Druckschrift 
Pantheologia : [Mit Praefatio von Jacobus Florentinus]
Einzelbild herunterladen
 

Dn̄ſequit̉. Vade ⁊ on̄de te ſacerdoti. Et eſt terciaratō ſcd̓m criẜ. Hec bea. tho. in euagelio cōtinuoſuꝑ lucam ad expoſitōnem p̄dicte autoritatis. luce. v. Et dn̄s hugo cardinalis ordinis p̄dicatoꝝin poſtilla ſuꝑ lucam hoc p̄cepit ei ⁊cͣ. vbi facit diſtinctonem p̄dictam de p̄cepto. Ꝙ mlepeteri neceſſe fuit proponi diuerſa p̄cepta.Ecundo pͥncipalit circa. Capi. iij.Vp̄ceptum cōſideranda eſt v̓tualis differotia. Neceſſe em̄ fuit in lege veteri ꝓpomdiuerſa p̄cepta. ſcꝫ affirmatiua ē negatiua. et ſubdiu̓ſo modo. ſcꝫ imꝑatiuo ⁊ indicatiuo. Primodico. ꝙ in lege veteri fuit neceſſe pponi diuerſa p̄cepta. ſcꝫ affirmatiua ⁊ negatiua. Cuiꝰ rato eſt.qꝛ in lege peteri quidaꝫ erant proni ad cōmittendūmalū. ⁊ quidam ad omittendū bonū. Et ideo vt gdatim homines inducerent̉ ad v̓tutes. pͥus qͥdemabſtinēdo a malo. oportuit dari p̄cepta negatiuacontra ꝯmiſſionem mali. ⁊ poſtmodū oportuit dari p̄cepta affirmatiua de faciēdo bonū contͣ omiſſionē bomi. Natꝫ igit̉ cauſa vel ratō qͣre in lege peterioportuit dari precepta negatiua ⁊ affirmatiua.Hec bra. tho. p̓. ij. q. lxxij. arti. vj. Vtrū peccatūomiſſiōis ⁊ ꝯmiſſiōis dr̄ant ſpecie ī ſo. ij. argu.Secundo dico. ꝙ lex in p̄ceptis ponit modū imꝑatiuū dicens. ego dn̄s precipio hec. quia cōmiſſiomali videt̉ daminabilis non aut omiſſio boni. ideolex inp̄ceptis q̄ ſunt contra bonū omittendū dicitfacias que tibi p̄cepit dijs. vt lex on̄dat ꝙ dānabile eſt omittere bonū. ⁊ ꝙ ex debito tenem̉ ad nonꝯmittendū. ſꝫ ad faciendū. Similit̓ ꝙ aliqui in lege erant proni ad errorem. ⁊ hoc vel ex defectu nature. vel ex corruptōe vel fomite vel ex cōſuetudīe.deo lex inp̄ceptis ponit modū indicatiuū. Namaliqui ſūt proni ad erroreꝫ vel ex defectū intellectꝰvel ex defectu affectus. Primo em̄ contra defectuꝫintellectus lex inducit rationem quare amalo ſitabſtinendū ⁊ bonꝫ faciendum. Secundo contradefectū affectus inducit promiſſionem ⁊ comiatonem. Affectus em̄mouetur ad bonuꝫ et retrahitura malo duplicit̓. ſcꝫ timore ⁊ amorē. Cōmīato auteſt ad cōmouendū affectum timore. promiſſio v̓oeſt ad mouendū affectū amorē. Et ideo hac ratōeIoam p̄cepta dant̉ negatiua. ⁊ qͥdaꝫ affirmatiuaqdam dant modo imꝑato. quedam vero modo indicatiuo. Hec alexander tercia ꝑte ſūme. q. xxv.arti. xij. de diſtinctone p̄ceptoꝝ. Sꝫ q̄ris quodittōrū p̄ceptorū magis obligat. an affirmatiuū annegatiuū. Rn̄deo ⁊ dico. ꝙ negatiuū. Guiꝰ ratōeſt:qꝫ p̄ceptum affirmatiuū obligat ſemꝑ id eſt inomni temꝑe. ſed non ad ſemꝑ id eſt ad omē tempꝰhoc in tellige in p̄ceptis decalogi ⁊ iuris natu̓alisterbi gratia. Honorare ꝑentes eſt p̄ceptum affirnſatm: quod obligat mē ſemꝑ. qꝛ ſemꝑ teneor hoHorare ꝑentes. ſed non obligat tn̄ ad ſemꝑ. tū qꝛeſt poſſibile. tum qꝛ nō eſt expediens vel neceſſeAl non in om̄i temꝑe teneor honorare pr̄em. ſedcum tempus requirit. ſcꝫ cum neceſſitas eſt ex ꝑtepatris. ⁊ poſſibilitas ex ꝑte mea. Sꝫ p̄ceptuꝫ negatm̄ ſꝑ obligat et ad ſemꝑ. ſicut non mechaberis ⁊ huiuſmodi. qꝛ ſemꝑ teneor non mechari ⁊ qͦcumqꝫ temꝑe. Hec alexander vbi ſupͣ. arti. pͥmoquid eſt p̄ceptum. in cor. ſolu. Ꝙ p̄ceptū nature eſt nece ſitatis et nota diuiſionem p̄ceptoꝝ.Capitulū.iiij.D maiorem aūt euidentiā p̄dictoꝝ circadiuiſione p̄ceptorum. Vlota ꝙ preceptaſic diuidunt̉. ꝙ aliud eſt negatm̄ aliudaffirmatiuū. de quibꝰ patet capi. p̄cedenti. aliud ēp̄ceptum nature. aliud diſcipline. aliud legis ſcripte. Nam p̄ceptū nature eſt neceſſitatis. p̄ceptumdiſtipline eſt debiti vel obligatōnis. p̄ceptum legisſcripte eſt honeſtatis. Primo dico. ꝙ p̄ceptumnature eſt neceſſitatis. qd̓ dicit̉ p̄ceptū nature duplici ratōne. vel qꝛ eſt datu propt̓ natura. vt illudGreſcite ⁊ multiplicamini. gen. pͥmo. vel qꝛ ē ſcd̓mdictamen ratōnis naturalis faciendū. vt non facias alij quod tibi non vis fieri. Ihobie. iiij. Hocaut p̄ceptum nature adhuc diuidit̉. qꝛ aūt eſt datum. vel inſitum vel mnatū. Si eſt datū. aūt eſt datū ꝓpt̓ nat̉aꝫ cōẜauda ẜm actu potētie nutritiue.vt illud gneſiˢ. ij. De omni ligno ꝑadiſi comede.aūt eſt datum propt̓ natura multiplicanda. vt illud. gen. pͥmo. Greſcite ⁊cͣ. Si p̄ceptū eſt innatūvel inſitum cōſcientie. cuiuſcūqꝫ ſcd̓m dictamen ratōnis de faciendo ⁊ nō faciendo. iuxta illud apoſ.ad ro. ij. Cum em̄ gentes q̄ legem nō habent naturaliter ea que legis ſūt faciunt. ip̄i ſibi ſunt lex.qui on̄dunt opus legis ſcriptum in cordibꝰ ſuis. qͣſi diceret. Qui non habent legem ſcripta moyſi.vel aliam. habent lege cordi infixā ſcꝫ legem naturālem qͣ vnuſquiſqꝫ intelligit ſibi ⁊ conſcius eſt quidſit bonū ⁊ quid ſit maluꝫ. Et hoc p̄ceptū natureetiam diuidit̉. qꝛ aliud eſt ordinatū m deū. ſicut diligere creatorem ſuꝑ omnia ⁊ ei obedire ſuꝑ omnia. quod eſt inſitū conſcientie cuiuſlibꝫ. aliud eſtordinatu m proximū. ⁊ hoc duplicit̓. ſcꝫ ſcd̓m viāinnocentie. vt illud. thobie. iiij. Qd̓ ab alio ode.ris tibi fieri alteri ne feceriſˢ. ⁊ ſcd̓m viā benificētievt illud p̄ceptum. math̓. vij. Quecūqꝫ vultis vtfaciant vobis homīes. ⁊ vos eadeꝫ facite illis. Sicigitur lex naturalis eſt ſcripta in ratōnē vel in rationali ꝑ diſcretōnem vel cognitōnem naturaleꝫ boni⁊ mali. in cōcupiſcibili ꝑ amorem boni. in iraſcibiliꝑ deteſtatōnem mali. duꝫ quilibꝫ illa oꝑa laudat q̄lex iubꝫ. ⁊ illa damnat que lex ꝓhibet. Hec eſt igitvna diuiſio p̄cepti nature ſiue legis naturalis. Vtdicit alexander tercia ꝑte ſūme. q. xxv. arti. pͥmoquid eſt p̄ceptū. in cor. ſolū. Ꝙ p̄ceptūdiſcipline eſt debiti vel obligatōnis. Ca. v.Ecundo dico ꝙ p̄ceptum diſcipline ē debiti vel obligatōnis. quod qͥdem p̄ceptūgeneralit̓ eſt p̄ceptum datū ad ꝓbatōeꝫvt homo ſciat ſe debere obedidire deo. non tantū