Druckschrift 
Pantheologia : [Mit Praefatio von Jacobus Florentinus]
Einzelbild herunterladen
 

Ex alia vero parte deus hominē temptat. Ita dicit̉gen̄. xxij. Temptauit deus abraā. non ſcꝫ vt eiuſfidei cognitōnem accipiat quā pͥus ſciebat. ſed vtſibi ſcꝫ abrae eſſet manifeſta et alijs in exemplū. p̄hoc em̄ ꝙ deus abraā̓ temptauit manifeſtabat̉ alijſqualis abraā eſſet in fide et obedientia. Hec bea. t.ſcd̓o ſcripto. ſenten. diſt. xxi. arti. pͥmo. in cor. q.Et ideo temptari a deo eſt bonū. Naꝫ temptari nōeſt malum. Vnde eccleſiaſtici. xxxiiij. Qui nō eſttemptatus quid ſcit: et ibidem infra. Qui non eſttemptatus qͣlia ſcit? Quod verbū exponit̉ tribusmodis. Primo. ſic. Qui nō eſt temptatꝰ ſcꝫ in tribulatōne ꝓbatus et exercitatus. quid ſcit. q. d.parū aūt nihil ſcit de modo hn̄di ſe in tribulatōneqꝛ ſola vexatō dabit intellectū auditui. Iſa. xxviijSecūdo modo exponit̉ ſic. Qui non eſt temptatꝰid eſt in tribulatōnibꝰ ꝓbatus et examinatus qualia ſcit ⁊. q. d. et ſi aliqua vidit neſcit vere qͣlia ſint.Multa em̄ bona vident̉ inexpertis q̄ ab exꝑtis iudicant̉ mala. Nam exꝑientia eſt optima ingr̄a ī tribulatōne. Tercio exponit augꝰ. dicens. Periculoſiſſima res eſt nulla temptatōne pulſari. qꝛ inde ꝓueniūt multa mala. Primū eſt elatō cordis. Secūdū eſt incircūſpectō ſui. Terciū eſt incōpaſſio tē.ptatoꝝ. Quartū eſt contēptus aliorū. Quintumeſt ignorantia agendoꝝ. Sextū eſt pͥuatio celeſtiūp̄iiorū. Septimū eſt iicurſio eternoꝝ ſupplicioꝝ Ꝙ temptare deū eſt peccatū patꝫ triplici ratōeEcūdo homo temptat deū. Ca. ij.Vnde inp̄s. TTemptauerūt deū in cordibus ſuis ⁊cͣ. Ꝙ aut temptare deū ſit peccatum ꝓbo triplici ratōne. ſcꝫ ignorantie. diffidentie. negligentie. Primo ratōne igͦrantie. ſic. Igͦrare bonitatē dei eſt peccatū. ſed temptare eſt expinientū aſſume̓ de re que ignorat̉. gͦ temptare deuꝫeſt peccatū. Secūdo ꝓbo hoc idem ratōne diffidentie. ſic. Qui dubitat de dei v̓tute bonitatē et poteſtate peccat. ſed qͥ deum temptat facit huiuſmoralias nō temptaret. gͦ ⁊cͣ. Tercō hoc idem ꝓboratōne negligentie. ſic. Qui p̄termittit face̓ quodꝑ ſe poteſt ad ꝑicula euadenda: ad ſubſidia temporalia q̄renda; ſolū ad diuinū auxiliū reſpiciens peccat. ſed temptās deū facit huiuſmodi. gͦ ⁊cͣ. Vbinota ꝙ ſic̄ aliquis dr̄ temptare equū qn̄ eū ſine v.tilicate et magna neceſſitate curre facit. non at̄ qn̄ex magna neceſſitatē. puta cū equū facit curre vthoſtes fugiat. Sic ille deuꝫ temptat qui habens qͥdfaciat: ſine ratōne cōmittit ſe ꝑiculo experiens vtꝝ poſſit liberari a deo Si at̄ ex magna neceſſitateet vtilitate aliquis diuīno auxilio ſe cōmittet in dictis et factis que v̓tute ſua non poſſit. hoc nō eſſetdeū temptare. Vnde ſcd̓i. ꝑalippo. xx. Cum ignoremus quid age̓ debeamꝰ hoc ſolū habemꝰ reſiduivt oculos nros dirigamus ad te. Sed forte dices. ꝙ temptare deū non eſt peccatū tali ratōne.Aliquis temptat deū qn̄ exꝑitur bonitatē et voluntatem dei. ſꝫ hoc non eſt peccatū. qꝛ in pͣs dicit̉. GuCemptauioſtate et videte qm̄ ſuauis eſt dn̄s. Rn̄deo et dico.ꝙ cognito diuine bonitatis ē duplex. ſcꝫ ſpeculatiua et affectiua Prīa cognitō diuine boītatis ē ſpeculatiua. et qͣꝫtum ad hac cognitōꝫ dubitare nō licet vtrū deus ſit ſuauis et bonus. Secūda cognitō eſt affectiua. ſcꝫ dum aliquis affectat in ſeip̄oexꝑiri guſtum diuine dulcedinis et complacentiāvoluntatis diuine. et hoc eſt licitū nec eſt deumtemptare. Hec bea. tho. ſcd̓a. ſcd̓e. q. xcvij. arti. ij. incor. q. et in ſolū. ij. argū. Eſt aūt notandū ad euidentiā p̄dictoꝝ. ꝙ aliqui temptant deū ſex mod Primo indiſcrete ꝑiculo ſe cōmittendo. ſcꝫ cū habent humanuꝫ conſiliū et auxilium de aliquo faciedo. quod ꝓhibet̉ math̓. iiij. Non temptabis dn̄mdeum tuum. Olo. Deum temptat qui hn̄s quid faciat ſine ratōne aliqua vel cauſa ꝑiculo ſe cōmittitexperiens vtrū poſſit liberari a deo. ſcd̓a. ſcd̓e. vbiſup. arti. pͥmo. in cor. q. in fine. Secūdo tēptathomo deum in incredulitate aliquid a deo petendoquod ꝓhibet̉ ecͣci. xviij. Ante or̄onem pp̄ara aīamtuam et noli eſſe ſic̄ homo qͥ deum temptat. Qd̓ verbum exponit̉ duobꝰ modis Primo ſic: Ante oratōnem pp̄ara anima tuam. ſcꝫ ira odium rancoremerga alium ſi habes ſcꝫ dimittendo. Glo. Cūis adorandum dimitte. ſi quid habes aduerſus aliqueꝫMath̓. v. Si offers munus tuum ⁊cͣ. Secundomodo exponit̉ ſic. Ante or̄onem pp̄ara animā tuaꝫſcꝫ cor tuum colligendo. locutōnes ſuꝑfluas fugiendo. Et ſubdit̉. noli eſſe qͣſi homo qui temptat deum. Quod etia duobo modis exponit̉ Prīo ſic.Deum temptat qui deū orat et male agit. Secundo ſic. Deum temptat aliquis labijs orando et corde ꝑ mūdum vagando. Tercō temptat hō deuꝫmiraculum ſine neceſſitate poſtulando. Cuiꝰ contrariū dr̄ yſa. vij. Non petaꝫ et nō temptabo dn̄mSi em̄ aliquis ſine miraculo nō credit vel ſine cauſamiraculū petat talis deumtemptat. Vnde g̓go.ſuꝑ illo v̓bo mar. xvj. ſigna at̄ eos qͥ cdrdirit hecſequent̉ ſic dicit. Nunqͥd q hͦ ſignan̄ facimꝰ noncredimus? Et rn̄det ꝙ hec ſcꝫ miracula in exordioneceſſaria fuerunt. vt fides miraculis nutriret̉. fi.de autē eccleſie cōfirmata nō ſūt neceſſaria. Et ponit de hoc tale exemplū. Cum arbuſta plantamustam diu aquā fundimꝰ quouſqꝫ ea in terra conualeſce̓ videamꝰ. ſi vero radicem fixerint irrigatō ceſſabit Quarto temptat hō deum dei adiutorio t̓minum ponendo. Vn̄ iudith. viij. Qui eſtis vos q̄temptatis dn̄m. et ita poſuiſtis vos terminuꝫ miſeratōis dn̄i. et arbitrio veſtro diē cōſtituiſtis ei. vbiglo. ſic dicit. Nec tempus nec modum dn̄o p̄ſcri.bere debemꝰ ſed magis eius arbitrio cuncta relin.quamꝰ. Vnde quidā patrū in or̄one legiſſe legit̉.Fili dei ſic̄ vis ſic̄ ſcis miſerere mei. Quinto tēptat homo deum vtrū aſſit ꝑ experimentū ſcire volendo. Exodi. xvij. Temptauerunt deuꝫ dicentesEſt ne deus in nobis an non? Expoſitor. Eſt ne deus ī nobis. Iſte inqͥt ſermo fuit dubitatōis .ſ. vtꝝ