Druckschrift 
Biblia latina : Mit der Glosse des Walafridus Strabo u.a. und Interlinearglosse des Anselmus Laudunensis
Einzelbild herunterladen
 

Deuteronomiū

ſimilitudinem omnium quę in cęlo ſunt deſuper. ⁊ quę in terra deorſum. ⁊ quę verſantur in aquisſub terra. non adorabis ea: etnon coles. Ego enim ſum domiſ vīdicās. ⁊ zelans.nus deus tuus. deus ęmulatorreddens iniquitatem patrum ſuf ſ primi motus ſenſuū ſoꝑatōeꝫj. Igl̓atōnēperᶠ filioſ inq terciam ⁊ᵏ quarta geNō alijs: ſed ſ hereditaria impietate.neratōnemʳ his quiſoderūt me. ⁊I tam citofaciens miſericordiā in multa mifſ vera dilectione. j. In hoc probatur dilectio ſ vnde ſi diligitis me: ſermonem meum ſeruate. vel precepta mea.liaʳ diligentibus me ⁊ᵏˣ cuſtodienquaſi theſaurum. . primum mandatūꝓhibet ydolatriam: ſcd̓m periurium.tibusʳ pręcepta mea. Non vſurſ filii.pabis nomen domini dei tui fru Iurando pro re que non eſt. vel nomen domini ligno vel lapidi ⁊ huiuſmodi tribuendo.ſtra. quia non erit impunituſ quiC omnis creatura ſubiecta eſt vanitatiſ chriſtum .ſ. purū hominem putansſuper remᶠ vanaꝫˣ nomen eius aſvt omnia facias propter ſabbatum .i. eternārequiem: ad ſpirituſſancti donum ꝑtinētem.ſumpſerit. Obſerua diem ſabbaf Omnia ſancte faciendo a ſtrepitu viciorumceſſando.ti vt ſſanctifices eum ſicut pręce⁊ Omni tempore operādi bona ⁊ perfecta.pit tibi dominꝰ deus tuus. Sexdiebus operaberis: ⁊ facies om§ nature tue congrua.nia opera tua. ſeptimus dies ſabbati eſt .i. requies domini dei tui.ſ ſeruilis.non facies in eo quicqͣꝫ operis tuſ qui amore ſeruit. 5 qui adhuc .ſ. timore premitur.⁊ filiꝰ tuꝰ. ⁊ filia. ſeruꝰ ⁊ ancilla ⁊ſ iudeꝰ vel ſapiens. fF gētilis ⁊ ſtultꝰ jͣ. ſhomines ⁊ iumenta ſaluabis domine.ſbos. ⁊ ſaſinuſ. ⁊ omne iumentūnouiter ꝯuerſus. § aduena ⁊ peregrinusego ſum ſi. o. p. m.tuum. ⁊ peregrinus qui eſt intra5 eccleſie tue. diligit dominus portas ſyon .ſportas tuas: vt requieſcat ſeruꝰo. t. ia.⁊ ancilla tua ſicut ⁊ tu. Memen5 deo vel dyabolo. ſmundo.to ꝙ ⁊ ipſeʳ ſeruieris in ſęgipto. et§ ad filialem timorem.I omnipotenseduxerit te inde dominusˣ deusſ filio.manifeſto.tuus ī manu forti ⁊ brachio extēto. Idcirco pręcepit tibi vt obſerHoc eſt maximū ⁊ primū mādatum in altera tabula. ſOfficio pietatis et honoris.uares diem ſabbati. Honora

F carnalem vel ſpiritualem. §ad litteram. veldeum. et eccleſiam.patrem tuum ⁊ matrem ſicut pręcepit tibi dominus deus tuus: vtvita eterna ꝓ qua laborādum eſt.longoʳ viuas tempore. ⁊ bene ſitſ viuentiūtibi in terra quam dominus deuſI gratis. Qui odit fratrē ſuum homicidaeſt Re vel volūtate. vel ſubtrahendo quod potes preſtare.tuusʳ daturus eſt tibi. Nō occiAdulteriū prohibet carnale vel ſpūale. fornicatio eſt ydolatria. et ſcripturaꝝ expoſitio pͣua.I F actu vel habitu. vel auaricia ꝯmiſſi talēti.des ſneqꝫ męchaberisʸ furtum qͣꝫnon facies. Nec loqueris contraj. Peſſimū genus mēdacii. falſitatem interdicit.proximum tuumᵏˣ falſum teſtimoSola volūtate. Qui viderit mulierem ad cōcupiſcendum: mechatus eſt eam.nium: Non concupiſces vxoreꝫproximi tui. non domum. non agrum. non ſeruum. non ancillamdecimo mandato omnis rei cupiditatem interdicit ſambitōnē. et ꝯcupiſcētiā damnat.non bouem. non aſinum. ⁊ vniuerſa quę illius ſunt. Hęc verbalocutus eſt dominus ad omnemNemo excipiturmultitudinem veſtram in montede medio ignis ⁊ nubis ⁊ caligiin tabulis.nis voce magna nihil addēs amduo ſunt teſtamenta: duo dilectōis p̄cepta.plius. ⁊ ſcripſit ea in duabus taquia corda iudeorum dura et īſenſatabuliſſ lapideis qua tradidit mihiUos autem poſtqͣꝫ audiſtis vocēde medio tenebrarum: ⁊ montemardere vidiſtis: Acceſſiſtis ad meomnes principes tribuum ⁊ maiores natu atqꝫ dixiſtiſ: Ecce oſtēdit nobis dominus deus noſtermaieſtatem ⁊ magnitudinem ſuāUocem enim eius audiuimus demedio ignis. ⁊ probauimus hodie ꝙ loquente deo cum hominevixerit hō. Cur ergo moriemur. ⁊deuorabit nos igniſ hic maximꝰᵈSi enim audierimus vltra voceꝫdomini dei nr̄i moriemur. Quid

Reddens inipa. ⁊cͣ. Iſi. Sunt qͥita ediſſerant: vt adanimā humanā ſententiā vertāt. Pr̄eꝫin nobis leuē punctūſenſuum. ⁊ incentiuavicioꝝ eē dicentes. filiuꝫ vero ſi cogitatōpeccatū conceꝑit. nepotē ſi conceptōnemopere ꝑpetraueris ꝓnepotē ſi in perpetratis glorieriſ. ẜm illudImpiꝰ cum in ꝓfundū maloꝝ venerit: cōtemnit. Vel ſic pōt ītelligi ꝙ tantę miſericordię ſit: vt nō ſtatim puniat: ſed ſentētiā diu differat. His qui oderunt me ⁊cͣ. His.ſ. qui hęreditaria īpietate deum oderūtPeruerſum eſt enīpeccata patrū filijs n̄peccantibus imputari. Cum per ezechielem dictum ſit. Filiꝰnon portabit iniquitatem pr̄is ⁊cͣ.Non uſurpabis no. d. d. t. ⁊cͣ.Primum mādatuꝫad patreꝫ pertinet: qͦdicitur in ſequētibusAudi iſrahel. dominus deus tuus deusvnuſ eſt. vt hoc .ſ. audiens vnū deum patrem colas: non multos deos ſuſcipias.Scd̓m pertinet ad filium. de quo hic dicitur: Nō aſſumes nomen dei tui inuanuꝫ.i. n̄ eſtimes creaturāeē dei filiū. Oīs eniꝫcreatura ſubiecta eſtvanitati. Sꝫ credaseū ęqualem patri. deum deoꝝ. deū apuddeum. per quē oīa facta ſunt. Terciuꝫ adſpirituꝫ: cuius donorequies ęterna ꝓmittitur. qꝛ eī ſpūſſanctꝰdicitur: iō ſeptimū diem̄ ſanctificauit deꝰ.In alijs eī diebꝰ operum ſanctificatio nōnoīatur niſi in ſabbato: ī quo requieuit deſeus. Recte ergo hͦ māaltedatum ꝑtinet ad ſpiritum. tū ꝓpter ſāctifi3310catōis nomen. tū ꝓpter ęternā requiē addonum ſanctiſpiritꝰpertinentem. dicitur enim ſic: Memento vt diem ſabbati ſanctifices. ſexdiebus operab eris ⁊cͣ. In opere ſex dierum videtur ſex milium annorumoperatio ſignari. In ſeptimo tēpus ęternę quietis: in quo poſt bona ope

ra quies ęterna promittitur. Quidquidergo agimus: ſi propter futuram requiemfacimus: ſabbatū obſeruamus. Honora pa.t. ⁊cͣ. Poſt tria p̨̄cepta ſuccedūt. vij. quęad proximū pertinētInter. vij. primum:ſꝫ ī ordine oīm quartuꝫ eſt. Honora pa.t. ⁊cͣ. A parentibus eīhomo oculos aperit⁊ vita hęc ab eoꝝ dilectione exordium ſumit. Un̄ hoc mandatum maximū. ⁊ pͥmūdicitur ī altera .ſ. tabula. Iubemur ergoparētes hōrare. ⁊ officiū pietatis ⁊ reuerentiā eis exhibere Quieī hoc ꝑntibꝰ nō facitqūo faciet alijſ? Quītū. Non męchaberiſ.i. pręter legitimā vxorem nulli miſceberiſSextū. Nō occidesOccidit etiam qui fame vel nuditate ꝓximum mori videt̉. necſubuenit inquantuꝫpōt. Septimū. Nōfurtū faciēs. In quooēm rapinā prohibꝫOctauū. Nō falſumteſtimoniū diceſ. Crimē mēdacij ⁊ falſitatis abomīat̉. NonūNon ꝯcupiſces vxorē proximi tui. In qͦetiā adulterinā cogitatōnē int̓dicit. Decimū. Nō ꝯcupiſcesrem proximi tui. Inquo ambitōnē ⁊ concupiſcentiā percutit.Primū ergo prohibet ſurreptionem.Scd̓m errorē. Tercium ſęculi amorem.Quartū impietateꝫQuītū fornicationēSextū crudelitatemSeptimū rapacitatē. Octauū falſitateꝫNonū cogitatōꝫ adulterij. Decimū cupiditatem mundi. Etnotanduꝫ ꝙ ſicut decem plagis percutiūtur ęgiptij: ſic decempręceptis regitur populus dei: ⁊ dęmōesocciduntur.In duabustabulis ⁊cͣ. Iſi do.gnificātur in duabus tabulis. vel dilectio dei ⁊ proximi: in quibus totaDuo teſtamenta ſilex pendet ⁊ prophetę. In vna enim tabula tria pręcepta ad dilectioneꝫdei pertinēt. in altera. vij. ad proximi ſocietatē. Lapideę tabulę. lapidea