Druckschrift 
Pantheologia : [Mit Praefatio von Jacobus Florentinus]
Einzelbild herunterladen
 

eius quiin ea pepēdit diffuſam. Chriſo. etiā dicitꝙ chriſtꝰ in cruce expanſis manibꝰ morit̉ vt alteramanū veterē populū: altera vero eos qui ſūt exgentibꝰ trahat. Sexto voluit chriſtus in crucemori rōne ꝑfectionis. qͥa ꝑ hoc genꝰ mortis diuerſaꝝ virtutum chriſto ꝑfectio deſignat̉. Vn̄ Augꝰin libro de gr̄a veteris et noui teſtamēti ſic ait. Nōfruſtra tale genꝰ mortis chriſtꝰ elegit. vt latitudinis. altitudinis. lōgitudinis. ꝓfunditatis. de quibus apoſtolꝰ loqͥtur ad Ephe. iij. magiſter exiſteret. qd̓ v̓bū ẜm Auguſ. ibidē exponit̉ lr̄aliter et ſpiritualiter. vt v̓bi gr̄a. Nā latitudo crucis eſt in eoligno qd̓ tnͣſuerſū deſuꝑ figit̉. et hoc ad bona oꝑaꝑtinet. qͥa ibi extēdit̉ manꝰ. Longitudo vero crucis eſt in eo qd̓ ab ip̄o tnͣſuerſo vſqꝫ ad terrā cō.ſpicuū id eſt manifeſtū eſt ibi quodā modo ſtat̉ velꝑſiſtit̉ et ꝑſeuerat̉ qd̓ longanimitati attribuit̉. Altitudo vero crucis eſt in ea ligni parte que ab illa q̄tnſuerſa figit̉ verſus ſurſū relinquit̉. hoc ē ad caput crucifixi. qͥa bn̄ ſperātiū ſuꝑna expectatio eſt.Profunditas vero crucis eſt totū illud qd̓ de lignocrucis fixū in terra occultat̉ qd̓ ſignat profunditatem gratuite gr̄e. Si vero breuiꝰ vis ꝓcederedicas ꝙ apoſtolꝰ in his v̓bis vt poſſitis cōprehēdere ⁊cͣ expͥmit formā crucis. Nam ꝓfundū cruciserat infixū humi. Sublimitas eminēs ſuꝑ caputLongitudo ab imo ſurſū porrecta vſqꝫ ad altitudinem. Latitudo lignū tnſuerſū ab vna manū ad aliam. Pec omnia diuerſimode eſt inuenire et in bonō et in malo. in vita p̄ſenti ⁊ in futuro vt patꝫ infra. Vn̄ Augꝰ. ſuꝑ Ioh̓em ſic ait. Lignū ni quofixa erat me̓bra patiētis: etiā ad cathedrā fuit magiſtri cōuenientis dicetis vel docētis. Dec bt̄s thoiij. parte ſtīme. q. xlvj. arti. iiij. Vtꝝ chriſtꝰ debuerit in cruce pati. in cor. q. Eſt aūt ſciendū. ꝙ verbum apoſtoli ad Ephe. iij. incharitate radicati ⁊fundati vt poſſitis ꝯp̄hende̓ cū om̄ibꝰ ſanctis queſit latitudo et longitudo ſublimitas et profundumpt̄ exponi qͥnqꝫ modis. Primo ꝙ qͣtuor dimēſiones crucis ꝑfectōnē qͣtuor virtutū ſignificant.Nā latitudo crucis ſignificat ꝑfectōnē latitudiniscaritatis q̄ etiā ad inimicos extēdi debꝫ dicēte dn̄oMath̓. v. Diligite inimicos vr̄os ⁊cͣ qd̓ ip̄e in cruce pendēs fecit: orās ꝓ inimicis. Longitudo veroſignat ꝑſeuerātiā in bonis oꝑibꝰ: nō em̄ qui iiceperit. ſed qͥ pſeueraue̓it in finē hic ſaluꝰ erit. vt dr̄Math̓. x. et Ioh̓. xiij. dr̄ ꝙ chriſtꝰ cū dilexit ſuosqui erāt in mūdo in fine dilexit eos. Augꝰ. ibidē.in finē id eſt vſqꝫ ad mortē. vel in finē id eſt uſqꝫ inchriſtū. vt em̄ dicit Remigiꝰ. Finis nō ſemp dicitcōſūptōnē ſed perfectione. iuxta illud. finis legischriſtꝰ eſt. Altitudo crucis ſignificat expectatōnēſuꝑnā. ſcꝫ ut queramꝰ que ſurſū ſūt. vt dicit apoſtolꝰ ad Colo. iij. Que ſurſū ſūt q̄rite. Auguſ. inglo. ſurſū ſunt gloria eterna vel ſpūalia que ad eāducūt. Et ip̄e chriſtꝰ volūtatē pr̄is p̄tulit volūtati ſue. Math̓. xxvj. non ſicut ego volo ſed qd̓ iu.et Marci. xiiij. Nō qd̓ ego volo ſed qd̓ tu. Profundū pero crucis ſignificat ꝓfunditatē pel immēſitatē hūilitatis chriſti quā ſe hūlliauit vſqꝫ ad mortācrucis. vt dr̄ ad Phi. ij. vel ꝓfundū crucis ſigmſcat occultū iudicioꝝ dei. ſcꝫ qͣre hūc trahit illū ꝑotrahit. qͣre hūc vocat et illū reprobat. Vn̄ apocad Ro. xj. dicit. O qͣm incōprehēſibilia ſūt iudicidei et inueſtigabiles vie eiꝰ. Prou̓. xxv. Qui ſcptator eſt maieſtatis opprimet̉ a gloria. qͣi diceret.Nimia ꝑſcrutatio ſecretoꝝ dei obcecat intellectū.Sic̄ nimis intēdēs in ſolarē radiū excecat̉. et ſic̄ qͥfodit fundam̄tū edificiū obruit et ſeip̄m opprimi Scd̓o exponit̉ ſic ut poſſitis ꝯp̄hende ⁊cͣ. hecqͣtuor cōprehēdiſti. Si ſtupes. ſi paues. ſi feruesſi ſuſtines. Quis ſtupet niſi qͥ cōtemplat̉ gloriandei? Quis pauet niſi qui ſcrutat̉ ꝓfunda ſapientiſeu iudicioꝝ dei? Quis ſuſtinet et ꝑſeuerat in amore dei niſi qͥ emulat̉ in amore eternitatē charitatisNam hec virtꝰ potiꝰ eternitati hominē reddit dicote dn̄o. Qui ꝑſeuerauei̓t vſqꝫ in finē id eſt in chriſtū hic ſaluus erit. Tercio exponit̉ ſic vt poſſitis ꝯp̄hēdere ⁊cͣ. Ammaduerte qͣtuor cōtēplatōisſpeciēs. qͥa ſublimitas eſt cōtēplatio vel admira.tio maieſtatis. latitudo recordatio bn̄ficioꝝ dei. lōgitudo meditatio ꝓmiſſoꝝ. profundūmſpectio iudicioꝝ. vt dicit Sern̄. ſupͣ Cōtēplatio. Quarto modo exponit̉ ſic In vita pc̄toꝝ inueniūtur qͣtuor dimenſiones con quas defendimur et ſaluam̉virtute crucis. Primo em̄ ſunt qͥdam hominesquos magis vrget cōſcientia ꝑtinētiū ad luxuriāpeccatoꝝ. et hec eſt ꝓfunditas vite inique et ab eaconͣria crucis ꝓfunditate ſaluamur. Secūdoſunt quidā alij quos arguit cōſcientia altitudinisſcꝫ ſuperbie et vanitatis cui opponit̉ ad ſalutē ſublimitas crucis. Tercio ſunt quidā alij quos arguit longitudo ſeu ꝑſeuerātia in pcto qui a manevſqꝫ ad veſpam ſcꝫ ab adoleſcētia ad ſenectutē ꝓtrahūt peccata ſua: quibꝰ longitudo crucis opponitur ad ſalutē. Quarto quidā alij ſunt qui dilatant peccata ſua qui nō ſolū cora deo ſed coramhominibꝰ peccat qui nec timore dei nec pudorelminū peccare deſiſtūt quibꝰ opponit̉ ad ſalutē latitudo crucis. Quinto modo exponit̉ ſic. vt poſſitis cōprehēde̓ cū om̄ibꝫ ſanctis hec qͣtuor q̄ ſuntin bt̄is. ſublimitas erit in gloria vel felicitatē. longitudo in eternitate. latitudo in plenitudīe. ꝓfunditas in inſcurtabili ſapientia et ſcientia dei. Ꝙ chriſtꝰ voluit in cruce mori ꝓbat̉ autoritateapoſtoli ut ptꝫ vbi ꝓbat̉ me̓itū chriſtipͥmo ex forma quā aſſumpſit.Capi. ix.Ecūdo ꝙ chriſtꝰ voluit in cruce mori p̄ter rōes p̄dictas ꝓbo etiā autoitate apoad Phili. ij. humiliauit ſemetip̄m factꝰobediēs vſqꝫ ad mortē. mortē at̄ crucis. In qͦ v̓boapoſtolꝰ tāgit duo. Primo chriſti meritū cū dicit. hūiliauit ſemetip̄m ⁊cͣ. Scd̓o tāgit chrutip̄miū. Cū ſb̓dit. ꝓpter qd̓ et deꝰ exaltauit illum ⁊cͣ