Tractatus magiſtri henrici de hacia
oportet Sꝫ ſic facit diues caplēsvltra ſortē. ergo Itē arguūt ex cōditione iuſtitie q̄ in eqͣlitate dāni⁊lucri ꝯſiſtit qm̄ iniuſtuꝫ eſt ꝓ re ſel̓ſolū ꝯmutata pluries p̄ciū reciꝑenō enī ẜuaret̉ eqͣlitas. ſed ſic fit invſura. hoc patꝫ ex eo ꝙ nō eſt aliatrāſlatio pecunie qͦ ad vſuꝫ et aliaquo ad dn̄iū ẜ eadē qꝛ pecunia ēde rebꝰ qͣrū vſus ip̄aꝝ eſt ꝯſūptōCū ergo vſurariꝰ de pecunia mutuādā pactum facit de rehabēdotm̄ Et iteꝝ ꝓ tꝑe credentie de habēdo certā ſūma qͣſi eſſet vēditiovſus a vēditōne dn̄ij diſtincta Manifeſtū eſt ꝙ ip̄e pluries capit p̄ciūꝓ vnica ſue rei ꝯmutatione. ergoiniuſtꝰ Itē qui p̄ciū ex ꝑacto petitde re qͣ non eſt ſua ſꝫ iſtiꝰ a qͦ petiteſt iniuſtꝰ et tanqͣꝫ raptor hn̄dustalis aūt eſt om̄is vſurariꝰ Probatio qꝛ in traditione pecunie ſtatimip̄a fit recipientis ꝓ qua tn̄ traditione obligat̉ de naturali iure recipiēs ad reddendū eqͣle ⁊ nō plusniſi forte ꝙ tradēti teneret̉ ſatiſfacere de labore Sic̄ poſito ꝙ vſurarius tradat decē libras alteri ⁊ laborē tradendi et recipiēdi velit ſuſtinere ꝓ tribꝰ denarijs. Et ſi p̄ciūcapit ꝓ tꝑe credētie ſignſ ē manifeſtū ꝙ nō de ſuo petit lucrū. ſꝫ deillo qd̓ eiꝰ eſt a quo petit Nō ē ergo vn̄ recipiat vltra ſorteꝫ niſi detꝑe. vēdit ergo tꝑūs. hoc āt ē condeū et naturā qͥ dederūt tp̄s oībꝰin cōmuni.Ca. xxiij. oſtēoēs ꝑſuaſiones qͥbus videt̉ vſura licitaEd dicit aliqͦs vſuraie impietatis defenſor qd̓ imo-
ē Un̄ mutuās p̄t licite vltra ſortēreciꝑe vtpote in releuatione dānivel impedimēti in lucrando qd̓ excarētia pecunie ꝑ tm̄ tp̄s incurritSed ſi hoc valet tunc cāpſores etmercatores poſſēt licite pecuniammutuare ad vſurā dūmō nō plꝰ vltra ſortē reciꝑent. qͣꝫ de illa cambiendo ⁊ mercādo lucrarent̉. hocſtare nō p̄t. eo ꝙ et illi ꝯuincūt̉ rōnibꝰ p̄dictis ꝓ eadē cōmutationepluries p̄ciū reciꝑe Itē ꝯuincunt̉vēdere qd̓ ſuū non eſt .ſ. tp̄s et recipere de nō ſuo Hec oꝑtet ꝙ ſi hōper aliꝙͣ modū licitū p̄t tm̄ de ſuare hr̄e ꝙ ꝓpter hoc oīs modꝰ ſit licitꝰ ꝑ quē de ip̄a nō caꝑet̉ niſi tm̄¶ Sꝫ videt̉ adhuc ꝙ modus iller̄cipiēdi de re ſua ſit licitꝰ qꝛ vtriqꝫſcꝫ mutuāti et mutuū recipiēti eſtvtilis et volūtariꝰ Itē ſi eſſet ẜmſe pͣuus leges dictamīe rōnis naturalis poſite ꝯtractꝰ vſurarios n̄ꝑmitterēt et oīno deꝰ ꝓhibuiſſet illos in lege quā dedit ppl̓o ſuo cuius tn̄ conriū reꝑit̉ ſicut ptꝫ deut̓.xiij. vbi dicit̉ nō fenerabis fr̄i tuopecunia ad vſuraꝫ nec fruges necaliā quālibet rē ſed alieno fr̄i aūttuo abſqꝫ vſura id qd̓ indiget cōmodabis vt bn̄ditat tibi dn̄s deꝰtuus Et qd̓ plꝰ eſt Fenus etiā in p̄miū re ꝓmittit̉ ꝓ lege ẜuata ẜm il.lud deut̓. xxviij. Fenerabis gētibmultis. et ip̄e a nullo fenꝰ accipiesCa. xxiiij. in qͦ ponūt̉ rn̄ſiones ad ꝑſuaſiōes ꝓ vſura fc̄asO pͥmū rn̄det̉ ꝙ cōtractꝰvſurariꝰ nō eſt ſimpl̓r volūtariꝰ qꝛ niſi petens mu(tuū nc̄itate cogeret̉ vel artaretur