Druckschrift 
Preclarissima opuscula diui Thome aquinatis sacri ordinis p[rae]dicator[um] in quibus o[mn]is phy[losophia]e [et] diuinar[um] scripturar[um] theoremata est co[m]plexus
Einzelbild herunterladen
 

Compendiumtheologie

De alijs defectibus ꝗ ꝯſequunt̉ in ītellectu:voluntate.CA. X.c Iti alij defectus. Abundantibus enī in apOnſequuti ſunt in hoīe per cōſequens ml̓petitu inferiori inordinatis motibus paſſionum. Simul etiā ⁊ in ratione deficiente lumine ſapientie quo diuinitus illuſtrabat̉: voluntasdum erat deo ſubiecta per ꝯſequēs affectū ſuumrebus ſenſibilibus ſubdidit in quibus aberransa deo multipliciter peccauit: ⁊ vlterius in mundis ſpiritibus ſe ſubdidit: ꝑ quos credidit in huiuſmodi rebus agendis acquirendis ſibi auxiliūpreſtari. Et ſic in humano genere ydolatria: ⁊ diuerſa peccatorū genera ꝓceſſerunt: ⁊ quo magisin hijs homo corruptus fuit eo amplius a cognitione ⁊ deſiderio bonorū ſpiritualium ⁊ diuerſorum receſſit. Quomodo iſti defectus deriuati ſunt ad poſteros.CA. XIT qꝛ predictū origalis iuſticie bonum ſichumano generi in pͥmo parentē diuinitꝰCattributū fuit: vt tn̄ per ip̄m deriuaret̉ inpoſteros: remota aūt cauſa remouetur effectꝰ cōſequens fuit: vt pͥmo homīe p̄dicto bono ꝑ ꝓpriūpeccatū p̄uato oēs poſteri pͥuarent̉: ⁊ ſic de ceteroſ. poſt pctm̄ pͥmi parentis oēs abſqꝫ originali iuſticia: ⁊ cū defectibus ꝯſequētibus ſunt exorti. Nechoc eſt ꝯtra ordinē iuſticie quaſi deo puniēte in filijs: quod primꝰ parens deliquit: qꝛ iſta pena nōeſt niſi ſubtractio eoꝝ que ſuper naͣliter primo homini diuinitusᶠ ſunt ꝯceſſa: per ip̄m in alios deriuanda. Unde alijs nō debebant̉: niſi quatenus ꝑprimū parenteꝫ in eos erant trāſitura: ſicut ſi rexdet feudū militi tranſituꝝ per ip̄m ad heredes ſimiles cōtra regē peccat: vt feudū mereat̉ amittere: nō pōt poſtmodū ad eius heredes deuenireUn̄ iuſte priuātur poſteri ꝑ culpam parētis. Utrū defectus originalis iuſticie hēat rōnemCA. XII.culpe in poſteris.Ed remanet queſtio magis vrgens vtrūdefectus originalis iuſticie in hijs qui expͥmo parente ꝓdierunt rōnem culpe poſſit habere. Hoc .n. ad rōnem culpe pertinere videtur: ſicut ſupͣ dcm̄ eſt: vt malū qd̓ culpabile dr̄ſit in ptāte eiꝰ cui īputat̉ in culpā. Nullus enī culpat̉ d̓ eo qd̓ nō ē in eo facere: vl̓ n̄ faccͣ. Non ē aūtin ptāte eius ꝗ naſcit̉ vt cū originali iuſticia naſcatur vl̓ ſine ea. Unde vr̄ ꝙ talis defectus rōnē culpe habere nō poſſit. Sed hec qō de facili ſoluit̉:ſi diſtinguat̉ inter ꝑſonam: ⁊ naͣm: ſicut .n. in vnaperſona multa ſunt membra: ita in vna humana naͣ multe ſunt perſone: vt participatione ſpēimulti hoīes intelligant̉: quaſi vnus hō: vt Porphirius dicit. Eſt aūt hoc aduertēduꝫ in pctō vnius hoīs: ꝙ diuerſis mēbris diuerſa peccata exercentur: nec requirit̉ ad rōnem culpe ꝙ ſingl̓a pecata ſint volūtari a vl̓oūtate mēbroꝝ ꝗbus exer-

centur: ſꝫ volūtate eius qd̓ ē in hoīe pͥncipale .ſ. intellectiue partꝭ. Non .n. pōt manꝰ nō ꝑcutere: autpes nō ambulare voluntate iubēte. Per hūc igit̉modū defectus original̓ iuſticie ē pctm̄ naͣe inqͣꝫtum deriuat̉ ex inordīata volūtate pͥmi pͥncipii īnaͣ humana .ſ. primi parētis. ⁊ ſic eſt volūtariumhabito reſpectu ad naͣm: volūtate .ſ. pͥmi pͥncipijnaͣe: ⁊ ſic tranſit in oēs qui ab ip̄o naͣm humanaꝫaccipiūt: quaſi in quedā mēbra ip̄ius: ⁊ ꝓpter hocdr̄ origīale pctm̄: qꝛ ꝑ originē a pͥmo parēte in poſteros deriuat̉. Un̄ cum alia pctā .ſ. actualia immediate reſpiciant ꝑſonaꝫ peccantē: hoc peccatūdirecte reſpicit naͣm. Nam pͥmus parēs ſuo peccato inficit naͣm: ⁊ naͣ infecta inficit ꝑſonas filioꝝꝗ ip̄aꝫ a pͥmo parēte ſuſcipiunt. Ꝙ nō oīapeccata traducuntur in poſteros. CA. XIII.Ec tn̄ oꝑꝫ ꝙ oīa pctā alia: vl̓ pͥmi parētis:ſivl̓ etiā ceterorum traducant̉ in poſterosqꝛ primū pctm̄ primi parētis ſuſtulit donuꝫ totū: qd̓ ſuꝑnaͣliter erat collatū in humana naͣꝑſone pͥmi parētis: ⁊ ſic dr̄ corrupiſſe vl̓ infeciſſenaͣm. Vnde pctā ꝯſequētia n̄ īueniūt aliꝗd hmōiquod poſſint ſb̓trahere a tota naͣ humana: ſꝫ auferunt ab hoīe aut diminuūt aliqd̓ bonuꝫ ꝑticulareꝑſonale: nec corrūpunt naͣm: niſi inqͣꝫtū ꝑtinet adhanc vl̓ illā ꝑſonā. Hō aūt nō generat ſibi ſimilēin ꝑſona: ſꝫ in naͣ ⁊ iō nō traducit̉ a parēte in poſteros pctm̄ quod viciat ꝑſonam: ſꝫ primū pctm̄ qd̓ Ꝙ meritū Ade nō pviciauit naͣm.fuit poſteris ad reparationemA.XIIII.Uāuis aūt pctm̄ pͥmi parētis totā humanaꝫ naͣm īfecerit: nō tn̄ potuit ꝑ eiꝰ pnīaꝫ:qͥvel̓ qd̓cūqꝫ eiꝰ meritū tota naͣ reꝑari. Manifeſtū eſt .n. ꝙ pnīa Ade vl̓ quodcūqꝫ aliud eiusmeritū fuit actꝰ ſingularis ꝑſone: actus alicuiꝰ indiuidui nō pōt in totā naͣm ſpēi. Lauſe .n. q̄ poſſūtin totā ſpēm ſunt cauſe equoce ⁊ nō vniuoce. Solenī eſt cā gnaͣtiōis in tota ſpē humana: ſꝫ hō eſt cāgnationis huius hoīs. Singl̓are gͦ merituꝫ Ade:cuiuſcūqꝫ puri hoīs ſufficiēs eē nō poterat ad totam naͣm reintegrādam. Ꝙ aūt ꝑ actū ſingularēpͥmi hoīs tota naͣ eſt viciata ꝑ accidēs ē ꝯſequutūinqͣꝫtuꝫ eo pͥuato īnocētie ſtatu ꝑ ip̄m in alios deriuari nō potuit. Et qͣꝫuis ꝑ pnīaꝫ redierit ad gr̄aꝫnō tn̄ redire poruit ad p̄ſtinā īnocētiā: cui diuinitꝰp̄dictū originalis iuſticie donū ꝯceſſuꝫ erat. Sil̓rēt manifeſtū ē ꝙ predictꝰ original̓ iuſticie ſtatꝰ fuitqd̓dā ſpāle donū gr̄e: gr̄a aūt meritꝭ nō acꝗ̄rit̉: ſedgratꝭ a deo dat̉: ſicut igit̉ primꝰ hō a pͥncipio originalē iuſticiā n̄ ex merito hūit: ſꝫ ex diuino donoita etiā ⁊ multo minꝰ poſt pctm̄ eā mereri potuitpenitendo: vl̓ quodcūqꝫ aliud opus agendo. De reꝑat̉ iōe humane naͣe ꝑxp̄m. CA. XV.Portet aūt ꝙ humana naͣ p̄dicto mō infeſocta: ex diuina ꝓuidētia repararet̉. Nō .n.poterat ad ꝑfectā beatitudinē ꝑuenire ni