De indulgentiis
54
ſuas conceſſiones moderentur. vt nec diuine iuſticie cum miſericordia derogeturnec ſcandalū maxime puſilloꝝ prebeaturvel ne facilis conceſſio maioris indulgētie pro minimis vel exiguis cauſis/ pariat in arduis et legitimis pro eccleſia velrepublica negotijs detrimentū. ¶ Decima tertia ¶ Si quis petit pro ſe ⁊ ꝑſeueranter et pie. hoc eſt ad ſalutem et ex caritate efficax eſt eius oratio. Patet hoc ex regula magiſtrali que fundatur ſuper hocverbo chriſti Si quid petieritis patremin nomine meo dabit vobis. ¶ Decimaquarta. ¶ Si quis petit indulgentiampeccatorum fieri ſibi in hac vita potiusqͣꝫ in purgatorio rite petit et pie. quoniam pena purgatorij longe grauior eſt etminus habens/ immo nihil habens demerito. Deducit̉ ad hoc/ petitio pſal. notans de triplici foro iudiciali ſeu punitiuo. Domine ne in furore tuo arguas me.quo ad infernū vbi regnat horrenda et qͦdāmodo furioſa iuſticia propter effectūnon ob iudicantis affectum. Neqꝫ in iratua corripias me. quo ad purgatoriū vbiſedet iuſticia quodāmodo rigoroſa ⁊ irata Miſerere mei domine quoniā infirmꝰſum. quo ad pn̄tem vitam vbi ſceptrumtenet ⁊ thronum gratie dulcis miſericordia. ¶ Decimaquinta ¶ Si quispetit indulgentiam peccatorū ſuorum fieri in hac vita ex caritate et ꝑſeueranter/obtinebit vtiqꝫ et moriens ſtatim euolabit ad celum. Sequitur ex precedētibusquia vel per martiriū vel alijs modis deocognitis/ purgabitur in hac vita et longemitius qͣꝫ in altera puniretur. ſimul ⁊ premium eſſentiale/ per patientiā merebituraugmentari. ¶ Decimaſexta. ¶ Si qͥspetit dilatiōem ſatiſfactiōis ſue fieri nonin hac vita ſed in purgatorio/ poteſt hoccontingere culpabiliter propter debilitatem fidei de penis purgatorij. aut quia nimis amat delicias et honores vite preſentis. vel aſperitates exhorret. Si vero veniat hec petitio/ ex conſideratōne fragilitatis proprie/ et debilitate ſue patientiein aduerſis/ ne ſuccumbat ⁊ peccet. tolerabilis videtur eſſe timor iſte licet imperfectus ſit ⁊ non om̄ino excuſabilis qꝛ quodammodo diffidit de deo ꝙ nō tolerabiliter ſecum ageret neqꝫ ꝙ daret debitā patientiā. ¶ Colligitur autem ex hac conſi
deratione quadruplici/ ratio moralis ettheologica. Cur viri ſanctiſſimi/ tot flagellis atterūtur in hac vita. quia confidētes in dei miſericordia/ ꝙ faciet eis cumtemptatione prouentū/ petūt hic puniriet non in finem peccata ſcilꝫ etiam venialia differri purganda. quorū deus petitōnem exaudiens/ cōmutat ſententiā et penam purgatorij in penā temporalis huius exilij/ et in augmentū eſſentialis premij ſcilꝫ cum acceleratōne paradiſi Hinceſt illud Auguſtini Hic vre. hic ſeca vt ineternū parcas. Notetur de mauricio imperatore. qui elegit hic puniri et proditorie occiſus eſt. Sic aliqui iuſti/ viuuntꝭ ⁊moriūtur ignominioſe quo ad mūdum.ſed mors iuſti ſubita/ quam preceſſit bona vita. non minuit merita ſi moriat̉ ita.Propterea nil temere iudicandū. Certiſſimum ſignum indulgentie ſalutaris eſt/bona facere ⁊ mala pati. Lugduni anno1427. Sexta die octobris.Subduntur alieconſiderationes eiuſdem pro amplificatione materie ſuper indulgentia peccatoConſideratio primarum.Ligibilius eſt orare pro viuisqͣꝫ pro mortuis. vt liberentur aVculpa et perſeuerent in gratia.¶ Accipitur autem oratio nomine generali/ pro omni adiutorio ſpirituali quale intelligit̉ fieri tribus modis Peramicabilem interceſſionem. per meritoriam actōnem. per recōpenſatoriam ſatiſfactionem. Patet igitur conſideratio quiamortui ſunt extra terminū vite. qui ſi ſintin purgatorio vel in celo/ non indigent liberari a culpa/ maxime a culpa mortali ⁊ſunt in gratia confirmati. damnatis veronon prodeſſent ¶ Conſideratio ſecūda¶ Eligibilius eſt orare pro mortuis exiſtētibus in purgatorio vt liberentur a pena/ qͣꝫ pro viuis. Ratio eſt. quia plus indigent. quia minus ſe iuuare poſſunt Recompenſabunt preterea cum eis bene fuerit in gloria quando habebunt vocem incelo. Deniqꝫ non poteſt pro ipſis eſſe talis oratio fruſtra cum ſint in gratia. cumpreterea fiat ex ſua iuſſione vel ordinatōne principali. Multi rurſus ita fieri meruerūt dū erant in via. bona ſua largiēdo
B
E