Druckschrift 
Pantheologia : [Mit Praefatio von Jacobus Florentinus]
Einzelbild herunterladen
 

xxxij. arti. vij. Vtrum de illicite acquiſitis poſſit fieri elemoſina. in ſolutione. ij. argumenti vſqꝫ in finem. Nota etiam ꝙ in quocumqꝫ predictorum caſuū ſi offertur ei qui ꝑdidit recipere poteſt. vt cōmuniter dicunt omnes doctores iuris. Ꝙ aliquid eſt inique acquiſitum et illicite re.xxiij.tentum. Capi.V Ecundo dico ꝙ aliquid eſt inique acquiſitum et illicite vel iniuſte retentum. ſicutid quod acquiritur ex furto. rapina. vſura. fraude et ſimilibus. et de talibus nec poteſt necdebet fieri elemoſina. Cuius ratio eſt. quia cum talia non ſint acquiſita tranſlatōne dominij in alterius inturiam ſunt accepta. vnde debent reſtitui ei aquo quis accepit. et de talibus dicitur eccleſiaſticixxxiiij. Immolantis ex iniquo ſcꝫ lucro vel furto.rapina vſtira et ſimilibus oblatō eſt maculata coram deo. Vnde prouer. xxj. Doſtie impiorum abominiabiles que offeruntur ex ſcelere. Vbi nota. ꝙ oblatio vel elemoſina eſt ex ſcelere triplici ratione. Prima ratio eſt ex parte indiſcretionis. qꝛimmoderate et indiſcrete fiunt. Vnde hieronimusDe rapina deo ſacrificium offert qui de neceſſarijscorꝑi aliquid ſibi ſubtrahit et ſeip̄m cōſumit. qualia ſunt iertinia. vigilie. elemoſine. et orationes inimoderate. Secunda ratō eſt ex parte intentōnisofferentis et elemoſinam facientis. ſcꝫ qn̄ aliquiselemoſinam tribuit et culpam nō deſerit. qui enimſemꝑ qn̄ poterit peccare intendit. fruſtra ſacrificiūoblatōnem vel elemoſinā tribuit. Vnde gregoriusIrā iudicis placare neſcit oblatio vel elemoſina niſiex mūdicia placeat offerētis. An̄ eccleſiaſtici. xxxiſerere anime tue placens deo. Tercia ratio eſtex ꝑte vilis conditōnis. Vbi nota. ꝙ oblatō velelemoſina eſt ex ſcelere vel qꝛ indigna. vel quia iniqͥ Primo quia indigna tā ex ꝑte offerentis qͣꝫ exparte eius qd̓ offertur. Vn̄ malachie pͥmo dicit̉.Si offeratis cecum. claudum. et languidū ad immolandū nonne malum eſt. Spūalit̓ hoſtiam deoet elemoſinam proximo cecam offert qui inconſi.derate deo ſeruit. non diſcernens ſicut debet quidqn̄ qualiter et ceteras circūſtantias quibus faciendum eſt opus illud. Claudū offerimus qn̄ intentione duplici opus nr̄m agimus. et cum quis opusappares bonum et in honorem dei factum ad hūanam laudem aut fauorem facit. Vel ille elaudicat qͥmūdum et deum ſimul vult diligere et tenere quodeſſe non poteſt. Languidū vero offert qui remiſſeopus bonum facit. Qūo ꝯtra yſa. xxxv. Confortate manus diſſolutas et genua debilia roborate.Ieremie. xlviij. Maledictus qui facit opus dei negligenter et deſidioſe. alia lrā dicit fraudulent̓. Require infra negligentia. Ambroſiꝰ. Nemo cum deſidia chriſtum requirit. Et ſubditur ibidem. Offerillud duci tuo ſi placuerit ei. quaſi diceret. Offer illud id eſt conſimile. ſcꝫ cecuꝫ. claudū. et languidūAcōſiāduci tuo ſeculari ſi placuerit ei. quaſi diceret. nonplacebit. imo diſplicebit ei. Aut ſi faciem tuam qcſceperit. id eſt ſi ſit illi accepta p̄ſentia tua pro taimunere. quaſi diceret. Nō erit ei accepta preſētiatua. multo minus deo. et eſt ratio talis. Huincmuodi oblata principi ſeculari reſpuerentur. et oblatvilia reputarent̉. multo magis deo. Secundooblatio pel elemoſina eſt ex ſcelere. quia miqua ſcꝫcum eſt de rapina. Vnde malachie pͥmo in fine qrlbditur. Intuliſtis de rapinis claudum et languiduꝫet intuliſtis munus. nūquid ſuſcipiam illud de moanū veſtra dicit dominus. quaſi diceret non. Eccleſiaſtici. xxxv. Noli offerre munera praua id eſt ollationem et elemoſinam prauam. ſcꝫ male acceptāmale retentam. vel malo fine ſeu intentione oblat̉aꝫet ponit rationem diceris. Non enim ſuſcipiet illa ideſt non placebunt ei ſed deteſtabitur ea. ita dicitureccleſiaſtici. xxxiiij. Qui offert ſacrificium de ſubſtantia pauperis rapta vel furata quaſi qui victimatfilium in conſpectu patris. Quantū huiuſmodiſcrificium oblatio vel elemoſina ſit deo ab omniabilis oſtendit rabanus in gloſa ſuper illo verbo dicens. Valde deteſtabile eſt ſacrificium quod orbatipatris dolori comparatur. Et ſubdit. Quidā penſant quanta tribuunt non quanta recipiunt. rapunt et congregant mercedes et mittunt eas in ſacͣcum pertuſum. Et ponit rationē exempli dicens.In ſacco pertuſo videtur quāta pecunia mittitur.ſed non videtur quanta amittitur. qui ergo quanta largiuntur inſpiciunt. ſed non quanta rapiuntin ſacͣco pertuſo mercedes mittut. quia eas in ſpēſue fiducie intuentes congerūt. ſed non ſe intuentes perdunt. Hec rabanus ingloſa ibidem. Patetigitur ex p̄miſſis ꝙ de male acquiſitis et poſſeſſisnon poteſt elemoſina fieri. Sed forte argues inoppoſitum dupliciter. ſcilicet ratione. et autoritate Primo ratione. ſic. Māmona ſignat diuitias.Vnde auguſtinus ſuper illo verbo luce. xvj. Facite vobis amicos de māmona iniquitatis ſic dicit.Qd̓ hebrei dicunt māmona latine diuitie vocant̉ſed ibi dicit̉. Facite vobis amicos de māmona iniquitatis. ergo de diuitijs inique acquiſitis poteſt ſibi aliquis ſpirituales amicos facere elemoſinas largiendo. Et confirmo hoc idem per gloſa q̄ſuper illo verbo dicit. Mamona lingua ſirorum diuitie iniquitatis vocantur. quia de iniquitate col.lecte ſunt. Iniquitas vero bene diſpenſata in iuſticiam vertitur. ergo videtur ꝙ de iniqꝫ poſſeſſis liceat facere elemoſinam. Reſpondeo duobo modis Primo modo. ꝙ illud verbum luce et glōſe intelligendum eſt de illis que per actum illicitum ſūt acquiſita et tamen iuſte poſſidentur. vt de meretricio patet ſupra. Secundo modo dico. ꝙ illa autoritas. facite vobis amicos de mammona miquitatis quinqꝫ modis exponitur. Primo diuatie dicuntur manimona iniquitatis inquantuꝫ easſola iniquitas diuitias eſſe putat.