Druckschrift 
7 (1502)
Einzelbild herunterladen
 

diſtoleprimead

s Prōpter fornicationē autemvnuſqͥſqꝫ ſuā vxoreꝫ habeat:e et vnaquęqꝫ ſuū viꝝ habeat.f Uxori vir debitum reddat: ſi

g militer aūt ⁊ vxor viro. Mulier ſui corꝑis ptātem nō habet ſed vir. Sil̓iter autē ⁊ virhͦ ſui corꝑis ptātē nō habet/ ſed

ml̓ierē nō tāgere/ vt etiā nō ducat aliquā vxore. b Aūtſed tn̄. a Propter fornicationē: id eſt ad vitandū caſūfornicatiōis. cę Unuſqͥſqꝫ habeat: ꝯceſſio eſt nō p̨̄ceptū.d Suā: nō ſuas/ vt lamech: Gen̄. iiij. d. f. Uxori vir: hͦ p̨̄cęptū eſt. g¶Mulier nō habet: ⁊ iō debet reddere debitū exigēti. h Ptātē corꝑis ſui: trāſferendi ſe ad aliū virū.Lr̄a plana ē.rem eccl̓iam alicui: ſꝫſimpliciter melius eſthabere curam eccleſię qͣꝫ in carnali matrimonio. c. Unuſqͥſqꝫ ſuā vxorem habeat. Hoc multūē ꝯtra quoſdā qͥ iuriſdictiōes alioꝝ nitūtur occupare. De qͥbIob .xxxiij. a. Agrum non ſuum demetunt: ⁊ vineā eius quēoppreſſerant/ vi vindemiant. In hac etiam auctoritate notat̉cauſa propter quam curam parochianorum aſſumunt: nō adcurandum/ ſed ad expoliandum. Verecundū deberet eſſe ꝙ nolunt fieri ſeminatores/ ſꝫ meſſores ⁊ vindemiatores. In eodē.Termīos trāſtulerunt ⁊ diripiunt greges: Cōtra. illud Prouerb̓. xxij. d. Ne trāſgrediarꝭ antiqͦs terminos quos poſuerūtpatres tui. Tales ſunt fures terrę. De pͥma expoſitiōe ē illudHiere. v. c. Unuſquiſqꝫ ad vxorem proximi ſui hinniebat.d Suā vxorē: Nūqͣꝫ ꝑmiſit Apl̓s/ ꝙ aliqͥs haberet plures:Qd̓ ſignificatū eſt Numeri. iiij. vbi patet ꝙ nullus leuita habuit duo officia: nec vnus officiū alterius vſurpare p̨̄ſumpſit.Noſtri ergo p̨̄lati ⁊ clerici ex cōꝑatiōe iſtoꝝ iudeoꝝ ꝯfundi dbent. Et ꝓpterea dicit̉ de eccl̓ia Cantꝰ. vj. a. Terribilis vt caſtrorū acies ordinata. In acie aūt conſtat ꝙ alius eſt qͥ defertvexillū: alius eſt armiger: alius ſeruās dextrū latus/ ⁊ alius ſiniſtrū: ſꝫ mō vnus ē in ſūma eccl̓ia armiger/ qꝛ canouicus ī aliaeſt decanus/ ⁊ ita portans vexillū: ⁊ eſt archidiaconꝰ in duabeccleſijs/ ⁊ ita cuſtos vtriuſqꝫ eccleſię non eſt mirum ſi male cuſtoditur. Item vnū beneficiū nō ꝑmittit̉ diuidi pluribus ꝑſonis: ergo nō plura beneficia debent cōferri vni ꝑſonę: maximebeneficia qͥbus ſunt annexę p̨̄latiōes. Propter hoc facinꝰ confundit̉ cognatio ſpūalis in eccleſia dei: qꝛ idē fit pater ⁊ filiusreſpectu eiuſdē. Item ſunt qͣſi de genere glaciei q̨̄ ex aqua naſcitur/ ⁊ ex ſe aquā generat. Et reuera ꝓpter frigiditatē cupiditatis fit hoc: ⁊ hoc accidit qn̄ duo ſunt/ quoꝝ vnꝰ eſt archidiaconus in vna eccl̓ia: ⁊ alius canonicꝰ in eadē: ſic eſt filius illiꝰ:⁊ idē ille decanus in alia eccl̓ia/ de qua ille archidiaconꝰ eſt tm̄canonicus. Hodie qͣſi ad litterā impleta eſt illa ꝓphetia Eſa.iiij. a. App̄hendēt ſeptem mulieres virū vnū. Et nota qd̓ ſeqͥtur: Panē noſtrū comedemꝰ: et veſtimētis nr̄is oꝑiemur: tm̄modo inuocet̉ nomē tuū ſuꝑ nos: qꝛ nō paſcūt verbo maturo:nec induūt ꝟtutibꝰ exēpli: ſed tm̄ vocat̉ archidiaconꝰ iſtorumvel decanꝰ. Modo pōt dici de eccl̓ia illud Numeri. xiij. d. Ibividimꝰ monſtra q̨̄dā ſtirpē enach. Nōne mōſtrū eſt qn̄ vnushabet duo capita: qn̄ idē eſt pes .i. theſaurariꝰ ⁊ manus: id ē p̨̄poſitus: ⁊ oculus .i. archidiaconꝰ. Legit̉ in hiſtoria romanoꝝꝙ quidā puer ſolitus erat intrare capitoliū cū patre ſuo: et cuꝫquadā die introiſſet: ⁊ veniſſent illuc ꝯſiliarij ciuitatis/ audiuitquędā eoꝝ ſecreta: cū aūt redijſſet domi reqͥſitus a matre ſuaqͥd audierat/ dixit: ꝙ romani iudices ꝯſtituerāt/ ꝙ quilibet virhaberet duas vxores. Illa ꝟo qͣſi cōgregans exercitū vicinarū mulierū/ cucurrit ad capitoliū clamās: Nō ſit ita ſed quęlibet mulier habeat duos viros: Vtinā ſic eſſet in eccleſiia. e Unaqueqꝫ ſuū virū: nō aliū. Sic dici poteſt de p̨̄bendis⁊ parochijs. Sed dicūt ꝙ ſara ſterilis fuit: ⁊ abraā acceſſit adagar ancillā. Ita ſi pauꝑ eſt p̨̄benda/ addit̉ ſecūda. f Uxori vir debitū reddat: ꝑ ſe non ꝑ ꝓcuratorē. Ecc̄i. xxxvj. d.Omnē maſculū excipiet mulier: id eſt vitabit. Itē ſi reciperetꝓcuratorē cuiꝰ eſſent filij: nūquid eius qͥ generaret? Pauci aūtvel nulli de p̨̄latis vxoribus ſuis volūt reddere debitū: ſed cogi deberēt ſicut cogūt viros carnale debitū reddere vxoribuscarnalibus. Sed Iob. xxxj. d. Si fructꝰ eiꝰ comedi abſqꝫ pecunia: id eſt p̨̄dicatiōe et exemplo boni operis. Ezech̓. xliiij. c.X Et erūt fructꝰ

x creādū ꝓlē. Alij dicūt aliter/ ꝙ matrimoniū dicit̉ a matre:quia mater ſe totā exhibet in ꝓcreanda prole: quia fit in cōceptiōe p̄gnās: in pariēdo doloroſa: in educādo laborioſa. Virgo nō peccat ſi nubat. jͣ. eodē. e. Si dicit hęreticꝰ ꝙ an̄ ꝟitatēeuāgelij non fuit peccatū: ſed modo eſt: ſed in Matthęo p̨̄cipit deus: Qd̓ deꝰ coniūxit homo nō ſeparet: ergo p̨̄cipit ꝙ maneant in peccato: qd̓falſū eſt. Matrimonij ſufficiēs cauſa ē cōſenſus ⁊cͣ. per verba d̓p̨̄ſenti exp̄ſſus: vel ꝑaliud qd̓ obtineat vim ꝟboꝝ. Per litteras in qͥbus expͥmiturmutuus ꝯſenſus ꝯtingat fieri matrimoniū inter abſentes ⁊ ꝑnutus: qꝛ nutu contrahi pōt. Sed obijcit̉. Si ꝯſenſus eſt cauſa efficiēs matrimonij: cū ceſſante cauſa/ ceſſat effectus: ſi aliter diſſentiat etiā poſt carnalē copulā/ ſoluit̉ matrimoniū. Itēſic ꝙ ꝯſenſit in iſtam tm̄ cauſa libidinis: cōſtat ꝙ talis ꝯſenſusmalus eſt: gͦ mala cauſa matrimonij: ergo matrimoniū qd̓ eſtinter eos malū eſt/ etſi matrimoniū eſt bonū: ergo malū eſt factū bonū: qd̓ eſt ꝯtra Dionyſiū. Itē Matth̓. vij. c. Arbor mala ⁊cͣ. Et matrimoniū om̄e eſt bonū/ ⁊ conſenſus ſanctus: ergoom̄is conſenſus qui eſt cauſa matrimonij ē bonus. Sol̓. Ad pͥmū: Ceſſante cauſa/ ceſſat effectus: hoc intelligit̉ de cauſa/ efficiente ⁊ conſeruante. Ad aliud dicendū ꝙ conſenſus matrimonij bonus eſt in ſe: nec facit matrimoniū inqͣꝫtū eſt malꝰ: ſcd̓mleges diuinas ⁊ hūanas ſoluit cōſenſus/ vt in matrimonijs cōtractis: ⁊ quando ſola cauſa libidinis: ſed eccleſia cogit tales.Pactio coniugalis: id eſt conſenſus per ꝟba de p̨̄ſēti: Immovidet̉ ꝙ coitus: quia ſi tali pactione vel cauſa interuenit coitꝰmatrimoniū iudicat̉: ſed hoc non per coitum/ ſed in comparatione ad illum conſenſum/ cauſa eſt ꝓcreandi prolis. Uidet̉ ergo ꝙ inter iuuenē ⁊ vetulam de qua certū eſt ꝙ nō poteſt amplius concipere/ nō ſit matrimoniū. Sol̓. Sufficit ſi nō ſit cōtrariū. Plene ⁊ legitime ⁊cͣ. quę ſimpliciter contrahere poſſūtniſi exp̄ſſe prohibeat̉. Contrahere poteſt om̄is qui poteſt conſentire: puer autē infra legitimam ętatem licet dicat verba adcontrahendū apta: tamen nō poteſt conſentire. Similiter licetinſanus ⁊ furioſus dicat verba illa: non tamen contrahit: quianon poteſt conſentire dum eſt in furore Uel diſpar eſt cultusjͣ. eodem. Communi. conſenſu. jͣ. eodem. Vt non ſit peccatumTāgit duas opiniones de cohabitatione matrimoniali: vt ſicauſa prolis: vel ſi cauſa refręnandę libidinis fiat actus coniugalis/ nullo modo peccatum eſt. Dimitte nobis. Argumentum/ ꝙ valde veniale ponit. Bonum eſt homini non tāgere:ergo malum eſt tangere. Reſpondeo. Hoc argumentum nontenet in oppoſitis ẜm priuationem ⁊ habitū: ⁊ eſt inſtātia: bonū eſt aliqͥd retinere: gͦ nihil retinere malū ē. Unuſqͥſqꝫ: qͥ vult.Nō alienā: vt dauid. Nō cōcubinā: aliter ſumit̉ ꝯcubina qͣꝫlege veteri Concubina dicebatur vxor/ ancilla vel libera. Diuinis auctoritatibꝰ .i. ꝓhibitiōibꝰ. Hoc dic̄ ẜm indulgētiā: gͦspctm̄. Alit̓ em̄ n̄ īdiget īdulgētia. Rn̄deo ē īdulgētia ꝯceſſiōis⁊ hęc habet ſecū in his q̨̄ n̄ ſūt īhibita nec p̨̄cępta: tal̓ indulgetia eſt hęc: ⁊ ꝑ hoc innuit̉ ꝙ oppoſitū ſil̓r licitū eſt .ſ. nō nuberemodo matrimonij: talis indulgētia .ſ. nec p̨̄cępta nec ꝓhibitacū in pͥncipio mūdi fuit in p̨̄cępto: ⁊ eſt indulgētia venię/ talisnō ē hic: qꝛ nec eſt in bonis: ſed tales de qͥbꝰ neutꝝ ē ī p̨̄cępto.Qd̓ debet oīs fidelis: gͦ qͥcūqꝫ tāgit ml̓ierē peccat. Sol̓. Hocꝟbū debet qn̄qꝫ ſonat dignitatē vt hic .i. dignū eſt vt nō tagal̓:qn̄qꝫ ī obligationē: ſic nō ſumit̉ hic. Si qͥs plꝰ de ſua īfirmitateſollicitus ⁊cͣ. Sꝫ nonne debet qͥlibet plus in dn̄o ꝯfidere qͣꝫ ſibitimere. Sol̓. Si qͥs ⁊cͣ .i. ſi valde timet caſū peccādi maiore habēs opinionē de īfirmitate ſua ꝑ lapſū ml̓tiplicē qͣꝫ d̓ dn̄i ꝯfidetia. Un̄ īdignū reputās nō audet oīno ꝯfidere in dn̄o. Carnisꝯcupiſcētię nō ẜuit. Ro. viij. b. Nō niſi ad ꝓpagādā ꝓlē: īteuige ꝑcipue in lege naturę .i. ī opere naturali/ ⁊ reddēdo debito.In hͦ pareſ: qꝛ neqꝫ ⁊cͣ. poſt ꝯſūmationē mr̄imonij. Sꝫ vitiū. l.occaſio pctī. Vltra generādi neceſſitatē .i. cā explēdi voluptatē cū vxore: tn̄ culpę ē venial̓. Si ꝟo petat cauſa vitādę forniX carionis uſt

ExpoſttoGlo.

Mabit. ij.27. q. 2. t. ſin.qui dicuncōſan. nō de

tꝫ. diſ. c. nerui.22. q 2. c. ſicut.non. §. his ita.Moralit. X