Druckschrift 
Pantheologia : [Mit Praefatio von Jacobus Florentinus]
Einzelbild herunterladen
 

Primo in lege veteri mādabat̉ altare fieri de terra vel lapidibꝰ ſectis ⁊ hoc propter ydolatriā remouendā. Scd̓o in lege veteri mādabatur tm̄ vnūaltare ad vnū officiū deputatū. et ideo mādatumfuit ꝙ hoc de auro fieret. Tercio a tꝑe principisapoſtoloꝝ. ſcꝫ Petri vſqꝫ ad tempꝰ bt̄i ſilueſtri pape ordinatū fuit altare ligneū. Et ratio huiꝰ fuitQuia illo tꝑe ſeuiente rabie ꝑſecutoꝝ certa nō erat epiſcopalis manſio ſeu ſtatio. ſed vbicūqꝫ neceſſitas ꝯpulit: ſiue in criptis ſiue indomibo religioſoꝝ ſiuem quibuſcūqꝫ alijs locis miſſam celebrabant ſuꝑ altare ligneū cōcauū in modū arce. qd̓portabatur a ſacerdotibꝰ vbicūqꝫ romanꝰ epiſcopus id eſt pontifex celebrabat. Suꝑ qd̓ altare pͥnceps apoſtoloꝝ. ſcꝫ Petrus ſacͣmentū dn̄icū dicit̉celebraſſe. qd̓ quidē altare ligneū eſt in eccleſia lateranenſi. ſuꝑ qd̓ die cene et ſabbato ſequēti a ſūmo pōtifice miſteriū ꝑagit̉. Sꝫ poſt bt̄s Silueſ.papa decreto firmauit ut nullꝰ niſi romanꝰ pontifex miſſam audeat celebrare niſi ſuꝑ altare lapideum. et hoc ꝓpter tres rōnes. ſcꝫ ꝓpter fortitudinē. cōmunitatē. ꝯgruitatē. Prima ratio eſt ꝓpter fortitudinē Cū em̄ altare debeat ꝯſecͣri. ut patet ſtipͣ. Oportet eſſe aliqͣm rem fortē et nō fragilēſicut eſt lignū vel terra de qua fiebat altare. Secūda ratio eſt ꝓpter cōmuitatē. Cum em̄ in eccleſia debeat eē copia altariū ut hͦ miſteriū frequētetur debꝫ eē materia cōmūis et facilis ad habedumVn̄ nō pt̄ eē lōgū vel multū diſpēdiū ex carētia eiꝰnon gͦ debet eē auꝝ vel argentū qd̓ nō defacili pt̄haberi. Tercia eſt ꝓpter ſignificatōis cōgruitatem. Nam in hoc ſacramēto maxime fides chriſtieſt neceſſaria. Vn̄ ꝑ petrā ſignat̉ chriſtꝰ. ut dicitapoſtolꝰ pͥme ad corni. x. Petra aūt erat chriſtuſideo ⁊cͣ. Hec. b. t. iiij. ſcri. ſen. di. xiij. arti. ij. q. vin ſolu. ij. argūu. Scd̓o ad decorem et ſolēnitatēſacͣmenti corꝑis chriſti. exigit̉ in miſſa palla lineaet corporale lineū albū nō tinctū nō ſericeū ⁊cͣ Nāhoc ſacͣmentū debꝫ celebrari in pannis puris lineiˢnō ſericeis nō tinctis ſed albis. Cuiꝰ rō eſt. quiacorporale ſignat vel rep̄ſentat ſyndone in quo in.uolutū fuit corpꝰ chriſti in ſepulcro. ut dicit Hugo de ſancto victore. Cōpetit aūt huic ſacͣmentopalla corporalis linea pura et alba ꝓpter tres rōnes. ſcꝫ Candorem. Originē. Tunſionē Primaratio eſt propter candore ſui. Nam lineū inter oīagenera pannoꝝ eſt cādidiſſimū et meliꝰ mūdari etdealbari pt̄. et ſignificat innocētiā et puritatē ſaluatoris cuiꝰ puritas abſqꝫ omīmoda macula fuit Scd̓a ratio eſt propter originē. Nā linū de terra naſcit̉. et ſignat corpꝰ chriſti paſſibile ⁊ mortale de coꝑꝑe terreno virginis ſumptū. Tercia ratio eſt propter tunſionē. Nam linū tunſione multiplici ꝓducit̉ ad candorē et ſignat corpꝰ chriſtiqd̓ multiplici cruciatu et p̄ſſura ꝑuenit ad gloriā.On̄ licet eēt vtendū pāno ſericeo propter p̄cioſitatē hoſtie: non tamē vtimur. qꝛ nō ita rep̄ſentatcorpus dn̄i ſicut pannꝰ lineꝰ. nec pannꝰ tinctusut purus et albus. ſicut patet ꝑ p̄dictas rōnes.Hec bt̄s tho. iij. parte ſūme. q. lxxxiij. arti. iij. inſolū. vij. argū. Tercio ad decorē et ſolēnitatemhuiꝰ ſacͣmēti exigit̉ in miſſa calix cū patena de materia p̄cioſa. Licet em̄ calix ſignificet ſepulcꝝ xp̄iqd̓ erat in petra exciſſum Et patena ſignificet lapidem ſuppoſitū ut dicit Hugo de ſancto victore.non tamē calix et patena debēt eſſe de petra. neclicet. qͥa non oportꝫ ꝙ qͣntū ad om̄ia ſigna ſignificatis rn̄deāt. Similiter licet Seuerinus. xvj. romanus pontifex cōſtituit ut ſacerdotes calicibuset patenis viteris vterentur. Poſtea tr̄ propterpericulū qd̓ imminebat ex taliū vaſorū fragilitateet vilitate ſtatutū fuit ab eccleſia in cōcilio renēſivt habet̉ de cōſe. di. pͥma Galix. Ꝙ calix dn̄i cūpatena fieret detriplici mētallo. ſcꝫ ex auro om̄movel ſi non ex auro omnino fiat ex argento: Siqͥsaūt pauꝑ eſt ſaltem vel ſtanneū calice habeat. Deere aūt vel de auricalco et ceters metallis non fiatq ex virtute vel ex fortitudine vini rubiginē generaret et pariter vomitū vel nauſeā ꝓuocaret. Necex ligno propter poroſitatē. qͥa imbibit liquorē immiſſum. Nec ex lapidibꝰ propter vaſoꝝ lapideoꝝineptitudinē. Nec ex vitro vel criſtallo proptec eorum fragilitatē. In om̄ibꝰ em̄ talibꝰ propter ſtatutum eccieſie ſupͣdictū nullus miſſam celebrare p̄ſumat. Vn̄ Vrbanꝰ papa ut patꝫ diſtinctōe predicta. Om̄ia vaſa ſacra fecit argentea. Ratio aūtquare vaſa dominica fiunt ex p̄cioſa materia ē triplex. Prima eſt propter ſacramenti reuerētiā ethonorem. Scd̓a eſt propter paupeꝝ chriſti ſubuentōnē. Iercia eſt propter captiuoꝝ redēptionem. Vn̄ Ambro. et canon vbi ſupͣ dicūt. Nlōnedicturꝰ eſt dn̄s p̄lato vel ſacerdoti talia vaſa ſic habēti p̄cioſa. Cur paſſus es tot inopes mori famēet certe habebas auꝝ de quo miniſtraſſes elemoſinam. Cur tot captiui in captiuitatē deducti neoredempti ab hoſte ſūt occiſi. Quid dices: timūne templo dei ornatus deeſſet. Rn̄debit. Aurū ſacramenta nō querūt. ornatꝰ ſacroꝝ eſt redemptiocaptiuoꝝ. Hec. b. t. iiij. ſcri. ſen. di. xiij. arti. ij. ov. in ſolū. iiij. argū. Et Alex. iiij. parte ſūme. q. iijarti. pͥmo. Re. infra. Sepulcꝝ chriſti de pāno lineo et ceteris. Ꝙ in miſſa decē defectꝰ poſſunt contingere quibus obuiari et ſubueniri pōtCa. xv.ne eueniant et quomodo.y Exto et vltimo pͥncipaliter circa miſſamcōſiderādi ſunt defectus quibꝰ obuiat̉Ubi nota. ꝙ pluribꝰ defectibꝰ vel periculis in miſſa poſſibilibꝰ euenire dupliciter pt̄ oc.curri vel obuiari. Ono modo pͥuenieūdo ne. ſcꝫaliqd̓ periculū vel defectus eueniat. Alio mō ſubueniendo ut id qd̓ accidit emēdet̉. et hoc duplicit̓Vel remediū adhibendo. vel defectū circa hoc ſacramentū cōmiſſum ꝑ penitentiā puniendo. Hecbt̄s tho. iij. parte ſtime. lcxcxiij. arti. vj. in cor. q.