Druckschrift 
Biblia latina : Mit der Glosse des Walafridus Strabo u.a. und Interlinearglosse des Anselmus Laudunensis
Einzelbild herunterladen
 

ICaOſeeCQ

Ca..I.Hoc eſt. Et eſt quaſi titutulus libri.Erbum doj. ſ verbū quod erat in prcipio apud patrē factum ēid eſt locutū ē vel factum ēvt loqueretur ad ꝓphetammini qd̓ factu ē adſſaluator.putei mei. j. fortitudo domīoſee filium beeri. in diebusᵏ ozieſ domī conſūmatōʳ virtusj. ſ imperiū domīioatham. Tachaꝫ ezechie regū iuda ⁊ in diebus ieroboam filij ioasj.ſ vel loquendi dominū in oſeeregis iſrael Principiū loquendiſ nō ad eū ſed per eū ad alioſj. ſpater ad filiūdomino ī oſee Et dixitˣdominusNon tantū fornicariā: ſed que multas fornitōnes fecit. qꝛ tanto patientior ꝓpheta. quāto ſordidiorem ducit.ad oſee. Uade ſume tibi vxorē fornicationuꝫ et fac filiosᶠ fornicatōquia de meretrice.ſ vel um j. ſquaſi non tam dicuntur hec in requam in ſigni ficationeuis. quia fornicās fornicabitur

Bſiuda vel ꝓprie ſamaria et iſrael .i. x. tribusque receſſerāt a domino quādo hec dicebāturſ § recedensterraʳa domīo. Et abijt ⁊ accepitgomer filiam debelaim ⁊ concepitet peperit ei filium. Et dixit dominus ad eum. Uoca nomen eiusdei ſemen. vel filius.iezrael quoniaꝫ adhuc modicū etFocciſionem populi meiviſitaboʳ ſanguinem iezrael ſu ꝑſque tunc regnabat. vt nō ſit ſnee mirū. qꝛetiā quieſcere faciam.domum iehū. ⁊ quieſcere faciaꝫſquādo vlciſcar iezrael ſuper domū ieu. et regnum iſrael aſſirio vincente deleueroregnuꝫ domꝰ iſrael. Et in illa dieſ robur.cōterāˣ arcuꝫ iſrael ī valle iezraelPoſtqͣꝫ cōfractus eſt iſrael et regnum eiusgefͦrilctant ſis famn icfraci. i. ſemen dei. nec maſciuttto ttiua inb̓ecilis fetus naſcitut queviciorum pateat iniurie et habeat femininumanimum deuꝫ relinquens et ydola colens Unde et obliuioni data. quia vſqꝫ hodie ſeruitperſarum regibus.Et concepit adhuc et peperit filiā

Hiero. Materia oſee triplex eſt. alia eſt em̄ ſcd̓m hiſtoriā alia ſcd̓m tropologiā alia ſcd̓m allegoriā. loquit̉ eī ſcd̓m hiſtoriā de. x. tribubꝰ q̨̄ vocant̉iſrl̓ et ep̄hraim. ⁊ ioſeph et ſamaria et iegrael ꝓpt̓ diu̓ſas cauſas q̨̄ ex ſequētibꝰ patebūt. In qͦ intēdit ꝑ increpatōem. x. tribuū duas tribꝰ iudā ⁊ beniamin in mādatis dei ſtabilirę. Scd̓m tropologiaꝫ materia ſunt hęreticiſcripturā ſacrā deprauantes. in qͦ intēdit eccleſiaſticos viros ꝯtraeoꝝ pͣuitatem munireUn̄ apparet ꝙ q̨̄cūqꝫoſee cōtra ep̄hraim loquit̉ ad ꝑſonā hereticoruꝫ referunt̉. Scd̓mallegoriā matęria ſūteccl̓ia ⁊ eccleſiaſtici viri Prophetauer̄t aūteiſdē tꝑibꝰ. oſee ⁊ yſaias ⁊ ioel et amos ⁊ abdias et ionas et micheas de captiuitate. x.tribuū ⁊ deſtructōneꝫillius regni quidā eoꝝviderūt. Qd̓ inceptūa ieroboam filio nabath vſqꝫ ad oſee annis. cc. l. ꝑmanſit. Hiero. Oſee interpretat̉ ſaluator. Factꝰeſt autē ſermo dn̄i adpph̓am vt ꝓph̓am qd̓ammō inſpirādo deūfaceret ⁊ ſaluatorē populi ſui annūciādo illi ꝟba dei et p̨̄bendoexempla bene viuēdi.Sancti aūt ad qͦs fitẜmo dn̄i ſunt dij ⁊ ſauatores ꝑ gratiā cumſit vnꝰ deꝰ et ſaluatorꝑ naturam qͥ per omēs illos p̄figuratꝰ eſt. Significat gͦ oſee chriſtum filiūcius putei qui de ſeipſo dicit. De reliquerūt me fontē aque viue. ⁊ foderūtſibi ciſternas q̨̄ aqͣs nō valēt ꝯtinere. Habet em̄ puteꝰ aqͣs viuo de fōtemanantes. Ciſterna ꝟo exterius aduēticias: qͣs ⁊ refrigerat. In diebꝰ oſie. Hieroui. Hi reges regnabant in ppl̓o dei cuius nomen eſt cōfeſſio. ſꝫ in iſrael qui ſibi ydola fecerat regnabat hieroboā qui interpretat̉ cronimos .i. temporalitas vel mora. quia mūdū amauit. ⁊ in ipſoipſius amore morari ſtuduit nō inquirens futuram. Hiero. Ozias qͥ et azarias regnauit in hierl̓m ſuꝑ duas tribꝰ. lii. anniscui ſuccedēs ioathas filius regnauit annis xvi. poſtquē filius eius achaꝫſimilit̓ annis. xvi. cuius anno. xi. decem tribꝰ captiuate ſunt a ſalmanaſarrege aſſyrioꝝ alias chaldeoꝝ ⁊ ī mōtibꝰ medoꝝ locate. Poſt achas regnauit ezechias filius eius annis. xxix. Unde patet oſee et ante captiuitatemꝓph̓aſſe ſub oſia ⁊ ioātha ⁊ ipſam ingruentē ſub achaę luxiſſe. ⁊ p̨̄teritamꝓpter emendatōnem iude retexuiſſe ſub ezechia rege. Eo aūt tꝑe qͦ oziascepit regnare ſuꝑ iudā regnabat. xij. anno ſuꝑ iſrael ieroboā ꝓnepos hieucui hieū dn̄s ꝓmiſerat. ꝙ vſqꝫ ad qͣrtam ſoboleꝫ filij eius regnarent. eo ꝙinterfeciſſet iegabel. ⁊ duos impios reges. ioram regē iude. ⁊ achab regemſamarie cum. lxx. eius fratribus. Hiero. Oſee de tribu yſachar fuit ortus in bethlecꝫ moth. h̓ p̄nunciāsdedit ſignū. veniet dominus in terra ſicut quercꝰ q̨̄ eſt in ſilo ⁊cͣ. Hic ī terra ſua ſepultus placita quiete dormiuit. Gerit aūt figurā chriſti qͥ ex fornicatōne gentiū accepit in corꝑe ſuo eccleſiā. Prophetauit ꝟo cōtra. x. tribꝰpauca de duabꝰ loquens. Prophetauit aūt hyſtorialiter iudeos in vſtimo tꝑe ad chriſtū redituros. Terciū quoqꝫ diē dn̄ice reſurrectōis p̨̄dixit. Hiero. Miꝝ videtur ſecundū ſuꝑficiem hyſtorię. cur vel dominus iuſſerit l̓ cur ꝓph̓a iuſſꝰ acciꝑe fornicariā paruerit Sꝫ neqꝫ dn̄s rē turpeꝫ p̨̄cepit. nec ꝓpheta obediēdo peccauit ſꝫ potius fornicariam ad pudiciciam reuocauitª et manens in bonitate ſua de mala fecit bonam Qd̓ autem in eofit carnalit̓ ī deo fit ſpūaliter. qͥ accepit ſynagogā viri ſui immemorē. ⁊ cummultis dijs gentiū fornicantē. Et notanduꝫ ꝙ ⁊ in hͦ ꝓpheta et in alijs ita d̓aduentu chriſti et de vocatōe gentium pręnunciatur vt radix hyſtorieſcd̓m hͦ ꝙ litera ſonat penitus nō deſerat̉. ſꝫ q̨̄dicunt̉ a ꝓph̓a ſuo tēpori conueniāt ne cōtionem cui ꝓpheta loquitur non docere de his quę eſtimat. ſꝫ

de incertis et futuris ludere videatur. Due gͦ mulieres quas oſee accepitſeilicꝫ gomer meretrix que tres filios peperit ⁊ alia que. xv. argenteis conducitur. ⁊ vocat̉ adultera referunt̉ ad iſrl̓ et iudam. Tradūt hebrei omnes patres vel quos l̓ ꝓpinquos ꝓphetarum quoꝝnoīa ī pͥncipijs illoꝝ p̨̄ponunt̉ ꝓph̓as extitiſſe licet eoꝝ nō legantur vaticinia V n̄ patet ꝙ beeripat̓oſee ꝓpheta fuit Notandum ꝙ adoſee locutus eſt dn̄s īſpirando ei ꝓph̓iaꝫ ⁊ īoſee locutus eſt id eſtꝑ oſee alijs ꝓponensdoctrinam. Principiū. l. d. ī. o.Quia etiā alij ꝓphcteſub ocia ioathā ⁊ achaꝫ ꝓphetauerūt ⁊ nomina eoꝝ in ſuis titul̓poſuerunt poteſt diciꝙ pͥmuꝫ ad oſee ſit locutus ⁊ poſtea ad ceteros. vel ad oſee pͥmuꝫſit hec locutus que ſequuntur de fornicaria poſtea vero cetera Uade ſume ti.Lxx. Colle tibi vxorēfornicatōis ⁊ filios fornicationis. Iubet̉ aūtPoſtqͣꝫ cōfractus eſt iſrael et regnum eirdeffrilctaſt ſis fanē icerati ījclemer del̓ nec n̄ſumere fornicariā ⁊ ſumere filios eius vt qͦsſculut ſed femina imbecillis ſeruilla de fornicatōne geviciorum pateat ininuerat iſte de meretrianimum deuꝫ relide et obliuioni d̓ce generet liberos.perſarum regibiEt concepit adhu Terra a dn̄o.Poteſt ex eo qd̓ n̄ addit̉ oīs t̓ra n̄ iuda ſꝫ. x.t̓bꝰ ītelligi. Gomer īterp̨̄tat̉ ꝯſummata ⁊ ꝑfecta. debelaim. palata .i. maſſa caricaꝝpinguiū qͣs in modū lateꝝ figurātes vt diu illeſe ꝑmaneāt calcāt atqꝫ ꝯpigunt que ezechie vlceri appoſite ſunt. vel debelaim voluptas d̓r ꝓmiſſusvero ſaluator ex gēte iudeoꝝ eandē gentē iſrl̓ in fornicatōe ⁊ voluptate q̨̄dulcis videt̉ fruētibꝰ. abominatā iubet̉ acciꝑe vxorē ⁊ filiū ex ea genitū vocat iezrael .i. ſemē dei in figurā ſui carnalit̓ ex ea geniti. Uoca nomē eiꝰ. Quantū ad lr̄am iezrael ē metropol̓ in regno. x. tribuum in qͣ occiſus ē naboth ad queꝫ vindicandū ſuſcitatꝰ ē ieu qͥ deleuitachab ⁊ iezabel Sꝫ qꝛ ipſe ⁊ filij eius pꝰ ꝯuerſi ſunt ad ydolatriā. regnū qͦꝫeiꝰ ſubuertendū d̓r. Sub cuius ꝓ nepote ieroboā cepit ꝓph̓are oſee. qͦ iereboam mortuo filius eius zacharias ſucceſſit quē ſexto mēſe imꝑij ſui occidit ſellū de alia ſtirpe genitꝰ ſtatīqꝫ reges aſſirij ceperūt ruben ⁊ gad ⁊ dimidiā tribū manaſſe q̨̄ erat tranſiordanē. deinde neptalim. ad extremumoēs reliqͣs t̓bꝰ fuerūtqꝫ a zacharia ꝓ nepote ieu vſqꝫ ad oſce ſub qͦ oēs t̓bꝰcaptiuant̉ anni. xlviiij. Tipꝰ aūt ſemīs dei ⁊ vltio ſanguīs eius refertur addomī paſſioneꝫ ꝓpt̓ quā ⁊ domꝰ iuda ⁊ regnū totius iſrl̓ d̓r ſubuertendū. Uoca nomē ⁊cͣ. Idē valet ac ſi dixiſſet voca nomē eiꝰ naboth cuiusſanguis erat vindicandꝰ. ſꝫ naboth deſigͣt̉ noīe loci in qͦ ſanguis eiꝰ effuſuſeſt ut ibi dem ſignificet̉ vindicandꝰ qͣſi dixiſſet voca iezraelitē ⁊ hͦ in figurachriſti cuiꝰ ſanguis ꝯtra crurifixores ⁊ irriſores erat vindicandus. Hiero. Iecrael ē metropol̓ in regno ſamarie. iuxta quā ſunt cāpi latiſſimi ⁊ vallis vaſta pluſqͣꝫ. x. milibꝰ tendit̉ paſſuū. In hac cōmiſſo p̨̄lio ab aſſirijs ceſus ē iſrl̓. i. x. t̓bꝰ q̨̄dicte ſūt effraī ꝓpt̓ ieroboā d̓ effraī geuitū qͥ pͥꝰ fec̄ſciſma ī ppl̓o. Dicunt̉ ⁊ ioſeph qꝛ ⁊ ioſeph pat̓ ep̄hraī. Dicūt̉ ⁊ ſamaria q̨̄⁊ ipſa alt̓a metropol̓ fuit. x. t̓buū q̨̄ pꝰ ea ab auguſto dicta ē auguſta .i. ſebaſte ī qͣ oſſa ioh̓is baptiſte cōdita ſunt. Pꝰ diuiſionē ꝟo. x. t̓buū a duabusꝓpt̓ maximaͣ multitudinē q̨̄ ieroboā ſecuta ē pͥſtinū nomē iſrl̓ remanſit ī .x.tribubꝰ ⁊ ꝓpt̓ tribū iuda q̄ regnauit in ieruſalē due tribꝰ dicuntur iuda. Super domū hieu. Aimo. Hieu ſuꝑ quē ſanguis naboth fuſus inlezrael dr̄ viſitari. ſigt̓ iudeos a qͥbꝰ ſanguis chriſti reqͥrit̉. quando a romanis occiſi ⁊ ꝑ totū mūdum ſunt captiuati. In oībꝰ ꝓphetis ꝑ. x. tribꝰ ſignificantur heretici qͦꝝ maxīa multitudo. ſꝫp̨̄cipue ī oſee due t̓bꝰ ī qͥbꝰ ē rex de dauid ad eccl̓e ꝑſonā referunt̉. Arcus gͦ.i. fortitudo heticoꝝ d̓ qͥbꝰ d̓r filij effrēm. a. ꝯu̓ſi ſūt īdie belli. Cōfringet̉ invalle ſeminis dei .i. chriſti de quo humilia ⁊ terrena ſenſerunt qꝛ pater non