De librislegum

decretalibꝰ. de libris legū et allegatōnibus in eis premitto.Us enī ciuile vel imꝑatoriūqd̓ leges appellat̉ traditu eſtnob̓ in multꝭ. ⁊ generalit̓ in qͣtuor li-bris. q̄ dn̄r libri legales. vt ſunt Di-geſtū. Codex. Inſtituta ⁊ Autēticūquibꝰ addit̉ liber feudoꝝ Primꝰergo liber iuris ciuilis eſt digeſtuꝫ. etcōtinet leges ⁊ ſtatuta romanorū. etcontinet in ſe qͥnquaginta libros ꝑtiales. qui in tribꝰ voluminibus comp̄-hendunt̉. Primū volumē eſt di-geſtū vetꝰ. qd̓ habet. xxiiij. libros ꝑti-ales. Secundū Inforciatū. ⁊ hꝫxiiij. libros partiales. Terciū Di-geſtū nouū. qd̓. xij. habꝫ libros partiales. quibꝰ cōnumeratis erūt. l. libripartiales. Et vocat̉ digeſtū. alio nomīe Pandecta. vl̓ liber pādectaꝝ. apan grece .i. totū latīe. ⁊ decta doctri-na quaſi ibi ſit tota doctrina oīm iurꝭconſultoꝝ. oēs diſputatiōes ⁊ deciſi-ones ltīas in ſe continens. vt d̓r in li.i. C. de ve. iu. enu. F. cū oīa. Et iſte liber digeſtū eſt collectus ex veteri iureqd̓ ab vrbe romana cōditū ⁊ a tꝑe romuli vſqꝫ ad tp̄s Iuſtiniani imꝑatoris. fere ꝑ mille annos ⁊ tricētos confuſe ſtatutū fuit. ⁊ extendebat̉ ī duopene milia libroꝝ ⁊ deciēs cetena milia ꝟſuū .i. paragphoꝝ vel rn̄ſoꝝ. vthabet̉ in paragͣpho cū oīa p̄allegato.Uocat̉ aūt hoc noīe Digeſtū. qꝛ oīadecidēda ibi digerunt̉ ⁊ ſoluūt̉. Scribit̉ etiā per duplex ff contra moremoīm libroꝝ legalium cum nulla lr̄a fponat̉ in hoc nomīe digeſtū. ideo vtaiunt quidā. qꝛ per duos imperaro-res quoꝝ quis fridericus nominabatur. poſtea maturius ruminatū eſt etdigeſtū. a quoꝝ imperatoꝝ quolibetnoīe ſumpta eſt prima f ⁊cͣ. Alij di-

cunt eſſe arbitrariū nec oīm rōem eēreddendam. vt in. l. non omniū. ff. delegi. ⁊ ſenatuſconſul. Inforciatuꝫaūt. dicit̉ ab in. id eſt valde. et forte.quia multuꝫ fortes leges in eo ſunt.vel quia diſpoſitiones vltimarū vo-luntatū in illo ſunt. Unde. Sum li-ber en fortis diſponens ſpolia mortꝭEt clauſis portis me diſcat lector inortis. et habet̉ in principio inforciatiin gloſa prima. vbi etiā dicit̉ de noī-bus diſputare relinquit̉ pertinacibꝰẜm Tulium. ⁊ noīa magiſtralia ſuntideo de eis non eſt diſputandū. Sufficit ſaltem ꝙ attendat quid in librisdicat̉ ẜm ſenecā. Unde qui vult ſer-uare ſanctoꝝ ſingula feſta. Non po-terit clare cū codice ſcire digeſta. Etnota ꝙ qn̄ in digeſto veteri Inforciato. vel digeſto nouo alligat̉ aliquistextus. tunc primū ponit̉ nomē librinon partialis nec veteris. noui vel in-forciati. ſed digeſti in genere per duplex ff. poſtea titulus vel rubrica. de-inde apponit̉ lex illius tituli cū ſua determinatione vel numero ſequenti.et ſi lex eſt longa ponit̉ Fprimus vl̓ſecundus. vel reſponſum primū ſe-cundum ⁊cͣ. Exemplum in Digeſtoſic allegat̉. ff. de dan. infec. l. ſi finita.§. ſi quis aūt. qd̓ ita breuiatū in tan-tum valet. id eſt in libro digeſtoruꝫſub titulo de dāno infecto. in lege q̄incipit ſi finita. in paragrapho. ſi quisaūt. illiꝰ legꝭ. Aliud exēplū. ff. ad le.ro. de iac. l. nauis. F. cū āt. i. digeſtis.ad lege rodia. de iactu. ī lege nauis. īꝑagpho. cū at. Aliud ff. ſi qͣdrū. pau.fe. di. l. i. F. cū arietes .i. digeſtis. ī ru-brica. ſi qͣdrupes pauperie feciſſe di-cat̉. lege pͥma. in ꝑagpho. cū ariētes.Ite. ff. de vi. ⁊ vi. ar. l. i. F. vim vi. ideſt digeſtis. ſub titulo de vi ⁊ vi. ar-