De oculo
viſio dici poteſt.Obiectum carnalis oculi exterioris poteſt percipi quādoqꝫ ſe abſente per ſpecieꝫin ſenſu retentam/ ⁊ ſine ſua ſpecie naturalter non ſentitur. Nec proprie dicenduꝫ eſtobiectum intuitiue ſentiri ſe abſente qͣꝫuisita reputetur¶ Obiectum carnalis oculi interioris quicommunis dicitur/ eſt ſenſatio cuiuſlibetſenſus exterioris cuꝫ ſenſibilibus cōmunibus/ qui ſunt numeruſ/ qͣꝫtitas/ figura/ motus/ ⁊ quies. Obiectum carnalis oculi ſuperioris qͥ cogitatiuus vel eſtimatiuuſdicitur vel rationatiuꝰ in hominibꝰ/ eſt fātaſma vel imago vel forma vel ſpecies abimaginatione cōiuncta ſenſui cōmuni recepta/ vel inſpecta/ aut a memoria que poſterior eſt reſeruata.Obiectuꝫ carnalis oculi ſuperioris/ nōē ſimplicit̓ ab vna reflexibil̓ ſpecie ſuſceptūſed ꝑ varias combinationes/ ⁊ deductōes⁊ abſtractiones ⁊ diuiſiones/ ⁊ reſolutiones conſtitutum.¶ Obiectum tam mentalis qͣꝫ carnalis oculi/ ſic ſe videtur habere ꝙ oculus perfectior ⁊ ſanior/ ipſum percipere poteſt nobiliori modo qͣꝫ imperfectior/ qui modus ꝑfectionis iuxta predicta diuerſus eſt ⁊ multiplex. Ac perinde poteſt cognoſcere intellectus eminenter omnia que ſenſus videndo/ audiendo/ olfaciendo/ guſtando/ contrectando/ ſuomodo/ qui nobilior eſt purior/ pulcrior/ atꝫ ſuauior/ qͣꝫ in ſenſu/ ſicutſenſus communis non cognoſcit que proprius omnis ⁊c̄.Iſio dei mentalis habetur triplex/ quia quedam eſt facialis ⁊intuitiua/ quedam ſpecularis ⁊abſtractiua/ quedā nubilaris etenigmatica. Conformiter ad triplicem cognitionem meridianam/ matutinaꝫ ⁊ veſpertinam. Prima vt ſol. Secunda vt luna. Tertia vt aurora. Addit̉ qͣrta quā poſſumus anagogicam ſeu miſticam nomīare que conſiſtit in amoris vitali perceptione. ¶ Uiſio dei facialis ⁊ intuitiua nōhabetur a creatura angelica vel humanaper naturam ⁊ per gratuitam illuminationem. Si vero ſit aliqua que mediat interintuitiuam ⁊ abſtractiuam noticiam queſcilicet preſente obiecto ſit intuitiua/ ⁊ abſente ſit abſtractiua/ non eſt a probabilitate alienum.
¶ Uiſio dei facialis/ poſita eſt per doctores tripliciter fieri. Uno modo ꝙ deꝰ eſſetipſa formalis viſio creature. Alio modo ꝙeſſet obiectum ſine alia media ſpecie. ſed n̄viſio. Tertio modo ꝙ eſſet obiectum immediatum/ ⁊ tamen mediante ſpecie videretur cum lumine glorie potentiam eleuāte ⁊c̄.¶ Uiſio dei facialis haberi poteſt vel adtempus vel ad perpetuum/ ⁊ inter poſitiones de mō viſionis huius ſecunda priusenumerata probabilitatem magis habet.¶ Uiſio dei ſpecularis ⁊ ſincera/ que dicitur abſtractiua non intuitiua/ vl̓ immediata. habita eſt ab angelis ⁊ hominibus proſtatu nature pͥmitꝰ inſtitute an̄ collationēglorie/ licet diuerſimode in vtriſqꝫUiſio dei ſpecularis ⁊ ſincera/ conceſſaeſt hominihus mundis corde per lumengratie ſpecialis/ dum cognoſcitur deus ſine motu ⁊ ꝯtinuo. id eſt abſolute ſiue hic ⁊nūc ⁊ aliquo fantaſmate/ ſed in conceptuproprio dei ⁊ abſoluto.Uiſio dei. ſpecularis ⁊ ſincera/ non acqͥritur ab hominibus modo naturali/ niſi p̄uijs creaturarū viſionibus multis/ cū abſtractionibus reſolutionibus multiplicit̓factiſ cū ſtudio vehemēti/ immo talē poſſehaberi naturaliter pro ſtatu preſenti negātſicut nec lux pura videri poteſt niſi iu corpore terminato.Uiſio dei ſpecularis ⁊ ſincera/ longe facilius acquiritur ꝑ fidem/ ſpem/ ⁊ caritateꝫcum vita conformi/ purificante mentis oculuꝫ/ qͣꝫ per ſolas phiſicas diſciplinas acqueritur ⁊ poſt raptum/ qualis eſſe potuiviſio pauli reflexa ſuper actum/ quo intuitiue vidit deum. Et a pulcerrima mulierūetiam dum hic viueret non videtur priuilegium hoc abneganduꝫ quā a nullo illuſtrium Damaſcenus dicit vinci.Uiſio dei ſpecularis ⁊ ſincera/ non habetur cum certitudine ſine reſolutione adexemplar primum/ quod eſt eſt deꝰ / immonec aliqua veritas aliter cognoſcitur infallibiliter ⁊ cōſtanter/ ẜm intentionē Auguſtini multis locis.Uiſio dei ſpecularis ⁊ ſincera/ non habetur hic in viā permanēter ⁊ fixe/ quia vixhora dimidia fit in celo mētis ſilentiū. dūincurſu tot fantaſmatum turbatur cordisſabbatum. ⁊ confuſa ſunt hic omnia. ſpesmetus. meror gaudium.
U