Druckschrift 
Pantheologia : [Mit Praefatio von Jacobus Florentinus]
Einzelbild herunterladen
 

cū ſubdit. et tempta me. id eſt vt mihi innoteſcā qͣlis ſim in ꝓſperis et qualis ſim in aduerſis. in bonis et mn malis. Sap. iij. Deus temptauit illos etinuenit illos dignos ſe Secūdo tangit loca probanda. et pͥmo tangit locum delectatōnū cū dicitvr̄e renes meos. Sapͥ. j. Renū eius ſcrutator eſtdeus. Secūdo tangit locū cogitatōnū ſcꝫ cor. cūſubdit. et eor meū. quod eſt pͥncipiū cogitatōnuꝫet oniniū peccatorū. Scrutans corda ⁊ renes deꝰergo ⁊cͣ. Ꝙ quilibet de temptatōne dyaboli victoriā habere poteſt.Ca. vi.Ercio et vltimo pͥncipaliter circa temptatōneꝫ conſideranda eſt triumphantiūfortitudo. Licet em̄ impugnet mūdus honore. dyabolus pͥua ſuggeſtōne. caro concupiſcētie libidine. tiranus oppreſſione. tn̄ temptatio omnis a ſpūalibus poteſt ſuꝑari et vinci. Nam contͣmundū opus eſt cōtinentia. contra carnem opueſt abſtinentia. contra tirannū opus eſt patientia.contra dyabolū opus eſt ſapīa. Et qͣꝫuis dyabolus incitet homine̓ ad peccandū ꝑ modū ſūadentiſſeducentis. allicientis: obiectū exteriꝰ proponentis et deterrentis vtꝫ ſipͣ. non tn̄ cogit vel neceſſitat aliquem ad peccandū. Et ideo quilibet de dyabolo victoriā hr̄e poteſt. quod duplicit̓ ꝓbo. ſcꝫ ratōne et autoritate. Primo ratōe. ſic. Qui poteſtilld̓ quod eſt difficile. multo magis poteſt illud qd̓eſt facilius. ſed homo poteſt reſiſtē temptatōi carnis que difficilior eſt ad reſiſtendū temptatōni demonis. cū temptato carnis ſit ꝓximior et diuturnior temptatōne hoſtis. gͦ ⁊cͣ. Ꝙ aūt homo temptatōnem carnis ſcꝫ ip̄am conpiam vel ſenſualitatēvel fomitem poſſit vnice̓ ꝓbatur gen. iiij. Sub teerit appetitus tuꝰ id eſt in pt̄ate tua appetitꝰ ſenſitruꝰ. Et qꝛ liberi arbitrij es moneo vt peccatū nōdn̄etur tibi. ſed tu dn̄eris peccato. Ideo ſb̓dit̉. Ettū dn̄aberis illius. Vlam de iure virtus debet dn̄arivicio et ſpūs carni. Re. ſupͣ. ſenſualitas. capi. vj.Triplex eſt rato ꝙ nullus ab infectōne p̄dicta naturaliter valet liberari. Ibidem ca. vij. quare deushas penas voluit remane. Et peccatū. vj. qͦt ſūt illa que volūtatis arbitrio nō ſb̓dunt̉ Secūdo ꝓbo hͦ idē autoritate iaco. iiij. ſic. d. Reſiſtite dyabolo et fugiet a vob̓. Ex qͣ autoritate talē formo ratōꝫ. Ille ob cꝰ pugnā et reſiſtentiā aliꝰ fugit ht̄ victoriā ſuꝑ illū qͥ fugit. ſꝫ pugnante hoīe et tēptatōireſiſtente dyabolꝰ fugit vtꝫ ex inducta autoritategͦ ⁊cͣ. Sꝫ forte q̄res hic tria. Prīo an oīa pēta ꝓcedant a demonū tēptatōe. Scd̓o an hō demoī poſſit reſiſte et de eo victoriā hr̄e. Tercō an demō ſeniel victꝰ ab vno ab impugnatōe deſiſtat Prio qres an oīa pc̄ta a demōīs tēptatōe ꝓcedāt. Et tūcrn̄deo ⁊ dico ꝙ aliud eſt eſſe occaſio alicꝰ. et aliudeſt eſſe cauſa alicꝰ. Verbigrā. Deſiccans ligna eſtoccaſio ꝯbuſtōis. ſꝫ ignis eſt cauſa ꝯbuſtōnis lignoꝝ. A ſimili dyabolꝰ inqͣꝫtū inſtigauit pͥmū hoīeꝫCeniifacioad peccandū dr̄ eſſe occaſio oīm peccatoꝝ. eoꝙ exilla inſtigatōne et ex illo peccato in toto hūano genere poſtea ad oīa peccata q̄dam ꝓnitas et inclinatō eſt ſecuta. Sed pͥncipalis et directa et ꝑ ſe cauſa peccati eſt lib̓tas arbitrij et coruptō carnis. Ethoc mō dyabolus non eſt cauſa peccati. qd̓ proboduabo autoritatibꝰ. ſcꝫ augu. et origenis. Primoem̄ augꝰ. in li. de eccleſiaſticis dognitatibꝰ ſic dicitꝙ non omnes cogitatōnes male a dyabolo excitātur ſed alique emergunt arbitrij motū. Secūdoorigenes dicit ꝙ etiā ſi dyabolus nō eſſet: hoīes haberent appetitu cibi et venereoꝝ. Hec b. t. pͥma parſū. q. cxiiij. arti. iij. ꝑ totū. Secūdo q̄res an poſſit homo dyabolice temptatōni reſiſte. Et argueſꝙ nō tali rōne. Poteſtas minor nō poteſt poteſtati maiori reſiſte̓. ſꝫ pt̄as demonis eſt maior qͣꝫ pt̄ashoīs. qꝛ vt dr̄ iob xli. Non eſt pt̄as ſuꝑ terraꝫ q̄ eipoſſit comꝑari. Rn̄deo et dico ꝙ licet pt̄as demonis eſt maior qͣꝫ pt̄as hoīs. tn̄ qͣꝫtum ad aliquid nōeſt maior. ſcꝫ qͣꝫtū ad liberū arbitriū quod nō pt̄ cogi. Nā hō eſt dn̄s ꝑ libeꝝ arbitriū ſuoꝝ actuū. nonaut demon. Hec b. t. ij. ſcri. ſen. diſt. xxi. arti. ij.in ſolū. ij. argū. Et ideo dr iacō. i. Beatꝰ vir qͥ ſuffert temptatōnem. Qd̓ verbū exponit̉ qͣtuor modis. Prio. ſic. Beatꝰ vir ſcꝫ bt̄itudine ſpeiin via⁊ beatitudīe rci in pr̄ia. qui ſuffert temptatōnē id ēqui temptatōnem in ſenſualitate fert ſub rōne nerato in temptatōe ſuccūbat. Secūdo. ſic. Beatꝰvir qͥ ſuffert temptatōne id eſt deorſū fert tempta.tōes et tribulatōnes vilipēdēdo. Tercō. ſic. Beatus vir qui ſuffert temptatōꝫ id eſt ſub deo fertnon murmurando Quarto. ſic. Beatꝰ vir quiſuffert id eſt ſurſūfert id ē pro eis que ſurſūſunt.fert temptatōnes. Tercio queres andemon ſeniel fictus ab vno ab impugnatōe deſiſtet. Rn̄deoet dico ꝙ de hoc eſt duplex opinio. Quidam enimdicunt ꝙ demon ſuꝑatus ab vno: de cetero nec illum nec alium poteſt temptare. Quidā vero alij ꝓbabilius et melius dicunt. ſcꝫ ꝙ demon qn̄qꝫ recedit a quo eſt ſuꝑatꝰ. et qn̄qꝫ ad eundē redit a quoeſt ſuꝑatus. Pimo gͦ dyabolus ab aliquo ſuꝑatꝰalios pt̄ temptare. nō tn̄ qn̄qꝫ eundem. quod ꝓdetriplici rātōe. ſcꝫ diuine clementie. dyabolice aſtutie. humane impotentie. Primo ratōne vel ex parte diuine clementie. Nam ẜm chriſo. ſuꝑ math̓. dyabolus non tā diu temptat homines dei qͣꝫdiu vultſed qͣꝫdiu deus ꝑmittit. Vnde licet deus ꝑmiittat hominem pauliſꝑ temptari. non tn̄ ſp. et hoc propterſuā clementiā. Iecūdo ꝓbo hoc idem ex ꝑte dyabolice aſtutie. Nam ẜm ambro. ſuꝑ lucam. dyabolus infeſtare formidat eū quem frequentiꝰ conſpicit et refugit triūphari. Iercio ꝓbo hͦ idem exꝑte humane impotentie. Nam deus cognoſcens infirmitatē humane nature non ſemper permittit eūtemptari. Vnde pͥme ad coꝝ. x. Fidelis deus qͥ nōpatiet̉ vos tēptari ſuꝑ id qd̓ poteſtis. ſꝫ faciet cū teptatōe ꝓuentū vt poſſitis ſuſtine. Glo. Fidel̓ deꝰ