Druckschrift 
Pantheologia : [Mit Praefatio von Jacobus Florentinus]
Einzelbild herunterladen
 

Vn̄ ibi dr̄ hͦ facite ut ſitis filij pr̄is mei et pr̄is vr̄iid ē amore ⁊ non timore. ita qd̓ morale vniꝰ legisaddit ſupͣ morale alteriꝰ legis et actū et modū etintuitū ſicut patꝫ. Hec. alex. tercia parte ſūme. oxv. arti. pͥmo. Vtꝝ radix vel origo moraliū p̄ceptoꝝ ſit natura vel diſciplina ſeu ſcriptura vel gratia. in. cor. ſolū. Ꝙ lex vetus cōtinebatprecepta cerimonialia.Ca..xxxij.Ecundo lex vetus p̄ter p̄cepta moraliacōtinet p̄cepta cerimonialia Qd̓ taliratione oſtendo. Lex humana principaliter inſtituit̉ ad ordinādū homines ad deū. nō ſolum ꝑ actus interiores mētis. qͥ ſunt credere ſperare amare. ſed etiā ꝑ quedā oꝑa exteriora quibꝰ homo diuinā ſeruitutē ꝓfitet̉. Sed p̄cepta cerimonialia ſunt que ordinatur ad cultū dei gͦ ⁊cͣ. Vbinota qd̓ cultus qui impedit̉ deo ceremonia vocat̉id eſt munia id eſt dona ⁊ cereris que dicebat̉ deafrugū ut quidā dicūt. eo ꝙ pͥmo ex frugibꝰ oblationes ferebātur deo. ſiue ut maximꝰ valeriꝰ re.fert. nomē cerimonie introductū eſt ad ſignificandū cultū diuinū apud latinos a quodā opido iuxta romā qd̓ cere vocabat̉ eo ꝙ roma capta a gallis illic ſacra romanoꝝ oblata ſūt et reuerētiſſimehabita. Hec beatꝰ. tho. pͥma ſcd̓e. q. xcix. arti. iijVtꝝ lex vetus p̄ter p̄cepta moralia cōtineret prepta ceremonialia. in. cor. ſolū. Ꝙ lex vetuscōtinebat p̄cpta iudicialia. Ca. .xxxiij.Ercio lex vetus p̄ter p̄cepta moralia etxeremonialia cōtinet p̄cepta iudicialia.qd̓ tali ratione oſtendo. Ad lege diuināꝑtinet ordinare homiines ad deūet adinuice. ergoſicut determīatio p̄cepti coniuis de cultū diuīo filper p̄cepta cerimōialia. ita determīatio p̄cepti cōmunis de iuſticia inter hominies ſeruāda fit ꝑ precepta iudicialia. Vn̄ ſicut p̄cepta moralia daturde actibꝰ virtutū. et p̄cepta cerimonialia ordinantur ad cultū. ita p̄cepta iudicialia ordinant̉ ad faciendū alteri homini qd̓ eſt debitū. Et ideo cū apoſtolꝰ ad. Ro. vij. dixiſſꝫ. qd̓ lex eſt ſācta ſubiūxit. et mādatū eſt iuſtū et ſanctū et bonū. Iuſtū qͥdem quātū ad iudicialia. ſanctū quātū ad cerimonialia. Nam ſanctū dr̄ qd̓ eſt deo dicatū. ⁊ bonumid eſt honeſtū qͣntū ad moralia. Dec beatꝰ. tho.pͥma ſcd̓e. q. xcixc. arti. iiij. Vtꝝ lex vetꝰ p̄ter prepta moralia et cerimonialia cōtineat aliqͣ p̄ceptaiudicialia. in. cor. ſolū. Vbi nota qd̓ ratio dictataliquid faciendū vel tāqͣꝫ neceſſariū ſine qūo nonpoteſt eſſe ordo v̓tutis. vel tanqͣꝫ vtile ad hoc qd̓ordo virtutis melius ꝯſeruet̉. Ex quibꝰ v̓bis nota quatuor differētias inter p̄cepta et mandata. Prima eſt qd̓ q̄dam p̄cipiunt̉ vel ꝓhibentur inlege ſicut p̄ciſe debita. ſicut non occides. non fu.raberis ⁊cͣ. Et hec ꝓprie dicūtur p̄cepta. Quedāvero p̄cipiūtur vel prohibētur in lege nō qͣi p̄ciſedebita. ſed ꝓpter melius vel tāquā ad fine melioravel magis vtilia. que poſſunt dici mandata. quiaquādā inductionē vel ꝑſuaſionē habēt. Vn̄ iero.nimꝰ dicit. qd̓ ī p̄ceptiſ eſt iuſticia. in mādatiſ v̓oeſt caritas. Hec beatꝰ. tho. ibidē. arti. v. in. cor.ſolū. iuxta mediū. SScd̓a differētia eſt. qd̓ p̄ce.ptum importat debitū neceſſitatis. mādatū verodebitū caritatis. ut ꝑ ieronimū patꝫ. Tercia differentia eſt. qd̓ p̄ceptū eſt eiꝰ qͥ uibet ꝑ ſe. māda.tum vero eſt eius qͥ aliqͥd iubꝫ ꝑ aliū. Et qͥa multodignius eſt p̄ciꝑe per ſe qͣm ꝑ aliū. ideo ſequiturqd̓ p̄ceptū nobilius et efficacius eſt mandato.Quarta differētia eſt. qd̓ p̄cepta noue legis ſiintnobiliora p̄ceptis vel mādatis legis veteris. et p̄cipue p̄cepta moralia p̄ceptis cerimonialibꝰ et iudi.cialibꝰ ſunt nobiliora. Eo ꝙ dn̄s p ſe iuſſit et p̄cepit moralia. ſed per moyſen iuſſit cerimonialia etiudicialia. Hec. alex. tercia parte ſumme. q. xiiij.arti. vij. Vtꝝ omīa que ſūt in lege poſſint reduciad vnū genꝰ moraliū. i. ſolū. vltimi. arguꝘꝘ lex vetꝰ nō habebat v̓tutē iuſtificādi a culpa.Ecūdo pͥncipaliter circa Ca. xxxiiij.legem vetere ꝯſiderāda eſt efficacia. ſcꝫvtꝝ lex vetꝰ haberet v̓tutē iuſtificādi aculpa. Rn̄deo et dico ꝙ nō. Qd̓ oīſtendo quatuormodis ſcꝫ ratione. diſtinctōe. ſimilitudine. auctoritate. Primo oſtēdo rationē ſic. peccatū nūqͣꝫpoteſt remitti niſi p̄ xp̄m qͥ tollit peccata mundi.vt dr̄ iohānis pͥmo. Vn̄qꝛ miſteriū incarnatōiset paſſionis xp̄i nōdū realiter fuit pactū ideo ⁊cͣ. Scd̓o hoc idē oſtēdo diſtinctōe ſic. Nam in lege veteri duplex immūditia obſeruabat̉. corporalis et mētalis. Prima immūditia erat corporalisque tollebat ydoneitatē ad cultū diuinū ſicut leproſus dicebat̉ immūdus. vel ille qͥ tāgebat aliqd̓morticiniū. et talis immūdicia nichil aliud erat qͣꝫirregularitas quēdā. et hāc immūditia carnis cerimonie legis veteris habebāt v̓tutē mundandi.Cuiꝰ rat̉o e. qꝛ huiuſmōi cerimōie erāt q̄dā remedia adhibita ex ſtatuto vel ordinatione legis adtolledas immūdicias carnis. Et hoc ē qd̓ dicit a.poſtolus ad. hebre. ix. qd̓ ſanguis hircoꝝ ⁊ thaurorum et cinis vitule aſperſus. inquinatos ſāctificabat ad emūdatione carnis. Vbi nota qd̓ hocip̄m qd̓ cerimonie legis veteris expiabāt ab immiūdicijs corporalibꝰ erat in figura expiatōis a peccatis q̄ fit ꝑ xp̄m. Scd̓a immūdicia eſt mentis. ſcꝫpeccatū. et ab hac immūdicia cerimonie veterislegis nō habebāt v̓tutē expiandi. nō em̄ poterāta peccatis mūdare. ercio hoc idem ꝓbo ſimitudine. qꝛ apoſtolꝰ ad. gala. iiij. vocat ea egenaet infirma. Egena qͥdem. eo qd̓ nō continet in ſegratia. Et ex hoc vocat ea infirma. qͥa nō poſſunta peccato mūdare. Quarto hoc idem ꝓbo au.ctoritate apoſtoli ad. gala. ij. vbi ſic ait. Si dataeſſꝫ lex q̄ poſſꝫ iuſtificare xp̄s gͣtis mortuꝰ eſt. ideſt ſine cauſa mortuus eſt. ſed hͦ ē incōuenies. etgo ⁊cͣ. Hec beatꝰ. tho. pͥma ſcd̓e. q. ciij. arti. ij.Vtꝝ cerimonie legis veteris tꝑe legis haberent