Druckschrift 
Pantheologia : [Mit Praefatio von Jacobus Florentinus]
Einzelbild herunterladen
 

Non em̄ licet cum inimico nō ꝯuerſari et familiaritatis ſigna negari in duobo caſibꝰ. Primꝰ ē qn̄inimicus venia peteret. Scd̓s caſus eſt. qn̄ ſe adfamiliaritatē iungeret. et p̄cipue qn̄ habet̉ p̄ſum.ptio ꝙ hec duo veraciter facit. non ficte vel ſimū.late. quia ſi tunc nō ſe iungeret eieſſet vindicta.qͣrto ſcrip. ſen. vbi ſupͣ. arti. ij. in ſo. v. ar. Vtꝝ diligere inimicum magis ſit meritoriūqͣꝫ diligere amicum. Capi. tercium.Ercio pͥncipalr̓ circa dilectōem inimicorū ꝯſiderare debemus meritū quod acqͥrit̉. Vlam ex vna parte melius eſt et magis meritoriū dilige̓ amicum qͣꝫ inimicuꝫ triplici ratōne. Prima eſt qꝛ aicus eſt melior. Scd̓a ē qꝛ eſtꝓpiqͥor. Tercia ē qꝛ ē cōuenientior vel ſimilior.Prima ratō eſt. qꝛ amicus eſt melior. ⁊ format̉ ſicratō. Melius eſt et magis meritoriū dilige̓ melioreꝫ. ſꝫ amicus qͥ amat eſt melior inimico qui odit.Cuiꝰ ſignū eſt. qꝛ minꝰ bonū ſi incumbit ncc̄itasꝓ maiori bono eſt dimittenduꝫ. Vnde in extremancc̄itate qn̄ amicis et inimicis nō poſſumꝰ ſb̓ueni.re magis tenem̉ ſb̓uenire amicis qͣm inimicis. Viſicut eſt de exteriori effectū dilectōnis. ita eſt de in.teriori affectu dilectōnis. Scd̓a ratō eſt. quiaamicus eſt deo ꝓpinqͥor. Et format̉ ſic ratō. Illequi eſt ꝓpinqͥor deo eſt magiˢ diligendus. ſꝫ amicꝰeſt huiꝰ modi. ergo ⁊cͣ. Tercia ratio eſt. qꝛ amicus eſt ꝯueniētior vel ſimilior. Et formo ſic rōeꝫSimilitudo eſt ꝑ ſe cauſa dilectōnis. gͦ vbi eſt maior ſimilitūdo ibi eſt maior dilectio. ſꝫ maior ſimili.tudo eſt amici ad amicū qͣꝫ amici ad inimicuꝫ. gͦ ⁊ cͣſcd̓a ſcd̓e. q. xxvij. arti. vij. ī cor. q. Ex alia veroꝑte eſt magis meritoriū dilige̓ inimicū qͣm amicū.et hoc ꝓpter tres cauſas. Prima eſt ꝓpter conatūmaiorē. Scd̓a ꝓpter vehementiore vel intenſioremferuorem. Tercia eſt ꝓpter motorē excellētiorem. Prima rō eſt ꝓpter conatū maiorē. qd̓ ſic ꝓboVbi eſt maior difficultas et maior conatus. ibiēmatus meritum. ſꝫ in dilectōne inimicoꝝ eſt maiordifficultas. qꝛ difficilius eſt diligere inimicuꝫ qͣꝫ amicū. gͦ ꝓpter maiorē conatum eſt maius merituꝫ Scd̓a rō eſt ꝓpter intenſiorē feruorem. qd̓ ſicptꝫ. Sicut em̄ v̓tus igniſ on̄dit̉ eſſe fortior: qͣntūad remotiora calorē ſuum diffundit: ⁊ qn̄ materiāminus combuſtibileꝫ cōburit. ſic amor dr̄ fortiorqn̄ ad remotiora ſe extendit. ſcꝫ vſqꝫ ad dilectōeminimicoꝝ. Tercia rō eſt ꝓpter motorē excellētiorem. ⁊ format̉ ſic rō. Dilectio tanto ꝑfectior ē qͣnto ꝑfectius eſt ſuū motruū. ſꝫ dilectōnis amici pt̄eſſe alia rō vel aliud motiuuꝫ qͣꝫ deus. Dilectōnisv̓o inimici ſolus deus eſt ratō vel motiuuꝫ. gͦ ⁊cͣ.Scd̓a ſcd̓e. q. xxvij. arti: vij. in cor. q. ꝑ totū.Nota tn̄ ad eiudentiā p̄dictoꝝ ꝙ qͣntitas meriti iudicat̉ ex tribꝰ. Primo ex radice merēdi. et ſic qͣlecūqꝫ opus qͣnto ex maiore caritate ꝓcedit. tantomagis ē me̓itoriū. Scd̓o ex difficultate oꝑis meritorij. et ſic opꝰ patiētie vel caritatis ad inimicoshiiraeſt niagis meritoriū. Tercio ex vtilitate ip̄iꝰ meriti. ⁊ ſic opus mīe corꝑale vel ſpūale dr̄ magiſ meritoriuꝫ qͣꝫ exercitatio corꝑalis. Debet em̄ quilibetvt ſit ꝑfectus circa inimicuꝫ ẜuare et attendere nōuem que ponit Chriẜ. ſuꝑ illo v̓bo math̓. v. Bn̄fecite his qͥ oderunt ⁊cͣ. Primū eſt nequaqͣꝫ ad ledēdum pͥorem ſe inuenire. Scd̓m eſt vt non ampliꝰinferat. qͣꝫ qd̓ a ledente ſuſtinuit. Terciuꝫ eſt ne leſtis faciat illa q̄ paſſus eſt ſꝫ qͥeſcat. Quartum eſtvt etiā ſeip̄m p̄beat ad iniuriā ſuſtinendā. Qn̓tuꝫeſt vt etiā ad maiora ſeip̄m p̄beat qͣꝫ alius inferat.Sextū eſt non odiſſe eum a quo patit̉. Septimueſt ledentē dilige̓. Octauum eſt bn̄ficiū libenter eiimpendere. Nonum eſt deum ꝓ adu̓ſarijs dep̄cariRe. infra patientia. Ꝙ qͣdruplex eſt iniuria. Capi. pͥmum.Niuria. Nota ꝙ iniuria eſt q̄druplex. Prima ēleſionis corꝑis. Scd̓a ablatōnis eris. Iercia angarie operis. Quarta detractōnis in qͥbus p̄cipitin euangelio. et demonſtrat̉ ꝑfectio patientie.Prima eſt inturia leſionis corꝑis. Vbi notandaſunt duo. Primū eſt. ꝙ duplex ē inturia leſiōiscorꝑis. Vna eſt cōmunis vel publica. ⁊ talis iuſſupͥncipis et manū militis eſt ꝓpulſanda. Alia ē ꝑſonalis ſiue pͥuata. et taliſ ſi expedit eſt patienter toleranda. Scd̓m eſt ꝙ iniuria ꝑſonalis ſeu pͥuataꝯtingit repelli qͣtuor modis. Primo mō vlciſce̓di libidīe vel lruiorē. ⁊ ſic nulli licet iniuriā repelleroVn̄ appꝰ ad ro. xij. Non reddētes malū ꝓ maloEt pͣs. Si reddidi retribuētibo mi mala. Scd̓ointentōne violentiā inferendi. et hoc etiā non licetNam ſi aliquis ad defendendū vitaꝫ ꝓpriam vtat̉maiori violētia qͣꝫ oporteat: peccat. Tercio mōvolūtate ſe defendendi. cuilibꝫ em̄ eſt naturale ꝙ ſeqͣntum pt̄ cōẜuet in eſſe Et idro ſi moderate inturiam ⁊ violentiā ſibi factam repellat: tūc licita eſt defenſio. Nam ẜm iura. vim vi repellere licet cū moderamīe inculpate tutele ad vitandū occiſionē alterius. qꝛ plus tenet̉ homo p̄uidere vite ſue qͣꝫ aliene. ſcd̓a ſcd̓e. q. lxiiij. arti. vij. in cor. q. Quato ꝯtingit iniuriaꝫ repellere intentōe impediendi.et ſic om̄ibꝰ licet. et hoc modo paulus munitus militibꝰ impediuit iudeos. ne ſibi inferrent iniuriaꝫ.Preceptū aūt de p̄paratōne maxille intelligit̉. nonqͣntum ad opus. ſꝫ qͣntum ad p̄p̄aratōeꝫ cordis vtteneat̉ animi patientia cū beniuolentia. Vnde dicitur math̓. v. Ego dico vobis nolite reſiſtere maloſed ſi quis ꝑcuſſerit te in dexterā maxillaꝫ p̄be ei etalteram. Qd̓ v̓bum qͣtuor modis exponit̉. Primō ſic. Qui ꝑcuſſerit te in vnā maxillā p̄be ei ⁊ aliam. id eſt eadem patīa ſis paratus ſuſtinere aliaꝫſi oportet vt pͥma. Vbi aūgꝰ ſic dicit. Exemplūaūt patientie nullū excellentiꝰ qͣꝫ ip̄ius dn̄i inuenimꝰ. Nam ip̄e cū alapa ꝑcuſſus eſſet non ait. eccealterā maxillaꝫ. ſed ait. Si male dixi exprobra velteſtimoniū ꝑhibe d̓ malo. Si aūt bene quid cedisme? Vbi on̄dit pp̄aratōem alterius maxille ī corde