Druckschrift 
Biblia latina : Mit der Glosse des Walafridus Strabo u.a. und Interlinearglosse des Anselmus Laudunensis
Einzelbild herunterladen
 

Exodi.C.V.

⁊ aaron et dixer̄t pharaoni: Hęcdicit dominus deus iſrael: Dimitte populū meum vt ſacrificet miNō in egipto. Nolite diligere mundū: neqꝫ eaque in mundo ſunt.chi in deſerto. At ille reſpondit:Nō vult tenebrarū haruꝫ rector te abſtrahi atenebris ſuis. ⁊ ad ſcientie lumē adduci ſ hocreſpondet dū in laboribꝰ hominū nō eſt. ⁊ cū hominibus nō flagellatur. ideo tenuit eū ſuꝑbia:paulo poſt quaſi emendatus flagellis dicet orate pro me ad dominū.Quis eſt dominus vt audiā vof Sic reſpōdet cruda ſuꝑbia ſque cōuentiocem eiꝰ. ⁊ dimitta iſrael; Neſcioluci ad tenebras.dn̄m: ⁊ iſrael nō dimittam. Dixe§ tranſitorū quorum vnus dicit: aduena ſuma pud te. ⁊ p. ſ. o. p. m.runt: Deuſ hebręoꝝ vocauit noſChriſtū qui die tercia reſurrexit In fide trinitatis verū ſacrificiū offertur.vt eamus viam trium dierum in In quiete ⁊ ſilētio lex diſcitur. § immoſolitudinem. ⁊ꝭ ſacrificemus dola deo ſacrificiū laudis ⁊c.mino deo noſtro: ne forte accidatnobis peſtis aut gladius. Ait adf ſ princeps tenebrarū harū ſpropheticuseos rex ęgipti: Quare moyſes⁊ ſacerdotalis ſermo.⁊ aaron ſollicitatis populum abẜmundanis. j. Iterremi laboris.ſoꝑibus ſuis; Ite ad onera ve-

f Finuidet dyabolus qꝛ creſcit dei populus.ſtra. Dixitqꝫ pharao: Multꝰ eſtpopulus terrę: videtis ꝙ turbaſuccreuerit: qͣꝫto magis ſi dederiſvt nō exerceatis eos in oꝑibus terrenis.tis eis requiē ab oꝑibus. Pręcef ſdemonibus qui preſunt diuerſis viciis.pit ergo ī die illoſ pręfectis oꝑumſqꝛ vi ſepe mala facere compellūt ſi blandiciiſnequeunt.⁊ exactoribus populi dicenſ: NeFpalee dabantur vt admixtione earū tenaciꝰfieret opus. vel vt ex eis lateres cōquerentur. iōaūt maxime in egipto lateres fiebant. vt inde ciuitates fierent. qꝛ ibi lapides non abundant.ſ vilem ⁊ paruū victū. Ffidelium.quaqͣꝫ vltra dabitisʸ paleasʳ poFoꝑa luti ⁊ carnispulo ad conficiendosˣ lateres ſiſvt vndecunqꝫ acquirant victū.cut prius: ſed ipſi vadant ⁊ colliquaſi opera mala non minus faciant.gant ſtipulas ⁊ menſuram laterūſ vt operibus ſuis opprimantur.quā priꝰ faciebat īponetiſᶠ ſuꝑ eoſIgratis habentes victualianec minuetis quicqͣꝫ. Uacant em̄f F recedendo a diabolo non enim poſſunt deo⁊ idcirco vociferant̉ dicētes: ſeaſeruire ⁊ mammone.mus ⁊ ſacrificemus deo noſtro.ſvt obliuiſcantur deum ſuum.Opprimantur operibus ⁊ expleant ea: vt nō acquieſcant verbis

non ei loqueretur verba dei neqꝫ virtutem ſignoruꝫ tradidiſſet. neqꝫ participem tanti myſterij conciuiſſet.Dimitte populū meū. Origꝭ. All̓. Nō vult moyſes vt populꝰ inęgipto poſitus ſeruiat deo: ſed exeat in deſertū ⁊ ibi ſeruiat. dū em̄ quis intenebroſis ſęculi actibꝰ manet. ⁊ in negocioꝝ obſcuritate verſatur: nō pōtſeruire deo. Nō em̄ poteſt ſeruire domino ⁊ māmonę. Exeundum eſt ergode ęgipto. relinquendus eſt mundus nō loco ſed animo: ſi voluimꝰ ſeruire dn̄o. Inde iohannes ait: Filioli nolitediligere mundū neqꝫea q̨̄ in mundo ſunt.Quis eſt do. ⁊cͣ.Superbiaꝫ dyaboliexprimit qͥ ſubdi deoꝯtemnens ait: Similis ero altiſſimo. Etquaſi de domini natiuitate dubitans dicit. Si filiꝰ dei eſ. dicvt lapides iſti panesfiant. Poſtea ꝟo qͣicoacti demones clamauerunt. quid veniſti ante tempꝰ torq̄renos. Scimꝰ qꝛ es filius dei. Poſt tormēta ſciunt q̨̄ ante ſcirenoluerāt. pharao qͦꝫverberatuſ ꝓ ſe ſupplicari ad dn̄m rogatQuis eſt dn̄s vtaudiā vocem eiꝰ ⁊cͣ.Uides quid agit cruda ſuꝑbia? videbispaulo poſt qͣꝫtum ꝓficit in flagellis. qͣꝫtuꝫmelior verberatꝰ efficitur. qui modo dicitneſcio dn̄m. verberatus dicturꝰ eſt: oratepro me dn̄m Nemoergo ita ineruditꝰ ſitdiuinę diſciplinę: vtflagella diuina perniciem putet ⁊ penaleꝫinteritum. Ecce etiā pharao duriſſimus ꝓficit verberatus. ante em̄ verbera dominū neſcit: verberatuſqꝫ ꝓ ſe rogat ſupplicari. ⁊ proficiens in pęnisſcit agnoſcere cur puniatur. Neſcio ait dn̄m. In euāgelio verberatꝰ emēdat hanc vocem: qꝛ demones clamauerūt: Scimus te quis ſis. Tu es filius dei viui. Poſt flagella etiā iſrael dimittet. ⁊ etiā vrgebit exire. Nullaeī ſocietas luci ad tenebras. Nulla pars fideli cū infideli. Deus hebręorū u .n. ⁊cͣ. Augꝭ. Quęrit̉ quomodo populo dicaturꝙ mandauit deꝰ eiectuꝝ ſe eos de ęgipto in terram chanaan. Pharaoni aūt dicit̉ ꝙ triū dieꝝ iter exire vellent in deſerto īmolare deo ſuo ex mādato eiꝰ. Sꝫ intelligendū eſt. qͣꝫuis deus ſciret quid eſſet facturꝰ qm̄ p̨̄ſciebat pharaonē non conſenſurū ad populū dimittendū. Illud primum dictum eſſe. qd̓ primo fieret ſi ille dimitteret. vt em̄ ſic fierent omnia. quomodo ſequens ſcriptura teſtat̉: pharaonis cōtumacia ⁊ ſuoꝝ meruit. Neqꝫ eīmendacit̉ deꝰ iubet qd̓ ſcit nūqͣꝫ factuꝝ cui iubet̉: ut iuſtū iudiciū ꝯſequat̉. Drig. Moꝝ. Iter triduū de ęgipto ꝓficiſcimur. ſi ita nos ab om̄i inqͥnamento animę ⁊ corꝑis ac ſpiritus cōſeruemus. ut integer ſpiritus noſter⁊ anima ⁊ corpus in diem chriſti ſeruetur.O rig. Triduū iter ꝓficiſcimur de ęgipto. ſi rationabilē. moralē. naturalem ſapientiā de rebꝰ mundialibꝰ auferentes ad inſtituta diuina cōuertimus. Tridui iter de ęgipto ꝓficiſcimur. ſi purificantes in nobis dicta facta vel cogitata (Tria ſunt enim h̓ ꝑ quę homines peccare poſſunt) efficiamur mundi corde. vt deū videre poſſimꝰ. Princeps ꝟo ęgipti vbi videtſe vehementius vrgeri. vt dimittat populum dei. ſecundo loco cupit impetrare. vt nō longius abeant: ne totū triduū ꝓficiſcantur: Dicens nō longe abeatis. nō vult longe a ſe fieri populum dei. Uult em̄ ſi non in factovel in ſermone peccare. ſi non in ſermone: vel in cogitatione. Non vult vttotum triduum a ſe proficiſcantur. Vult in nobis vel vnum diem in alijſ

duos. In alijs totum triduum poſſidere. Beati illi qui ab eo totum triduum recedunt. Uiā triū dierū ⁊cͣ. Iſi. Viam trium dierum ambulamus exeūtesde ęgipto. vt ad locum perueniamus vbi immolare debemꝰ domino. hęcvia chriſtus eſt. qui ait: Ego ſum via ⁊cͣ. Qui enim confeſſus fuerit chriſtum ore. ⁊ crediderit corde ꝙ deus illum ſuſcitauit tercia die: ſaluus erit:perueniens ad locū in quo immoletur ſacrificiū laudis. Strabus. Viātrium dieruꝫ ⁊cͣ. Tercia manſione. poſtqͣꝫtranſierunt mare rubrum. peruenerunt etham. qui locus etiāmara vocatur: ꝓpteramaras aquas. Veltrium dierum. id eſt.trium menſium. quiatercio menſe poſtqͣꝫde ęgipto exierūt peruenerunt ſyna ubi ſacrificauerunt ⁊ legeꝫacceperūt. vbi erectūeſt ⁊ tabernaculuꝫ. Orig. Nūc quoqꝫ moyſes quem habemus nobiſcum. habemus enim moyſen⁊ prophetas. id ē. lexdei vult te educere d̓ęgipto. ſi audias euꝫvult te longe facere apharaone. eruere deopere luti ⁊ palearuꝫſi tamen audias ⁊ ſpiritaliter intelligas. n̄vult te in carnis ⁊ tenebrarum actibꝰ permanere. ſed exire adheremum. ad locumſcilicet perturbationibus ⁊ fluctibus ſęculi vacuum: ⁊ ad quietem ſilentij. Verbaenim ſapientię in ſilētio ⁊ quiete diſcunt̉.In hoc loco poterisdomino immolare. legem dei ⁊ virtutem diuinę vocis agnoſcere. Ideocupit moyſes te eijcere de fluctibꝰ negociorum ⁊ ſtrepitu populorum. ⁊ deęgipto .i. de tenebris ignorātię: vt legē dei audias. ⁊ lucē ſcientię capias.Quare moyſes et aaron ⁊cͣ. Oriḡ. Dū ſecū eſt populꝰ ⁊ lutumaut laterem operatur: dum in paleis eſt occupatus: non putat eſſe peruerſum. ſed recte incedere. St vero dicat volo ire dierum trium viam ⁊ ſeruire domino peruerti populum dicit per moyſen et aaron. Hodie quoqꝫ ſimoyſes ⁊ aaron. id eſt. propheticus ⁊ ſacerdotalis ſermo. animam ſoliciterad ſeruitutem dei. exire de ſęculo. renunciare omnibus quę poſſidet: attendere legi ⁊ verbo dei. continuo audies vnanimes ⁊ amicos pharaōis dicētes: Uidete quomodo ſeducuntur homines. ⁊ peruertuntur. adoleſcentesne laborent. ne militent. ne agant aliquid qd̓ proſit. relictis rebus neceſſarijs ineptias ſectantur ⁊ ocium. Quid eſt ſeruire deo. laborare nolunt ⁊ocij occaſiones quęrunt. hęc erant tunc verba pharaonis. hęc ⁊ nunc amici eius loquuntur. nec ſolum verbis. ſed ⁊ verberibus perſequuntur. flagellari iubet ſcribas hebręorum. paleas nō dari. opus exigi. hęc paſſi ſunt patres. ⁊ nunc dei populus patitur. Qui ſe ex integro principi huius munditradiderunt: proſpere agunt. omnia vt putant fęliciter eueniunt. Seruisautem dei. etiā victus paruus ⁊ humilis non ſuccedit. hę ſunt enim paleęquę dabantur a pharaone. Vnde quidam fatigati dicunt ad pharaonēquid tu affligis populum tuum? Superati enim verberibus a fide cadūt.⁊ confitentur ſe eſſe pharaonis populum. Non enim omnis qui ex iſraelhi ſunt iſraelitę. Opprimantur operibus ⁊cͣ. Ex quo loqͥ cępit moyſes ad pharaonē magis affligit̉ populꝰ dei. ex quo in aīam ſermo dei ꝑuenit. dyabolus acriꝰ inſurgit. ⁊ maiora vicia immittit. Priꝰ em̄ qͣꝫ ẜmo dei veniret qͥargueret vicia: in pace durabāt. At vbi venit: turbatio magna ꝯſurgit.