Druckschrift 
Biblia latina : Mit der Glosse des Walafridus Strabo u.a. und Interlinearglosse des Anselmus Laudunensis
Einzelbild herunterladen
 

Geneſis.G. VI.

f Frequies .i. chriſtus in quo requiē inuenimuset mortuus eſt. Noe vero cumquingentorum eſſet annorum. genuit Sem. cham. ⁊ iaphet. C VI.Unqꝫ cepiſſent homīes multiplicari ſuꝑ terrā. ⁊ filiasFfilii ſeth religioſi.procreaſſent: videntes filij deiſde ſtirpe cayn.filias hominum ꝙ eſſent pulcrę:concupiſcentia victi.acceperunt vxores ſibi ex omnibus quas elegerant. Dixitqꝫ deꝰſindignatio.Non permanebit ſpiritus meus§ fragilis condicionis.in homine inęternum: qꝛ caro eſtſ vſqꝫ ad diluuiū ad agendam penitentiam.quibus edificata eſt arca ſanteqͣꝫ inciperet fieri arca.Erūtqꝫ dies illius. cxx. annorumimmanes corpore. ſuꝑbi viribus. incōditi moribus. vſi gigantes .i. filii terre dicuntur I in hebreo cadentes.Gigantes aūt erant ſuꝑ terraꝫ indiebus illis: poſtqͣꝫ enim ingreſſiſunt filij dei ad filias hominum.illeqꝫ genuerunt: iſti ſunt potētesa ſęculo ⁊ viri famoſi. Uidēs aūtdeus ꝙ multa malicia hominumeſſet in terra: ⁊ cūcta cogitatō cordis intenta eſſet ad malum omnif Fvſitatis verbis nobis loquitur ſcriptura. vtex cognitis ꝓcedat ad incognitatempore Pęnituit eū ꝙ hominēIne deterius contingat.feciſſet in terra. Et pręcaues in fu

turum. ⁊ tactus dolore cordis intrinſecus. delebo inquit hominēqueꝫ creaui a facie terrę: ab hoīevſqꝫ ad animantia. a reptili vſqꝫvidetur penitere. dum opus mutat: voluntatead volucres cęli. Pęnitet em̄ metn̄ ⁊ diſpoſitōe immobili ꝑmanen te.feciſſe eos. Noe vero inuenit gratiam coram dn̄o. Hę ſūt generationes noe Noe vir iuſtus atqꝫſ viator nō comprehenſor ſ. i. ſecundū iuſticiāꝑfectam preſentis vite nō future.ſperfectus fuit in generationibꝰſequens veſtigia eius.ſuis. cum deo ambulauit: ⁊ genuInomen vel nominatus Icallidus. Flatitudo.it tres filiosʳ ſem. chā. ⁊ iaphet.homo propter quē cuncta creata: quo peccanCorrupta eſt aūt terra coraꝫ deo:te omnia dicuntur corrupta.⁊ repleta eſt iniquitate. Cunqꝫ vidiſſet deus terram eſſe corruptā:§. i. homo quo peccante: om̄is caro dicitur corrumpiſſe viā. qꝛ propter eū om̄is caro creata.§vitam. actiones.om̄iſ quippe caro corruperat viāſuam ſuper terram. dixit ad noe:ſomniū mortaliū preter eos qui in arca erantſaluandi. quaſi ſeminariū ſecūde originis.Finis vniuerſę carnis venit corāſbeneplacito michi iudicio. F. i. habitatores terre.me. Repleta eſt terra iniqͥtate aſpreſentia.facie eorum: ⁊ ego diſperdaꝫ eosſvt nō ſit ſuo more fructifera. Feccieſiā.cū terra. Fac tibi arcā de lignisf ſin hebreo bituminatis. Falit quadratis.ẜpolitis. ne quid nociuū nhereret. ſ qꝛ vitaſanctorum firma ⁊ ſtabilis. ſad diſtinctōeꝫanimalium. diuerſos ordines vite.Ileuigatis. Manſiūculas in eaf qd̓ eſt gluten feruentiſſimū: quo linita lignanulla violentia diſſoluentur. ſdilectionis ardore. . Fne diſſoluat̉ ab his qui intus ſunt. velab his qui foris ſunt.facies ⁊ bitumīe liniesᵏ ītrinſecꝰ

ergo error in numero. ſicut in pluribus. In hebręis euim ⁊ ſamaritanoꝝlibris ita repperi. Et vixit Mathuſaleꝫ. clxxxvij. ānis ⁊ genuit Lamechet vixit Mathuſalem poſtqͣꝫ genuit Lamech ſeptingentos. lxxxij. annoset genuit filios et filias. ⁊ fuerunt omnes dies Vathuſalē anni nongenti. lxix. et mortuus eſt. et vixit Lamech. clxxxij. annos. ⁊ genuit noe. a dieautem natiuitatis Mathuſalem vſqꝫ ad diem ortus noe. ſunt anni. ccc.lxix. his adde ſexcentos annos noe. qꝛ in ſexcenteſimo vitę eius anno diluuium factum eſt. atqꝫ ita fit vt nongenteſimo ſexageſimonono anno vitę ſuę mathuſalem mortuꝰ ſit.eo anno .ſ. quo cępiteſſe diluuium.Nōe uero ⁊cͣ.Hiero. Nōe interp̨̄tatur requies. qꝛ ſubillo om̄ia retro oꝑaꝑ diluuiū quieuerūt.Cūqꝫ cę. h. i. ſ. t.Hiero. Verbum hbraicū. eloym vtriuſqꝫ numeri eſt. deumem̄ ⁊ deos ſignificat.ideo aquila. filios deoruꝫ dicere auſus eſtdeos ſanctos vel angelos intelligēs. quēſequens ſimachꝰ ait.Uidentes filij potentum filias hoīm.Uidentes. f. d. ⁊cͣFilij ſeth. religioſi intelliguntur per filiosdei. qui victi concupiſcentia ex filiabꝰ hominum .i. ex ſtirpe cayn vxores acceperūt⁊ viros potentes genuerunt. immēſos .ſ.corporibꝰ. ſuꝑbos viribus. incōditos moribus: qui gigantesappellantur. non eſtincredibile ab hominibus. nō ab angeliſvel quibuſdā demonibus qui mulieribꝰſunt improbi. eiꝰ modi homines eſſe ꝓcreatos. qꝛ ⁊ poſt diluuium corꝑa nō ſolū virorum. ſed ⁊ mulierūincredibili magnitudine extiterunt.Nō permanebit .ſ. m. ⁊cͣ. Hiero.Hebręum. nō iudicabit ſpūs. m. hominesin ſempiternū. qm̄ caro ſunt. hoc eſt. quiafragilis eſt hominuꝫconditio: non eos ęterno cruciatui reſeruabo. ſed hic reddam qd̓ merēturClementia ergo eſt: non ſeueritas ꝙ peccator hic pro ſcelere viſitat̉. Un̄deus iratus dicit. nō viſitabo filias eorum cum fornicatę fuerint. Et alibiTiſitabo in virga iniquitates eoꝝ ⁊cͣ. Ne aūt videatur crudelis: qꝛ locūpęnitentię nō dedit: adiungit. ſed erūt dies illius. cxx. anni. nō em̄ intelliguntur p̨̄dicti eſſe anni vitę humanę. cū poſt inueniat̉ homo ampliꝰ vixiſſe: ſed intelligit̉ ante annos. xx. quā inciperet arca fieri. q̨̄ facta legitur. c.annis. deū ad noe hͦ dixiſſe. pręnūciando diluuiū. non vitę humanę deinceps futurę p̨̄ſcribendo ſpaciū: ſꝫ eoꝝ quos fuerat diluuio deleturus.Erūtqꝫ. d. i. ⁊cͣ. Stra. Ante diluuiū .ſ. ad agendā pęnitentiā. Sꝫ qꝛ inmalicia ꝑſeuerauerūt: ante p̨̄fixum terminū. centeſimo anno deleti ſunt.

Uidens aūt. d. ⁊cͣ. Non in deū penitentia cadit. aut dolor cordis: cuieſt de om̄ibus tam fixa ſentētia. qͣꝫ certa p̨̄ſcientia. ſed vtitur ſcriptura vſitatis verbis coaptans ſe noſtrę paruitati. vt ex cognitis incognita cognoſcamus. nam ira dei nō eſt ꝑturbatio animi: ſed iudiciū qd̓ irrogatur peccatori. cogitatio vero cordis eiꝰ mutandaꝝ reꝝ immutabilis ratio.Pęnituit. e. q. h. f. Grego. in moralibꝰ. li. v. Plerūqꝫ ī ſacro eloquioſapientes dei conſilium trahunt a ſapientibꝰ ſęculi. Sic nūc pro vtilitatehominis: vocem in ſepaſſionis hūanę ip̄econditor hominū ſumit. cū conſtet: qꝛ quicuncta priuſqͣꝫ venerint. ꝯſpicit: nichil fecerit ꝙ pęnitēdo reſipiſcat. Ut ergo miꝝnō eſt. ſi ſpūales plerunqꝫ vtātur verbiscarnaliū: ſic neqꝫ mirandū. ſi ipſe creatoroīm vt carnem ꝑtrahat ad intellectū ſuūin ſe ipſo carnis ſermonem ſeruat vel ſumat.Nōe uir iuſtus.All̓. Hic ꝑ actus ſuos ſignificat xp̄m qait: Diſcite a me. qꝛmitis ſum ⁊ hu. cordeSolus iuſtꝰ inuenit̉cui ꝓpter iuſticiā ſuāvij. homīes donant̉.iuſtꝰ quoqꝫ xp̄s ⁊ perfectus. cui. vij. eccl̓ięſeptiformi ſpiritu illuminatę in vnā eccleſiam ꝯdonant̉. noe ꝑaquā ⁊ lignū liberat̉⁊ familia eiꝰ. ſic familia xp̄i ꝑ baptiſmum⁊ crucem.Nōe uir iuſtus.⁊cͣ. Si nullꝰ ſine peccato quomō ꝑfectꝰ.ꝑfecti dicunt̉ aliquinō ſicut ſunt ꝑficiēdiqn̄ ęquabunt̉ angel̓.ſed ſicut poſſunt eſſein peregrinatōne. vn̄addit in generatōibꝰſuis .i. ſicut ꝓ mō ſuodei gratia poterat eēꝑfectꝰ. nō ſicut ī aliavita: in qua nec volet nec peccare poterit. Cū deo ambulauit: veſtigia eius ſequens. In generatōibusſuis quaſi nō conſumate iuſticie: ſed iuxta generationem ſuam.Diſperdā eos cū. t. Tradūt doctores terrę virorē ⁊ fęcunditatē lōgeeſſe inferiorē poſt diluuiū. ⁊ ideo hominibꝰ eſum carniū conceſſum. cū antea tantum terrę fructibꝰ victitarent. Fac tibi arcam de lignis .ſ. fortibus ⁊ inſolubilibꝰ. ⁊ bene coartatiſq̨̄ alia trāflatio dicit quadrata: vt nec viuentoꝝ nec inundatione ſoluet̉.Manſiūculas ⁊cͣ. Stra. Lxx. Bicamerata ⁊ tricamerata in arca facies. Bicamerata in inferioribꝰ. Tricamerata in ſuperioribꝰ. quinqꝫ ergomanſionibus diſtincta ſunt. Prima .i. inferior fuit ſtercoraria. quo ſtercora defluebant. ne qui erant in arca fetore lederent̉. Secunda apothecaria. Tercia immitium animaliū ⁊ ſerpentiū. Quarta manſuetoꝝ. Quīta