QueſtionesIIII(

rale qd̓ poteſt aliquā formam inducere. ſi primo modo tunc quelibet materia eſſet in potētia naturali ad formā: quia quelibet poſſet formā recipere qd̓ eſt falſum. Si ſcd̓o modo: tūcſequuntur duo. primū eſt ꝙ oīs formā receptain potentia materie violenter recipiente crearetur. quia nulla talis eſt in potentia naturalimaterie. ſecundū eſt ꝙ tunc haberetur propoſitum quia aīa intellectiua eſt ſic in potentianaturali: quia corpus inclinatur ad recipiendū eam ſicut perfectiōem ſuam: ⁊ tunc agensnaturale poſſet creare animā inte lectiua. Siterti. modo tunc graue eſt in potentia naturali vt moueatur ſurſum: quia agens naturalepoteſt īducere formā ī materia grauis ad ſimpliciter mouere ſurſuꝫ. Et ẜm hoc habetur ꝓpoſitū ꝙ quelibet forma creatur: quia cuꝫ nulla forma ſit in potentia naturali ad actionemdei: ⁊ deus producit quālibet formam immediate vt cauſa partialis: ſequit̉ ꝙ quelibꝫ forma creat̉. Aliter dicit̉ ꝙ forma nō creat̉ ſedꝓducitur a deo in materia: qꝛ ſil̓ hꝫ eſſe ⁊ informat materiā: ſꝫaīa intellectiua prius hꝫ eſſe ꝙͣinformet materiā. Cōtra. oīs forma ſubſtātialis pōt eſſe ſine materia. gͦ prius eſt ens ī ſe ꝙͣīformet materiā. Probat̉ ꝯn̄a: qꝛ hoc eſt de ratione pͥoris: ꝙ pōt eſſe ſine poſteriori ſine ꝯͣdictiōe. Si dicas ꝙ deus nō pōt creare formamin materia exiſtentē: nec pōt aliā formam ſineſubiecto creare. Cōtra. qͥcquid pōt mediantecā ſecūda in gn̓e cauſe efficientꝭ pōt ꝑ ſe īmediate. Cū gͦ deus pōt creare forma exiſtenteꝫ inmateria mediāte cā ſecūda. ſequit̉ ⁊cͣ. Secūdo dico ꝙͣtū ad iſtū articulū ꝙ ſi ſit aliqͣ formaq̄ nō poſſit fieri ꝑ potētiā diuinā ſine ſubiectoꝙ illa nō creat̉ a deo. Probat̉. qꝛ illud creaturqd̓ fit de nihilo: ⁊ nullo alio p̄ſuppoſito iſta forma neceſſario reqͥrit ſubiectū ꝑ poſitum. gͦ ⁊cͣ.Cōtra iſta videt̉ ꝙ deus nō ſit cā libera. Ꝙquicqͥd deus ſcit neceſſario producēdū neceſſario ꝓducit: ſed omne futurū deus ſcit neceſſario ꝓducendū. gͦ ⁊cͣ. Itē ꝙ deus nō ſit cauſa īmediata: probat̉. quia agit mediantibꝰ cauſis ſecundis. Itē ſi ſic: tunc deus īmediate ageret in productōe creature: ⁊ tunc aut eadeꝫactione qua agit creatura: aut alia. Non eadēquia creatura poteſt habere ꝓpriam actiōemſuppoſita influentia generali. ſimiliter nō eſteadē actio duoꝝ agentiū: niſi ſit eadē virtꝰ invtroqꝫ: ſed ſic non eſt in ꝓpoſito. Nec alia action: quia tunc aut deus prius attingit totū effectu: ⁊ ſic cauſa ſcd̓a nihil cauſabit. aut ſimulattingit totū effectū cum cauſa ſcd̓a: ⁊ ſic aliaſuperfluit. Confirmatur. quia actio eſt eadēvel diuerſa ex termino: ſed hic eſt idem termi

nus. ergo ⁊ eadem actio. Item ordo agentiūcorreſpondet ordini finiū: ſed ideꝫ effectus nopoteſt habere duos fines īmediatos: ergo necduo agētia. Item ſi ſic: aut ergo totaliter ꝓducitur effectus ab vtroqꝫ: aut partim ab vno⁊ partim ab alio. Non primo modo: qꝛ idē nonhabet ſimul duas cauſas totales. Nec ſecūdomo: qꝛ tūc qͥlibet effectꝰ eſſet diuiſibilis. Itē?cuiꝰ eſt dare totū actū pͥmū: eiꝰ eſt dare ⁊ ſcd̓ꝫꝯn̄s ip̄ꝫ: ſꝫ ſorma dat totū actū pͥmū. gͦ ⁊cͣ. Itē5contra hoc qd̓ dicitur ꝙ deus nō poteſt eē cuiuſſibet cauſa prioritate duratiōis. Quia cauſa prima plus influit ⁊ prius ꝙͣ cauſa ſcd̓a. gͦ.Ite cōtra hoc qd̓ dicitur ꝙ effectus ꝓductusa deo pōt iterū cauſari a ſcd̓a cā: qꝛ oīs cauſaeſt prior cauſato: ergo nō pōt eſſe poſterior duratōe ſicu tu ponis: qꝛ tantū idē bis ꝓduceretur. Itē ꝯͣ hoc qd̓ ponit̉ ꝙ q̄libet forma q̄ pōt.ꝓduci ſine ſubiecto ꝑpotentiam diuinā creat̉qꝛ tunc agens naturale nihil ꝓduceret. Itēcōtra hͦ qd̓ ponit̉ ꝙ forma q̄ neceſſaro reqͥritſubiectū puta reſpectꝰ nō creat̉: qꝛ oē qd̓ eſt vl̓eſt creatū vel increatū. nihil aūt eſt increatuꝫniſi ſolus deꝰ. Ad primū iſtoꝝ dico ꝙ deꝰ noſcit neceſſario aliqd̓ futurū eſſe ꝓducendū: qꝛnō oē futurū eſt neceſſario ꝓducendū nec deꝰſcit omne futurū neceſſario producendū: quiaprimū eſt cōtingēs: qꝛ omnis productio ad extra pōt ceſſare. Ad aliud dico ꝙ lꝫ deus agatmediantibus cauſis ſcd̓is vel ꝓpinquius cuꝫeis nō tn̄ dicitur deus mediate agere: nec cāeſcd̓e fruſtra: cū ſit agens voluntariū nō neceſſariū: ⁊ ſi eſſet agens neceſſariū adhuc agretīmediate. Exēplū rude ad hoc ponitur. ꝙ vnꝰhomo fortiſſimus poſſit portare decem ꝑ ſe ⁊nullus alius poſſet portare ſine eo: tunc ſi aliquis debilis portaret illa decem cum illo forti: nihilominus ille fortis dicitur portare immediate ſicut debilis: nec propter hoc ſuperfluit ille debilis ſi fortis non velit per ſe portare illa decem. Et ſil̓iter eſt in propoſito. deusenim eſt tale ages ꝙ poteſt eſſe cauſa totaliseffectus ſine quocunqꝫ alio: quia tamen deusſic res adminiſtrat vt eas motus proprios habere ſinat ẜm Auguſtinū ideo nō vult totumſolus producere: ſed coagit cū cauſis ſecūdistanꝙͣ cauſa partialis licet ſit principalior: itaꝙ ipſe eſt cauſa īmediata oīm quando agit cucauſis ſecūdis: ſicut quādo agit ſine illis: necpropter hoc ſuperfluunt cauſe ſecunde: quiadeus non agit in qualibet actione ẜm totampotentiam ſuam. Et ex hoc ſequitur ꝙ nonpoteſt demonſtrari ꝙ aliquis effectus producitur a cauſa ſcd̓a: qꝛ lꝫ ſemꝑ ad approximationem ignis ad cōbuſtibile ſequat̉ cōbuſtio: cū

B v

ontra dicteex pmo

ontra dicteex pmo

Confirmatio.

Scd̓a rn̄ſio ivqis.

liſͦ.

Ad primum

Octauo

Septimo

QAd ſcd̓m

Decimo

Sexto

Nono

Quinto

Quarto

R