Druckschrift 
Pantheologia : [Mit Praefatio von Jacobus Florentinus]
Einzelbild herunterladen
 

cum deus ꝓpter ſue bonitatis abundantiā infinitāſit bonoꝝ excellentiſſimus elargitor. ſupexcedit receptōem que eſt ꝓporcionata recipienti. Scd̓odeus facit p̄ter iuſticiā qn̄ bonū aliqd̓ largit̉ alicuivel malū aliqd̓ remittit nullo merito p̄cedēte. Siq̄qn̄ tribuit alicui pͥmam gr̄am. vel etiā ſi iudā ſaluaret hoc non eſſet cōtra iuſticiā ſꝫ p̄ter iuſticiā. Cuiꝰrō eſt. quia deus ſine ſue iuſticie p̄iudicio ꝓ pct̄o īeum cōmiſſo poteſt vel minꝰ erogare d̓ pena vel totaliter remittere penā. Similiter abſqꝫ merito p̄cedente pt̄ plus largiri degr̄a. Cuiꝰ rō eſt. qͥa ſi aliqͥd exhibeat̉ aliciū qd̓ non debet̉ nihil contra ordinem iuſticie fit ſi de ſuis bonis plus ei cōferat. ſic̄ptꝫ de eo qui alicui lib̓aliter cōmunicat bona ſuaDeꝰ ergo tū quia lib̓aliſſimꝰ dator. tū etiā qꝛ ī eūom̄is peccator peccat. poteſt plus alicui conferrede bonis qͣꝫ ſit alicui debituꝫ. eo ꝙ lib̓aliter tribuitomībꝰ et nō ex debito. ſicut ptꝫ. Scd̓o qꝛ omīspeccator in eū peccat. pt̄ minus inferre de malis vl̓etiā poteſt totaliter relaxare penā. Vbi nota dif.ferētiā int̓ iudicē mediū et ſup̄muꝫ qͣntū ad remiſſione ⁊ dimiſſioneꝫ pene̓ culpe debite. Quia iudexmediꝰ vel tꝑal̓ n̄ pt̄ ſine iuſticie p̄iudicio dininiue̓vel relaxare penas debitas pct̄is indeuꝫ vel in rempublicaꝫ cōmiſſis. niſi forte qn̄ viderit hoc vtilitatipublice expedire. Deus aūt omne peccatum in ſecōmiſſum et omnē penā peccato debitaꝫ remitterepoteſt. ⁊ omnē pena totaliter relaxare. Ex qūo ſeqͥtur ſi iudam ſaluaret non eſſꝫ contra iuſticiā ſedp̄ter iuſticiā. Sꝫ tn̄ eſſet contrariū eiuˢ p̄ſcientie ⁊diſpoſitōin qua ei eterna penā pͥp̄arauit. Vn̄ ordotuſticie dine non impedit qͥn poſſet ſaluare tudā. ratione qua om̄ē peccatum in eū cōmiſſum. et omnēpenam peccato debitā ip̄e ſolus poteſt remittere.ſed impedit ordo diuine p̄ſcientie et diſponis eterne. Tercio deus ẜm iuſticiam facit. quādo vnicuiqꝫ tribuit qd̓ meret̉. in pͥs. Tu reddis vnicuiqꝫ ẜm oꝑa ſta. Quarto deus contra uiſticiā nūqͣꝫ facit. puta qꝛ nn̄qͣꝫ alicui minꝰ ꝯfert d̓ bōis qͣm̄debet̉ ei. vl̓ nunqͣm ſine peccato ſpūaliter l̓ eternalipunit. vel plus punit qͥm peccet̉. qꝛ tūc faceret cōtra ſeip̄m vel negaret ſeip̄m. Vnde ſuꝑ illud v̓buꝫapoſtoli rō. xj. Contra naturā inſertus es. gloſaſic dicit. Greator et cōditor oīm reꝝ nihil cōtra naturā facit. ſic̄ nec cōtra ſeip̄m. Vn̄ ſicut ip̄e eſt cōditor oīm naturarū. ita ip̄e eſt cauſa et cōditor oīiuſticie. vn̄ damnare petrū cui ex bn̄ficio gr̄e ſibicollate ſalus debetur non poſſet. quia hͦ eſſet contiuſticia. ſaluare aūt iudā non eſſet contra iuſticiāſꝫ p̄ter iuſticia. vt ſupͣ ptꝫ. Hec. b. t. qͣrto ſcri. ſe.di. xlvj. d̓ tuſticia. ar. ij q. ij. ī cor. q. et ī ſo. argū Ꝙ iuſticia dei mīa eſt pͥncipalior et nobilior etideo appetibilior. Capitulum ſeptimū.Vſticia diuina. Circā dina iuſticia p̄terea que dicta ſūt ſuꝑius conſiderāda ſūt triaPrimū ē nobilitas qua deficit. Scd̓m ē penalitas quā ꝓficit. Terciū ē eternitas quaafficit. Primo em̄ iuſticia dīna a mīa in nobili.tate deficit. Cū em̄ in om̄i dīno oꝑe miſcd̓ia et tuſticia inſeꝑabiliter contungant̉. poſſet quis querereque iſtaruꝫ eſt pͥncipalior. nobilior appetibilior. anmiſcd̓ia. an tuſticia. Rn̄deo ⁊ dico. ꝙ in om̄i opodei pͥncipalior maior vel nobilior eſt miſcd̓ia dei qͣmtuſticia dei. qd̓ rōnibꝰ ⁊ autoritatibꝰ ꝓbo. Et ꝓbopͥmo duplici rōne. Prima ratō eſt talis. Omneillud qd̓ eſt ex parte dei agentis eſt pͥncipaliꝰ ⁊ nobilius qͣꝫ illud qd̓ eſt ex parte recipientis. Sed miſericordia eſt ex parte dei qui ſuꝑabūdat in bono.tuſticia aūt eſt ex parte recipiētis qui recipit ẜm ꝓportōem. id eſt ẜm exigētiam meritorū. gͦ mīa ſuꝑeminet iuſticie. Scd̓o hoc idem ꝓbo alia rōne ſicIllud qd̓ eſt ꝓpriū aliciū pͥncipaliꝰ ei cōuenit qͣꝫ illud ꝙ ē alienum ab eo. Verbi gr̄a. De calore et ſiccitate reſpectu igniſ. qͥa ꝓprium eſt ignicalere. iōpͥncipalius igni cōuenit caliditas qͣꝫ ſiccitas. Sica ſimili ꝓprium opus deiē miſereri ⁊ parcere. opꝰaūt punitionis alienū eſt ab eo. vt dicit̉ yſa. xxvj.ergo miſcd̓ia in oꝑe dei eſt pͥncipalior qͣꝫ uiſticia. Sercio hoc idem ꝓbo autoritate Iacobi. ij. ca.Supexaltat aūt miſcd̓ia iudiciū. id eſt ſupponetmiſcd̓ia in iudicio. Quarto hoc patet alia autoritatē .ſ. dd̓. dicentis. Miſcd̓ia eius ſuper omīa opera eius. Vbi gloſa ſic dicit. Deus qͣntum eſt ī ſevel ex ſe ſemꝑ eſt paratus dare eſſe gratie ⁊ eſſe glorie niſi noſtra peccata et ſcelera impediant. ꝙ ſi punit ſeueritas eſt non in eius ſed in tuo opere. Sꝫem tollis opera tua mala et in te non remaneat niſi opera eius. non dimittet te miſeratio eiꝰ. Si atnon dimittas oꝑa tua. dicet. Itē malidicti in ignēeternū ⁊cͣ. Hec bt̄us tho. qͣrto ſcrip. ſen. di. xlvj.de mīa. ar. ij. q. iij. ī cor. q. et argumētis ꝯtͣ. Reqͥre infra miſcd̓ia. viij. ca. Ꝙ deus in bonis temporalibus aliqn̄ infert penam ſine culpa.Ecūdo pͥncipalr̓ iuſticia dina Ca. viijin penalitate quā confert ꝓficit. Poſſetem aliquis querere. ſi deus punit aliquēiuſte ſine peccato. Et qͣntum ad hoc rn̄deo qͣtuormodis. Primo ꝙ deus nec in hac vita nec in futura in bonis ſpūalibꝰ infert alicui penā ſine culpaPria. qd̓ tali rōne ꝓbo. Deus nunqͣꝫ facit contraiuſticia vt ſupiis ſexto ca. eſt ꝓbatū. Sꝫ ſi deusaliciu minꝰ cōferret de bonis qͣꝫ ei debet̉. vel ſi punniret ſpūaliter ꝑ ſb̓tractōem gr̄e et pͥuatōem viſiom̄s ſue eēntie ſine pct̄o. vel ſi plus puniret qͣꝫ hopeccaſſet. hoc eſſet contra ordinē iuſticie. qd̓ deusnec facit nec face̓ poſſet. loq̄ndo de potentia ordīata. ſicut non poſſet facere qͥn eius opus ẜm ꝙ participat eſſe mitaret̉ eum. gͦ ⁊cͣ. Hec bt̄us tho. qto ſcri. ſen. di. xlvj. de iuſticia. arti. ij. q. ij. in cor.q. Scd̓o mō rn̄deo ⁊ dico. ꝙ in hac vita tuſticia dina licꝫ nunqͣꝫ inferat pena ī ſpūalibꝰ ſine peccato ꝓprio. tn̄ iuſticia qn̄qꝫ diuina infert penale icē detrimentū ī boniſ tꝑalibꝰ ſine ꝓprio peccato. qd̓triplr̓ ꝓbo .ſ. ſimilitudine. autoritate. et rōne.