Druckschrift 
Pantheologia : [Mit Praefatio von Jacobus Florentinus]
Einzelbild herunterladen
 

dixer̄t qͥdam ꝙ indulgētie valēt ẜm qͣntitatem deuotōnis. Sꝫ hec opinio eſt falſa. qd̓ ꝓbo duplicirōne Prima eſt. qꝛ ſi indulgentie nō tm̄ valerētqͣꝫtum ſonāt vel qͣntum p̄dicant̉. tūc om̄es p̄dicates indulgentias peccarent mortaliter. qꝛ p̄dicarent falſum. hoc aūt eſt abſurdum. Scd̓a rō eſtqꝛ ſi indulgentie valerēt ẜm qͣntitateꝫ deuotōnis.tūc ſine dato exteriori valerēt indulgentie qd̓ etiā ēfalſum. Scd̓o circa indulgētias eſt conſiderare qͣntitatē dati exterioris. et qͣntum ad hoc dixeriqͥdam alij. ꝙ indulgentie valēt ẜm qͣntitatē dati exterioris. Sed hec opīo etiā eſt falſa. eo ꝙ indulgētie nō valent ad pene remiſſionē. ſꝫ ad qͣndam commutatōem. Tercio circa indulgentias eſt conſiderare qͣntitatem cauſe mouentis. puta qn̄ indulgentia datur ꝓ fabrica eccleſie: qui magis ſb̓uenit ẜm facultatē ſuā plus habet de indulgētia. Sꝫhec opīo ſimiliter eſt falſa. Cuiꝰ rō eſt. qꝛ ꝓ eadeꝫcauſa interdū maiorem vel mīorem indulgentiamponit. Quarto circa indulgentias eſt conſiderare qͣntitatē meriti paſſionis chriſti et eccleſie remittentis. Et ideo ẜm maioreꝫ applicatōem meritorū eccleſie ad iſtum vel illū indulgentie magis valent ad pene remiſſionē Vn̄ indulgentie tm̄ valētqͣntum iſte quidat indulgentias de theſauro eccleſie. id eſt de merito chriſti ⁊ ſct̄oꝝ eccleſie: diſpenſauit dūmodo aſſint qͣtuor. Primo autoritas ī diſpenſāte. Scd̓o caritas ī recipiēte. ercio pietasin cauſa mouente. ſcꝫ honor dei et vtilitaˢ eccleſieQuarto effectus in oꝑe. ſcꝫ vt homo faciat illudqd̓ ī indulgentijs faciendū ſtatuit̉. Hec bt̄s tho.qͣrto ſcri. ſen. di. xx. arti. iij. q. ij. in cor. q. ꝑ totūPetrus vero de tharā. dicit. ꝙ indulgentie tm̄ valent qͣntum ſanat. v̓bi gr̄a. Valēt eniꝫ qͣdragnnitadies indulgentie cuilibꝫ hn̄ti tm̄ qͣntum valerēt eidem qͣdragnita dies pn̄ie. Vel vnus annus indulgentie qͣntum vnus annꝰ pm̄e ẜm determinatōemvel taxatōem factā. ſiue a ſacerdote ſiue a iure ſiue a iuſticia dīna. Anni vero iſti nō ſūt anni celi necpurgatorij ſꝫ mundi. qꝛ ī hoc mūdo eſt huiꝰ mōi diſtinctō dieꝝ. non aūt in celo vel purgatorio. Tamqꝛ actus actiuoꝝ nō ſūt niſi ī patiēte et diſpoſito.Ideo indulgētie licet valent qͣntū ſonāt ſicut ptꝫ.nō tn̄ om̄ibꝰ eqͣliter valēt. ſꝫ ẜm maiorē eccleſie vtilitatē et maiore fidei deuotōem et feruorē. Vnde qͣdragīta dies indulgētie plus valēt ad remiſſioneꝫpene illi qͥ ad illam indulgētiā ſuſcipiendā magis ſediſponit. ſcꝫ maioriferuore et deuotōne. et maiorilabore et maiori affectōne qͣꝫ dati qͣntitate. Hec pede thara. qͣrto ſcri. ſen. di. xx. circa terciū ꝓbleū.arti. iij. q. j. in cor. q. ꝑ totū. Quarto ⁊ vltimonota duratōem. ſcꝫ quotiēs et qͣndiu indulgētiaduret et valet. Nam indulgentia aliqn̄ eſt determinata ad tempus. vt cū dr̄. Quicūqꝫ vadit ad ta.lem eccleſiā vſqꝫ ad tale tempꝰ hēat tm̄ d̓ indulgētia. et tūc intelligit̉ ſemel tm̄. Sed ſi ī aliqua ecc̄īaſit indulgentia p̄henis ſicut in eccleſia bt̄i petri eſtMulgēciaphennis indulgentia qͣdragīta dieꝝ. tūc quotiensaliqͥs vadit et ecc̄iaꝫ illā intrat. totiēs ꝯſeqͥt̉ indiugentias. Hec bt̄us tho. qͣrto ſcrip. ſen. di. xx. ar.ti. iij. q. ij. in ſo. iiij. ar. ī fine. Propt̓ quācam pn̄t indulgētie fieri et ꝓpt̓ quā cām nō. Ga. jEcūdo pͥncipalr̓ circa indulgentias cōſiderāda eſt finis vtilitas. ſcꝫ ad quē finēindulgētie fiant. Vbinota tria. Primūeſt. ꝙ īdulgētie non pn̄t fieri ꝓ temꝑalibꝰ ſimpleScd̓m eſt. ꝙ poſſunt fieri pro temporalibus ꝙd̓natis ad ſpūalia. erciū ē. ꝙ pn̄t fieri ꝓ pͥure ſpiritualibꝰ bonis. Primo dico ꝙ indulgētia nō poteſt fieri ꝓ aliquo bono vl̓ ꝓ aliquo ſb̓ſidio ſimpltꝑali. Guiꝰ rō eſt. quia cum indulgentia ſit quidſpūale: eo ꝙ eius effectꝰ ſcꝫ remiſſio culpe et penoſit ſpūalis. Dare at̄ ſpūale ꝓ tꝑali eſt ſymonia. q⁊cͣ Acd̓o indulgentia pt̄ fieri ꝓ bonis tꝑalibꝰ adſpūalia ordīatis. Nllam ꝓpter ſpūalia bonis tꝑalibꝰvti debemus. bona aūt tꝑalia que ad ſpūalia ordinant̉ ſūt cōſtructio eccleſiaꝝ et pontiū et aliaꝝ elomoſinarū. ita ꝙ qn̄ indulgentia ꝓ tꝑalibꝰ dat̉ nōfit ſimonia. eo ꝙ nō dat̉ ſpūale ꝓ tꝑali. ſꝫ ꝓ ſpūali .ſ. ꝓ honore dei ⁊ cultuſ dīni ad quē dicta bona tōporalia ordinātur. Tercio dico ꝙ ꝓ pure boniſſpūalibꝰ poteſt fieri indulgētia et qn̄qꝫ fit. ſic̄ qͥcunqꝫ orat ꝓ rege̓ frantie habet decem dies de indulgētia a papa innocētio qͣrto. Et ſimilr̓ crucē p̄dicantibꝰ dat̉ qn̄qꝫ eadem indulgētia que dat̉ crucēaccipientibꝰ. Hec bt̄us tho. qͣrto ſcrip. ſen. di. xxarti. iij. q. iij. in cor. q. et in ſo. ij. ar. Ꝙ aūt ꝓ bonis ſpūalibꝰ vel ꝓ bonis tꝑalibꝰ ad ſpūalia ordinatis īdulgētia debet̉ ꝓbo tali ſimilitudīe. Nā ſic̄ ē inonē non ordincorꝑalibꝰ. ſic eſt ī ſpūalibꝰ. In rebꝰ at̄ corꝑalibꝰ videmꝰ ꝙ theſaurus regis a theſaurario duplici rōeſolet exponi. Primo ad gloriā honorē et magͥficētiā on̄dendū regie digͥtatis ⁊ maieſtatis. ſic̄ faciūtqn̄qꝫ reges lib̓ales. vt habet̉ de aſſuero heſter .j. Scd̓o ꝓpter indigentiam cōmunitatis; vtpoteqn̄ theſaurus exponitur ad dandum militibꝰ qui exponunt ſe pugne ꝓ defendenda cōmunitate ne abhoſtibus ledatur cōmunitas. Sic a ſimili theſaurus eccleſie ab illo qui habet illum diſpenſare prop̄ter duas cauſas exponitur. Prima eſt propioſtendendam magnificentiam et laudem principisſcilicet chriſti. Scd̓a eſt propter defenſionem etꝓmotōnem chriſtiane cōmunitatis et chriſti ſanctorum. Nam laus et honor principis eccleſie ſcilicet chriſti eſt in ſanctis ſuis. Sancti autem honorantur in conſtructōe eccleſiarum ⁊ viſitatōneliminum eorundem et cōmemoratione virtutum ip̄ſorum: que fit in p̄dicationibus ⁊ ſermonibus. &ideo pro his omnibus aperitur theſaurus eccleſioin indulgentijs. Secundo indulgentie fiunt ꝓpter neceſſitatem eccleſie. Nam cōmunis neceſſi.tas eccleſie eſt defenſio terre ſancte. tuitio fidei. eꝓmotio ſtudij. et om̄ia alia que valēt ad ꝓmotōeꝫcultus dīni. Hec alex. qͣrta ꝑte ſum. q. ccxcij