Ad Philemonem

te mihi miniſtraret in viculis euāſconſenſu.gelij. Sine conſilio tuo nichil voſ vt non § contra velle tuū.lui facere: vti ne velut ex neceſſitaf5 quod tuus mihi ſeruit vt tamen velit deus facit. qui operatur ī nobis ⁊ velle ⁊ operari pro bona voluntate.te ſ bonum tuum eſſet: ſed volun§ ſuſcipe quia vtilis fuit fuga eiustarium. Forſitan enim ideo diſceſhic ⁊ in futuroſit ad horaꝫ a te: vt in ęternum illūtantum.recipias: iam non vt ſeruum. ſedpro ſeruo quod ante vel fratrem chariſſimum plus ſeruo. fratres enim plus qͣꝫ ſerui chariſuntplus pro ſeruo chariſſimum fratrēſ qͣꝫ ante vel qͣꝫ mihi ſchaFcarumrus eſſe debetmaxime michi. Quanto auteꝫ maf per conditionem prime natiuitatis ſquia ſeruus tuus. ſ per fidem ſquia fidelis frater.gis tibi ⁊ʳ in carne ⁊ˣ in domino.ſhabere vis f¶ Quaſi. ſi non ſuſcipisnon es ſocius.Si ergo habes me ſociuꝫ: ſuſcipeillum ſicut me. Si autem aliquidtibi nocuit aut debꝫ: hoc michi imputa. Ego paulus ſcripſi mea maſ vel hic vel ī futuroſ reddam dico§minꝰ exigo qͣꝫ debesnu. Ego reddam vt non dicaꝫ tibi§ non modo tua5ꝙ ⁊ teipſum michi debes. Ita fraiuratioter ego te fruar ī domino: refice viſſ filium vel intellectum fſ vel domino. ſid eſt.propter chriſtum vel dominumⁱ.ſ vel īcera meaʸ in chriſto. Confidens deobediētia tua ſcripſi tibi: ſciēſ quoniam ⁊ ſuper id quod dico facies.vel hic mouet ad veniam.Simul autem ⁊ para mihi hoſpicimu. Nam ſpero per orationes veſtras donari me vobiſ. Salutat teepafras cōcaptiuus meus in chri-

ſto iheſu: marcus ⁊ ariſtarchuſ. demas ⁊ lucas adiutores mei. Gratia domini noſtri iheſu chriſti cumſpiritu veſtro amen.¶ Epiſtola pauli ad philemonemexplicit. Argumentum in epiſtolaꝫad hębreos incipit. FN primis videndum eſt cur apoſtolus paulus in hac epiſtola ſcribenda nō ſeruauerit morem ſuum: vt vel vocabulum nominis ſui vel ordinis deſcriberet dignitatem. Hęc cauſa ēꝙ ad eos ſcribens qui ex circumciſione crediderant quaſi gentium apoſtolus ⁊ non hębreorum: ſciēsquoqꝫ eorum ſuperbiam. ſuam ꝙhumilitateꝫ ipſe demonſtrans. meritum officij ſui noluit anteferre.Naꝫ ſimili modo etiam iohannesapoſtolus propter humilitatem inepiſtola ſua nomen ſuum eademratione non prętulit. Hanc ergoepiſtolam fertur apoſtolus ad hebręos conſcriptam hebraica līguamiſiſſe: cuius ſenſum ⁊ ordinem retinens lucas euangeliſta. poſt exceſſum beati apoſtoli pauli gręcoſeremone compoſuit.¶ Argumētum finit. Epiſtola pauli ad hebręos incipit.

cum eſſet in cuſtodia apoſtolus paulus baptizauit videns in illo vtilitatisſpem. quem ſic commendat vt ſuum animum in illo ſignificet recipi.¶ Forſitan. Ideo dicit. quia omnia humana dubia: ⁊ potuit alia eſſecauſa quare ſic deꝰ diſpoſuerit.Maxime mihi.Michi magiſtro tuofrater oneſimus enī offenſo proprio dominoconfugit ad apoſtolūad hoc vt oblitteratispeccatis vtilis reuerteretur in tantum vt nōſolum domino ſuo eqͣlis fieret meritis. ſed ipſi magiſtro frater. Etne philemon quia dominus contra ſeruuminflaretur. humiliat eūdicens fratrem ⁊ in carne. quia ex vno adamomnes: ⁊ in dominoper fidem.¶ Hoc mihi imputa. Nunc excuſationem omnem conuellit. cum ſibi imputandum eſſe dicit. ſi vel lęſit vel debet aliquid.¶ Ita ego te fruar ⁊cͣ. Id eſt. gaudebo de te in regno dei.ſi feceris quod rogo.Et quid eſt illud ſubdit. Refice viſ. ⁊cͣ¶ Confidens deopedi. T Prouo.cat eum ſic blandiēdovt non amplius faciatqͣꝫ poſtulatur ab eo:Solet eī fieri vt qͥ deſe videt bene ſentiri.meliorem ſe p̨̄beat.¶ Simul autem⁊ para ⁊cͣ. Ut ſollicitiorem euꝫ faciat ⁊ adobediendum promptiorem venturum ſe adillum ſignificat. quiavel hoc poteſt euꝫ mouere ad veniam¶ Quidaꝫ veritaN primis vitis calumniatores hācepiſtolaꝫ non eſſe pauli dicere auſi ſunt. eoꝙ nomen eius in titulo non habeat ⁊ lōgeſplendidiore atqꝫ facūdiore ſtilo qͣꝫ alie reſplendeat: ſed aut barnabę aut lucę vel clementis vel tertulliani. Quibus in promptu nobis eſtreſpondere. Si enim ideo non eſt dicenda pauli. quia nomine eius prętitulata nō eſt. ergo nec alicuius illorum. immo nullius omnino cum nullius nomen habeat in titulo. Ideo autem nomen ſuum huic epiſtolę ſicut ⁊ cęterisnon prępoſuit: quia hebreis odioſus erat quibus legis deſtructor videbat̉.Quia ergo non eorum. ſed gentium erat apoſtolus. nomen ſuum eis odioſum tacuit: ne pręſcripti nominis inuidia ſequentis vtilitatē excluderet lectionis. Sciens quoqꝫ eorum ſuperbiam. ſuamqꝫ humilitatem ipſe demonſtrans. ordinis ſui dignitatem noluit anteferre nominando ſe apoſtolum.Sed meritum officij ſui tacens ſuperbis. ipſe humilis non ſe apoſtolum nominauit. ne ſuperbi indignarentur. Ꝙ vero hęc epiſtola maiore relucet facundia qͣꝫ alię. ſane mirandum non eſt. cum naturale ſit vnicuiqꝫ plus ī ſua

qͣꝫ in aliena valere lingua. Cęteras enim epiſtolas apoſtolus peregrinogręco ſermone compoſuit: hanc autem ſcripſit hębraica lingua. Cuius ſenſum ⁊ ordinem retinens lucas poſt exceſſum eius gręco ſermone compoſuitNon eſt ergo mirumſi in hac tanto doctrinę fulget eloquio. propulſatis ergo calūnijaduerſantiuꝫ veritatinullatenus ambigēdūeſt ⁊ hāc pauli fore epſtolam. In qua intendit chriſti eminentiam⁊ fidei ſufficientiā. necnon ⁊ legis inſufficiertiam ⁊ inutilitatem on̄dere.¶ Paulus doctor egregius gentium apoſtolus miniſterium ſuum volens honorificare. iuxta quod ī epiſtola ad romanos ait. Ꝙͣdiu quidem ſum apoſtolus gentium. honorificabo miniſteriū meum. temptans ſi quomodo ad ęmulandumprouocem carnem meam. Eccleſijs hebręorum ſcripſit de eminētia chriſti ẜm vtranqꝫnaturam ⁊ inutilitatelegis moſaicę aſtruēsmultis modis fidē hieſu chriſti abſqꝫ legalibus ſufficere ad iuſticiam ⁊ ſalutem. legaliavero pꝰ paſſioneꝫ chriſti non modo non proficere veꝝ etiā officere. quorundam hebręorum ſuꝑſticioſam traditionem excludeus: qͥchriſtum confidenteslegales obſeruantiastenendas putabant.Et in hunc erroreꝫ qͦſdam etiam qui de gentilitate venerāt ad chriſtum ſua autoritate induxerāt. Ideo apoſtolus prouidens gentibꝰne deinceps in hunc errorem hebręorum autoritate trahātur. Iudęos quoqꝫ ad emulādum prouocans. qd̓ ēhonor mīſterij ſui. gratiam dei hic commendat per chriſtum verūpontificem hoc tempore fidelibus factam. legem oſtendens reprobatam. ad vltimum etiā de incribus inſtruit. pręſentis igitur temporis eminentiam oſtendit dicens deumvnigenitum ſuum nobis miſiſſe ⁊ in eo nobis locutum. vt auditorum mentes erigeret .i. fidelium quibus ſcribit iudęorum. Ne quia multis malis. quillis acciderant. valde afflicti ⁊ contriti erant. putarent ex hoc ſe īferiores etcęteris ac miſeriores. Ideoqꝫ vt eos conſoletur atqꝫ erigat. maiori gratia fditos in initio epiſtolę ſuę declarat. quia antiquis quidem prophetę minſiſunt. nobis autem filius. ⁊ illis ſerui ⁊ conſerui locuti ſunt. nobis autem dominus. Modus tractandi. Primum proponit audienda eſſe verba chriſticonferendo eum prophętis. quia in eo locutus eſt dominus. vt in prophetis. ⁊ maior eſt eis. Deinde commendat eum alternatim ẜm vtranqꝫ naturam humanam .ſ. ⁊ diuinam. poſtea comparat eū angelis ⁊ pręfert. multa