ſuꝑabundet in accipiendo vel retinendo vltra debetū iuſticie malicia quedā eſt et ad auariciā ꝑtinet.vnde auaricia qͦquis contͣ iuſticiā inordinate appetit acquirit et retinet bona temꝑalia in damnum velnocumentū ꝓximi ex ſuo genere eſt peccatū mortale. ſicut furtum vel rapina. ¶ Secūdo auaricia opponitur caritati. eoꝙ auaricia eſt amor inordinatꝰboni temꝑalis vt finis. et ſic p̄fertur caritati q̄ ſolūdeum tanqmͣ vltimū finem amat. et ideo auaricia ēpc̄tm mortale ſic̄ qd̓libꝫ aliud pc̄tm̄ mortale. inqͣꝫtūꝯſtituit finē vltimū in bono creato. ¶ Tercio auaricia opponit̉ pietati. et tūc ē peccatū mortale ī illocaſu ī qͦ aliqͥs tenet̉ bona ſua pauꝑibꝰ erogare. puta cū ei ſuꝑfluit et neceſſitas cogit. ẜm illd̓ luc̄. xj.qd̓ ſuꝑeſt date ⁊cͣ. qd̓ ſi nō fit auaricia talis ē pietati ꝯtraria. Xicet em̄ nō acciꝑe alienū ẜm ſe ꝯſideratū non habeat ratōnem culpe. tn̄ non acciꝑe ea queab alijs dantur ſub hac intentōne ne ip̄i alijs darecogantur hoc eſt vitupabile et peccatū ad auariciāꝑtinens. Hec bea. tho. ſcd̓a. ſcd̓e. q. cxviij. arti. iiijin cor. q. et itaꝝ in q. diſpū. de malo. q. de auariciaarti .ij. vtrū auaricia ſit peccatum mortale. in ſolu. iij. iiij. v. argū. ¶ Quarto opponit̉ auaricia liberalitati. Cuiꝰ ratō eſt. qꝛ cum v̓tus liberalitatismediū teneat circa datōnem et acceptōnem pecuniarū liberalis vtrūqꝫ facit ſicut oportet. Nā ad decentem datōnem ſequit̉ ꝙ ſit decens acceptō. ſedſi acceptō non ſit decens oportet ꝙ etiā datō nonſit decens. qꝛ ex ꝯtrarijs cauſis ꝓcedunt. Verbigr̄a. datō em̄ decens ꝓcedit ex hoc ꝙ p̄fert bonuꝫratōnis cupiditati pecunie. ſed acceptō indecensꝓuenit ex hoc ꝙ homo cupiditatē pecunie bono ratōnis p̄p̄onit. liberalis igit̉ decenter vel rōnabiliterſe habet indatōne et acceptōne. qd̓ ſic patꝫ. ¶ Primo em̄ liberalis recte ſe habꝫ in datōne. eo ꝙ ip̄e indando obẜuat regulam ratōnis. inqͣꝫtum ip̄e datquibꝰ oportet. et qn̄ oportet. et quid oportet. et qͣꝫtum oportet. obſeruando ſemꝑ debitas circūſtantias que exigūtur ad datōnem rectā. ¶ Secundoliberalis recte ſe habet in acceptōne. et p̄cipue quatuor modis. Primo. qꝛ ip̄e accipit vnde oportꝫ. ꝙꝛa ꝓprijs poſſeſſionibꝰ. Secūdo accipit qͣꝫtum oportet. qꝛ minus ſibi relinquit qͣꝫ alijs det. eo ꝙ ip̄e eſtpaucis ꝯtentus. Tercio accipit qͦ mō oportet. qͥapauca et in neceſſitatē. libenter aut dat. et ꝓpter hͦinterdum minora dans liberaliortudicat̉. Quarto accipit eo fine qūo oportet. non enim liberalisapp̄ciatur diuitias propter ip̄as ſed ſoluꝫ propterdeū. Quarus autem mordinate ſe habet in his duobus ſcilꝫ acceptōne et datōne pecuniarū. vt patet ꝑ ſingula diſcurrendo. Hec bea. tho. ſcd̓a. ſcd̓eq. cxviij. arti. iij. vtrum auaricia opponatur liberalitati. in cor. q. et iterū in ſcripto ethicoꝝ. libroqͣrto. capi. ij. que autem ẜm virtutem. in pͥncipiocapi. et in medio ¶ Quinto auaricia opponitur ꝓdigalitati. et p̄cipue in duobus. ſcꝫ in affectōne etin datōne et acceptōne. Primo in affectōe interiꝰAluciriciāqꝛ auarus ſuꝑabundat plus debito pecunias et bena temꝑalia diligens. ꝓdigus aūt deficit ſcꝫ minꝰdiligens ea. cuiꝰ ſignū eſt. qꝛ ſolicitudo parua pelmagna videtur eſſe ſignum maioris et minoris dilectōnis. auarus aūt de pecunijs et alijs bonis temporalibus nimiū ſolicitat̉. prodigus vero minꝰ debito earum ſolicitudinem gerit. ¶ Secundo con.trariant̉ ſibi adinuicem exterius in datōne et ac.ceptōne. quia ꝓdigus excedit indando et deficit īacquirendo et retinendo. auarus autē oppoſitumfacit. qꝛ ipſe deficit in dando et ſuꝑexcedit in accipiendo et in retinendo. Hec bea. tho. ſcd̓a. ſcd̓e. ꝙcxix. arti. j. vtꝝ ꝓdigalitas auaricie opponat̉. incor. q. ¶ Sꝫ forte qͥres an ꝓdigalitas ſit grauiuspc̄tm qͣꝫ auaricia. Rn̄deo ⁊ dico ꝙ auaricia eſt gͣuius peccatū qͣꝫ ꝓdigalitas. qd̓ ꝓbo triplici rōne. ſcꝫrōne ꝯtrarietatis. ſanabilitatis. vtilitatis. ¶ Prīoquaricia ē grauius peccatū ꝓdigalitate rōne ꝯtrarietatis. ſic. Illud peccatū eſt grauiꝰ qd̓ v̓tuti magis opponitur. ſed auaricia magis diſtat vel ma.gis opponitur virtuti liberalitatis qͣꝫ prodigalitasquod patet. quia prodigus habet aliqua que habꝫliberalis ſcilꝫ quia libenter dat et non de facili accipit. differt autem a liberali. quia neutrū horum bn̄id eſt ẜm rectam facit ratōnem. et ideo ſi perducatur ad hoc ꝙ faciat predicta ẜm rectam ratōnemſiue per aſſuefactōnem ſiue per quamcunqꝫ aliamtrāſmutatōnem puta etatis vel fortune erit libera.lis. vt ſcilꝫ det quibus oportet et nō accipiat vndenon oportet. auarus autemmnullo conuenit cumliberali. gͦ ⁊cͣ. ¶ Secundo hoc idem ꝓbo ratōne ſanabilitatis. ſic. Illud peccatum quod non multūaugetur ſed de facili curat̉ eſt minus graue. ſed ꝓdigus eſt &e facili ſanabilis a ſuo vicio. et hoc duobus modis. Dno qͥdem modo ab etatē. qꝛ qͣꝫto aliquis magis accedit ad ſenectutem fit magis ꝓnꝰad retinendum et non ad dandū. Secūdo propterpaupertatem que conſequitur ex ſuꝑflua prodigidatōne. pauꝑtas autem impedit ꝓdigalitateꝫ. tuꝓpter impoſſibilitatem dandi. tum ꝓpter exꝑientiadefectꝰ. Cuaricia aūt eſt inſanabilis et hoc proptercondicōnem ſubiecti. ꝙꝛ humana vita cōtinue ver.git in defectū. omnis autem defectus eſt imitatiū?ad auariciā. qd̓ patet. qͥa ꝓpter hoc bona temꝑaliaquerunt̉ vt ſubueniat̉ defectibꝰ pn̄tis vite. gͦ ⁊cͣ.Uercō hoc idem probo ratōne vtilitatis. ſic. IIlludvidelicet qd̓ nu̓lli ꝓdeſt eſt grauiꝰ illo quod multisꝓdeſt. ſed illiberalis vel auarus nulli ꝓdeſt. qd̓ patet. non em prodeſt alijs. quia deficit in dando ſcꝫquia non dat. nec etiam prodeſt ſibi inqͣꝫtum deficit in expendendo. prodigus aūt multis prodeſt perſtiam datōnem. gͦ ⁊cͣ. ¶ Sed forte arguēs in oppoſitum ſcilicet ꝙ prodigalitas ſit grauius peccatum auaricia tali ratōne. Grauius peccat qui ſibinocet qͣꝫqui nocet alteri. ẜm illud ecͣci. xiiij. qui ſibinequam eſt cui bonus erit. ſed prodigus nocet ſibi. auarus autem nocet alteri ſiue alijs vt patet.
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten