quare gͣciā veſtrā quā iudeis ⁊ iſrahelitis tri buiſtis eciā et nob̓ non dediſtis quos iudeos et iſrahelitas uſqꝫ ad aduentū veſtrū ī carne in cir cūciſione ſaluaſtis Itē poſt īcar nationē veſtrā quare eandē grāꝫ faluationis ꝑ baptiſmū magis dediſtis illis qui fuerunt in eu ropa ꝙͣ illis qui fuerūt in aſia et affrica qͦuſqꝫ ſpūs ſcūs veīret qͥ inflauit dei amore corda oīm ꝓpter qd̓ omnes gentes et po puli credider̄t vnū deum patrē et filiū ⁊ ſpiritū ſanctū et ī bap tiſmo factū ē vnū ouile et vnꝰ paſtor. quare illos dilexiſtis et nos odio habuiſtis. nōne meliꝰ fuiſſet ꝙ nati nō fuiſſemꝰ poſt ꝙͣ perpetua gehennam in īfer no credimus ſentire. Et iudex ceſpōdebit eis dicēs. Audite ea que dicturus ſū vobis. Ad hoc hominē formaui in ſtatu īnocē cie utrumā angeloꝝ reꝑare poſ ſem ſꝫ homo ipſe credens effici lit ego ſum ſpreto meo mādato reddidit ſe contumacē pro cuiꝰ contumacie purgacione ſine ex preſſione teporis ī tartareo car cere eundē mancipaui cū poſte ris ſuis. Et qͥa volēs ꝯꝑati dic to homini cū poſteris eiꝰ elegi michi virū noīe abraham cui ꝓ miſi in ſemine ſuo predictū ho minē cum poſteris eius benedi cere ⁊ eū de predicto carcere ad mea reducere Fraciā. Cuiꝰ abra he ſemē creuit in populū velut arena maris. quē vocaui iſ raheli ticū et eum michi in filiū elegi et ꝯſtitui eidē populo cerimoni as et circūciſionē ⁊ eundē poſui in omniū gencium lucē. Sꝫ di cite michi o gentes qn̄ feci vob̓ ſigna magna in egipto in ꝯſpcū veſtro ꝓ liberacione dicti popu li mei a ſeruitute veſtra qͣre inic hi deo predē populi non credi diſtis in v̓tute dictoꝝ ſignoꝝ ſi cut ⁊ michi populꝰ meus credi dit Nōne exſiccaui mare et cal cabile prebui dicto populo meo vobis videntibꝫ qd̓ et notum fu it factum quaſi mundo vniuerſo Nonne mare cōoperuit pharao nem et exercitu eius ꝑſecutores populi mei ī oculis veſtris. qua re vos videntes hec mirabilia et michi ea facienti nō credidiſtis quis erat vobis ꝯtradictor. Itē qn̄ eratis in terra quā ꝓmiſerā dare dicto populo meo ī ſignis mirabilibꝫ. quot reges interfeci quot gentes ꝑcuſſi in oculis ve ſtris. Nūquid ꝯſideraſtis qn̄ in manu gedeō ⁊ ccc viroꝝ. ꝑcuſſi caſtra genciū vltra centū milia viroꝝ ut iudicū vij. Itē nūquid conſideraſtis ſampſonē virum d̓ populo meo. q̄cū maxilla aſine tria miſia viroꝝ de gentibꝫ ſolꝰ interfecit ut iudicū xv. Itē cum teneretis archam federis capti uam nonne ꝑcuſſi vos in ſecreci ori parte nature in plaga muri um et inter vos fuit magna ꝯfi ſio mortis qͦuſqꝫ ipſa redirꝫ ī ie ruſalē. at eciā timor magnꝰ ꝓp ter hoc vos īuaſit ut pͥmo regū qͣnto. Itē quid feci vob̓ q̄ eratis ſub rege ſennacherib q̄ venerat pro ꝯfuſione populi mei ut iiij regū xviij et xix Item quid feci vobis qui eratis ſub benedab q̄ venit in terra populi mei cū tri gnnita vno regibꝫ ut dictū popu lū annichilare poſſꝫ vt iij regū xx. Ergo ſi vidiſtis iſta ſigna ꝑ nie fieri ꝯtra vos ꝓ populo meo in quibꝫ ydola veſtra vobis non poterūt auxiliari quae̓ dicto po pulo iſrahelitico nō credidiſtis imo videntes fieri iſta ſigna me vituꝑaſtis dicētes ꝙ ego eram deus colliū. Itē me vobis oſten dere non valui niſi in hijs mira bilibꝫ ſignis qm̄ me aliter ꝙ in ſignis nullus vniꝙͣ vidit. Ergo qͥd michi imputatis. Ad aliud qd̓ dicitis ꝙ magis dilexi curo pam ꝙ aſiā ⁊ affrica. Certe hoc non feci qm̄ ante meā aſcenſio nē in celū meis diſcipul̓ expreſ ſe precepi ut in omnē terra eua geliū meū predicarent ⁊ baptiſ mū in remiſſionē peccatorū. et quia michi ꝯſtat ꝙ eoꝝ ſonus ī omnē terrā exierit et ſi aſia ⁊ af frica noluerūt reciꝑe euangeliū ⁊ europa recepit illd̓. eſtne hoc ipſis imputandū. Et ait iudex. cū ſit ſcriptū. effunde irā tuā in gentes q̄ te non nouerūt et in regna q̄ nomē tuū non īuocaue rūt. ideo ite a ſiniſtris Et ange li in clangore tubarū cunctū po pulū criſtianū vocabunt. quo co ram iudice cōpacente ipſe iudex in terribilitate dicet angel̓ ſuis Seꝑate de dcō populo pios ab impijs. Quibꝫ īpijs ſeꝑatis di cet ipſe iudex pͥmo iniquis eccle ſie ſue paſtoribus. Ego dn̄s ſto ad iudicandū cum ſemoribꝫ po puli mei quare vos depaſti eſtis eccleſiam vnnieam meā et rapīa pauꝑis reꝑta eſt in domo veſtra quare attriuiſtis populū meū. et facies paupeꝝ demoliti eſtis contra vos prouocantes oculos maieſtatis mee. Nōne ſuꝑ hu merū veſtrū vtiqꝫ dedi clauem domus dauid et aꝑiebatis ⁊ ne mo claudebat et claudebatis ⁊ nemo aꝑiebat. Sed dicite mic hi o paſtores. quare paſcebatis voſmetipſos. nonne greges paſ cunt̉ a paſtoribꝫ. Iac comedeba tis et precioſis lanis oꝑiebami ni de ſubſtancia populi mei. et qd̓ craſſū erat ſuꝑbe exſpoliādo occidebatis et pplm̄ meū pane ſpūali non paſcebatis. qd̓ infir mū fuit in oꝑibꝫ miſcd̓ie admo nēdo nō ꝯſolidaſtis. et qd̓ egro tū. in fide ſcē trinitatis nō ſanaſ tis. et qd̓ fractū erat in morlibꝫ pccīs corrigendo nō alligaſtis. et qd̓ abiectū erat in viciorū et peccatoꝝ correctione clamando ad penitēciā non reduxiſtis. et quod ꝑierat in peccatoꝝ ꝯſuetu dine increpando nō queſiuiſtis ſed cum auſteritate et crudelita te īꝑabatis pplō meo et potēcia et ad aliud nichil veſtrū ſtudiū tendebat niſi ad ſplendida fer cula in ventrem veſtrū ponenda ⁊ eadē per ſeceſſum emittenda et ſic populus meus diſperſus fuit eo ꝙ ei nō eſſent paſtores et factus fuit populus meus in deuoracionē beſtie ideſt dyaboli Ergo o paſtores reddite michi racionē officij veſtri. Ecce nunc exquirit̉ ſanguis veſtroꝝ ſubdi toꝝ qͥ in inferno degūt de mani bꝫ veſtris. Et tūc paſtoe̓s prela ti pb̓ri ⁊ alij curati ītuentes ter ribilē iudicem cū tremore et cor diū dolore humiliter ꝑ vnū ipſo rū reſpondebunt iudici dicētes Domīe ſancte pater placeat ve ſtre maieſtati nō ſcd̓m iuſticiā veſtrā ſꝫ ſcd̓m magnā miſcd̓iam veſtrā nos īcrepare qm̄ in ꝯſpec tu veſtro nullus poteſt nec pote rit in iuſticia vmiꝙͣ ſaluari Id̓o mīcordiſſime iudex ſicut cū pa tribꝫ veteris teſtamēti oꝑati eſ tis ita ⁊ nobiſcū ſi placeat oꝑa mi. Nōne iuſtiſſime iudex vos prefuiſtis ꝑadiſo. ī quo tm̄ duo erant homīes ⁊ ambo ſub veſtra cuſtodia ꝑierunt. ergo ſanguis eoꝝ exquiret̉ de manibꝫ veſtris In archa noe octo tantū fuer̄t hoīes quoꝝ vnus perijt. nūqͥd eius ſanguis exquiſitus fuit de maībꝫ noe. In domo abrahe qͥn qꝫ hoīes erant ex quibꝫ duo ꝑi erunt cū ſibi dictū fuit. eice an cillā et filiū eiꝰ. Itē in domo yſa ac de duobꝫ fratribꝫ vnus ꝑijto Itē in domo iacob tres d̓ duode cim ꝑierunt. Itē ſub principatu moyſi et aaron erāt mille milia et tn̄ ꝓpter peccata ſua ꝑierūt preter duos nullus eoꝝ terram ꝓmiſſionis intrare potuit. Itē de domo dauid qͣtuor perierūt. Itē de domo et ſcola veſtra o do mine vnꝰ perijt. et de lxxij diſ cipulis veſtris preter quīqꝫ nul lus ipſoꝝ meruit attingere res num eternū. Numqͥd ſanguīs ipſoꝝ de maībꝫ predictoꝝ ac eci am de manibꝫ veſtris exquiret̉. O dn̄e fiducialiter loquimur cū predicti fuerint ſub cuſtodia ve ſtra et ꝯtentamur valde ſi ſang uis predictoꝝ fuerit exquiſitus de manibꝫ ſuoꝝ paſtorū ꝙ eciā et ſanguis noſtroꝝ ſubditoꝝ de manibꝫ noſtris exquiratur. Ne qꝫ enī meliores neqꝫ peiores ſu mus antiqͥs patribꝫ noſtris vn̄ iuſtiſſime iudex placeat tibi in miſcd̓ia nos arguere. Et iudex reſpondebit dicēs. In lege tu qͥ loq̄ris quid ſcriptū eſt ezechiel̓ tercio. ſi me dicente ad impium morte morieris et non ānuncia ueris neqꝫ locutus fueris ut au̓ tatur a via ſua impia et viuat. ipſe impiꝰ in iniquitate ſua mo riet̉ ſanguinem at eiꝰ de manu tua requirā. Si autē annūciaue ris impio et ille nō fuerit conu̓ ſus ab īpietate ſua et a via ſua mala ipſe quidē in iiquitate ſua morietur tu autē anima tuam li beraſti. Sed et paſtores veteris teſtamenti et ego redarguimꝰ ſubditos noſtros in peccatis e orū. Nōne ego predixi ade ne comederet d̓ ligno. et eciā ceteri paſtores fecerūt ſimiliter ſicut moyſes et aaron qui ſemꝑ in ira et redargutione aſſidue erāt po pulū affati. Et ſi dictus pplūs noluit eos audire fuit tn̄ eid̓ po pulo īputandū. Nonne aſſidue amonui diſcipulos meos dices eis Vnus vr̄m me traditurus ē Si ille qui cecidit de ſcola mea et preuari catus eſt noluit me au̓ dire ſanguis eius ⁊ alioꝝ ſubdi toꝝ fuit nociuus eis et nō paſto ribꝫ. ſꝫ ipſi paſtoe̓s ſecure dicere pn̄t. Iauabimus manus nrās in ſanguine peccatoꝝ iuxta quod ſcriptū eſt yſaie lviij. Clama ne ceſſes. quaſi tuba exalta vocem tua annūcia pplō meo ſcelera eo rū et domui iacob peccata eoꝝ. Et ꝯtra negligētes hanc doctri nā ait ꝓph̓a. canes muti non va lentes latrare. Sꝫ dicite michi ſi vos redarguiſtis pplm̄ meum de peccatis quare pijſtis in pec catis eoꝝ. ſꝫ ſi annūciaſtis ſcele ra eoꝝ quare in vrīs ſceleribus dāpnamini. Dicēt paſtores. do mine ſi in ſceleribꝫ nr̄is dapna mur non ſequit̉ ꝙ negligentes fuerimus circa ſubditos nrōs qͥ ſpretis noſtris moītis ad tarta reū ignē iuſte dapnant̉ Semp verbū euāgelicū in dicto pplō fe cimus ſeminare ac eciā ⁊ nos ſe minauimus nrāsqꝫ latas dyoce ſes diſtinximꝰ in porrochijs et ibi ſpūales poſuimus rectores. qui nobiſcū eciā aſſiſtāt ad cri mina huius pplī corrigenda qui manifeſtarūt euāgeliū tuū hīc inde predicando. ſi ipſi noluer̄t euāgelij precepta ſeruare nobe oꝝ peccatū qͣre īputatis Veniat ipſi de pplō et cōteſtent̉ nobiſcū de hoc. Quibꝫ aduotis et pn̄ti bꝫ aiūt eis paſtores. Dicite no bis o de pplō nūqͥd nō fecimꝰ vo bis euāgeliū dei ꝑ predicationē maīfeſtari in ſcīs monitioībꝫ et aſſiduis redargutioībꝫ. Dicēt illi. Feci ſtis ſꝫ aliud docebamur a vob̓ v̓bo aliud facto et exēplo inſtruebamur Nōne vos paſto res predicato euāgelio aſſurge batis ad peccata palā oꝑanda in oī gn̓e peccatoꝝ noſqꝫ atten dētes magis ad execucōnē vrāꝫ ꝙ ad verbū ſequētes veſtra pec cata ī eiſd̓ peccauimus credētes nob̓ ea licere poſtꝙͣ ea ⁊ vos fa ciebatis. propter que periclita ter vos nobis magiſtri fuiſtis. vos hanc doctrinā nos docuiſtis et cū eratis infecti ſimilibꝫ cri minibꝫ ſicut et nos eramus pu duit vos ī peccatis nr̄is nos re darguere cū culpa vos ī noſtris peccatis redarguebat. Dicunt paſtoe̓s Aut publice peccaſtis aut occulte Si publice qͥa ꝯſte tit nob̓ de veſtris peccatis ī no ſtro auditorio ꝑ denūciacionem et teſtiū ꝓbacionē. vel qͥa fuer̄t intantū manifeſta ꝙ tergiu̓ſaci one celari non poterāt. et tūc ſi ī redargucōne predcōꝝ peccatoꝝ fumius negligentes hoc nobis imputandū eſt. Si occulta fue rūt veſtra peccata de hijs nō te nebamur diuinare qm̄ deum ha bent vltorē. Nōne fecimus vob̓ annūciari verbū dei. ꝑ quod do cebamini qͥd ad vitā qd̓ ad mor tē ꝯperebat. Nōne inſtitumus prochianos ſacerdotes quibꝫ de buiſtis veſtra ꝯfiteri peccata qui eciā miniſtrauerunt vobis eccle ſiaſtica ſacramenta in quibꝫ et peccata dimittunt̉ non debuiſ tis ea neglige̓. Si nos pecca uimus publice vel occulte nobis imputat̉ Cum nemo viuat ſine crimīe non debuiſtis reciꝑe pec catoꝝ nrōꝝ exempla ſꝫ pocius o pera eoꝝ que nos docebamꝰ. ſꝑ nos exoſos habuiſtis ⁊ quaſi ini micos tamē ſi aliquid peccati ī nobis fuerit qd̓ poſſit vob̓ cōpe tere dicite nobis. Illi v̓o ſiluer̄t Vibꝫ quidē paſtoribꝫ ter ribilis iudex ſic ait. In hijs excuſabiles non eſ tis ſed vltra hoc dicite michi qͣ re donū ſpūs ſancti ſymoniace vendidiſtis ꝯſtituētes eccleſias venales ⁊ alia ſpūalia ꝓ precio dediſtis. et vos nichil eratis in tus vel extra niſi ſtannū plūbū et ferrū ⁊ in medio fornacis cor diū veſtroꝝ ſcoria argenti et au ri facti fuiſtis ꝓ eo ꝙ v̓ſi eſtis in ſcoriam iā dictam. Ecce ego congregaui vos in ꝯgregacione argenti eris ferri ſtāni ⁊ plūbi in medio fornacis inferni ⁊ ſuc cendi ibi ignē ad cōflandū vos in furore meo ⁊ in ira mea et ad huc ꝯflabo vos ⁊ congregabo et ſuccendam vos in igne furoris mei ⁊ ꝯflabimini in medio eius Et dicēt paſtores Aa a dn̄e ne iraſcat̉ furor tuus qui ſupͣ omēs es mīcors. nonne in noīe tuo de monia ideſt peccata mortalia ē iecimus et in noīe tuo ꝓphetaui nius. Et dicet iudex neſcio vos quomō ꝓpheraſtis in noīe meo et demonia eieciſtis cū totū mū dum veſtris falſis ꝓphetis pec catis et demonibꝫ repleuiſtis. Nōne vicibus pluribꝫ ſcidiſtis eccleſiā meam mēdaciter aſſe cendo verū meum vicariū ſūmū pontificē predicte ecc̄īe nō eſſe ſibiqꝫ alium ī antipontificē eli gendo. quot reges in hijs errae̓ feciſtis eciā et pplōs inumeros ex quo homicidia adulteria ex uſtiones ciuitatū et eccleſiaꝝ de ſolationes ac eciā odiā et ſcan dala grauia et inumera mala ꝓ uenerunt necnon et ſathanā et demonū congregationē ad ipſa mala ꝑagenda de inferno ſolui ſtis. Nūquid in hijs ſceleribus vocare poteſtis ſamariā et ſodo mā ſorores veſtras. viuo ego di cit dn̄s quia non fecit ſodonia ſo ror veſtra ſicut vos feciſtis et ſa maria dimidiū peccatoꝝ veſtro rū non peccauit et eas viciſtis ſceſeribꝫ veſtris ⁊ ī omībꝫ abho mīatioībꝫ vrīs iuſtificaſtis eas ⁊ ſic viciſtis ſorores veſtras pec catis veſtris. in oībꝫ abhomina cionibꝫ ſceleratiꝰ agētes ab eis Itē reddite michi rationē fruc tuū laboꝝ veſtroꝝ et officij diui ni. benedixiſtis me dn̄m in oī tē pore ſepciēs in die laudem dicē do. pauiſtis pauꝑes de ſubſtan cia eccleſie mee vel ditaſtis con ſanguineos vrōs. Melius fuiſ ſet o deuoratoe̓s ecc̄īe mee ſi ad iſta attendiſſetis pocius ꝙ ad ꝓſtibula viſitādā et meretrices alendas et ab hijs alias nouas in domos veſtras inducedas ta. qm̄ equus ⁊ mulus laſciuientes et ꝯputruiſtis ī luxurijs veſtris ſicut iumenta in ſtercore ſuo et mane michi ſacrificaſtis carnē et ſanguinem meū eos ſumētes tamꝙͣ ſi mundi ab omni crimīe fuiſſetis. Iudiciū vobis mandu caſtis et bibiſtis. et quia ſi īimi ci hoc michi feciſſent ⁊ eccleſie mee ſuſtinuiſſem vtiqꝫ. et ſi hij qui oderant me ſuꝑ me et eccle ſiā meā magna locuti fuiſſent. abſcondiſſem me ab eis ſꝫ vos v nanimes et noti mei quare hec egiſtis. ꝓpter quod merito veni et mors ſupra vos ⁊ deſcendetis in infernū viuentes. Ite a ſiniſ lia puigullij. tris. Itē ipſe iudex grauius ⁊ aſ perius redarguet omnes men dicantes et kugulatos qui renū ciauerūt ſeculo et in eo laucius inter vbl et pompoſius ſecularibus vixe runt peccando et cogentur ced dere ratione de vnoquoqꝫ capitu lo regule eoꝝ Scd̓o faciet aduo cari imꝑatores reges principes duces et alios qui prefuerūt po pulis criſtianitatis. et eis cōpa rentibus dicet ipſe rex et iudex Reddite et vos eciā rationē regi minis veſtri. nōne et vos de pul uere pauꝑes ſuſcitaui ut ſede̓tis in ſolio glorie ad iuſticiam pplō meo reddendā. qualē ī pplōmeo feciſtis iuſticiā. Dicēt reges in ea ſecuti fuimus leges ſacratiſſi mas. Dicet iudex Quomodo le ges ſacratiſſimas ſecuti fuiſtis Nōne in ꝯſpectu veſtro filij pa trē et matrē ꝯtumelijs affecer̄t Aduene calūpniabant̉ ⁊ pupilli et vidue ꝯtriſtabāt̉ ſanctuaria mea ſpernebant̉ ⁊ ſabbata pol luebant̉ viri detractores fuerūt ad effundendū ſanuginē. ſcelus operati ſunt in medio veſtrū ve recundiora patris diſcooꝑuerūt īmundiciam menſtruate humili auerūt et vnuſquiſqꝫ in vxorē proximi ſui oꝑatus eſt abhomi nacionē et ſocer nurum ſuā pol luit nepharie ſuꝑ ſororē ſuam fi liā patris ſui oppreſſit in ꝯſpcū veſtro. munera accepiſtis ad ef fundendū ſanguinē ⁊cͣ. ⁊ mei et iuſticie mee obliti fuiſtis. Item inter vos ſemꝑ ꝓdiciones et cō iuracōnes fuerūt aīas ſubditoꝝ veſtroꝝ deuoraſtis preciū acce piſtis viduas m̄ltiplicaſtis ꝓp ter qd̓ ſacerdotes mei ꝯtēpſer̄t legem meā et polluerūt ſcūaria mea. inter ſanctū et ꝓphanum non habuerūt dram. nit̓ pollu tum ⁊ mundū non intellexerūt et a ſabbatis meis au̓terūt ocu los ſuos ⁊ ego rex regū coinqui nabar in medio veſtrū. Et hec oīa euenerunt in regnis veſtris ꝓpter vos et īiuſticias veſtras. qm̄ eratis velut lupi capientes predā ad effundendū ſanguinē et p̄dendas animas et qͥ auare ſectabamini lucrū. ꝓpter q̄ ego effundā indignacionem meam ſuꝑ vos et ī igne ire mee ꝯſumā vos. Et dicēt reges. Iuſtiſſime iudex placeat clementi maiſta ta veſtre ī humili voce nos audi ce. Manifeſta eſt noſtra ꝯfeſſio ꝙ veſtra benigna poteſtas fecit nos ſuꝑ populū veſtrū tēporali ter dn̄ari ſꝫ reminiſcat̉ veſtra po teſtas cū pͥmum regē inſtitueri tis ſuꝑ populū veſtrū iſraheliti cum ꝑ os ſamuelis ꝓphete clae̓ vos dixiſtis. hoc erit ius regis qui imꝑaturus eſt vobis Filios veſtros tollet et ponet in curri bus ſuis facietqꝫ ſibi equites et precurſores quadrigaꝝ ſuarū et cōſtituet ſibi tribunos et centu riones et agroꝝ ſuoꝝ aratores ⁊ meſſores ſegētū ⁊ fabros armo rū et curruū ſuoꝝ. ſilias quoqꝫ veſtras faciet vngentarias ⁊ fo carias et panificas. agros qͦꝫ ve ſtros et vineas veſtras et oliue ta optima tollet ⁊ dabit ſeruis ſuis ⁊cͣ ut p̓mo regū laciꝰ habe tur. et dixiſtis dn̄e dicto popu lo. clamabitis in die illa a facie regis veſtri et non exaudia vos Nūquid alio iure debet cenſeri ille rex a nobis. Ergo ſi ſūt iſta iura regū ꝓut ſupͣ apparet quid nobis imputant̉ ꝑ veſtrā maieſ tatem. Inter ipſos nobis ſubdi tos fecimus iuſticiā. de eorumdē publicis criminibꝫ exercuimus punicōnes ſꝫ de eoꝝ occultis cri minibꝫ noſtrū non fuit iudiciū ergo quid nobis īputat̉. Et di cet iudex Non ſic impij nō ſic. qm̄ ſi ꝓtuli predicta verba pplō predcō ꝑ os ſamuelis ſerui mei pocius ꝓtuli ad terrorē populi predicti ne regē tēporalē preter me qui eram inter ipſos tēpora lis et ſpūalis rex peterent ꝙ in īiuſticijs ſepedcis predicto regi iuris facultatē preberēt. Itē non ne cū imꝑiū tocius terre dederī abrahe ī ſempiternū ab aquilo ne et meridie ab oriente et occi dente numquid ſimilia verba ꝓ tuli vel contraria ut gen̄ xiij et x vij Itē qn̄ poſui dauid ſuꝑ popu lū regem quale dedi ei preceptū audiatis. Inueni dauid ſeruū meū oleo ſcō meo vnxi eū. et po na eū excelſū pre regibꝫ t̓re. Si aūt filij eiꝰ dereliq̄rint legē me am et in iudicijs meis nō ambu lauerint ſi iuſtificationes meas ꝓphanauerint ⁊ mandata mea non cuſtodierint viſitabo in vir ga imqͥtates eoꝝ et in verberibꝫ peccata eoꝝ ut pſalmo lxxxviij Itē et alibi predixi. Et nunc re ges ītelligite erudimini qui iu dicatis t̓rā. Seruite dn̄o ī timo re et exultate ei cū tremore. ut pſalmo ij. Creditis forte ꝙ ad hoc dederi reges in populo meo ut calūpniaret̉ populus ab eis vel ut iuſte regeret̉. ſed vos cre ditis alio iue̓ vti mecum ꝙͣ alij reges vſi fuerunt. quod non po teritis. Vnde cum mādata mea non cuſtodieritis et legē meam nō obſeruaueritis non ſine cau ſa protuli in iuſticia loquendo ꝙ facilius poterit camelus per foramen acus intrare q̄m diues paradiſum. licet in miſcd̓ia ali ud fuerit obſeruatum. ideo vos itote a ſiniſtris. Oſt hoc ſub tube clāgo re ſuū populū criſtianū faciet euocari. quo corā iptꝰ be pibi iudice parēte in terribilitate fu roris ſui dicet ei Coram me ml̓ Ied imqbit tiplicate ſunt iniquitates veſtre et peccata veſtra reſponderunt ſt palipis vobis. manus veſtre pollute ſūt tio ⁊t vis ſi ſanguine et digiti veſtri iniqui ypuli nei ⁊ tate labia veſtra locuta ſunt mē daciū et ſcelera veſtra vobiſcum. ſūt ⁊ cognouiſtis peccare blaſfe ſia lacis in mare et mentiri contra deū. Ec Poſt ipxe vi ce agnitio vultus veſtri reſpon debit vobis quoniā peccatū ve ſtꝝ quaſi peccatū zodomē predi caſtis et illud non abſcondiſtis de operibus manuū veſtrarū red dentur vobis mala. ¶ Et inde ÿ tet ſe ad iudices qui iudicauer̄t in populo ſuo et dicet De vobis iudices qui iuſtificaſtis impium pro muneribus et donatiuis et iuſticiam iuſti abſtuliſtis ab eo quare leges meas fideliſſimas in veſtris iniuſticijs meretrices feciſtis et venales q̄ fuerunt ꝑ fecte. Iudiciū et iuſticia habita uit in eis vos autē ut homicide habitaſtis in eis. quare iuſtum argentū vertiſtis in ſcoriā ⁊ ut ſocij furū ſemꝑ infideles fuiſtis Retribucionē pupillis non iudi caſtis. viduaꝝ iudiciū non īgre diebat̉ ad vos. O vtinā dilexiſ ſetis iuſticiā ⁊ iniquitatē odiſſe tis. ¶ Poſt hec v̓tet ſe ad aduo catos et alios iuriſperitos q̄ in via legis nō ambulauerunt et dicet. De vobis iuriſperitis qui in veſtris ꝯſilijs condidiſtis le ges iniqͣs et ſcribentes īiuſticiā ut pauꝑes opprimerent̉ in iudi cio et vis fieret cauſe humilium populi mei ⁊ dabatis in predā viduas ⁊ pupilloꝝ diripiebatis ſubſtanciā. O vtinā in ꝯſilio ve ſtro legis conſiliū cogitaſſetis. Poſt hec vertet ſe ad teſtes fal laces ⁊ alios in falſo v̓bo loquē tes et oꝑe exequentes et dicet De vob̓ qui dixiſtis bonū malū. et malum bonū. ponentes tene bras lucem et lucē tenebras. po nentes dulce in amarū ⁊ amaꝝ in dulce trahendo duxiſtis imq tatem in funicul̓ vanitatis. ⁊ in vinculo plauſtri peccatū. O vti nam non tāꝙͣ teſtes iniqui īſur rexiſſetis quia nūc non mētire tur iniquitas vobis. Poſt hec v̓ tet ſe ad lenas et lenones et di cet eis Miſiſtis ſuꝑ populū ſor tem ⁊ poſuiſtis puerū in proſti bulo ⁊ puellā pro vino vendidiſ tis. Itē dicet omnibꝫ guloſis ⁊ fornicatoribꝫ qͥ pocius īgluuier ꝙͣ deo ſeruiebant. De vobis qui potentes fuiſtis ad bibendū vi num ⁊ viri fortes ad miſcendā ebrietatē. ecce gaudium veſtrū et leticia veſtra eterna. Occide runt vitulos et arietes iugula rūt. comederunt carnes et bibe runt vinū dicētes. Comedamꝰ et bibamus cras enī moriemur quia nō eſt refugiū in fine hoīs et nō eſt qui agnitus ſit reu̓ſus ab inferis. qͥa ex nichilo nati ſu mus et poſtea erimꝰ tāꝙͣ ſi nō fuerimus. flatus eſt in naribus nris et ſermo ſcintille ad como uendum cor noſtrū quia extinc tus cinis erit cor nr̄m et diffun detur ſpūs tamꝙͣ mollis aer. et trāſiet vita nr̄a tamꝙͣ veſtigiū nubis et ſicut nebula diſſoluet̉ que fugata ē a radijs ſolis et no men noſtrū obliuionē accipiet per tēpus et nemo memoria ha bebit oꝑm noſtroꝝ Venite ergo et fruamur boīs que ſunt ⁊ vta mur creatuta tamꝙͣ in iuuētute celerit̉. vino precioſo ⁊ vngētis nos impleamus et non prete̓at nos flos tꝑis. Coronemus nos roſis anteꝙͣ marceſcant. nullū pratū ſit qd̓ non ꝑtranſeat luxu ria noſtra. nemo noſtꝝ ſit exꝑs luxurie noſtre. vbiqꝫ relīquamꝰ ſigna leticie noſtre. qm̄ hec eſt ſors noſtra. Opprimamus iuſtū pauꝑem et nō parcamus vidue O impij hec dicentes. vtinā ſi gnā dicte leticie tēporalis in to tu reliquiſſetis ut ea nūc in pa tria vite perpetue haberetis. I tē dicit ad illos qui ſemꝑ ſuꝑbe in pauperū virorum ſpolijs vix erunt. Ve vobis qui depredati eſtis humiles populi mei nōne et vos nūc depredabiniim. et qͥ ſpreuiſtis nōne ⁊ vos ſpernemi ni. Suꝑbia veſtra et arrogācia veſtra plus ꝙͣ fortitudo veſtra. ⁊ nūc ponā in naribus veſtris cir culum ⁊ in labijs veſtris frenū. et vos ad locū illū deducam ad quem ire non vultis. Itē in ira cūdia magna dicet ſacratis mo nialibꝫ que pudiciciā virgītatis non ſeruarūt. Nōne vos fuiſtis filie vnius matris eccleſie. qͣre et fornicate fuiſtis in ſcūarijs meis. in adoleſcēcia vrā fornica te fuiſtis. ibi ſubacta fuerūt vbe ra vrā ⁊ fregiſtis mamias puber tatis vrē et qd̓ peius ē filios et filias peꝑciſtis et feciſtis īmun da muliebria ⁊ fornicate fiiſtis cū filijs eccīe fratribꝫ vrīs viris magnaꝝ carniū et fuiſtis frē qͣi me̓trices faſtidioſe augen̄ preci um. ſꝫ qͣſi mulie̓s adultere q̄ ſupͣ viros ſuos ducūt alienos. Oībꝰ meretricibꝫ dant mercedes vos autē dediſtis mercedes cūctis a matoribꝫ veſtris et donabatis e is ut intrarēt ad vos vndiqꝫ ad fornicand̓ vobiſcū. feciſtis cōtra conſuetudinē meretricū in forni cationibꝫ veſtris. Ecce nūc con gregabo ait iudex omēs amato ces vrōs magnaꝝ carniū viros vſtu ⁊ dimni quibꝫ ꝯmixti eſtis et oēs quos omim taſ dilexiſtis cū vniu̓ſis quos odea̓ tis et aggregabo eos ſuꝑ vos et per vs et hala vis m a nudabo ignomiiniā veſtrā coram inciū ms filaꝫ eis ⁊ videbūt om̄s turpitudinē pnt iaꝫ pl veſtrā et dabo vos in ignē formi dinis et zeli in vn vſtu ſp nulituba q̄ ſe i Oſt hec vertet ſe ad mu lieres matrimonialiter viris cōpulatas que fidē cōiigij violauerūt et dicet ipſe iudex Nunc ego ānuncio vobis Ibulabab ſcelera veſtra enormia qm̄ graui ter adulterate fuiſtis. et nunc ſanguis adulterij veſtri ī mani bus veſtris. Numquid vos miſi ſtis ad viros de longe veniētes. ad quos nuncios lenones miſe ratis. et cum ipſi veniſſent ad vos circūleuaſtis oculos veſtros atqꝫ vos ornate eratis mūdo mu liebri. ſediſtis in lecto florido et pulcherrimo et ante vos menſa delicatis orta cibis. thimiama et vngentū poſuiſtis ſuꝑ vos et vox multitudinis exultatis erat in vobis. poſuiſtis armillas in manibꝫ veſtris et coronas ſpeci oſas in capitibꝫ et cū eis adultē rate fiiſtis. ve vob̓ attrite in ad ulterijs edificaſtis vob̓ lupanar feciſtis vob̓ ꝓſtibulū in cunctis plareis ad omnē exitum vie edi ficaſtis ſignū ꝓſtituciōīs veſtre et abhominabilē feciſtis decore veſtꝝ ⁊ dimiſiſtis pedes veſtros onini tranſeunti. Ecce ego ait iudex extēdam manū meam ſu per vos et dabo vos in aīas odi enciū vos filiaꝝ populi mei que ꝓpter eaꝝ pudicicias erubeſcūt in via veſtra ſcelerata. Alijs vero nuulieribꝫ q̄ ſe in veſtibꝫ auri et argēti alijſqꝫ precioſis ornamē tis ornauerūt dicet ipſe iudex. O filie populi mei ſatis fuiſtis eleuate in ornamentis veſtris q̄ ambulabatis extēto collo et nu tibꝫ oculoꝝ ibatis et plaudeba tis et pedibꝫ veſtris ꝯpoſito gra dū incedebatis. nūc v̓o decalua bo verticē capilloꝝ veſtroꝝ et cri nes capitu veſtroꝝ nudabo ⁊ au fera ornamenta calciamentoꝝ et aureas torques et monilia. ar millas et mitras diſcriminalia et olfactoria ⁊ anulos et gēmas in fronte pendētes ⁊ mutatoria palliolas et ſpecula. et erit vob̓ pro ſuaui odore fetor ꝓ zona fu niculus et ꝓ criſpanti crine cal uiciū et pro faſcia pectorali cili cium. Itē ipſe iudex ī ira terribi li arguendo loquet̉ amantibus ſemetipſos tm̄. et alijs cupidis et elatis ſuꝑbis blaſphemis et illis qui non obedierunt parēti bus ingratis ſceleſtis ſine affec cione ſine pace criminatoribus incōtinentibꝫ vſurarijs īmitibꝰ ſine benignitate. proditoribꝫ ꝓ teruis ceteriſqꝫ amatoribus vo luptatū magis ꝙͣ dei. habentibꝫ autē ſpeciem pietatis v̓tutē au tem eiꝰ abnegantibꝫ ⁊ penetrā tibꝫ domos et captiuas ducenti bꝫ mulieres oneratas peccatis et oībꝫ hijs dicet Itē a ſiniſtris Ade peccatoe̓s omnes Av Iſui populi dicēt. Iuſtiſ Aſime iudex ne placeat in furore veſtro arguere nos ne qꝫ ī ira corriꝑe. qm̄ verba veſtra ſunt nob̓ ſagitte infixe. et licet fuerimꝰ et ſimus peccatores ec vltra ꝙ vos dixeritis dn̄e et iuſ te nr̄is demeritis ſentēcia veſtra nos dāpnauerit tn̄ ſumꝰ et fui mus ſub baptiſmo ꝯſtituti prīs et filij ⁊ ſpūs ſancti vob̓qꝫ in tri nitate credidimꝰ vnde memēto te dn̄e qd̓ ex ore veſtro ſcō ꝓtu liſtis. Niſi renati fueritis ex a qua et ſpiritu non intrabitis in regnum celoꝝ. At eciā dixiſtis. Qui credit ī me eciā ſi mortuꝰ fuerit viuet. Nōne fuimus r̄na ti ex aqua et ſpū ſancto Itē cla rius dixiſtis. beati qui nō vide rūt et crediderunt. A certō nū ꝙ vos vidimus in corporea car ne niſi nūc ⁊ vobis credidimus et in tali credulitate manſimus vſqꝫ ad vite noſtre exitū. Ergo ſi mortui fuimus in peccatis ꝑ fidem quam in terris habuimus nunc ad gloriā in veſtra miſcd̓ia reſurgere debemus eciā ad vitā perpetuā cum in fide noſtra pec cata quātūcūqꝫ mortalia dimit tant̉ et cū vos dn̄e ſciebatis fig mētu noſtrū quia pocius proni eramus ad peccandū qm̄ ad ali quid boni faciendū et mimicus noſter ꝑuerſe nos ſic ē in malo ꝑſecutus. Nūquid dn̄e irritū fa cietis v̓bū vr̄m cū alias dixeri tis. et qͥ ꝓcedūt de labijs meis non faciam irrita. ꝓpter q̄ meri to dicimus ꝙ licet peccatores fuerimus et ſimus. et ꝓpter pre dicta peccata fuerimꝰ et ſimus eciā in inferno dampnati tamē miſcd̓iam vrām poſſumus ꝓme ceri ut a tenebris abyſſalibꝰ li beremur qm̄ omniū dn̄s eſtis te ſtantē ꝓpheta. Omnia quecūqꝫ voluit fecit in celo et in terra et in omībꝫ abyſſis infernalibus Nōne ieiunauimus elemoſinā dedimus eccleſiā veſtrā viſitaui mus et alia bona oꝑa fecimus q̄ melius ſūt menti veſtre manifeſ ta ꝙ ore noſtro ea pandere poſ ſumus cum renū ⁊ cordiū ſcruti niū habeatis. Et iudex rn̄debit eis dicens. Iicet baptiſmū vos habueritis tamē ei multis irri tationibꝫ maculaſtis cū in eo re nūciaueritis ſathane et omībꝫ oꝑibus eius ac eciā ꝓmiſeritis ī dcō baptiſmo mea mandata ſer uare et ſanctā legē meā cuſtodi re tam̄ vos retro reſpiciētes ma gis ſathane ſeruiſtis ꝙ in lege caput liū et ſa et mandatis michi volueritis o bedire. Nōne vos in veſtris ma licijs et in cātacionibꝫ dictum ſa poarud iperatis ſo uē ſa thanā tamꝙͣ deū inuocaſtis fan xpcimentas. taſtica reſponſa ab eo querētes conf̉ vcti ſit l. tamqm predcis demonijs arden pota frangen eluuent. tiſſimo amore cōpulati. Potui iin egenſob̓ ſtigne michi ⁊ predcō manione nū ſium nlidū t ſeruire qui totaliter michi ꝯtra rius fuit. quia ſi ego colligebā ipſe vero diſpergebat. et alia ī eo feciſtis q̄ lōgū ēet michi nar rare ꝑ ſingula. Vos ipſi ſcitis ſi baptiſmū meū ſeruaſtis illeſum vel ſi totaliter maculaſtis eund Numquid mandata mea ſerua ſtis vel pocius me ī eis offendiſ tis. Poſſum ne vos laudare ꝙ quociens vobis aliquid ſiniſtrū et triſte accidebat in eo michi ſemper benedixiſtis. Eſtne verū ymmo me veſtro ore polluto et ī mundo veſtrū creatorē peſſimis maledictionibꝫ dehoneſtaſtis. Nūquid in hijs legē et manda ta mea obſeruaſtis. nōne ſciuiſ tis ꝙ non ille qui dixerit michi dn̄e dn̄e intrabit ī regnū celoꝝ. ſꝫ qui fecerit voluntatē meam ⁊ patris mei. Si ieiunaſtis vob̓ ieiunaſtis et non michi. qͥa ad lites et ꝯtenciones ieiunaſtis. et ꝑcuſſiſtis pugno impie. Nū quid tale eſt ieiunium qd̓ elegi per diē affligere anima ſuam. nūquid ꝯtorquere quaſi circulū caput ſuū et ſacͣcum et cinerem ſternere elegi. ſed hoc fuit ieiu niū̓ qd̓ elegi. diſſoluere colliga ciones īpietatis ſoue̓ faſciculos deprimentes dimittere eos qui confracti ſūt liberos. onus dirū pere frangere eſurienti panē ſu um egenos vagoſqꝫ ducere ī do mū ſuam nudū cooꝑire et carnē ſuam non deſpicere. et eos qui taliter ieiunauerunt gloria dn̄i collegit. ipſi me īuocauerūt et e go exaudiui eos clamauerūt et dixi eis. aſſum. Feciſtisne vel obſeruaſtis viuentes in terris hec oīa Si feciſtis elemoſinam pocius ea ad humanā gloriam feciſtis ꝙͣ ad d̓i obediencia. qm̄ ipſe precepit dicēs. abſcondite elemoſinā in ſinu pauꝑis ⁊ ipſa orabit ꝓ vobis ad dn̄m. Sꝫ qn̄ feciſtis talē elemoſinam nōne fe ciſtis ante vos tuba canere. ꝓpt̓ quod viuentes in inundo merce dem ex ea recepiſtis. Item cum ſint tria genera elemoſine. vna corporalis. egenti dare qͥcquid poteris. Altera ſpūalis. dimitte̓ a quo leſus fueras. Tercia. de linquētes corrigere et errantes in viam reducere veritatis. Nū quid vos hoc feciſtis. viſitaſtis īfirmos pauꝑes. iuiſtis ad car ceri mancipatos. operuiſtis nu dos. potaſtis ficiētes pauiſtis e ſurientes. et alia vere tolerancia eſſet in vobis ſi pauꝑtas vos ex cuſaſſet ſꝫ in multis et alijs fu iſtis locupletantes et pocius de diſtis cōcionatoribꝫ hiſtrionibꝫ ioculatoribꝫ cithariſtis ꝓcacibꝫ et meretricibꝫ ꝙͣ pauꝑibꝫ meis dederatis q̄rentes pociꝰ ex hijs vana ⁊ tēporalem gloriā acqui rere ꝙͣ celeſtem et ꝑhennē here ditatē. et ī tali luxuria ſemꝑ ac denter vixiſtis vſqꝫ ad vite exi tum. ſeruaſtis pocius mandata dyaboli que cū iuramento ī bap tiſmo abnegaſtis ꝙ mea que ī fide ſpontanea obſeruare ꝓmiſi ſtis. Vtinā in mundo viuētes de predcīs peccatis feciſſetis per tenciā cum cordis dolore ⁊ ſpūs afflictione tūc licite poſſem vo bis pie miſereri. ſꝫ tāꝙͣ obſtina ti in malo de mea miſcd̓ia diffi dentes ⁊ peccates in ſpū ſancto horum penitenciā neglexiſtis. Nōne ī miſcd̓ia latronē de cru ce tuli et poſui eum in ꝑadiſum quia dixit moriens. domine mi ſerere mei. Nonne petrū me ne gantē et poſtea in lacrimis per tentē reſpexi. eciā in eiſdē lacri mis omnia peccata marie mag dalene parcendo dimiſi. quare vos hijs ſimilia non feciſtis in ſeculo viuuentes. A certo non di lexiſſem vos minus ſi predicta feciſſetis ꝙͣ ſepedictos dilexerī Dicent peccatores Mirabile vi det̉ ꝙ ī tuo ſancto baptiſmo cō ſtitutus quātūcūqꝫ premat̉ pec catis dampnari poſſit. Et dicꝫ iudex. Nolite in hoc mirari qm̄ ex duodecī apoſtolis meis vnꝰ perijt. ac eciā in nupcijs filij re gis ī quibꝫ forte centū milia ho minū erant et vnus nō habens veſtem nupcialē miſſus fuit ī te nebras exteriores. Id̓o in vobis nō ſit vltra os loqn̄di qm̄ mani feſte īiquitas calcanei veſtri vos circumdat id̓o ſeꝑamini. Quibꝫ quidem ſic ꝑactis parabit ſe iu dex ad ſententiā in peccatores ferenadm. d̓ qua ꝯdolens dicet Heu̓ ꝯſolabor de hoſtibus meis et vindicabor de inimicis meis. Ade miſcd̓ia videns iu dicis iram et eius mag nā indignationē contra vtriuſqꝫ beſtamenti peccatores et eundē iudicē ad ſentēciam in predictos peccatores fulminan dā paratū ilico terribilis iudicis preſenciā audacter adiuit ⁊ fle bili clamore īſonuit dicēs. heu heu heu dn̄e deus ecce tu feciſti celū et terrā in fortitudine tua magna et in brachio tuo exten to non erit tibi difficile omne v̓ bū. qui facis miſericordiā in mi libꝫ et reddis imquitatē patrū in ſinum filioꝝ eorum poſt eos. Fortiſſime et magne potentie d̓s dn̄s exercituū nomē tibi ma gnus ꝯſilio et īcōprehenſibil̓ cō gitatu cuiꝰ oculi aꝑti ſūt ſuꝑ ō nes vias filioꝝ ade ut reddas v nicuiqꝫ ſcd̓m oꝑa ſua. Tu dn̄e feciſti eos tibi populū et īpoſu iſti eis circūciſionē ꝑ abrahā fa mulū tuū et legē ꝑ ſeruū tuum moyſen. Nōne tu dn̄e dixiſti a brahe. eritqꝫ pactū meū in car ne vrā in fedus et̓nū. Maſculꝰ cuiꝰ prepucij caro circūciſa non fuerit delebit̉ aīa illa d̓ pplo me o. exodi xvij Ergo dn̄e ſi fedus circūciſiōīs et̓nū eſt ſine prefini cione tꝑis ergo et̓nalit̓ ꝑmane̓ debebat Itē dn̄e populo tuo pre cepiſti ꝑ os famuli tui moyſi di cens. Cuſtodite leges meas at qꝫ iudiciā et facite ea ne et vos euoniat terra quā intraturi et ī habitaturi eſtis ut leuitici xr Nūquid dn̄e pplūs iſte ſub vrā lege ꝯſtitutus ꝯtra legē peccās ſecundū eam vel vltra legis pe nam debuit puniri. Certe credo ꝙ ſcd̓m legē veſtrā debuit puni ri et nō vltra. que lex eſt miultū grauis in ſuis penis et maledic cionibꝫ de quibꝫ habet̉ deut̓ xxv Nūquid dn̄e maledictiones le gis populū veſtrū leges et ma data veſtra in lege ſcripta non obſeruantē apprehenderūt. Nō ne dn̄e iſraheliticā terra multis vicibꝫ prebuit ſe calcabilē imini cis incircūciſis dure dictū popu lū affligentibꝫ. Itē nonne terra iſrahelitica a ſe euonuit dictum populū peccantē in babiloniā per ſpaciū annoꝝ lxxͣ qͥa legem tuam dn̄e non cuſtodiuit. nōne dn̄e ꝓpterea abhomīatus fuiſti populū tuum ⁊ hereditatē tuam ⁊ poſtea vidiſti cū tribularetur dictus populꝰ et eius oracionē exaudiſti et menior fuiſti teſta mēti tui et penituit te ſcd̓m ml̓ titudinē miſcd̓ie tue hec feciſſe in dcō populo tuo et dediſti eos in niſcd̓ias Et poſt hec dn̄e po pulū hunc peccantē et ſcd̓m le gem flagellatū in ſanguine tuo moriēs eduxiſti de lacū inferna li ad celeſtē et ꝑpetuam gloriā ut zach̓ ix. Et hec dn̄e fuerunt vſqꝫ ad tēpus quo carne aſſūp ta humana pro toto genere hu mano mortē ſubire voluiſti. in qͣ carne viuēs ⁊ cum homībꝫ ꝯuer ſans legē ⁊ cerimonias atqꝫ ge nerale baptiſmum inſtituiſti ut ꝓpheta ꝓmiſſus in lege. Vnde dn̄e ſi iudei et iſrahelite te ut ꝓ phetā noluerūt audire ī predic to baptiſmo ſꝫ pocius ꝑmanere in circūciſione legis. nūquid ip ſi ꝓpter hoc intm̄ dicant̉ repro bi ꝙ nūc in regeneracōe et iudi cio veſtris vitā eternā ꝓmereri non poſſint. qd̓ ſic cū reuerēcia probo. Si predcī iudei noluerūt te ꝓpheta ꝓmiſſum in lege au dire in baptiſmo fecerūt ꝯtra le gem q̄ precipitur dicto populo in hec v̓ba. ꝓpheta ſuſcitabo vo bis de medio fr̄m veſtroꝝ. ſi qͥs non audierit ꝓpheta illū dicit dn̄s ego vltor exiſtam ut deut xviij. et qa lex iſta certam vlci onē non expͥmit ergo intelligē dū eſt d̓ vlcionē quā lex īponit legē et mandata dei non ſeruā tibꝫ. ſicut ipſa lex in hijs v̓bis oſtendit dicēs. Seruate leges meas et mandata mea ne ⁊ vos euoniat terra quam intraturi eſ tis ad habitandū ut leuitici xx Ergo dn̄e ſi iudei ⁊ iſrahelite te ꝓpheta in lege ꝓmiſſū in bap tiſmo audire noluecut. nonne poſt mortē et aſcenſionē veſtrā terra iſrahelitica ſcd̓m ſentenciā legis euoniuit a ſe predcos iude os et iſraheliticos in peſſimis legis maledictionibꝫ ⁊ ad ſe nō recipiet donec inflāmati ſpiritu ſancto pe intētia ducti dixerint Benedictus qui venit in nomi ne dn̄i. ⁊ veſtrum ſanctū baptiſ nia ſuſcepit. Numquid dn̄e ſi circūciſio fuit dicto pplō iudaico in fedus eternū data et ipſe po pulus circūciſus. delebūt̉ ne ani me ipſoꝝ a te lit de iure legis vi ta perpetua ꝓmereri nō poſſīt quia ſacrū veſtrū baptiſma nō receperunt. Ego dn̄e crederē ꝙ non deberet deleri eciam non ob ſtante ꝙ tu dn̄e fueris cauſa ꝑfi die eoꝝ. quia d̓s in aduentu tuo in carne precepit tibi dices Ag graua cor populi huiꝰ et oculos eius exceca et aures claude ne forte videat ⁊ intelligat ⁊ ſanē eum ut yſaie vi de iure legis in ſanguine tuo qui ē federis teſta menti teneris predcos iudeos e ducere de lacu īfernali ſicut edu xiſti eoꝝ predeceſſores iud̓os tē pore mortis ⁊ reſurrectionis vrē de eodē lacū infernali. Nōne tu dn̄e voluiſti circūcidi necnon et baptizari nō ꝙ propter baptiſ mum reprobaueris circumciſio nem ſed ad oſtendendū ꝙ circū ciſio tante efficacie non erat ꝙ portas ꝑadiſi aꝑire potuiſſet cū ſancti patres eciā circumciſi et nō baptizati in inferis mancipa ti a p̄tedcis inferis nō in baptiſ mo aque ſꝫ in ſanguine tuo qui eſt federis teſtamenti educti fue rūt ad vitā ꝑhennē. de quo ſan guine federis habetur exodi xxij ij Nōne d̓s deſponſauit ſibi dic tu populū in ſanguine tuo domi ne dicēs. ſponſus ſanguinis tu michi es ut exodi iiij c Ergo do mine cū reuerentia loquendo cre do populū predictū circūciſum et nō baptizatū de iure legis li cite ſaluari poſſe. Et licet ipſi querentes mortē tuam dixerūt. ſanguis eius ſuꝑ nos et ſuꝑ fili os nrōs tn̄ in ſpū lenitatis alit̓ debet intelligi videlꝫ ut moriat̉ qͥa ſanguis eius eſt ſuꝑ nos et ſuꝑ filios nrōs in ſaluacōne per petua ſicut illd̓ cayphe. expedit vnum hominem mori pro popu lo ut non tota gens ꝑeat. Tē deꝰ ſtatuit pactū fede oris ſempiterni cū abraham et ſemine eius ut geneſis xvij. ſed dictū ſemen abrahe īpē d̓s ſuū appellauit filiū ut exodi qͣrto. ut ibi Filius meus primo genitus iſrahel dixi. dimitte fili um meum ut ſeruiat michi. Er go ſemen abrahe eſt federis ſem piterni et ipſum ſemē eſt filius dei ut āte iam dictum eſt. ergo ipſe filius ſemen abrahe eſt fede ris ſempiterni. Nunc vero ſi ip ſe filius ſemen abrahe d̓o pecca uit quoniam promiſſum ī lege contra legem recipere noluit tn̄ tamē ꝓpter hoc non deſinit eſ ſe filiꝰ licet peccauerit. Nūqͥd ſi poſtea fecerit qd̓ iuſtum eſt ꝓmiſſum in lege recipiendo di ceturne ꝓbus filius vel reprobꝫ Certe ꝓbus dicet̉ et miſcd̓iam conſequet̉ qui in amplexū ⁊ oſ culo dei erit. et induet eū ſtolā pͥmā baptiſmalē quia ꝓ eo int̓ fecit vitulū ſaginatū ideſt xpͥm vitulū nouellū cornua ideſt po teſtates vtriuſqꝫ lr̄e ꝓducentē et vngulas fiſſas qd̓ eſt diſcer nere veꝝ a falſo in eiſdē. Nūqͥd totus filius erit miſcd̓iam ꝯſecu tus vel pars filij. Certe totꝰ fili us. Preterea idē eſt populus qͥ fuit in egipto in deſerto et ī ter ra ꝓmiſſionis qui fuit in criſti crucifixione ⁊ qͥ erit in eiuſdem obīa qd̓ ꝓbo. Populꝰ iſraheliti cus iurema̓ndo ꝓmiſit gabaoni tis malū non inferre poſtea ꝑ quadragīta annos ꝑ regem ſaul fracto iuramento multi ex eis ī terfecti ſūt. Nōne ꝓpter hoc to tus populꝰ famē ꝑpeſſus ē a d̓o Ergo videt̉ ꝙ idē populus eſt nūc qui fuit tūc ut ij regū xxj. Hec eciā teſtāt̉ leges humane vij q i. deniqꝫ. xvi di hab̓. ff de iudi ꝓponebat̉. et de ſen ex ſen tēcia li vi. vbi d̓r ꝙ populus ho die eſt idē qui fuit ante centum ānos licet aliqͥ dicant ꝙ in iua̓ mento nō ſit idē populus. qd̓ ve ꝓbat̉ utsͣ. Ergo ſi idē eſt popu lus qui fuit et erit proculdubio peccatoe̓s predci populi ſaluari debent per pnīam ſucceſſoꝝ de eodē populo qui ſemen abrahe ē Nonne ſcriptū eſt ꝙ apud deū cōpioſa ē redēpcio ⁊ ipſe redinꝫ iſrahel ex oībꝫ iniquitatibꝫ eius Quis iſrahel niſi ſeme abrahe et non tm̄ ipſi ſꝫ et lapides eoꝝ et terre miſerebunt̉ in rcedifica cionibꝫ eoꝝ. Itē paulꝰ ad roma nos hanc diſputas queſtionem cōcludendo dixit ꝙ d̓s oīa ꝯclu ſit in īcredulitate ut oīm miſere q Hilico aſſurgens uiſticia Vibꝫ quidē dictis Fatur et ante iudicē geūf lexa ait. Oīm rerū ſūme opifex licet verba miſcd̓ie videant̉ audien ciū aures demulcere tamē de iue̓ legis hoc pn̄cialiter audientibꝫ alit̓ oſtendā cum ipſa lex dicat ſi qͥs non audierit ꝓphetam illū ego d̓s vltor exiſtam. ⁊ nō dixit qa lex vſciſcet̉. cuius dei vlcio eſt alia a legis vlcione cū ipſe ſit vltra legē ut ꝑ ſe patet. ſꝫ vl cio d̓i eſt in delinquētes ut tarta rus eos capiat ut p̓s ix. Conu̓ tant̉ peccatores ī infernū om̄s gētes q̄ obliuiſcūtur deū. ſed cū ipſe d̓s dixerit in lege ego ultor exiſtam. qd̓ eſt intelligendū in dāpnacionem ſed predicti iudei noluer̄t predem̄ ꝓphetā audire ergo ipſi iudei ꝑ legem dapna ti ſaluari non pn̄t Nonne ipſe ꝓpheta et noſter iudex ī ſignis et miraculis mirabilibꝫ ſe dcō po pulo oſtendit ac eciā demonia publice de eo teſtificata fuerūt dicentia quia hic eſt criſtus. A certo ipſoꝝ iudeorū nulla eſt ex cuſacio cum ipſe ꝓpheta dixerit predictis iudeis. niſi renati fue ritis ex aquā et ſpū ſancto reg nū dei non intrabitis. Fuerunt ne ipſi iudei renati ut proxime dictū eſt Ergo quō poſſunt ipſi de iure legis ſaluari cū ipſi legē non obſeruauerūt. Si predeceſ ſores eoꝝ in ſanguīe iudicis no ſtri ſaluati fuerūt de iure legis ſaluati fuerūt. qm̄ ipſi viuētes in carne non viderunt nec audi erunt dictū ꝓphetā baptiſmū predicantē ſꝫ iſti audierūt et vi derūt. Itē adu̓tatis ad me quid dicit ſcriptura. ſuꝑ tribꝫ ſceleri bus iſrahel et ſuꝑ qͣrtū non cōu̓ tam eum ꝓ eo ꝙ vendiderit iuſ tum pro argento. ut amos ij. ſꝫ iſti iſrahelite vendiderunt dn̄m ih̓m virū iuſtū ꝓ argento de qͦ ſentit ipſa ſcriptura. ergo ꝯu̓ti non pōt ex dei ſentēcia. īmo ꝑ os dicti ꝓphete predcūs iuſtus ī ꝓperando dcīs iſrahelitis dicit Ego at ext̓minaui amorreū a fa cie eoꝝ et ipſi me vendiderūt. E go ſū qui feci eos aſcēdere de t̓ra egipti et duxi eos in deſerto xl ānis ad poſſidendā terrā amor rei. ego ſuſcitaui d̓ filijs eoꝝ pro phetas. nūquid non eſt ita o iſ rahelite. et ipſi me vendiderūt. ergo non ꝯuertam eos dicit do miinus ut in ſupͣdicto c habetur ergo quomodo poſſunt ſaluari iam iudicati ex ore dei It miſcd̓ia. Soror iuſ ticia ſicut iam ſupͣdixi d̓s eſt in ipſa lege ⁊ lex in d̓o cū v̓bū ꝓlatū a d̓o fuerit. iō cū ipſe dixerit legē ꝓmulga do. ego vltor exiſtā.i. lex dixit et d̓s. ſꝫ pena ſeu vlcionē legis ipſi iudei paſſi ſūt qͥa dictū pro phetā noluerūt audire. Ergo ſi tu iuſticia vel̓ eſſe rigoroſior ꝙ ſit lex ī hoc non eris iuſticia ſꝫ crudelitas. Ad aliud qd̓ dicis ꝙ iudex nr̄ protulit deis iudeis di cēs. niſi renati fueritis ⁊cͣ. quod non eſt intelligendum de ſupra celeſti celorum regno. cum reg num ſacerdotale dicatur eciam regnum celorum quod regnum tranſlatum extitit a predictis iud̓is ad ipſas gentes. in quod regnum numꝙͣ iudei intrare po tuerunt ſed ſemper filerunt ex tra quouſqꝫ renati fierant ex a qua et ſpiritū ſancto. Et plam us concedo ꝙ qui erat extra iſtd̓ regnum celorum eciam et extra regnum celorū ſupͣceleſte erat. et ſic iudei extra iſtud regnū ſa cerdotale exiſtentes dampnati fuerūt et qͥa fuerunt eciā extra ſuꝑceleſte regnū celoꝝ ſꝫ tn̄ d̓ci iudei expectauerūt et credider̄t venturū ſicut patres ātiqui eoꝝ crediderūt et tn̄ in inferno ſue rūt. et q̄ ſi vixiſſent vſqꝫ ad tē pus aduentus ꝓphete criſti tan tū credidiſſent ipſi criſto qͣntū et iſti crediderūt. tn̄ xp̄c ꝓph̓a agg rauare debebat corda iudeoꝝ et eoꝝ oculos excecare et aures claudere. Nōne antiqͥ pres eoꝝ interfecerūt eciā ſcōs ꝓphetas a deo miſſos ſicut yſaīā ⁊ ihere mia ⁊ alios ꝙͣ plures. et ſi dicti antiqui et ſcī patres ī niferno dapnati fuerūt tn̄ in ſanguine teſtamēti fuere ſaluati de infer no. ergo et iſti. Dicito michi o iuſticia quid habuit ſignificare de late̓ xp̄i iudicis nr̄i ſanguinē et clarā aquā emanaſſe ait iuſ ticia. Neſcio. Ait mīa. Poſtꝙͣ nieſcis te docebo. ſanguis ille fu it ſanguīs federis ut ſupͣocm̄ ē in quo omnes circūciſos nō pre uaritores legis et a deo et lege nō fornicatoe̓s educere debebat de īferno. aqua illa fuit federis genciū populi in qua ipſe dcās gentes in populū et regnū debe bat hereditare ut yſaīe lij c ſic. Glorioſꝰ erit īter viros aſpcūs eiꝰ et forma eius īter filios ho minū Iſte aſperget gentes ml̓ tas. ſuꝑ ipſū ꝯtinebūt r̄ges os ſuū. quia quibꝫ non eſt narratū de eo videbūt et qui non audie rūt ꝯtemplati ſunt. et ecia ipſe xp̄c dixit. ite et baptizate om̄s gentes et pret̓miſit populū iſra heliticū qui debuit exprimi cum ſemꝑ inter ipſos duos populos fuerit diſtinctio. de quibꝫ ſang umne et aqua habet̉ figura leuiti ci xiiij ī fine. vbi ſacerdos legis in ſanguine et aquis viuētibus aſpergebat leproſū et mūdaba tur. ita criſtus legis ſacerdos aſ pergens de ſuo latere ſanguinē ⁊ aquā viua mundū leproſū in peccatis mundauit et lauit Ad illud qd̓ dicis de iij ſceleribꝫ ⁊cͣ tu iuſticia debes ſcire te īformā do de ipſis ſceleribꝫ. ꝙ p̓mū ſce lus poſt habita terram ꝓmiſſio nis fuit in tab̓naculo ſilo vbi de us habitauit cui preerat heli. cū ius filij ſacerdotes retraxerunt populum a ſacrificijs ex quo in ſcelere populi archa dn̄i a phi liſteis capta eſt et in ſpacio mē ſium ſex poſtea reducta fuit in miſcd̓ia dicti populi ad locū de bitū ut pͥmo regū vi. Secundū ſcelus fuit in ſion vbi eiꝰ ſacer dotes et reges ea neglecta ſacri ficauerūt in excelſis. ex qua tnͣſ migrati ſunt in babiloniā. ſyon et templo ꝯbuſtis ꝑ annos lxxͣ poſtea ꝯuerſi miſcd̓iam ſūt con ſecuti ut iiij regū vltīo. et eſdre ꝑ totū. Terciū ſcelus fuit ī ihe ruſalē in nouo reedificatō tēplo a quo receſſerunt ſacerdotes et alij a lege d̓i ⁊ iunxerūt ſe naci onibꝫ apoſtatantes a circūciſio ne ex quo ab infidelibꝫ regibus mortui venditi ⁊ captiui ducti fu erunt vltra ducenta milia. et ā tipontifex in dyabolum malū ſe dit ī tēplo iuxta altare ꝑ annos xxvij. poſtea miſcd̓iam cōſecuti ſūt ut machab̓ ꝑ totū. Quartū v̓o ſcelus fuit quia vendiderūt eis ꝓmiſſū in lege criſtū iuſtū et quē morti tradiderunt. Verū eſt ꝙ ꝑ mille et ccc ānos nō po tuerūt habere miſcd̓iam Sꝫ cre dis ꝙ ꝓpter hoc d̓s non debeat eis miſereri. Nōne hec quatuor ſcelera iſrahelitaꝝ ꝓſpiciendo ꝓ pheta vidit et in eis miſcd̓iam d̓i vidēs dixit pſalmo c vi. Di cāt nūc qui redempti ſūt a dn̄o quos redemit de manu inimici et de regionibꝫ ꝯgregauit eos. Et narrās de p̓mo ſcelere filioꝝ heli ſacerdotis dixit. eſuriētes et fitientes anima eoꝝ in māda tis dei defecit. et clamauerunt ad dominū cum tribularent̉ ⁊cͣ et eduxit eos in viam rectam De ſecundo ſcelere dixit id̓ in e odem pſalmo. quia reges et ſac̓ dotes exacerbauerunt eloquia domini et conſiliū altiſſimi irri tauerunt. infirmati ſunt nec fu it qui adiuuaret. et clamauer̄t ad dominū cum tribularent̉ et de neceſſitatibꝫ eoꝝ liberauit e os. ⁊ eduxit eos de tenebris ba bilonicis et vicula eoꝝ dirupit. De t̓cio ſcelere dicit. oēm eſcā a lege ꝯceſſam abhoīata ē aīa eoꝝ ſꝫ eſcā lege ꝓhibita comede rūt et relinquentes circūciſionē appropiquauer̄t uſqꝫ ad portas mortis. et clamauerūt ⁊cͣ et eri ꝑuit eos de interitionibus eorū De qͣrto v̓o ſcelere dicit ꝯtra iſ tahelitas. Turbati ſūt et moti ſūt ſicut ebrius et oīs ſapīa eoꝝ deuorata eſt qͥa iuſtū iheſū non cognoſcētes ꝓ argento vendide rūt. tn̄ clamauerūt ad dn̄m ⁊ de ncc̄itatibꝫ eoꝝ eduxit eos. ⁊ ſili erūt fluctus eoꝝ et eduxit eos ī portū voluntatis eoꝝ. et exalta bāt dcm̄ iheſū iuſtū in eccleſia plebis et in cathedra ſemoꝝ lau dabant eum. Ecce quo venden tes iuſtū iheſum debent aſſequi miſericordia. nonne ipſe ī cruce pendens pro eis orauit. Nūqͥd illa oratio erit īanis et non ꝯſe quens debitum effectum. Abſit. Ait iuſticia. Domine cum ſitis iudex iuſtus fortis et patiens horum veritatem diſcernite. Ait ipſe iudex. Iudiciū duodecī tri buum iſrahel iam delegatum eſt duoderī apoſtolis meis. ipſi ſe deant et iudicent. Et hoc iudi ciū cum omībꝫ ſuꝑ allegatis ad ſuos apoſtolos r̄miſit qui decre uerūt̉ ante ſentenciā iudicis in gētes nullā in iud̓os dare ſnīaꝫ Vbſequēter miſcd̓ia lo quēs ait. qͥa ſemel cepi loqui ad dn̄m iteꝝ loqͥr cum fiducia. Quid faciēs dn̄e de iſtis miſeris pcc̄oribꝫ populi tui xp̄iani ⁊ maxīe dn̄e de prelatis pb̓ris paſtoribꝫ dyaconis ⁊ ſub dyaconis tā ſecularibꝫ ꝙ regula ribꝫ et alijs beneficiatis q̄ iuſte ſuis demeritis dapnati fuerunt ad īfernū. Nōne dn̄e miſerator et miſericors ⁊ verax qui dixiſti in et̓nū miſcd̓ia edificabit̉ in ce lis ꝯtinebis in ira indignaciōīs tue miſcd̓ias tuas ꝯtra eos. nō ne iſti ſerui tui fuerūt ⁊ quos in dilectione vocaſti criſtos tuos q̄ orauerūt nocte ⁊ die ꝓ populo tuo ſcō criſtiano. ſemꝑ ꝯfeſſi fu erūt ꝓ peccatis populi tui criſ tiam ī quibꝫ peccauit tibi dn̄e nōne ſub baptiſmo tuo fuerunt et ſunt. Miſerere eciā dn̄e filijs populi tui criſtiani ſimilit̓ ſuis demeritis in infernū dapnatis et qͥ ſemꝑ te dn̄e inuocabant de precabant̉ ⁊ venerabātur et qui eciā ꝓ peccatis eoꝝ ⁊ ſimiliter ſacerdotū de qͥbꝫ ꝑenitenciā nō egerūt ipſi vel predeceſſores eo rū grauiter ꝓpter hoc viuentes in mundo fuerunt flagellati in guerris famē ſiti peſte et ī iudi cijs legis peſſimis ⁊ maledicti onibꝫ. necnon dnie cū teranni et alij reges crudeles predcis dn̄a ti fuerūt quaſi in nullo valuer̄t libertate gaudere ſed ſemꝑ ī ſer uitute degebat. Vnde dn̄e hij fi ent ſimiles deſcendentibꝫ in la cū quibꝫ ꝓmiſiſti tu miſerator ⁊ miſericors longanimis ⁊ multū micors eis in ꝑpetuū non iraſci neqꝫ in eternū ꝯninari neqꝫ ſe cundū peccata eorū facere neqꝫ ſcd̓m iniqͥtates eoꝝ tribue̓. Nō ne dn̄e ꝓmiſiſti corroborare mi ſericordiā tuā que ſū ego ſuꝑ ti mentes te ſcd̓m altitudinē celi a terra longius imqͥtates eoꝝ fa cere ſicut diſtat ortus ab occidē te. Itē promiſiſti eis miſereri ſi cut pater miſeret̉ filijs nā et ſci uiſti dn̄e figmentū eorū qͥa pul uis fuerūt. Itē dixiſti. miſcd̓ia mea ab eterno et vſqꝫ ī eternū ſuꝑ populū te timentē. Nonne domine hij te timuerunt cū bap tiſmū ⁊ fidē tuam habuerunt et ſeruauerunt quē ⁊ quā iudei et iſrahelite fratres tui de ſemīe a brahe ſpreuerūt ⁊ obſeruare nō luerūt. Et ſi iſti nō peccaſſent dn̄e miſcd̓ia tua que ſū ego non eſſet neceſſe eis aſſequi ſꝫ quia ipſi grauit̉ peccauerūt grauiter et ipſi obinde puniti in inferno fuerūt et ſunt qm aliqui eorū fuerūt in inferno in dampnatio nie ꝑ duo milia annoꝝ aliqui ꝑ mille. ⁊ ſic ſucceſſiue uſqꝫ ad cē tū annos ⁊ minus. Ideo ipſi in hoc ſacro iudicio expectant eis miſereri ſicut miſeret̉ pater fili orū. Numqͥd ꝯtinebis te dn̄e q̄ iuraſti dauid ſeruo tuo me miſe ricordiam a peccatoribꝫ non di ſpergere neqꝫ in veritate eis no cere. Aperi manu tuam ⁊ imple omne animal benedictione ⁊ re genera ipſos in hoc ſacro rege neratiōīs iudicio in tuo ſanguīe et miſericordia que ſum ego Iico aſſurgens iuſticia et M Pplicatis brachijs ad terrā genuflexā vniuerſoꝝ dn̄o dicit. Tu domine iuſtus es ⁊ re ctii iudiciū tuum. ⁊ michi iuraſti cuſtodire omnia iudicia iuſticie qm̄ iniquitatē odiſti ⁊ me iuſti ciam dilexiſti. et ꝓpter hoc dn̄e vnxit te deus tuus ⁊ dedit tibi fi lio et regi iudicium ⁊ iuſticiam. et dixit. iuſticia tua ſit iuſticia in eternū ⁊ lex tua veritas Non ne dn̄e pecij a te legē veritatis. et dixi. Domine quis habitabit in tabernaculo tuo aut quis reqͥ eſcet in monte ſancto tuo Et tu dn̄e dediſti michi legē veritatis et dixiſti. Qui ingreditur ſine macula ⁊ operatur iuſticiam. et qui loquitur̓ veritatem in corde ſuo et qui non egit dolum in lin gua ſua. nec fecit proximo ſuo malum et opprobrium non acce pit aduerſus proximos ſuos. qui iurat proximo ſuo ⁊ non de cipit qui pecuniam ſuam nō de dit ad vſuram et munera ſuper innocentes non accepit. ¶ Itē promiſiſti ad nichilū deducere malignum in ꝯſpectu tuo in hijs peccantem. ſed cum predci om̄s in hijs deliquerūt quo iure poſ ſint ſaluari non video. Scis do mine que michi iuſticie iuraſti. placeat ea michi obſeruare Itē nōne tu dixiſti petro ⁊ ſuis ſuc ceſſoribus. quodcūqꝫ ligaueris ſuꝑ terram erit ligatū et in cel̓. et quo cūdqꝫ ſolueris ſuper ter ram erit ſolutum et in celis ⁊c. Quot creditis dn̄e inter ipſos ſunt excoīcati qui cenſurā veſtrā contēpſerunt. Facietisne irritā legem veſtram quam clariſſime per os ſacrorum principum ꝓ tuliſtis Et cum dicat ſoror mea miſericordia predictos peccato res inquatuor peſſimis iudicijs veſtris et peſſimis maledictioī bus ſupradictis viuentes in ter ris mundatos ſeu purgatos fo re. cuius ſemper reuerētia ſalua quoniam epiſcopi ⁊ clerici tam ſeculares ꝙͣ regulares qn̄ fuerūt ipſa p̄eſſima iudicia in terris ipſi ſprēta veritate poſuer̄t mē daciū ſpēm ipſorū ⁊ mendacio ꝓtecti ꝑcuſſer̄t fedus cū morte et cū inferno fecerūt pactū. ⁊ di xerunt. flagellū cum tranſierit non nocebit nob̓ nec veniet ſuꝑ nos quia poſuimꝰ mendacium ſpem noſtrā. Nōne tūc dn̄e dixi ſti eis. pona in pondere iudiciū et iuſticiā in menſura et ſubuer tet grando ſpem mendacij. iun dabunt aque et delebit̉ fedus veſtrū cū mortē et pactū veſtcū cū inferno non ſtabit. ut yſaie xxviij. layci v̓o ſupͣdci pcc̄ōres viuentes in mundo in ſupradcis quatuor iudicijs fuerūt in tran quillitate pacis atqꝫ habundari tes diuicijs ⁊ gloria temporali et cum hominibꝫ iuſtis et bonis et iuſtis flagellati nō fuerunt. quaſi vſqꝫ ad exitum vite ipſoꝝ pace et diuicijs gaudentes. et cū ſupradcī ſint iuſto iudicio ſu is demeritis dāpnati quomō po terunt de inferno ſaluari cū ſit ſcriptū. in inferno nulla ē redēp cio ut iob vij. et p̓s vi. in īferno autē qͥs ꝯfitebit̉ tibi qͣſi dicat nullus. et p̓s xiij. nō mortui lau dabunt te dn̄e neqꝫ omnes qui deſcendunt in infernū. et yſaie xxxviij. qͥa non infernus ꝯfite bit̉ tibi neqꝫ mors laudabit te non expectabūt qui deſcendūt in ſacū veritatē tuā ideſt ſaluaci onem tuā Ergo iuſtiſſime iudej cum ſupradci deſcenderūt in in fernū quia non obſeruauerunt legem tuā quam iuraſti irritam non facere. et qa in inferno nul la eſt redempcio quo iue̓ ſaluari poſſint non video. Oſt que aſſurgens mi ſerircodia quaſi aliqnͣtu lū in verbis iuſticie tur bata dixit. defecerūt oculi mei et ſenſus mei ī eloquiū iuſticie et ait. Deꝰ pͥus fiuit miſericors ꝙ iuſtus dicēte ſcriptura. miſera tor et mīcors et iuſtus dn̄s. ⁊ in tm̄ fuit micors ꝙ in latere ſuo portā fecit ut peccatores ad eū reuertentes aſperſiqꝫ ſanguine et aq̄ ꝑ predictā porta ingrediā tur ad eū in corde ſuo qd̓ ē ſinꝰ ſeruoꝝ ſuoꝝ et genciū multarū ad eū in penitēcia venienciū di cēte ſcriptura. Aꝑite portas cor dis veſtri ī iuſticia qa ingreſſꝰ in eas ꝯfitebor. et vos taliter iuſ tificati intrabitis portā lateris mei in ſinu cord̓ mei. Sꝫ tam̄ tu iuſticiā angelos paradiſi ꝑdidi ſti tu ſemꝑ rigoroſa et crudelis in hoīes fuiſti. Tu ada peccan tē d̓ paradiſo eieciſti. tu mundū vniuerſū peccatis plenū crude lit̓ in aquis abſorbuiſti. tu ſodo mā ⁊ gomorrā ꝯcremaſti. tu ter ram deglucientē dathan et abÿ ron cum eorū ſcola operuiſti. tu populū murmurantē contra d̓ni occidiſti. Et cetera alia que cau ſa breuitatis omitto. Ideo ſcūs et iuſtiſſimus dauid anteꝙͣ vnc tionē ad regnū ſacerdocij a deo ſumerēt cōſiderans tuam crudeli tatē et rigoroſitatē non te ſꝫ me in ꝑſona criſti ſub publico ciro grapho iureiurando ab eodē deo firmato deſponſauit. et cū ipſo d̓o tale ꝑactū habuit dicēs. Si filij tui dereliquerint legem mea viſitabo in virga iniquitates eo rū ⁊cͣ. ſed miſericordiā meā non diſpergam ab eo neqꝫ nocebo ī veritate mea que eſt iuſticia. Er go poſtꝙͣ ego fui deſponſata ip ſi dauid ſub pacto ſupradcō iure iurando firmatō dicente dd̓. qm̄ cōfirmata eſt ſuꝑ nos mīa eius ceſſauit ⁊ nūc ceſſat deūs rigor tuus quē ꝯtra ſupͣdictos exercui ſti. quo rigore eciā nūc vti non poteris neqꝫ a deo ſtante ſupra dcō pacto exaudiri cū ipſe ihūs in mundo viuēs dixerit. diſcite qd̓ eſt mīami volo ⁊ nō ſacrificiū ideſt iuſticiā. Et poſt hec v̓tit ſe ad ip̄am iuſticiā dicēs. ſoror nica iuſticia ſcripture qͣs ꝓ tuo iure inducis nō loquūt̉ de circū ciſis vel baptizatis ſꝫ d̓ alijs pa ganis q̄ ꝑ baptiſmū vel circūci ſionem in libro vite ſcripti non ſūt et iſti tales qui mortui ſunt in inferno non laudabunt dn̄m qm̄ caracterē vite in eis non ha bent. ſꝫ alij qui caracterē habent ex eo viuent et dn̄o benedicent ſicut ieremias qui erat in infer nō orans et exaudiebatur a d̓o pro victoria populi dei ut ij ma chab̓ vltīo c. qm̄ ſi in hijs carac terem habentibus iudex noſter meram vellet de eorū meritis fa pere iuſticiam ſcito o iuſticia ꝙ omnes ſancti ⁊ iuſtificati in eiꝰ iuſticia iniuſtificarentur et para diſi porte eis clauderent̉ ⁊ dāp nabiliter aperirentur eis porte inferni. ꝓpt̓ qd̓ clamauit dauid pſalmo clxiiij. Non intres ī iu diciū cum ſeruo tuo domine qͥa non iuſtificabitur in ꝯſpectu tuo omīs viuens. quia ꝑſecutus eſt imimicus animam meam ⁊cͣ Itē o iuſticia quid proficit mūdo cri ſtū carnem ſumpſiſſe humanā et eam ī mortē pro peccatoribꝫ poſuiſſe. Itē quid ꝓfuerūt bap tiſmus et alia ſacramenta eccle ſiaſtica in quibus et peccata re mittuntur et infundūtur gracie et virtutes. ergo refrena in tua ſeueritate linguam tuam quoniā alia eſt lex habentium caracterē baptiſmi vel circumciſionis et alia predictum caracterē non ha benciū. quoniā caracterē haben tes dn̄s mortificat et viuificat. deducit ad inferos et reducit. et ſanctus dauid ſciens ſe iuſtum tamē deſcenſurū ad inferos dix it pͥs xv. qm̄ non derelinques a minā meam ī inferno. et p̓s xix dn̄e eduxiſti ab inferno anima meā ſaluaſti me a deſcendētibꝫ in lacū. Ergo caracter baptiſmi vel circūciſionis ſignatorū licet dāpnatoꝝ ab eodē eſt redēpcio hijs exceptis qui alienauerunt ſe a d̓o ⁊ eius lege vel fornicati ſūt ab eo ideſt qui renūciauer̄t circūciſioni vel baptiſmo et fidē ydoloꝝ ſunt amplexi cū ſit ſcrip tū. ꝑdes oēs qui fornicant̉ abs te. ⁊ pͥs ix. conu̓tant̓ peccatoe̓s in infernū oēs gentes q̄ obliuiſ cuntur deū. Itē apocal̓ xx d̓r ꝙ omnes eciā criſtiani qͥ adoraue runt beſtiā et receperūt caracte rē eius tanꝙͣ dāpnati ⁊ mortui in dicto peccato ad infernū. nō debent viuificari ī dei miſcd̓ia do nec ꝯſumant̉ mille āni. quibus conſūptis reſurgere debent d̓ in ferno a predcō peccato. et hec vocat̉ prima reſurrectio. ⁊ ī iſta reſurrcōne ſcd̓a mors ideſt ſtag nū ignis non habet ptātem. Et quare poſt reſurrcōnē animarū de īferno noīatur ſcd̓a mors. re ſpondeo ait miſcd̓ia. Quia pre ma mors ⁊ infernus datis pͥmo mortuis ⁊ dāpnatis in eis ſecū dū oꝑa ipſoꝝ mittēt̉ in ſtagnū ignis et eciā qui non ē ſcriptus ꝑ baptiſmū ul̓ circūciſionē in li bro vite. et tūc infernꝰ nō erit vltra captiuas aīas cū ipſe cap tiuabitur a ſcd̓a mortē. Et hoc mirari nolite cū p̓mus hō adam multū in deū peccauerit querēs ſuꝑbe effici ſicut deus. et qui nō penitendo ſꝫ excuſando peccatū ſuum eidē deo ꝯfeſſus fuit et tn̄ de predcō peccato miſcd̓iaꝫ ꝯſe cutus fuit in ſanguine filij d̓i ip ſe homo reſurgens de dicto īfer no. quid miri de ꝯſtitutis ī bap tiſmo licet ī inferno dapnatis ſi eandē miſcd̓iam ꝓ ſua libra̓ci one de īfernō et ipſi aſſequant̉ De audiens lucifer ince ¶ pit diffidere de imiſcd̓ia dei ꝙ nemo eſſet q̄ ad dn̄m intercederet pro eo. Ilico quendā ſuoꝝ angelorū miſit ad mariā virginē et iudicis matrē ut ipſa ꝓ eo intercede̓t ad iudi cem filiū ſuum. Quo nūcio apd̓ virginē glorioſam ꝯſtituto iudi ciū filij eidē nunciauit et inter cet̓a eam rogauit ut dignaret̉ apd̓ ſuū filiū iudicem ꝓ lucifero et tota āgeloꝝ ruina preces ef fundere Ait v̓go. Valde libenter pro eo et tota ruina angeloꝝ et eciā alijs peccatoribꝫ exorabo et petitis vgineis veſtibꝫ mox in cōmitiua multoꝝ angeloꝝ cā tanciū. aue regina celoꝝ aue do mina angeloꝝ ad eius filiū iter arripuit. et anteꝙͣ ibi veniſſet virtutes adhuc altricabant̉. et dicebat iuſticia. Tam circūciſi ꝙͣ baptizati peccauerūt contra legem meā et iureiurando michi a d̓o firmatā. ergo non habita būt in tabernaculo d̓i. Dicebat miſcd̓ia. Si peccauerūt puniti fuerūt prout ſupradictū eſt. Et in hijs dictis nūciatū fuit iudi ci ꝙ mater ſua ad eū veniret. I lico aſſurgens rex et iudex iuit in occurſum eius adorauitqꝫ ea et ſedit ſuꝑ thronū ſuū poſitus eſt et thronus matri ſue que ſe dit ad dexterā eius. Et dixit ei mater eius Peticionē vnā par uulā ego deprecor a te ne cōfun das faciem meā. Et dixit ei rex Pete mater im neqꝫ fas eſt ut auertā faciem meā. Que ait. Fi ſi mi te deū et hoīem ego ſeruū la paui lacte meo vbere de celo pleno et creſcens ī mundo nūꝙͣ fili mi faciem tuā a peccatoribꝫ auertiſti. comedēs et bibens cū eis dixiſti hoc tibi improperan tibꝫ. non veni vocare iuſtos ſed peccatores. Confiteor tibi d̓o ce li et t̓re ꝙ hij criſtiam pccōres peſſimi fuerūt et longe ī te pec cauerūt ſꝫ tn̄ dn̄e longius iudei frēs tui peccauerūt qui crucifix erūt blaſphemauerunt ⁊ deriſe rūt te. ⁊ pendēs in cruce eis pe ꝑciſti dicens. pater ignoſce eis quia neſciūt quid faciūt. quāto magis parcere debes xpīanis tū is qui ſemꝑ d̓ tua paſſione dolu erūt ⁊ me matrem tuā ſemꝑ ho norauerunt in ieiunijs ⁊ elemo ſinis atqꝫ orationibꝫ gementes et flentes ī hac valle. Grandes fuerūt miſcd̓ie tue in terra ſint ſi placet et nūcͣ in celo. Itē dn̄e ſi placet reſtituat̉ gracia patris tui dei viui lucifero et ruine an geloꝝ qm̄ predictam graciā duc tus penitentia multū ipſe affec tat. Reſpondit rex et dixit ma tri ſue. Quare mater poſtulas graciā patris mei lucifero poſtu iu ſut uulia virula ili. la ei ⁊ regnū meū. ipſe queſiuit iij in inſtiue ē patrē meū de regno ſua ſuꝑbia ſpoliare querit nūc ipſe ſimilit̓ et me d̓ meo expellere regno. iu peccataina ſb rauitqꝫ iudex et rex ꝑ ſemetipſū at infimnali quia hodie interficietur lucifer quentū neū ſa b. in puteo abyſſali et claudet pu triſemmu milepi teus os ſuum ſuper eum. De a lijs vero peccatoribus ait rex ⁊ iudex. Dū fui viuens in mundo fui ut magiſter docens et opera bar magis in miſericordia ꝙ in iuſticia nūc autem hic ſedeo ut iudex ad iuſtū reddendum iudi cium contra illos qui meam doc trinam et mandata facilia non obſeruauerunt tamen mater mi reducantur ad cōcordiam virtu tes quoniam pro parte mea illd̓ fiet quod tibi placitum erit ma ter dilectiſſime. Nde beata virgo trahēs ſe ad angelū miſcd̓iam et iuſticiā aduocauit di cēs eis. Que ē veſtra ꝯtrou̓ſia. Reſpondēs iuſticia dixit O dn̄a diſcordiā noſtra hec ē. Hoīes h̓ pn̄tes de populo criſtiano iuſte per iudicē noſtrū filiū tuū eorū iuſtis demeritis traditi fuerunt in manu inferni et ibi fuerūt ꝑ tēpora longa in ſupplicijs et̓nis nunc querit ipſa miſcd̓ia ab in ferno dcos dapnatos liberare in graue meū preiudiciū et iacturā quia ſicut tu dn̄a noſti in infer nō nulla eſt redēpcio Reſpondēs autē mīa iuſticie dixit. Maius michi fieret preiudicium ſi dicti peccatores nō liberarētur de car cere infernali ꝙͣ tibi. qm̄ vanū eſt nomen meū ſi dictis pecca Iali ſtclura toribꝫ d̓s non miſeret ſalua tua reuerēcia qͥa ī inferno eſt redēp cio teſtante pſalmo xlviij. verū tamē d̓s redimet animā meā de manū inferni cū acceꝑit me. et pͥmo regū ij. dn̄s deducit ad in feros et reducit Dixitqꝫ virgo et mater. Nolite turbari qͥa v traqꝫ veſtrū ius ſuū habebit et ſi placet ponatur hec veſtra diſ tamen imei ceptacio ī manibꝫ meis. Aiūt v̓ tutes. Contētamur Et ꝓmiſer̄t a virginis nō diſcrepae̓ iudicio quo ſolēpnizato dixit v̓go. Tu iuſticia ius tuū habuiſti cū filius meꝰ duxit eos ad inferos. miſe ricordia autē nunc ius ſuū habe at cum reduxerit eos de īferno dicet iuſticia. ergo nō ſum ꝑpe tua. Reſpondēs miſcd̓ia dicet. Tu in mundo habuiſti p̓ncipiū et finem. et ego adhuc licet ha buerim p̓ncipiū finem tamē me um executiuū habere nō valui et tu es melior me et ego te Et dixit v̓go. ſilete. et ꝓtulit inter ipſas ſentenciā in hijs verbis. Omnes populi xp̄iani peccato res qui tn̄ baptiſmū non irrita uerūt et fuerunt in inferno mil le anis vel vltra in iuſticia dap nati in miſcd̓ia de inferno redi mant̉. Alij v̓o qui mille ānis in inferno nō fuerūt ꝯpletis hijs annis miſcd̓iam aſſequent̉ ſed tamen in omībꝫ hijs bn̄placito filij mei reſeruato Et in hac ſen dencia virginis marie virtutes conſenſerunt. Et cū veniſſet ad pn̄ciam iudicis aſſurgētis ma tri quouſqꝫ ipſa ſediſſet ī thro nō ſuo et ꝑ virginē recitata v̓tu tum ꝯcordia ad quam ipſa v̓go et mater poſtulauit a filio beīg ne ſe admitti et in predicta ſen tencia ſe audiri. Ad qd̓ filius reſ pondens dixit. Non ſic mater mea nō ſic fiet omnibꝫ peccato ribꝫ. qm̄ īter ipſos ſunt nōnulli qui diffiderunt de d̓i miſcd̓ia ⁊ neglecta penitēcia ſꝑ ad malū obſtinati fuerunt Itē qui deſpe rauerūt in ſuis peccatis. Itē qͥ veritatē īpugnauerūt et menda ciū ſemꝑ defenderūt. Itē qui nū ꝙ habuerūt ꝓpoſitū penitendi Itē qui male ſenſerūt de ꝑſona trinitatis et maxime de ſpiritu ſancto Itē ſūt aliqui qui ſciſma poſuerūt in eccleſia mea dedi e is tēpus penitendi et noluer̄t quibus ſtatui tēpus afflictiōīs mille ānoꝝ. Iſtis exemptis om nes alij miſcd̓iam conſequent̉. prout decreuiſtis mater Vibꝫ quidē dictis ⁊ pro latis a iudicē iterū dix it miſcd̓ia. Dn̄e ſentio eciā extra infernū puerulos ca rere gloriā beatitudinis vrē qui nō fuere renati baptiſmo ⁊ aliqͥ in lacte aliqui in vtero matris mortui fuerūt ſꝫ tamē criſtiano rū filij fuerunt qui ſacri baptiſ matis lauachrū ſumpſiſſent ſi vixiſſent. Vnde dn̄e cū predicti pueruli fuerūt ſub cuſtodia vrā teſtante ſcriptura. cuſtodiens ꝑ uulos dn̄s. ne forte videant̉ at qꝫ dicant̉ ſub cuſtodia veſtra ip ſi pijſſe ut ꝑ vos ad graciā beati tudinis ipſi reducantur quia ꝑ eos non ſtetit quin facti maio res baptiſma recepiſſent Itaqꝫ mors in hoc valde exceſſit ita aſpere contra eos agendo. Dicꝫ autē dominus. Aduocent̉ mors et vita. Quibꝫ vocatis et ꝯparē tibꝫ ait dn̄s. Audio o mors cum te fecerī ut eſſes precioſa hoīm ſanctoꝝ qui phennia gaudia ꝓ mereri potuiſſent quare eos in peccatis peccatores occidiſti quare eos non expectabas quo uſqꝫ de eoꝝ peccatis ipſi penitē ciam agere potuiſſent. nōne cō ſtitui tēpus omībꝫ homībꝫ vite ipſoꝝ Cxx ānoꝝ. gen̄ vi. et eciā cōſtitui hoī peccatori tēpus peī tēdi cētū ānoꝝ. ut yſaie lxv. ma ledcūs peccator centū ānoꝝ Si uſqꝫ ad t̓minū illū expectaſſes excuſabilis eſſes. qͣre aticipaſti finē illoꝝ. ꝓpter quod voͣta fuiſti Ede miū ipna e de mors pcc̄oꝝ peſſima. Ve̓ ꝓpter tuā īiqͥtatē gͣuit̓ punieris. et ad Piliplutm qͣ dea huc peiꝰ egiſti. hos lactētes pu eros ī ulnis mat̓nis īterfeciſti ⁊ vtinam ꝑmiſiſſes eos ad ſacrū baptiſma attinge̓. Vnde mors ī clinas ſe corā iudice huīliter ſic ait. Iuſtiſſime iudex ego ꝑ me nō credo aliqͥd īiuſtū me feciſſe Si īterfeci pccōres peſſimos ī iuſticia ſic eos īterfeci et mīſtra tua fui teſte ſcriptura. q̄ malos īterficit mīſter d̓i eſt. Ait iudex ꝓpter hoc voͣta fuiſti peſſīa qͥa nō ꝑmiſiſti pccōres peītere ait mors. ſi dcī pccōres meōres fuiſ ſent noīs tui et eos īterfeciſſem fuiſſem iniuſta cū ſit ſcriptum. Non ē in morte qͥ memor ſit tu Et ait iudex. Illud debet intelli gi ꝙ ſi predicti peccatores fuiſ ſent memores noīs mei nō filiſ ſent in morte peſſima ſꝫ in pre cioſa. Ait mors. Nōne ſcriptum eſt. Viri ſanguinū et doloſi non dimidiabunt dies ſuos. quomō peſſima fui. Itē cū hoīes beſtie et fere eciā homines peccatoe̓s violent̓ interfecerūt. debet hoc michi imputari. Ait dn̄s. Certe ſic. Nonne oīm hominū claues mortis ī manu tua erant. quare homicidia ꝑmiſiſti cum in lege ſit ſcriptū. ſanguinē enim aīaꝝ veſtraꝝ de manu cunctaꝝ beſtiaꝝ et de manu hoīs ⁊ de manu viri et de manu fratris eius requirā Poſtꝙͣ ſciebas ꝙ deus require bat ſanguine occiſi de manu oc ciſoris quae̓ ꝑmiſiſti homicidia ut eciā homicide in peccatis in terficerent̉. beſtie ſine te morte te mortē alij inferre nō poterāt et ſic de alijs. Itē quare ſocieba ris cū dyabolo et īferno. Elegiſ ti refrigeriū tuum in īferno ad omīa mala mundi ꝑagenda ut teſtatur ſcriptura Ante faciē eiꝰ ibit mors. egredietur dyabolus an̄ pedes eius ſtetit et menſus eſt terrā aſpexit et diſſoluit gē tes. abacūc iij. Itē dixerūt im pij peccatores. ꝑcuſſimꝰ fedus cū morte. quare ſociata non fuiſ ti cum angelis ⁊ vita ut in eter nū precioſe in celis vixiſſes. ſꝫ magis elegiſti replere tartaꝝ ꝙ tocius gaudij ⁊ iocunditatis re pleuiſſes ꝑadiſum. ꝓpterea ad infernū deſcendes. Et ſicut om niū peccatoꝝ in eum deſcenden ciū in mundo fuiſti pͥma ita in ī ferno ipſoꝝ eris mors ſcd̓a. Et ipſe iudex ilico ptātem ⁊ claues tam a morte qm ab inferno reci piet et predictorū potenciā ſua ſentenciā ad puteū deducet. Et ſubſequēter dicet vite. Dic̄ im chi o vita quare te ꝑmiſiſti vici a morte quare non fiiſti auxili ata peccatoribꝫ ne ita dapnabi liter morerent̉. a certo multū fu iſti culpabilis. Ex quibꝫ verbis vita tremefacta quaſi lacrimis cōpuncta ſūmo iudici dicet Ne iraſcatur dn̄e furor tuus in me ⁊ pacienter ſi placet me audi. Ve rū eſt dn̄e ꝙͣ me vitā in ꝑpetuū creaſti cum inſpiraculū vite me in homine formaſti in animam viuentē. poſtea vero inuidia di aboli me vita excluſa mors ītra uit in orbem terraꝝ. Nōne dn̄e me anichilaſti in mundo quādo hoīem a ꝑadiſo expuliſti ꝓpter ſuam inobedienciā. et dixiſti ne forte homo mittat manū ſuam et ſumat eciam de ligno vite et comedens viuat in et̓nū. et eie ciſti eum de paradiſo vbi ego vi ta eram. et dediſti eum in manu mortis de cuiꝰ ligno ipſe homo prius comederat. Vnde dn̄e que fuit mea ſentētia ut liberare po tuiſſem hoīem de manu mortis que in terris me potencior erat feci tamen qd̓ potui hoīes a gra uibꝫ mundi ꝑiculis liberando. po tuine et vos liberare a morte cru cis. in hoc vos in teſtē et iudicē inuoco ſꝫ tu dn̄e noſti qn̄ inferno mortē dediſti nōne om̄s mortu os in eo potēter viuificaui. et di cet d̓s Vita viuet ⁊ mors morie etur. Et eciā miſcd̓ia dicet. pla cet ipſos ꝑuulos miſcd̓iam aſſe qui ⁊ tali mō oīa vicia mortalia redarguet ꝑiterqꝫ dampnabit et virtutes ſupͣ choros angeloꝝ exaltabit. et termino ſentencie adueniente eo ſedente pro tribu nali inſonuit tuba in clangore horribili et iudice iubente iuſti ab iniuſtis ſeparabuntur. ⁊ ſilen cio facto quaſi medie hore iudi ce legente ſentenciam ipſe rex ⁊ iudex in cordis dolore dicet ſupͣ dictis ſeꝑatis iniuſtis. Itē ma ledicti in ignem eternū. Iuſtis autē dicet. Venite benedicti pa tris mei ꝑcipite regnum quod vobis paratū fuit ab originemū di. Et tunc dyabolus ⁊ mors et infernus et omēs qui ſcripti nō ſunt in libro vite miſſi ſunt in ſtagnū ignis vbi beſtia et pſeu do prophete cruciabuntur in ſe cula ſeculorum. Amenre Dibus quidem explicite recitatis ait ariſtotiles. MMagna et imrabilia re citata ſunt que penitus ab ocul̓ ab auribus et ab alijs corporis mei ſenſibus fuerūt aliena. ita fiat ſicut dictum eſt ſed tam̄ me mentote mei o yſaia et ieremia cum vobis bene fuerit ut ſuadea tis iheſu ut educat me d̓ iſto te nebroſo carcere. ⁊ ſimiliter oēs alij arbitri dixerūt. Quibꝫ yſai as et ieremias aiunt. Audacter loquemur ꝓ vobis dn̄o noſtro iheſu. Et aduocato ioſeph de be nignitate quādā qui eciā in de fectu concordie arbiter datus ē retēta delegata poteſta te quid ſibi de predicto arbitrio videret̉ Admiratus ait. Bene ꝑ omnia. propter quod arbitri omnes cō cordes de predicto arbitrio cita uerunt ſeu citari fecerūt ambas partes ad ſentenciā regni ꝓml̓ gandam Quibus partibus cita tis et corā arbitris ipſis petēti bꝫ ſentēciam ꝓmulgari. predē arbitri mandauerunt iereime ut pro vitā omniū ſupradictam ſentenciam ferre debeat de quo ābe ꝑtes ꝯfici fecer̄t publicū in ſtrum̄tū ut ī c̓ cū ab vno d̓ ſen re iudi li vi. Quam ſentenciam idem ieremias in hanc formam protulit et dictauit. N nomine dni amē. Nos Ooctauianus yſaias ariſtoti les et ieremias arbitri ar bitratores ⁊cͣ ꝓut ī forma ꝯpro miſſi ꝯtinetur. Ideo viſis audi tis intellectis et examinatis at qꝫ diſcuſſis parcium predictaꝝ iuribꝫ et racionibꝫ ac ꝓbacioībꝫ habita delibea̓cione diligenti ꝓ bono pacis et ꝯcordie ex vigore ꝯpromiſſi predicti dei nomīe in uocato ordinamus laudanius ar bitramur diffinimus dicimꝰ at qꝫ inuiolabiliter precipimus ꝓ ut ſupra arbitratū eſt ꝙ hoc int̓ ſerat̉ totū. Et hec omnia lauda mus arbitramur diffinimꝰ dici mus atqꝫ inuiolabiliter precipi mꝰ obſeruari ſub pena in ꝯpro miſſo appoſita ſi ī ſingulis capi tulis laudi vel arbitrij ꝑ aliquā parciū fuerit ꝯtrauentū ſaluo ⁊ reſeruato nobis arbitrio et pta te declarandi ſuꝑ predcīs vbicū qꝫ ⁊ qn̄cunqꝫ viſum fuerit expe dire ¶ Tabellio v̓o taliter ſe ſub Ectū latum reci Iſcripſit tatū fuit arbitriū predcm̄ die qͣrto menſis maij ꝑ ieremiā de mandato alioꝝ arbitroꝝ par tibꝫ ad hoc citatis et ꝯparētibꝫ et dcm̄ laudū ſeu arbitriū ſtatī et expreſſe approbantibus T ego diuīa autoritate no tariꝰ ꝓlacioni dr̄ arbitrij ſeu laudi interfui ⁊ de mandato ar bitroꝝ predcōrū ac eciā parciū voluntate hic me ſubſcripſi. Vo arbitrio ꝓlato mox vtraqꝫ pars pecijt ⁊ ro gauit dictum notariū ⁊ G teſtes mibi aſtantes ⁊ pn̄tes ꝙ de toto arbitrio et eiꝰ tenore de beant ꝯficere ad cautelā futuroꝝ vnū vel plura publica inſtrumē ta. Quibꝫ quidē inſtrumētis cō fectis et moyſi et belial aſſigna tis. ilico aſtutus belial arrepta celeri fuga deſcēdit ad inferos et ſalutatis ſocijs inſtrumentū arbitrij oſtendit de quo gaudē cia demonia iubilū de eo fecer̄t Beelebub v̓o aliqnͣtulū aſcen dens alte iuſſit ſilenciū fieri et ait. Fratres mei non īeſt tēpus ridendi ſcitis bene qm̄ erectus ē inimicus noſter. Vos ipſi ſcitis quid iā modicis diebus elapſis fecerit in inferno. Ideo in nr̄is agendis ſagacit̉ ineamus ꝯſiliū Videtis bene ꝙ tota t̓ra et eius dominium ſunt ſub ptāte noſtra tamē non ꝯfidamus in virtute noſtra neqꝫ ī diuicijs nr̄is. ipſe ih̓c a certo mittet gentē ſuam et bellatores ſuos contra regna noſtra et potiſſime cōtra regnū romanoꝝ qd̓ tocius orb̓ obtinet pͥncipatū. quid ſit faciendum in hoc ſapient̓ cogitemus Ait aſta roth. Ego euaginabo gladium meum et interficiet eos manus mea. ꝑſequar et conprehendā diuidam ſpolia et implebitur a nima mea Cui ſic ait beelzebub Suꝑbe loqueris. ſcis quid loqͥt̉ ſcriptura de ipſo iheſu. Audi ea Angelis ſuis mandauit de te ut cuſtodiant te in omnibꝫ vijs tu is. In manibꝫ portabunt eū ne vnꝙͣ offendat ad lapidem pedē ſuum. ſuꝑ aſpidem et baſiliſcum ambulabit et conculcabit leonē et dracōnem. Et qd̓ ipſe iheſus loquit̉ ꝯtra nos audi ī pſalmo xvij Perſequar immicos meos et ꝯprehendā illos et non ꝯu̓tat donec deficiant. confringā illos nec poterūt ſtare cadent ſubtꝰ pedes meos Ait aſtaroth Ergo ſagittemus eū ſubito et non ti meamus. abſcondamus laqos cōtra eum. quis videbit nos. Ait beelzebub. Hoc ſcrutinium eſt iniquitatis qm̄ deficiemus ſcru tantes ſcrutinio. Vis audire il lū qui videt nos ut pſalmo lex xij ne taceas neqꝫ cōpeſcaris d̓s qm̄ ecce inici tui ſonuerunt et qui oderūt te extulerunt caput ſuꝑ populū tuū malignauerūt cōſiliū ⁊cͣ. Scio qͥa tu aſtaroth ſuꝑbus es valde. ſuꝑbia tua et arrogantia tua plus ꝙ fortitu do tua. Ait belial. Sinite rixari in ꝯtumelijs. queritis forte ſcin dere regnū noſtrū. a certo male ſtabimꝰ. et ait ipſe. A certo ma le ſtamus ſine capite. quia rex noſter captiuus eſt ut ſcitis. In de ſi placet nunciemus beelphe gor ut ſciat quia propter capti uitatom regis noſtri regnum no ſtrum dicitur vacare cuius iuriſ dictio in nos tranſfertur. ut de ſupple negli prelat̉ ſi epiſcopus li vi. Aiūt om̄s. Iniciemꝰ beelfe gor. et ꝯſtituer̄t eū vicariū toci us orb̓ et inferni. Et ſtantibus coram eo demonijs ait beelfegor Frēs mei. iacula q̄ preuident̉ mi nus feriūt. ne fiamꝰ ſicut gētes ſine ꝯſilio et ꝓuidēcia q̄ nouiſſi ma preuidere nō valēt. Vt vide tis ih̓c īimicus nr̄ erigit̉ ut nos ꝑdat et boͣ nrā capiat Et volens cauere ī futurū aduocauit baaſi. et ait. Scio ꝙ tua ſapiencia et aſtucia feciſti qͣſi totū populum dei eundē d̓m derelinqͣre et tibi ſeruire ut iudicū ij. baal et aſta roth tecū ſocij fuerūt. Cui baal ꝓpter ſuā aſtuciā iezabel cū po pulo iſrahelitico ſeruiuit. Vbi ē ſpiritus peſſimus qui oꝑatus fu it ſcelus interfectionis lxxͣ filio rū ierobaal ut iudicum ix. nec nō ꝑſequi fecit dauid ꝑ ſaulem in ſe eundē ſpiritum habentē: ut pͥmo regū xlij. Vbi eſt aſmodeꝰ qui in deſiderio coitus ſeptem vi ros interfecit ut thobie iij. Vbi ē dagon qͥ ſua potētia īterfecit xxx milia virorū de populo dei archam dei captiuauit et eā ob tinuit vt p̓mo regū iiij et v. vbi eſt belial qui ꝑuertit cor dauid ut numeraret populū ex quo ꝑi erunt lxͣmilia ut ij regū xx. vbi aſtartes chamos ⁊ meloch qui ſimul ſapientiſſimū ſalomonē retraxerunt a cultura veri dei et fecerunt eū eiſdē ſeruire in pha nis ut iij regū xi. vbi eſt beelze bub qui preuaricari fecit ocozia regem ſamarie qui miſit ad ꝯſu lendū eū ⁊cͣ ut qͣrto regū pͥmo. Vnde ait beelphegor. Creditis ꝙ alij ſint hoīes nūc ꝙ tunc fu erunt ideo nequaꝙͣ diffidatis. Taliter pͥncipibꝫ infermi ſuiſqꝫ ſocijs ꝯfortatis et animatis ꝓ cepublica infernali iterū ſic ait Adhuc vos neſcitis quicꝙͣ nos habemꝰ ex arbitrio ꝙ poſſum nos defendere a dicto ih̓u. Nūc videtis ꝙ iudea et tota terra iſ rahelitica ſunt ſub dominio nrō que quondā ſub eodē non erant ideo diſtribuant̉ per vniu̓ſū or bem ſingula demonia q̄ ſingula regna terre habeant ⁊ ea regna terre defendant a dicto iheſu et eiꝰ bellatoribꝫ indurando corda hominū ad non credendū dicto iheſu. ac eciā ad ſeipſa defendē da ꝓut melius poterunt contra predcōs iheſu bellatoe̓s omnem malignitatē oꝑando et maxime ꝙ ipſa demonia ſubintrent cor da pͥncipū et regū tocius terre. et faciant illos inſurgere cōtra iheſū et eius bellatores in ꝑſecu cionē vſqꝫ ad mortē. et ita fiat. qm̄ oēs dij genciū demoīa. que in tanta fuer̄t felicitate in tociꝰ mundi p̓ncipatū ſicut poſſꝫ nar rari. magnus eſſet dolor nos re miniſci felicitatis ideo melius ē in iſto bello mori ꝙͣ mala noſtra videre. Accīgimini filij potētes et eſtote parati. Et cū placuiſſꝫ iſte ſermo in cōſpectu omniū in continēti diſtributis regnis int̓ ſe totā terrā repleuerunt ad oīa mala ꝑagenda ut ſolita ſūt Et hoc mō ꝓfecta ſunt dicta demo nia ad omnē malā oꝑacionem habendā ꝯtra ipſū iheſum ⁊ eiꝰ principes ꝓ eius fide bellatoe̓s Oyſes v̓o habito inſtru mento arbitrij ipſū pre ſentauit dn̄o iheſu. Qd̓ vides dictus ih̓s et ipſū ꝑlegēs ſatis gauiſus ē mox ītrauit ad diſcipulos ſuos qui erāt in qua dam domo clauſis ianuis ꝓpter metū iudeoꝝ et ait eis. Pax vo bis. ego ſum nolite timere. Nō turbet̉ cor veſtrū neqꝫ formidet creditis in deum et in me credi te. In domo patris mei manſio nes multe ſunt. Si quominus dixiſſem vobis quia vado parae̓ vob̓ locū. Cū parauero vobis lo cum iterū veniam et recipiā vos ad meipſū ut ubi ſum ego illic et vos ſitis ſed nūc in ꝓuerbijs non loquar vobiſcū. Veniet enī iudiciū mūdi huiꝰ. nūc pn̓ceps huius mundi eijcietur foras qͥa iā iudicatus eſt. et ſi exaltatus fuero a terra omnia traham ad meipſū quia data eſt michi oīs poteſtas in celo ⁊ in terra. diſci puli vero gauiſi ſunt viſo dn̄o. Vnde cōuocatis duodeci apoſto lis ⁊ alijs lxxij diſcipulis miſit illos binos ante faciem ſuam ⁊ dicebat illis. Meſſis quidē mul ta oꝑarij vero pauci. Rogate do minū meſſis ut mittat oꝑarios in meſſem ſuam et precepit eis dicēs. In viam gencium ne ab ieritis et ciuitates ſamaritanoꝝ ne ītraueritis ſed pocius ite ad oues que perierunt domus iſra hel. Euntes autē predicate dicē tes qͥa appropiquabit regnū ce loꝝ. infirmos curate. mortuos ſuſ citate. leproſos mūdate. demōēs eijcite. Gratis accepiſtis gratis date. Nolite poſſidere aurū et argentū. neqꝫ pecuniā in zonis veſtris. non perā in via neqꝫ du as tunicas habeatis neqꝫ calcia mēta neqꝫ virga feretis. dignꝰ eſt enī cibo ſuo oꝑarius. In quā cūqꝫ autē ciuitatē intraueritis a̓ caſtellū interrogate quis in ea dignus ſit et ibi manete donec exeatis. In quacumqꝫ domū in traueritis dicite pax huic domui et comedetis d̓ hijs que apponū tur vobis. ⁊ quicūqꝫ non recepe rīt vos neqꝫ audierīt ſermones veſtros exeuntes foras de domo vel de ciuitate excutite puluerē de pedibꝫ veſtris. Amen dico vo bis tolerabiliꝰ erit terre ſodomē et gomorreoꝝ in die iudicij ꝙ il li ciuitati Ecce ego mitto vos ſi cut oues ī medio lupoꝝ. Eſtote ergo prudentes ſicut ſerpentes et ſimplices ſicut columbe Caue te autē ab hoībꝫ. tradēt enī vos in concilijs ⁊ in ſynagogis ſuis flagellabunt vos et ad preſides et reges ducemim ꝓpter me in teſtimoniū illis et gentibꝫ. Cū autē tradent vos nolite cogitare quomodo a̓t quid loquamini da bitur enī vobis ī illa hora quid loquamini Non enī vos eſtis q̄ loquimini ſꝫ ſpūs pris vrī qui lo quit̉ in vobis. Tradet autē frat̓ fratrē in mortē et pr̄ filiū. et in ſurgent filij in parētes ⁊ morte eos afficiēt. et eritis odio oībꝫ hominibꝫ ꝓpter nomen meum. Qui autē ꝑſeuerauerit uſqꝫ in fi nē hic ſaluus erit. Cū ꝑſecuti fu eritis in vna ciuitate fugite in aliā Amen dico vobis non ꝯſum mabitis ciuitates iſrahel donec veniat filius homīs. Non eſt di ſcipulus ſuꝑ magiſtrū ſuū. ſuffi cit diſciplō ut ſit ſicut mgr̄ eiꝰ. Si patrēfamilias beelzebub vo cauerunt quātomagis domeſti cos eiꝰ. ne ergo timueritis eos Si oꝑa non feciſſem in eis que nemo alius fecit peccatū nō ha berent. nūc autē et viderunt et oderūt et me et patrē meū. Si non veniſſem nec locutus eis fu iſſem pccm̄ non haberēt. nunc autē excuſacionē de peccato ſuo non habent. ſed ut īpleatur ſer mo qui in lege eorū ſcriptus eſt qm̄ odio habuerunt me gratis. Nichil enim oꝑtū qd̓ non reue letur et occultū qd̓ non ſciatur que dico vobis ī tenebris dicite in lumine. et q̄ in aure auditis predicate ſuꝑ tecta. Et nolite ti mere eos qui occidūt corpꝰ ani mā autem nō poſſunt occidere ſed pociꝰ illū timēte qui poteſt corpus et animā ꝑdere in gehē nam. Ois ergo qui ꝯfitetur me coram hominibꝫ cōfitebor et ego eum corā patre meo qui in celis eſt. qui autē negauerit me corā hominibꝫ negabo ⁊ ego eū corā patre meo qui ī celis ē. Nolite arbitrari ꝙ venerī mittere pacē in terra. Non enī veni mittere pacē in terra ſꝫ gladiū. veni enī ſeꝑare hoīem adu̓ſus patrē ſuū is iitſie et filiam adu̓ſus matrē ſuam et nurū adu̓ſus ſocrū ſuam. et ini mici hoīs domeſtici eius. Qui amat patrē aut matrē plus qͣm me non eſt me dignꝰ. et qui nō accipit crucē ſuam ⁊ ſequit̉ me non eſt me dignus. Hec locutꝰ ſum vob̓ ut in me pace habeatis in mundo at preſſura habebitis ſed ꝯfidite qͥa ego vici mundum Amen amen dico vobis q̄ credit in me oꝑa que ego facio et ipſe faciet et maiora hoꝝ faciet. Si diligitis me. mandata mea ſer uate et ego rogabo patre ⁊ aliū ꝑaclitū dabit vobis ut maneat vobiſcū in eternū ſpm̄ veritatis quē mundus non poteſt acciꝑe qͥa non vidit eū nec ſcit eū vos autē cognoſcetis eū quia apud vos mnaebit ⁊ in vobis erit. Cū autē venerit ꝑaclitus quem ego mittam vobis a patre ſpm̄ veri tatis qui a prē ꝓcedit ille teſti moniū ꝑhibebit de me et vos te ſtimoniū ꝑhibebitis. quia ab īi cio mecū eſtis. expedit tn̄ vob̓ ut ego vadā. Si enī nō abiero ꝑaclitus non veniēt. ſi autē abi ero mittam eū ad vos. Et cum ille venerit tūc mūdꝰ cognoſcet illū quia arguet mundū de pec cato de iuſticia et de iudicio. de pccō quidē quia non crediderūt in me. de iuſticia v̓o quia ad pa trē vado ⁊ iam nō videbitis me de iudicio autem quia princeps huius mundi iā iudicatus ē. Et ſubleuatis oculis in celū dixit. Pr̄ ſancte ſerua eos in nomīe tuo quos dediſti michi ut ſint v nū ſicut et nos vnū ſumus. Cū eſſem cū eis ego ſeruabam eos in noīe tuo quos dediſti michi et ego cuſtodiui eos ⁊ nemo ex eis perijt niſi filius ꝑditionis ut ſcriptuta impleatur. Et ver tens ſe ad petrū ait. Petre ec ce ſathan expetiuit vos ut cri braret vos ſicut triticū. ſed ego rogaui pro te petre ut non defi ciat fides tua. ⁊ tu conu̓ſus aliqn̄ confirma fratres tuos quia ego diſpono vobis ſicut diſpoſuit mi chi pater meꝰ regnū ut edatis ⁊ bibatis ſuꝑ menſam meam in regno meo et ſedeatis ſuꝑ thro nos duodecim iudicantes duode ci tribus iſrahel Diligis me pe tre. Ait petrus. Tu bene ſcis do mine quia amo te Ergo palce o ues meas. et quorū remiſeritis peccata erunt remiſſa et quoꝝ retinueritis erunt retenta. Eun tes ergo docete oēs gentes bap tizantes eos in noīe patris et fi lij et ſpiritus ſancti docentes e os ſeruare oīa que precepi vob̓ T cōuerſus ad iheruſa lē dixit. Iheruſſae īeru ſalē que occidis ꝓph̓as et lapidas eos qui ad te miſſi ſunt. Quociens volui ꝯgregare filios tuos quēadmodū gallina congregat pullos ſuos ſub alas et noluiſti. Ecce relinquet̉ vob̓ domus veſtra deſerta. dico enim vobis ꝙ nō videbitis me donec dicatis. benedictus qui venit in nomine domini. Et ait diſcipul̓ ſuis. Videte hec omīa. Amen di co vobis nō relinquetur lapis ſu per lapidem qui non deſtruat̉. et ſedente eo ſuꝑ montē oliuēti interrogabant eum ſeꝑatim pe trus iacobus iohānes et andre as dicentes Dic nobis quando hec erunt. et quod erit ſignum aduentus tui et conſumniatiōīs ſeculi Et reſpondens iheſus eis in ꝑſona tociꝰ eccleſie ſue dixit Cū audieritis tamen predicato euangelio abhominationē deſo lationis que dicta eſt a daniele ꝓpheta ſtante in loco ſancto. et ſcd̓m lucā cū videritis circuinda vit ilpiſa ri ab exercitu iheruſalē tunc ſci tote quia appropinquat deſola tio eius. Tunc qui in iudea ſūt figiant ad montes ⁊ qui in me dio eius ſūt diſcedant et qui in regionibꝫ nō intrent in eam qa dies vltionis ſunt ut impleant̉ omnia que ſcripta ſunt Ve autē pregnātibꝫ ⁊ nutriētibꝫ hijs di ebꝫ. erit preſſura magna ſuꝑ t̓rā et ira pplō huic iudai̓co ⁊ cadent in ore gladij et captiui ducent̉ in omnes gentes. et iheruſalē calcabitur a gentibꝫ donec īpleā tur tꝑa nationū. et cū hoc factū fuerit tūc veniet alia tribulatio quia ſurget gens cōtra gentem et regnū in regnū et erunt peſ tilencie et fames et terremotus ꝑ loca. Hec autē omīa inicia ſūt dolorū Stati enī poſt tribulaci onē dierum illoꝝ ſol ſpūalitatis obſcurabit̉ ⁊ luna tēporalitatis non dabit lumen ſuum et ſtelle prelacionū cadent de celo eccle ſie et ſpūales virtutes celoꝝ id eſt eccleſiarū ꝯmouebūtur. Vi dete ne quis vos ſeducat. multi enī venient in nomīe meo dicē tes. ego ſum criſtus ⁊ multos ſe ducent. ſurgent enī pſeudocriſ ti et pſeudo ꝓphete et dabūt ſi gna magna ſpūalia ita ut in er rorē inducant̉ ſi fieri poteſt eciā ii int hati. electi. Et niſi breuiati fuiſſent dies illi non fieret ſalua omnis caro. et quia abundabit iniqͥtas opinqut̉ deſola refrigeſcet caritas multoꝝ. qui quini uuaſſi autē ꝑſeuerauerit uſqꝫ in finem hic̄ ſaluus erit. Hijſqꝫ fieri inci pientibꝫ ſcitote q̄a appropiquat cedēpcio iudaica. Ab arbore autē fici diſcite ꝑabolam. Celū et t̓ra tranſibunt verba autē mea non tranſibūt. de die autē et hora iu dicij nemo ſcit neqꝫ angeli celo rū neqꝫ filius ſuꝑ terrā niſi pat̓ ſolus. ſed ſicut fuit in diebꝫ noe ita erit aduentus filij hoīs Nō ne vobis prebui memetipſum vi uū poſt paſſionem meā in mul tis argumentis apparens vobis et loquens de regno dei. nūc v̓o cōueſcens ⁊ manducans vobiſcū precipio vobis ab iheroſolimīs ne diſcedatis ſꝫ expectabitis ꝓ miſſionē patris quam audiſtis inquit ꝑ os meum. quia ioh̓es quidē baptizauit aqua vos autē baptizabimini ſpū ſancto non poſt m̄ltos hos dies. Vnde apo ſtoli īterrogauerunt eū dicētes Dn̄e ſi in hoc tempoe̓ reſtituēs regnum iſrahel. Dixit autē eis. Non eſt veſtrū ſcire tēpora vel momenta q̄ pater poſuit in ſua voluntate. hoc eſt. non eſt vr̄m ſcire a me tempora reſtituciōīs regni iudaici. quia cū pater meꝰ erat in ptāte predicti regni iam ipſe predixit per famulos ſuos ꝓph̓as quo tēpore reſtitui debet regnū iudaicū. ideo non eſt veſ trū hoc a me ſcire. ſꝫ accipietis virtutē ſuꝑueniētis ſpiritus ſcī in vos qui docebit vos omnia ⁊ ventura annūciabit vobis. et eri tis michi teſtes in iheruſalē et in omni iudea et ſamaria ⁊ uſqꝫ ad vltimum terre. T cū hec dixiſſet vidē tibꝫ illis die quīta maij eleuatus ē et nubes ſuſ cepit eum in celū ab oculis eoꝝ Tunc reu̓ſi ſūt in iheruſalem a mōte qui vocat̉ oliuēti videlicet petrus ⁊ iohānes iacobus ⁊ an dreas philippus ⁊ thomas bar tholomeus et matheus iacobꝰ alphei et ſimon zelotes ⁊ iudas iacobi intrauerunt in cenaculū et hij om̄s vnaminiter erant in oratioē ꝑſeuerātes cū mulieribꝫ et maria matre iheſu et fratribꝫ eius. et in locū iude qui preuari catus eſt ꝑ aplōs electus eſt ma thias ⁊ ipſe erat orans cum apo ſtolis. Cui iheſu aſcendēti in ce lū obuiauit pater ⁊ ſpūs ſanctꝰ cum totā celeſti curia. Ibi patri arche ⁊ ſeniores laudātes ⁊ glo rificantes ibi angeli ⁊ archange li. ibi throni ⁊ dominationes v tutes principatus ⁊ poteſtates ymnū dicentes. Ibi ꝓphete col laudantes Ibi dauid cum canto ribus ſuis citharis ⁊ organo et pſalterio ⁊ cymbalis bene ſonā tibus ſimulqꝫ cantantibꝫ dulcibꝫ organis. Exultate deo adiutori noſtro iubilate d̓o iacob Sumi te pſalmum et date timpanum pſalteriū iocundum cū cithara. Ducinate in neomenia tuba in die ſolempnitatis veſtre. Ibi aa ron cum ſuis ſacerdotibꝫ et leui tis cantantibꝫ et dicētibꝫ. Can tate dn̄o canticū nouū quia mi rabilia fecit. Saluauit ſibi dex tera eius et brachium ſanctum e ius Ibi moyſes cū omnibꝫ medi tantibus in lege domini. Ibi iu ſticia ⁊ miſericordiā pax et veri tas ingaudijs ⁊ iubilationibus ſimul obuīantes domino in gla̓ ſine fine. Et in tali iubilo aſſoci auerunt filium dei uſqꝫ ad para diſum de quo eiectus fuerat ada primus parens et traditus ad cuſtodiendum cherubin ⁊ arcen dum malos ſpiritus et ut homi nes ad eum aditu non haberent ſeptus fuit flāmea romphea et igneo muro Et cū eſſet ibi ipſe iheſus ſuaui eiꝰ vocē intonuit di cēs. Aꝑite michi portas inſticie quīa ingreſſus in eas confitebor domino. Et cum cherubin hanc vocem audiſſet ſuſcepta flāmea romphea ꝑ rimulam proſpiciēs atqꝫ hominem humanū videns admiras ait. Hec portā domini iuſti intrabunt in eam. Et quis es tu qui dicis Aꝑite michi por tas iuſticie. Ait iheſus Ego ſum d̓s veſt er d̓s ſaluos faciendi et domini domini exitus mortis. A it cherubin. Aſcendiſti in altum cepiſti captiuitatē. dediſti dona hominibꝫ. Ait iheſus Hec omīa feci. Vnde cherubī ilico aperuit ei portas paradiſi. et dixerunt Benedictus deus die cotidie ꝓ ſperū īter faciet nobis d̓s ſaluta rium noſtroꝝ. Et intrauit dcūs iheſus paradiſum cum tota ſua poteſtate ibi currus dei decē mi libus multiplex milia letanciū ac liberatorum ab infernali cap quttate 5 Dibꝫ quidē paradiſum ī trantibꝫ filius d̓i pecijt a ſuo patre in modicis v̓bis ſe audiri. Vnde facto ſilen cio ait pater. Ioquere fili quia audio. Tūc filius ait Deus me us d̓s meus feci voluntatē tuam exiui ut homo ad opus ſuū. oīa oꝑa tua magnificata ſunt. oīa e nī in ſapīa feciſti et ideo īpleta ē terra poſſeſſione tua. hoc ma re mundi magnū ⁊ ſpacioſū ma nibus ibi reptilia quoꝝ non eſt numerus aīalia puſilla cū mag nis ideſt diuerſa genera hoīm. ibi dracō īfernalis quē formaſ ti qui valde illudit michi. omīa a te expectant ut des illis eſcā ſpūalē. dante te illis colligēt a perientē te manū tua omnia im plebunt̉ bonitate au̓tente te faci em̄ turbabunt̉. Id̓o deprecor ut emittas ſpiritū tuū ⁊ creabunt̉ et renonabis faciem t̓re Ait pr̄. Eamus ſeſſum. quo ſedente ait filio Sede adextris meis donec ponam inimicos tuos ſcabellum pedum tuoꝝ. et ſpiritū ſanctum vocauit a ſiniſtris. quid dicis d̓ hoc ſpūs meꝰ. Et ait ſpūs ſcūs filio Que ſunt plage iſte in me dio maniuū tuaꝝ. Ait filiꝰ Hijs cum totala plagatus ſum in domo eorū qui me diligebant. Ait ſpūs ſanctꝰ Pro eo ut te diligerēt detrahe bant tibi. et tu qͥd eis faciebas Ait filius. Ego autē orabā et ip ſi loquebant̉ adu̓ſum me līgua doloſa ⁊ ſermonibꝫ odij circūde derunt me et poſuerūt adu̓ſum me mala ꝓ bonis ⁊ odiū pro di lectione mea. Ait ſpūs ſanctus Dn̄e fortis et paciens ⁊ miſeri cors fuiſti. hac ergo d̓ cauſa pe tis a d̓o ut me mittat ad ipſos īmo diabolus vadat ad ipſos et ſtet a dextris eoꝝ. Cū iudicant̉ exeant ꝯdempnati ⁊ oracio eoꝝ fiat in peccatū. fiant dies eorū pauci et ep̄atū eoꝝ accipiat alt̓ fiant filij eoꝝ orphan et vxores eoꝝ vidue. quitates tranſferant̉ filij eoꝝ et mendicent eiciantur de habitacionibꝫ eorū. fiant con tra dn̄m ſemꝑ ut ꝑdat de terra memoria eoꝝ. quia ꝑſecuti ſunt hunc inopē ⁊ mendicū et ꝯpūc tū corde mortificare. Attamē cū in nobis non ſit niſi vna volun tas illd̓ de me fiat qd̓ tibi d̓s d̓s meus placet Hoc dixit ſpiritus ſanctus non ex malignitate ſed pocius ut oſtenderet ſe ꝯꝑati fi lio cum ipſe ſpiritus ſanctus ſit valde benignus. Ait filius ſpiri tui ſancto. Scē ſpiritus noli ex hoc turbari. qm̄ ſic me oportuit pati. Nōne ſcriptū eſt yſaīe pri mo. filios enutriui et exaltaui ipſi autē ſpreuerunt me. cogno uit bos poſſeſſorem ſuū ⁊ aſinꝰ preſepe dn̄i ſui. iſrahel autē me non cognouit. ſed cū mea volun tas non ſit mea ſꝫ patris mei cū ipſe me miſerit ut ſumerē mortē pro ſaluatione humani generis et ut peccatū acciꝑet finem. ip. ſe pater ꝓmiſit michi non pro icere me a facie ſua et te ſpiritū ſanctu a me non auferre ac eciā reddere michi leticiam ſalutaris ſui et ſpū principali confirmare Et ego ſibi ꝓmiſi teſte te docere iniquos vias ſuas ⁊ impīos ad ſe ꝯuertere. et cū nunc habeā ſco lā nouā meoꝝ ſimpliciū diſcipu lorum rudem et ſine aliqua doc trina ſapientie et eos mittere debeo ad predicandū ꝑ totum or bem de regno celoꝝ ſicut ſcriptū eſt. in omnem terra exiuit ſonꝰ eoꝝ ⁊ in fines orbis terre verba eorū. et promiſi eis ꝙ ſpiritus ſanctus quē mittet pater in no mine meo ille eos docebit omīa nūquid ero eis mendax. Ait ſpi ritus ſanctus Pater regnauit ī iud̓os tu regnabis ingentes. et cum tēpus meū regnandi adue nerit in om̄s gentes ibo et ego regnabo. Hoc ipſe ſpiritus dixit ut filius magis animaretur ad amorem genciū Ait filius Tem pore quo regnauit pater non fit it tēpus tui regni licet tu ⁊ ego cum illo filerimus. et tamē eo tē pore per te ſpiritū ſanctū ꝓph̓e propherauerunt et futura annū ciauerūnt. Ita nunc fiat ſi pla cet in regno meo in quo non re gnabo ſine patre ⁊ te ſpiritu ſan cto Ait ſpiritus ſanctus Fiat vo lūtas patris. propter quod pa ter locutus eſt dicens. Spiritꝰ ſancte ita operare in regno filij mei ſicut oꝑatus es ī regno meo Vade in benignitate ad diſcipu los filij mei et in tue virtute ſa pientie conſtitue eos principes ſuꝑ omnē terra. ſed cum venerit tēpus tui regni qn̄ te effundā ſu per omnē carne et ꝓphetabunt filij et filie ⁊ ſenes ſompna ſōp niabunt et iuuenes viſiones vi debunt tūc tu ſpiritus ſancte pa cificabis pplm̄ meum iudaicum cum predicto filio. ⁊ tunc ipſi iu dei aſpicient in filiū meum quē crucifixerunt. et ipſi haurient a quā de fontibus ſaluatoris ac e ciā alie barbare nationes in eū dem aſpicient et fiet vnum oui le et vnus paſtor. quoniā ſcrip tum eſt. Spiritus domini reple uit orbem terrarum. Ait ſpiritus ſanctus. Fiat volūtas tua. Ego ibo et replebo ipſos apoſtolos d̓ memetipſo et videbo ſi predictꝰ populꝰ iudaicus ſit ita dure cer uicis ⁊ ferrei nerui mecum ſicut fuit cum veſtro filio ꝙ d̓i ſaluta ria non velint audire. vnde ipſe ſpūs gͣcioſe pecijt a filio ꝙ ſuos diſciplōs nō ꝯu̓teret ad gentes donec aliquibꝫ diebꝫ pleni ſpiri tu ſanctō predicarēt ih̓oſolimis de regno dei predictis iudeis. A it filiꝰ. ſicut vis ita fiat. Et hoc fecit ſpūs ſanctus ne tantus po pulus dapnaret̉ ſed pocius peī tenciā ageret de ꝯmiſſis. Et in iſta ꝯtrouerſia tota trinitas fu it ꝑ dies decem qui cadit in xv die maij ꝯputatis diebꝫ exalta Dibus diebus Icionis cōpletis factus eſt repē te de celo ſonus tāꝙͣ ad uementis ſpūs vehementis. et repleuit totā domū vbi erant ſe dentes apoſtoli. et apparuerūt illis diſꝑtite lingue tanꝙͣ ignis ſeditqꝫ ſupͣ ſingulos eoꝝ ſpiritꝰ ſanctus. et repleti ſūt om̄s ſpū ſancto et ceperunt loqui varijs ia laliatans ac linguis ꝓut ſpūs ſanctꝰ dabat eloqui illis. Et ꝓficiſcentes ad predicandū de regno dei baptiſ mū et remiſſionē peccatoꝝ per penitenciā. et erāt cum fiducia loquentes verbū dei et faciebāt ſigna ⁊ ꝓdigīa magna in iheru ſalem ꝓpter que metus magnꝰ erat vniu̓ſis. Multitudinis autē credenciū erat cor vnum et aīa vna et omīa habebant cōmunia nec quiſꝙͣ erat egēs inter illos et magna virtute reddebāt teſ timoniū reſurrectionis ih̓u xpī domini nr̄i. magis āt augebat̉ multitudo in domino credenciū viroꝝ ac mulierū ita ut in plate is eicerēt infirmos ut veniente petro ſaltē vmbra petri obūbra ret illos et liberarent̉. ꝓpter qd̓ pͥnceps ſacerdotū ait illis. Pre cipiendo precipimꝰ vobis ne do ceatis in nomine iſto. et ecce iā cepleſtis iheruſalē doctrina vrā et vultis inducere ſanguinē ho minis iſtius ſuꝑ nos. Reſponde cūt petrus et alij apoſtoli dicē tes Oportet deo magis obedire qͣm hominibꝫ. deus enī patrum noſtroꝝ ſuſcitauit ih̓m quē vos interfeciſtis ſuſpendētes in lig no. Hec cū dixiſſent diſſecabā tur et cogitabāt interficere eos Vnde ſurgens gamaliel legum doctor dixit. Viri iſrahelite attē dite vobis ſuꝑ hominibus iſtis quid acturi ſitis. Ante hos enī dies extitit theodas dicens ſe eſſe aliquē magnū. cui cōſenſit numerus viroꝝ circiter quigen toꝝ. qui occiſus eſt et omnes qͥ credebant ei diſſipati ſunt ⁊ re dacti ad nichilum. Poſt hunc extitit iudas galileus in diebꝫ ꝓfeſſionis et au̓tit populū ſuū poſt ſe ⁊ ipſe ꝑijt et oēs quotqͦt ei conſenſerunt diſperſi ſūt Et nunc vtiqꝫ dico vobis. diſcedite ab hominibꝫ iſtis et ſinite illos quia ſi ex hominibꝫ ꝯſiliū hoc ē opus eoꝝ diſſluet̉. ſi vero ex d̓o nō poteritis diſſoluere ne forte videamini deo repugnare. Quo dicto ilicō ꝯſenſerūt ſacerdotes et multi ex eis obediuerunt fid̓i Stephanus vero plenus ſpiritu ſancto faciebat ſigna magna in populo diſputans cum quibuſd̓ de ſynagoga. Qui nō valentes reſiſtere ſapientie ⁊ ſpiritui qui ī eo loquebatur ſūmiſer̄t viros qui dicerent ſe audiuiſſe ſtepha num dicentē verba blaſphenne in tēplū moyſen et deum. Cōmo uerūt itaqꝫ plebem ⁊ ſeniores ⁊ ſcribas cōcurrentes rapuerūt eū et adduxerunt eum in conciliū et ſtatuerunt teſtes falſos dicē tes. Homo iſte non ceſſat loq̄ verba aduerſus ſanctū locum et legē Audiuimus enī eū dicentē qm̄ iheſus nazarenus hic deſtru et locū iſtum et muutabit traditi ones quas tradidit nobis moy ſes. Et audientes hec diſſecabā tur in cordibꝫ ſuis et dentibꝫ in eū ſtridebat. et eijcientes extra ciuitatē lapidabat eū. et ſaulus erat ꝯſentiens neci eius. In die illa facta eſt magna ꝑſecutio in eccleſia que erat iheroſolimis ⁊ omēs in criſto credentes preter aplōs diſperſi ſunt ꝑ regiones iudee et ſamarie. 2 Aulus vero deuaſtabat eccleſiā ꝑ domos ītrans et tradens viros et mu lieres incuſtodiā. et ſubſequent̉ pecijt a ſūmo ſacerdote lrās in damaſcū ad ſynagogas ut ſi qͦs īueniſſet huiꝰ vie viros ac mu lieres vnictos eos ꝑduceret in ihrlm̄ Et cū iter faceret ad vocē dn̄i d̓ ꝑſecutore fid̓i fcūs ē eiuſd̓ magnus predicator cōfundēs iu deos et affirmas qͥa hic eſt xp̄c Audierūt aūt aplī et frēs qui e rāt in iudea qm̄ ⁊ gentes recepe rūt verbū d̓i. et cū de eiſd̓ genti bꝫ aſcendiſſet petrus iheroſoli mis diſceptabāt aduerſus illū qͥ erāt ex circūciſioē dicētes qͣre ītroiſti ad viros p̄pūciū hn̄tes ⁊ manducaſti cū illis. Ait petrus. Ego erā in citate ioppe orans et vidi in exceſſu mentis mee viſi onē deſcendēs qd̓dā velut līthe ū magnū quatuor iicijs ſūmitti de celo et venit uſqꝫ ad me. intu enſqꝫ ꝯſiderabā et vidi quadru pedia t̓re ⁊ beſtias reptilia ⁊ vo latilia celi. audiui autem ⁊ vocē dicentem michi. Surge petre occide et manduca. Dixi autem ego. Nequaqͣm domine. quia cō mune aut imimundum numꝙ in troiuit in os meum. Reſpondit autem vox de celo ſecundo dicēs Que d̓s mundauit tu ꝯmune ne dixeris. Hac de cauſa comedi cō munia cū gentibꝫ. Eodē tꝑe mi ſit herodes rex manus ut affli geret quoſdā d̓ eccleſia. occidit aūt iacobū fratrē ioh̓is gladio Vidēs autē quia placeret iudeis appoſuit apprehendere et petrū. Quē cū ꝯprehendiſſet poſuit ī cuſtodiam. a qua agelo cōmite liberatus petrus diſceſſit ab ie roſolimis cū tota eccleſia ꝓpoſi to verbo dei in ꝯſpectu tocius ci uitatis ubi erant iudei ⁊ turbe fi deliū infinite. Et videntes iudei turbas gentiliū aggregatas ad audiendū paulū predicātem re pleti zelo contradicebāt paulo blaſphemantes. Tūc paulus a it. Vobis o iud̓i oportebat pͥmo loqui verbū dei ſꝫ qm̄ repellitis illud et indignos vos iudicatis eterne vite ecce ꝯu̓timur ad gē tes. ſic enim precepit nob̓ dn̄s. Inde paulus in ꝯſpectu omniū excuſſo puluere pedum ī iud̓os ⁊ ec alij diſcipuli inde receſſer̄t et replebātur gaudio et ſpū ſcō tus vyuini. et ſorte diuiſa inter eos tota t̓ra ad predicandū verbum dei. Pri mo petrus in ſorte habuit rōa nos ⁊ ytalicos tamꝙͣ caput apo ſtoloꝝ ſic caput tocius orbis ha buit in predicacioīs ſortē. iohā nes aſiam. ſymon egiptū et ih̓o ſolimā. andreas achaiam. tho mas medos parthos perſas yr canos yndos ſuꝑiores. mathias iudeam. bartholomeꝰ licaoniā indiam minorē et armeniā. ma theus ethiopiā et macedoniam Qui omnes ꝓfecti ſūt et predi cauerunt vbiqꝫ dn̄o cooꝑante ⁊ ſermonē ꝯfirmante ſequentibꝫ ſignis. tamꝙͣ duri ꝓ fide bellato res pro gentibꝫ acquirendis cō tra infernū et eius prīcipes in fernales dure bellauerūt in mi raculis et ꝓdigijs. ¶ Tu lector lege hiſtorias dictoꝝ apoſtoloꝝ et ſanctoꝝ aliorū eoꝝdē ſucceſſo rū; et ſcies ꝙ glorioſe victis xi. prelijs. ꝯputando a nerōne uſqꝫ ad iulianū apoſtatā in eoꝝ ſan guine ꝑuenerunt ad victoriā et palma regni tꝑalis romanoꝝ ⁊ genciū aliarū. et aſſecuti ſūt re gnū ſpirituale in quo habitant phennit̉ ⁊ habitabūt ſpūaliter qd̓ nos eciā in anima poſſidere ſpiritualiter digni effici ſtudea mꝰ ꝑ palma victorie per quam et in qua viuit ⁊ regnat deus ꝑ infinita ſecula ſeculorum. Amen Etētur cor querenciū dn̄m qͥa ipſe tāꝙͣ ſpō ſus a ſūmo celo egre diēs exultauit ut gy gas ad currendā noſtre ſaluaci onis viam et qui indutus forti tudine et virtute precinctus to cius maledictioīs ꝑcuſſit caput de domo impij qui dicebat ī cor de ſuo non mouebor a generacio ne in genea̓cionē ſine malo Vbi eſt eius ſuperexaltacio. ubi eſt ſuper cedros eius eleuacio. quō ceſſauit exactor qͥeuit tributū cōtriuit dn̄s baculū impioꝝ vir gam dn̄anciū cedentē populos in indignatione et plaga īſana bili ſubijcientē in furore gentes et ꝑſequentem crudeliter. finita eſt ſalus impij cōſummatus eſt miſer. defecit qui cōculcauit ter ram ꝓpter qd̓ ipſe d̓s preꝑauit ī miſericordiā ſoliū ſuū ut ſedeat in veritate ſuꝑ eum ī tabnaculo dauid iudicans et querens iudi ciū ⁊ velociter reddens quod iu ſtum eſt ipſe ꝑ omnia benedcūs in ſecula. Hinc eſt ꝙ dei doctrīa ſemen prudentie cuius miſcd̓ia opus iuſticie cuius vitā ſpeculū tēperantie cuius mors inſigne eſt fortitudinis. Qui ergo eum ſequitur errare non poteſt nec falli ad cuiꝰ virtutes imitandas et adipiſcendas ex preſenti me ditatione cor accenditur ac eci am animatur deinde diuina illu minatur virtute. Itaqꝫ ⁊ virtu tem induit ⁊ a veris falſa diſcer nit adeo ut plures illiterati fue runt et ſimplices qui magna ⁊ profunda d̓i iudicia cognouer̄t Vnde cogitans melius fore licet ſimplicit̓ aliqua me dixiſſe qͣm̄ penitus tacuiſſe exercitando in periciam meam. et licet rudi et īpolito ſermone ſim locutus nō tamen populo ignote lingue et non alti ſermonis. verumtamen mentem ſuam lector ſtudioſus ex hijs reficiat. non eſt enim in ornatis ſermonibus ſed in domi ni noſtri iheſu criſti meditatiōi bus inſiſtendum. Ad quod eciā glorioſi iheronim doctrina in ducor dicentis. Sermo rudis uſqꝫ ad cor penetrat. politus au tē aures paſcit. Etenim non va lens lippientibus oculis ſolem ī rota ꝯſpicere. tanti miſterij ma ieſtatē quaſi ꝑ ſpeculū et in eni gmnate michi viſus ſum iitueri. cū in humanis inuentionibꝫ nil ſit in omni parte ꝑfectū. nempe ꝓpter inu̓as atqꝫ meuitabiles negocioꝝ mei officij vicariatus iniūctas neceſſitudines cotidie more fluenciū emergētes q̄ ad ſuꝑna tendētes īpediūt qͣi pple xus atqꝫ varijs irretitus nexibꝫ vacare ad plenū nequi ut vellem q̄nimo vix valui meditata dicta re nedū ꝯſpicere meditanda. na cuiuſqꝫ animꝰ ad plura diuiſus fit ꝓfecto ad ſingula mīor Quo circa ī ſupraſcriptis ex diuerſis ſacre ſcripture libris more mel lificantis apis prout michi di uina gratia ꝓpinauit fructuoſe collectis non ſolum benignum ſe dule imploro lectorem verum et liberum deſidero correctorem. et enī negare non valeo qui plu ra ſint in hoc inſerta opuſculo que poſſunt a prudentibꝫ iuſto iudicio abſqꝫ temeritate culpari Verū ſi quid forte laude dignū reꝑiat̉ ī eo diuine gracie penitꝰ aſſcribat̉. Nam omne datū oꝑ timū et omne donum ꝑfectū de ſurſū eſt. Si qͥd v̓o fuerit indi gnū in eo repertū inſufficiencie deputetur humane Et qd̓ ſub li ma correctiōis pͥmo ſancte ma tris eccleſie et ſanctiſſimi pris et dn̄i noſtri dn̄i vrbani diuina ꝓuidencia pape ſexti eiuſdē ſcē romane eccleſie veri ſponſi que omniū fideliū mater eſt et errā ciū magiſtra. necnō alioꝝ meliꝰ me ſentientiū. et maxīe venera bilis dn̄i dn̄i angeli de caſtellio ne arentiū archiepi ꝑ aduani v triuſqꝫ iuris doctoris inetuendi magiſtri mei ſubmitto. qͥa nic hil aliud ſentio in predictis niſi qd̓ ille ſentit docet et predicat. hanc ſolū apud legētes merce dem expectas ut apud micordiſ ſimū iudicem ꝓ peccatis meis Iucula niu ſꝫ deuotas oraciones effiindant. Patum auerſe ꝓpe ne apolim die penultimo menſis octobris indiction̄ vi. anno dn̄i Mccc lxxxij. pontificatus ſanctiſſimi in xpō patris et dn̄i noſtri dnī vrbam ſacroſcē ac vniu̓ſalis ec cleſie pape ſexti āno quinto. et etatis mee āno triceſimo t̓cio. que etas in hoīe ſemꝑ peccat̉x habetur et peccatoꝝ plena licet peccanti in eadē etate ⁊ penitē ti d̓s libenciꝰ ꝑcat dicēte ꝓph̓a delicta iuuentutis mee ⁊ ignorā cias meas ne memineris dn̄e. Peccata v̓o ſenectutis ſūt pel ſima qͥa in hijs gaudēt demoīa et peccatorē ꝑſequuntur in hijs crudelit̓ dicente eodē ꝓph̓a. ne ꝓicias me in tēpore ſenectutis. quia dixerūt īimici mei ideſt di aboli mala michi et qͥ cuſtodiūt aīam meā ꝯſiliū fecerūt in vnū dicentes deus dereliquit eū ꝑſe quinmm et ꝯprehendite qa non eſt qui eripiat eū. tamen orans dicit in penitēcia. deus ne elon geris a me et uſqꝫ in ſenectā et ſenium deꝰ ne derelinquas me Propterea tā iuuenes ꝙ ſenes meditent in hoc opuſculo et ꝑ pendant magnam dei miſericor diam peccatoribꝫ adeſſe. et id̓o opuſculū iſtud inter eoſdē noīe tur peccatoꝝ conſolacio quia cū legeritis dicatis deo. multiplica ſti magnificenciam tuam et con uerſus cōſolatus es me ad vita perhennem. Amen. ¶ Verſus. Vt gaudere ſolꝫ feſſus iam nau ta labore. Deſideratā diu litora tuta vidēs. Haud aliter preſſor huius iam fine libelli. Exultat viſo laſſus ⁊ ipſe quidem. laus criſto detur fluit a quo quicqd ſaſe tae ☞lib ꝙͣ dicittuarae ab aiuto CMacio ꝓpteo 29 caūc ſo fo L plti