LibriSecundi
di propt̓ ſanitatē: ⁊ hoc propt̓ diuerſitatē obiecti. ita in voluntate eſt alius actus termīatusad ſtudiū propt̓ geometricalia: ⁊ alius ad ſtudendū geometricalia propt̓ ſanitatē. ⁊ hoc ꝓpter diuerſitatē obiecti ⁊ variationē. ſicut dictū eſt in materia de moralibꝰ. Exempluꝫ ſcd̓iſi volūtas velit aliquē ābulare abſolute: nō qꝛſententiatū eſt ab intellectu conſiliāte: qͥa nop̄cedit cōſiliuꝫ. ⁊ poſt intellectus habito conſilio ſuo ſentētiat iſtā ābulationē eſſe cōtinuādaꝫ: propt̓ ſanitatē acqͥrendā. ⁊ voluntas eligat ⁊ velit eū ābulare propt̓ ſanitatē ſtāte eodē actu ābulādi. tūc ille actꝰ ābulādi pͥmo fuitnō praxis: ⁊ poſt praxis: qꝛ cōformat̉ ītellectuiꝯſiliatiuo: mediāte tn̄ electiōe. Si q̄ras vtrūoꝑatio exterior dicat̉ praxis: qꝛ cōformat̉ ītellectui cōſiliatiuo vl̓ practico: vl̓ qꝛ conformat̉praxi. Rn̄deo. aut loq̄ris de praxi large: autſtricte. Si pͥmo mō ſic accidit praxi: tā īterioriꝙͣ exteriori ꝯformari ītellectui practico: vl̓ cōſiliatiuo. qꝛ ſic ſolū eſſential̓r eſt oꝑatio ⁊ accidit ſic cōformari intellectui vl̓ noͣ. Sꝫ accipiēdo praxi ſtricte ſic reqͥrit cōformari ītellectuicōſiliatiuo: ⁊ praxi īteriori. nō tn̄ cōformat̉ ītellectui cōſiliatiuo: niſi mediāte praxi interiori.OQuita cōcluſio. ꝙ finis eſt prīcipiū in agibilibꝰ: qͥa eſt mediū ⁊ cā in ſillogiſmo cōcludētede termīatū mediū reqͥri ad talē finē. Exēplūſi enī finis p̄ſtitutꝰ a volūtate infirmi ſit ꝙ ſanitas ſit acqͥrenda: et potio ſit mediū acqͥrēdiſanitatē: tūc iſtud mediū debet ſic ſillogiſticeinferri ex tali fine. Quicunqꝫ vult ſanari a taliinfirmitate debꝫ potare talē potionē. h̓ finiseſt pͥncipiū incōplexū: qꝛ mediū inferēs cōcluo. ſionē determīatā. Sexta cōcluſio eſt. ꝙ oꝑatio exterior. aliqn̄ pōt eē finis: vl̓ ꝑ illā p̄t īmediate finis acqͥri: vt oꝑatio īterior poſſet ad illū finē ordinari. Exempluꝫ. qn̄ leccator diligitadulterā ꝓpt̓ fornicatiōeꝫ cū ea. ita ꝙ ille actꝰin ꝑte ſenſitiua pōt eſſe finis: qͣre volūtas dililigit talē. ſil̓r aliqͥs p̄t aliū diligere vt ſiml̓ ſintvel ꝑ oꝑationē potētie īterioris: puta vt ꝑ ābulationē: vel potionē poſſit ſanitatē acquirere.Quia ſocietas hoīs: ⁊ amor intēſus alicuiꝰ p̄teſſe cā: ⁊ ordinari ad ſalutē acquirēdā. Si dicas. ꝙ tūc oꝑatio exterior erit ꝑfectior oꝑatōeīteriori qꝛ oꝑatio exterior: vel eſt ip̄e finis ꝑ tevel ſaltē p̄t eſſe finis praxis īterioris: ⁊ ꝑ eaꝫ īmediate acqͥrit̉ finis. pꝫ de ſanitate acqͥſita ꝑpotionē. Oꝑatio aūt interior ordinat̉ ad eā: ſicut ad finē. Nūc illa oꝑatio eſt melior: q̄ eſt finis: vel q̄ eſt ītroductiua finis: ꝙͣ oꝑatio q̄ eſtcirca ea q̄ ſunt ad finē ⁊cͣ. Rn̄deo dupliciterPrimo: qͥa ꝙͣuis vna oꝑatio ſit finis alteriustn̄ oꝑatio qͥ eſt ordinata ad finē eſt nobilior: et
Al5ī nobiliore ſubiecto ꝙͣ finis. iō pōt eē ꝑfectiorſic eſt in ꝓpoſito de praxi interiori et exterioriQuia interior eſt ſubiectiue in voluntate. Exterior in potētia aliqua ſenſitiua vl̓ executiuaAliter p̄t dici: ꝙ duplex eſt finis. qͥdā amatꝰamore ꝯcupiſcētie: ⁊ qͥdā amatus amore amicitie. Finis auteꝫ amatus amore amicitie ꝑfectior eſt: vel ſimpliciter: vel in acceptatiōe volūtatis: ꝙͣ finis amatꝰ amore ꝯcupiſcētie. Exēplū. amo proximū ꝓpter deū. hͨ ꝓximus amat̉amore cōcupiſcētie: ⁊ deus amore amicitie: etdeus eſt ꝑfectior ꝓximo. ſil̓r amo ſanitateꝫ: qͥaamo meip̄ꝫ ⁊ vitā meā. hic ſanitas amat̉ amore cōcupiſcentie: ⁊ hō amat̉ amore amicitie: ⁊homo eſt ꝑfectior ꝙͣ ſanitas. Exemplū ſcd̓i. ſiamarē deū ꝓpter meū bonū p̄ciſe. hic deꝰ amatur amore cōcupiſcentie: et hō amore amicitielicet homo non ſit ꝑfectior deo. ſimplicit̓ tn̄ inacceptiōe volūtatis mee ſum ꝑfectior. qͥa in hͦcaſu plus apprecior meip̄m ꝙͣ deū. ſil̓r ſi tm̄ diligā medicū ꝓpter ſanitateꝫ meā .ſ. qͥa pōt meſanare hic medicus amat̉ amore concupiſcentie ⁊ ſanitas amore amicicie. ⁊ lꝫ medicus ſitꝑfectior ſanitate: nō tn̄ in acceptōe volūtatismee. Ad propoſitū dico ꝙ oꝑatio exterior licꝫaliqn̄ ſit finis oꝑatiōis īterioris: tn̄ eſt finis amatus amore ꝯcupiſcētie vt cōiter. nō em̄ homo diligit cōiter oꝑatiōem aliquā partis ſenſitiue vel aliqͥd acqͣſitū ꝓpter illā oꝑatōem ꝓpter ſe ſolū: ſꝫ vel ꝓpter deū vel ꝓpter ſeip̄ꝫ vl̓aliqͥd alid̓ qd̓ amat̉ amore amicicie ⁊ talis nōopꝫ ꝙ ſit nobilior eo qd̓ eſt ad finē ſicut eſt deoꝑatione exteriori ⁊ interiori. Et eſt h̓ ſciendūꝙ cauſalitas finis nō eſt amari p̄ciſe: nec ip̄m⁊ aliud ꝓpter ip̄m amari. Poſſum em̄ ſanitatē amare ⁊ ꝓpter illā potionē ⁊c. ⁊ tn̄ ſanitasnō eſt cauſa finalis ſic ꝙ habeat actualit̓ cauſalitatē cauſe finalis: cuiꝰ cā eſt. qꝛ oēs cauſe finales cauſāt qn̄ ꝯcurrūt ad cauſandū aliqueꝫeffectū. qn̄ gͦ agens nō agit effectu non cauſatcā finalis. ꝙͣtucunqꝫ gͦ amē ſanitatē nō eſt cāfinalis niſi qn̄ ponit̉ effectꝰ: ſꝫ qn̄ ſic finis amatur ⁊ aliud ꝓpter finē: ita ꝙ agēs agat effctm̄reſpectu cuius dicit̉ cā finalis: ille eſt cauſalitas cauſe finalis. ⁊ hoc loq̄ndo de cauſalitatecāe finalis preſtitute a volutate q̄ ꝓprie eſt cafinalis. Si dicas ꝙ oēs effectus habent cau Iſam finalē: ſꝫ amor ⁊ cognitio ſunt effectus:habent cām finalem non aliaꝫ ꝙͣ ſanitatem qͥamat̉ ⁊ cognoſcitur. ergo eius cauſalitas noneſt aliud ꝙͣ amari. Reſpondeo de fine prime ⁊cognitionis ⁊ primi amoris eſt dicenduꝫ ſicutde fine cuiuſlibet actionis naturalis puta generationis ignis ⁊cͣ. quia finis taliū eſt illudqd̓ intēdit̉ ab agēte ſuperiori qui eſt ip̄e deus
Queritur.
Reſpondetur.
Ohiecrio
Reſpōſio
LLQuinta cōcluſio
Sexta concluſio.
Inſtatur
inReſpondetur
Heo